cnababaie/persian-poetry-meters huggingface dataset:
دانشم حاشا که ابر آفتاب من شود
من از آن عارف ترم کاین بت حجاب من شود
عشق  کافر بین که می گوید عجب دارم اگر
چار دفتر شرح یک حرف از کتاب من شود
وصل باقی می توانم تا ابد بیدار دید
گر فنای ذاتیم یک لحظه خواب من شود
من به این سوزی که در دل دارم از شرم گناه
گر به یاد من فتد دوزخ کباب من شود
گر شب وصل تو طول روز محشر باشدش
آن قدر نبود که صرف اضطراب من شود
مستیم خمخانه خالی کرد و شورش برنخاست
گردش چشمی مگر جام شراب من شود
با دل بی عشق اگر فیاض از دنیا روم
راحت فردوس در عقبی عذاب من شود

وزن: فاعِلاتُنْ فاعِلاتُنْ فاعِلاتُنْ فاعِلُنْ
بحر: رمل مثمن محذوف
نشانه‌های عروضی: - U - - | - U - - | - U - - | - U -
آفت عاشق ز صلح و جنگ پیدا می شود
هر کجا این شیشه باشد سنگ پیدا می شود
نقش شیرین کرد بیدادی که شیرین هم نکرد
فتنه بهر کوهکن از سنگ پیدا می شود
ناله سر کن درد دل را حاجت آواز نیست
درد چون ناخن زند آهنگ پیدا می شود
وادی عشق آخرش دشوارتر از اولست
سنگ این ره بر سر فرسنگ پیدا می شود
چهرة عاشق بهاری در خزان پرورده است
بشکند یک رنگ اگر صد رنگ پیدا می شود
دین و ایمان را وداعی ای مسلمانان که باز
آن فرنگی شکل شوخ و شنگ پیدا می شود
این چه الفت دشمنی یارب چه وحشت دوستی ست
میرود شاد از برم دلتنگ پیدا می شود
جستجوی گوهر مقصود داری در نظر
این گهر از ترک نام و ننگ پیدا می شود
آنچه از دستت ز ننگ دانش و فرهنگ رفت
کی بسعی دانش و فرهنگ پیدا می شود
ای که با آلایش تر دامنی خو کرده ای
در بغل آیینه داری زنگ پیدا می شود
گوهر فیاض مفت از کف بدر کردی که باز
مفت خود دان گر به صد نیرنگ پیدا می شود

وزن: فاعِلاتُنْ فاعِلاتُنْ فاعِلاتُنْ فاعِلُنْ
بحر: رمل مثمن محذوف
نشانه‌های عروضی: - U - - | - U - - | - U - - | - U -
آیینه از عکس رخ یارم گلستان می شود
اندیشه از یاد لبش لعل بدخشان می شود
من بلبل آن غنچة نشکفته ام کز خرمی
هر گه تبسم می کند عالم گلستان می شود
هر جا که آن گل پیرهن از ناز بگشاید قبا
حسرت گریبان می درد خمیازه عریان می شود
از زلف کفر آونگ او از روی ایمان رنگ او
اسلام کافر می شود کافر مسلمان می شود
تیغ نگه چون برکشد نخل شهادت سرکشد
چون جلوه دامن در کشد حشر شهیدان می شود
افزود استغنای او از گریة بیجای من
آفت بود بر کشت چون بی وقت باران می شود
هر روز هجر روی او روز مرا شب می کند
هر شب به یاد زلف او خوابم پریشان می شود
شبنم سپند آتش رخسار گل گردد زرشک
هرگه عرق بر چهرة شرم تو غلتان می شود
من مرد عشرت نیستم اما ز یمن عشق او
تا می رسد غم در دلم با عیش یکسان می شود
من از کجا و شیوة رسم تکلف از کجا
خورشیدم از کوچک دلی در ذره پنهان می شود
مرهم چه سودای همدمان فیاض را چون هر نفس
زخم دل از یاد لب لعلش نمکدان می شود

وزن: مُسْتَفْعِلُنْ مُسْتَفْعِلُنْ مُسْتَفْعِلُنْ مُسْتَفْعِلُنْ
بحر: رجز مثمن سالم
نشانه‌های عروضی: - - U - | - - U - | - - U - | - - U -
چندان که از تو جور و جفا کم نمی شود
از ما نصیب مهر و وفا کم نمی شود
چون نخل شعله ریشه در آتش دوانده ایم
ما را بهار نشو و نما کم نمی شود
با آنکه گریه هستی ما را به آب داد
یک دم غبار خاطر ما کم نمی شود
اسباب حسن یار چنان در فزونیند
کز پای ناز رنگ حنا کم نمی شود
در کشوری که بارش مژگان  تر بود
در چار فصل فیض هوا کم نمی شود
هر چند دیدمت به تو مشتاق تر شدم
این درد جان فزا به دوا کم نمی شود
فیاض ضبط دل چه کنی کاین سفال را
هر چند بشکنند صدا کم نمی شود

وزن: مَفْعُولْ فاعِلاتُ مفاعیلُ فاعِلُنْ
بحر: مضارع مثمن اخرب مکفوف محذوف
نشانه‌های عروضی: - - U | - U - U | U - - U | - U -
من اگر می نخورم پیش رود
ور کنم توبه کس از من شنود
دل زاهد شود آزرده بهست
که دل نازکی آزرده شود
راست چون موی برون آید اگر
توبه چون خون به رگ من بدود
من و رندی و تو و زهد و ریا
هر کسی کشتة خود می درود
همه شب تا سحر از حسرت حور
زاهد بیهده تنها غنود
دام تزویر فرو چیده ولی
غیر احمق که به او می گرود
با تو گفتم بد زاهد فیاض
حرف خوب است که بیرون نرود

وزن: مَفاعِلُنْ فَعَلاتُنْ مَفاعِلُنْ فَعَلُنْ
بحر: مجتث مثمن مخبون محذوف
نشانه‌های عروضی: U - U - | U U - - | U - U - | U U -
هلاک همچو منی خشم و کین نمی خواهد
چنین شکار ضعیفی کمین نمی خواهد
ز یک اشارة ابرو به مدعای توام
هلاکم این همه چین حبین نمی خواهد
تراست حسن به کام و مراست عشق تمام
که گفته است که آن تو این نمی خواهد
اسیر دام هوس باد آن گرانجانی
که تیر ناز ترا دلنشین نمی خواهد
هوای زلف و رخ تست بر سر فیاض
که رام کفر نگردید و دین نمی خواهد

وزن: مَفاعِلُنْ فَعَلاتُنْ مَفاعِلُنْ فَعَلُنْ
بحر: مجتث مثمن مخبون محذوف
نشانه‌های عروضی: U - U - | U U - - | U - U - | U U -
نه همین دل در برم چون مرغ بسمل می جهد
هر سر مو زاضطرابم چون رگ دل می جهد
آنچنان آمادة زخمم که هر گه در خیال
یاد آن مژگان کنم خون از رگ دل می جهد
بسکه می پیچد غبار خاطرم بر دود آه
گردباد از شرم من منزل به منزل می جهد
می نهد عمدا به قصد سینة من در کمان
هر خدنگی کز کمان غمزه غافل می جهد
قتل عاشق دهشتی دارد که از تأثیر آن
تا ابد دل در بر شمشیر قاتل می جهد
درد بیمار تب غم را مداوا مشکل است
ای طبیب اینجا مرا نبض و ترا دل می جهد
می جهد از بزم ما پیوسته فیاض از هراس
آن چنان کز صحبت دیوانه عاقل می جهد

وزن: فاعِلاتُنْ فاعِلاتُنْ فاعِلاتُنْ فاعِلُنْ
بحر: رمل مثمن محذوف
نشانه‌های عروضی: - U - - | - U - - | - U - - | - U -
ایزد به هر که عارض گل رنگ می دهد
در سینه اش نخست دل سنگ می دهد
شادم ز تنگی دل خود کایزد از ازل
درد تو بیشتر به دل تنگ می دهد
سیمای چهره راز دل خسته فاش کرد
گر شیشه نم برون ندهد رنگ می دهد
بلبل حکایت غم ما می کند به گل
درد دلی که شرح به آهنگ می دهد
منت برای صلح زنارش چه می کشی
فیاض غمزه کام تو در جنگ می دهد

وزن: مَفْعُولْ فاعِلاتُ مفاعیلُ فاعِلُنْ
بحر: مضارع مثمن اخرب مکفوف محذوف
نشانه‌های عروضی: - - U | - U - U | U - - U | - U -
مویش وظیفة شب دیجور می دهد
رویش چراغ آینه را نور می دهد
مخمور را خیال لبش مست می کند
عناب او نتیجة انگور می دهد
داغم که زخمی نمک آن تبسم است
طرح نمک به سینة ناسور می دهد
دار سیاست سر میدان عشق تست
نخلی که میوة سر منصور می دهد
فیاض من ز سودة الماس دیده ام
خاصیتی که مرهم کافور می دهد

وزن: مَفْعُولْ فاعِلاتُ مفاعیلُ فاعِلُنْ
بحر: مضارع مثمن اخرب مکفوف محذوف
نشانه‌های عروضی: - - U | - U - U | U - - U | - U -
بر شعله آن چنان که کسی تار مو نهد
پیچد چو زلف دست به رخسار او نهد
ترسم درازدستی آن زلف خیره را
آخر مباد سلسله در پای او نهد
آخر به کام خال شدی صد هزار حیف
با هندویی برای چه کس رو به رو نهد
تبخاله می زند لب ساغر هزار جای
لب بر لب شراب گر آن تندخو نهد
کس تا ابد دگر سخن تازه نشنود
فیاض مهر اگر به لب گفتگو نهد

وزن: مَفْعُولْ فاعِلاتُ مفاعیلُ فاعِلُنْ
بحر: مضارع مثمن اخرب مکفوف محذوف
نشانه‌های عروضی: - - U | - U - U | U - - U | - U -
شبی که عکس سر زلف یار در نظر آید
غبار صبح به چشمم چو گرد سرمه درآید
ز کبریای جمال تو چشم اشک فشان را
بر آفتاب گشاییم و ذره در نظر آید
به زخم تیر نگاه تو تا به حشر اسیران
نهند مرهم کافور و زهر سوده برآید
خوشا سرایت بیداد عشق کز اثر آن
شکاف چاک گریبان به دامن جگر آید
به زیر منت تکلیف سرمه چند نشینم
خوش آنکه سر زده گرد رهش به دیده درآید
ز فیض نشو و نما در بهار گریة مستان
سزد که سبزة مینای باده تا کمر آید
مکن به چرخ پی نیک و بد مجادله فیاض
زمان عیش سرآمد زمان غصه سرآید

وزن: مَفاعِلُنْ فَعَلاتُنْ مَفاعِلُنْ فَعَلاتُنْ
بحر: مجتث مثمن مخبون
نشانه‌های عروضی: U - U - | U U - - | U - U - | U U - -
نمی خواهم که بوی پیرهن از نزد یار آید
گرفتم دیده روشن کرد بی رویش چه کار آید
گل روی بتان را سبزة خط در عقب باشد
بلی در گلستان حسن گل پیش از بهار آید
ز بوی نو بهارم مرغ دل در اضطراب آمد
جنونم بگسلد زنجیرها چون گل به بار آید
ز هجر می خزان چهرة ما رنگ بر رنگ است
بهار نشیه ای کو تا به گلگشت خمار آید
ز خواری می توان عزت طلب شد غم مخور فیاض
که این بی اعتباری ها به کار اعتبار آید

وزن: مَفاعیلُنْ مَفاعیلُنْ مَفاعیلُنْ مَفاعیلُنْ
بحر: هزج مثمن سالم
نشانه‌های عروضی: U - - - | U - - - | U - - - | U - - -
خوش آنکه از سفر آن غمگسار باز آید
که عمر رفته به امید یار باز آید
بهار رفت ز گلزار عیش ما بی تو
خوش آن دمی که به گلشن بهار باز آید
غبار کوی تو از دیده شسته شد از اشک
خوشا دمی که به چشم آن غبار باز آید
به رهگذار وفایش نشسته منتظریم
بدین امید کزین رهگذار باز آید
قرار رفته ز دل رفته تا ز دل فیاض
خوش آنکه در دل زارم قرار باز آید

وزن: مَفاعیلُنْ مَفاعیلُنْ مَفاعیلُنْ مَفاعیلُنْ
بحر: هزج مثمن سالم
نشانه‌های عروضی: U - - - | U - - - | U - - - | U - - -
به یاد آن قامتم از دیدن شمشاد می آید
به هر جا روی خوش بینم رخ او یاد می آید
تو برگ گل به این نازک دلی ها چون روا داری
که آید از دلت کاری که از فولاد می آید
نباشد حسرت شیرین لبان را چاره جز مردن
به گوشم این صدا از تیشة فرهاد می آید
کدامین غنچه را امشب دگر بند قبا بازست
که خوش بوی گل از تحریک موج باد می آید
از آن زخمی که روزی بر سر از بیداد شیرین خورد
هنوز از رخنه های بیستون فریاد می آید
چه سان خواهد کسی داد دل خود از سر زلفی
که از هر عقده بوی خون صد بیداد می آید
چه بهبودی توان فیاض دیدن از چنین عمری
که هر روزی که آید روز پیشین یاد می آید

وزن: مَفاعیلُنْ مَفاعیلُنْ مَفاعیلُنْ مَفاعیلُنْ
بحر: هزج مثمن سالم
نشانه‌های عروضی: U - - - | U - - - | U - - - | U - - -
چو بینم کبک یادم جلوة دلدار می آید
که هر گه در خرام آید بدین رفتار می آید
نگاهم جیب و دامن پر گل از رخسار او برگشت
به آیینی که پنداری کس از گلزار می آید
خیالت هر شب آید بر سر بالین و ننشیند
مگر شرمش ز پاس دیدة بیدار می آید
دلا زهر نگاه او غنیمت دان که این مرهم
برای زخم بندی ها ترا در کار می آید
دمی در سایة دیوار او فیاض عشرت کن
که روزی آفتابت بر سر دیوار می آید

وزن: مَفاعیلُنْ مَفاعیلُنْ مَفاعیلُنْ مَفاعیلُنْ
بحر: هزج مثمن سالم
نشانه‌های عروضی: U - - - | U - - - | U - - - | U - - -
چنانم بزم عشرت بی لبش دلگیر می آید
که موج باده در چشمم دم شمشیر می آید
ندانم بر زبان حرف که دارد کلک تقریرم
ولی دانم که بوی خون ازین تقریر می آید
به جرم از طاعتم امیدواری بیشتر باشد
که از سعی آنچه ناید از تو ای تقصیر می آید
به این تلخی به امید تو عمر جاودان خواهم
که می گوید که هرگز عاشق از جان سیر می آید
زرنگ ناله آثار سرایت می توان دانست
تو زودآ ای نفس بر لب که قاصد دیر می آید
چه شد امروز اگر غیر از گریبان نیست در دستم
که فردا دست جیب آموز دامنگیر می آید
چو احوال دل دیوانه در تحریر می آرم
صریر خامه ام چون نالة زنجیر می آید
جوانی کرده ضایع کی به پیری می رسد جایی
که بی ایوار کمتر کاری از شبگیر می آید
به خون خوردن بدل شد میل شیر آن طفل را لیکن
هنوزش از لب خونخواره بوی شیر می آید
چنانم روز روشن بی رخ او دشمن جان شد
که می پندارم از روزن به چشمم تیر می آید
به فتراک نگاهش موج خون همنشینان بین
به مهمان رفته پنداری که از نخجیر می آید
توان با بی نیازی پوست از گردون بر آوردن
در آن بیشه که این آهوست کمتر شیر می آید

وزن: مَفاعیلُنْ مَفاعیلُنْ مَفاعیلُنْ مَفاعیلُنْ
بحر: هزج مثمن سالم
نشانه‌های عروضی: U - - - | U - - - | U - - - | U - - -
از ره کوی تو چون بانگ جرس می آید
جان بر لب شده از بوی تو پس می آید
جذبة شوق چو آهنگ کشش ساز کند
شعله پروازکنان بر سر خس می آید
غیر اگر ز آتش دل سوخته باشد که هنوز
از کباب دل او بوی هوس می آید
بلبل ار یک دو سه روزی به گلستان نرود
به طلبگاری او گل به قفس می آید
از تو فیاض بود نظم تو بر صفحة دهر
یادگاری که به کار همه کس می آید

وزن: فَعَلاتُنْ فَعَلاتُنْ فَعَلاتُنْ فَعَلُنْ
بحر: رمل مثمن مخبون محذوف
نشانه‌های عروضی: U U - - | U U - - | U U - - | U U -
چو رشک رخنه گر نام و ننگ می آید
قبا ز پیرهن او به تنگ می آید
به کاوش مژه کوه غمی ز جا کندم
که پای تیشه در آنجا به سنگ می آید
مرا چنین که به جان باختن شتابی هست
چرا به قتل من او را درنگ می آید
چه غم ز تلخی ایام غم مرا که مدام
شکر ز مصر لبت تنگ تنگ می آید
دلم ز یاد رخ او شکفته شد فیاض
ز عکس بر رخ آیینه رنگ می آید

وزن: مَفاعِلُنْ فَعَلاتُنْ مَفاعِلُنْ فَعَلُنْ
بحر: مجتث مثمن مخبون محذوف
نشانه‌های عروضی: U - U - | U U - - | U - U - | U U -
اگر دو روز از آن کو خبر نمی آید
دلم ز وادی حیرت به در نمی آید
هزار مرحله طی کرده ایم در هر گام
غنیمت است که این ره به سر نمی آید
غرض تسلی شوق است از تمنی وصل
اگر نه کام ز دیدار بر نمی آید
تنک دلان تو در بند این نپندارند
کدام کار ز آه سحر نمی آید
مدام می کش و سرخوش نشین چو من فیاض
کدام روز که خون از جگر نمی آید

وزن: مَفاعیلُنْ مَفاعیلُنْ مَفاعیلُنْ مَفاعیلُنْ
بحر: هزج مثمن سالم
نشانه‌های عروضی: U - - - | U - - - | U - - - | U - - -
وفاداری از آن ترک شکار افکن نمی آید
ازو صد شیوه می آید ولی این فن نمی آید
بهاری این چنین و در قفس من بی خبر از گل
به بخت من صبا هم گاهی از گلشن نمی آید
به آن دل آبروی ناله ها بردم چه دانستم
که ناخن گیری از مومست از آهن نمی آید
چه شد عمریست کز تحریک موج گریة خونین
محیطم شب به طوف دورة دامن نمی آید
وفاداری از آن بدخو تمنا داشتم عمری
چه دانستم که کار دوست از دشمن نمی آید
مرا زاهد به دین می خواند و کافر به ترسایی
به غیر از عاشقی کار دگر از من نمی آید
دلم فیاض در عشق بتان از جوش ننشیند
ز آتش مردن آید لیک افسردن نمی آید

وزن: مَفاعیلُنْ مَفاعیلُنْ مَفاعیلُنْ مَفاعیلُنْ
بحر: هزج مثمن سالم
نشانه‌های عروضی: U - - - | U - - - | U - - - | U - - -
چو بلبل خاطرم از گفتن بسیار نگشاید
زبان بستم که قفل سینه از گفتار نگشاید
ز دین برگشته را از کفر هم کامی نشد حاصل
گره کز سبحه در دل ماند از زنار نگشاید
نسیمت گر به گلشن وا کند دکان عطاری
ز خجلت غنچه رخت خویشتن از بار نگشاید
پریشان خودم دارد سر زلفی که از غیرت
متاع خویش در هر کوچه و بازار نگشاید
به این آشفتگی ها همت فیاض را نازم
که یک ساعت گره از گوشة دستار نگشاید

وزن: مَفاعیلُنْ مَفاعیلُنْ مَفاعیلُنْ مَفاعیلُنْ
بحر: هزج مثمن سالم
نشانه‌های عروضی: U - - - | U - - - | U - - - | U - - -
عمدا اگر به یاد تو مشکل توان رسید
گاهی امید هست که غافل توان رسید
گم گشتگی کرشمة رهبر نمی کشد
گر بگذری ز جاده به منزل توان رسید
چندین مچین به خویش که گر بگذری ز خویش
یک مشت خون به دامن قاتل توان رسید
عصیان اگر کنی ز خدا بی خبر مباش
گاهی به حق ز وادی باطل توان رسید
با تن هوای صحبت پاکان صواب نیست
گر بشکتنی سفینه به ساحل توان رسید
دیوانه از کجا و حریم ادب کجا
آنجا به پای مردم عاقل توان رسید
هرگز گمان مبر که به عشرتگه قبول
بی رنج راه و طی منازل توان رسید
زحمت مکش که صحبت دیدار و دیده نیست
آنجا عجب اگر به دلایل توان رسید
زخمی دوست کم نبود از شهید غیر
گر نه بکشتة تو به بسمل توان رسید
گر بوسة کفش ندهد دست چون قلم
گاهی به دست بوس انامل توان رسید
فیاض اگر عنایت برقی رسا بود
از سبزة امید به ساحل توان رسید

وزن: مَفْعُولْ فاعِلاتُ مفاعیلُ فاعِلُنْ
بحر: مضارع مثمن اخرب مکفوف محذوف
نشانه‌های عروضی: - - U | - U - U | U - - U | - U -
به دلم تیرنگاهی ز تو غافل نرسید
سر نیشی به رگ آبلة دل نرسید
ره سودای سر زلف تو بی پایانست
هیچ اندیشه درین راه به منزل نرسید
کشتة طالع ما را چه خطر پیش آمد
که برون کرد سر از خاک و به حاصل نرسید
بحر عشق است و در او موج خطر بسیارست
کس درین لجه به جز موج به ساحل نرسید
موجة خون شهیدان ز سر چرخ گذشت
این قدر بود که بر دامن قاتل نرسید
دست و تیغ تو ز بس وقف تماشایی بود
نوبت فرصت نظاره به بسمل نرسید
بر غلط بخشیت ای چرخ همین نکته بس است
که عطاهای تو یک بار به قابل نرسید
این کهن جامة دنیا که طرازش ز فناست
تا که دیوانه نیفکند به عاقل نرسید
ورق خاطر فیاض غلط در غلط است
نظر مرد برین صفحة باطل نرسید

وزن: فَعَلاتُنْ فَعَلاتُنْ فَعَلاتُنْ فَعَلُنْ
بحر: رمل مثمن مخبون محذوف
نشانه‌های عروضی: U U - - | U U - - | U U - - | U U -
تا کی ز غیر حرف وفا می توان شنید
یک لحظه هم شکایت ما می توان شنید
بوی کباب شرح غم سوختن کند
درد دلم ز باد صبا می توان شنید
ناموس حسن می رود از یک نگه به باد
گر نشنوی ز من ز حیا می توان شنید
گاهی که خنده بر لب او موج می زند
بوی شکفتگی ز هوا می توان شنید
پیغام دلشکستگی ماست سر به سر
گوش ارکنی به ناله صدا می توان شنید
از دشمنان چه می شنوی حرف دوستی
ما بی غرض تریم ز ما می توان شنید
گفتن چه حاجتست و نگفتن چه مانعست
جایی که گوش هست ادا می توان شنید
زاهد اگر نمی شنوی از زبان من
عذر گناه من ز قضا می توان شنید
فیاض آرزوی جفا می کند ز تو
این نیست خود حدیث وفا می توان شنید

وزن: مَفْعُولْ فاعِلاتُ مفاعیلُ فاعِلُنْ
بحر: مضارع مثمن اخرب مکفوف محذوف
نشانه‌های عروضی: - - U | - U - U | U - - U | - U -
آن شوخ که بی خواب و خمارش نتوان دید
در خواب به آغوش و کنارش نتوان دید
ای خضر ترا چشمة حیوان که مرا هست
دریای سرابی که کنارش نتوان دید
خونگرمی گل می کشدم سوی چمن لیک
نشتر به جگر ریزی خارش نتوان دید
ساغر همه چیزش خوش و زیباست ولیکن
این هست که لب بر لب یارش نتوان دید
در غنچه نهانست گلم با که توان گفت
دارم چمنی لیک بهارش نتوان دید
در وادی امید به خضری نرسیدیم
این بادیه جز گرد سوارش نتوان دید
فیاض بشو چهرة دل از همه امید
این آینه در زنگ غبارش نتوان دید

وزن: مَفْعُولْ مفاعیلُ مفاعیلُ فَعولُنْ
بحر: هزج مثمن اخرب مکفوف محذوف
نشانه‌های عروضی: - - U | U - - U | U - - U | U - -
تا قیامت خویشتن را از خرد بیگانه دید
گردش چشمی که امشب زاهد از پیمانه دید
تا ابد از ذوق مستی یاد هشیاری نکرد
جانب هر کس که چشم مست او مستانه دید
تا نمی سوزی تمامی کی تلافی می شود
این همه گرمی که امشب شمع از پروانه دید
چشم او بیگانه است اما نگاهش آشناست
آشنایی می  توان از مردم بیگانه دید
بادة شوق تو نه فیاض را بی تاب داشت
هر که لب تر کرد ازین می خویش را دیوانه دید

وزن: فاعِلاتُنْ فاعِلاتُنْ فاعِلاتُنْ فاعِلُنْ
بحر: رمل مثمن محذوف
نشانه‌های عروضی: - U - - | - U - - | - U - - | - U -
حرف عقبا را دل آگاهم از دنیا شنید
از لب امروز گوشم نغمة فردا شنید
خو به تنهایی چنان کردم که در شب های غم
می توان از آشیانم نالة عنقا شنید
چشم پر حرف تو امشب گفت در گوش دلم
هر چه خواهد از لب خاموش من فردا شنید
گر به یاد ناله آرم عالمی پر می شود
آنچه گوش ناشنو زان لعل ناگویا شنید
پاسبان شد مضطرب امشب چو در زندان غم
نالة زنجیر من از دامن صحرا شنید
آشنا با حرف عاشق نیست غیر از گوش یار
درد دل در پیش مردم کردم او تنها شنید
رمز عشق و عاشقی فیاض جز با کس نگفت
در جهان هر کس سرود این نغمه را از ما شنید

وزن: فاعِلاتُنْ فاعِلاتُنْ فاعِلاتُنْ فاعِلُنْ
بحر: رمل مثمن محذوف
نشانه‌های عروضی: - U - - | - U - - | - U - - | - U -
هر که مشتاق تو باشد گل به سر دارد نشوید
هر که را در دل تو باشی گل به کف دارد نبوید
هر کجا قد تو باشد سرو را قمری نخواهد
هر کجا روی تو باشد حرف گل بلبل نگوید
گل اگر روی تو بیند اینقدر بر خود نچیند
باد اگر زلف تو بوید طرة سنبل نبوید
گر نه چون کوی تو باشد در چمن گلبن نخیزد
گرنه با یاد تو باشد سرو در گلشن نروید
هر که را دوزخ تو باشی از بهشت آسوده باشد
هر که را دنیا تو باشی دست از عقبا بشوید
گر نه با یاد تو باشد در بهشت آتش ببارد
گر نه بی روی تو باشد گلبن از دوزخ بروید
گر صبا پیچد به زلفت راه بیرون شد نیابد
ور نسیم آید به کویت جانب گلشن نپوید
بگذر از خود گر هوای وصل او در سینه داری
هر که خود را گم نسازد در میان او را نجوید
بر سر لطف است با فیاض امشب چشم مستش
هر چه می خواهد بخواهد هر چه می گوید بگوید

وزن: فاعِلاتُنْ فاعِلاتُنْ فاعِلاتُنْ فاعِلاتُنْ
بحر: رمل مثمن سالم
نشانه‌های عروضی: - U - - | - U - - | - U - - | - U - -
ازین غیرت مرا آه از دل ناشاد می روید
که در گلشن به یاد سرو او شمشاد می روید
بیا در بیستون و صورت شیرین تماشا کن
که حسن آنجا ز آب تیشة فرهاد می روید
خوشا بوم و بر کوی محبت کز زمین آنجا
همه جان حزین و خاطر ناشاد می روید
بجان سختی دل از چنگ غمش نتوان به در بردن
گیاه مهر او چون جوهر از فوولاد می روید
سری از طوق قمری تا برون کردم عجب دارم
که در گلشن چرا سرو از زمین آزاد می روید
به دل هر گه خیال ناوک مژگان او کردم
به هر مو از تن من خنجر جلاد می روید
وصال یار خواهی نازکی از سر بنه فیاض
برو کاین سبزه از بوم و بر بیداد می روید

وزن: مَفاعیلُنْ مَفاعیلُنْ مَفاعیلُنْ مَفاعیلُنْ
بحر: هزج مثمن سالم
نشانه‌های عروضی: U - - - | U - - - | U - - - | U - - -
کجا رویم که ما را تو ملجایی و ملاذ
نعوذ بالله اگر جز در تو هست معاذ
زمانه را نبود جز به سایة تو پناه
سپهر را نبود جز به درگه تو لواذ
به غیر امر ترا نیست در جهان جریان
به غیر حکم ترا نیست در زمانه نفاذ
به کام هر که شناسای لذت ابدیست
به غیر نام ترا نیست در جهان الذاذ
ز رنج و راحت دنیا چه رنگ عاقل را
چو رفتنی است هم آلام اوست به ز تلاذ
درین مضیق نه کس را ز ظلمت استخلاص
درین مغاره نه کس را ز حیرت استنقاذ
نمی رسیم به جایی ز کاهلی فیاض
اعاذنا کرم المستعاذ منه اعاذ

وزن: مَفاعِلُنْ فَعَلاتُنْ مَفاعِلُنْ فَعَلُنْ
بحر: مجتث مثمن مخبون محذوف
نشانه‌های عروضی: U - U - | U U - - | U - U - | U U -
در دل ز بس به عشق تو غم ها شود لذیذ
ترسم به کام من غم دنیا شود لذیذ
در داده ایم تن به جفاهای روزگار
دشمن چو شد غیور مدارا شود لذیذ
امروز می  نماید اگر صبر ناگوار
این شوربا به کام تو فردا شود لذیذ
لب را به خنده ای نمکین تر کن آن قدر
کاین نیمرس کباب دل ما شود لذیذ
با این هوس فریب نگاهی که مرتراست
در کام دل مباد تمنا شود لذیذ
یک آن قدر ز پرده برون آ که شوق را
در حسرت تو ذوق تماشا شود لذیذ
از بیکسی ز صحبت فیاض خوشدلیم
تلخابه گاه در ره صحرا شود لذیذ

وزن: مَفْعُولْ فاعِلاتُ مفاعیلُ فاعِلُنْ
بحر: مضارع مثمن اخرب مکفوف محذوف
نشانه‌های عروضی: - - U | - U - U | U - - U | - U -
بر سر شیشه نبود پنبه که بی روی یار
چشم صراحی سفید گشت ز بس انتظار
قرب وی و بعد من چیست چو با هم شدیم
ما و سر زلف او هر دو سیه روزگار
کوی تو بگذارد و جای کند در بهشت
هر که نفهمید ننگ هر که ندانست عار
بهر شکار دل کیست که با صد فریب
دام سیه کرده باز طرة پرتاب یار
فصل خط یار شد نالة فیاض کو
مستی بلبل خوش است خاصه به وقت بهار

وزن: مُفْتَعِلُنْ فاعِلُنْ مُفْتَعِلُنْ فاعِلُنْ
بحر: منسرح مطوی مکشوف
نشانه‌های عروضی: - U U - | - U - | - U U - | - U -
باز هر سو موج ابری جلوه گر دارد بهار
فیض عالم در نقاب مشک تر دارد بهار
قطرة ابرست و دریای طراوت موج  زن
عالمی را غرقه در آب گهر دارد بهار
صورت شیرین به جای لاله می روید ز سنگ
گر بدین سان جلوه بر کوه و کمر دارد بهار
دانة پر حسرتی بر خاک ره افتاده ام
تا مگر چون سبزه ام از خاک بردارد بهار
گر شود ممنون تحریک صبا گل دور نیست
حق موج جلوه بر آب گهر دارد بهار
سرو را بر نسبت رعنا قدان می پرورد
غالبا شور قیامت در نظر دارد بهار
اهل صورت گر به چشم عاقبت بین بنگرند
داغ حسرت از خزان هم بیش تر دارد بهار
نالة نازکدلان تاراج گلشن می کند
از دم سرد تنک ظرفان خطر دارد بهار
لاف مهر نوخطان بر زاهدان هم می رسد
سهل باشد در خس و خاشاک اثر دارد بهار
آه شد سرو بلندی ناله شد شاخ گلی
کی گلستان محبت را ضرر دارد بهار
بس که هر گل جلوة معشوق دارد در نظر
عشق بازان را چو بلبل در به در دارد بهار
ذوق صحبت میل عشرت سیر گل دیدار یار
من چه دانستم که حسرت این قدر دارد بهار
صبح عشرت در چمن موقوف تحریک صباست
زیر هر برگی نهان فیض سحر دارد بهار
برگ برگ این گلستان در سماع حیرتند
گر تو زین ها بی خبر باشی خبر دارد بهار
تا توانی کام دل فیاض بردار از چمن
نیست مهلت آن قدر عزم سفر دارد بهار

وزن: فاعِلاتُنْ فاعِلاتُنْ فاعِلاتُنْ فاعِلُنْ
بحر: رمل مثمن محذوف
نشانه‌های عروضی: - U - - | - U - - | - U - - | - U -
ز شیرین بود خسرو خوشدل و فرهاد از آن خوش تر
که داد دلبران خوش باشد و بیداد از آن خوش تر
تغافل های عاشق تازه تر از ناز معشوق است
رمیدن خوش بود از صید و از صیاد از آن خوش تر
چنان محکم نهاده عشق بی بنیادی ما را
که ننهادست در عالم کسی بنیاد از آن خوش تر
جواب نور چشم پیر کنعان بوی یوسف برد
کسی هرگز جواب نامه نفرستاد از آن خوش تر
ز بس لطف از بتان تندخو خوبست نتوان گفت
که باشد با همه زیبندگی بیداد از آن خوش تر
به خاموشی شب از بیداد او درد دلی کردم
که نتوان کرد درد دل به صد فریاد از آن خوش تر
ز دنیا فکر عقبا مرد را فیاض لایق تر
که فتح ایروان خوش شاه را بغداد از آن خوش تر

وزن: فاعِلاتُنْ فاعِلاتُنْ فاعِلاتُنْ فاعِلُنْ
بحر: رمل مثمن محذوف
نشانه‌های عروضی: - U - - | - U - - | - U - - | - U -
از نسیم خط دلم را بیقراری بیش تر
شورش دیوانه از باد بهاری بیش تر
دوش کز هر شب قرارش با تغافل بیش بود
بود ما را هم زهر شب بیقراری بیش تر
از غضب هر چند نازش بار بر دل می نهاد
کردم از بی طاقتی ها بردباری بیش تر
زارتر می کشت ما را ناز بی پروای او
پیش او چندان که می کردیم زاری بیش تر
طعنه بر بیتابیم کم زن که کار و بار عشق
اختیاری هست اما اضطراری بیش تر
از زمین برداشت ما را عشق و بر گردون فکند
اعتبارم بیش شد بی اعتباری بیش تر
از برای امتحان فیاض ما را داده اند
اختیاری ضعفش از بی اختیاری بیش تر

وزن: فاعِلاتُنْ فاعِلاتُنْ فاعِلاتُنْ فاعِلُنْ
بحر: رمل مثمن محذوف
نشانه‌های عروضی: - U - - | - U - - | - U - - | - U -
چون غنچه ام دلی است ولی کار بسته تر
خون گشته تر ز غنچه و زنگار بسته تر
شیرازه بگسلم چو گل از ننگ تا به کی
چون غنچه دل به صحبت هر خار بسته تر
بیم گشایشم گرة خاطرست آه
چون غنچه هر نفس شودم کار بسته تر
دل را تعلقات به مستی فزوده است
زنگار بسته ای شده ز نگار بسته تر
ای آنکه لاف عشق زنی با هزار کار
دل بسته ای به یار و به اغیار بسته تر
نام خداست بر لب و دل بستة هوا
گر بت شکسته شد شده زنار بسته تر
صبح عدم که طبل رحیل فنا زنند
کس از برهنگان نبود بار بسته تر
بر دامن تو روز جزا رنگ خون ما
باشد زرنگ چهرة گلنار بسته تر
فیاض جان نثار رهی کن که گفته است
مفت گشادگی چو شود کار بسته تر

وزن: مَفْعُولْ فاعِلاتُ مفاعیلُ فاعِلُنْ
بحر: مضارع مثمن اخرب مکفوف محذوف
نشانه‌های عروضی: - - U | - U - U | U - - U | - U -
لب گرم شکوه بود که گردید دیده تر
شد ناشنیده شکوة ما ناشنیده تر
گفتیم چشم او به فسون رام ما شود
این آهوی رمیده دگر شد رمیده تر
واماندگان ناله ز دنبال می رسند
ای آه گرم کرده عنان را کشیده تر
در تنگنای هستی خود ما خزیده ایم
گر ممکن است خواهم ازین هم خزیده تر
تا کی مکیدن جگر خویش بعد ازین
خواهم لب تو از جگر خود مکیده تر
پر شورش است عرصه همانا که بوده است
زین پیش بزم هستی ازین آرمیده تر
فیاض ضعف پیری و بار گران عشق
پشت خمیده پشت کمانی خمیده تر

وزن: مَفْعُولْ فاعِلاتُ مفاعیلُ فاعِلُنْ
بحر: مضارع مثمن اخرب مکفوف محذوف
نشانه‌های عروضی: - - U | - U - U | U - - U | - U -
به جرم اینکه لب یار شد مسخر ساغر
خوریم خون صراحی به کاسة سر ساغر
به راه کعبة میخانه ها پیاده خرامم
به شکر آنکه لبی تر کنم ز کوثر ساغر
چو شیشه خون من ار محتسب به خاک بریزد
دمی چو موج نخواهم گذشتن از سر ساغر
مرا خدای به تردامنان باده رساند
به اشک گرم صراحی و دیدة تر ساغر
همان به است که بیرون زنی ز میکده فیاض
مباد تر شوی از خندة مکرر ساغر

وزن: مَفاعِلُنْ فَعَلاتُنْ مَفاعِلُنْ فَعَلاتُنْ
بحر: مجتث مثمن مخبون
نشانه‌های عروضی: U - U - | U U - - | U - U - | U U - -
زند تبخاله از خونم لب پیمانة اخگر
به الماس سرشکم سفته گردد دانة اخگر
عجب شادابی یی در کشتزار شعله می بینم
به اشک گرم من پرورده گویی دانة اخگر
به من در گرم خونی لاف مشرب کی تواند زد
که از مینای من پر می شود پیمانة اخگر
زبان ناله در کام دل از بیم تو می دزدم
مباد این شعله پا بیرون نهاد از خانة اخگر
حدیث دل چه پردازی به بزم ناکسان فیاض
به گوش خار و خس تا کی زنی افسانة اخگر

وزن: مَفاعیلُنْ مَفاعیلُنْ مَفاعیلُنْ مَفاعیلُنْ
بحر: هزج مثمن سالم
نشانه‌های عروضی: U - - - | U - - - | U - - - | U - - -