پری رو تاب مستوری ندارد
گر ندارم قوت پرواز دارم جذبه
تا بدام ای طایر هم آشیان آرم ترا
و لعمری کل حسن فی الوری قاصر عن حسن جدالحسنی
نکشم قدم ز راه طلب من بی دل این نبود عجب
که بدست مفلس بی نوا چو تو قیمتی گهری رسد
الا فاسقنی خمرا و قل لی هی الخمر
و لاتشقنی سرا اذا مکن الجهر
ولج باسم من اهوی و دعنی عن الکنی
فلا خیر فی اللذات من دونها ستر
به چه ماند بعروسی عالم
که سبک روح و گران کابین است
شوی او زیبد سلطانجهان
که همین خسرو و آن شیرین است
باده خاک آلودتان مجنون کند
صاف اگر باشد ندانم چون کند
چون هر دو یکی است در حقیقت
گو یک تن را دو پیرهن باش
اغنی المزاج عن العلاج نسیمه
باللطف عند هبوبه و رکوده
لو شاهد السلسال ماء غدیره
فغدا غریقا من حیاء شهوده
این سخن معلوم شد کاین رسم و این قانون ز کیست
وین نگار و نقش رنگارنگ گوناگون ز چیست
به هر آیینه ای بنمود رویی
به هر جا خاست از وی گفتگویی
عکس روی تو چو در آینه جام افتاد
عارف سوخته دل در طمع خام افتاد
حسن روی تو بیک جلوه که در آینه کرد
این همه نقش در آیینه اوهام افتاد
ذکر ترک بن یافث و اولاد او
صباحت با ملاح یافت پیوند
نمک را چاشنی دادند از قند
این پر از لاله های رنگارنگ
وان پر از میوه های گوناگون
باد در سایه درختانش
گسترانیده فرش بوقلمون
قراخان بر وفق آداب اتراک برای تشخیص نام مثال احضار عام داده محفل سور بیاراست و غلغل عیش بپا خاست
مر آن بچه را پیش او تاختند
به سان سپهری برافراختند
مثال سرو بلندایستاده بر لب جوی
چرا نظر نکنی یار سرو بالا را
دفع گمان خلق را تا نشوند مطلع
دیده بسوی دیگران دارد و دل بسوی او
نظرت بمقله متربب
احوی احم المقتلین مقلد
و لقد اصاب فواده من حبها
عن ظهر مر نان بسهم مصرد
یصر عن ذاللب حتی لاحراک له
وهن اضعف خلق الله ارکانا
من کان یعطینی الحیوه حبها
لو لم تحب الله لااحبها
وجهت وجهی مسلما لفاطر قد فطرک
آمنت بالله الذی بصنعه قدصورک
احب من تحبه ومن یحب منظرک
تالله کنت هالکا فی شقوتی لولم ارک
ذکر اولاد اغوزخان و احوال احفاد ایشان
عاشت بمهج الاحیاء اذا نثرت
یداه فی الدهر ارزاقا و اقواتا
و لم تجد ذکره الاوقد احیی
اذا تذکرت فی الاحیاء امواتا
اطلع الله نوره عنهم
فتراهم مطالع الانوار
اودع الله سره فیهم
و دعاهم معادن الاسرار
والله متم نوره ولو کره المشرکون
فاشکر الهک یا خلیفه انه
اعطاء ملکا لایخاف زوالها
اولست تصحب دوله مامونه
شدت با ذیال الابود حبالها
جاء تک حسنای الخلافه بعد ما
فتن الخلایف حسنها و جمالها
مختصه لک ذون غیرک غبخها
و دلالها وعناقها و وصالها
و تدوم مادام الاله کما تری
تبقی متی تبقی الغصون ظلالها
ذکر فرزندان اغوز
فرزندان اغوزخان بیست و چهار نفرند و اقوام پوزوق سه طایفه و طایفه کون خان چهار شعبه پس
فرزندان آی خان که دویم پسر اغوزخان است چهار نفرند
اول – یارز که نامش مشتق از یار شماق و بمعنی برازندگی است
یورت او در حدود بلاس و قاری صیرم بود
فرزندان یلدوز خان چهار نفرند
دوم بیکدلی و این لفظ از اعلام موکبه منقوله است
شهنشاه بنشست بر تخت عاج
به سر برنهاد آن دلفروز تاج
و عبد یغوث جاهلی گفته
و تضحک منی شیخه عبشمیه
سوم قرق بکسر اول و ثانی و سکون ثالث یعنی قوی حال
کان لم ترقبلی اسیرا یمانیا
فرزندان کوک خان که چهارم پسرم اغوز است و اول قوم اوچوق چهار نفر بوده اند
شعابش لاله زار است و سحابش ژاله بار و نسیمش عطربیز و زمینش مشک خیز
خاک را چون ناف آهو مشک زاید بی قیاس
بید را چون پر طوطی برگ روید بی شمار
و الانهر بالمیاه ملاء و الغصن من النسیم مایل
فی الطود ثلوجه بواق بیضاءه کلبه الحواصل
آب تیره کز میان برف میآید برون
راست گویی صندل سوده ز کافور آمده
ای بجایی کاسمان منت پذیرد

وزن: فاعِلاتُنْ فاعِلاتُنْ فاعِلُنْ
نشانه‌های عروضی: - U - - | - U - - | - U -