cnababaie/persian-poetry-meters huggingface dataset:
از کوی مغان نیم شبی ناله نی خاست
زاهد به خرابات مغان آمد و می  خواست 
ما پیرو آن راهروانیم که ما را
چون نی بنماید به انگشت ره راست
من کعبه و بتخانه نمی دانم و دانم
کانجا که تویی کعبه ارباب دل آنجاست
ای آنکه به فردا دهی امروز مرا بیم
رو بیم کسی کن که امیدیش به فرداست
خواهیم که بر دیده ما بگذرد آن سرو
تا خلق بدانند که او بر طرف ماست
بنشست غمت در دل من تنگ و ندانم
با ما چنین تنگ نشینی ز کجا خواست
بسیار مشو غره بدین حسن دلاویز
کین حسن دلاویز تو را حسن من آراست
جمعیت حسنی که سر زلف تو دارد
از جانب دلهای پراکنده شیداست
از عقد سر زلف و رقوم خط مشکین
حاصل غم عشق آمد و باقی همه سوداست
عشق تو ز سلمان دل و جان و خرد و هوش
بربود کنون مانده و مسکین  تن و تنهاست

وزن: مَفْعُولْ مفاعیلُ مفاعیلُ فَعولُنْ
بحر: هزج مثمن اخرب مکفوف محذوف
نشانه‌های عروضی: - - U | U - - U | U - - U | U - -
بیا که بی لب لعل تو کار من خام است
ز عکس روی تو آتش فتاده در جام است
مرا که چشم تو بخت است و بخت در خواب است
مرا که زلف تو شام است و صبح در شام است
دلم به مجلس عشقت همیشه بر صدر است
زبان به ذکر دهانت مدام در کار است
طریق مصطبه بر کعبه راجح است مرا
که این به رغبت جان است و آن به الزام است
درون صافی از اهل صلاح و زهد مجوی
که این نشانه رندان دردی آشام است
مکن ملامت رندان دگر به بدنامی
که هرچه پیش تو ننگ است نزد ما نام است
دلا تو طایر قدسی درین خرابه مگر
که نیست دانه و هرجا که می روی دام است
محل حادثه است این جهان درو آرام
مکن که مکمن ضغیم نه جای آرام است
اگر چه آخر روز است و راه منزل دور
هنوز اگر قدمی می نهی به هنگام است
برفت قافله عمر و می پزی هوسی 
که رهروی و درین وقت این هوس خام است 
رسید شام اجل بر در سرای امل 
ولی چه سود سلمان هنوز بر بام است

وزن: مَفاعِلُنْ فَعَلاتُنْ مَفاعِلُنْ فَعَلُنْ
بحر: مجتث مثمن مخبون محذوف
نشانه‌های عروضی: U - U - | U U - - | U - U - | U U -
تا بدیدم حلقه زلف تو روز من شب است
تا ببوسیدم سر کوی تو جانم بر لب است
یا رب آن ابرو چه محرابی است کز سودای او
در زوایای فلک پیوسته یارب یارب است
پیش عکس عارضت میرم که شمع از غیرتش
هر شبی تا روز گاهی در عرق گه در تب است
آفتابی امشبم در خانه طالع می شود
گوییا در خانه طالع کدامین کوکب است
پای دار ای شمع و منشین تا به سر خدمت کنیم
پیش او امشب که ما را خود سر و کار امشب است
صوفیان گر همتی دارید جامی در کشید
زان خم صافی که صاحب همتان را مشرب است
حسن رویت قبله من نیست تنها کین زمان
در همه روی زمین یک قبله و یک مذهب است
جان به عزم دست بوست پای دارد در رکاب
گر تعلل می رود سستی ز ضعف مرکب است
روح سلمان قلب و عشقت بر ترست از طور روح
ورنه عشقت گفتمی روح است و قلبم قالب است

وزن: فاعِلاتُنْ فاعِلاتُنْ فاعِلاتُنْ فاعِلُنْ
بحر: رمل مثمن محذوف
نشانه‌های عروضی: - U - - | - U - - | - U - - | - U -
از بار فراق تو مرا کار خراب است
دریاب که کار من از این بار خراب است
پرسید که حال دل بیمار تو چون است
چون است مپرسید که بیمار خراب است
کی چشم تو با حال من افتد که شب و روز
او خفته و مست است و مرا کار خراب است
هشیار سری کز می سودای تو مست است
آباد دلی کز غم دلدار خراب است
من مستم و فارغ ز غم محتسب امروز
کو نیز چو من بر سر بازار خراب است
تنها نه منم مست ز خمخانه عشقت
کز جرعه جامش در و دیوار خراب است
سلمان ز می جام الست است چنین مست
تا ظن نبری کز خم خمار خراب است
زاهد چه دهی پند مرا جامی ازین می
درکش که دماغ تو ز پندار خراب است

وزن: مَفْعُولْ مفاعیلُ مفاعیلُ فَعولُنْ
بحر: هزج مثمن اخرب مکفوف محذوف
نشانه‌های عروضی: - - U | U - - U | U - - U | U - -
عاشقان را از جمالش روز بازار امشب است
لیلة القدری که می گویند پندار امشب است
حلقه ها بین بسته جانها گرد رخسارش چو زلف
قدسیان را نیز گویی روز بازار امشب است
عاشقان با بخت خود شب زنده دارید امشبی
ز آنکه در عمر خود آن شوریده بیدار امشب است
پای دار ای شمع و منشین تا به سر خدمت کنیم
پیش او امشب که ما را خود سر و کار امشب است
عود در مجلس دمی خوش می زند بی همنفس
آری آری وقت انفاس شکربار امشب است
جنس فردا پیش نقد جان من امشب به می
می فروشم کان بضاعت را خریدار امشب است
زاهدان یک دم مجالی چون کنم تدبیر چیست
چون پس از عمری مجال صحبت یار امشب است
گفته ای سلمان که سر ایثار پایش می کنم
گر سر ایثار داری وقت ایثار امشب است

وزن: فاعِلاتُنْ فاعِلاتُنْ فاعِلاتُنْ فاعِلُنْ
بحر: رمل مثمن محذوف
نشانه‌های عروضی: - U - - | - U - - | - U - - | - U -
تا به هوای تو دل از سر جان برنخاست
از دل بی طاقتم بار گران  برنخاست
عشق تو تا جان و دل خواست که یغما کند
تا جگرم خون نکرد از سر آن برنخاست
بر دل نازک تو را بود غباری ز من
تا نشدم خاک ره آن زمیان برنخاست
سرو نخوانم تورا کز لب جوی بهشت
چون قد زیبای تو سرو روان برنخاست
زلف پریشان تو باد به هم برزند
کز دل سودا زده آه و فغان بر نخاست 
بیش به تیغ ستم خون غریبان مریز
ظلم مکن در جهان امن و امان برنخاست
پرتو مهر تو تا بر دل سلمان بتافت
ذره صفت از هوا رقص کنان برنخاست

وزن: مُفْتَعِلُنْ فاعِلُنْ مُفْتَعِلُنْ فاعِلُنْ
بحر: منسرح مطوی مکشوف
نشانه‌های عروضی: - U U - | - U - | - U U - | - U -
شب فراق چو زلفت اگر چه تاریک است
امیدوارم از آن رو که صبح نزدیک است
به خفتگان خبری می دهد خروش خروس
ز هاتف دگرست آن خطاب نزدیک است
صبا سلاسل دیوانگان عشق تو را
به بوی زلف تو هر صبح داده تحریک است
بپرس حال من از چشم خود که این معنی
حکایتی است که معلوم ترک و تاجیک است
ز کفر زلف تو دل ره نمی برد بیرون
که راه پر خم و پیچ و محله تاریک است
نمی رسد به خیال تو آب دیده من
که دیده سخت ضعیف است و راه باریک است
تو مالکی به همه روی در ممالک حسن
مرا بپرس که سلمانت از ممالیک است

وزن: مَفاعِلُنْ فَعَلاتُنْ مَفاعِلُنْ فَعَلُنْ
بحر: مجتث مثمن مخبون محذوف
نشانه‌های عروضی: U - U - | U U - - | U - U - | U U -
من خیال یار دارم گر کسی را بر دل است
کز خیال او شوم خالی خیالی باطل است
چشم عیارش به قصد خواب هرشب تا سحر
در کمین مردم چشم است و مردم غافل است
عشق در جان است و می در جام و شاهد در نظر
در چنین حالت طریق پارسایی مشکل است
بر نمی دارد حجاب از هودج لیلی صبا
تا خلایق را شود روشن که مجنون عاقل است
ما ز دریاییم همچون قطره و دریا زما
لیکن از ما در میان ما حجابی حایل است
یار اگر با ما به صورت می کند بیگانگی
صورت او را به معنی آشنایی با دل است
رحمتی بر جان سلمان کن که رحمت واجب است
ناتوانی را که بار افتاده در آب و گل است
ناتوان جان را به جان دادن رسانیدم به لب
یکدم ای جان خوش براکین آخرینت منزل است

وزن: فاعِلاتُنْ فاعِلاتُنْ فاعِلاتُنْ فاعِلُنْ
بحر: رمل مثمن محذوف
نشانه‌های عروضی: - U - - | - U - - | - U - - | - U -
مستی و عشق از ازل پیشه و آیین ماست
دین من این است و بس کیست که در دین ماست 
خاک ره مصطبه ز آب خضر بهتر است 
چشمه نوشین او جرعه دوشین ماست 
رندی و میخوارگی قسم من امروز نیست 
عادت دیرین دل پیشه پیشین ماست
بستر و بالین من تا نشود خاک و گل 
خاک و گل مصطبه بستر و بالین ماست 
کنج خرابات اگر مسکن ما شد چه شد
گنج دو عالم به نقد در دل مسکین ماست 
نقش و نگار چهان هیچ مبین در جهان
کانچه نظر می کنی نقش نگارین ماست

وزن: مُفْتَعِلُنْ فاعِلُنْ مُفْتَعِلُنْ فاعِلُنْ
بحر: منسرح مطوی مکشوف
نشانه‌های عروضی: - U U - | - U - | - U U - | - U -
رفیقان کاروان امشب روان است
دل مسکین من با کاروان است
زمام اختیار از دست ما رفت
زمام اکنون بدست ساروان است
نگارم رفت و چشمم ماند در راه
ولی اشکم هنوز از پی روان است
امید زندگانی از که دارد
دل مسکین من چون او روان است
تن من با فراقش همرکاب است
سر من با عنانش همعنان است
زچشم عاشقانش کاروان را
همه منزل گل و آب روان است
طلب کاریم و مقصد ناپدید است
گران باریم و مرکب ناتوان است
خدا را ساربان امروز محمل
مران کین روز برما بس گران است
گرت سودای این راهست سلمان
ز خود بگذر که اول منزل آن است

وزن: مَفاعیلُنْ مَفاعیلُنْ فَعولُنْ
نشانه‌های عروضی: U - - - | U - - - | U - -
چشم سر مست خوشت فتنه هشیاران است
هر که شد مست می عشق تو هشیار آن است 
در خرابات خیال تو خرد را ره نیست 
یعنی او نیز هم از زمره هشیاران است 
دلم از مصطبه عشق تو بویی بشنید
زان زمان باز مقیم در خماران است 
عشق باروی تو هر بوالهوسی چون بازد
عشق کاری است که آن پیشه عیاران است 
حال بیماری چشم تو و رنجوری من 
داند ابروی تو کو بر سر بیماران است 
دارم آن سرکه سر اندر قدمت اندازم 
وین خیالی است که اندر سر بسیاران است 
شرح بیداری شبهای درازم که دهد
جز خیال تو که او مونس بیداران است 
در هوی و هوس سرو قدت سلمان را 
دیده ابری است که خون جگرش باران است

وزن: فَعَلاتُنْ فَعَلاتُنْ فَعَلاتُنْ فَعَلُنْ
بحر: رمل مثمن مخبون محذوف
نشانه‌های عروضی: U U - - | U U - - | U U - - | U U -
زلال جام خضر دردی مدام من است
مقیم دیر گوشه مغان مقام من است
دلم زباده دور الست رنگی یافت
هنوز بویی از آن باده در مشام من است
لبم ز شکر شکر لب تو یابد کام
چه شکرهاست مرا کین شکر به کام من است
مرا که نام برآورده ام به بدنامی
همین بس است که در نامه تو نام من است
هزار ساله ره آمد ز ما و من تا دوست
اگر برون نهم از ما قدم دو گام من است
به شام و صبح کنم یاد زلف و عارض تو
که ذکر زلف و رخت ورد صبح و شام من است
به هرکجا که رسم پای باد می بوسم
که او به دوست رساننده سلام من است
چو بود کار دلم خام چاره کارش
ز عقل می طلبیدم که او امام من است
مرا ز مصطبه خمار گفت کای سلمان
بیا که پختن آن کار کار خام من است

وزن: مَفاعِلُنْ فَعَلاتُنْ مَفاعِلُنْ فَعَلُنْ
بحر: مجتث مثمن مخبون محذوف
نشانه‌های عروضی: U - U - | U U - - | U - U - | U U -
این چه داغی است که از عشق تو بر جان من است 
وین چه دردی است که سرمایه درمان من است 
زلف و رخسار تو کفر آمد و ایمان با هم 
آن چه کفری است که سرمایه ایمان من است
می دهم جان و به صد جان ندهم یک ذره 
خاک پای تو که سر چشمه حیوان من است 
رسم عشاق وفا خوی بتان بد عهدی است
این حکایت نه به عهد تو و دوران من است 
بر دل پاک تو حاشا نبود خاشاکی 
خارو خاشاک جفایت گل و ریحان من است 
دل محزونم از و یوسف جان را می جست 
زیر لب گفت که در چاه ز نخدان من است 
گره موی تو بندی است که بر پای دل است 
برقع روی تو باری است که بر جان من است 
شیخ می گویدم از دست مده سلمان دل 
دل من شیخ برانی که به فرمان من است 
دل من پیرو عشق است و من اندر پی دل 
عشق سلطان دل و دل شده سلطان من است

وزن: فَعَلاتُنْ فَعَلاتُنْ فَعَلاتُنْ فَعَلُنْ
بحر: رمل مثمن مخبون محذوف
نشانه‌های عروضی: U U - - | U U - - | U U - - | U U -
فراق روی تو از شرح و بسط بیرون است 
زما مپرس که حال درون دل چون است 
به خون نوشته ام این نامه را که خواهی خواند
اگر چه دود درونم نشسته در خون است 
نکرد آتش شوق درون قلم ظاهر 
مگر ز شوق قلم دود رفته بیرون است 
نمی کنم سخن اشتیاق کان تقدیر 
ز طرف حرف و زحد عبارت افزون است 
بیا و قصه حالم بخوان که بر رخ من 
نوشته دیده به خطی چو در مکنون است 
خیال روی تو دارم مقام در چشمم 
سرشک چشمم از آن رو مقیم گلگون است 
دل مقید سلمان اسیر آن لیلی است 
که در سلاسل زلفش هزار مجنون است

وزن: مَفاعِلُنْ فَعَلاتُنْ مَفاعِلُنْ فَعَلُنْ
بحر: مجتث مثمن مخبون محذوف
نشانه‌های عروضی: U - U - | U U - - | U - U - | U U -
شب است و بادیه و دل فتاده از راه است 
ز چپ و راست مخالف ز پیش و پس چاه است 
مقام تهلکه است این ولی منم فارغ
ز کار دل که به دلخواه یار دلخواه است
مرا سری است که دارم بر آستانه تو
نهاده ایم به پیش تو هرچه در راه است
به وصل قد تو دارم بسی امید ولیک
قبای عمر به قد امید کوتاه است
به عکس طالب منصب شویم خاک درت
از این رفیع تر آخر چه منصب و راه است
که آورد به تو احوال دیده و دل من
که پیک دیده سرشک و رسول دل آه است
منور است به مهر تو سینه عشاق
بلی زجانب مهر است هرچه در ماه است
پس از فراق تو گر بنده زنده خواهد ماند
بحق وصل تو کان زیستن به اکراه است

وزن: مَفاعِلُنْ فَعَلاتُنْ مَفاعِلُنْ فَعَلُنْ
بحر: مجتث مثمن مخبون محذوف
نشانه‌های عروضی: U - U - | U U - - | U - U - | U U -
چشم مخمور تو تا در خواب مستی خفته است
از خمار چشم مستت عالمی آشفته است
سنبلت را بس پریشان حال می بینم مگر
باد صبح از حال من باوی حدیثی گفته است
چشم بد دور از گل رویت که در گلزار حسن
هرگز از روی تو نازکتر گلی نشکفته است
دیده باریک بی نم در شب تاریک هجر
بس که بر یاد لبت درهای عدنان سفته است
دل چو در محراب ابرو چشم مستت دید و گفت
کافر سرمست در محراب بین چون خفته است
خاک راهت خواستم رفتن به مژگان عقل گفت
نیست حاجت کش صبا صدره به گیسو رفته است
عاقبت هم سر به جایی برکند این خون دل
کز غم عشق تو سلمان در درون بنهفته است

وزن: فاعِلاتُنْ فاعِلاتُنْ فاعِلاتُنْ فاعِلُنْ
بحر: رمل مثمن محذوف
نشانه‌های عروضی: - U - - | - U - - | - U - - | - U -
امشب چراغ مجلس ما در گرفته است
در تاب رفته و سخن از سر گرفته است
پروانه چون مجال برون شد ز کوی دوست
یابد بدین طریق که او در گرفته است
ظاهر نمی شود اثر صبح گوییا
دود دلم دریچه خاور گرفته است
دانی که چیست مایه آن لعل آتشین
کامروز باز در قدح زر گرفته است
خون حرام ماست که ساقی به روزگار
در گردن صراحی و ساغر گرفته است
صبح از نسیم زلف تو یکدم دمیده است
عالم همه شمامه عنبر گرفته است
باد صبا به بوی تو در باغ رفته است
بس خردها که بر گل احمر گرفته است
آتش که اندرونی اصحاب خلوت است
شمعش نگر که چون به زبان در گرفته است
دل با خیال قد تو بر رست در ازل
زان روی راست شکل صنوبر گرفته است
شکل صنوبری که دلش نام کرده اند
سلمان به یاد قد تو در بر گرفته است

وزن: مَفْعُولْ فاعِلاتُ مفاعیلُ فاعِلُنْ
بحر: مضارع مثمن اخرب مکفوف محذوف
نشانه‌های عروضی: - - U | - U - U | U - - U | - U -
تا در سرم ز زلف تو سودا فتاده است
کارم ز دست رفته و در پا فتاده است
بی اتفاق صحبت و بی اختیار هجر
مشکل حکایتی است که ما را فتاده است
چون شمع می گدازم و روشن نمی شود
کین خود چه آتشی است که در ما فتاده است
گر افتدت هوس که بپرسی دل مرا
در زلف خود بجو که هم آنجا فتاده است

وزن: مَفْعُولْ فاعِلاتُ مفاعیلُ فاعِلُنْ
بحر: مضارع مثمن اخرب مکفوف محذوف
نشانه‌های عروضی: - - U | - U - U | U - - U | - U -
تا زماه طلعتت طرف نقاب افتاده است
لرزه از عکس رخت بر آفتاب افتاده است
رحمتی فرما که از باران اشک چشم من
مردم بیچاره را در خانه آب افتاده است
می کشد مسکین دلم تاب طناب طره ات
چون کند در گردن او این طناب افتاده است
خیل خونخوار خیال اطراف چشم من گرفت
آنچنان کز دیده من راه خواب افتاده است
همدمی دارم عزیز از من جدا خواهد شدن
لاجرم مسکین دلم در اضطراب افتاده است
چشم مستت دیده ام روزی وزان مستی هنوز
در خرابات مغان سلمان خراب افتاده است

وزن: فاعِلاتُنْ فاعِلاتُنْ فاعِلاتُنْ فاعِلُنْ
بحر: رمل مثمن محذوف
نشانه‌های عروضی: - U - - | - U - - | - U - - | - U -
روزی از رویت مگر طرف نقاب افتاده است
در دل خورشید و مه زان روز تاب افتاده است
دیده من تا به روی توست روشن خانه ای است
مردم چشم مرا در خانه آب افتاده است
بس که بارید از هوا باران محنت بر سرم
کش به اطراف زجاجی آفتاب افتاده است
غمزه ات دل می برد چشم توام خون می خورد
روز و شب آن در شکار این در شراب افتاده است
کرد چشمت فتنه ای پیدا و در هر گوشه ای
عالمی بر فتنه بختم به خواب افتاده است
شد دل بیمار و می خواهد ز لعلت شربتی
رحمتی فرما که این مسکین خراب افتاده است
آفتابی از من خاکی جدا خواهد شدن
لاجرم چون ذره دل در اضطراب افتاده است
برمتاب از من عنان آخر که یکسر کار من
رفته است از دست و در پا چون رکاب افتاده است
تا من افتادم ز کویت در حسابی نیستم
ز آنکه در کویت چو سلمان بی حساب افتاده است

وزن: فاعِلاتُنْ فاعِلاتُنْ فاعِلاتُنْ فاعِلُنْ
بحر: رمل مثمن محذوف
نشانه‌های عروضی: - U - - | - U - - | - U - - | - U -
خواب مستی کرده چشمت در خمار افتاده است 
زلف مشکین تو چون من بی قرار افتاده است
چشم بیمار تو را میرم که در هر گوشه ای 
چون من مسکین بیمارش هزار افتاده است 
کار کار افتادگان را باز می بین گاه گاه 
خاصه کار افتاده ای را کو ز کار افتاده است 
پای را در ره به عزت می نه ای جان عزیز 
زانکه سرهای عزیزان بر گذار افتاده است 
جمله ذرات وجودم غرق بحر حیرت است 
زان میان این اشک خونین بر کنار افتاده است 
عشق و درویشی و بیماری و جور روزگار
صعب کاری است و ما راهر چهار افتاده است 
حال سلمان گر کسی پرسد بگو در کوی دوست 
بی نوایی بی زری بی زور زار افتاده است

وزن: فاعِلاتُنْ فاعِلاتُنْ فاعِلاتُنْ فاعِلُنْ
بحر: رمل مثمن محذوف
نشانه‌های عروضی: - U - - | - U - - | - U - - | - U -
نه ز احوال دل بی خبرانت خبری است
نه به سر وقت جگر سوختگانت گذری است
گفته ای باد صبا با تو بگوید خبرم
این خبر پیش کسی گو که شبش را سحری است
بر سرم آنچه ز تنها و فراقت شبها
می رود با تو نگویم که در آن دردسری است
نظر من همه با توست اگر گه گاهی 
نکنم دیده به سوی تو درآنم نظری است 
ای دل از منزل هستی قدمی بیرون نه 
به هوای سر کویش که مبارک سفری است 
هر که خاک کف پایت نکند کحل بصر 
اعتقاد همه آن است که او بی بصری است 
تو برآنی که بود جز تو کسی سلمان را 
او بر آن نیست که غیر از تو به عالم دگری است

وزن: فَعَلاتُنْ فَعَلاتُنْ فَعَلاتُنْ فَعَلُنْ
بحر: رمل مثمن مخبون محذوف
نشانه‌های عروضی: U U - - | U U - - | U U - - | U U -
بویی از خاک رهت همره باد سحری است 
رنگی از حسن رخت مایه گلبرگ طری است
دم ز زلف تو زنم زان دم من مشکین است 
سخن از لعل تو گویم سخنم زان شکری است 
جز صبا محرم من نیست ولی چندانم 
بر صبا نیست وثوقی که صبا در به دری است
بر جگر می زندم چشم تو هر دم نیشی 
خون چشمم که روان است ازان رو جگری است
روی آتش و شش از دیده ما پنهان است 
ما از آن روی برآنیم که آن ماه پری است 
این که با سوز فراقت دل ما می سوزد
تو برآنی که ز صبرست نه از بی صبری است

وزن: فَعَلاتُنْ فَعَلاتُنْ فَعَلاتُنْ فَعَلُنْ
بحر: رمل مثمن مخبون محذوف
نشانه‌های عروضی: U U - - | U U - - | U U - - | U U -
مشنو که مرا از درت اندیشه دوری است 
اندیشه اگر هست ز هجران نه ضروری است 
دور از تو سرش باد ز تن دور به شمشیر 
آن را که به شمشیر ز کویت سر دوری است 
ما یار نخواهیم گرفتن به دو عالم
غیر از تو تو آن گیر که عالم همه حوری است 
با آتش عشق تو کجا جای قرار است 
با این دل دیوانه کرا برگ صبوری است
بلبل ز صبا عشق بیاموز که عمری 
جان داده و خشنود به بوی از گل سوری است

وزن: مَفْعُولْ مفاعیلُ مفاعیلُ فَعولُنْ
بحر: هزج مثمن اخرب مکفوف محذوف
نشانه‌های عروضی: - - U | U - - U | U - - U | U - -
بر سر کوی یقین کعبه و بتخانه یکی است 
دام زلف سیه و سبحه صد دانه یکی است 
هر زمان جلوه حسن ار چه ز رویی دگر است 
باش یکدل به همه روی که جانانه یکی است 
می و پیمانه همه عکس رخ ساقی بین
تا بدانی که می و ساقی و پیمانه یکی است
در ره کعبه خطاب آمدم از میخانه 
که کجا می روی ای خواجه همه خانه یکی است 
رای کج زد سر زلف تو به قصد دل من 
گرچه با رای دو زلفت دل دیوانه یکی است 
من دیوانه نه تنها سر زلفت دارم 
که درین سلسله دیوانه و فرزانه یکی است
گرچه از سوختگان تو یکی سلمان است 
لیکن ای شمع نه آخر همه پروانه یکی است

وزن: فَعَلاتُنْ فَعَلاتُنْ فَعَلاتُنْ فَعَلُنْ
بحر: رمل مثمن مخبون محذوف
نشانه‌های عروضی: U U - - | U U - - | U U - - | U U -
حلقه زلف تو سرمایه هر سودایی است 
غمزه مست تو سر فتنه هر غوغایی است 
راز سر بسته زلفت مگشا پیش صبا 
که صبا هم نفسش هرکس و هر دم جایی است 
صورت خط تو در خاطر من می گذرد
باز سر برزده از خاطر من سودایی است 
درد بالای تو چینم که از آن بالاتر 
نتوان گفت که در بزم فلک بالایی است 
هر کسی را نظری باشد و رایی و مرا 
دیدن روی تو رای است و مبارک رایی است 
دل سودا زده در عهد تو بستیم و برین 
عهدها رفت و نگویی که مرا شیدایی است 
با غم توست اگر جان مرا آرامی است 
در دل ماست اگر درد تو را ماوایی است 
یک شب از دیده ما نیست خیالت خالی 
شبروی شب همه شب در پی شب پیمایی است 
می رود دل به ره دیده و تا چون باشد 
سفر دیده مبارک سفر دریایی است

وزن: فَعَلاتُنْ فَعَلاتُنْ فَعَلاتُنْ فَعَلُنْ
بحر: رمل مثمن مخبون محذوف
نشانه‌های عروضی: U U - - | U U - - | U U - - | U U -
باز جانم هدف تیر کمان ابرویی است 
که کمان غم عشقش نه به هر بازویی است 
دل من تافته طره مشکین زلفی است 
جانم آویخته سلسله گیسویی است 
همه در طره و گیسو نتوان پیچیدن 
کانچه من دیده ام از ملک جمالش مویی است 
هر زمان حسن تو را جلوه و رویی دگر است 
لاجرم در صفتش هر سخنم را رویی است 
می کنی ناز به ابروی و بلی ناز رسد 
به همه روی کسی را که چنان ابرویی است 
به تماشا تو مپندار که در چشم من است 
هر کجا برگ گلی تازه و تر بر جویی است 
اگر ای دل به غم آباد بلایی برسی 
خانه در کوی رضا جوی که ایمن کویی است 
اندرین راه بلا نیست ملامت سلمان 
وین بلا آمده بر جان تو از هر سویی است

وزن: فَعَلاتُنْ فَعَلاتُنْ فَعَلاتُنْ فَعَلُنْ
بحر: رمل مثمن مخبون محذوف
نشانه‌های عروضی: U U - - | U U - - | U U - - | U U -
جان من می رقصد از شادی مگر یار آمده ست
می جهد چشمم همانا وقت دیدار آمده ست
جان بیمارم به استقبال آمد تا به لب
قوتی از نو مگر در جان بیمار آمده ست
می رود اشکم که بوسد خاک راهش را به چشم
بر لبم جان نیز پنداری بدین کار آمده ست
زان دهان می خواهد از بهر امان انگشتری
جان زار من که زیر لب به زنهار آمده ست
تا بدیدم روی خوبت را ندیدم روز نیک
از فراقت روز برمن چون شب تار آمده ست
بی تو گر می خورده ام در سینه ام خون بسته است
بی تو گر گل چیده ام در دیده ام خار آمده ست
گر نسیمی زان طرف بر من گذاری کرده ست
همچو چنگ از هر رگم صد ناله زار آمده ست
روز بر چشمم سیه گردیده است از غم چو شب
در خیالم آن زمان کان زلف رخسار آمده ست
گر بلا بسیار شد سلمان برو مردانه باش
بر سر مردان بلای عشق بسیار آمده ست

وزن: فاعِلاتُنْ فاعِلاتُنْ فاعِلاتُنْ فاعِلُنْ
بحر: رمل مثمن محذوف
نشانه‌های عروضی: - U - - | - U - - | - U - - | - U -
در ازل با تو مرا شرط و قراری بودست 
با سر زلف تو نیزم سر و کاری بودست 
پیش از آن دم که دمد خط شب از عارض روی 
از سر زلف و رخت لیل و نهاری بودست 
بی کناری و میانی و لبی پیوسته 
در میان من و تو بوس و کناری بودست 
در جهانی که نه گل بود و نه باغ و نه بهار 
از گل روی توام باغ بهاری بودست 
زین همه نقش مخالف که برانگیخته اند 
شد یقینم که غرض عرض نگاری بودست 
بی گل روی تو در چشم من از باغ وجود 
هر چه آید همه خاشاکی و خاری بودست 
بر من این عمر که در غفلت و وحشت بگذشت 
به دو چشم تو که خوابی و خماری بودست 
ای دل از ما ببریدی و نشستی در خاک 
مگر از رهگذر مات غباری بودست 
تن به غربت بنهادی و نیامد سلمان 
هیچ یادت که مرا یار و دیاری بودست

وزن: فَعَلاتُنْ فَعَلاتُنْ فَعَلاتُنْ فَعَلُنْ
بحر: رمل مثمن مخبون محذوف
نشانه‌های عروضی: U U - - | U U - - | U U - - | U U -
عاشقان را شوق مستی از شرابی دیگرست 
وین هوا گرم از فروغ آفتابی دیگرست
ساقی آب رز برای دیگران در گردش آر 
کاسیای ما کنون گردان به آبی دیگرست 
عکس خورشید جمالت مانع دیدار گشت 
شاهد حسن تو را هر دم نقابی دیگرست 
دیگران را در کمند آور که همچون زلف تو
هر رگی در گردن جانم طنابی دیگرست 
آتشی کردی و گفتی می کنم ترک عناب 
زینهار ای جان مگو کین خود عتابی دیگرست 
بخت راهی می زند بر خون من من چون کنم
باز بخت خفته ما دیده خوابی دیگرست 
از رقیبم دوش می پرسید کاین بیچاره کیست
گفت سر برگشته ای مستی خرابی دیگرست

وزن: فاعِلاتُنْ فاعِلاتُنْ فاعِلاتُنْ فاعِلُنْ
بحر: رمل مثمن محذوف
نشانه‌های عروضی: - U - - | - U - - | - U - - | - U -
دل ز جا برخاست ما را وصل او بر جا نشست 
تا نپنداری که عشقش در دل تنها نشست 
خاست غوغایی ز قدش در میان عاشقان 
در میان ما نخواهد هرگز این غوغا نشست 
گرچه از نخل وجود من خلالی بازماند 
تا سرم باشد نخواهم همچو نخل از پا نشست 
مدتی شد تا دلم در بند مشک زلف اوست 
چون تواند بیش ازین مسکین درین سودا نشست 
من به وصلش کی رسم جایی که باد صبحدم 
تا به درگاهش رسد از ضعف تن ده جا نشست 
بهر دیدار جمالش دل به راه دیده رفت 
از پی دردانه و بیچاره در دریا نشست 
جز غمت کاری نخواهد بر ضمیر ما گذشت 
جز رخت نقشی نخواهد در خیال ما نشست 
هر که را با شاهدی صحبت به خلوت داد دست 
بی گمان با حوریی در  جنت الماوی نشست 
زینهار امروز سلمان با می و حوری نشین 
چند خواهی بر امید وعده فردا نشست

وزن: فاعِلاتُنْ فاعِلاتُنْ فاعِلاتُنْ فاعِلُنْ
بحر: رمل مثمن محذوف
نشانه‌های عروضی: - U - - | - U - - | - U - - | - U -
درون ز غیر بپرداز و ساز خلوت دوست 
که اوست مغز حقیقت برون از همه پوست 
دویی میان تو و دوست هم ز توست ار نی 
به اتفاق دو عالم یکی است با آن دوست 
تو را نظر همگی بر خود است و آن هیچ است 
تو هیچ شو همه وانگه بدان که خود همه اوست 
برای دیدن رویش مگرد گرد جهان 
که او نشسته چو آیینه با تو رو باروست
مشو به نقش و نگار جمال او قانع 
که حسن طلعت آن گل چو غنچه تو بر توست 
به پیش دوست مبر جز متاع دل چیزی 
اگر چه سنگ دلست آن صنم ولی دلجوست
اگر چه آب حیات لبش روانبخش است 
هزار چون خضرش تشنه مرده بر لب جوست 
اگر به تربت سلمان رسی ببوی گلش
که این گل از اثر صحبت گل خوشبوست

وزن: مَفاعِلُنْ فَعَلاتُنْ مَفاعِلُنْ فَعَلُنْ
بحر: مجتث مثمن مخبون محذوف
نشانه‌های عروضی: U - U - | U U - - | U - U - | U U -
مشک ریزان می جهد باد صبا از کوی دوست 
شاخه ای گویی ربودست از خم گیسوی دوست 
دوست می دارم نسیم صبح راکو در هوا 
تا نفس می  آیدش جان می دهد بر بوی دوست 
دوست را هر دو جهان گرچه هوا دارند و من 
دوستر می دارم از هر دو جهان یک موی دوست 
جان به رشوت می دهم باشد که بگشاید نقاب
چون کنم نتوان به جانی باز کردن روی دوست 
منصب سکان دولت گوی خوبی می زند 
آن سر صاحب سعادت کوکه گردد کوی دوست 
یار در میدان دولت خانه وصلم چو نیست 
می کنم آمد شدی پیش سگان کوی دوست 
دوست دشمن پرور است ای دوستان تدبیر چیست 
خوی او این است و من خو کرده ام با خوی دوست 
ور به زورم می کشد یا می کشد او حاکم است 
من ندارم زور دست و پنجه و بازوی دوست 
دوستان گویند سلمان باز کش خود را ازو 
می کشم خود را و بازم می کشد دل سوی اوست

وزن: فاعِلاتُنْ فاعِلاتُنْ فاعِلاتُنْ فاعِلُنْ
بحر: رمل مثمن محذوف
نشانه‌های عروضی: - U - - | - U - - | - U - - | - U -
من لاف چون زنم که سرم را هوای توست 
بس نیست این قدر که سرم خاک پای توست 
با آنکه رفته در سر مهر تو جان من 
جانم هنوز بر سر مهر و وفای توست
پرداختیم گوشه خاطر ز غیر دوست 
کین گوشه خلوتی است که خاص از برای توست 
ای غم وثاق اوست دلم گرد او مگرد 
جایی که جای فکر نباشد چه جای توست 
آیینه صفات خدایی و خلق را 
جمعیتی که روی نمود از صفات توست 
چشم بدان ز حسن لقای تو دور باد 
کاکنون بقای عالمیان در لقای توست
آنچ از تو می رسد به من احسان و مردمی است 
و آنها که می رسد به تو از من دعای توست 
موی تو بر قفای تو دیدم بتافتم
گفتم مگر که دود دلی در قفای توست 
مویت به هم برآمد و در تاب رفت و گفت 
سودای کج مپز که کمند بلای توست 
گر بنده می نوازی ور بند می کنی 
ما بنده ایم مصلحت ما رضای توست 
ور قطع می کنی سرم از تن بکن که نیست 
قطعا برین سرم سخنی رای رای توست 
خاک درت به خون جگر گشت حاصلم 
سلمان برو که خاک درش خونبهای توست

وزن: مَفْعُولْ فاعِلاتُ مفاعیلُ فاعِلُنْ
بحر: مضارع مثمن اخرب مکفوف محذوف
نشانه‌های عروضی: - - U | - U - U | U - - U | - U -