cnababaie/persian-poetry-meters huggingface dataset:
ای تازه به دیدار تو ایمان خرابات
رخساره و خطت گل و ریحان خرابات
از زمزمه معذورم اگر مست و خرابم
دل می رود از دست به دستان خرابات
شمع و گل و می بر سر هم ریخته هرسو
جایی نتوان یافت به سامان خرابات
دود دل ما سنبل و ریحان مطراست
زخم جگر ماگل خندان خرابات
در بهمن و دی آفت تاراج خزان نیست
عمری گذراندم به گلستان خرابات
مینای میش شب عوض شمع گذارند
از توبه مزاریست به میدان خرابات
داریم حزین  این غزل از عارف رومی
او کافر خویش است و مسلمان خرابات

وزن: مَفْعُولْ مفاعیلُ مفاعیلُ فَعولُنْ
بحر: هزج مثمن اخرب مکفوف محذوف
نشانه‌های عروضی: - - U | U - - U | U - - U | U - -
ای یوسف مصر از تو گرفتار محبت
عیسی به تمنای تو بیمار محبت
در راه غمت هست به کف جان جهانی
گرم است به سودای تو بازار محبت
تاریکتر از شب بود از هجر تو روزم
ای روشنی دیده بیدار محبت
کفرم بود آرایش رخساره ایمان
بستهست دل از زلف تو زنار محبت
دریاب دلم را به ته جرعه نگاهی
ای ساقی پیمانه سرشار محبت
در وادی آسودگیم وانگذاری
رحمی به من ای قافله سالار محبت
از سر نرود شمع صفت افسر داغم
بر سر زده ام لاله گلزار محبت
تا سر نشود خاک سر کوی تو ما را
آسان نشود عقده دشوار محبت
افغان اسیران نبرد راه به جایی
این نغمه تراود ز رگ تار محبت
شیرازه اوراق دو عالم بود از عشق
پشت دو جهان است به دیوار محبت
نگرفت حزین کس به جوی دین و دلت را
ای مایه کساد سر بازار محبت

وزن: مَفْعُولْ مفاعیلُ مفاعیلُ فَعولُنْ
بحر: هزج مثمن اخرب مکفوف محذوف
نشانه‌های عروضی: - - U | U - - U | U - - U | U - -
بلبل و پروانه را عشق گریبان گرفت
این ره بزم آن یکی راه گلستان گرفت
تیره شبستان دهر جای نشستن نبود
دامن جان مرا صحبت جانان گرفت
جور جهان می شود قسمت خونین دلان
خار مکافات برق ز آبله پایان گرفت
خونی صد خانه است اشک جهان گرد من
شکرکه این سیل خون راه بیابان گرفت
آن دل نامهربان سوخت به مرگ حزین
ماتم پروانه را شمع به سامان گرفت

وزن: مُفْتَعِلُنْ فاعِلُنْ مُفْتَعِلُنْ فاعِلُنْ
بحر: منسرح مطوی مکشوف
نشانه‌های عروضی: - U U - | - U - | - U U - | - U -
ز لنگر دل دیوانه عشق بند گسست
گرانی غم من جذبه را کمند گسست
در آتش تو برآمد نهیب ناله من
رگ فغان به دل نازک سپند گسست
حدیث آن لب نوشین در انجمن کردم
مگس کمند هوس از وصال قند گسست
کدام صبح نفس گرم ناله پردازی ست
که رشته نفس شمع مستمند گسست
ز قصر رفعت دل دست کوته است حزین
کمند همت ازین کنگر بلند گسست

وزن: مَفاعِلُنْ فَعَلاتُنْ مَفاعِلُنْ فَعَلُنْ
بحر: مجتث مثمن مخبون محذوف
نشانه‌های عروضی: U - U - | U U - - | U - U - | U U -
در طینتم از بس که رگ و ریشه وفا داشت
خاکم چه بهاران و چه دی مهر گیا داشت
در مرگ من آن زلف چرا موی نژولید
یک دلشده از سلسله اهل وفا داشت
غیر از دل ما کز سر کونین گذشته ست
هر درد که دیدیم سر کوی دوا داشت
روی سخن اینجا به حریفی ست که فهمد
با هر که نگه عربده ای داشت به ما داشت
عشق تو رسیده ست به فریاد وگر نه
این حوصله را صبر تنک ظرف کجا داشت
هرگز نبود جز به هدف دیده ناوک
با ما نگهت هر ستمی داشت به جا داشت
یک بوالعجبی دیده ام و جای شگفت است
تلخابه این چرخ سیه کاسه گدا داشت
تا آمده ز ایام نخورده ست فریبی
دل تجربه ای داشت ندانم ز کجا داشت
از کوی غم آواز حزینی که شنیدی
نالیدن دل بود ندانم چه بلا داشت

وزن: مَفْعُولْ مفاعیلُ مفاعیلُ فَعولُنْ
بحر: هزج مثمن اخرب مکفوف محذوف
نشانه‌های عروضی: - - U | U - - U | U - - U | U - -
صد جان به حسرت سوختی آهی ز جایی برنخاست
از دل شکستن های ما هرگز صدایی برنخاست
نخلت کز اشک و آه من نشو و نما آموخته
مانند این شمشادبن ز آب و هوایی برنخاست
در گلشنت باد صباکی می کند یادی ز ما
دیری ست کز راه وفا آواز پایی بر نخاست
از آمد و رفت نفس آگه نمی گردد کسی
زین کاروان بی خبر بانک درایی برنخاست
تمکینم از حرف سبک لنگر نمی بازد حزین
کوهم ولی ز آواز کس از من صدایی برنخاست

وزن: مُسْتَفْعِلُنْ مُسْتَفْعِلُنْ مُسْتَفْعِلُنْ مُسْتَفْعِلُنْ
بحر: رجز مثمن سالم
نشانه‌های عروضی: - - U - | - - U - | - - U - | - - U -
دور از در تو روضه ی رضوان به ما نساخت
بوی گل و نسیم گلستان به ما نساخت
پروانه را در آتش سوزان چه زندگی ست
وصل تو چون مصیبت هجران به ما نساخت
در هیچ شهر و هیچ دیارم قرار نیست
صبح وطن چو شام غریبان به ما نساخت
تنگ است جلوه گاه دو عالم به وحشتم
آرام شهر و شور بیابان به ما نساخت
عیسی نشسته است به بالین من خجل
آب و هوای کشور امکان به ما نساخت
ساکن درای قافله ی ما نشد حزبن
در هجر و وصل این دل نالان به ما نساخت

وزن: مَفْعُولْ فاعِلاتُ مفاعیلُ فاعِلُنْ
بحر: مضارع مثمن اخرب مکفوف محذوف
نشانه‌های عروضی: - - U | - U - U | U - - U | - U -
گل خزان زده ام زندگی ملال من است
شکسته رنگی من ترجمان حال من است
اگر به کعبه وگر دیر می گذارم گوش
حدیث حسن تو و عشق بی زوال من است
بود که در رمضان هر دمی دو عید کنم
خیال گوشه ی ابروی او هلال من است
به چشم دام تو ای عشق ناتوان مرغم
اگر چه بیضه ی گردون به زبر بال من است
حزین  نمی رود از مجلسم سخن بیرون
که روی صحبت من با زبان لال من است

وزن: مَفاعِلُنْ فَعَلاتُنْ مَفاعِلُنْ فَعَلُنْ
بحر: مجتث مثمن مخبون محذوف
نشانه‌های عروضی: U - U - | U U - - | U - U - | U U -
گرچه پیمانه ی می مشرق نور دگر است
باده را در گل رخسار ظهور دگر است
دل مشتاق و زبان ارنی گوی کجاست
ور نه هر سنگ درین بادیه طور دگر است
هرکه را کشور دل ملک سلیمانی شد
در نظر هر دو جهان دیده مور دگر است
چه عجب گر رود از ناله من کوه ز جا
بر لبم زمزمه ی عشق زبور دگر است
نمک عشق به داغ تو حلال است حزین
که نمکدان سخن را ز تو شور دگر است

وزن: فَعَلاتُنْ فَعَلاتُنْ فَعَلاتُنْ فَعَلاتُنْ
بحر: رمل مثمن مخبون
نشانه‌های عروضی: U U - - | U U - - | U U - - | U U - -
مستان شب غم رفت و سحرگاه فتوح است
پیمانه بیارید که هنگام صبوح است
پیمانه مگو چشمه ی جان پرور خضر است
در بحر پر آشوب جهان کشتی نوح است
ما مفتی عشقیم بکش باده حلال است
ما ناصح اوییم اگر توبه نصوح است
افسرده دلان های دماغی برسانید
تا بلبله هم نغمه مرغان صبوح است
از کلک حزین زمزمه ی عشق بیاموز
مطرب بزن این پرده که رامشگر روح است

وزن: مَفْعُولْ مفاعیلُ مفاعیلُ فَعولُنْ
بحر: هزج مثمن اخرب مکفوف محذوف
نشانه‌های عروضی: - - U | U - - U | U - - U | U - -
رخسار تو را تازگی از چشم تر کیست
این خرمی از فیض بهار نظر کیست
حاشا چه کند ترک نگاه تو ز قتلم
این دشنه ی آلوده به خون در کمر کیست
لب می مکم از مایده ی درد خدا را
زهر این همه شیرین به امید شکر کیست
خون گرمی اش آتش زده در جیب مشامم
در مغز جنون بوی کباب جگر کیست
نور افق تیره ی بختم شده داغی
این اختر فرخنده چراغ سحر کیست
خاکستر طور است بیابانی رشکش
در دامن بال و پر پروانه سر کیست
حسرت شکند در رگ ما گرسنه چشمان
بر سفره ی غم خون جگر ماحضر کیست
در عربده با مهر بود خوی غیورم
با سوخته ام دست و گریبان شرر کیست
من هوش ندارم که به لب گوش بدارم
با زمزمه ی قاصد آهم خبر کیست
پیچیده به آغوش سحر طره ی آهم
این زلف پریشان شده ی دوش و بر کیست
ای بی خبر از جلوه ی این برق سواران
گرد نفس گرم من از رهگذر کیست
رسوایی ما رفته به دامان قیامت
این چاک به اندازه ی جیب جگر کیست
جز سوخته پروانه ی شمعت که حزین است
صد دام و قفس در شکن بال و پر کیست

وزن: مَفْعُولْ مفاعیلُ مفاعیلُ فَعولُنْ
بحر: هزج مثمن اخرب مکفوف محذوف
نشانه‌های عروضی: - - U | U - - U | U - - U | U - -
برخاست دل ز سینه و پیکان فرو نشست
تا پر خدنگ ناز تو در جان فرو نشست
بود از نوای من همه جا شعله ها بلند
خامش نشستم آتش سوزان فرو نشست
اشکم کمر به کینه افلاک بسته بود
مژگان ز گریه بستم و طوفان فرو نشست
برخاست موج شکوه ولی دل ز تاب رشک
دم در کشید و شورش عمان فرو نشست
افسرده شد جهان چو حزین از میانه رفت
مجنون گذشت و شور بیابان فرو نشست

وزن: مَفْعُولْ فاعِلاتُ مفاعیلُ فاعِلُنْ
بحر: مضارع مثمن اخرب مکفوف محذوف
نشانه‌های عروضی: - - U | - U - U | U - - U | - U -
ما را تن ضعیف به زندان عالم است
این هم که زنده ایم ز دستان عالم است
از شورش جهان سر زلف حواس من
آشفته تر ز حال پریشان عالم است
کامش به غیر دانه دل آشنا نشد
مور قناعتم که سلیمان عالم است
ناموس روزگار به گردن گرفته است
سلطان غیرتم که نگهبان عالم است
سودای عشق از سر ما کم نمی شود
زنجیر زلف سلسله جنبان عالم است
از فیض خط و خال تو ای نازنین غزال
کلکم یکی ز مشک فروشان عالم است
هرگز مبند دل به فریب جهان حزین
دنیای سفله دشمن مردان عالم است

وزن: مَفْعُولْ فاعِلاتُ مفاعیلُ فاعِلُنْ
بحر: مضارع مثمن اخرب مکفوف محذوف
نشانه‌های عروضی: - - U | - U - U | U - - U | - U -
حیرانی من محرم آن روی چو ماه است
این دیده چراغی ست که بی دود سیاه است
رونق ده حسن است فراوانی عاشق
آرایش رخساره ی شه گرد سپاه است
دل خانه تهی کرده ز خود تا تو درآیی
چون حلقه ی در دیده ی ما چشم به راه است
شاید که اثر شانه زند زلف اجابت
تا پاره دل در شکن طره آه است
تهمت به اجل بسته عبث مفتی ملت
بر محضر جانبازی ما عشق گواه است
صیاد مرا دیده ی من حلقه ی دامی ست
مژگان تماشا نگهان مهر گیاه است
جایی که دهد پیر مغان جام صبوحی
عذریست تو را توبه که بدتر ز گناه است
در دامن عزلت بشکن پای طلب را
غربال صفت عرصه ی گیتی همه چاه است
غم بار گشاید چو به سر وقت من آید
در ره گذرد هر که دلم قافله گاه است
تلخی کش پیمانه ی مرد افکن عمرم
هر مو به تن خسته من مار سیاه است
چون شمع دل و دیده کدام است حزین را
چشم و دل عاشق همه اشک و همه آه است

وزن: مَفْعُولْ مفاعیلُ مفاعیلُ فَعولُنْ
بحر: هزج مثمن اخرب مکفوف محذوف
نشانه‌های عروضی: - - U | U - - U | U - - U | U - -
در کوی تو نقش قدمم حالتم این است
برخاستنم نیست ز جا طاقتم این است
با عشق تو زادم من و با درد تو بودم
با مهر تو در خاک روم ملتم این است
از غیرت شوق است که چون رنگ پریده
خود نامه و خود نامه برم عادتم این است
هم دل شنود پرده سراییدن دل را
می گویم و خود می شنوم صحبتم این است
پرورده ز بس ذایقه را عشق به تلخی
شربت نهم و زهر کشم لذتم این است
جایی که شود بستر راحت دم شمشیر
میدان به تپیدن ندهم فرصتم این است
بیزارم از آن کفر که آموختنی شد
بت برهمنان را چه کند غیرتم این است
صد پیرهن صبر قبا گشت و ز ناموس
دستی به گریبان نزدم حسرتم این است
از انجمن کثرت خود نیست گزیری
گاهی مگر از خویش روم خلوتم این است
شطرنجی ایامم و در ششدر گیتی
دانگی ز حریفان نبرم خصلتم این است
از شور شکر خنده ی آن خون وفا نوش
کردم لب زخمی نمکین عشرتم این است
صعب است حزین گر نکشم سر به گریبان
از هر دو جهان زاویه عزلتم این است

وزن: مَفْعُولْ مفاعیلُ مفاعیلُ فَعولُنْ
بحر: هزج مثمن اخرب مکفوف محذوف
نشانه‌های عروضی: - - U | U - - U | U - - U | U - -
از آن سرم به هوای تو مایل افتاده ست
که آرزوی تو چون شعله در دل افتاده ست
چو نور در بصر و روح در دلی و هنوز
میان ما و تو صد پرده حایل افتاده ست
شهید کوی محبت شوم که هر گامی
هزار خضر در او نیم بسمل افتاده ست
کسی که سجده به بیت الحرام عشق نکرد
ز قدر کعبه ی دیدار غافل افتاده ست
ز یاد زلف تو صد آرزو به دل گره است
که را به عشق چنین کار مشکل افتاده ست
حزین  امید شفاعت زکس به حشر مدار
که عذر ما همه در گردن دل افتاده ست

وزن: مَفاعِلُنْ فَعَلاتُنْ مَفاعِلُنْ فَعَلُنْ
بحر: مجتث مثمن مخبون محذوف
نشانه‌های عروضی: U - U - | U U - - | U - U - | U U -
روزی که حجت از خلق خواهند در قیامت
روی تو حجت ماست ای قبله گاه حاجت
بر گرد خویش سالک پیوسته می کند سیر
کز نقطه بدایت سر بر زند نهایت
عاشق چو از خرابات بر بست رخت هستی
اول قدم درین ره شد منزل اقامت
نتوان به تیغ دل را از مهر او بریدن
لایقطع المحبون من جرحه الملامت
در کوی او کشیدیم چون کوه پا به دامن
گر تیغ بارد اینجا ما و سر اطاعت
جور و جفا ببینیم مهر و وفا ندانیم
غرقیم در محبت نه شکر و نی شکایت
در کوی نیکنامان رسوای خاص و عامیم
زاهد بهل ملامت صوفی برو سلامت
کی می شود به دوران مه در محاق ماند
محروم کی گذارند از پرتو عنایت
تیغ برهنه باشد تن در کفن حزین را
چون بگذری ز خاکش مگذر به رسم عادت

وزن: مَفْعُولْ فاعِلاتُنْ مَفْعُولْ فاعِلاتُنْ
بحر: مضارع مثمن اخرب
نشانه‌های عروضی: - - U | - U - - | - - U | - U - -
زاهد از ساغر شراب گریخت
شب پر از نور آفتاب گریخت
مرد میدان عشق عقل نشد
صعوه از صولت عقاب گریخت
تاب قید جنون نداشت خرد
نامقید ز احتساب گریخت
وحشت آرد سرای ویرانه
دلم از سینه خراب گریخت
شمع نبود حریف خلوت ما
زین شب تیره ماهتاب گریخت
از دل و دیده خراب مپرس
بی تو آرام رفت و خواب گریخت
شب هجران رسید چون به سرم
به شتاب از سرم شباب گریخت
صبر تاب نگاه تلخ نداشت
ناجوانمرد از عتاب گریخت
آتشین روی من نقاب گشود
صدف دیده ام در آب گریخت
بوالهوس دور خط کرانه گرفت
عامل دزد از حساب گریخت
خامه دمساز ساز عشق نشد
زخمه از تار این رباب گریخت
دود آهم علم حزین افراشت
آفتاب سبک رکاب گریخت

وزن: فَعَلاتُنْ مَفاعِلُنْ فَعَلُنْ
بحر: خفیف مسدس مخبون
نشانه‌های عروضی: U U - - | U - U - | U U -
کون و مکان به زیر نگین قناعت است
مور مرا به ملک سلیمان چه حاجت است
جوش گل است و شارع میخانه بسته نیست
صوفی به خانقاه نشستن حماقت است
در پای خم سجود سحرگاهم آرزوست
برخیز ای حریف که هنگام طاعت است
زاهد به آب تیغ گلو تر کن و ببین
کوثر کجا به لذت شهد شهادت است
گلشن کسی به گوشه گلخن نمی دهد
رفتن به جنت از سرکویت شناعت است
با خلق روزگار به شفقت مدار کرد
آری حزین خسته سزای ملامت است

وزن: مَفْعُولْ فاعِلاتُ مفاعیلُ فاعِلُنْ
بحر: مضارع مثمن اخرب مکفوف محذوف
نشانه‌های عروضی: - - U | - U - U | U - - U | - U -
لطف و قهرت به من سوخته جان هر دو یکی ست
دانه چون سوخت بهاران و خزان هر دو یکی ست
تا تو مهجوری من خواسته ای در کامم
تلخی دوری و شیرینی جان هر دو یکی ست
دل خراشانه لبم ناله عبث می سنجد
پله ی ناز تو و کوه گران هر دو یکی ست
با جگر تشنگی تیغ شکار اندازت
خون صید حرم و آب روان هر دو یکی ست
اشک گلگون نکند گر چمن آرایی من
چهره ی زرد من و برگ خزان هر دو یکی است
پیش شمشیر جفایی که سر تسلیمم
سختی جان من و سنگ فسان هر دو یکی ست
عمر اگر باخته ام نیست حزین افسوسم
در دیاری که منم سود و زیان هر دو یکی ست

وزن: فَعَلاتُنْ فَعَلاتُنْ فَعَلاتُنْ فَعَلُنْ
بحر: رمل مثمن مخبون محذوف
نشانه‌های عروضی: U U - - | U U - - | U U - - | U U -
هیچ معلوم نشد دیده تماشایی کیست
نگه حیرت آیینه به زیبایی کیست
دل دیوانه ما را که به صحرا سر داد
نفس سوخته در بادیه پیمایی کیست
کس نمی پرسد از این جلوه پرستان امروز
که قد صبح علم گشته ی رعنایی کیست
صف مژگان بتان را همه بر هم زده ایم
دلم افشرده سر پنجه گیرایی کیست
شمعها دامن جان را به میان بر زده اند
در شبستان جهان انجمن آرایی کیست
خانه بی خانه خداوند نگردد معمور
زیب دیر و حرم از جلوه هر جایی کیست
گر فشارد دل ما در قدح بوالهوسان
سخن از چون و چرا زهره ی گویایی کیست
می پرد دیده ی صاحب نظران چون اختر
تا غبار ره او سرمه بینایی کیست
سرفرازان همه این داعیه در سر دارند
خم چوگان تو تا با سر سودایی کیست
کس نپرسید حزین از نی آتش نفست
که گلو سوز نوای تو ز گویایی کیست

وزن: فَعَلاتُنْ فَعَلاتُنْ فَعَلاتُنْ فَعَلُنْ
بحر: رمل مثمن مخبون محذوف
نشانه‌های عروضی: U U - - | U U - - | U U - - | U U -
مژگان سرکشت رگ جان ها گرفته است
بنگر که دست فتنه چه بالا گرفته است
گاهی کشم سری به گریبان خویشتن
از بس دلم ز تنگی دنیا گرفته است
آشوب محشریست دلش نام کردهام
این قطره ای که شورش دریا گرفته است
نامی ست بی نشان که به آن فخر می کنند
این هستیی که شهرت عنقا گرفته است
تنگ است اگر به غمکده شهر جا حزین
از دست ما که دامن صحرا گرفته است

وزن: مَفْعُولْ فاعِلاتُ مفاعیلُ فاعِلُنْ
بحر: مضارع مثمن اخرب مکفوف محذوف
نشانه‌های عروضی: - - U | - U - U | U - - U | - U -
تو را چه غم که به درد تو مبتلایی هست
مراست غم که ندانسته ای وفایی هست
به آفتاب چرا تیغ مطلعم نکشد
مرا که در نظر ابروی دلگشایی هست
چه بسته ای ره پیغام محرمان چو شدند
کبوتر حرمی قاصد صبایی هست
به دیده از مژه گلگون تر است هر خارش
به راه کوی تو رند برهنه پایی هست
سماع خاطر شوریدگان به مطرب نیست
به وادی ای که منم ناله ی درایی هست
خراب می کند آخر ز سیل گریه مرا
میانه ی من و دل طرفه ماجرایی هست
حزین به خاطر خود یاد خیر ره ندهی
درون خلوت دل یار آشنایی هست

وزن: مَفاعِلُنْ فَعَلاتُنْ مَفاعِلُنْ فَعَلُنْ
بحر: مجتث مثمن مخبون محذوف
نشانه‌های عروضی: U - U - | U U - - | U - U - | U U -
از کوی تو تا کلبه ی ما فاصله ای نیست
محتاج به رنج قدم و راحله ای نیست
بشاب اگر می روی ای لخت دل از جای
امروز به از اشک روان قافله ای نیست
ماییم که از چرخ ننالیم وگر نه
این جام به اندازه هر حوصله ای نیست
کی سر زند از جیب بیابان محبت
بر تارک خاری که گل آبله ای نیست
از دوده ارباب کرم فیض رسانی
جز تاک درین کهنه سرا سلسله ای نیست
قدر گهر و سنگ به میزان تمیز است
گر خوار شدستم ز عزیزان گله ای نیست
خود گوش کن امروز حزین آنچه سرایی
جز فهم سخن سنج سخن را صله ای نیست

وزن: مَفْعُولْ مفاعیلُ مفاعیلُ فَعولُنْ
بحر: هزج مثمن اخرب مکفوف محذوف
نشانه‌های عروضی: - - U | U - - U | U - - U | U - -
اشک چشم من و شراب یکیست
دل گرم من و کباب یکی ست
بحر بحر است و موج در تکرار
ذره بسیار و آفتاب یکی ست
نقش موهوم کارگاه وجود
صد هزار است و در حساب یکی ست
کفر و دین را چه فرق با دوری
نور و ظلمت چو شد حجاب یکی ست
بشکن از بوسه ای خمار حزین
لب لعل تو و شراب یکی ست

وزن: فَعَلاتُنْ مَفاعِلُنْ فَعَلُنْ
بحر: خفیف مسدس مخبون
نشانه‌های عروضی: U U - - | U - U - | U U -
چون صبح به بر دیده من پیرهنی داشت
در پرده مگر حسرت نازک بدنی داشت
آن فیض کجا رفت کز افشاندن زلفش
هر نافه داغم به گریبان ختنی داشت
نگذاشت به کار دل صدپاره درستی
آن عهد که با طره پیمان شکنی داشت
هر تار به راهی رود از زلف حواسم
جمعیت احباب پریشان شدنی داشت
در جیب گریبان گل چاکی نفشاندم
تا سینه ام از غنچه پیکان چمنی داشت
چشم از غم محرومی دیدار چه می کرد
گر فرصت یک ره مژه بر هم زدنی داشت
از ضعف رسا خانه نشینیم وگر نه
دیوانه ما هر گذری انجمنی داشت
بودش سخن از حسرت آب دم تیغت
در پیش تو آن روزکه زخمم دهنی داشت
از شوق تو دل خانه به دوش است وگر نه
درکوی غم آواره ما هم وطنی داشت
بیکار نیارست کند دست مرا مرگ
بستد ز گریبان و به چاک کفنی داشت
عمریست حزین از نظرت رفت ونگفتی
درگاه صنم خانه ما برهمنی داشت

وزن: مَفْعُولْ مفاعیلُ مفاعیلُ فَعولُنْ
بحر: هزج مثمن اخرب مکفوف محذوف
نشانه‌های عروضی: - - U | U - - U | U - - U | U - -
یک دل به دیاری که وفا صاحب تاج است
بی سکه داغت نبود آنچه رواج است
شاهنشهیم باج ز افتاده نگیرد
هر سرکه بلند است مرا زیر خراج است
من کودک یونان کده صاف دلانم
لوح سبقم ساده تر از صفحه عاج است
بیماری عشق است چه آید ز مسیحا
بی فایده جان می کنم و مرگ علاج است
هر لحظه فلک لعبتی از پرده برآرد
این پیر خرف بین چقدر طفل مزاج است
ای دولت از این عرصه که ماییم کران گیر
از ما سر پا خورده به هر جا سر و تاج است
گم شد ره بیرون شد از آن زلف حزین را
ای دل بفروز آتش آهی شب داج است

وزن: مَفْعُولْ مفاعیلُ مفاعیلُ فَعولُنْ
بحر: هزج مثمن اخرب مکفوف محذوف
نشانه‌های عروضی: - - U | U - - U | U - - U | U - -
کی دیده تنها چو دل آغشته به خون است
سر تا قدم ما چو دل آغشته به خون است
ما و حرم عشق که از گریه احباب
دیوار و در آنجا چو دل آغشته به خون است
بازآ که مرا دیده جدا ز آن گل عارض
از خار تمنا چو دل آغشته به خون است
از جوش غمت حوصله بر درد کمی کرد
اینجاست که دریا چو دل آغشته به خون است
ز آن رخنه که افتاده به جیب مه کنعان
دامان زلیخا چو دل آغشته به خون است
این رحم که آموخت شکار افکن ما را
سرتاسر صحرا چو دل آغشته به خون است
خاموش حزین  کز نفس سینه خراشت
مجموعه انشا چو دل آغشته به خون است

وزن: مَفْعُولْ مفاعیلُ مفاعیلُ فَعولُنْ
بحر: هزج مثمن اخرب مکفوف محذوف
نشانه‌های عروضی: - - U | U - - U | U - - U | U - -
بتی دارم که دل دیوانه اوست
خراب جلوه مستانه اوست
کند سوسن به شکرش تر زبانی
لب هر غنچه در افسانه اوست
سر و کارم بود با شعله خویی
دل گرم من آتشخانه اوست
نمی دانم به محفل این چه شمعیست
که جان قدسیان پروانه اوست
نشان ز آن یار هر جایی چه جویی
دل هر ذره ای کاشانه اوست
اگر میخوارهای از عشق مگسل
محبت ساقی پیمانه اوست
حیات من بود در دست ساقی
شراب خضر در پیمانه اوست
حزین ازکوی معماران گل نیست
خرابات محبت خانه اوست

وزن: مَفاعیلُنْ مَفاعیلُنْ فَعولُنْ
نشانه‌های عروضی: U - - - | U - - - | U - -
گنجی ست راز عشق که دل ها خراب اوست
پیمانه لفظ و معنی رنگین شراب اوست
دنبال شوخ چشم غزالی فتاده ام
چون آهوی رمیده دلم در شتاب اوست
دستم اگر به طرف عنانش نمی رسد
خوناب اشک حسرت من تا رکاب اوست
نوش از حدیث تلخ لبش جوش می زند
خون در دلم ز غنچه رنگین عتاب اوست
آتش طبیعتی رگ جانم گرفته است
چون شمع سوزم از نگه شعله تاب اوست
کام حزین خسته به یک نوشخند داد
جان مست باده لب حاضر جواب اوست

وزن: مَفْعُولْ فاعِلاتُ مفاعیلُ فاعِلُنْ
بحر: مضارع مثمن اخرب مکفوف محذوف
نشانه‌های عروضی: - - U | - U - U | U - - U | - U -
گل داغ است که صحرای دلم خرم ازوست
خون گرم است که ناسور مرا مرهم ازوست
هر چه از دوست رسد ناخوش و خوش خوش باشد
شربت وصل ازو تلخی هجران هم ازوست
حلقه بندگی عشق به ما ارزانی
که در انگشت سلیمانی ما خاتم ازوست
به که تا وعده دیدار وفا سازد یار
نگران چشم دل محرم و نامحرم ازوست
منت ابر بهار از رگ مژگان داریم
کشت امید جگر تشنه ما را نم ازوست
عشق کو شد به سرانجام دل آب شده
قفل گنجینه گل در گره شبنم ازوست
بهتر آن است که سازم به پریشانی دل
سر آن زلف بنازم که جهان درهم ازوست
نه صدف گشت پی گوهر عرفان پیدا
احترام ملک و منزلت آدم ازوست
طاق ابروی تو تا قبله عشاق شده ست
پشت افلاک به تعظیم دل ما خم ازوست
سر سودا زدگان زلف تو را نیست چرا
مگر آشفتگی خاطر دلها کم ازوست
این جواب غزل دلکش سعدی ست حزین
که نی خامه آتش نفسم را دم ازوست

وزن: فَعَلاتُنْ فَعَلاتُنْ فَعَلاتُنْ فَعَلُنْ
بحر: رمل مثمن مخبون محذوف
نشانه‌های عروضی: U U - - | U U - - | U U - - | U U -
اسرار تو با زاهد و ملا نتوان گفت
با کوردلان نور تجلا نتوان گفت
چون آینه کز جلوه دیدار شود گم
ما را به تماشای تو پیدا نتوان گفت
از آمدن پیک صبا می رود از هوش
پیغام تو با عاشق شیدا نتوان گفت
امروز ازین مرحله سامان سفر کن
در مذهب ما امشب و فردا نتوان گفت
سرمستی آن طره به حدی ست که با وی
احوال پریشانی دلها نتوان گفت
بیماری من از اثر مستی چشمی ست
درد دل من پیش مسیحا نتوان گفت
این آن غزل قاسم انوار که فرمود
با عشق زتسبیح مصلا نتوان گفت

وزن: مَفْعُولْ مفاعیلُ مفاعیلُ فَعولُنْ
بحر: هزج مثمن اخرب مکفوف محذوف
نشانه‌های عروضی: - - U | U - - U | U - - U | U - -
تا شمع من ز دیده شب زنده دار رفت
دود از سرم برآمد و اشک از کنار رفت
در پیچ و تاب حلقه آن زلف خم به خم
کاری که کرد دست و دل من ز کار رفت
افسانه کم کنید که جوشید گریه ام
خوابم کنون ز دیده اختر شمار رفت
آشفته است حلقه شوریدگان مگر
حرفی از آن دو سلسله تابدار رفت
آتش ز ناله ام به خس آشیان فتاد
خاری که بود از چمنم یادگار رفت
دیگر مگر میم چو سبو در گلو کنید
دست من از کرشمه ساقی ز کار رفت
ای ساده دل وفای حریفان نظاره کن
گل ناکشیده ساغر خود را بهار رفت
یک ره گذر به خاک نشینان نمی کنی
عمرم چو نقش پا به ره انتظار رفت
زین جان بی نفس چه نوا خیزدت حزین
از ساز نغمهای نتراود چو تار رفت

وزن: مَفْعُولْ فاعِلاتُ مفاعیلُ فاعِلُنْ
بحر: مضارع مثمن اخرب مکفوف محذوف
نشانه‌های عروضی: - - U | - U - U | U - - U | - U -
در شب شیب گرانتر شده خوابی که مراست
شد جوان غفلت ایام شبابی که مراست
ناصح افسانه چه سازد به تن آسانی من
نشتر افگار شود از رگ خوابی که مراست
زهر ناکامی جاوید چکاند به لبم
با لب شهدفروشان شکرابی که مراست
عذر تقصیر همان به که کنم خاموشی
حجت آرای سوال است جوابی که مراست
چون شرر سختی ایام مرا کرده اسیر
در ته سنگ بود پای شتابی که مراست
کوثر و دوزخ نسیه ست مرا نقد چو شمع
از دل و دیده بود آتش و آبی که مراست
خون روان است حزین از رگ تار نفسم
دارد از پاره دل رخنه ربابی که مراست
عیش شیرین من از دیده اختر شور است
اشک تلخ است درین بزم شرابی که مراست
ایمن از کاوش دهرم که چه خواهد کردن
تیشه بایستی دیوار خرابی که مراست
به هوس گردن تسلیم نتابم از عشق
نکشیده ست سر از بحر حبابی که مراست
گرچه لاغر بدنم شیر نیستان من است
از تف عشق دل پر تب و تابی که مراست
گردنم کج به تمنای می از تاک نشد
جز تراویده دل نیست شرابی که مراست
به طراوت ز لب خشک تراود سخنم
تشنه سیراب برآید ز سرابی که مراست
معنی از لفظ تنک مایه نگردد راضی
تا نجنبد قلم راست حسابی که مراست
پنبه عقل گر از گوش برآری شنوی
شور مجنون ز دل خانه خرابی که مراست
رقصد افلاک به بانگ دل سی پاره من
ناسخ حکم زبور است کتابی که مراست
فکرت آنجا که سوار است پیاده ست سپهر
نرسد دست مه نو به رکابی که مراست
حرز آسودگی از شور جنون دارد عقل
شهر آباد شد از حال خرابی که مراست
عیب من گر نبود سوختگی می باید
لب می نوش تو را لخت کبابی که مراست
خون روان است حزین از رگ تار نفسم
دارد از پاره دل رخنه ربابی که مراست

وزن: فَعَلاتُنْ فَعَلاتُنْ فَعَلاتُنْ فَعَلُنْ
بحر: رمل مثمن مخبون محذوف
نشانه‌های عروضی: U U - - | U U - - | U U - - | U U -
می به بزم ما امشب از رمیده هوشان است
نی ز بی نواییها کوچه خموشان است
رگ چو شمع می سوزد در تنم ز تشنه لبی
آب سرد تیغی کو خون گرم جوشان است
چشم مست اگر باشد زهد پارسایی کیست
کفر زلف اگر خواهد دل ز دین فروشان است
تار اگر برید از چنگ محتسب زیانی نیست
گوش پرده سنجان را هر رگی خروشان است
رایگان حزین ندهی عهد نوبهاران را
در چمن قدح بستان گل ز باده نوشان است

وزن: فاعِلُنْ مَفاعیلُنْ فاعِلُنْ مَفاعیلُنْ
بحر: مقتضب مثمن مطوی مقطوع
نشانه‌های عروضی: - U - | U - - - | - U - | U - - -
دل در هوس نرگس مستانه اسیر است
مرغ حرم امروز به بتخانه اسیر است
چون آبله ام بود دلی در کف و اکنون
در دست تو بد مست چو پیمانه اسیر است
مرغی نفتد بی طمع دانه به دامی
عنقای دل ماست که بی دانه اسیر است
فریاد که این مرغ دل بال شکسته
در دام سر زلف تو چون شانه اسیر است
شوریده دلم بازگرفتار جنون شد
زنجیر بیارید که دیوانه اسیر است
مرگش مگر آزاد کند ورنه حزین را
خاطر به غم فرقت جانانه اسیر است

وزن: مَفْعُولْ مفاعیلُ مفاعیلُ فَعولُنْ
بحر: هزج مثمن اخرب مکفوف محذوف
نشانه‌های عروضی: - - U | U - - U | U - - U | U - -
تا شمع دل افروخته بزم حضور است
داغ غم عشق و سر من آتش طور است
غم بر کمر مور نهد کوه گران را
در کشور لاغربدنان کار به زور است
ترسم که شوی خرج ره ای عقل گران جان
پا در سفر عشق سبک دار که دور است
ترک دو جهان گوی اگر مرد فنایی
سامان سبکباری این راه ضرور است
آن ملک که در زیر نگین داشت سلیمان
در حلقه صاحب نظران دیده مور است
جز مرگ که شیرینی جان خاک ره اوست
هر آب چشیدیم درین بادیه شور است
عاشق نشود شیفته عشق مجازی
از شهد هوس ذایقه عشق نفور است
کی می زند از نشیه می موج پریزاد
بی مغز کدویی که پر از باد غرور است
در دوزخ هجران ز خیال تو حزین را
اندیشه بهشتی ست که جولانگه حور است

وزن: مَفْعُولْ مفاعیلُ مفاعیلُ فَعولُنْ
بحر: هزج مثمن اخرب مکفوف محذوف
نشانه‌های عروضی: - - U | U - - U | U - - U | U - -
برهمن مذهبان زنار بندانند از مویت
مغان آتش پرستی می کنند از دیدن رویت
ز دیر و کعبه فارغ ساخت ما را طاعت عشقت
سجود بندگی کردیم در محراب ابرویت
نمی آساید از گلگشت جنت خاطر عاشق
بهشت نقد روزی باد ما را از سر کویت
به گلشن می خرامی با رخی از باده چون آتش
به این نازک مزاجان تا چه آرد گرمی خویت
دماغ آشفته ساز عقل سودایی حزینت را
سمن زار بناگوش است و زلف یاسمین بویت

وزن: مَفاعیلُنْ مَفاعیلُنْ مَفاعیلُنْ مَفاعیلُنْ
بحر: هزج مثمن سالم
نشانه‌های عروضی: U - - - | U - - - | U - - - | U - - -