cnababaie/persian-poetry-meters huggingface dataset:
دجله را امسال رفتاری عجب مستانه است
درویش ناصر گفت پای در زنجیر و کف بر لب مگر دیوانه است
و له
درویش را که ملک قناعت مسلم است
درویش نام دارد و سلطان عالمست
در مدرسه کس را نرسد دعوی توحید
منزلگه مردان موحد سر دار است
دل مجروح را پروای تن نیست
شهید عشق محتاج کفن نیست
مرا دل می کشد جایی که آنجا
صبا را زهره آمد شدن نیست
اگر پروانه عشقی در آتش بال و پر می زن
که اینجا حضرت عشق است بال و پرنمی گنجد
ترا زحمت شد ای زاهد که بشکستی سبوی من
که من زان باده سرمستم که درساغر نمی گنجد
وصل او یابی چو گیری ترک خویش
یوسف ارزان است ما بی همتیم
ما را که براندند چو گرد از در مسجد
خاک در میخانه به است از همه بابی

وزن: مَفْعُولْ فاعِلاتُ مفاعیلُ فاعِلُنْ
بحر: مضارع مثمن اخرب مکفوف محذوف
نشانه‌های عروضی: - - U | - U - U | U - - U | - U -
هر قوم راست راهی دینی و قبله گاهی
من قبله راست کردم برسمت کج کلاهی
من قبله راست کردم بر طرف کج کلاهی
مرا هر شب چو دزدان خواب گرد چشم تر گردد
دلم را با غمت بیدار بیند باز برگردد
وله رحمة الله علیه
دوست آنست کو معایب دوست
همچو آیینه رو برو گوید
نه که چون شانه با هزار زبان
پس سر رفته مو به مو گوید

وزن: مَفْعُولْ فاعِلاتُنْ مَفْعُولْ فاعِلاتُنْ
بحر: مضارع مثمن اخرب
نشانه‌های عروضی: - - U | - U - - | - - U | - U - -
وجودم زمانی که پیدا نبود
بجز مظهر حق تعالی نبود
به مصر وجود آن زمان آمدم
که با یوسف جان زلیخا نبود
فرشته مرا سجده آن روز کرد
که با آدم ای خواجه حوا نبود
من آن دم دم از زندگی می زدم
که در نفس مریم مسیحا نبود
سخن گفت موسی ما با خدا
زمانی که گوینده پیدا نبود
چرا دیده ام نقش اشیا در او
چو در ذات اونقش اشیا نبود
خدا را از آن می پرستد خدا
که علم پرستیدن از ما نبود
و له ایضا
نور رخت افتاد شبی در دل منصور
فریاد اناالحق ز سموات برآمد
در صومعه تا زمزمه عشق تو افتاد
صوفی چو من از توبه و طامات برآمد
چنان نهفته ام اسرار عشقت اندر دل
که ازدلم به زبانم نمی رسد آواز
خورشید ازل بتافت از روزن تن
تا چهره خود ببیند اندر روزن
گوید که چو روزن ز میان برخیزد
من باشم و من باشم و من باشم و من

وزن: فَعولُنْ فَعولُنْ فَعولُنْ فَعَلْ
نشانه‌های عروضی: U - - | U - - | U - - | U -
من ندانستم از اول که چنین کاری هست
پای رفتن نه و بر دوش گران باری هست
مفتی بهانه جوست پی قتل عاشقان
بهتر ز عشق ما به جمالت بهانه نیست
صورت گر پرده ای که اندر نظر است
در گردش خامه اش صور معتبر است
منگر تو به صورت و به معنی بنگر
هر صورت آن معنی ای جلوه گر است
یک چند چو ممسکان فشردم ره حلق
یک چند چو مفلسان زدم وصله به دلق
نگشود ز کاردل به این ها گرهی
بستم کمری تنگ پی خدمت خلق

وزن: فَعَلاتُنْ فَعَلاتُنْ فَعَلاتُنْ فَعَلُنْ
بحر: رمل مثمن مخبون محذوف
نشانه‌های عروضی: U U - - | U U - - | U U - - | U U -
ای غم دوست چسان با توتوان برد به سر
که نه در حوصله گنجی و نه ازیاد روی
با نفس جهاد کن شجاعت این است
بر خویش امیر شو امارت این است
انگشت به حرف عیب مردم مگذار
مفتاح خزاین سعادت این است
وحشت گره از خاطر خود وانکنی
تا دیده به روی دوست بینا نکنی
آن روز قبول درگه دوست شوی
کز رد و قبول خلق پروا نکنی

وزن: فَعَلاتُنْ فَعَلاتُنْ فَعَلاتُنْ فَعَلُنْ
بحر: رمل مثمن مخبون محذوف
نشانه‌های عروضی: U U - - | U U - - | U U - - | U U -
بی خدمت ابدال کس ابدال نشد
واثق نشد آنکه اهل این حال نشد
در ضمن کلاه نمد است این معنی
بر سر نرسید هر که پا مال نشد

وزن: مَفْعُولْ مفاعیلُ مفاعیلُ فَعَلْ
نشانه‌های عروضی: - - U | U - - U | U - - U | U -
اندیشه کسی راه به کنه تو ندارد
هرچیز که هست از تو نشان هست ونشان نیست
یک نغمه تراود ز لب قمری و بلبل
قانون وفامختلف آواز نباشد
عشق بازان سخن حق همه جا می گویند
از که ترسند سردار سلامت باشد
کفر کافر به ز دین ناقص است
این چنین فرمود پیر کاملم
چون به قاف عدمم راه تماشا افتاد
هر کجادیده گشودم همه عنقا دیدم
قطره بودم سر هم چشمی بحرم می بود
نظر از خویش چو بستم ره دریا دیدم
چاک می شد به برت خرقه تقوی چون ما
گر تو هم می شدی ای شیخ گرفتار کسی
بگشای سر ترکش مژگان جگردوز
شاید که رسد چاک دل ما به رفویی
خوش آنکه به طوف حرم میکده آیم
گه پای خمی بوسم و گه دست سبویی
در معرکه عشق ستیز دگر است
فتح دگر اینجا و گریز دگر است
فریاد و فغان و گریه و ناله و آه
این ها هوس است و عشق چیز دگر است
ذرات جهان که جمله مرآت تواند
چون قطره به بحر غرق در ذات تواند
چون موج که هر نفس کشد سر در جیب
در نفی وجود خویش و اثبات تواند
من زنده به دوستم نمیرم هرگز
مغزی بی پوستم نمیرم هرگز
هر کس که نه اوست مرده اش دان ز ازل
من خود همه اوستم نمیرم هرگز
گاهی به فلک مهر درخشان بودم
گاهی به هوا ذره پویان بودم
گاهی دل و گاه تن گهی جان بودم
زین پس همه آن شوم که هم آن بودم
مرآت جمال حق تعالی شده ام
در مملکت وجود والی شده ام
در بحر خدا شکسته ظرفم چو حباب
از دوست پر و ز خویش خالی شده ام

وزن: مَفْعُولْ مفاعیلُ مفاعیلُ فَعولُنْ
بحر: هزج مثمن اخرب مکفوف محذوف
نشانه‌های عروضی: - - U | U - - U | U - - U | U - -
مردمان را به چشم وقت نگر
وز خیال پریر و دی بگذر
ناف آهو نخست خون بوده است
سنگ بوده است ز ابتدا گوهر
کهتران مهتران شوند به عمر
کس نزاده است مهتر ازمادر

وزن: فَعَلاتُنْ مَفاعِلُنْ فَعَلُنْ
بحر: خفیف مسدس مخبون
نشانه‌های عروضی: U U - - | U - U - | U U -
در دهر کسی که نیم نانی دارد
وز بهر نشست آشیانی دارد
نه خادم کس بود نه مخدوم کسی
گو شاد بزی که خوش جهانی دارد

وزن: مَفْعُولْ مفاعیلُ مفاعیلُ فَعَلْ
نشانه‌های عروضی: - - U | U - - U | U - - U | U -
مرد باید که دانش آموزد
تا ز هر کس شریف تر باشد
خاک بر فرق مهتری کاو را
آلت خواجگی پدر باشد

وزن: فَعَلاتُنْ مَفاعِلُنْ فَعَلُنْ
بحر: خفیف مسدس مخبون
نشانه‌های عروضی: U U - - | U - U - | U U -
هر لحظه به صورتی رخ دوست ببین
در آینه روی تو همان روست ببین
تو دیده نداری که رخ او بینی
ورنه ز سرت تا به قدم اوست ببین

وزن: مَفْعُولْ مفاعیلُ مفاعیلُ فَعَلْ
نشانه‌های عروضی: - - U | U - - U | U - - U | U -
گرچه یوسف به کلافی نفروشند به ما
بس همین فخر که ما هم ز خریدارانیم

وزن: فَعَلاتُنْ فَعَلاتُنْ فَعَلاتُنْ فَعَلُنْ
بحر: رمل مثمن مخبون محذوف
نشانه‌های عروضی: U U - - | U U - - | U U - - | U U -
ظالم که کباب از دل درویش خورد
چون درنگری ز پهلوی خویش خورد
دنیا عسل است و هرکه زو بیش خورد
خون افزاید تب آورد نیش خورد

وزن: مَفْعُولْ مفاعیلُ مفاعیلُ فَعَلْ
نشانه‌های عروضی: - - U | U - - U | U - - U | U -
زاهدم از کعبه راند و برهمن راهم نداد
من کی ام اکنون از اینجا رانده زانجا مانده ام
در مذهب ما سبحه و زنار یکی است
بتخانه و کعبه مست و هشیار یکی است
گر همچو یقینی ز خودی باز رهی
دانی که در این چمن گل و خار یکی است

وزن: فاعِلاتُنْ فاعِلاتُنْ فاعِلاتُنْ فاعِلُنْ
بحر: رمل مثمن محذوف
نشانه‌های عروضی: - U - - | - U - - | - U - - | - U -
ز شیخ پرس و برهمن طریق کعبه و دیر
که پیر عشق ازین هر دو غافل افتاده است
چشم خویش از عیوب خلق ببند
وز چپ و راست غیر حق منگر

وزن: فَعَلاتُنْ مَفاعِلُنْ فَعَلُنْ
بحر: خفیف مسدس مخبون
نشانه‌های عروضی: U U - - | U - U - | U U -
من رباعیاته
دل گرچه در این بادیه بسیار شتافت
یک موی ندانست ولی موی شکافت
اندر دل من هزار خورشید بتافت
و آخر به کمال ذره ای راه نیافت
تا باده عشق در قدح ریخته اند
وندر پی عشق عاشق انگیخته اند
با جان و روان بوعلی مهر علی
چون شیر و شکر به هم برآمیخته اند
با این دو سه نادان که چنان می دانند
از جهل که دانای جهان ایشانند
خر باش که این جماعت از فرط خری
هر کو نه خر است کافرش می خوانند
کفر  چو منی  گزاف و آسان نبود
محکم تر از ایمان من ایمان نبود
در دهر چو من یکی و آن هم کافر 
پس در همه دهر یک مسلمان نبود
از قعر گل سیاه تا اوج زحل
کردم همه مشکلات عالم را حل
بیرون جستم ز قید هر مکر و حیل
هر بند گشوده شد مگر بند اجل
ای کاش بدانمی که من کیستمی
سرگشته به عالم ز پی چیستمی
گر مقبلم آسوده و خوش زیستمی
ور نه به هزار دیده بگریستمی

وزن: مَفْعُولْ مفاعیلُ مفاعیلُ فَعَلْ
نشانه‌های عروضی: - - U | U - - U | U - - U | U -
گر عرض دهد سپهر اعلی
فضل فضلا و فضل افضل
از هر ملکی به جای تسبیح
آواز آید که افضل افضل
خواجه گفته
اجزای پیاله ای که درهم پیوست
بشکستن آن روا نمی دارد مست
چندین سرو پای نازنین و سر و دست
از بهر چه ساخت وز برای چه شکست
بابا جواب گفته
تا گوهر جان در صدف تن پیوست
از آب حیات صورت آدم بست
گوهر چو تمام شد صدف تا بشکست
بر طرف کله گوشه سلطان ننشست
گفتم همه ملک حسن سرمایه تست
خورشید فلک چو ذره در سایه تست
گفتا غلطی ز ما نشان نتوان داد
از ما تو هر آنچه دیده ای مایه تست
دنیا مطلب تا همه دینت باشد
دنیا طلبی نه آن نه اینت باشد
بر روی زمین زیر زمین وار بزی
تا زیر زمین روی زمینت باشد
بر هرکه حسد بری امیرتو شود
وز هر که فرو خوری اسیر تو شود
تا بتوانی تو دستگیری می کن
کان دست گرفته دستگیر تو شود
ناکرده دمی آنچه ترا فرمودند
خواهی که چنان شوی که مردان بودند
تو راه نرفته ای از آن ننمودند
ورنه که زد این در که درش نگشودند
در پس منگر دمی و در پیش مباش
با خویش مباش و خالی از خویش مباش
خواهی که غریق بحر توحید شوی
مشنو منگر مگو میندیش مباش
یارب چه خوش است بی دهن خندیدن
بی منت دیده خلق عالم دیدن
بنشین و سفر کن که به غایت خوبست
بی زحمت پا گرد جهان گردیدن
ای در طلب گره گشایی مرده
در وصل بزاده در جدایی مرده
ای در لب بحر و تشنه در خواب شده
ای بر سر گنج و وز گدایی مرده
ای آنکه خلاصه چهار ارکانی
بشنو سخنی ز عالم روحانی
دیوی و ددی و ملکی انسانی
در تست هر آنچه غالب آیی آنی
از کبر مدار هیچ در سر هوسی
کز کبر به جایی نرسیده است کسی
چون زلف بتان شکستگی عادت کن
تا صید کنی هزار دل در نفسی
ای نسخه نامه الهی که تویی
وی آینه جمال شاهی که تویی
بیرون ز تو نیست هرچه در عالم هست
از خود بطلب هر آنچه خواهی که تویی
کم گوی به جز مصلحت خویش مگوی
چیزی که نپرسند تو خود پیش مگوی
گوش تو دو دادند و زبان تو یکی
یعنی که دو بشنو و یکی بیش مگوی

وزن: مَفْعُولْ مَفاعِلُنْ فَعولُنْ
بحر: هزج مسدس اخرب مقبوض محذوف
نشانه‌های عروضی: - - U | U - U - | U - -
منقصایده قدس سره
چرخ با این اختران نغز و خوش زیباستی
صورتی در زیر دارد هرچه بر بالاستی
صورت زیرین اگر با نردبان معرفت
بر رود بالا همان با اصل خود یکتاستی
این سخن را درنیابد هیچ فهم ظاهری
گر ابونصرستی وگر بوعلی سینا ستی
جان اگر نه عارضستی زیر این چرخ کهن
این بدن ها نیز دایم زنده و برپاستی
هرچه عارض باشد آن را جوهری باید نخست
عقل بر این دعوی ما شاهدی گویاستی
می توانی گر زخورشید این صفت ها کسب کرد
روشن است و بر همه تابان و خود تنهاستی
صورت عقلی که بی پایان و جاویدان بود
با همه هم بی همه مجموعه و یکتاستی
جان عالم خوانمش گر ربط جان داری به تن
در دل هر ذره هم پنهان و هم پیداستی
هفت ره بر آسمان از فوق ما فرمود حق
هفت در از سوی دنیا جانب عقباستی
می توانی از ره آسان شدن بر آسمان
راست باش و راست رو کانجا نباشد کاستی
هرکه فانی شد به او یابد حیات جاودان
ور به خود افتاد کارش بی شک از موتاستی
این گهر در رمز دانایان پیشین سفته اند
پی برد در رمزها هر کس که او داناستی
زین سخن بگذر که او مهجور اهل عالم است
راستی پیا کن و این راه رو گر راستی
هرچه بیرونست از ذاتش نیابد سودمند
خویش را او ساز اگر امروز وگر فرداستی
نیست حدی و نشانی کردگارپاک را
نی برون از ما و نی با ما و نی بی ماستی
قول زیبا نیست بی کردار نیکو سودمند
قول با کردار زیبا لایق و زیباستی
گفتن نیکو به نیکویی نه چون کردن بود
نام حلوا بر زبان بردن نه چون حلواستی
این جهان و آن جهان و بی جهان و با جهان
هم توان گفتن مر او را هم از آن بالاستی
عقل کشتی آرزو گرداب و دانش بادبان
حق تعالی ساحل و عالم همه دریاستی
نفس را چون بندها بگسست یابد نام عقل
چون به بی بندی رسی بند دگر برجاستی
گفت دانا نفس ما را بعد ما حشر است و نشر
هر عمل کامروز کرد او را چرا فرداستی
گفت دانا نفس ما را بعد ما باشد وجود
در جزا و در عمل آزاد و بی همتاستی
نفس را نتوان ستود او را ستودن مشکلست
نفس بنده عاشق و معشوق آن مولاستی
گفت دانا نفس هم با جاه و هم بی جاه بود
گفت دانا نفس نی بی جاه نی با جاستی
گفت دانا نفس را آغاز و انجامی بود
گفت دانا نفس بی انجام و بی مبداستی
این سخن ها گفت دانا و کسی از وهم خویش
در نیابد این سخن ها کاین سخن معماستی
گفت دانا نفس را وصفی بیارم گفت هیچ
نه به شرط شیء باشد نه به شرط لاستی
بیتکی از بومعین آرم در استشهاد وی
گرچه او در باب دیگر لایق اینجاستی
هر یکی بر دیگری دارد دلیل از گفته ای
در میان بحث و نزاع و شورش و غوغاستی
کاش دانایان پیشین می بگفتندی تمام
تا خلاف ناتمامان از میان برخاستی
هر کسی چیزی همی گویدبه تیره رای خویش
تا گمان آید که او قسطای بن لوقاستی
خواهشی اندر جهان هر خواهشی را در پی است
خواستی باید که بعد از وی نباشد خواستی
ندانم کز کجا آمد شد خلق است می دانم
که هردم از سرای این جهان این رفت و آن آمد
کافر شده  ام به دست پیغمبر عشق
جنت چه کنم جان من و آذر عشق
شرمنده عشق روزگارم که شدم
درد دل روزگار و درد سر عشق

وزن: مَفاعیلُنْ مَفاعیلُنْ مَفاعیلُنْ مَفاعیلُنْ
بحر: هزج مثمن سالم
نشانه‌های عروضی: U - - - | U - - - | U - - - | U - - -
چشمی دارم چو روی شیرین همه آب
بختی دارم چو چشم خسرو همه خواب
جسمی دارم چو جان مجنون همه درد
جانی دارم چو زلف لیلی همه تاب
نتوان ز غم تو دل به تدبیر برند
کودک نتوان به مهد از شیر برند
بر من نتوان بست به زنجیر دلت
وز تو نتوان دلم به شمشیر برند
هجران تو چون وصال جاوید شود
مه از تو به از هزار خورشید شود
حسرت ز تو شیرین تر از امید شود
ای وای کسی که از تو نومید شود
زان پیش که خاک ما فلک کوزه کند
بازیچه دور چرخ فیروزه کند
بر مرقد ما خرام تا روح قدس
از تربت تو حیات دریوزه کند
جان در غمت از جهان جدایی دارد
سر در رهت آرزوی پایی دارد
دل وصل تو می خواست قضا گفت آری
این جغد کنون سر همایی دارد
از شرم رخت چهره نهان دارد مهر
وز عشق تو تب در استخوان دارد مهر
مهر تو که نور مهر و مه سایه اوست
من دارم و من گر آسمان دارد مهر
اشراق دل از غم بتان شاد مکن
بتخانه ز سنگ کعبه آباد مکن
این دیر فنا را سر آبادی نیست
اندر ره سیل خانه بنیاد مکن
ای عشق مگر مایه بود آمده ای
گر سر تا پا تمام سود آمده ای
نقصان به تو از چشم بد کس مرساد
کآرایش دکان وجود آمده ای

وزن: مَفْعُولْ مفاعیلُ مفاعیلُ فَعَلْ
نشانه‌های عروضی: - - U | U - - U | U - - U | U -
منقطعاته فی الحکمة و الموعظه
آشنایی خلق درد سر است
منقطع باش تا ندانندت
به در کس مرو ز بهر طمع
تا ز در همچو سگ نرانندت
گر شوی گوشه گیر چون ابرو
بر سر دیده ها نشانندت
این همه جد و جهد حاجت نیست
آنچه روزیست می رسانندت
زدم از کتم عدم خیمه به صحرای وجود
از جمادی به نباتی سفری کردم و رفت
بعد از آنم کشش نفس به حیوانی برد
چون رسیدم به وی از وی گذری کردم و رفت
بعد از آن در صدف سینه انسان به صفا
قطره هستی خود را گهری کردم و رفت
با ملایک پس از آن صومعه قدسی را
گرد برگشتم و نیکو نظری کردم و رفت
بعد از آن ره سوی او بردم و چون ابن یمین
همه او گشتم و ترک دگری کردم و رفت
دو قرص نان اگر از گندم است وگر از جو
دو تای جامه اگر کهنه است وگر از نو
چهار گوشه دیوار خود به خاطر جمع
که کس نگوید از این جای خیز و آنجا رو
هزار مرتبه بهتر به نزد ابن یمین
ز فر مملکت کیقباد و کیخسرو
اگر دو گاو به دست آوری و مزرعه ای
یکی امیر و یکی را وزیر نام کنی
بدان قدر چو کفاف معاش تو نشود
روی و نان جوی از یهود وام کنی
هزار بار از آن به که از پی خدمت
کمر ببندی و بر مردکی سلام کنی
آن کز پی وصل او به جان می پویم
او با من و من جمله جهان می جویم
نی نی که من اویم و من واو را من
از تنگ مجالی سخنی می گویم
خواهی که خدا کار نکو با تو کند
ارواح ملایک همه رو با تو کند
با هرچه رضای او در آن نیست مکن
یا راضی شو به هرچه او با تو کند
منگر که دل ابن یمین پرخون شد
بنگر که ازین سرای فانی چون شد
مصحف به کف و چشم به ره روی به دوست
با پیک اجل خنده زنان بیرون شد

وزن: فَعَلاتُنْ مَفاعِلُنْ فَعَلُنْ
بحر: خفیف مسدس مخبون
نشانه‌های عروضی: U U - - | U - U - | U U -
آن را که چار بالش عزت میسر است
گو پنج نوبه زن که شه هفت کشور است
بر شط حادثات برون آید از لباس
کاول برهنگی است که شرط شناور است
شادم به غم تو گرچه شادی
در مذهب عاشقان حرام است
از غایت حسن تو وز غیرت چشم خود
پیدات نمی یابم پنهانت نمی بینم
گرچه ز تو می گویم در گفت نمی آیی
ورچه به تو می بینم چون جانت نمی بینم
سوزیست مرا در دل اما نه چنان سوزی
سوزی که وجود من بر باد دهد روزی
چهار چیز که اصل فراغتست و منال
نیرزد آن به چهار دگر در آخر حال
گنه به شرم ملامت عمل به خجلت عزل
بقا به تلخی مرگ و طمع به ذل سؤال
گه طعمه مور اژدهایی سازی
گه از پر پشه  ای همایی سازی
درهم شکنی کاسه صد کسری را
تا دسته کوزه گدایی سازی

وزن: مَفْعُولْ فاعِلاتُ مفاعیلُ فاعِلُنْ
بحر: مضارع مثمن اخرب مکفوف محذوف
نشانه‌های عروضی: - - U | - U - U | U - - U | - U -
ای آنکه نداری به جهان هیچ نیاز
اندر گذر از عالم تحقیق و مجاز
خوش باش که این نفس عزیز است عزیز
می نوش که این قصه دراز است دراز
دلبسته روزگار پر زرق شدن
یا شیفته بقای چون برق شدن
چون مردم اندک آشنا در گرداب
دستی زدنست و عاقبت غرق شدن

وزن: مَفْعُولْ مفاعیلُ مفاعیلُ فَعَلْ
نشانه‌های عروضی: - - U | U - - U | U - - U | U -
در کور دلی اگرچه بی انبازم
جمله چشمم به راه لطفش بازم
بر من به حقارت منگر گر مورم
من ساخته صنع سلیمان سازم

وزن: مَفْعُولْ مفاعیلُ مفاعیلُ فَعَلْ
نشانه‌های عروضی: - - U | U - - U | U - - U | U -
از فرزانگان هندوستان و مرتاض بوده این بیت از اوست
آدمی و بهایم از خاک است
شرف آدمی به ادراک است

وزن: فَعَلاتُنْ مَفاعِلُنْ فَعَلُنْ
بحر: خفیف مسدس مخبون
نشانه‌های عروضی: U U - - | U - U - | U U -
این دلق مرقع که مرا سر جنون است
پیرایه عشق است نزیبد همه کس را
گر دل ز غم عشق سلامت بودی
آماجگه تیر ملامت بودی
گویند قیامتی و دیداری هست
ای کاش که امروز قیامت بودی

وزن: مَفْعُولْ مفاعیلُ مفاعیلُ فَعولُنْ
بحر: هزج مثمن اخرب مکفوف محذوف
نشانه‌های عروضی: - - U | U - - U | U - - U | U - -
مناشعاره قدس سره
منصور وقت خود منم بهر هلاکم دار کو
بانگ هوالحق می زنم دیار کو دیار کو
میی را کز خرد مستور کردند
به این شوریده دیوانه دادند
اگر دادند جامی دیگران را
من سرگشته را خمخانه دادند
تو ز پیدایی خود پنهانی
می نبینند ترا بی بصران
ای آنکه تویی محرم راز همه کس
شرمنده ناز تو نیاز همه کس
چون دشمن و دوست مظهر ذات تواند
از بهر تو می کشیم ناز همه کس

وزن: مُسْتَفْعِلُنْ مُسْتَفْعِلُنْ مُسْتَفْعِلُنْ مُسْتَفْعِلُنْ
بحر: رجز مثمن سالم
نشانه‌های عروضی: - - U - | - - U - | - - U - | - - U -
در وقت شهادتش این اشعار را به خواجه محمود دهدار فرستاده
نقص اگر دید ابوجهل نبود آن ز نبی
عکس خود بود که در آینه احمد دید
کاملان بهر محیط اند و سگان جهالند
کی شود بحر محیط از دهن کلب پلید
چون به فضل ایزد بی چون به حق بینا شدم
آگه از کنه رموز علم الأسما شدم
بر براق تن چو بر معراج جان کردم عروج
عارف اسرار سبحان الذی اسری شدم
جبرییل نطق چون از عرش دل آورد وحی
واقف کیفیت اسرار ما اوحی شدم
چشم ظاهر چون ببستم چشم باطن باز شد
شاهباز عرش پرواز فلک پیما شدم
طعن بی چشمی مزن بر امری ای دشمن که من
چشم خود در راه حق دادم به حق بینا شدم
رباعی اول را به خدمت سلطان فرستاده
شاها ز لباس نور عورم کردی
وز درگه خود به جور دورم کردی
سی سال همی مدح تو گفتم شب و روز
این جایزه ام بود که کورم کردی
اسرار حقیقت ز دل دانا پرس
ای طالب حق نشان حق از ما پرس
چون وعده جمله را به فردا دادند
فردا برم آ و قصه فردا پرس

وزن: فَعَلاتُنْ فَعَلاتُنْ فَعَلاتُنْ فَعَلُنْ
بحر: رمل مثمن مخبون محذوف
نشانه‌های عروضی: U U - - | U U - - | U U - - | U U -
ای دوست ز جمله نیک و بد بگذشتم
کافر بودم کنون مسلمان گشتم
هر چیز که آن خلاف رای تو بود
گر خود همه دین است از آن برگشتم

وزن: مَفْعُولْ مفاعیلُ مفاعیلُ فَعَلْ
نشانه‌های عروضی: - - U | U - - U | U - - U | U -
ز مرده کودک بیدل چنان نمی ترسد
که من ز دیدن این زندگان هراسانم
هر که آمد نظری کرد و خریدار نشد
گویی آیینه آویخته در بازارم
این عمر به باد نوبهاران ماند
وین عیش به سیل کوهساران ماند
زنهار چنان بزی که بعد از مردن
انگشت گزیدنی به یاران ماند

وزن: مَفاعِلُنْ فَعَلاتُنْ مَفاعِلُنْ فَعَلُنْ
بحر: مجتث مثمن مخبون محذوف
نشانه‌های عروضی: U - U - | U U - - | U - U - | U U -
ازمرگ حذر کردن دو روز روا نیست
روزی که قضا باشد روزی که قضا نیست
روزی که قضا باشد کوشش نکند سود
روزی که قضا نیست در آن مرگ روانیست
با بط می گفت ماهی ای در تب و تاب
باشد که به جوی رفته باز آید آب
بط گفت چو من قدید گشتم تو کباب
دنیا پس مرگ ما چه دریا چه سراب
تا تاج ولایت علی بر سرمی
هر روز ز روز رفته نیکوترمی
صد شکر که این که پیشوا حیدرمی
از فضل خدا و پاکی مادرمی

وزن: مَفْعُولْ مفاعیلُ مفاعیلُ فَعَلْ
نشانه‌های عروضی: - - U | U - - U | U - - U | U -
ای قدم ننهاده هرگز از دل تنگم برون
حیرتی دارم که چون در هردلی جا کرده ای
محنت کش روزگار خویشم چه کنم
درمانده اضطرار خویشم چه کنم
دور است ز جبر اختیارم اما
مجبور به اختیار خویشم چه کنم
در کوی جهان چنگ هوس ساز مکن
خودبینی و خودفروشی آغاز مکن
گر کام دلت نشد میسر مستیز
از بهر نیاز آمده ای ناز مکن

وزن: فاعِلاتُنْ فاعِلاتُنْ فاعِلاتُنْ فاعِلُنْ
بحر: رمل مثمن محذوف
نشانه‌های عروضی: - U - - | - U - - | - U - - | - U -
ای نفس گر از غبار تن پاک شوی
تو روح مجردی بر افلاک شوی
عرش است نشیمن تو شرمت ناید
کایی و مقیم خطه خاک شوی

وزن: مَفْعُولْ مفاعیلُ مفاعیلُ فَعَلْ
نشانه‌های عروضی: - - U | U - - U | U - - U | U -
دوستان را غنیمتی پندار
هر یکی پنج روزه مهمان است

وزن: فَعَلاتُنْ مَفاعِلُنْ فَعَلُنْ
بحر: خفیف مسدس مخبون
نشانه‌های عروضی: U U - - | U - U - | U U -
دانا که به رای دوستان در کار است
پیوسته ز شاخ عمر برخوردار است
هرچند ترا دولت و نصرت یار است
صد دوست کم است و دشمنی بسیار است
آن دل که تو دیدیش ز غم خون شد و رفت
وز دیده خون گرفته بیرون شد و رفت
روزی به هوای عشق سیری می کرد
لیلی صفتی بدید و مجنون شد و رفت

وزن: مَفْعُولْ مفاعیلُ مفاعیلُ فَعَلْ
نشانه‌های عروضی: - - U | U - - U | U - - U | U -
حالی باری در آتشم تا چه شود
خاک است همیشه مفرشم تا چه شود
با ناخوشی دهر خوشم تا چه شود
تو می کش و من همی کشم تا چه شود
یارب من تشنه جام خون چند کشم
بار ستم چرخ نگون چند کشم
از بهر دو لقمه ای که هم داده تست
من منت هر ناکس دون چند کشم

وزن: مَفْعُولْ مفاعیلُ مفاعیلُ فَعَلْ
نشانه‌های عروضی: - - U | U - - U | U - - U | U -
منغزلیاته و رباعیاته
آخر دلم به آرزوی خویشتن رسید
آنچ از خدای خواسته بودم به من رسید
دل رفته بود و جان شده منت خدای را
کان دل به سینه آمد و آن جان به تن رسید
من کیستم که صافی وصلت طمع کنم
اینم نه بس که دردی دردت به من رسید
بر آسمان و زمین همچو صبح و گل هرگز
که خنده زد که نه در حال خنده جامه درید
دل را به دمی شاد نمی یارم کرد
از قید غم آزاد نمی یارم کرد
دارم سخن و یاد نمی یارم کرد
فریاد که فریاد نمی یارم کرد
و له ایضا من رباعیاته
کی بو که قدم از این جهان برگیرم
چون عیسی راه آسمان برگیرم
این دست دل از دامن تن باز کشم
این بارتن از گردن جان برگیرم
تا کی ز جهان پرگزند اندیشی
تا چند ز جان مستمند اندیشی
آنچه از تو توان ستد همین کالبد است
یک مزبله گو مباش چند اندیشی
ایضا من رباعیاته
زان جا که نداشت هیچ سودم تو بهی
زان دل که فرو گذاشت زودم تو بهی
زان دیده که نقش تو نمودم تو بهی
دیدم همه را و آزمودم تو بهی

وزن: مَفْعُولْ فاعِلاتُ مفاعیلُ فاعِلُنْ
بحر: مضارع مثمن اخرب مکفوف محذوف
نشانه‌های عروضی: - - U | - U - U | U - - U | - U -
حسامی را ز شاهان مجازی نیست پروایی
چراکز بخیه های ژندهاو هم لشکری دارد
بالجمله جناب بابا در سنه ۹۲۳ در قراکول به جوار رحمت حق پیوست از اشعار اوست
بجو ای دیده در دریای دل آن در دلجو را
در آبت غوطه خواهم داد تا پیدا کنی او را
وله ایضا
هرکس که رسد بر سر آن کوی کشندش
زنهار حسامی برس و مگذر از آنجا
عالم آب چو بیرون برد از دل غم را
غم نداریم اگر آب برد عالم را
محبت باعث رسوایی بسیار می گردد
به کوی عشق اگر جبریل آید خوار می گردد
همچو نی در غم او چهره زردی دارم
گر بنالم عجبی نیست که دردی دارم
از هرچه بدو میل دل غافل ماست
جز حیرت و حسرت چه دگر حاصل ماست
سبحان الله همه خوشی های جهان
گویی ز برای ناخوشی دل ماست

وزن: مَفاعیلُنْ مَفاعیلُنْ مَفاعیلُنْ مَفاعیلُنْ
بحر: هزج مثمن سالم
نشانه‌های عروضی: U - - - | U - - - | U - - - | U - - -
ای باد صبا طرب فزا می آیی
از طوف کدامین کف پا می آیی
از کوی که برخاسته ای راست بگو
ای گرد به چشم آشنا می آیی

وزن: مَفْعُولْ مفاعیلُ مفاعیلُ فَعَلْ
نشانه‌های عروضی: - - U | U - - U | U - - U | U -
مشتاق تو به هیچ جمالی نظر نکرد
بیمار تو ز هیچ طبیبی دوا نخواست
بر ما دلت نسوخت ندانم چرا نسوخت
ما را دلت نخواست ندانم چرا نخواست
گفتی چرا سخن نکنی چون به من رسی
نظاره جمال تو خاموشی آورد
عشقبازان دیگرند و عشق سازان دیگرند
آنچه در فرهاد می بینم کجا پرویز داشت
عمریست که من در سر سودای فلان دارم
یک شهر خبر دارند من از که نهان دارم
ای به عهدت پارسایی ها به رسوایی بدل
من یکی زان پارسایانم که رسوا کرده ای
از خویش برون رو ز در خویش درون آی
تا گم نشوی گم شده خویش نیابی
آن گرد حرم گردد و این گرد خرابات
من گرد سرت گردم و جایی که تو باشی
ای خون خلقی ریخته وانگه از آن خون ریختن
نه دست تو دارد خبر نه تیغ تو آلودگی
گفتم به رغم دشمنان آسایشی یابم ز تو
استغفرالله زین سخن عشق تو و آسودگی
بتی چون تو چرا در پرده باشد
مگر از ننگ چون من بت پرستی
و له ایضا رحمة الله
مدعیی گفت به لیلی به طنز
رو که بسی چابک و موزون نه ای
لیلی از آن حال بخندید و گفت
با تو چه گویم که تو مجنون نه ای

وزن: مَفْعُولْ فاعِلاتُ مفاعیلُ فاعِلُنْ
بحر: مضارع مثمن اخرب مکفوف محذوف
نشانه‌های عروضی: - - U | - U - U | U - - U | - U -
ماییم و پیر میکده و کنج دیر او
امید ما بدوست که داریم غیر او
صد بار بیش کشت و دگر کرد زنده ام
گویی علی است یار و حکیمی نصیر او

وزن: مَفْعُولْ فاعِلاتُ مفاعیلُ فاعِلُنْ
بحر: مضارع مثمن اخرب مکفوف محذوف
نشانه‌های عروضی: - - U | - U - U | U - - U | - U -