cnababaie/persian-poetry-meters huggingface dataset:
خامه در وصف لبت کار مسیحا می کند
حرف زلفت بر ورق خط را چلیپا می کند
تا نباشد هیچ عضوی بر تنش بی درد عشق
لاله داغ خویش را قسمت بر اعضا می کند
عالمی را ابر نیسانی به طوفان می دهد
تا به دریا قطره ای را در صدف جا می کند
آنکه پیشش اعتباری نیست عمر خضر را
کی ز حال کشتگان خویش پروا می کند
از هجوم تیرباران غمت در سینه ام
ناله جای خود به صد تشویش پیدا می کند
بر دل ما دارد از روی محبت نکته ها
کی کند با دیگران عشق آنچه با ما می کند
کشتی نوح است گویی گشته بر طوفان سوار
هرکه از چشم ترم نعلین در پا می کند
پیش آزادان بود قدر اسیران بیشتر
بر سر سرو سهی قمری ازان جا می کند
از ترحم بر دل ما ناخنی هرگز نزد
آنکه از کار گرفتاران گره وا می کند
در دل بیرحم خوبان هیچ تاثیری نکرد
ناله قدسی که جا در سنگ خارا می کند

وزن: فاعِلاتُنْ فاعِلاتُنْ فاعِلاتُنْ فاعِلُنْ
بحر: رمل مثمن محذوف
نشانه‌های عروضی: - U - - | - U - - | - U - - | - U -
آسیب واعظان به ایاغم نمی رسد
از باد آفتی به چراغم نمی رسد
از بس که باز می کنم از کار دل گره
ناخن به تازه کردن داغم نمی رسد
گلشن پر از گل است ولیکن ز هیچ گل
بوی محبتی به دماغم نمی رسد
عشق است نخل میوه باغ دلم ازان
دست کسی به میوه باغم نمی رسد
قدسی ز خیل گمشدگان محبتم
از جستجو کسی به سراغم نمی رسد

وزن: مَفْعُولْ فاعِلاتُ مفاعیلُ فاعِلُنْ
بحر: مضارع مثمن اخرب مکفوف محذوف
نشانه‌های عروضی: - - U | - U - U | U - - U | - U -
عاشق چو شدی ناله جانکاه نگه دار
گر جان به لب آید ز ستم آه نگه دار
تا سیل بلا گم نکند خانه ما را
ای گریه چراغی به سر راه نگه دار
خواهی ز تو پنهان نبود عیب تو چون صبح
هرجا که روی آینه همراه نگه دار
هر ناله که کردم نفسی کاست ز عمرم
یا رب تو ازین ناله جانکاه نگه دار
مشتاق نظر طاقت یعقوب ندارد
خود را مه من از خطر چاه نگه دار
شاید بگشایند دلت را به نسیمی
چون غنچه ره فیض سحرگاه نگه دار
سهل است غم دم بدم و ناله جانکاه
ای عشق تو از فرقت ناگاه نگه دار
حرفی ز زبانم نکشد بیخودی ای عشق
در بیخبری از خودم آگاه نگه دار
با یکدمه مهلت چه مجال بد و نیک است
خواهی بگسل رشته ما خواه نگه دار
دوران بگذشت ای شب غم این چه درازی ست
اندازه این رشته کوتاه نگه دار
قدسی هنر و عیب چو از هم نشناسی
خواهی بشکن آینه را خواه نگه دار

وزن: مَفْعُولْ مفاعیلُ مفاعیلُ فَعولُنْ
بحر: هزج مثمن اخرب مکفوف محذوف
نشانه‌های عروضی: - - U | U - - U | U - - U | U - -
سینه تنگ و من هلاک زخم پنهان دگر
خون شو ای دل تا گشاید جای پیکان دگر
پر تامل می کند ساقی چو آمد دور ما
دور ما را ترسم اندازد به دوران دگر
آتش ما یادگارست از گلستان خلیل
در دل هر اخگرش یابی گلستان دگر
حسن اگر خواهی مرو بیرون چو مهر از یک لباس
هر زمان بیرون مکن سر از گریبان دگر
می نماید بر سر کوی تو نقش هر قدم
از هجوم گریه من چشم گریان دگر
ریزه سیماب را ماند دل صدپاره ام
در نثار خنجرت هر پاره را جان دگر
آنکه زاهد کرده عریانش نه ایمان است و دین
عشق دارد در لباس کفر ایمان دگر

وزن: فاعِلاتُنْ فاعِلاتُنْ فاعِلاتُنْ فاعِلُنْ
بحر: رمل مثمن محذوف
نشانه‌های عروضی: - U - - | - U - - | - U - - | - U -
ای دست تو به کینه ز دوران درازتر
چشمت ز حادثات جهان فتنه سازتر
چندان که آن صنم گره از زلف باز کرد
در وصف خویش کرد زبانم درازتر
شاید که دود از دل گردون برآورد
کو ناله ای ز ناله من جهان گدازتر
ناز تو می کشد به نیازم وگرنه نیست
آزاده ای ز من به جهان بی نیازتر
شام فراق اگرچه مرا دیده باز بود
صبح وصال بودم ازان دیده بازتر
چون عشق خواند گرچه مرا خانه زاد حسن
پرورده است لیک ز خویشم بنازتر
قدسی به گرد مرکز انصاف گشته ام
از خال او ندیده دلم دلنوازتر

وزن: مَفْعُولْ فاعِلاتُ مفاعیلُ فاعِلُنْ
بحر: مضارع مثمن اخرب مکفوف محذوف
نشانه‌های عروضی: - - U | - U - U | U - - U | - U -
بی درد عشق شادی و غم را چه اعتبار
بی خاک درگه تو قسم را چه اعتبار
نقد سرشک می دهدم دیده دم بدم
در کیسه کریم درم را چه اعتبار
دودی ز شعله بس بودم داغ گو مباش
هرجا قناعت است کرم را چه اعتبار
ما تاج بخش خاک نشینیم پیش ما
جم را چه قدر و مسند جم را چه اعتبار
بر باد رفت ملک سلیمان و حشمتش
اینجا غرور خیل و حشم را چه اعتبار
گیرم که ره برد به دل عاشقان هوس
در کعبه فرض کن که صنم را چه اعتبار
چون نقش پا ز خاک نشینان آن دریم
در کوی دوست مسند جم را چه اعتبار
دیوانگان به داغ فرود آورند سر
اینجا نگین خاتم جم را چه اعتبار
گر عاشقی به منزل مقصود راه بر
قدسی بنای دیر و حرم را چه اعتبار

وزن: مَفْعُولْ فاعِلاتُ مفاعیلُ فاعِلُنْ
بحر: مضارع مثمن اخرب مکفوف محذوف
نشانه‌های عروضی: - - U | - U - U | U - - U | - U -
جایی که داغ نیست ز مرهم چه اعتبار
در پیش آفتاب ز شبنم چه اعتبار
چون اعتبار خلق ز بی اعتباری است
از اعتبار مردم عالم چه اعتبار
از ساغر تهی چه تمتع برد کسی
از دیده ای که نیست در او نم چه اعتبار
چون راه بیش و کم همه بر شارع فناست
از عشرت زیاد و غم کم چه اعتبار
در کشوری که باب بود جنس اشک و آه
از چشم بی نم و دل بی غم چه اعتبار
نام خرد کسی نبرد در دیار عشق
از روستا به شهر معظم چه اعتبار
ما را هوای دلخوشی روزگار نیست
غمدیده را ز خاطر خرم چه اعتبار

وزن: مَفْعُولْ فاعِلاتُ مفاعیلُ فاعِلُنْ
بحر: مضارع مثمن اخرب مکفوف محذوف
نشانه‌های عروضی: - - U | - U - U | U - - U | - U -
یک نامه چو نگشوده ام از بال کبوتر
دل را چه فریبم به خط و خال کبوتر
هرجا که برد نامه ام از معنی رنگین
یاد از پر طاووس دهد بال کبوتر
از حال دل و محنت غربت چه نویسم
در پنجه شاهین چه بود حال کبوتر
خود را به جناب تو رسانید ز من پیش
شد نامه من باعث اقبال کبوتر
مکتوب مرا از پر او کس نگشاید
خاطر چه کنم شاد به ارسال کبوتر
آید به اسیران پی هم قاصد خوبان
پیوسته ولی تیر ز دنبال کبوتر
هرگاه نویسم به درت نامه چو قدسی
روحم پرد از شوق ز دنبال کبوتر

وزن: مَفْعُولْ مفاعیلُ مفاعیلُ فَعولُنْ
بحر: هزج مثمن اخرب مکفوف محذوف
نشانه‌های عروضی: - - U | U - - U | U - - U | U - -
کام جانم با من و من در پی کامم هنوز
کعبه با خود دارم و در قید احرامم هنوز
کی رسد در عشق لاف پختگی کس را که من
همچو خاکستر ز آتش زادم و خامم هنوز
مستی حیرت مرا محروم کرد از ذوق وصل
یار در آغوش و من مشتاق پیغامم هنوز
از تپیدن های دل دانم که بعد از مرگ هم
وام باید کرد از سیماب آرامم هنوز
ذوق آغاز محبت بین که در راه طلب
صرف شد عمر و به شوق اولین گامم هنوز
زانکه بودی مجلس افروزم شد ایامی و هست
صبح صادق خوشه چین از خرمن شامم هنوز
اول بزم و مرا ساغر ز زهر رشک پر
تا چه خون دل دهد ساقی در انجامم هنوز
میل خاطر آفت بال است صید عشق را
قدسی از قیدم رها کردند و در دامم هنوز

وزن: فاعِلاتُنْ فاعِلاتُنْ فاعِلاتُنْ فاعِلُنْ
بحر: رمل مثمن محذوف
نشانه‌های عروضی: - U - - | - U - - | - U - - | - U -
نگهت فتنه گر و عربده سازست هنوز
سرمه در چشم تو همخانه نازست هنوز
تازه شد دوستی ما به خط تازه تو
ناز کن ناز که آغاز نیازست هنوز
راه نزدیک حرم سعی مرا ناقص کرد
لیک شادم که ره شوق درازست هنوز
خاک شد پیکر محمود و ز تاثیر وفا
دل او در شکن زلف ایازست هنوز
شد ز میخانه و خم کعبه مقصد نزدیک
چشم کج بین به ره دور حجازست هنوز
آتش حسن تو ننشسته هنوز از گرمی
دل خلقی ز تو در سوز و گداز است هنوز
گرچه نبود سر مویی ز حقیقت خالی
دل قدسی ز پی عشق مجازست هنوز

وزن: فَعَلاتُنْ فَعَلاتُنْ فَعَلاتُنْ فَعَلُنْ
بحر: رمل مثمن مخبون محذوف
نشانه‌های عروضی: U U - - | U U - - | U U - - | U U -
به سرو سیم تنی راه برده ام که مپرس
به شمع انجمنی راه برده ام که مپرس
ز نکته های دقیقم که بود در خاطر
به غنچه دهنی راه برده ام که مپرس
ز تنگی دهن او حکایتی می رفت
به دقت سخنی راه برده ام که مپرس
ز بس شکست دلم بر سر شکست آمد
به زلف پرشکنی راه برده ام که مپرس
ز تازه رویی لطف قدیم پیر مغان
به باده کهنی راه برده ام که مپرس
تو ای نسیم تسلی به غنچه باش که من
به چاک پیرهنی راه برده ام که مپرس
چرا شکفته نباشد دلم که چون قدسی
به گوشه چمنی راه برده ام که مپرس

وزن: مَفاعِلُنْ فَعَلاتُنْ مَفاعِلُنْ فَعَلُنْ
بحر: مجتث مثمن مخبون محذوف
نشانه‌های عروضی: U - U - | U U - - | U - U - | U U -
راست رو نیست بر آماج اثر تیر نفس
چه عجب گر گله مندیم ز تاثیر نفس
راز من چون نشود فاش که در سینه تنگ
ناله را پا نتوان بست به زنجیر نفس
وصل تو لطف الهی ست وگرنه این بخت
ندهد دست به فکر دل و تدبیر نفس
بعد عمری که به پرسیدن ما آمده ای
دست دهشت شده در سینه گلوگیر نفس
قدسی ار یار گذشت از تو و آهی نزدی
دهشت این کرد مپندار ز تقصیر نفس

وزن: فَعَلاتُنْ فَعَلاتُنْ فَعَلاتُنْ فَعَلُنْ
بحر: رمل مثمن مخبون محذوف
نشانه‌های عروضی: U U - - | U U - - | U U - - | U U -
در کوی تو فردوس تمنی نکند کس
با نور رخت یاد تجلی نکند کس
هرجا رسم اظهار کنم بی کسی خویش
کز کشتنم اندیشه دعوی نکند کس
بی دولت دیدار تو آرام محال است
گر دل به خیال تو تسلی نکند کس
صحت بر ما خسته دلان راه ندارد
اینجا هوس شربت عیسی نکند کس
نظاره غم از دل بی درد چه جویی
بینش طمع از دیده اعمی نکند کس

وزن: مَفْعُولْ مفاعیلُ مفاعیلُ فَعولُنْ
بحر: هزج مثمن اخرب مکفوف محذوف
نشانه‌های عروضی: - - U | U - - U | U - - U | U - -
شد تیره روز خلق ز عارض نقاب کش
دست نوازشی به سر آفتاب کش
تا فتنه جهان نکند دست و پا دراز
دستی به فرق غمزه حاضر جواب کش
زاهد خلاف عشق بتان کرده ای عمل
بر فعل خویشتن قلم ناصواب کش
اهل هوس به ما سخن امروز سر کنند
گو ماجرای عشق به روز حساب کش
شاید به خواب روی نماید خیال دوست
ای چشم تر سری به گریبان خواب کش
مگذار در تپیدن دل نیم بسملم
گو تن دمی چو دل ستم اضطراب کش
پیش از نسیم رفت به منزل سوار عشق
ای عقل گنده پیر خری در خلاب کش
پیکان او به دیده ات از اشک بسته زنگ
قدسی ترا که گفت که آیینه آب کش

وزن: مَفْعُولْ فاعِلاتُ مفاعیلُ فاعِلُنْ
بحر: مضارع مثمن اخرب مکفوف محذوف
نشانه‌های عروضی: - - U | - U - U | U - - U | - U -
گر کنم گریه به اندازه چشم تر خویش
گیرد از غیرت من ابر چو دریا سر خویش
با خیال تو چو شب دست در آغوش کنم
صبح با مهر ز یک جیب برآرم سر خویش
تا به کی منت صیاد چرا چون طاووس
صورت حلقه دامی نکشی بر پر خویش
آخر از پهلوی دل گشت چراغم روشن
اخگری بود مرا در ته خاکستر خویش
خشت برداشته بود از سر خم پیر مغان
جرم من بود که در خون نزدم ساغر خویش
تیره تر باید ازین اختر من معذورم
گر شکایت کنم از تیرگی اختر خویش
گر به دوزخ برمش منت آتش نکشد
دل که چون لاله به خون داغ کند پیکر خویش
قدسی ار بوالهوسی راه زلیخا نزدی
روی یوسف ننمودی به ملامتگر خویش

وزن: فَعَلاتُنْ فَعَلاتُنْ فَعَلاتُنْ فَعَلُنْ
بحر: رمل مثمن مخبون محذوف
نشانه‌های عروضی: U U - - | U U - - | U U - - | U U -
بیگانه گشته ام ز همه مدعای خویش
در آشنایی بت ناآشنای خویش
تا برندارم از سر کوی بتان قدم
افتاده ام چو سلسله دایم به پای خویش
جایی نمانده است که بیخود نرفته ام
با آنکه برنداشته ام پا ز جای خویش
یک لحظه بر مراد دل خود نبوده ام
با آنکه سر نتافته ام از رضای خویش
درمان درد عشق بجز درد عشق نیست
با درد خو گرفتم و کردم دوای خویش
قدسی به پادشاه و گدا نیست حاجتم
هم پادشاه خویشتنم هم گدای خویش

وزن: مَفْعُولْ فاعِلاتُ مفاعیلُ فاعِلُنْ
بحر: مضارع مثمن اخرب مکفوف محذوف
نشانه‌های عروضی: - - U | - U - U | U - - U | - U -
تو و گشت چمن ای گل من و کاشانه خویش
خاطرم ساخته چون جغد به ویرانه خویش
گر قرارت نبود پهلوی من جرم تو نیست
شعله بی طاقتی آموخت ز پروانه خویش
شکر آن طره چه گوییم که هرگز ننهاد
منت سلسله بر گردن دیوانه خویش
قدمی رنجه کن ای دوست که چون مردم چشم
کردم آراسته از لخت جگر خانه خویش
آنکه بر زلف خود از ناز تغافل دارد
موبه مو یافته حال دلم از شانه خویش
غرق خون چون ورق لاله بود اوراقش
هر کتابی که کنم خطبه اش افسانه خویش
ناله خشک لبان را اثری هست ازان
قدسی انگشت زند بر لب پیمانه خویش

وزن: فَعَلاتُنْ فَعَلاتُنْ فَعَلاتُنْ فَعَلُنْ
بحر: رمل مثمن مخبون محذوف
نشانه‌های عروضی: U U - - | U U - - | U U - - | U U -
دزدم ز بس حدیث ترا از زبان خویش
دارم چو غنچه مهر ابد بر دهان خویش
ز آمیزش صبا نبود غنچه را گریز
بلبل به شکوه چند گشاید زبان خویش
در گلشن آرمیده روم چون نسیم صبح
تا عندلیب رم نکند ز آشیان خویش
با آنکه آب دیده ام از آسمان گذشت
بختم نشست دیده ز خواب گران خویش
هرجا که رفته ام پی خود رفته ام چو باد
دزدیده ام ز دیده مردم نشان خویش
در منع خون دیده فشردم به دیده دست
انداختم به دست خود آتش به دهان خویش
نه برگ عیش ماند مرا نه دماغ غم
آسوده شد دلم ز بهار و خزان خویش

وزن: مَفْعُولْ فاعِلاتُ مفاعیلُ فاعِلُنْ
بحر: مضارع مثمن اخرب مکفوف محذوف
نشانه‌های عروضی: - - U | - U - U | U - - U | - U -
کی کنم هرگز شکایت سر ز جور یار خویش
شکوه ها دارد دلم از طاقت بسیار خویش
بسته بودم در شب وصلش به روی آفتاب
عاقبت چون چشم دشمن کرد روزن کار خویش
عاریت از طره شمشاد نستانم گره
غنچه این گلشنم خود عقده ام در کار خویش
در پی چشمت دلی دارم ز نرگس خسته تر
حال بیمارم بپرس از نرگس بیمار خویش
مصر یوسف را ز خاطر برد سودای وطن
دید چون افزون ز کنعان گرمی بازار خویش

وزن: فاعِلاتُنْ فاعِلاتُنْ فاعِلاتُنْ فاعِلُنْ
بحر: رمل مثمن محذوف
نشانه‌های عروضی: - U - - | - U - - | - U - - | - U -
دلم خون شد چو دیدم حلقه حلقه گشته گیسویش
گمان بردم که هریک چشم حیرانی ست بر رویش
چو دانم هر سر مویش گرفتار دگر خواهد
سری دارد دلم چون شانه با هر تار گیسویش
بگیرد آفتاب ای کاش تا روشن شود چشمم
به خاک افتاده ای تا چند بینم بر سر کویش
گر افتد در رهش گل کوبدم پهلو که می دانم
چو نقش پا نخواهد شد جدا از خاک پهلویش
خیال غمزه را زحمت مده گو نرگس جانان
که شد ناخن خراش سینه ام را یاد ابرویش
تماشا چون توانم کرد قدسی تندخویی را
که افتد صد شکن بر هر نگاه از تندی خویش

وزن: مَفاعیلُنْ مَفاعیلُنْ مَفاعیلُنْ مَفاعیلُنْ
بحر: هزج مثمن سالم
نشانه‌های عروضی: U - - - | U - - - | U - - - | U - - -
آغشته ام چو پنبه ز خوناب داغ خویش
منت ز شاخ گل نپذیرم به باغ خویش
چون آفتاب با همه کس گرمخون مباش
پروانه را دلیر مکن بر چراغ خویش
بوی گلم دماغ خراشد درین چمن
در باغم و چو غنچه بگیرم دماغ خویش
ما را چو کرد دستخوش خویش درد عشق
خود آستین زنیم به شمع و چراغ خویش
ایام گل گذشت و شراب طرب نماند
شد وقت آنکه پر کنم از خون ایاغ خویش

وزن: مَفْعُولْ فاعِلاتُ مفاعیلُ فاعِلُنْ
بحر: مضارع مثمن اخرب مکفوف محذوف
نشانه‌های عروضی: - - U | - U - U | U - - U | - U -
عشقم آتش زد به دل در دیده مسکن کردمش
آستین زد بر چراغم خانه روشن کردمش
این زمان عطر ریاحین برنمی تابد به باغ
دل که ترتیب دماغ از درد گلخن کردمش
عاجزم در دست دل کاین شعله عالم فروز
سوحت تا نقش قدم هرجا که مامن کردمش
زخم دل چون غنچه پنهان داشتم خاکم به سر
کز دل آوردم چو گل آرایش تن کردمش
سوی باغم گو مخوان کس کز سرشک لاله گون
یک نفس هرجا نشستم رشک گلشن کردمش
رسم طاعت عشق بت از یاد قدسی برده بود
بردم از مسجد سوی دیر و برهمن کردمش

وزن: فاعِلاتُنْ فاعِلاتُنْ فاعِلاتُنْ فاعِلُنْ
بحر: رمل مثمن محذوف
نشانه‌های عروضی: - U - - | - U - - | - U - - | - U -
تا کی چو عاقلان غم ناموس و نام خویش
مجنون او شو و ز جنون گیر کام خویش
در بیخودی نه دیده ام از حیرت است باز
چشمم چو گوش مانده به راه پیام خویش
ما را سرشته اند چو نرگس تهی قدح
هرگز نخورده ایم شرابی ز جام خویش
حیرانی دلم ز نظربازی من است
چون مرغ نغمه سنج اسیرم به دام خویش
صد کاروان اشک به منزل رسانده است
چشمم که برنداشته از گام گام خویش
چون لاله بخت تیره ما جزو تن بود
ننهاده ایم فاصله در صبح و شام خویش
در حیرتم که چون همه جا جلوه می کند
سروی که پا برنداشته از مقام خویش
جور زمانه است مکافات عیش تو
قدسی مگر تو خویش کشی انتقام خویش

وزن: مَفْعُولْ فاعِلاتُ مفاعیلُ فاعِلُنْ
بحر: مضارع مثمن اخرب مکفوف محذوف
نشانه‌های عروضی: - - U | - U - U | U - - U | - U -
عشق خواهی خنده را بر لب کش و دلتنگ باش
آشتی کن با غم و با عافیت در جنگ باش
دشمن خود باش اما دوست شو با دیگران
بر سر یاران گل و بر شیشه خود سنگ باش
عشق خواهی بی شکستی کی شود کارت درست
در کف معشوق دل بر روی عاشق رنگ باش
پهلوی مجنون رو و فارغ نشین از ننگ و نام
شهر بر دیوانه صحرانشین گو تنگ باش
اهل مجلس را به هر نوعی که باشد می نواز
بر لب ساقی می و در دست مطرب چنگ باش
باعث اندوه و شادی اختلاط مردم است
آشنا با کس مشو فارغ ز صلح و جنگ باش
شوق هرجا مجلس آرایی نماید باده شو
عشق هرگه نغمه پردازی کند آهنگ باش
قرب و بعد آرزو دارند هریک لذتی
در بیابان طلب گه گام و گه فرسنگ باش

وزن: فاعِلاتُنْ فاعِلاتُنْ فاعِلاتُنْ فاعِلُنْ
بحر: رمل مثمن محذوف
نشانه‌های عروضی: - U - - | - U - - | - U - - | - U -
هستیم با تو بر سر عهد قدیم خویش
ما گم نکرده ایم ره مستقیم خویش
در بیخودی ز جور تو کردم شکایتی
شرمنده ام بسی ز گناه عظیم خویش
هرگز به بخت تیره خود برنیامدم
کافر زبون مباد به دست غنیم خویش
گر دیر کرد پرسش ما یار عیب نیست
بیمار عشق ناز کشد از حکیم خویش
شکر خدا که کوی خرابات منزل است
گر کعبه ره نداد مرا در حریم خویش
در حیرتم که از چه مرا کشت نکهتش
آن گل که مرده زنده کند از شمیم خویش
از ما مدار نکهت پیراهنی دریغ
گل کی کند مضایقه ای در نسیم خویش
از قرب و بعد شکر و شکایت نمی کنم
شستم در آب دفتر امید و بیم خویش
زان توبه کرده ای که شرابت نمی دهند
قدسی مباش غره به نفس سلیم خویش

وزن: مَفْعُولْ فاعِلاتُ مفاعیلُ فاعِلُنْ
بحر: مضارع مثمن اخرب مکفوف محذوف
نشانه‌های عروضی: - - U | - U - U | U - - U | - U -
غم کجا شد که به جان آمدم از شادی خویش
هیچ کس نیست چو من دشمن آبادی خویش
دیر می کشت در آن کوی غمم دور شدم
خویش برخاستم از جای به جلادی خویش
هر گلی حلقه دامی ست درین راه مرا
می روم سوی قفس از پی آزادی خویش
گفتی از من گذر از خود نتوانی چو گذشت
نگذرم از تو ولی بگذرم از وادی خویش

وزن: فَعَلاتُنْ فَعَلاتُنْ فَعَلاتُنْ فَعَلُنْ
بحر: رمل مثمن مخبون محذوف
نشانه‌های عروضی: U U - - | U U - - | U U - - | U U -
مرده را زنده کند چون سخن آراست لبش
غنچه گلشن اعجاز مسیحاست لبش
سخن از لعل لبش دیر جدا می گردد
بس که آلوده به شیرینی جان هاست لبش
غیرت عشق مرا بین که چو دیدم رویش
کشت رشکم چو نهان جان ز دلم خواست لبش
هر سخن کز لب دلدار برون می آید
شکرآلوده بود بس که شکرخاست لبش
هر جفا کز تو رسد بر دل قدسی خوش باد
آشنا کی به حدیث گله آراست لبش

وزن: فَعَلاتُنْ فَعَلاتُنْ فَعَلاتُنْ فَعَلُنْ
بحر: رمل مثمن مخبون محذوف
نشانه‌های عروضی: U U - - | U U - - | U U - - | U U -
کرد آه من از اثر فراموش
شد شام مرا سحر فراموش
گر خاک شود وجودم از دل
کی می شود آن پسر فراموش
بگذشت ز سینه گرچه تیرت
پیکان شده در جگر فراموش
آن را که تو در نظر نیایی
در دیده شود نظر فراموش

وزن: مَفْعُولْ مَفاعِلُنْ فَعولُنْ
بحر: هزج مسدس اخرب مقبوض محذوف
نشانه‌های عروضی: - - U | U - U - | U - -
دیدم به چشم آینه بسیار سوی خویش
خالی نیافتم ز تو یک تار موی خویش
با خویش هم ز غیرت عشق تو دشمنم
در عاشقی نمی رود آبم به جوی خویش
خود را اگر به دوست نکردم غلط چرا
در پیرهن چو غنچه ببالم به بوی خویش
نازم به چشم خود که چو دیدار واپسین
در یک نظر نهفته همه آرزوی خویش

وزن: مَفْعُولْ فاعِلاتُ مفاعیلُ فاعِلُنْ
بحر: مضارع مثمن اخرب مکفوف محذوف
نشانه‌های عروضی: - - U | - U - U | U - - U | - U -
گیرم ز دل به بادیه غم سراغ خویش
باشد چو آفتاب دلیلم چراغ خویش
بلبل شود ملول چو گل بو کند کسی
در باغ ازان چه غنچه بگیرم دماغ خویش
در باغ ما و لاله ز یک خاک رسته ایم
هرگز نیفکنیم سیاهی ز داغ خویش
از داغ دل ز شکوه ببندد دهان خود
گر لاله را بریم به گلگشت باغ خویش
بوی می ام ز خویش برد می چه حاجت است
چون لاله بشکنم به نسیمی ایاغ خویش

وزن: مَفْعُولْ فاعِلاتُ مفاعیلُ فاعِلُنْ
بحر: مضارع مثمن اخرب مکفوف محذوف
نشانه‌های عروضی: - - U | - U - U | U - - U | - U -
نگار من که بود ترک و غمزه چندانش
غزال دشت فریب است چشم فتانش
چو کودک از پی پستان مکیدن مادر
گشوده زخم دلم لب به نار خندانش
ز شوق تیغ دگر صید نیم کشت مرا
زمان زمان به لب زخم می دود جانش
به عهد زلف تو گر ذوق کافری این است
خجل کسی که نلغزید پای ایمانش
تبارک الله ازان رخ کز آسمان آیند
فرشتگان به زمین تا شوند قربانش
زند به ریش دل سینه خستگان ناخن
صبا چو شانه کند طره پریشانش
ز بیم دعوی حسن آفتاب می لرزد
که ماه من نزند چنگ در گریبانش
به درج فیض عجب گوهری ست گوهر عشق
که می خرند به جان کافر و مسلمانش
ز درد عشق چه لذت بود دل آن را
که تیر غمزه نکرده ست کار در جانش
ز لذت دو جهانش چه بهره خواهد بود
دلی که داغ نکرده ست عشق خوبانش
شهید عشق نباشد به کیش اهل وفا
کسی که جان نکند صرف راه جانانش
ز هول صبح قیامت کجا خبر دارد
کسی که کار نیفتد به شام هجرانش
ز درد عشق بتان محض لذتم قدسی
برای خویش ببر گو مسیح درمانش

وزن: مَفاعِلُنْ فَعَلاتُنْ مَفاعِلُنْ فَعَلُنْ
بحر: مجتث مثمن مخبون محذوف
نشانه‌های عروضی: U - U - | U U - - | U - U - | U U -
مردم از غیرت جدا از صحبت اغیار باش
چند روزی هم به رغم غیر با ما یار باش
بزم مارا همچو شمع از نور عارض برفروز
غیر هم گو امشبی حسرت کش دیدار باش
من نمی خواهم وصالی را که هجرش در پی است
دیده گو خونابه ریز و سینه گو افگار باش
از سر کویت به ناکامی ز رشک مدعی
هرچه باداباد خواهم رفت گو دشوار باش
چند قدسی از می عصیان کشی رطل گران
لحظه ای هم جرعه نوش جام استغفار باش

وزن: فاعِلاتُنْ فاعِلاتُنْ فاعِلاتُنْ فاعِلُنْ
بحر: رمل مثمن محذوف
نشانه‌های عروضی: - U - - | - U - - | - U - - | - U -
دوش آمد ز سفر مژده که یار آمد پیش
دیده تا فرش شدن پای نگار آمد پیش
می کشد شاهد مقصود ز رخساره نقاب
دیده گو بر سر کار آی که کار آمد پیش
یار می آید و غم می رود ای مرغ چمن
مژدگانی که خزان رفت و بهار آمد پیش
از گروهی که بر افلاک نظر دوخته اند
اختر سعد یکی را ز هزار آمد پیش
چه کند شرطه ازین بیش به دریای امید
کشتی ام تا به میان رفت کنار آمد پیش
حسن می خواست که با عشق کند محکم عهد
شوق گامی دو سه از بهر قرار آمد پیش
کاروان های عزیزان به کجا کرد سفر
چون ازیشان نه پیاده نه سوار آمد پیش
بزم را دور طرب گرنه به انجام رسید
نفس شیشه می چون به شمار آمد پیش
بی الم نیست درین دور نشاطی قدسی
جام بر لب چو گرفتیم خمار آمد پیش

وزن: فَعَلاتُنْ فَعَلاتُنْ فَعَلاتُنْ فَعَلُنْ
بحر: رمل مثمن مخبون محذوف
نشانه‌های عروضی: U U - - | U U - - | U U - - | U U -
عشق هرکس را ز باغی کرده گل در دامنش
ما و دود گلخن و موسی و نار ایمنش
بر ملایک تهمت آتش پرستی بسته اند
بس که می گردند شب تا روز گرد گلخنش
گلخنی کش طعمه آتش نهال طوبی است
خار و خس بیهوده می گردند در پیرامنش
خویش را در عشق او رسواتر از مجنون کنم
گر نباشد باعث رسواشدن عشق منش
بوسه پیکان تیرش بر لب زخمم حرام
در قیامت گر شود خونم وبال گردنش
لذت آتش پرستی بر دل قدسی حرام
گر بود از گوشه گلخن هوای گلشنش

وزن: فاعِلاتُنْ فاعِلاتُنْ فاعِلاتُنْ فاعِلُنْ
بحر: رمل مثمن محذوف
نشانه‌های عروضی: - U - - | - U - - | - U - - | - U -
سوزم همیشه از نفس آتشین خویش
چون شمع ایستاده ام اما به کین خویش
ظاهر شود ز درد سر اکسیر سازی ام
صندل کنم ز بس که طلا بر جبین خویش
از شوق دامنت همه تن دست گشته ام
چون شمع می کشم نفس از آستین خویش
شهرت به تازه ساختن داغ یافته ام
هرکس برای نام خراشد نگین خویش
روی ترا من از همه کس پیش دیده ام
امیدوارم از نظر پیش بین خویش
از شرم آنکه کینه چرا پیشه کرده ام
افشانده ام گره چو عرق بر جبین خویش
با چرا به مهر نیاری شبی به روز
شاید ز روزگار بگیریم کین خویش
ملک دلم خراب نگردد که بی نزاع
داغ تراش کشیده به زیر نگین خویش
گر آستین به دیده رسانم شب فراق
دریای خون روان کنم از آستین خویش
تا برگزیده ایم ترا از جهانیان
یک دم نبسته ایم لب از آفرین خویش
دین دین دلبرم بود و کفر کفر عشق
هرگز نداشتم خبر از کفر و دین خویش

وزن: مَفْعُولْ فاعِلاتُ مفاعیلُ فاعِلُنْ
بحر: مضارع مثمن اخرب مکفوف محذوف
نشانه‌های عروضی: - - U | - U - U | U - - U | - U -
هرکسی شاد به سال نو و نوروزی خویش
دل شوریده عاشق به غم اندوزی خویش
شب تاریک مرا روشنی از آه من است
برو ای شمع تو و انجمن افروزی خویش
دیده زخمم ازان پیش که روشن گردد
دیده بر تیغ جفای تو رقم روزی خویش
من شوریده کجا و غم ناموس کجا
برو ای عقل و ببر مصلحت آموزی خویش
کوکب بخت کس از سعی نگردد فیروز
خویش را چند کنم رنجه به دلسوزی خویش
ما چو قدسی نمک خوان سیه بختانیم
بخت ما چون نبود شاد ز بهروزی خویش

وزن: فَعَلاتُنْ فَعَلاتُنْ فَعَلاتُنْ فَعَلُنْ
بحر: رمل مثمن مخبون محذوف
نشانه‌های عروضی: U U - - | U U - - | U U - - | U U -
کنم به ناخن حسرت بدن من درویش
بدین وسیله مگر ناخنی زنم در خویش
ز ننگ شیخ و برهمن چرا نظربازان
به هم چو تیر نیایند راست در یک کیش
نیم ملول ز تقدیم مدعی چه عجب
ز صبح صادق اگر صبح کاذب افتد پیش
ازین چه سود کزین پیش فیض بخشی بود
چه بهره یابد از انعام رفتگان درویش

وزن: مَفاعِلُنْ فَعَلاتُنْ مَفاعِلُنْ فَعَلُنْ
بحر: مجتث مثمن مخبون محذوف
نشانه‌های عروضی: U - U - | U U - - | U - U - | U U -
بسی چون سایه افتادم به پای سرو آزادش
ز خاکم برنمی دارد نمی دانم چه افتادش
خوشم کز کوی او قاصد چو آمد برنمی گردد
چو آید بوی گل نتوان به گلشن پس فرستادش
کند روح شهیدان طوف بسملگاه صیدی را
که بی جذب کمند آرد به پای تیغ صیادش
نمی خواهم که یک ساعت شود فارغ ز آزارم
مبادا دیگری خود را زند بر تیغ بیدادش
چه بخت است این که گر دامان کوه بیستون گردد
کف اقبال خسرو می کشد از چنگ فرهادش
کمین بازیچه از نیرنگ عشق این است قدسی را
که لب نگشود و گوش عالمی پر شد ز فریادش

وزن: مَفاعیلُنْ مَفاعیلُنْ مَفاعیلُنْ مَفاعیلُنْ
بحر: هزج مثمن سالم
نشانه‌های عروضی: U - - - | U - - - | U - - - | U - - -
روشن شود ز دود دماغم چراغ فیض
فیض است آنقدر که ندارم دماغ فیض
یک شاخ گل ز گل نشود پاک گردوکون
تا حشر گل برند به خرمن ز باغ فیض
از هر طرف دریچه فیضی ست بر دلم
بیهوده از در که کنم من سراغ فیض
بهر مرکب قلم فیض بخش من
آورده اند دوده ز دود چراغ فیض
ساقی نموده نذر حریفان به بزم نظم
روز ازل که ریخته می در ایاغ فیض
ای آنکه برده ذوق سماعت ز خویشتن
ترسم که آستین بزنی بر چراغ فیض
از سنگ کاهلی در اندیشه را مبند
قدسی دگر مسوز دلم را به داغ فیض

وزن: مَفْعُولْ فاعِلاتُ مفاعیلُ فاعِلُنْ
بحر: مضارع مثمن اخرب مکفوف محذوف
نشانه‌های عروضی: - - U | - U - U | U - - U | - U -
تازه شد با شعله در بزم تو پیمانم چو شمع
شد چراغ دیده روشن تا به مژگانم چو شمع
بس که گاه گریه بیخود دست بر سر می زنم
آتش دل می جهد از چشم گریانم چو شمع
اشک خونین را ز مژگان گر نریزم دم بدم
تا کف پایم دود آتش ز مژگانم چو شمع
حال من بیرون نشینان فلک هم یافتند
زانکه نتوان داشت در فانوس پنهانم چو شمع
از زوال من کمال دوست ظاهر می شود
هرچه کاهید از بدن افزود بر جانم چو شمع
بس که گاه دیدنش دزدم سر از دهشت به جیب
کس نداند حلقه چشم از گریبانم چو شمع

وزن: فاعِلاتُنْ فاعِلاتُنْ فاعِلاتُنْ فاعِلُنْ
بحر: رمل مثمن محذوف
نشانه‌های عروضی: - U - - | - U - - | - U - - | - U -
نیافت منصب پروانه چراغم شمع
شبی نکرد درین کلبه کار داغم شمع
ز عکس گل در و دیوار در چراغان است
شب از برای چه آرد کسی به باغم شمع
برای آنکه به پروانه نسبتی دارم
به صد دلیل کند هر طرف سراغم شمع
ز رشک شعله و پروانه داغم و هر شب
بود فتیله روشن برای داغم شمع
نخورده اند حریفان بزم بر طبعم
ز هرزه سوزی خود کرده بی دماغم شمع
چراغ مجلس من تا ز نور طلعت کیست
که عاشق است چو پروانه بر چراغم شمع

وزن: مَفاعِلُنْ فَعَلاتُنْ مَفاعِلُنْ فَعَلُنْ
بحر: مجتث مثمن مخبون محذوف
نشانه‌های عروضی: U - U - | U U - - | U - U - | U U -