cnababaie/persian-poetry-meters huggingface dataset:
الحمد لخالق البرایا
والشکر لواهب العطایا
ای نام تو صدر هر کتابی
و آرایش فصل هر خطابی
مفتاح خزینۀ معانی
عنوان صحیفۀ امانی
منشور کمال لایزالی
طغرای مثال بی مثالی
مفتوحۀ درس هر سخن سنج
بر دل ز یقین گشاده صد گنج
ذات تو منزه از تغیر
عقل از تو فتاده در تحیر
هم اول بی بدایتی تو
هم آخر بی نهایتی تو
هم نامه نام هاست نامت
قانون نجات شد کلامت
بر هرچه رقم زدی ز هستی
بی منت خامه نقش بستی
از علم تو نقطه ای ست عالم
زان دایره نقطه ای ست آدم
در راه تو عقل حکمت اندیش
عاجز شده از حقیقت خویش
از عجز مقدسان افلاک
بگشاده زبان ما عرفناک
در مجلس خاص نحن اقرب
شد پیر خرد چو طفل مکتب
صنع تو ورای فرش غبرا
افراشته نه سپهر خضرا
سبحان اللٰه زهی خداوند
بی شبه و شریک و مثل و مانند
اوراست کمال پادشاهی
کس عارف او نشد کماهی
گه مشعل روز بر فروزد
تا بال غراب شب بسوزد
گه حجلۀ شب کند مطرا
تا جلوه دهد عروس مه را
از زلف شب است و عارض روز
کاین شاهد دهر شد دل افروز
اینت به معاش رهبری کرد
وانت به لباس رهبری کرد
صنعش که همه جهان بیاراست
از عشق درون جان بیاراست
بر صفحۀ دل علم روان کرد
آثار کمال خود عیان کرد
هردل که ز مهر او صفا یافت
از پرتو نور مصطفی یافت

وزن: مَفْعُولْ مَفاعِلُنْ فَعولُنْ
بحر: هزج مسدس اخرب مقبوض محذوف
نشانه‌های عروضی: - - U | U - U - | U - -
آن سایۀ رحمت الهی
آن مظهر لطف پادشاهی
آن خواجه که شد فلک غلامش
آرایش عقل گشت نامش
آن محرم سر ذوالجلالی
وآن مهر سپهر لایزالی
مهری که نبود سایه او را
عرش است کمینه پایه او را
ای مطلع صبح آفرینش
روشن به تو چشم اهل بینش
ای خسرو بارگاه تمکین
کام انا املح از تو شیرین
ای پایۀ تو مقام محمود
پیرایۀ تو کلام معبود
ای صدر نشین مسند شرع
اصلی تو و دیگران همه فرع
شهباز سرای قاب قوسین
برشد ز تو آشیان کونین
از سر تو کس نگشته آگاه
در خلوت خاص لی مع اللٰه
خیاط ازل قبای لولاک
بر قامت تو برید چالاک
عیسی است بشر مقدم تو
روح القدس است همدم تو
هرچند که آخری به مقدم
شد نور تو بر همه مقدم
والشمس حکایتی ز رویت
واللیل کتابتی زمویت
شاهی و ملایکت سپاه است
خلق تو عظیم و حق گواه است
تو ماهی و پیروان نجومند
مفتاح خزاین علومند
صدیق که رهنمای دین است
فرمانده کشور یقین است
فاروق که دین ثبات ازو یافت
عثمان که حیا حیات ازو یافت
حیدر که ستودۀ خدا بود
طاووس ریاض لافتی بود
هست از تو روان پیروان شاد
بر روح و روانت آفرین باد

وزن: مَفْعُولْ مَفاعِلُنْ فَعولُنْ
بحر: هزج مسدس اخرب مقبوض محذوف
نشانه‌های عروضی: - - U | U - U - | U - -
ای مقصد هر امیدواری
بخشندۀ هر گناهکاری
گر جرم ز بندگان نیاید
عفو تو جمال کی گشاید
گر بار گناه ما گران است
لطف و کرم تو بی کران است
یارب به صفای صبح خیزان
یارب به دعای اشک ریزان
یارب به دل نیازمندان
یارب به نیاز مستمندان
کز سر محبتم کن آگاه
در خاطرم این و آن مده راه
بفروز دلم به نور ایمان
بر من بگشا دری ز عرفان
بیدارکنم ز خواب غفلت
مستم مکن از شراب غفلت
برابن عماد بی سروپای
رحمت کن و از کرم ببخشای

وزن: مَفْعُولْ مَفاعِلُنْ فَعولُنْ
بحر: هزج مسدس اخرب مقبوض محذوف
نشانه‌های عروضی: - - U | U - U - | U - -
فرخنده شبی نشسته بودم
در بر رخ غیر بسته بودم
از نیک و بد جهان گذشته
وز باده فکر مست گشته
تا درنگرم ز راه بینش
کز چیست نظام آفرینش
مقصود چه بود از آنکه آدم
شد مظهر سر اسم اعظم
جان از چه حیات جاودان یافت
تن بهر چه خلقت روان یافت
سرگشتگی سپهر از چیست
تاب مه و سوز مهر از چیست
از چیست مدام مستی می
وین غلغل چنگ و نالۀ نی
داغ از چه نهاد لاله بر دل
سرو از چه بماند پای در گل
گل پیرهن از چه میکند چاک
وز بهر چه شد بنفشه غمناک
گریان ز چه گشت ابر آزار
نرگس همه شب چراست بیدار
القصه درین خیال بودم
باخویش درین مقال بودم
دل کآینۀ جمال شاهی ست
گنجینۀ حکمت الهی ست
گفت این همه مست جام عشقند
چون مرغ اسیر دام عشقند
عشق است نظام کار عالم
بر عشق بود مدار عالم
کونین چو جسم و عشق جان است
در دانۀ بحر لامکان است
عکسی ز جمال ذوالجلال است
طغرای مثال لایزال است
دل چون به زبان حال بر من
این نکته عشق کرد روشن
بنمود مرا رهی کزان راه
گشتم ز رموز غیب آگاه
خوردم ز شراب خانۀ عشق
جامی ز می مغانۀ عشق
زین باده چو جرعه ای چشیدم
سر قدم آشکار دیدم
آزاد شدم ز هستی خویش
وز بند هواپرستی خویش
دانای رموز غیب گشتم
گنجور کنوز غیب گشتم
چون بر من بی قرار شیدا
این سر نهفته شد هویدا
از عالم غیب منهی راز
درداد به گوش جانم آواز
کای محرم سر عشق بازی
مشمار حدیث عشق بازی
بگشای در خزینۀ نظم
در بحر فکن سفینۀ نظم
در جستن گوهر معانی
سعیی بنمای تا توانی
اعجاز سخنوری عیان کن
وز عشق حکایتی بیان کن
از غیب چو این ندا شنیدم
تدبیر قبول حکم دیدم
جستم ز ضمیر خویش یاری
بستم کمر سخن گزاری
در نظم کشیدم این جواهر
کآمد به کفم ز بحر خاطر
در پردۀ دل ندای عشاق
بنواختم از برای عشاق
یعنی که ز عشق داستانی
گفتم به لطیف تر بیانی
تا ماند از آن به هر دیاری
از ابن عماد یادگاری

وزن: مَفْعُولْ مَفاعِلُنْ فَعولُنْ
بحر: هزج مسدس اخرب مقبوض محذوف
نشانه‌های عروضی: - - U | U - U - | U - -
خواهم ورقی نوشتن از عشق
کآسان نتوان گذشتن از عشق
عشق است طریق آشنایی
دل یافت ز عشق روشنایی
عشق است دلیل جوهر خاص
عشق است دلیل راه اخلاص
دل بر در عشق پرده دار است
جان در بر عشق امیدوار است
مرغی ست ز آشیان لاهوت
جز دانۀ دل نباشدش قوت
مصباح زجاجۀ وجود است
مفتاح خزینه های جود است
هم مطلع آفتاب ذات است
هم مشرق انجم صفات است
عشاق خلاصۀ الست اند
از جام بلی مدام مست اند
پروانه صفت اگر بسوزند
زین سوز چو شمع برفروزند
جان بخش بود کلام ایشان
محمود بود مقام ایشان
بی عشق مباش تا توانی
این است سخن دگر تو دانی

وزن: مَفْعُولْ مَفاعِلُنْ فَعولُنْ
بحر: هزج مسدس اخرب مقبوض محذوف
نشانه‌های عروضی: - - U | U - U - | U - -
این طرفه حکایتی ست بشنو
وز عشق روایتی ست بشنو
گویند که گشت نوجوانی
سرگشتۀ مهر دلستانی
عشق رخ آن نگار سرمست
بربود عنان عقلش از دست
می برد به سر در این غم ایام
یک لحظه نمی گرفت آرام
می سوخت در آتش فراقش
می ساخت به درد اشتیاقش
چون بلبل مست هر سحرگاه
می کرد هزار ناله و آه
با درد نشسته روز و شب شاد
از بود وجود خویش آزاد
فارغ ز ریا و خودپرستی
کارش همه بی خودی و مستی
خط بر سر حرف خود کشیده
پیوند ز غیر او بریده
از مشغلۀ وجود فارغ
از بند زیان و سود فارغ
مجنون صفت از فراق لیلی
از هر مژه ای گشاده سیلی
گه جامه صبر چاک کردی
گه نالۀ دردناک کردی
گه با دد و دام آرمیدی
از خلق چو وحشیان رمیدی
از صحبت عشق زار گشته
آشفته و بی قرار گشته
دل در سر کار عشق کرده
جان نیز نثار عشق کرده
از فرقت آن مه دل افروز
در غصه گذاشتی شب و روز
القصه به جان رسید کارش
وز دست برفت روزگارش
چون هیچ کسش نبود محرم
جز باد صبا ندید همدم
با باد زبان راز بگشاد
گفت ای دل و جان من به تو شاد
ای روح مشام دردمندان
بوی تو انیس مستمندان
ای محرم عاشقان مسکین
وی همدم بی دلان غمگین
ای چهره فروز شاهد گل
وی حلقه گشای زلف سنبل
اطراف چمن معطر از تو
بیداری چشم عبهر از تو
مشاطۀ نوعروس گلزار
جان بخش چو بوی زلف دلدار
عیسی دمی و رسول صادق
در راه محبتی موافق
کس چون تو پیام عشق بازان
هرگز نبرد به دل نوازان
عمری ست که در هوای آنم
تا قصۀ خویش بر تو خوانم

وزن: مَفْعُولْ مَفاعِلُنْ فَعولُنْ
بحر: هزج مسدس اخرب مقبوض محذوف
نشانه‌های عروضی: - - U | U - U - | U - -
بربود دلم به غمزه ماهی
در کشور حسن پادشاهی
شوخی صنمی بتی نگاری
سیمین بدنی سمن عذاری
سلطان سریر خوب رویی
شاهنشه کشور نکویی
آرام دل امیدواران
آسایش جان بی قراران
خورشید سپهر آشنایی
در دیده به جای روشنایی
هم اختر برج مهربانی
هم گوهر درج کامرانی
هم مرهم داغ دردمندان
هم چشم و چراغ مستمندان
از ماه رخش جهان منور
آفاق ز زلف او معطر
خورشید غلام طلعت او
شمشاد خجل ز قامت او
دل بستۀ زلف تابدارش
جان تشنۀ لعل آبدارش
ماهی ست ز اوج دل نوازی
سروی ست ز باغ سرفرازی
رویش که به حسن بی مثال است
آیینۀ صنع ذوالجلال است
بنمود به عاشقان کماهی
انوار صنایع الهی
لعلش چو حیات جاودانی ست
سرچشمۀ آب زندگانی ست
افکنده به گاه درفشانی
خون در جگر عقیق کانی
گویی که حدیث جان شیرین
رمزی ست از آن دهان شیرین
خالش که بر آن لب چو نوش است
زنگی بچۀ شکرفروش است
یارب که چه زنگی است مقبل
کاو را لب کوثراست منزل
چشمش به کرشمه دل ربایی
بالاش به راستی بلایی
گیسوش که رشک عنبر آمد
در پاش فتاد و بر سر آمد
آشفته چو روزگار عشاق
شوریده چو حال زار عشاق
گویند که هست نافه در چین
در نافۀ زلف اوست صد چین
هر حلقه زلف آن پری وش
نعلی ست به نام من در آتش
هم خوابۀ سنبل ارغوانش
دل بستۀ طاق ابروانش
در زلف نپیچدش به جز تاب
در چشم نیایدش به جز خواب
تا دیده به روی او گشادم
جان و دل و دین ز دست دادم
تا دردی درد او چشیدم
بر هستی خود قلم کشیدم
جانم به لب آمد از فراقش
دل سوخت ز درد اشتیاقش
بگرفت ز عمر خود ملالم
یارب که مباد کس به حالم
شمع فرحم ز باد غم مرد
صاف طربم ز غصه شد درد
دریاب که زار و بی قرارم
آشفته چو زلف اوست کارم
بشتاب که تاب دوری ام نیست
در فرقت او صبوری ام نیست
غیر از تو کسی نمی تواند
کاین غصه به عرض او رساند
برخیز ز راه مهربانی
درنه قدمی چو میتوانی
آهسته به کوی او گذر کن
وز حال دل منش خبرکن
این نامه ببر به سوی آن یار
پیغام من شکسته بگذار

وزن: مَفْعُولْ مَفاعِلُنْ فَعولُنْ
بحر: هزج مسدس اخرب مقبوض محذوف
نشانه‌های عروضی: - - U | U - U - | U - -
گو ای مه آسمان خوبی
وی گلبن بوستان خوبی
آب رخ تو سمن ندارد
سروی چو قدت چمن ندارد
دل خستۀ چشم نیم مستت
جان والۀ لعل می پرستت
هرچند که سرو سرفرازد
در باغ به قامت تو نازد
با لعل تو غنچه گر زند دم
بادش بدرد دهن به یک دم
یارب که جهان به کام بادت
اقبال چو من غلام بادت
عمری ست که با غمت قرینم
با غصه و درد هم نشینم
افتاد دلم به دام عشقت
بی هوش شدم ز جام عشقت
مرغ دل من گرفت الفت
با دانۀ خال و دام زلفت
از عشق تو ای بت دلارام
یک لحظه نگیردم دل آرام
بی تو سر بوستان ندارم
برگ گل و گلستان ندارم
دارم ز غمت دلی بر آتش
چون طرۀ سرکشت مشوش
تا دل ز من شکسته بردی
جانم به غم و بلا سپردی
ورد من خسته دل شب و روز
این است ز عشقت ای دل افروز

وزن: مَفْعُولْ مَفاعِلُنْ فَعولُنْ
بحر: هزج مسدس اخرب مقبوض محذوف
نشانه‌های عروضی: - - U | U - U - | U - -
کای دل شده مبتلای عشقت
تا چند کشم بلای عشقت
بیگانه شود ز خویش چون من
هر کاو شود آشنای عشقت
جان و دل و عقل و دین به یک بار
درباختم از برای عشقت
بلبل صفت از هزار دستان
هر لحظه زنم نوای عشقت
چون صبح ز مهر می زند دم
تا یافت دلم صفای عشقت
اسرار حقیقت آشکار است
در جام جهان نمای عشقت
گر سر برود به خاک پایت
از سر نرود هوای عشقت
شد ابن عماد مست و مدهوش
از جام طرب فزای عشقت

وزن: مَفْعُولْ مَفاعِلُنْ فَعولُنْ
بحر: هزج مسدس اخرب مقبوض محذوف
نشانه‌های عروضی: - - U | U - U - | U - -
در عشق تو دل ز دست دادم
بر خویش در بلا گشادم

وزن: مَفْعُولْ مَفاعِلُنْ فَعولُنْ
بحر: هزج مسدس اخرب مقبوض محذوف
نشانه‌های عروضی: - - U | U - U - | U - -
عشق تو گشود آبم از چشم
عشق تو ربود خوابم از چشم
گفتم که درون پردۀ جان
راز تو کنم ز غیر پنهان
شد فاش میان مردم این راز
از چهرۀ زرد و اشک غماز
اکنون چه کنم چه چاره سازم
کز پرده برون فتاد رازم
از عشق تو بی قرارم ای دوست
فریادرسی ندارم ای دوست
رحم آر که بی دل و اسیرم
جز لطف تو نیست دستگیرم
تا طاقت صبر کردنم بود
تاب غم و غصه خوردنم بود
خوردم غم عشق و صبر کردم
و آگاه نشد کسی ز دردم
صبرم چو نماند در فراقت
وز حد بگذشت اشتیاقت
نزدیک تو ای مه دل افروز
این نامه نوشتم از سر سوز
شرح غم خویش با تو گفتم
حال دل ریش با تو گفتم
باشد که چو حال من بدانی
از روی وفا و مهربانی
سر با من خسته دل درآری
کامم ز وصال خود برآری

وزن: مَفْعُولْ مَفاعِلُنْ فَعولُنْ
بحر: هزج مسدس اخرب مقبوض محذوف
نشانه‌های عروضی: - - U | U - U - | U - -
چون باد صبا از آن غم اندوز
این قصه شنید از سر سوز
برخاست ز راه دل نوازی
دربست میان به چاره سازی
نگرفت دمی قرار و آرام
شد سوی دیار آن دلارام
عزم سر کوی آن صنم کرد
آهنگ حریم آن حرم کرد
چون بود ز محرمان آن ماه
دادند درون پرده اش راه
چون شد بر آن نگار مهوش
بگذارد پیام آن بلاکش
در حال که آن بت پری رخ
زان پیک خجسته فال فرخ
بشنید پیام و نامه اش دید
چون نامه سر از وفا بپیچید
چون طرۀ خود به هم برآمد
شد تند و به سرکشی درآمد
صد گونه خطاب کرد بنیاد
وز روی عتاب گفت با باد
کای گمره هرزه گرد زنهار
دم درکش و این حدیث بگزار
گر بی خردی حکایتی گفت
آن را نتوان روی پذیرفت
آن بیهده گوی را مبر نام
وز ماش نه نامه بر نه پیغام
بنشین و مگو دگر ز هر در
زین گونه پیامها میاور
ور زانک گذر فتد به سویش
گر زنده بود ز من بگویش

وزن: مَفْعُولْ مَفاعِلُنْ فَعولُنْ
بحر: هزج مسدس اخرب مقبوض محذوف
نشانه‌های عروضی: - - U | U - U - | U - -
کای هرزه درای بادپیمای
وی شیفته رای بی سروپای
از خیل که ای تو را چه نام است
کاندر سرت این خیال خام است
جای تو کدام سرزمین است
گمره شده ای رهت نه این است
مقصود تو چیست از کجایی
در دام غم که مبتلایی
سودای که در سرت فتاده است
این داغ که بر دلت نهاده است
از جام محبت که مستی
دل در خم طرۀ که بستی
مهر که فکند در دلت جوش
سودای که برد از سرت هوش
از شوق که گشته ای بدین سان
آشفته و بی دل و پریشان
از زلف کدام عنبرین خال
سودازده گشته ای بدین حال
خورشید رخ کدام مهوش
در خرمن هستی ات زد آتش
زین گونه بلا که ره به در نیست
برگرد که جز ره خطر نیست
کآنان که به عشق دل سپردند
هر چند که رنج بیش بردند

وزن: مَفْعُولْ مَفاعِلُنْ فَعولُنْ
بحر: هزج مسدس اخرب مقبوض محذوف
نشانه‌های عروضی: - - U | U - U - | U - -
در عشق به جز بلا ندیدند
جز درد دل و عنا ندیدند
چندانک پی وفا سپردند
غیراز ستم و جفا ندیدند
گشتند به تیغ غصه مقتول
در فرقت و خون بها ندیدند
جان و دل خویش را زمانی
از محنت و غم رها ندیدند
در دست بلای عشق خود را
جز عاجز و مبتلا ندیدند
گشتند بسی درین بیابان
سرگشته و رهنما ندیدند
بسیار درین طلب بمردند
از درد دل و دوا ندیدند

وزن: مَفْعُولْ مَفاعِلُنْ فَعولُنْ
بحر: هزج مسدس اخرب مقبوض محذوف
نشانه‌های عروضی: - - U | U - U - | U - -
این راه نکرد هیچ کس طی
کس زنده برون نرفت از حی

وزن: مَفْعُولْ مَفاعِلُنْ فَعولُنْ
بحر: هزج مسدس اخرب مقبوض محذوف
نشانه‌های عروضی: - - U | U - U - | U - -
این فکر مخالف از کجا خاست
فکری نکنی که این چه سوداست
افتاده ای از ره سلامت
دوری ز مقام استقامت
راه طلب تو بی نشان است
این راه مرو که بیم جان است
از فکر عقیم تو چه زاید
وز رای سقیم تو چه آید
هم فکر تو حاصلی ندارد
هم راه تو منزلی ندارد
بخت بد و طالع مشوش
این راه نمودت ای بلاکش
گر واقف این رموز گشتی
بر خشک مران به هرزه کشتی

وزن: مَفْعُولْ مَفاعِلُنْ فَعولُنْ
بحر: هزج مسدس اخرب مقبوض محذوف
نشانه‌های عروضی: - - U | U - U - | U - -
چون باد صبا از آن پری وش
این قصه شنید شد مشوش
آمد سوی عاشق جگرسوز
گفتش سخنان آن دل افروز
حرفی چو رسید از آن به گوشش
برد انده عاشقی ز هوشش
امید به هوش بازش آورد
در دایره نیازش آورد
با باد به صد فغان و زاری
گفت از سر عجز و خاکساری
کای پیک سبک رو سحرخیز
دست من و دامن تو برخیز
بشتاب ز گرد ره دگر بار
او را ز من این پیام بگزار

وزن: مَفْعُولْ مَفاعِلُنْ فَعولُنْ
بحر: هزج مسدس اخرب مقبوض محذوف
نشانه‌های عروضی: - - U | U - U - | U - -
گو ای رخت اوج حسن را ماه
سر تا قدمت لطیف و دل خواه
ای رشک پری و غیرت حور
از روی تو باد چشم بد دور
ای خسرو خیل ماه رویان
سرحلقۀ جمع مشک مویان
مه روی تو دید و شد غلامش
زان روی منیر گشت نامش
یارب که سعادتت قرین باد
جان و دل دشمنت حزین باد
دریاب که چشم پرخمارت
برد از من خسته دل به غارت
زد سنبل زلف تو به یک دم
کار من دل شکسته بر هم
از جام محبت تو مستم
سررشتۀ عقل شد ز دستم
بشکست مرا ز بار غم پشت
دردا که غم تو خواهدم کشت
از غصه هجر زار گشتم
چون زلف تو بی قرار گشتم
از چشم و دل من ای دلارام
بربود غم تو خواب و آرام
زین پیش مرانم از در خویش
مهجور مدارم از بر خویش
در عشق مباد کس چو من زار
سودازده و غریب و بی یار
بر من که دلم ز غصه ریش است
گر رحم کنی به جای خویش است
پیوسته مشوشم چو زلفت
همواره بر آتشم چو زلفت
از شوق تو ای مه دل افروز
سوزم همه شب چو شمع تا روز
گویم ز فراق رویت ای ماه
گویم ز غم تو گاه و بیگاه

وزن: مَفْعُولْ مَفاعِلُنْ فَعولُنْ
بحر: هزج مسدس اخرب مقبوض محذوف
نشانه‌های عروضی: - - U | U - U - | U - -
دردا که دلم اسیر غم شد
اندوه فزود و صبر کم شد
پشتم چو کمان ابروی تو
از بار غم فراق خم شد
مسکین دل مستمند زارم
دور از تو ندیم هر ندم شد
هم خستۀ غصۀ بلا گشت
هم کشتۀ محنت و الم شد
چون طبل نهان زند کسی کاو
در عالم عاشقی علم شد
کارم همه صبر و بردباری ست
تا شیوۀ تو همه ستم شد
بر ابن عماد رحمتی کن
کز دست تو پای مال غم شد

وزن: مَفْعُولْ مَفاعِلُنْ فَعولُنْ
بحر: هزج مسدس اخرب مقبوض محذوف
نشانه‌های عروضی: - - U | U - U - | U - -
دارم ز غم تو ای پری وش
چشمی و دلی پر آب و آتش

وزن: مَفْعُولْ مَفاعِلُنْ فَعولُنْ
بحر: هزج مسدس اخرب مقبوض محذوف
نشانه‌های عروضی: - - U | U - U - | U - -
ای فکر محالت از کجا خاست
فکری نکنی که این چه سوداست
آن دم که صبا به فال فرخ
آمد ز بر تو ای پری رخ
جان را ز فرح به باد دادم
بر دل در خرمی گشادم
گفتم مگر ای بت خطایی
بر من نکشی خط جدایی
چون نامۀ شوق من بخوانی
بر من قلم جفا نرانی
در خط مشوی و رخ نمایی
وز بند غمم دهی رهایی
چون نامه پر از وفا نپیچی
در سرکشی و جفا نپیچی
آگه شوی از درون ریشم
دل شاد کنی به وصل خویشم
لیکن چو پیام تو شنیدم
و آن سرکشی و عتاب دیدم
دیدم که سر وفا نداری
میلی به من گدا نداری
چون خامه برآمد از سرم دود
خوناب دلم ز دیده بگشود
کردم چو خط تو ای ستمگر
از دست غم تو خاک بر سر
تا چند به سر دوم چو خامه
یک روز بخوان مرا چو نامه
بگشای دلم چو خامه از بند
با وصل دهم چو نامه پیوند

وزن: مَفْعُولْ مَفاعِلُنْ فَعولُنْ
بحر: هزج مسدس اخرب مقبوض محذوف
نشانه‌های عروضی: - - U | U - U - | U - -
زو باز چو باد نوبهاری
بشنید همان فغان و زاری
دانست که دردمند عشق است
سرگشته و پای بند عشق است
شد سوی حریم آن حرم باز
بوسید زمین ز روی اعزاز
در چاره گری چونانکه دانست
جهدی بنمود تا توانست
یک شمه ز حال او بیان کرد
راز دل زار او عیان کرد
چون آن مه مهربان دگر بار
بشنید پیام آن دل افگار
از باد چو زلف خود برآشفت
بازش به طریق سرکشی گفت
کای حیله کن فسادپرداز
این چیست که باز کردی آغاز
این بیهده گوی بی خرد کیست
مقصود از این حکایتش چیست
تا چند سخن ز عشق راند
هردم ورقی ز عشق خواند
او را چه محل که عشق بازد
یا در ره عشق سر فرازد
از نامه و نام او حذر کن
آغاز حکایتی دگر کن
زنهار که یاد او مکن هیچ
من بعد مگوی زین سخن هیچ
ور زانکه به غیر اختیارت
افتد گذری بر آن دیارت

وزن: مَفْعُولْ مَفاعِلُنْ فَعولُنْ
بحر: هزج مسدس اخرب مقبوض محذوف
نشانه‌های عروضی: - - U | U - U - | U - -
گو ای شده از ره خرد دور
گشته به هوای خویش مغرور
پیداست ز نامه و پیامت
کافتاده ای از ره سلامت
گر هست هوای مات در سر
بادت به کف است و خاک بر سر
گرد سر کوی ما چه گردی
بنشین که نه مرد این نبردی
گر باد شوی نیابی ام گرد
بیهوده مکوب آهن سرد
کس را نرسد به وصل ما دست
کی ذره به آفتاب پیوست
مقصود تو مقصدی ست بس دور
عاقل شود از چنین هوس دور
کس عکس جمال ماندیده است
کس نقش خیال ما ندیده است
مهر رخ ما ز دل به در کن
وز غمزۀ مست ما حذر کن
چون نیست حدیث عشق بازی
بگذار حدیث عشق بازی
شاخی منشان که آخر کار
جز خون دلت نیاورد بار
گر تو ز خیال باطل خویش
در جستن حل مشکل خویش

وزن: مَفْعُولْ مَفاعِلُنْ فَعولُنْ
بحر: هزج مسدس اخرب مقبوض محذوف
نشانه‌های عروضی: - - U | U - U - | U - -
از ما طمع وصال داری
الحق هوسی محال داری
وصلم نتوان به خواب دیدن
این چیست که در خیال داری
جایی که صبا گذر ندارد
آیا تو کجا مجال داری
هیهات که کوه برنتابد
این غم که تو احتمال داری
گر خود به مثل چو کوه گردی
کی طاقت این جمال داری
آشفته و تیره حال باشی
تا میل به زلف و خال داری
چند اختر بخت خویشتن را
در عقده این وبال داری

وزن: مَفْعُولْ مَفاعِلُنْ فَعولُنْ
بحر: هزج مسدس اخرب مقبوض محذوف
نشانه‌های عروضی: - - U | U - U - | U - -
وصلم نشود تو را میسر
بگذار حدیث وصل و بگذر

وزن: مَفْعُولْ مَفاعِلُنْ فَعولُنْ
بحر: هزج مسدس اخرب مقبوض محذوف
نشانه‌های عروضی: - - U | U - U - | U - -
ای گمره دل ز دست داده
در دام غم بلا فتاده
بس دل که زبون شده ست ازین غم
بس دیده که خون شده ست ازین غم
بیهوده به خون خود چه کوشی
وین زهر هلاهل از چه نوشی
آتش چه زنی به خرمن خویش
کس چون تو مباد دشمن خویش
جز درد دل و غمت چه حاصل
زین فکر کج و خیال باطل
با شاه گدا نگشت هم دوش
با سرو گیا نشد هم آغوش
هست آرزوی توای مهوس
اندیشۀ گنج و مرد مفلس
عنقا نشود به هر بهانه
با زاغ و زغن هم آشیانه
دور است ز راه آشنایی
طاووس و سرای روستایی
با دانۀ در و عقد گوهر
خرمهره کجا شود برابر
تو چون مگسی و ما هماییم
آیا تو کجا و ما کجاییم
هرچند پی وصال پویی
هرچند نوید وصل جویی
هرگز نرسد نویدی از مات
هیهات ازین امید هیهات

وزن: مَفْعُولْ مَفاعِلُنْ فَعولُنْ
بحر: هزج مسدس اخرب مقبوض محذوف
نشانه‌های عروضی: - - U | U - U - | U - -
چون باد شنید این از آن ماه
این قصۀ غم فزای جان کاه
آمد سوی عاشق دل افکار
بگذارد پیام آن جفاکار
زین گونه پیامها چو دادش
فریاد برآمد از نهادش
باز از سر عجز گفت با باد
کای روح و روان من به تو شاد
دریاب که رفت کار از دست
در پای فراق او شدم پست
یک بار دگر ز روی یاری
برخیز ز راه دوستداری
درنه قدمی به کوی آن ماه
وز حال دل منش کن آگاه

وزن: مَفْعُولْ مَفاعِلُنْ فَعولُنْ
بحر: هزج مسدس اخرب مقبوض محذوف
نشانه‌های عروضی: - - U | U - U - | U - -
گو ای بت مهوش دل آرام
یارب که خجسته بادت ایام
رحم آر بر آه دردناکم
زین بیش مکوش در هلاکم
هجران توام هلاک جان است
اصل تو حیوة جاودان است
خونین دلم از غمت چو لاله
کارم همه گریه است و ناله
گریم همه روز در فراقت
نالم همه شب در اشتیاقت
بیم است که از درون غمناک
گر آه زنم بسوزد افلاک
در دام توام فکند تقدیر
درخور نیم ات ولی چه تدبیر
در خواری من مبین نگارا
در زاری من نگر خدا را
گر محنت عشق و بار اندوه
یک ذره نهند بر دل کوه
فریاد ز جان او برآید
خوناب ز چشمها گشاید
آن کو غم عشق دیده باشد
در عشق بلا کشیده باشد
داند که چه می کنم شب و روز
در عشق تو ای مه دل افروز
من منتظر نوید وصلم
در هجر تو بر امید وصلم
تا عمر بود امیدوارم
جان در ره عشق می سپارم
گویی پی کار خویشتن گیر
دم درکش و ترک مهر من گیر

وزن: مَفْعُولْ مَفاعِلُنْ فَعولُنْ
بحر: هزج مسدس اخرب مقبوض محذوف
نشانه‌های عروضی: - - U | U - U - | U - -
در غصه هجر اگر بمیرم
حقا که دل از تو برنگیرم
جز سینه سپر نسازم ای دوست
گر غمزه تو زند به تیرم
تو خسرو کشور جمالی
من بنده عاجز فقیرم
از روی کرم بگیر دستم
کافتاده و بی دل و اسیرم
عشق رخت ای صنم بر آورد
از بخت جوان و عقل پیرم
ای سرو سمن عذار گل بوی
پیش قد و قامت تو میرم
عمری ست که در هوای مهرت
سرگشته چو ذرۀ حقیرم

وزن: مَفْعُولْ مَفاعِلُنْ فَعولُنْ
بحر: هزج مسدس اخرب مقبوض محذوف
نشانه‌های عروضی: - - U | U - U - | U - -
برمن در وصل خویش بگشای
بر نالۀ زار من ببخشای

وزن: مَفْعُولْ مَفاعِلُنْ فَعولُنْ
بحر: هزج مسدس اخرب مقبوض محذوف
نشانه‌های عروضی: - - U | U - U - | U - -
دردا که دل از غمت بفرسود
وز وصل تو یک نفس نیاسود
مجنون که ز عشق روی لیلی
با جان و جهان نداشت میلی
پیوسته چو باد بر در و دشت
آشفته و بی قرار می گشت
همواره چو ابر نوبهاری
می کرد ز دیده اشک باری
او نیز غمش به قدر می خورد
گه گه نظرش به حال می کرد
حال من بی قرار محزون
بگذشته ز حال زار مجنون
آخر نظری فکن به حالم
کز دست فراق پای مالم
بسیار جفا کشیدم از تو
یک روز وفا ندیدم از تو
از من همه روز جان سپاری
وز تو همه دم جفا و خواری
هجران تو ای نگار دلبند
شاخ طربم ز بیخ برکند
رفت از غم عشق تو به یک بار
دست طرب و نشاطم از کار
دل بی تو غریق بحر خون شد
وز پردۀ عافیت برون شد
زنهار که از من پریشان
چون طرۀ خویش سر مپیچان
چون نیست مرا به هیچ رویی
جز دیدن رویت آرزویی
برقع ز رخ چو مه برافکن
بنمای رخم به فال ایمن

وزن: مَفْعُولْ مَفاعِلُنْ فَعولُنْ
بحر: هزج مسدس اخرب مقبوض محذوف
نشانه‌های عروضی: - - U | U - U - | U - -
چون باد نسیم نوبهاری
دید آن همه عجز بی قراری
دانست که نیست احتمالش
دل سوخت بران شکسته حالش
آمد سوی آن نگار بدعهد
بگزارد پیام او به صد جهد
گفتش به طریق نکته دانی
کای وصل تو اصل زندگانی
چون خسته و تشنه در بیابان
جان داد چه سودش آب حیوان
رحم آر برین شکسته خاطر
گر فرقت تست خسته خاطر
اکنون بچشان می وصال
شوامروز نظر فکن به حالش
فردا که ز فرقتت بمیرد
وصل تو کجاش دست گیرد
فرهاد چو داد جان شیرین
سودش نکند لبان شیرین
باز از سر ناز و کینه جویی
گفتش به طریق تندخویی
کای باد نگفتمت که دیگر
پیرامن آن دیار مگذر
اندیشه نمی کنی که ناگاه
یک روز برانمت ز درگاه
این بی ادبی نمودنت بس
این گفتن و این شنودنت بس
دیگر مرو ای نسیم پیشش
بگذار به حال زار خویشش
لیک ار گذری فتد به سویش
گر زنده بود ز من بگویش

وزن: مَفْعُولْ مَفاعِلُنْ فَعولُنْ
بحر: هزج مسدس اخرب مقبوض محذوف
نشانه‌های عروضی: - - U | U - U - | U - -
کای غم زده ترک این هوس کن
دم درکش و این حدیث بس کن
خورشید جمال من نبیند
جمشید وصال من نبیند
دیدار منت چو نیست روزی
در آتش شوق چند سوزی
کارم همه ناز و دل ربایی ست
رسمم چو زمانه بی وفایی ست
پروای رعایتت ندارم
در چشم عنایتت ندارم
یاری و وفا نبینی از من
جز جور و جفا نبینی از من
هرگز نشوی ز وصل من شاد
وز بند غمم نگردی آزاد
زین باغ مراد گل نچینی
زین شاخ امید بر نبینی
از شوق من ار فغان برآری
من فارغم از فغان و زاری
همواره قرین درد می باش
با ناله و آه سرد می باش
پیوسته چو شمع مجلس افروز
از آتش اشتیاق می سوز
گر جامه دری ز شوق چون گل
ور نعره زنی بسان بلبل
وز دیده چو ابر نوبهاری
سیلاب سرشک اگر بباری

وزن: مَفْعُولْ مَفاعِلُنْ فَعولُنْ
بحر: هزج مسدس اخرب مقبوض محذوف
نشانه‌های عروضی: - - U | U - U - | U - -
حقا که نیابی از لبم کام
ضایع چه کنی درین غم ایام
چون عود وجود خویشتن را
در مجمر غم چه سوزی ای خام
در طرۀ من مپیچ چون باد
کاشفته ترت کند سرانجام
ترک سر خویش بایدت کرد
گر در ره عشق می نهی گام
همچون تو مرا بسی است عاشق
افتاده به پای خویش در دام
گر ناله کنی ز شام تا صبح
ور گریه کنی ز صبح تا شام
کامی ز وصال من نبینی
زین کام طمع ببر به ناکام

وزن: مَفْعُولْ مَفاعِلُنْ فَعولُنْ
بحر: هزج مسدس اخرب مقبوض محذوف
نشانه‌های عروضی: - - U | U - U - | U - -
هم قصه زلف ما فرو پیچ
هم یاد دهان ما مکن هیچ

وزن: مَفْعُولْ مَفاعِلُنْ فَعولُنْ
بحر: هزج مسدس اخرب مقبوض محذوف
نشانه‌های عروضی: - - U | U - U - | U - -
رخسارم اگر چه دل فروزد
بس خرمن عاشقان بسوزد
چشمم که ندید کس به خوابش
کی دیدی و چون شدی خرابش
لعلم که نیافت کس ازو کام
بیهوده مجو تو نیز ازو کام
ابروی کجم که چون هلال است
گر می طلبد کسی خیال است
قدم که غلام اوست شمشاد
هست از غم تو چو سرو آزاد
رویم که هر آینه نبیند
چشم تو هرآینه نبیند
زلفم که دلت شکستۀ اوست
بس دل چو دل تو بستۀ اوست
جز باد کسی نیافت بویش
سرگشته مشو به جست و جویش
کام که برآمد از دهانم 
کار که گشود از میانم 
زین غیر کمر نبست طرفی
زان و هم سخن نیافت حرفی
اندیشه تست سر به سر هیچ
زنهار که دل منه تو بر هیچ

وزن: مَفْعُولْ مَفاعِلُنْ فَعولُنْ
بحر: هزج مسدس اخرب مقبوض محذوف
نشانه‌های عروضی: - - U | U - U - | U - -