cnababaie/persian-poetry-meters huggingface dataset:
گفتم از عشقت کشم دامن گریبان گیر شد
سر کشیدم گردنم تا پای در زنجیر شد
کاوکاو چشمه اندازد ز صافی آب را
آنقدر در گریه کوشیدم که بی تاثیر شد
از خدنگ عشق پیکانی که شد در سینه جمع
کوهکن را تیشه گردید و مرا زنجیر شد
ذوق تنهایی و دام غم چه می پرسی که چیست
عندلیبی را که با گل در گلستان پیر شد
گرچه عمری کرد تدبیر رهایی از غمش
عشق چون آمد خرد شرمنده تدبیر شد
عشق چون قایم شود راحت کند آزار را
آنچه در پیمانه ام خون بود اکنون شیر شد
چون بنای دوستی هرگز نمی گردد خراب
عشق هر ویرانه ای را کز پی تعمیر شد
دیدن روی جوانان چشم روشن می کند
دیده یعقوب در هجران یوسف پیر شد
تیر عشقت از دل قدسی نشد هرگز خطا
رد نگردد هرچه از روز ازل تقدیر شد

وزن: فاعِلاتُنْ فاعِلاتُنْ فاعِلاتُنْ فاعِلُنْ
بحر: رمل مثمن محذوف
نشانه‌های عروضی: - U - - | - U - - | - U - - | - U -
رسد گر بر لبم جان چون رسی ناچار برگردد
بیا تا آفتابم از سر دیوار برگردد
چنان از خوی او شد برطرف آیین پیوستن
که با هم سربه سر ننهاده خط پرگار برگردد
ز بس طبع جفا نازک شد از همراهی خویت
چو گل پهلو زند بر خار نیش خار برگردد
به نوعی روی دل سوی تو آوردم که می ترسم
سوی دل مردمان دیده را رفتار برگردد
غمش در خاطر از بس مانده ترسم خرمی گردد
که بر شاخی چو ماند میوه ای بسیار برگردد
سخن زان غمزه گویا بر زبان دارد که قدسی را
نفس آید سلامت بر لب و افگار برگردد

وزن: مَفاعیلُنْ مَفاعیلُنْ مَفاعیلُنْ مَفاعیلُنْ
بحر: هزج مثمن سالم
نشانه‌های عروضی: U - - - | U - - - | U - - - | U - - -
شکیب عاشقان معشوق را دیوانه می سازد
محبت شمع را پروانه پروانه می سازد
ز سنگ محتسب خالی نگردد حلقه مستان
ز خاک یک سبو ایام صد پیمانه می سازد
به دیوار حرم چون تکیه کردم چاک زد جامه
سر شوریده حالان سنگ را دیوانه می سازد
تو هم در بی قراری ها مرنج از من چو می بینی
که با آن سرکشی ها شمع با پروانه می سازد
ز حرف آشنا بگریز در کوی بتان قدسی
که این آب و هوا با مردم بیگانه می سازد

وزن: مَفاعیلُنْ مَفاعیلُنْ مَفاعیلُنْ مَفاعیلُنْ
بحر: هزج مثمن سالم
نشانه‌های عروضی: U - - - | U - - - | U - - - | U - - -
سنبل زلف تو خط بر سنبل تر می کشد
سرو قدت حلقه در گوش صنوبر می کشد
کعبه دردی کشان باشد مقامی کز شرف
بهر تعمیرش خم می خشت بر سر می کشد
کم مبادا از سر ما سایه داغ جنون
کی سر شوریده حالان ننگ افسر می کشد
شرمسار دیده ام شبها که از پهلوی او
آسمان از دامنم تا روز اختر می کشد
بار دیگر سوی دل بین تا شود کارش تمام
نیم بسمل انتظار زخم دیگر می کشد
من که در بزم تو راهم نیست بیهوشم چنین
حال دل چون است کز دست تو ساغر می کشد
بستر راحت نمی دانم که از گردون که خواست
اینقدر دانم که شب تا روز اخگر می کشد
سربلندی می کند اشکم به یاد قامتت
خویش را شب ها ازان بر چشم اختر می کشد

وزن: فاعِلاتُنْ فاعِلاتُنْ فاعِلاتُنْ فاعِلُنْ
بحر: رمل مثمن محذوف
نشانه‌های عروضی: - U - - | - U - - | - U - - | - U -
مرده بودم از خمار می شرابم زنده کرد
کشته بود آتش مرا ساقی به آبم زنده کرد
از نصیحت های غمخواران جنون بازم خرید
گلشن افسرده بودم آفتابم زنده کرد
مرده بودم در کفن افکند از عارض نقاب
همچو کرم پیله شوقش در نقابم زنده کرد
بی تو ضعفم بود غالب مرده ام پنداشتند
مژده وصلت رسید و اضطرابم زنده کرد
زندگی از هر عذابی هست مشکلتر مرا
بعد مردن باید از بهر عذابم زنده کرد
از خجالت مرده بودم کز چه بی او زنده ام
تا خیال او کشد باز از حجابم زنده کرد
بس که افغان دوستم قدسی اجل چون در رسد
می تواند مطرب از صوت ربابم زنده کرد

وزن: فاعِلاتُنْ فاعِلاتُنْ فاعِلاتُنْ فاعِلُنْ
بحر: رمل مثمن محذوف
نشانه‌های عروضی: - U - - | - U - - | - U - - | - U -
ای خوشدلی برو که غمینم سرشته اند
درمان گداز و درد گزینم سرشته اند
از آب و خاک کعبه و بتخانه نیستم
نه دوستم نه خصم چنینم سرشته اند
نگذاشت شغل عشق به کار دگر مرا
گویا که از برای همینم سرشته اند
عاشق کجا و تیره دلی این گمان مبر
سر تا قدم ز نور یقینم سرشته اند
قدسی برای سجده گلبن در این چمن
چون برگ گل تمام جبینم سرشته اند

وزن: مَفْعُولْ فاعِلاتُ مفاعیلُ فاعِلُنْ
بحر: مضارع مثمن اخرب مکفوف محذوف
نشانه‌های عروضی: - - U | - U - U | U - - U | - U -
عجب قیدی ست عشق سخت بنیاد
مبادا گردنی زین قید آزاد
همین دانم که کارم رفته از دست
نمی دانم که کارم با که افتاد
ز غم مردم که چون من کشته گردم
که خواهد خواست عذر تیغ جلاد
ز بس ویرانه جویی بعد مردن
ز خاکم خانه نتوان کرد بنیاد
نهد در سینه دل بر پای غم رو
شناسد صید آنجا قدر صیاد
مرا گر خانه ویران کرد شاید
که گردد آسمان را خانه آباد

وزن: مَفاعیلُنْ مَفاعیلُنْ فَعولُنْ
نشانه‌های عروضی: U - - - | U - - - | U - -
دلم پروای این و آن ندارد
غمی غیر از غم جانان ندارد
ز جان بگسل ولی مگسل ز جانان
که جان دارد عوض جانان ندارد
مرا سخت است دل برکندن از تو
غمت دست از دلم آسان ندارد
نباشد گر غمت از دل که گوید
مباد آن خانه کو مهمان ندارد
به روز وصل خنجر بر دلم کش
که عید ما جز این قربان ندارد
گریبان باز کن چون غنچه در باغ
ز بلبل گل کسی پنهان ندارد
مترس از کشتن ما بیگناهان
که خون عاشقان تاوان ندارد
چنان انکار تیر انداختن کرد
که گویی در دلم پیکان ندارد
چرا بر حال خود مستان نگریند
که ساقی شیشه را خندان ندارد
مرا ای خضر راه وصل دریاب
که عاشق طاقت هجران ندارد
کی از سوز دلم باشد خبردار
کسی کاو آتشی در جان ندارد
ندارد هیچ کس فکر علاجم
مگر درد دلم درمان ندارد
چه داند لذت گل چیدن آن کس
که خون دیده در دامان ندارد
دلم را آنچنان وصلت خوش افتاد
که پنداری ز پی هجران ندارد
به قید شیشه مگذارید می را
که یوسف طاقت زندان ندارد

وزن: مَفاعیلُنْ مَفاعیلُنْ فَعولُنْ
نشانه‌های عروضی: U - - - | U - - - | U - -
باده گر فردا خورم عالم کنون پر می شود
تا شده جامم تهی صد دل ز خون پر می شود
پیش ازان کز بیخودی بر تن درم پیراهنی
عالم از رسوایی ام بنگر که چون پر می شود
کی به گل چیدن چو بیدردان به گلشن می روم
تا مرا دامن ز اشک لاله گون پر می شود
ساغرم بر کف تهی و سر پر از سودای خام
حیرتی دارم که چون ظرف نگون پر می شود
چون صباح عید رندان شیشه ها پر می کنند
دیده ما هم ز خون بهر شگون پر می شود

وزن: فاعِلاتُنْ فاعِلاتُنْ فاعِلاتُنْ فاعِلُنْ
بحر: رمل مثمن محذوف
نشانه‌های عروضی: - U - - | - U - - | - U - - | - U -
آسودگی نصیب دل زار کس مباد
مرهم وبال سینه افگار کس مباد
بس دلشکسته ایم ز آسوده خاطری
یا رب که عافیت پی آزار کس مباد
شادم به کوچه گردی عالم چو آفتاب
آسایشم ز سایه دیوار کس مباد
شد زهد شیخ و برهمن آمد به راه عشق
دل در گرو به سبحه و زنار کس مباد
تا دل به خون خویش نغلتد نمی شود
این صید خون گرفته گرفتار کس مباد
قدسی ز غنچه دلت آتش علم کشید
این گل نصیب گوشه دستار کس مباد

وزن: مَفْعُولْ فاعِلاتُ مفاعیلُ فاعِلُنْ
بحر: مضارع مثمن اخرب مکفوف محذوف
نشانه‌های عروضی: - - U | - U - U | U - - U | - U -
دگر به وسوسه توبه ام دماغ نماند
بپار باده که نوری درین چراغ نماند
بهار ناله ز منقار بلبلی نشکفت
ز باد تفرقه گویی گلی به باغ نماند
گذشت وصل و به جز حسرتی به دل نگذاشت
به یادگارم ازان شعله غیر داغ نماند
نه ریخت ساقی وصلش نه کس لبی تر کرد
به حیرتم که چرا باده در ایاغ نماند
ز تاب آتش دل خون نمانده در دیده
فغان که جام مرا رشحه فراغ نماند
چو دل به دامن زلف تو دست زد قدسی
چو پیک دیده سراسیمه در سراغ نماند

وزن: مَفاعِلُنْ فَعَلاتُنْ مَفاعِلُنْ فَعَلُنْ
بحر: مجتث مثمن مخبون محذوف
نشانه‌های عروضی: U - U - | U U - - | U - U - | U U -
بیا که بی تو مرا نور در چراغ نماند
بهار عیش مرا لاله ای در باغ نماند
همین نه زمزمه ما ز لب فراموش است
نوای مرغ سحر هم به طرف باغ نماند
به مهر بلبل و پروانه می خورم افسوس
که آب در چمن و تاب در چراغ نماند
ز شوق گریه دلم را چو لاله پنجه غم
چنان فشرد که خونابه ام به داغ نماند
همیشه جام حریفان ز می لبالب بود
به دور ماست که یک جرعه در ایاغ نماند
به کوی دوست هم آواز من نگردد غیر
درین چمن که منم جای بانگ زاغ نماند
کنم کناره ز کاهل طبیعتان قدسی
مرا دماغ حریفان بی دماغ نماند

وزن: مَفاعِلُنْ فَعَلاتُنْ مَفاعِلُنْ فَعَلُنْ
بحر: مجتث مثمن مخبون محذوف
نشانه‌های عروضی: U - U - | U U - - | U - U - | U U -
هرگز مرا به کعبه ز دیر التجا نشد
یک حاجتم نماند که آنجا روا نشد
بختم فریب جلوه نیک اختری نخورد
فرقم زبون سایه بال هما نشد
در حیرت از شکستگی شیشه دلم
با آنکه هرگز از کف خوبان رها نشد
روز وصال نیست جز این حیرتم که چون
در دیده ام نظاره ازین بیش جا نشد
تا عشق توبه داد دلم را ز ترک خویش
یک سجده ام ز طاعت خوبان قضا نشد
باشد هنوز حسرت تیر تو در دلم
با آنکه یک خدنگ تو از دل خطا نشد
ننشست فتنه ای ز حوادث درین دیار
کز قامت تو فتنه دیگر بپا نشد
روزی به شام برد به کوری چو خفتگان
صبحی که چشم مهر به روی تو وا نشد
یک بار یافتم ز تو دستور سجده ای
چون سایه ام ز خاک دگر تن جدا نشد
با آنکه نقد عمر مرا صرف دوست شد
یک روزه دین مدت وصلش ادا نشد
هرجا حدیث زلف تو مذکور شد مرا
بر تن کدام مو که زبان دعا نشد
ما را همین بس است که بیگانه شد ز غیر
قدسی چه غم که یار به ما آشنا نشد

وزن: مَفْعُولْ فاعِلاتُ مفاعیلُ فاعِلُنْ
بحر: مضارع مثمن اخرب مکفوف محذوف
نشانه‌های عروضی: - - U | - U - U | U - - U | - U -
آن غنچه ام که راز دلم بر ملا نشد
گر شد زبان به شکوه رضا دل رضا نشد
شکرانه جفای تو جان دادم و هنوز
دین وفا به شرع محبت ادا نشد
نیرنگ بین که جز نگه آشنا نکرد
بیگانه ای که در همه عمر آشنا نشد
پیکان یک خدنگ تو در پهلویم نماند
یک ره دل ز جا شده من به جا نشد
سررشته ای که روز نخستم سپرد عشق
گردید خاک دست و ز چنگم رها نشد
داغم ولی گرانی مرهم ندیده ام
آن دیده ام که طرح کش توتیا نشد
تاثیر دوستی به دلش عرض حال کرد
پیغام ما گرانی دوش صبا نشد
چندان که آب خورد ز چشمم نهال بخت
چون چوب خشک قابل نشو و نما نشد
با شمع عارضت ز تجلی اثر نماند
برق از کجا گذشت که قحط گیا نشد
چندین بنای خیر که شد رسم در جهان
جایی به فیض دیر محبت بنا نشد
قدسی به چاک پیرهن گل حسد بریم
کان هم چرا نصیب گریبان ما نشد

وزن: مَفْعُولْ فاعِلاتُ مفاعیلُ فاعِلُنْ
بحر: مضارع مثمن اخرب مکفوف محذوف
نشانه‌های عروضی: - - U | - U - U | U - - U | - U -
در چمن کی دلم از فیض هوا بگشاید
پرده بگشا که ز رویت دل ما بگشاید
عیش این باغ به اندازه یک تنگدل است
کاش گل غنچه شود تا دل ما بگشاید
بر سر نکهت زلفت چو صبا می لرزم
که مبادا سر زلف تو صبا بگشاید
عمرها رفت که لب تشنه تیغ ستمیم
رحمتی کو که رگ ابر بلا بگشاید
بوی پیراهن یوسف به صبا باز دهند
هر کجا یوسف من بند قبا بگشاید
گر بود بوی سر زلف تو همراه صبا
بوستان دست به تاراج صبا بگشاید
تا که از سینه برون کرده غمی باز که عشق
می فرستد به دلم مژده که جا بگشاید
آسمان چون مه نو گر همه ناخن گردد
نتواند گره از رشته ما بگشاید
هیچ کس رشته ز مکتوب دلم باز نکرد
سر این نامه مگر روز جزا بگشاید
قدسی از عشق رهایی مطلب کاین صیاد
بند بر دل چو نهد رشته ز پا بگشاید

وزن: فَعَلاتُنْ فَعَلاتُنْ فَعَلاتُنْ فَعَلُنْ
بحر: رمل مثمن مخبون محذوف
نشانه‌های عروضی: U U - - | U U - - | U U - - | U U -
هرکجا زنده دلان شست دعا بگشایند
باورم نیست که یک تیر خطا بگشایند
چند گویی نگشودند نقاب از رخ دوست
آب کش دیده و بگشا مژه تا بگشایند
عزت اهل وفا فرض بود بر همه کس
کاش گویند که دستم ز قفا بگشایند
هرکجا رفت دلم بود خمار می وصل
کس نداند سر این شیشه کجا بگشایند
دل عبث می تپد آن نیست که چون شعله شمع
تا به آخر نفسش رشته ز پا بگشایند
غنچه وار از جگر خار برون آرم سر
گر بدانم که مرا دل ز صبا بگشایند
در وصل تو که نگشوده کسش خسته دلان
کف برآرند و به تاثیر دعا بگشایند
قدسی از میکده ام باز نیارند اگر
زاهدان دست به تاراج دعا بگشایند

وزن: فَعَلاتُنْ فَعَلاتُنْ فَعَلاتُنْ فَعَلُنْ
بحر: رمل مثمن مخبون محذوف
نشانه‌های عروضی: U U - - | U U - - | U U - - | U U -
یا رب چرا به درد دلم دیروا رسید
از دل شکستنم به دلش چون صدا رسید
گلزار حسن را چه غم از آفت خزان
برگی اگر فتاد گلی از قفا رسید
کشت امید من چو پی برق شد سیاه
تا شعله غمت به کدامین گیا رسید
لطف تو بود بیشتر از خواهش دلم
هر مدعایم از تو به صد مدعا رسید
ناسور شد جراحتم از بوی طره ای
باز این نسیم لطف به من از کجا رسید
بی گریه کی شگفتی دل میسرست
گلشن ز فیض قطره به نشو و نما رسید
در چارسوی عشق بجز من کسی نماند
از هر طرف رسید بلایی به ما رسید
در حیرتم که در قدم جغد بود گنج
چون میمنت به سایه بال هما رسید
قاصد میان عاشق و معشوق رسم نیست
شد فاش هر خبر که به گوش صبا رسید
تا شیشه امید که پهلو به سنگ زد
کامشب صدای ناله به گوش آشنا رسید
هرگز به گرد وادی ما محملی نگشت
در حیرتم که بانگ جرس از کجا رسید
ساقی که هیچ کس ز می اش ناامید نیست
در شیشه ریخت زهر چو نوبت به ما رسید
قدسی ندید روزن ما روی آفتاب

وزن: مَفْعُولْ فاعِلاتُ مفاعیلُ فاعِلُنْ
بحر: مضارع مثمن اخرب مکفوف محذوف
نشانه‌های عروضی: - - U | - U - U | U - - U | - U -
آهم از پیچیدگی چون رشته تن را تاب داد
اضطرابم اشک را خاصیت سیماب داد
گرچه اقبالم ضعیف افتاده ادبارم خوش است
آسمان روز سیاهم را شب مهتاب داد
باغبان گویی چمن را ز آب چشمم آب داد
بعد چندین شب که دوش آمد خیالش بر سرم
چشم بیدار مرا بختم صلای خواب داد
نرگسش انگیخت نیرنگی که از یادش رود
زلف اگر یادش ز کار درهم احباب داد

وزن: فاعِلاتُنْ فاعِلاتُنْ فاعِلاتُنْ فاعِلُنْ
بحر: رمل مثمن محذوف
نشانه‌های عروضی: - U - - | - U - - | - U - - | - U -
رنجیدن تو باعث نومیدی من شد
پیراهن امید مرا بی تو کفن شد
شاید که کسی گوش کند ناله ما هم
بایست هم آواز به مرغان چمن شد
معموری منزل بود از صاحب منزل
هرجا که نشستیم دمی بیت حزن شد
افکند هما سایه ولی بر سر خاکم
شد تیرگی از جامه بختم چو کفن شد
بهبودی احوال دل از سعی فلک نیست
بر گلخن اگر عشق گذر کرد چمن شد
ما را نتوان گفت مسافر که به غربت
هرجا که نشستیم به باد تو وطن شد
زان دل نکنم چاک که بیرون نروی تو
کز نکهت زلف تو دلم رشک ختن شد
سودای دگر نیست میان خط و زلفش
هز فتنه که شد بر سر آن چاه ذقن شد

وزن: مَفْعُولْ مفاعیلُ مفاعیلُ فَعولُنْ
بحر: هزج مثمن اخرب مکفوف محذوف
نشانه‌های عروضی: - - U | U - - U | U - - U | U - -
به عزم جلوه چو آن گلعذار برخیزد
نشان عافیت از روزگار برخیزد
ز شوق تیر نگنجند آهوان در پوست
به عزم صید چو آن شهسوار برخیزد
اگر به مرده صد ساله بگذری ز لحد
ز شوق روی تو بی اختیار برخیزد
به سوی من چو گذر کرده ای دمی بنشین
که حسرت از دل امیدوار برخیزد
غم فراق تو چون تیغ بر میان بندد
ز زندگانی خضر اعتبار برخیزد
ز ابر دیده ازان سیل اشک می بارم
که غیر ازان سر کو چون غبار برخیزد
به داغ عشق تو قدسی چو جان دهد ز گلش
به جای سبزه دل داغدار برخیزد

وزن: مَفاعِلُنْ فَعَلاتُنْ مَفاعِلُنْ فَعَلُنْ
بحر: مجتث مثمن مخبون محذوف
نشانه‌های عروضی: U - U - | U U - - | U - U - | U U -
چون کشته نگاه تو سوی کفن رود
جان ز تن برون شده بازش به تن رود
بوی گلاب از نفسش می توان شنید
آن را که بر لب از گل رویت سخن رود
جذب محبت است که گلگون عنان خویش
بربوده از سوار و سوی کوهکن رود
زحمت مکش رقیب که در فصل گل به باغ
بلبل کند ترانه و زاغ و زغن رود
قدسی ترحم است بر احوال آنکه او
از کوی دوست با دل پرخون چو من رود

وزن: مَفْعُولْ فاعِلاتُ مفاعیلُ فاعِلُنْ
بحر: مضارع مثمن اخرب مکفوف محذوف
نشانه‌های عروضی: - - U | - U - U | U - - U | - U -
لبت به خنده شیرین چو همنفس گردد
به گرد لعل تو روح الامین مگس گردد
عجب که ره به رفیقان برم درین شب تار
مگر دلیل رهم ناله جرس گردد
ز اشتیاق گرفتاری تو طایر قدس
ز سدره آید و گرد سر قفس گردد
کجاست وادی طور و شجر که آتش عشق
نه شعله ایست که بر گرد خار و خس گردد
دگر ز بی اثری های عشق قدسی را
رسیده کار به جایی که بوالهوس گردد

وزن: مَفاعِلُنْ فَعَلاتُنْ مَفاعِلُنْ فَعَلُنْ
بحر: مجتث مثمن مخبون محذوف
نشانه‌های عروضی: U - U - | U U - - | U - U - | U U -
ز چشمم بی تو شب چندان سرشک لاله گون افتد
که هرجا پا نهد اندیشه در دریای خون افتد
ز بس دل می تپد در سینه شب در کنج تنهایی
مبادا دیده گاه گریه با اشکم برون افتد
دل پرویز را در سینه چون سیماب لرزاند
صدای تیشه فرهاد چون در بیستون افتد
اجل را نیز از جان بردن من ننگ می آید
مبادا هیچ کس را این چنین طالع زبون افتد
میی نوشیده قدسی دوش از میخانه عشقت
که تا صبح قیامت زان قدح مست جنون افتد

وزن: مَفاعیلُنْ مَفاعیلُنْ مَفاعیلُنْ مَفاعیلُنْ
بحر: هزج مثمن سالم
نشانه‌های عروضی: U - - - | U - - - | U - - - | U - - -
می را چو آب لعل تو بر خود حلال کرد
گویا که خون بی گنهانش خیال کرد
حالی نداشتم که توان گفت بی شراب
ساقی به یک پیاله ام از اهل حال کرد
بلبل دم از خصومت طوطی زند مگر
آیینه را ز عکس رخت گل خیال کرد
در بالشیم روز به روز از هوای تو
آخر هوای سرو تو ما را نهال کرد
مجنون چرا هوایی صحرا بود مگر
لیلی بر او کرشمه به چشم غزال کرد
بر صفحه زمانه سخن را ز بی کسی
هر سر بریده همچو قلم پایمال کرد
قدسی کسی که دوستی از خلق چشم داشت
اوقات خویش صرف خیال محال کرد

وزن: مَفْعُولْ فاعِلاتُ مفاعیلُ فاعِلُنْ
بحر: مضارع مثمن اخرب مکفوف محذوف
نشانه‌های عروضی: - - U | - U - U | U - - U | - U -
نشاه می خواستم از باده خمارم دادند
روز روشن طلبیدم شب تارم دادند
ناله صبحدم و آه شب و گریه شام
هرچه در عشق بتان بود به کارم دادند
هریک از گبر و مسلمان ز خودم می دانند
خود ندانم که به کیش که قرارم دادند
هرکجا جای کنم سبزه دمد از نم اشک
در خزان شاد ازانم که بهارم دادند
جان به تعجیل چنان می رود امشب که مگر
وعده وصل تو در روز شمارم دادند
راه آمد شد دل می طلبیدم از چشم
مردمان جا به سر کوچه یارم دادند

وزن: فَعَلاتُنْ فَعَلاتُنْ فَعَلاتُنْ فَعَلُنْ
بحر: رمل مثمن مخبون محذوف
نشانه‌های عروضی: U U - - | U U - - | U U - - | U U -
من و آیینه حسنی که تابش را بسوزاند
دلم را سجده های گرم او ابرو بسوزاند
دماغم پر شد از سودای آتشپاره ای چندان
که شب در کنج تنهایی سرم زانو بسوزاند
دلم را کرد بوی نافه سرگردان به صحرایی
که ریگ دشتش از گرمی سم آهو بسوزاند
همان خاکسترم چون گرد از دنبال او افتد
گرم صد ره به رنگ آن غمزه جادو بسوزاند
چو قدسی بعد ازین دست من و دامان غمناکی
دلم را بستر آسودگی پهلو بسوزاند

وزن: مَفاعیلُنْ مَفاعیلُنْ مَفاعیلُنْ مَفاعیلُنْ
بحر: هزج مثمن سالم
نشانه‌های عروضی: U - - - | U - - - | U - - - | U - - -
نوک مژگان چه حیرت گر ز دلها بگذرد
دل چه باشد تیر عشق از سنگ خارا بگذرد
خنجر ناز تو در دل حسرت دیدار را
خون کند تا بر لبم حرف تمنا بگذرد
چند بر ما طعنه عشق بتان ای شیخ شهر
شیخ صنعان را بگو کز عشق ترسا بگذرد
دورباش غمزه را نازم کزان کو آفتاب
دیده را بر پشت پا دوزد چو زانجا بگذرد
دیدن قدسی چنین بیمار و ناپرسیدنش
از تو این بد می نماید ورنه بر ما بگذرد

وزن: فاعِلاتُنْ فاعِلاتُنْ فاعِلاتُنْ فاعِلُنْ
بحر: رمل مثمن محذوف
نشانه‌های عروضی: - U - - | - U - - | - U - - | - U -
ناله ای کردم خروش اهل شیون تازه شد
بلبلان را شیوه افغان گلشن تازه شد
بس که عشقم رشک فرمای است از چشم بتان
هرکه زخمی خورد داغ سینه من تازه شد
آهی از دل برکشیدم شب به یاد روی دوست
در دل موسی هوای نار ایمن تازه شد
دوش در میخانه چون قدسی به یاد چشم بت
سجده ای کردم که روح صد برهمن تازه شد

وزن: فاعِلاتُنْ فاعِلاتُنْ فاعِلاتُنْ فاعِلُنْ
بحر: رمل مثمن محذوف
نشانه‌های عروضی: - U - - | - U - - | - U - - | - U -
در هجرت از شکست دلم را اثر نماند
زین پیش بی تو بود قرارم دگر نماند
شمعی که تازه کشته شود دودش اندک است
بازآ که بی تو یک نفسم بیشتر نماند
ای بلبلان بقای شما باد در چمن
کز ما به نیم چاشت چو شبنم اثر نماند
وقتی به پرسش دلم آمد خدنگ یار
کز گریه نیم قطره خون در جگر نماند
بر من ز باغ وصل چنان بسته اند راه
کامیدواری ام به نسیم سحر نماند
قدسی چنان گداخت ز تاثیر درد عشق
کز نام بردنش به زبانها خبر نماند

وزن: مَفْعُولْ فاعِلاتُ مفاعیلُ فاعِلُنْ
بحر: مضارع مثمن اخرب مکفوف محذوف
نشانه‌های عروضی: - - U | - U - U | U - - U | - U -
اسیر عشق تو از ننگ کفر و دین میرد
کسی که غیرت عشقش بود چنین میرد
ز شوق آنکه شود خاکروب این درگاه
فرشته از فلک آید که بر زمین میرد
صبا بگو به ملامتگران که شعله عشق
چراغ نیست که از باد آستین میرد
کسی ز پرسش روز جزا بود آزاد
که داغ بندگی عشق بر جبین میرد
نسیم گلشن غم روزی مشام کسی ست
که گر نشاط بگیرد جهان حزین میرد
کسی که زخم تیغ بتان بود شرط است
که پیش از آنکه اجل خیزد از کمین میرد
ازان نمی نهد آن مه قدم به بالینم
که دل به حسرت دیدار واپسین میرد
ز حسرت گل روی بتان دل قدسی
رود به گلشن و در پای یاسمین میرد

وزن: مَفاعِلُنْ فَعَلاتُنْ مَفاعِلُنْ فَعَلُنْ
بحر: مجتث مثمن مخبون محذوف
نشانه‌های عروضی: U - U - | U U - - | U - U - | U U -
مسیح دید لبت رنگ او دگرگون شد
ز سحر غمزه ات اعجاز را جگر خون شد
ز شوق تیغ به خود گو ببال صید حرم
که غمزه تو به عزم شکار بیرون شد
نبرد نامه من مرغ نامه بر بر دوست
مگر ز بخت بدم باخبر ز مضمون شد
ز دیده و دل فرهاد مرکب شیرین
شب فراق گذشت آنقدر که گلگون شد
کرشمه که دگر تیغ کین کشید که باز
جهان ز خون شهیدان عشق گلگون شد
نوید لذت زخم آیدم به دل هر دم
مگر به قتل منت میل خاطر افزون شد
تو ای نسیم که بر زلف او گذر داری
خدای را خبری ده که حال دل چون شد
پی نظاره آن کو نمی رود قدسی
نظر بدیده حو بد نقد {بیاض} موزون شد

وزن: مَفاعِلُنْ فَعَلاتُنْ مَفاعِلُنْ فَعَلُنْ
بحر: مجتث مثمن مخبون محذوف
نشانه‌های عروضی: U - U - | U U - - | U - U - | U U -
گر گشایم لب دمی عالم پر افغان می شود
گر کنم دور آستین از دیده طوفان می شود
پنبه برخواهم گرفت از داغهای خویشتن
مژده ده پروانه را کامشب چراغان می شود
تا مباد از پیش من بر هم خورد بازار ابر
گریه کمتر می کنم روزی که باران می شود
تا به کام دل درم من هم گریبانی چو شمع
تا به عطف دامن از چشمم گریبان می شود
چون زلیخا قدر یوسف را چه می داند کسی
گر خریدار او نباشد مصر کنعان می شود
سیل اشکم خشت دیگر بر زمین افکند ازان
هر خراب آباد و هر آباد ویران می شود
صد دل آشفته قدسی می خورد بر یکدگر
تا به امداد صبا زلفی پریشان می شود

وزن: فاعِلاتُنْ فاعِلاتُنْ فاعِلاتُنْ فاعِلُنْ
بحر: رمل مثمن محذوف
نشانه‌های عروضی: - U - - | - U - - | - U - - | - U -
کی دواجو بود آن دل که ز دردش دم زد
داغ بی دردی آنم که دم از مرهم زد
با خرد روز ازل بر سر سودا بودم
عشق پیش آمد و سودای مرا برهم زد
محنت هجر تو داند که چه با جانها کرد
شعله عشق تو داند که چه در عالم زد
گوش کس باخبر از زمزمه شوق نبود
عشقت آن روز که ناخن به دل آدم زد
ملک دنیا نبود منزل ارباب سرور
هرکه افتاد درین کوچه در ماتم زد
دست اکرام تو بود آنکه سحرگاه ازل
خوان بیفکند و صلا بر همه عالم زد
عشق می گفت به گهواره دلم خوش طفلی ست
که در اول قدم از پایه اعلا دم زد
با جنون بود مرا سلسله پرشوری
عقل گم باد که این سلسله را بر هم زد
تا سر از جیب برآورد دلم چون قدسی
دست در دامن آن طره خم در خم زد

وزن: فَعَلاتُنْ فَعَلاتُنْ فَعَلاتُنْ فَعَلُنْ
بحر: رمل مثمن مخبون محذوف
نشانه‌های عروضی: U U - - | U U - - | U U - - | U U -
ز دلها درد دل برداشتن هم عالمی دارد
به بالای غم من ریز گو هرکس غمی دارد
طبیعی نیست با مردم تواضعهای می خواران
ملایم می نماید خار تا اندک نمی دارد
من از تنهایی خود گر زنم فریاد معذورم
چرا نالان بود بلبل که چون گل همدمی دارد
رکاب آن سوار آخر به دستم خواهد افتادن
نیم نومید من هم گر سلیمان خاتمی دارد
مصیبت دیده پهلوی طربناکان ندارد جا
بیا گو در صف ما باش هر کو ماتمی دارد
ز چوب خشک خوبان می تراشند آشنا قدسی
نگر چون زلفشان از شانه هر سو محرمی دارد

وزن: مَفاعیلُنْ مَفاعیلُنْ مَفاعیلُنْ مَفاعیلُنْ
بحر: هزج مثمن سالم
نشانه‌های عروضی: U - - - | U - - - | U - - - | U - - -
بهر هر دیوانه گر ویرانه ای پیدا شود
کی من بی خانمان را خانه ای پیدا شود
شمع با آن سرکشیها تا نگاه واپسین
چشم بر راه است تا پروانه ای پیدا شود
از شراب معرفت نومید نتوان زیستن
پای خم گیریم تا پیمانه ای پیدا شود
فیض بسیارست اما فیض جویان کمترند
پر بر آرد سنگ اگر دیوانه ای پیدا شود
ذره ای از دوست خالی نیست پیش عارفان
شمع بسیار است اگر پروانه ای پیدا شود
با جوانان می کنم پیرانه سر اظهار عشق
تا برای کودکان افسانه ای پیدا شود
سعی اگر ناقص نباشد هیچ کس بی فیض نیست
خاک هر دهقان که بیزی دانه ای پیدا شود
دست شمشاد از کجا آرایش زلف از کجا
صبر کن تا درخور مو شانه ای پیدا شود

وزن: فاعِلاتُنْ فاعِلاتُنْ فاعِلاتُنْ فاعِلُنْ
بحر: رمل مثمن محذوف
نشانه‌های عروضی: - U - - | - U - - | - U - - | - U -
زورم به یک اشاره ابرو نمی رسد
هرگز به ناتوانی من مو نمی رسد
قمری فکنده طوق به تقلید در گلو
چون گردنش به حلقه گیسو نمی رسد
انصاف بین که پای به دامن کشیده ام
با جامه ای که تا سر زانو نمی رسد
لب تشنگان ناز تسلی نمی شوند
تا چین زلف یار به ابرو نمی رسد
ازچشم تو که دیده بد دور باد ازو
غیر از نگاه دور به آهو نمی رسد
زلفت به بردن دلم اعجاز می کند
نوبت بدان دو نرگس جادو نمی رسد
دل گوشه گیر موی تو گردید از ازل
چون گوشه ای بدان خم گیسو نمی رسد
دل در میان گرفته سر زلف یار را
ای شانه دور شو به تو یک مو نمی رسد
قدسی چو تیغ آه ضعیفان شود بلند
کس را سخن ز قوت بازو نمی رسد

وزن: مَفْعُولْ فاعِلاتُ مفاعیلُ فاعِلُنْ
بحر: مضارع مثمن اخرب مکفوف محذوف
نشانه‌های عروضی: - - U | - U - U | U - - U | - U -
عالمی بر خویش بالیدم چو از من یاد کرد
بنده ام تا کرد گویی بنده ای آزاد کرد
صید ما را احتیاج زحمت صیاد نیست
خون گرم از دل روان شد چون ز تیغش یاد کرد
رسم معموری همین در کوچه سیل است و بس
عاقبت اشکم به کام این شهر را آباد کرد
حرف مرهم در میان آورد با زخمم طبیب
نوک مژگان را خیال دشنه فولاد کرد
مدعی را بهره ای چون از هنرمندی نبود
حرف عیب دیگران را جزو استعداد کرد
بر سر بیدادگر بیداد آید عاقبت
تیشه کی با بیستون کرد آنچه با فرهاد کرد
سوی مجنون گر نه امشب ناقه ره گم کرده بود
محمل لیلی چرا بیش از جرس فریاد کرد
ناخنی از شانه در زلف تو بر داغش نخورد
دل به این امید عمری تکیه بر شمشاد کرد
قدسی آن خشتی که من زادم ز مادر بر سرش
عشق آن را برد هرجا خانه ای بنیاد کرد

وزن: فاعِلاتُنْ فاعِلاتُنْ فاعِلاتُنْ فاعِلُنْ
بحر: رمل مثمن محذوف
نشانه‌های عروضی: - U - - | - U - - | - U - - | - U -
هرگزم چون لاله دل بی داغ ته بر ته مباد
تا بود غم در دلم آسودگی را ره مباد
دل گریبانگیر وصل و دیده محروم از نگاه
جامه نیک اختری بر قد کس کوته مباد
هرکه را بینم به او همراه می میرم ز رشک
سایه هم یا رب به آن سرو سهی همره مباد
من ز آب تیغ عمر جاودانی یافتم
یا رب از ذوق شراب عشق خضر آگه مباد
هرکه با من بود روز طالعش گردید شب
تیره بختم هیچ کس را پهلوی من ره مباد
دور ازو پرسند یارانم که قدسی حال چیست
بزم بی شمع و چراغ و آسمان بی مه مباد

وزن: فاعِلاتُنْ فاعِلاتُنْ فاعِلاتُنْ فاعِلُنْ
بحر: رمل مثمن محذوف
نشانه‌های عروضی: - U - - | - U - - | - U - - | - U -
هنوز از ناله ای صد شعله در جان می توانم زد
نوای عندلیبی در گلستان می توانم زد
بهار گلشن خونین دلان چون بشکفد من هم
سری چون غنچه بیرون از گریبان می توانم زد
هنوزم سینه افسرده یک دوزخ شرر دارد
شبیخون دگر بر داغ حرمان می توانم زد
هنوز از گریه چشم تر نشسته دامن مژگان
ز مژگان طعن لب خشکی به طوفان می توانم زد
مکن ای باغبان عشق بیرونم ازین گلشن
که جوش شیونی با عندلیبان می توانم زد
هنوز اندر میان تیره بختان از سر زلفی
به نام بخت خود فال پریشان می توانم زد
هنوز از حسرت زلفی میان بی سرانجامان
به آهی شعله در گبر و مسلمان می توانم زد
کفن را در لحد از بس به خون دیده آلودم
به محشر خیمه پهلوی شهیدان می توانم زد
مکن گو دیگری تحریک قتلم پیش او قدسی
که چون پروانه خود بر شعله دامان می توانم زد

وزن: مَفاعیلُنْ مَفاعیلُنْ مَفاعیلُنْ مَفاعیلُنْ
بحر: هزج مثمن سالم
نشانه‌های عروضی: U - - - | U - - - | U - - - | U - - -