cnababaie/persian-poetry-meters huggingface dataset:
زاهد بگ آفتاب سلاطین شرق و غرب 
دارای تاج بخش و خدیو جهان ستان 
ای در جبین صبح نمایت چو آفتاب 
انوار سروری ز صباح صبی عیان 
حلم تو در ثبات گر و بسته در زمین 
عزم تو در شتاب سبق برده از زمان 
آبی است رمح و تیغ تو کان آب خصم را 
گاهی ز سینه می گذرد گاهی از میان 
برتافته است پنجه بخت تو دست چرخ 
فی الجمله خود چه پنجه زند پیر با جوان 
با چرخ اگر به زور کند دست با کمر 
بخت تو آورد به زمین پشت آسمان 
شاها به مرکبی تو مرا وعده داده ای 
خواهم تکاوری ز جناب خدایگان 
چون همتت بلند و چو جودت فراخ رو 
چون دولتت جوان و چو حکم تو بس روان 
کام است اسب نیکرو علی رغم بدسگال 
تو کام بخش بادی و من بنده کامران

وزن: مَفْعُولْ فاعِلاتُ مفاعیلُ فاعِلُنْ
بحر: مضارع مثمن اخرب مکفوف محذوف
نشانه‌های عروضی: - - U | - U - U | U - - U | - U -
مردم چشم وزارت مرکز دور وجود 
زبده ارکان و انجم حاصل کون و مکان 
خلق او را معجز عیسی و مریم در نفس 
دست او را قدرت موسی عمران در بنان 
میر فخر الدین مبارک شاه کز تعظیم و قدر 
فخر دارد در زمان او زمین بر آسمان 
گر کلیم الله به عمر خود به چوبی داد روح 
هر دم انگشتش مرکب می کند در نی روان 
آفتاب از روشنی با رای او دم زد مگر 
کافتاب و خاک را افتاد تیغ اندر میان 
صاحبا من گوهری بودم ز دریا آمدم 
چون خریداری ندیدم لاجرم گشتم کران 
نیستم گوهر مرا سیم سیه گیر آمده 
سوی دارالملک بغداد از سواد خاک کان 
عزم آن دارم که اکنون باز با دریا روم 
چشم آن دارم که بگشایی ز پایم ریسمان 
مدت ده سال اندر بوته های انتظار 
روزگارم آتش دم داد و دود امتحان 
عاقبت بگداخت اجزای وجودم دم به دم
خالص و صافی شدم وقت خلاص است این زمان 
چون درم آواره گردان در جهان تا می دهم 
شهرت آوازه احسان سلطان در جهان

وزن: فاعِلاتُنْ فاعِلاتُنْ فاعِلاتُنْ فاعِلُنْ
بحر: رمل مثمن محذوف
نشانه‌های عروضی: - U - - | - U - - | - U - - | - U -
پادشاها هر چه گوید پادشه باشد صواب 
همگان را آن سخن مبذول باید داشتن 
التماسی کردی از من که التماسی کن ز من 
التماس شاهخ را مبذول باید داشتن

وزن: فاعِلاتُنْ فاعِلاتُنْ فاعِلاتُنْ فاعِلُنْ
بحر: رمل مثمن محذوف
نشانه‌های عروضی: - U - - | - U - - | - U - - | - U -
شاعری سحر آفرینم ساحری معجز نما 
خازن گنج ممالک مالک ملک سخن 
در دریای کاندرو ز اهل کرم دیار نیست 
ناگهان افتاده و درمانده ام پا بست تن 
یک به یک را کرده غارت بی سر و پایان شهر 
تا به دستار سر و ایزار پای و پیرهن 
هر یکی زینها به نوعی زحمت ما می دهند 
تا به کی باشد تحمل خیر سعدالدین حسن 
منعمان شهر را گو طاقت من طاق شد 
هان ببخشایید هم بر ما و هم بر خویشتن

وزن: فاعِلاتُنْ فاعِلاتُنْ فاعِلاتُنْ فاعِلُنْ
بحر: رمل مثمن محذوف
نشانه‌های عروضی: - U - - | - U - - | - U - - | - U -
ای ز حیای گوهر پاک تو 
غرق عرق زاده بحر عدن 
دولت طفل تو که خواهد دمد 
تا ابدش بوی لبان از دهن 
روز نخستین که ز مادر بزاد 
دایه طفل و کرم ذوالمنن 
ساختنش از اطلس گردون قماط 
داد ز پستان سعدات لبن 
روح امینش ز سر سدره گفت 
انبته الله نباتا حسن 
باد قرین تن و جانش مقیم 
ورد سحرگاه اویس قرن 
دور تو با دور فلک متصل 
عهد تو با عهد ابد مقترن

وزن: مُفْتَعِلُنْ مُفْتَعِلُنْ فاعِلُنْ
بحر: سریع مطوی مکشوف
نشانه‌های عروضی: - U U - | - U U - | - U -
ز هجرت نبوی رفته هفصد و چل و چار 
در آخر رجب افتاد اتفاق حسن 
زنی چگونه زنی خیر خیرات حسان 
به زور بازوی خود خصیتین شیخ حسن 
گرفت محکم و می داشت تا بمرد و برست 
زهی خجسته زنی خایه دار مرد افکن

وزن: مَفاعِلُنْ فَعَلاتُنْ مَفاعِلُنْ فَعَلُنْ
بحر: مجتث مثمن مخبون محذوف
نشانه‌های عروضی: U - U - | U U - - | U - U - | U U -
جهان مجد و معالی رشید دولت و دین 
زهی به جاه و جمال تو چشم جان روشن 
به فیض ابر کفت بحر و بر چنان پر شد 
که بحر خشک لب آمد چو ابر تر دامن 
فلک جنابا چون رای و تیغ هر دو ثور است 
به جنب رای تو گو آفتاب تیغ مزن 
تویی که در چمن فضل هر که سر بر زد 
زبان شود همه تن در ثنات چون سوسن 
ولیک ایزد داند که هر کجا هستم 
بجز جناب ثنای تو نیستم مسکن 
چو تو کریم ندیدم که می در آویزد 
وسایل تو به سایل چو غازیان به رسن 
هنوز گردنم از بار منتت پست است 
وگرنه هم سوی شکرت بر آرمی گردن 
جهان اگر پر ارزن کنند مرغی را 
دهند قوت به هر سال دانه ارزن 
جهان تهی شود از ارزن و تهی نشود 
دلم ز دانه شکرت به قوت مرغ سخن

وزن: مَفاعِلُنْ فَعَلاتُنْ مَفاعِلُنْ فَعَلُنْ
بحر: مجتث مثمن مخبون محذوف
نشانه‌های عروضی: U - U - | U U - - | U - U - | U U -
میر سید می شناسی بنده را 
تا نجویی زینهار آزار من 
زحمتم بسیار دادی وین زمانه 
رحمتی فرما ولی بر خویشتن

وزن: فاعِلاتُنْ فاعِلاتُنْ فاعِلُنْ
نشانه‌های عروضی: - U - - | - U - - | - U -
حبذا صدر صفحه ای که به است 
به همه بابی از بهشت برین 
میزند نور شمسه اش چون صبح 
خنده بر ما و زهره و پروین 
وصف نقش و نگار دیوارش 
سخن ساده می کند رنگین 
از نبات است اصل ترکیبش 
زان نماید نهاد او شیرین 
به نبات حسن بر آمده است 
خردش زان همی کند تحسین 
قطعه ای از بهشت دان که درو 
کرده بیتی فلک ز خود تضمین 
چون به تقطیع نظم بیت دهند 
خشک و بر بسته باشد و چوبین 
نظم این بیت اگرچه تقطیع است 
شاه بیت است بس بلند و متین 
راست گویی بساط جمشید است 
بر بسیط هوا به صد تمکین 
به سر خویش عالمی است که نیست 
متعلق به آسمان و زمین 
شده ایمن نهاد ترکیبش 
از خطاب خلقته من طین 
تا درو شاه کامران بنشست 
خواندش روزگار شاه نشین 
جم ثانی امیر شیخ حسن 
خسرو کان یسار بحر یمین 
ای به حق بوستان جاه تو را 
شکل نسیرین آسمان نسرین 
باد هرشب به زینت انجم 
طاق های سپهر را تزیین 
بر سریر سرور مسند و جاه 
تا قیامت به کام دل بنشین

وزن: فَعَلاتُنْ مَفاعِلُنْ فَعَلُنْ
بحر: خفیف مسدس مخبون
نشانه‌های عروضی: U U - - | U - U - | U U -
صورت لطف الهی شرف ملت و دین 
معدن خلق حسن مظهر حق شاه حسین 
شاه پرویز لقا خسرو جم قدر که هست 
دل و دستش به همه مذهب و کیشی بحرین 
بحر را با دل او عقب قیاسی می کرد 
آن قدر بود که از قطره به دریا مابین 
عقل با رفعت او صرفه مه داشت نگاه 
گفت کمتر ز ذراعی نبود تا شرطین 
ای که بوسیدن خاک قدمت شاهان را 
کرده از آب حیات است لبالب شفتین 
طاعت امر تو در مذهب جباران فرض 
طوق فرمان تو در گردن دین داران دین 
چون تن لام کند زخم سنانت تن ناف 
چون دل نون شود از شرم سخایت دل عین 
گفتم ای چرخ برو خاک درش روب به روی 
برد انگشت سوی دیده روشن که بعین 
یرقان است ز بیم کف دستت زر را 
باور ار نیستت اینک بنگر صفرت عین 
تا به نعل سم شبدیز تو یابد نسبت 
هر سر ماه شود ماه سما چون سر عین 
سروری از تو مزین شده چون چشم از نور 
خسروی از تو منور شده چون ماه از عین 
خاطر من نکند درک ثنای تو که یم 
پیش عقل است مبرهن که نگنجد در عین 
تا چو قرص ذهب مهر فتد در دم صبح 
روی آفاق شود لجه درای لجین 
چون بود از زر و یاقوت سری افسر را 
ملک را باد چنان از گهرت زینت وزین

وزن: فَعَلاتُنْ فَعَلاتُنْ فَعَلاتُنْ فَعَلُنْ
بحر: رمل مثمن مخبون محذوف
نشانه‌های عروضی: U U - - | U U - - | U U - - | U U -
هر چه تا غایت به نام او مقرر بوده است 
همچنان باشدبه نام او مقرر همچنین

وزن: فاعِلاتُنْ فاعِلاتُنْ فاعِلاتُنْ فاعِلُنْ
بحر: رمل مثمن محذوف
نشانه‌های عروضی: - U - - | - U - - | - U - - | - U -
چشم من جای تو بود ای نور چشم 
رفتی و ماند از تو خالی جای تو 
چشم خود را اگر نمی بینم رواست 
چون نبینم بی تو من ماوای تو

وزن: فاعِلاتُنْ فاعِلاتُنْ فاعِلُنْ
نشانه‌های عروضی: - U - - | - U - - | - U -
صاحب سلطان نشان دستور اعظم شمس الدین 
ای جلال رفعتت را اوج گردون پایگاه 
چون ز سدر آستان حضرت تو برگذشت 
شاید ار سجده برندش هر زمان خورشید و ماه 
چشمه خورشید را خون گردد از بهر تو دل 
چون کند اندر ضمیر عالم آرایت نگاه 
گردهی رخصت که بوسد آستانت را فلک 
هر زمان از غایت شادی بر اندازد کلاه 
چون به دار الملک حکمت پادشاهی می سزد 
گر بود قدر تو را از چرخ اطلس بارگاه 
مدتی شد تا نکردی در خلا و در ملا 
یاد من کارم ازان شوریده شد حالم تباه 
خود نمی دانی که از من روی برتابد طرب 
گر نباشد سد اقبالت مرا پشت و پناه 
گر خلاف راستی کردند نقلی نیست غم 
هست بر تصدیق قول من ضمیر تو گواه 
حق همی داند که از من بد نیاید در وجود 
ور در آمد خود کجا شد خلعت ثم اجتباه 
ور همه خود راست است آن بیت یاد آور که گفت 
از بزرگان عفو باشد وز فرو دستان گناه

وزن: فاعِلاتُنْ فاعِلاتُنْ فاعِلاتُنْ فاعِلُنْ
بحر: رمل مثمن محذوف
نشانه‌های عروضی: - U - - | - U - - | - U - - | - U -
همی خرید خر و گاو و گوسفند و گله 
زمان وقف جمال عرب همه ساله 
ولی ولی ولی اندرین دو سه سال 
نکرد حاصل غیر از بهای گوساله

وزن: مَفاعِلُنْ فَعَلاتُنْ مَفاعِلُنْ فَعَلُنْ
بحر: مجتث مثمن مخبون محذوف
نشانه‌های عروضی: U - U - | U U - - | U - U - | U U -
موجب جمعیت نجوم به عقرب 
کرد از گردون سوال شاه زمانه 
گفت که چون رایتت به عزم توجه 
لشکری آراست کش نبود کرانه 
میر سپاه فلک به بارگه خویش 
کرد امیری طلب زهر در خانه 
تا کند از سروران خیل کواکب 
کوکبه ای در مواکب تو روانه

وزن: مُفْتَعِلُنْ فاعِلاتُ مُفْتَعِلُنْ فَعْ
بحر: منسرح مثمن مطوی منحور
نشانه‌های عروضی: - U U - | - U - U | - U U - | -
ای تاج سر همه افاضل 
ای لطف تو روح را سکینه 
هستت ملکی ملک صفاتی 
در طبع عدوت جز سگی نه 
ای قبله مقبلان در تو 
حاجت نه به مکه و مدینه 
شد کعبه فاضلان جنابت 
صیت تو رسد به هر مدینه 
در هجره تو که باد معمور 
باشد همه چیزها بدی نه 
کردیم نشاط بر بساطت 
خوش بود مرا نشاط دینه 
روزی کندت خدای روزی 
از عالم غیب صد خزینه 
تا تو به کرم بر اهل معنی 
آنها همه را کنی هزینه 
فضل و هنر و علوم هستند 
از قدر تو مایه کمینه 
دریای محیط بخششت راست 
بسیار فزونی و کمی نه 
در خاطر توست گنج معنی 
وز فضل تو را بسی دفینه

وزن: مَفْعُولْ مَفاعِلُنْ فَعولُنْ
بحر: هزج مسدس اخرب مقبوض محذوف
نشانه‌های عروضی: - - U | U - U - | U - -
بر بتان حسن و جوانی مفروش 
ای جوان گرچه به غایت خوبی 
بی زرت کار میسر نشود 
گر تو خود یوسف بن یعقوبی 
حلقه بی زر چه زنی بر در دوست 
آهن سرد چرا می کوبی

وزن: فَعَلاتُنْ فَعَلاتُنْ فَعَلُنْ
بحر: رمل مسدس مخبون محذوف
نشانه‌های عروضی: U U - - | U U - - | U U -
محیط کوه و قار آفتاب ابر عطا 
که آسمان بزرگی و اختر دادی 
رسوم ظلم و قوانین عدل در عالم 
به تیغ و کلک تو برداشتی و بنهادی 
ز دست خیل سخایت که عادت کان کرد 
نشسته دست گهر در حصار پولادی 
خدایگانا یکبارگی بیفتادم 
ز ضعف حال و تو با حال من نیفتادی 
کنون زمانه که شاگرد رای توست مرا 
ز درگه تو جدا می کند به استادی 
ز خانه های عناکب خلل پذیرتر است 
مرا سزای اقامت ز سست بنیادی 
قبول کرده ازین بنده کش کنی آزاد 
به جان خواجه که دیشب نخفتم از شادی 
پس از غلامی ده ساله گشته ام راضی 
به بندگیت به یک سطر خط آزادی 
بسان سوسن اگر بنده را کنی آزاد 
به صد زبان کنم از بندگیت آزادی 
همیشه تا که جهان و جهانیان باشند 
پناه و پشت جهان و جهانیان بادی

وزن: مَفاعِلُنْ فَعَلاتُنْ مَفاعِلُنْ فَعَلُنْ
بحر: مجتث مثمن مخبون محذوف
نشانه‌های عروضی: U - U - | U U - - | U - U - | U U -
در ره بغداد کز هر جانبی 
ناله افتاده باری آمدی 
داشتم اسبی که از رفتار او 
بر دلم هر دم غباری آمدی 
اندکی زر نیز بود اما نبود 
آن قدر کاندر شماری آمدی 
زر نماند و مرد ریگ اسبم بماند 
هم نماندی گربه کاری آمدی

وزن: فاعِلاتُنْ فاعِلاتُنْ فاعِلُنْ
نشانه‌های عروضی: - U - - | - U - - | - U -
ای وزیری که گر ز کلک تو ابر 
داشتی مایه در چکانیدی 
گر عیال کف تو گشتی آز 
از گداییش وارهاندی 
بر تو گر نیستی مدار جهان 
چرخ گرد جهان نگردیدی 
دوش گفتند درد پایی هست 
خواجه را کاش بنده نشنیدی 
درد چشمش اگر امان دادی 
آمدی پای خواجه بوسیدی
به سرو دیده آمدی پیشت 
دیده بر پای خواجه مالیدی 
دیده خویش را دوا کردی 
درد پایش به دیده بر چیدی

وزن: فَعَلاتُنْ مَفاعِلُنْ فَعَلُنْ
بحر: خفیف مسدس مخبون
نشانه‌های عروضی: U U - - | U - U - | U U -
ایا دریای جود و کان همت 
که گردون مروت را مداری 
ترا زان گوهر نایاب کان است 
به رنگ لعل و بوی مشک تاری 
کرم کن پاره ای بفرست پنهان 
اگر داری و می دانم که داری

وزن: مَفاعیلُنْ مَفاعیلُنْ فَعولُنْ
نشانه‌های عروضی: U - - - | U - - - | U - -
ز دور دایره این محیط پرگاری
نصیب من همه سرگشتگی است پنداری 
نشسته ام به کناری چو چنگ سر در پیش 
فتاده در پس زانو و می کنم زاری 
در آتشم چو زر از دوستان قلب دو رو 
ز بی زری همه از من نموده بیزاری 
ز بی زری است اگر چون چراغ بی روغن 
زمان زمان نفسی می زنم به دشواری 
برای تلخی عیش حسود و شادی دوست 
کنم به خون چو قدح رنگ چهره گلناری 
عزیز مصر وجودم نیم اسیر کسی 
درین دیار از اخوان چرا کشم خواری

وزن: مَفاعِلُنْ فَعَلاتُنْ مَفاعِلُنْ فَعَلُنْ
بحر: مجتث مثمن مخبون محذوف
نشانه‌های عروضی: U - U - | U U - - | U - U - | U U -
ایا کار و بار اعتباری نداری 
بر شاه دلشاد کاری نداری 
سگان را مجال است بر آستانش 
خوشا وقت ایشان تو باری نداری

وزن: فَعولُنْ فَعولُنْ فَعولُنْ فَعولُنْ
بحر: متقارب مثمن سالم
نشانه‌های عروضی: U - - | U - - | U - - | U - -
به حق المعرفت هر کس چه داند کازر و نی را 
منش دانم بد اندیشی است بد نفسی بد آموزی 
سیه کاری سیه ماری سیه گوشی سیه پوشی 
سیه بختی سیه دستی سیه رویی سیه روزی 
علاهم بهتر است اما قوی کسری است مالک را 
سپردن ملک کسری را به زرد زدی و زر دوزی

وزن: مَفاعیلُنْ مَفاعیلُنْ مَفاعیلُنْ مَفاعیلُنْ
بحر: هزج مثمن سالم
نشانه‌های عروضی: U - - - | U - - - | U - - - | U - - -
چو بر طلول دیار حبیب بگذشتم 
که کرده بود خرابش جهان ز بی باکی 
مجاوران دیار خراب را دیدم 
در آن خرابه خراب و شکسته و باکی 
به خاک رهگذار حبیب می گفتم 
که ای غلام تو آب حیات در پاکی 
کجا شدت گل این باغ و شمع این مجلس 
کجا شد آن طرب و عیش و آن طربناکی 
بسی ازین کلمات و حدیث رفت و نبود 
در آن منازل خاکی به جز صدا حاکی 
زمان زمان به دل و چشم خویش می گفتم 
ایا منازل سلمان این سلماکی

وزن: مَفاعِلُنْ فَعَلاتُنْ مَفاعِلُنْ فَعَلُنْ
بحر: مجتث مثمن مخبون محذوف
نشانه‌های عروضی: U - U - | U U - - | U - U - | U U -
هر که خواهد که بود پیش سلاطین بر پای 
همچو شمعش نگریزد ز ثبات قدمی 
ادب آن است که گر تیغ نهندش بر سر 
بایدش داشت زبان گوش ز هر نیک و بدی 
بعد از آن کارش اگر زانکه فروغی گیرد 
گو مشو غره که ناگه بکشندش به دمی

وزن: فَعَلاتُنْ فَعَلاتُنْ فَعَلاتُنْ فَعَلُنْ
بحر: رمل مثمن مخبون محذوف
نشانه‌های عروضی: U U - - | U U - - | U U - - | U U -
مرحبا ای آصف جم قدر کیوان رفعتم 
کز سم اسب به مژگان گرد ره بزدودمی 
بر جگر نگذاشت چرخم آب گونه دیده را 
تا زدی آب رهت سقاییش فرمودمی 
آفتابی سوی مغرب رفته و باز آمده 
کاشکی من سایه وار اندر رکابت بودمی 
من سر و پایی ندارم گر سرم بودی و پا 
زین بشارت پای کوبان بر فلک سر سودمی 
عزم استقبال کردم گشت مانع درد پا 
گر سرم کردی مدد کی درد پا بستودمی 
هست درد پا و در سر نیست سامانی مرا 
گر سرم بودی به ره این ره به سر پیمودمی 
ملک می گوید که ظلت کاش بودی جاودان 
بر سر من تا منت در سایه می آسود می

وزن: فاعِلاتُنْ فاعِلاتُنْ فاعِلاتُنْ فاعِلُنْ
بحر: رمل مثمن محذوف
نشانه‌های عروضی: - U - - | - U - - | - U - - | - U -
سپهرا من از شادیت غارغم 
مرا چون توانی که غمگین کنی 
ندارم ز تو هیچ امید و بیم 
اگر مهر وزری و گر کین کنی 
نه میخم که بندم به پیشت کمر 
بدان تا مرا کام شیرین کنی 
نه نرگس که آرم به تو سر فرو 
بدان تا مرا تاج زرین کنی 
اگر خانه ام را چو ایران خویش 
به خشت زر و نقره تزیین کنی 
ز بدرم اگر چار بالش نهی 
ز شکل هلالم اگر زین کنی 
نخواهم به پیش تو گردن نهاد 
اگر طوقم از عقد پروین کنی 
نمی ارزدم این تنعم بدان 
که در آخرم خشت بالین کنی

وزن: فَعولُنْ فَعولُنْ فَعولُنْ فَعَلْ
نشانه‌های عروضی: U - - | U - - | U - - | U -
جهنمی زنک زن 
مشابه است به بی دولتی و بی دینی 
خرست و جاهل و عامی و بی معامله گوی 
ولی چه سود که بیچاره نیست قزوینی

وزن: مَفاعِلُنْ فَعَلاتُنْ مَفاعِلُنْ فَعَلُنْ
بحر: مجتث مثمن مخبون محذوف
نشانه‌های عروضی: U - U - | U U - - | U - U - | U U -
آمد سحری ندا ز میخانه ما 
کای رند خراباتی دیوانه ما 
برخیز که پر کنیم پیمانه ز می 
زآن پیش که پر کنند پیمانه ما

وزن: مَفْعُولْ مفاعیلُ مفاعیلُ فَعَلْ
نشانه‌های عروضی: - - U | U - - U | U - - U | U -
ای آنکه تو طالب خدایی به خود آ 
از خود بطلب کز تو جدا نیست خدا 
اول به خود آ چون به خود آیی به خدا 
کاقرار نمایی به خدایی به خدا

وزن: مَفْعُولْ مفاعیلُ مفاعیلُ فَعَلْ
نشانه‌های عروضی: - - U | U - - U | U - - U | U -
با باد دلم گفت که بادا بادا 
با یار بگو و هر چه بادا بادا 
کآن کس که مرا ز صحبتت کرد جدا 
شب با غم و رنج روز بادا بادا

وزن: مَفْعُولْ مفاعیلُ مفاعیلُ فَعَلْ
نشانه‌های عروضی: - - U | U - - U | U - - U | U -
جز نقش تو در نظر نیامد ما را
جز کوی تو رهگذر نیامد ما را
خواب ار چه خوش آید همه را در عهدش
حقا که به چشم در نیامد ما را

وزن: مَفْعُولْ مفاعیلُ مفاعیلُ فَعَلْ
نشانه‌های عروضی: - - U | U - - U | U - - U | U -
از عهد و وفا هیچ خبر نیست تو را 
جز وعده و دم هیچ دگر نیست تو را 
سازند کمر به دست عشاق به ناز 
چون است کز این دست کمر نیست تو را

وزن: مَفْعُولْ مفاعیلُ مفاعیلُ فَعَلْ
نشانه‌های عروضی: - - U | U - - U | U - - U | U -
با طبع لطیف از در لطف در آ 
با نفش غلیظ ز ره جور میا 
در هیزم و گل تاملی کن که جهان 
آن را به تبر شکافت و این را به صبا

وزن: مَفْعُولْ مفاعیلُ مفاعیلُ فَعَلْ
نشانه‌های عروضی: - - U | U - - U | U - - U | U -
گفتم که مگر به اتفاق اصحاب 
در موسم گل ترک کنم باده ناب 
بلبل ز چمن نعره زنان داد جواب 
کای بیخبران برگ گل و ترک شراب

وزن: مَفْعُولْ مفاعیلُ مفاعیلُ فَعَلْ
نشانه‌های عروضی: - - U | U - - U | U - - U | U -
درد آمد و گرد من ز هر سو بنشست 
گه بر سرو چشم و گاه بر رو بنشست 
چون دولت کار او به پایان برسید 
آمد به ادب به هر دو زانو بنشست

وزن: مَفْعُولْ مفاعیلُ مفاعیلُ فَعَلْ
نشانه‌های عروضی: - - U | U - - U | U - - U | U -
اشکم ز رخ تو لاله رنگ آمده است 
پای دلم از دلت به سنگ آمده است 
آمد دل و در کنج دهانت بنشست 
مسکین چه کند ز غم به تنگ آمده است

وزن: مَفْعُولْ مفاعیلُ مفاعیلُ فَعَلْ
نشانه‌های عروضی: - - U | U - - U | U - - U | U -
من با کمر تو در میان کردم دست 
پنداشتمش که در میان چیزی هست 
پیداست کز آن میان چه بر بست کمر 
تا من ز کمر چه طرف بر خواهم بست

وزن: مَفْعُولْ مفاعیلُ مفاعیلُ فَعَلْ
نشانه‌های عروضی: - - U | U - - U | U - - U | U -
دیدیم که این دایره بی سر و بن 
انگیخت بسی جور نو از دور کهن 
گر بالش چرخ زیر دست تو شود 
زنهار به هیچ رو بر او تکیه مکن

وزن: مَفْعُولْ مفاعیلُ مفاعیلُ فَعَلْ
نشانه‌های عروضی: - - U | U - - U | U - - U | U -
تا با شدم این جان گرامی در تن 
خواهم به غم عشق تو جان پروردن 
چون زلف تو تا سرم بود بر گردن 
شور تو ز سر بدر نخواهم کردن

وزن: مَفْعُولْ مفاعیلُ مفاعیلُ فَعَلْ
نشانه‌های عروضی: - - U | U - - U | U - - U | U -
بیماری شمع بین و آن مردن او 
تب دارد و می رود عرق از تن او 
بر شمع دلم سوخت که در بیماری 
کس بر سر او نیست به جز دشمن او

وزن: مَفْعُولْ مفاعیلُ مفاعیلُ فَعَلْ
نشانه‌های عروضی: - - U | U - - U | U - - U | U -
یاقوت لبا لعل بدخشانی کو
و آن راحت روح و راح ریحانی کو
گویند حرام در مسلمانی شد 
تو می خور و غم مخور مسلمانی کو

وزن: مَفْعُولْ مفاعیلُ مفاعیلُ فَعَلْ
نشانه‌های عروضی: - - U | U - - U | U - - U | U -
این ابر نگر خیمه بر افلاک زده 
صد نعره شوق از دل غمناک زده 
از دست زلیخای هوا یوسف گل 
بر پیرهن حریر صد چاک زده

وزن: مَفْعُولْ مفاعیلُ مفاعیلُ فَعَلْ
نشانه‌های عروضی: - - U | U - - U | U - - U | U -
ای سایه سنبلت سمن پرورده 
یاقوت تو را در عدن پرورده 
همچون لب خود مدام جان می پرور 
ز آن راح که روحی است بدن پرورده

وزن: مَفْعُولْ مفاعیلُ مفاعیلُ فَعَلْ
نشانه‌های عروضی: - - U | U - - U | U - - U | U -
در رشته دندان تو ای غیرت مه 
دردی اگر از دود دلی گشت سیه 
از جوهر حسن تو نشد هیچ تبه 
آراسته شد رشته درت به شبه

وزن: مَفْعُولْ مفاعیلُ مفاعیلُ فَعَلْ
نشانه‌های عروضی: - - U | U - - U | U - - U | U -
دیدم صنمی خراب و مست افتاده 
در دست مغان دلربا افتاده 
از می چو صراحی شده افغان خیزان 
وانگه چو قدح دست به دست افتاده

وزن: مَفْعُولْ مفاعیلُ مفاعیلُ فَعَلْ
نشانه‌های عروضی: - - U | U - - U | U - - U | U -
ای سکه ای از خاک درت بر هر وجه 
ار سیم رخ تو نیست نازک تر وجه 
از هر چه نسیم سحری می آورد 
جز خاک درت نمی نشیند در وجه

وزن: مَفْعُولْ مفاعیلُ مفاعیلُ فَعَلْ
نشانه‌های عروضی: - - U | U - - U | U - - U | U -
چون حال دل من ز غمت گشت تباه 
آویخت در آن زلف دل آشوب سیاه 
ز آنسان که در آتش سقر اهل گناه 
آرند به مار و کژدم از عجز پناه

وزن: مَفْعُولْ مفاعیلُ مفاعیلُ فَعَلْ
نشانه‌های عروضی: - - U | U - - U | U - - U | U -
با منعم خود برون منه پای ز راه 
عصیان ولی نعم گناهست گناه 
در منعم خود که او دواتست چو کلک 
بگشاد زبان او سیه گشت سیاه

وزن: مَفْعُولْ مفاعیلُ مفاعیلُ فَعَلْ
نشانه‌های عروضی: - - U | U - - U | U - - U | U -
ای بس که شکست و باز بستم توبه 
فریاد همی کند ز دستم توبه 
دیروز به توبه ای شکستم ساغر 
امروز به ساغری شکستم توبه

وزن: مَفْعُولْ مفاعیلُ مفاعیلُ فَعَلْ
نشانه‌های عروضی: - - U | U - - U | U - - U | U -
ای دوست کجایی و کجایی که نیی
آخر تو کرایی و کرایی که نیی
بیگانگی تو با من افتاد ار نه
تو یار کدام آشنایی که نیی

وزن: مَفْعُولْ مفاعیلُ مفاعیلُ فَعَلْ
نشانه‌های عروضی: - - U | U - - U | U - - U | U -
چون چشم سیه بناز می گردانی 
بر من غم دل دراز می گردانی 
شوخی است عظیم نرگس بیمارت 
خوش می گردد چو باز می گردانی

وزن: مَفْعُولْ مفاعیلُ مفاعیلُ فَعَلْ
نشانه‌های عروضی: - - U | U - - U | U - - U | U -
در معده خالی ندهد مل ذوقی 
بی ساغر می ندارد از گل ذوقی 
بی برگ و نوای عیش حاصل نشود 
از برگ گل و نوای بلبل ذوقی

وزن: مَفْعُولْ مفاعیلُ مفاعیلُ فَعَلْ
نشانه‌های عروضی: - - U | U - - U | U - - U | U -
سوسن ز صبا یافت خط آزادی 
ز آن کرد از آن به صد زبان آزادی 
در پرده صبا دوش ندانم که چه گفت
با غنچه که غنچه بر شکفت از شادی

وزن: مَفْعُولْ مفاعیلُ مفاعیلُ فَعَلْ
نشانه‌های عروضی: - - U | U - - U | U - - U | U -
تا اسب مراد شه صفت می تازی 
با حال من پیاده کی  پردازی
من با تو چو رخ راست روم لیکن تو 
چون فیل و چو فرزین کج می تازی

وزن: مَفْعُولْ مفاعیلُ مفاعیلُ فَعَلْ
نشانه‌های عروضی: - - U | U - - U | U - - U | U -
دی دیده به دل گفت که چرا پر خونی
ز آن سلسله زلف چرا مجنونی
من دیده ام از برای او پر خونم 
آخر تو ندیده ای چرا پر خونی

وزن: مَفْعُولْ مفاعیلُ مفاعیلُ فَعَلْ
نشانه‌های عروضی: - - U | U - - U | U - - U | U -
ای دیده پی بلای دل می پویی
در آب بلای دل بلا می جویی 
خواهی که به اشک دیده دل پاک کنی 
سودت ندهد که خون به خون می شویی

وزن: مَفْعُولْ مفاعیلُ مفاعیلُ فَعَلْ
نشانه‌های عروضی: - - U | U - - U | U - - U | U -
می گفت عماد کاشی از نادانی 
کامسال گرانی بود از بی نانی 
تا بود وجود او گران بود همه 
چون مرد کنون هست بدین ارزانی

وزن: مَفْعُولْ مفاعیلُ مفاعیلُ فَعَلْ
نشانه‌های عروضی: - - U | U - - U | U - - U | U -
زنجیر سر زلف چو می جنبانی 
بر دامن ماه مشک می افشانی 
چشم سیهت که شوخ می خوانندش 
شوخ می رود چو باز می گردانی

وزن: مَفْعُولْ مفاعیلُ مفاعیلُ فَعَلْ
نشانه‌های عروضی: - - U | U - - U | U - - U | U -
گر زانکه بدین شاهدی و شیرینی 
در خود نگری بروز من بنشینی 
منگر به جمال خویشتن ور نگری 
در آینه هر چه بینی از خود بینی

وزن: مَفْعُولْ مفاعیلُ مفاعیلُ فَعَلْ
نشانه‌های عروضی: - - U | U - - U | U - - U | U -
ای دیده اگر هزار سیل انگیزی 
خاک همه تبریز به خون آمیزی 
از عهده ماتمش نیایی بیرون 
بی فایده آب خود چرا می ریزی

وزن: مَفْعُولْ مفاعیلُ مفاعیلُ فَعَلْ
نشانه‌های عروضی: - - U | U - - U | U - - U | U -
ای ابر بهار خانه پرورده تست 
ای خار درون غنچه خون کرده تست 
ای غنچه عروس باغ در پرده تست 
این باد صبا این همه آورده تست

وزن: مَفْعُولْ مفاعیلُ مفاعیلُ فَعَلْ
نشانه‌های عروضی: - - U | U - - U | U - - U | U -
قسم تو اگر مراد گر حرمان است 
حظ تو اگر درد و اگر درمان است 
از گردش آسمان بباید دانست 
کونیز بحال خویش سرگردان است

وزن: مَفْعُولْ مفاعیلُ مفاعیلُ فَعَلْ
نشانه‌های عروضی: - - U | U - - U | U - - U | U -
در طیره ام از باد که آمد سویت 
وز شانه که دست می زند در مویت 
خود سایه که باشد که فتد در پیشت
خورشید که باشد که جهد در کویت

وزن: مَفْعُولْ مفاعیلُ مفاعیلُ فَعَلْ
نشانه‌های عروضی: - - U | U - - U | U - - U | U -
با مهر رخ تو بیش از این تابم نیست
وز دست خیالت هم شب خوابم نیست
از دیده به جای اشک از آن می ریزم
من خون جگر که در جگر آبم نیست

وزن: مَفْعُولْ مفاعیلُ مفاعیلُ فَعَلْ
نشانه‌های عروضی: - - U | U - - U | U - - U | U -
آتش ز دهان شمع دیشب می جست 
ناگاه سپیده دم زبانش بشکست 
سر رشته به پایان شد و تابش بنماند 
روزش به شب آمد و بروزم بنشست

وزن: مَفْعُولْ مفاعیلُ مفاعیلُ فَعَلْ
نشانه‌های عروضی: - - U | U - - U | U - - U | U -
ما هم که رخش روشنی خور بگرفت 
گرد خط او دامن کوثر بگرفت 
دلها همه چاه زنخدان انداخت 
و آنگه سر چاه را به عنبر بگرفت

وزن: مَفْعُولْ مفاعیلُ مفاعیلُ فَعَلْ
نشانه‌های عروضی: - - U | U - - U | U - - U | U -
تا ناله بلبلم به گوش آمده است 
دل با سر عیش نای و نوش آمده است 
رگ از تن خشک تاک برخاسته است 
خون در تن جام می  بجوش آمده است

وزن: مَفْعُولْ مفاعیلُ مفاعیلُ فَعَلْ
نشانه‌های عروضی: - - U | U - - U | U - - U | U -
با لعل لبت شراب را مستی نیست 
با قد تو سرو را به جز پستی نیست 
ما را دهن تو نیست می پندارند 
با آنکه به یک ذره در او هستی نیست

وزن: مَفْعُولْ مفاعیلُ مفاعیلُ فَعَلْ
نشانه‌های عروضی: - - U | U - - U | U - - U | U -
در معرض رویت قمر آمد بشکست 
در رشته لعلت شکر آمد به شکست
موی تو ز بالا به قفا باز افتاد 
ناگاه سرش بر کمر آمد به شکست

وزن: مَفْعُولْ مفاعیلُ مفاعیلُ فَعَلْ
نشانه‌های عروضی: - - U | U - - U | U - - U | U -
با آنکه دو چشم شوخ او عربده جوست 
در شوخی و دلبری خم ابروی اوست 
بالای تو چشم است که می یارد گفت 
با دوست که بالای دو چشمت ابروست

وزن: مَفْعُولْ مفاعیلُ مفاعیلُ فَعَلْ
نشانه‌های عروضی: - - U | U - - U | U - - U | U -
آن یار که بی نظیر و بی مانند است 
عقل و دل و جان به عشق او در بند است 
در یک نظر از مقام عالی جان را 
بر خاک نشاند و جان بدین خرسند است

وزن: مَفْعُولْ مفاعیلُ مفاعیلُ فَعَلْ
نشانه‌های عروضی: - - U | U - - U | U - - U | U -
آورد بهم تیر و کمان را در دست 
تیر آمد و در خانه خویشش بنشست 
آمد به سر تیر کمان خانه فرو 
انصاف که نیک از آن میان بیرون جست

وزن: مَفْعُولْ مفاعیلُ مفاعیلُ فَعَلْ
نشانه‌های عروضی: - - U | U - - U | U - - U | U -
دیشب سر زلف یار بگرفتم مست 
کز دست من دلشده چون خواهی رست 
گفتا که شب است دست از دستم بدار 
تا با تو نگیردم کسی دست به دست

وزن: مَفْعُولْ مفاعیلُ مفاعیلُ فَعَلْ
نشانه‌های عروضی: - - U | U - - U | U - - U | U -
قسمم همه درد است و دوا چیزی نیست 
در سینه به جز رنج و عنا چیزی نیست 
درد است گرفته سر و دستم در دست 
دردا که به جز درد مرا چیزی نیست

وزن: مَفْعُولْ مفاعیلُ مفاعیلُ فَعَلْ
نشانه‌های عروضی: - - U | U - - U | U - - U | U -
مقصود ز احسان درم و دینار است 
چندم دهی امید که زر در کار است
از بخشش اگر وعده امید است تو را 
امید به دولت شما بسیار است

وزن: مَفْعُولْ مفاعیلُ مفاعیلُ فَعَلْ
نشانه‌های عروضی: - - U | U - - U | U - - U | U -
این اشک گریز پا که خونی من است 
در خون من از عین زبونی من است 
با اینهمه کز چشم من افتاد دلم 
با اوست که یار اندرونی من است

وزن: مَفْعُولْ مفاعیلُ مفاعیلُ فَعَلْ
نشانه‌های عروضی: - - U | U - - U | U - - U | U -