cnababaie/persian-poetry-meters huggingface dataset:
ای که در راه خدایت چشم غیرت رهبرست 
باغ را بنگر که از آثار رحمت اخضر است 
کیف یحیی الارض بعد الموت را نظاره کن 
تا عیان گردد ترا بعثی که حشر اکبر است 
سبغة الله را نگر آثار قدرت را به بین 
حبذا آیات آنگو خالق خشک و ترست 
بر درختی راست تسبیحی و ذکری در سجود 
از زبان حال بشنو گوش جانت گر کراست 
یک از شاخها را بر درختان جا بجا 
در ثنای حق زهر برگی زبان دیگر است 
زبان بیزبانی نیز دارد رازها 
لیک گوش جاهلان از استماع آن کر است 
بر ورق از هر درخت آیات حق را دفتریست
آنکسی خواند که او را چشم و گوشی دیگر است 
هر رگی از هر ورق از صنع بیچون آیتی است 
آن رسد در سر آن آیت که حکمت را در است 
حکمت این رنگها و نقش ها در برگها 
آن کسی فهمد که او را عقل و هوشی در سر است 
با زبان حال گوید در بهار اشکوفها 
هی چی لطفست این که درما از خدای اکبرست 
هر گلی و سبزه را بر درخت و بر زمین 
رنگ در رنگ و طراوت در طراوت مضمر است 
سیم و زر کرده نثار مقدم صاحبدلان 
هرشکوفه یا گلی را کو بکف سیم و زر است 
غنچه دلتنگ است و گل خندان و بلبل درفغان 
لطف و قهر از باطن هر یک بنوعی مظهر است 
لطف و قهرش در شقایق گشته با هم جلوه گر 
از درون دل داغدار و از برون رخ احمر است 
نرگس بیمار با ساقی سراید بر منار 
اسم دیگر بر زبان سوسن و نیلوفرست 
فصل تابستان بود هر میوه را جلوه 
هر یکی را رنگی و بویی و طعم دیگر است 
در خزان انواع الوان بر درختان جلوه گر 
چشم هر سوافکنی هر یک زدیگر بهتر است 
در زمستان میکند پنهان عبادت را درخت 
از برون گر خشک بینی از درون سبز و ترست 
بیگمان هر کو تأمل در چنین صنعی کند 
هم بصر هم سمع یابد گر دلش کور و کرست
سوی باغ آ فیض و اسرار الهی را به بین 
نیست دیدن چون شنیدن این دگر آن دگر است

وزن: فاعِلاتُنْ فاعِلاتُنْ فاعِلاتُنْ فاعِلُنْ
بحر: رمل مثمن محذوف
نشانه‌های عروضی: - U - - | - U - - | - U - - | - U -
یارب چمن حسن تو خرم ز چه آبست 
کاندر نظرم هرچه بجز تست سرابست 
غیر از دل عشاق تو معمور ندیدیم 
گشتیم سراپای جهان جمله خرابست 
هر کس که چشید از می عشق تو نشد پیر 
مستان غمت را همه عمر شبابست 
در عهد صبا توبه شکستیم به صهبا 
دیریست که سجاده ما رهن شرابست 
رندی که به مستی گذراند همه عمر 
فارغ ز غم پرسش و اندوه حسابست
هشیار کجا گردد ز آشوب قیامت 
آن مست که از نشأه چشم تو خراب است
بر بحر و بر و خشک و تر دهر گذشتیم 
جز آب رخ دوست جهان جمله سرابست
پرکن ز می صاف غزل ساغر دیوان 
جانرا می بی دردسر ای فیض کتابست
گر میکده ویران و خرابات خرابست 
در هر نگه چشم تو صد گونه شرابست
هم گردش چشم تو مگر با خودش آرد 
آن مست که از گردش چشم تو خرابست 
بیدار کجا گردد از آشوب قیامت 
آن دیده که با فتنه چشم تو به خوابست
پروا نکند زآتش جانسوز جهنم 
آن سینه که بر آتش عشق تو کبابست 
با آنهمه تمکین که سراپای تو دارد 
چون عمر ز ما میگذری این چو شتابست
زان لطف نهان با دل ما هیچ نکردی 
باری همه گر قهر و عتابست حسابست
تنها نه دل فیض خراب از نگه تست 
کو دل که نه زآن غمزه مستانه خرابست

وزن: مَفْعُولْ مفاعیلُ مفاعیلُ فَعولُنْ
بحر: هزج مثمن اخرب مکفوف محذوف
نشانه‌های عروضی: - - U | U - - U | U - - U | U - -
آهنگ جانان کرد جان ای مطرب آهنگی بس است 
دیوانه شد دل زان پری دیوانه را رنگی بس است 
ما مست پیغام وییم شیدای دشنام وییم 
صلح از برای مدعی ما را از او جنگی بس است 
کی بیخودان بوی او دارند تاب روی او 
در دست ما آشفتگان از زلفش آونگی بس است 
مطرب نوا را ساز کن برگ و نوا آغاز کن 
گو جان و دل پرواز کن ما را بت سنگی بس است 
سنگین دلا سنگین دلا با ما مکن جور و جفا 
ماخستگان نازک دلیم این شیشه را سنگی بس است 
دل بیخودی آغاز کرد آهنگ رفتن ساز کرد 
یا آه درد آلوده یا وین نغمه چنگی بس است 
از عشق جانان سرخوشیم بگذار تا خواری کشیم 
تا می نمی خواهیم ما عشاق را ننگی بس است 
ما در درون دل خوشیم گو در برون تنگی کشیم 
وسعت چه باشد سینه را جا کلبه تنگی بس است
هر کس بود در کار خود فیض و خیال یار خود 
زهاد را بویی بس و عباد را رنگی بس است

وزن: مُسْتَفْعِلُنْ مُسْتَفْعِلُنْ مُسْتَفْعِلُنْ مُسْتَفْعِلُنْ
بحر: رجز مثمن سالم
نشانه‌های عروضی: - - U - | - - U - | - - U - | - - U -
مرا که دل زغم معصیت ورق و رقست 
امید نور تجلی زحق طبق طبق است 
غمم ازو بود و شادمانی دل او 
زیمن دوست همه درد من بیک نسق است 
گناه ما چو خجالت در آسمان افکند 
که بارش اینهمه کرد و هنوز در عرقست 
سپهر نیست که دود دل عزیز انست 
نشان خون دلست اینکه بر افق شفق است 
نهم قضای خداوند را سر تسلیم 
که بنده را زکتاب خدا همین سبق است 
فروغ حسن تو را هست سوی حق روشن 
که این صباحت آن آفتاب را فلق است 
جواهر و در و زیور ابر کف حوران 
نثار روی ترا زآسمان طبق طبق است 
تو گر فرشته و حوری و گر بشری 
مپوش روی که نظاره تو یاد حق است 
سخن تمام نگردد زیک غزل ای فیض
اگرچه گفته تو صفحه دو صدورق است

وزن: مَفاعِلُنْ فَعَلاتُنْ مَفاعِلُنْ فَعَلُنْ
بحر: مجتث مثمن مخبون محذوف
نشانه‌های عروضی: U - U - | U U - - | U - U - | U U -
بنده او من و او خدای منست 
من برای وی و او برای منست 
مقصد اصلی ندای کنم 
سایر خلق چون صدای منست 
هادی این رهم صلا بزنید 
هر کرا پیرو هدای منست 
میروم بر براق عشق سوار 
قبه آسمان درای منست 
پیشوا و امام قافله ام 
همه خلق در قفای منست 
آفتاب سپهر امر منم 
خلق را نور از ضیای منست 
فلک از های و هوی من در رقص
در ملک نیز های های منست 
هر چه در عالم کبیر بود 
جمله در جبه و ردای منست 
آفرینش اگر کلان ور خرد 
همه در سایه لوای منست 
زیر این قبه نیست خانه من 
عرصه لامکان سرای من است 
غربت افکنده است بر خاکم 
صدر ایوان عرش جای من است 
سرو پرواز لامکان دارم 
کره چرخ بند پای من است 
چون شدم گرم این سخنها گفت
با من آنکس که رهنمای من است
 فیض بس زین بلند پروازی 
این صفتهای اولیای من است

وزن: فَعَلاتُنْ مَفاعِلُنْ فَعَلُنْ
بحر: خفیف مسدس مخبون
نشانه‌های عروضی: U U - - | U - U - | U U -
دلم پیوسته با مهرش قرین است 
محبت خاتم دلرا نگین است 
سرم ویرانه گنج الهی 
دلم دیوانه عقل آفرین است 
دو عالم در سر من جای دارد 
نه پنداری وجود من همین است 
گهی پرواز بالا آسمانم 
اگرچه آشیان من زمین است 
سرمن کرسی سلطان عشق است 
دل من معنی عرش برین است 
فضای سینه ام منزلگه دوست 
درون این صدف در ثمین است 
چو با حق در سخن آیم کلیمم 
کلامم آن دم آیات مبین است 
چو از حق دم زنم پرواز گیرم 
مسیحم آندم این تن مرغ طین است 
بنای چشم بر جانم طلسمیست 
درون پیکرم گنجی دفین است 
سرشت از مهر اهل البیت دارم 
از آب کوثرم تخمیر طین است 
اگر بیگانگان حرفم نفهمند
بنزد آشنایان مستبین است 
 اگر بر فیض بارد دم بدم فیض
عجب نبود که با حق همنشینست

وزن: مَفاعیلُنْ مَفاعیلُنْ فَعولُنْ
نشانه‌های عروضی: U - - - | U - - - | U - -
زمستان خراباتیم پند است 
که هر کو عشق بازد هوشمند است 
خوشا آندل که در زلفی اسیر است 
بزنجیر جنون عشق بندست 
فرو ناریم سر جز بر در دوست 
فقیران را سرهمت بلند است 
همه عالم طلبکارند او را 
اگر مومن و گر زنار بندست 
مرا زاسباب عیش اینجهانی 
دل پردرد عشق او پسند است 
نخواهم از کمند او رهایی 
که جانرا رشته عمر این کمند است 
مدامم چشم بر لطف نهانی است 
زعیش جاودان اینهم پسند است 
همین دانم که تاریکست روزم 
نمیدانم شمار عمر چند است 
مزن از عشق دم بی عشق ای فیض 
چو معنی نیست دعوی ناپسندست

وزن: مَفاعیلُنْ مَفاعیلُنْ فَعولُنْ
نشانه‌های عروضی: U - - - | U - - - | U - -
نه زلفست آن که دلها را کمندست 
هزاران دل بهر موییش بند است 
نه اندامست و قد سرویست آزاد 
نه گفتار است و لب قندست قندست 
نه چشمست آنکه بیماریست یا مست 
نه ابرو آن کمانی یا کمند است 
نه حالست آنکه بینی بر عذارش 
برای چشم بر آتش سپند است 
نه مجنونست آنکو دل باو داد 
که هر کو شد اسیرش هوشمند است 
نه بیماری بود بیماری عشق 
شفای سینه هر دردمندست 
ز زلفش تار مویی فیض را بس 
از آنشب عمر جاویدان بلند است

وزن: مَفاعیلُنْ مَفاعیلُنْ فَعولُنْ
نشانه‌های عروضی: U - - - | U - - - | U - -
کعبه وصل تو پناه منست 
طاق ابروت قبله گاه منست 
چشم فتان مست خونریزت 
خود زبیداد خود پناه منست 
خود ره لشگر غمت دادم 
غارت خان و مان گناه منست 
بنگاهی اگر خراب شدم 
چشم مست تو عذرخواه منست 
شد دلم خون زروی گلگونت 
اشک خونین من گواه من است 
روی و راه دگر نمیدانم 
لطف و قهر روی و راه منست 
فیض روز تو هم تیره از آنست 
بخت من هم سیه ز آه منست

وزن: فَعَلاتُنْ مَفاعِلُنْ فَعَلُنْ
بحر: خفیف مسدس مخبون
نشانه‌های عروضی: U U - - | U - U - | U U -
گر کشی و گر بخشی هر چه میکنی خوبست 
کشتن از تو میزیبد بخشش از تو محبوبست
گر نوازی از لطفم ور کدازی از قهرم 
هر چه میکنی نیکوست التفات مطلوبست 
گر وفا کنی شاید ورجفا کنی باید 
قهرهات مستحسن لطفهات محبوبست 
جلوه های تو موزون غمزهای تو شیرین 
نازها بجای خود شیوهات مرغوبست 
غمزه را چو سردادی هر چه میکند نیکوست 
ناز را چوره دادی هر چه میکند نیکوست 
دم بدم زنی بر هم آن دو زلف خم در خم 
عالم کنی ویران شیوه ترا شوبست 
یوسف زمانی تو زبده جهانی تو 
هر که قدرتو دانست در غم تو یعقوبست 
دل بعشق ده زاهد دلفسردگی عیبست 
حق بهیچ نستاند آن دلی که معیوبست
وه چه میکند با دل نالهای درد آلود 
در غمش بنال ای فیض ناله تو مرغوبست

وزن: فاعِلُنْ مَفاعیلُنْ فاعِلُنْ مَفاعیلُنْ
بحر: مقتضب مثمن مطوی مقطوع
نشانه‌های عروضی: - U - | U - - - | - U - | U - - -
لب برلبم نه ساقیا تا جان فشانم مست مست 
این باقی جان گوبرو آن جان باقی هست هست 
چشمان مستت را مدام مستان چشم تو غلام 
چشمان مستت می بدست مستان چشمش می پرست
هم چشم مستت فتنه جوهم مست چشمت فتنه خو
در هند و در ایران فتد بس فتنه ها زآن ترک مست 
گرچشم بیمارت بلاست بیمار چشمت را دواست 
هم از بلا یابد شفا آنکش بلای عشق خست 
در پیش خورشید رخت باشد رخ خورشید سهل 
در پیش شمشاد قدت باشد قد شمشاد پست 
مویی شدم زاندیشه تنگ آمدم از فکرتی 
آیا میانی هست نیست آیا دهانی نیست هست 
خواهی خلاصی از بلا در عشق گم شو عاشقا 
هر کوشد اندرعشق گم شست از بلا و غصه دست
گرفیض بودی یارعشق گم گشتی اندرعشق یار 
در عشق یار ارگم شدی یارآمدی او را بدست

وزن: مُسْتَفْعِلُنْ مُسْتَفْعِلُنْ مُسْتَفْعِلُنْ مُسْتَفْعِلُنْ
بحر: رجز مثمن سالم
نشانه‌های عروضی: - - U - | - - U - | - - U - | - - U -
شوریدگان عشق را ای مطرب آهنگ فناست 
برگ نوا را ساز کن ساز ره مستان نواست 
بیخ طرب در چنک ما اندوه و غم دلتنگ ما 
لذات دنیا ننگ ما ما را ببزم دوست جاست 
زاهدزجنت دم زندسلطان زتاج وتخت وملک 
مارانه این زیبدنه آن فوق دوعالم جای ماست
جا درزمین گوتنگ باش ماراکه درعرش است دل 
 در زیر سرگوسنگ باش ما را چو برافلاک پاست 
بیگانه ای ای مشتری ما را تو ارزان میخری 
کی میشناسد جنس ما الا کسی کو آشناست 
گوهر شناسد مشتری کی داندش هر گوهری 
آنرا که باشد معرفت داند که این در پر بهاست 
پرورده عشقیم ما دادیم در دل عیشها
ما را زمعشوق ازل در جان و دل پیغامهاست 
گو غیرما باجنگ باش از عاشقی درننگ باش 
آن یار با ما آشتی زین عشق ما را فخرهاست 
هر درد در عالم بود این فیض میدارد دوا 
هم درد من از عشق خواست هم عشق دردم را دواست

وزن: مُسْتَفْعِلُنْ مُسْتَفْعِلُنْ مُسْتَفْعِلُنْ مُسْتَفْعِلُنْ
بحر: رجز مثمن سالم
نشانه‌های عروضی: - - U - | - - U - | - - U - | - - U -
نگارا در غمت جانم حزین است 
بهر جزو دلم در وی دفین است 
ترا رحمی بباید یا مرا صبر 
چه سازم چون نه آنست و نه اینست 
امیر حسن را خوی آنچنانست 
اسیر خلق را عشق اینچنین است 
تقاضای جناب حسن آنست 
تمنای خیال عشق این است 
دلم تا خسته ابرو کمانیست 
بهر جایم بلایی در کمین است 
چه سازم با دل سودا پرستی 
که بهر بیغمان دایم غمین است 
چه سازم با جفای بیوفایی 
که آیین شکست و عقل و دین است 
همانا رأی و حکم او همانست 
همانا سرنوشت من همین است 
بلی دلدار با من آنچنانست 
از آنحال دل فیض اینچنین است

وزن: مَفاعیلُنْ مَفاعیلُنْ فَعولُنْ
نشانه‌های عروضی: U - - - | U - - - | U - -
صحرا وباغ و خانه ندانم کجا خوش است 
هرجا خیال روی تو باشد مرا خوش است
در دوزخ ار خیال توام همنشین بود 
یاد بهشت می نکنم بس که جا خوشست 
غمخوار گومباش غمین از بلای ما 
ما عاشقان غمزده را در بلا خوشست 
با آب چشم و آتش دل گشته ام مقیم 
برخاک کوی دوست که آب وهوا خوش است 
مقصود مازدیدن خوبان لقای تست 
زاهد ترا بقا خوش و ما را لقا خوش است 
خوبست دلبری و جفا و ستمگری
گه گه زمهوشان و گهی هم وفا خوش است 
خوبان این زمانه زکس دل نمیبرند 
حسن ارچه در کمال بود با حیا خوش است 
از دلیران وفا نکند فیض کس طمع 
الحق زخوبرویان رسم جفا خوش است

وزن: مَفْعُولْ فاعِلاتُ مفاعیلُ فاعِلُنْ
بحر: مضارع مثمن اخرب مکفوف محذوف
نشانه‌های عروضی: - - U | - U - U | U - - U | - U -
گفتم که روی خوبت از من چرا نهان است 
گفتا تو خود حجابی ورنه رخم عیان است 
گفتم که از که پرسم جانا نشان کویت 
گفتا نشان چه پرسی آن کوی بی نشان است 
گفتم مرا غم تو خوش تر ز شادمانی 
گفتا که در ره ما غم نیز شادمان است 
گفتم که سوخت جانم از آتش نهانم 
گفت آن که سوخت او را کی ناله یا فغان است 
گفتم فراق تا کی گفتا که تا تو هستی 
گفتم نفس همین است گفتا سخن همان است 
گفتم که حاجتی هست گفتا بخواه از ما 
گفتم غمم بیفزا گفتا که رایگان است
گفتم ز فیض بپذیر این نیم جان که دارد
گفتا نگاه دارش غمخانه تو جان است

وزن: مَفْعُولْ فاعِلاتُنْ مَفْعُولْ فاعِلاتُنْ
بحر: مضارع مثمن اخرب
نشانه‌های عروضی: - - U | - U - - | - - U | - U - -
سبزه خط تو دیدن چه خوش است 
در بهار تو چریدن چه خوش است 
در جمالت نگرستن چه نکوست 
گل ز گلزار تو چیدن چه خوش است 
از دهان تو گرفتن کامی 
شکر از تنگ کشیدن چه خوش است 
جای در سایه زلفت کردی 
مو به موی تو رسیدن چه خوش است 
در تمنای وصالت تا حشر 
تلخی مرگ چشیدن چه خوش است 
گله دوست شمردن بر دوست 
زآن دهان عذر شنیدن چه خوش است 
در مجاز تو حقیقت گفتن 
پرده در پرده دریدن چه خوش است 
شکر از مصر معانی بیان 
ز نی خامه کشیدن چه خوش است
فیض شوری به جهان افکندی 
سخنان تو شنیدن چه خوش است

وزن: فَعَلاتُنْ فَعَلاتُنْ فَعَلُنْ
بحر: رمل مسدس مخبون محذوف
نشانه‌های عروضی: U U - - | U U - - | U U -
سوی تو بی تاب دویدن خوش است 
برقع از آن روی کشیدن خوش است 
می ز دهان تو کشیدن نکوست 
جان ز لبان تو مکیدن خوش است 
در هوس بوسه لعل لبت 
جان به لب کام رسیدن خوش است 
گوشه ابروی تو آن ماه نو 
بر رخ خورشید تو دیدن خوش است 
نیست به از باغ رخت روضه ای
سیب زنخدان تو چیدن خوش است 
فیض ز میخانه لعل لبش 
ساغر سرشار کشیدن خوش است 
قصه شیرین لبش دم به دم 
از نی کلک تو شنیدن خوش است

وزن: مُفْتَعِلُنْ مُفْتَعِلُنْ فاعِلُنْ
بحر: سریع مطوی مکشوف
نشانه‌های عروضی: - U U - | - U U - | - U -
من و هزار گدا همچو من بنزد تو هیچست 
گدا چه پادشهان زمن بنزد تو هیچست 
کجا رسند بحسن تو دلبران خطایی 
بتان چین و خطا و ختن بنزد تو هیچست 
ندیده روی تو ورنه به بت کجا نگرستی 
نکوترین بتی از برهمن بنزد تو هیچست 
بهار عارض تو برد آبروی بهاران 
بهار و گلشن و طرف چمن بنزد تو هیچست 
ببوی زلف تو کی میرسد نسیم بهاری 
عبیر و عنبرو مشک ختن بنزد توهیچست 
بنفشه چیست سمن کیست پیش زلف و رخ تو 
بنفشه وسمن ونسترن بنزد تو هیچست 
نبات و قند بدان لب کجا رسد بحلاوت 
نبات و قندو شکر من بمن بنزد توهیچست 
کجا لطافت دندان تست عقد گهر را 
صفای گوهر و در عدن بنزد تو هیچست 
به پیش قد تومر سرو را چه قدر و چه رفعت 
قد صنوبر و سرو چمن بنزد تو هیچست 
بگرید ار همه عمر از فراق روی تو عاشق 
نگوییش که چه خواهی زمن بنزد تو هیچست 
هلاک گشت اگرعاشق از غم وهم اگر زیست 
هلاک گشتن چون زیستن بنزد تو هیچ است
خموش گردد اگر فیض ور غزل بسراید 
خموش گشتنش و دم زدن بنزد تو هیچ است

وزن: مَفاعِلُنْ فَعَلاتُنْ مَفاعِلُنْ فَعَلاتُنْ
بحر: مجتث مثمن مخبون
نشانه‌های عروضی: U - U - | U U - - | U - U - | U U - -
در غمزه مستانه ساقی چه شرابست 
کز نشأه آنجان جهان مست و خرابست 
هشیار نه یک زاهد و مخمور نه یک مست 
مستست تر و خشک جهان اینچه شرابست 
عشقست روان در رک و در ریشه جانها 
ذرات جهان مست ازین باده ناب است 
از عشق زمین جام شرابی است لبا لب 
وین چرخ نگونسار برین جام حباب است 
جان می طلبد غمزه ات ای ساقی مستان 
پیمانه ما پرنشده است این چه شتاب است 
از چشم سیه مست تو هستند جهانی 
زان میکده ویران و خرابات خراب است 
مگذار که یکذره بماند زوجودش 
خورشید دل آرای ترا فیض نقابست

وزن: مَفْعُولْ مفاعیلُ مفاعیلُ فَعولُنْ
بحر: هزج مثمن اخرب مکفوف محذوف
نشانه‌های عروضی: - - U | U - - U | U - - U | U - -
دمبدم دل ما را از الست پیغام است 
از بلی بلی جانرا تازه تازه اسلامست 
خاص می نه پندارد کاین بروز اول بود 
بعد از آن سخن بگسست این عقیده عامست 
گوش هر خدا بینی مستمع بود از حق 
وانکه او نمی بیند بی گمان که او خامست 
هر دو کون را ایزد دم بدم در ایجاد است 
خلق راست راز کن مستی که بی جام است 
بهر صید جان پاک دامها کنند از خاک 
تا شود به از املاک یا رب این چه انعامست 
مرغهای جان آید در شباک تن افتد 
در بلا شود پخته زانکه بی بلا خام است 
فوج فوج از آن عالم آورند جانها را 
تا کدام ناکام و تا کدام را کامست 
زمره سعید آیند زمره شقی گردند 
تا چه در قضا رفته تا چه هر کرا نامست 
زآتش غم عشقی جان و دل نشد پخته 
ساز ره نکردی فیض کار بارو تو خامست

وزن: فاعِلُنْ مَفاعیلُنْ فاعِلُنْ مَفاعیلُنْ
بحر: مقتضب مثمن مطوی مقطوع
نشانه‌های عروضی: - U - | U - - - | - U - | U - - -
صورت انسان دگر معنی آن دیگر است 
صورت انسان مس و معنی انسان زرست 
مس چه بودلحم وپوست زرچه بودعشق دوست
این مس اگر زر شود ازدو جهان بر ترست 
عشق بود روح دین چشم و چراغ یقین 
هر که درو عشق نیست کفر درو مضمرست 
عشق رساند ترا تا به جناب خدا 
در ره اطوار صنع راهرو و رهبرست 
سوی من آیی دمی بر تو ببارم نمی 
از رشحات یمی این سخنم زوترست 
کاش ترا جای آن باشد و گنجای آن 
تا به عیان آورم آنچه بغیب اندرست 
ظرف تو از حرف عشق جام لبا لب کنم 
جنت به قالب کنم گویی که اینمحشراست 
مست شوی کف زنان شور بر آری که این 
نیست مکرر ستخیز ورنه چه شور و شرست 
شور نشور است این بعث قبور است این 
شرح صدورست این از همه بالاترست 
این اثر طاعت است زلزله ساعت است 
حامله بار افکند مرضعه کور و کرست 
بر تو عذابست این زانکه همین صورتی 
نزد من آو ببین کز دل و جان خوشتر است 
فیض بهل صوت و حرف بحر مپیما بحرف 
غرقه این بحر را دم نزدن بهتر است

وزن: مُفْتَعِلُنْ فاعِلُنْ مُفْتَعِلُنْ فاعِلُنْ
بحر: منسرح مطوی مکشوف
نشانه‌های عروضی: - U U - | - U - | - U U - | - U -
زغفلت تو ترا صد حجاب در پیش است
صفای چهره جانرا نقاب در پیش است
بسی کتاب بخواندی کتاب خویش بخوان 
زکردهای تو جانرا کتاب در پیش است
حساب کرده خود کن حساب در چه کنی 
که ماند از پس و روز حساب در پیش است 
عذاب روح مکن بهر مال دنیی دون 
عذاب قبر و سوال و جواب در پیش است
زبهر آنچه زپس ماندت چه میسوزی 
زمین و حشر و تف آفتاب در پیش است
جواب پرسش اعمال خود مهیا کن 
شدن ز شرم و خجالت چو آب در پیشست 
توانی ار بعبادت شبی بروز آری 
بکن بکن که بهشت و ثواب در پیشست 
توانی ار نکنی معصیت بدار فنا
مکن مکن که جحیم و عقاب در پیش است 
زمانی ارنکنی خواب در دل شب ها 
شود که در لحدت وقت خواب در پیش است 
نصیحت تو یکی فیض در دلت نگرفت
ترا زگفته خود صد حجاب در پیش است

وزن: مَفاعِلُنْ فَعَلاتُنْ مَفاعِلُنْ فَعَلُنْ
بحر: مجتث مثمن مخبون محذوف
نشانه‌های عروضی: U - U - | U U - - | U - U - | U U -
ای آنکه تویی قبله ارباب کیاست 
چون تو نبود راهنمایی بنفاست 
گر دعوی دانش کنی از بهر مباهات 
تسخیر نموده است ترا حب ریاست 
ای سایس اغیار بتعلیم و هدایت 
نفس دغلت را نکنی هیچ سیاست 
ای حارس بیگانه ز انواع جهالت 
خود را نکنی هیچ زابلیس حراست 
عیب جلی خویش نه بینی بدو دیده 
عیب خفی غیر بیابی بفراست 
گویی همه را درس بقانون و اشارات 
خود هیچ شفایی نبیابی ز دراست 
تمییز شریفان و خسیسان زتو پرسند 
از نفس شریفت نکنی دور خساست 
باطن همه آلبوده بانواع رذایل 
پاکیزه کنی ظاهر خود را زنجاست 
بینی بدی از کس نکنی صبر بر اخفا 
ور نیک عداوت کنی از رشک و نفاست 
گویی همه جا عیب کسانرا بعلالا 
در خویش نه بینی شره و بخل و شراست 
اصلاح خود او لیست زدلها خبرت نیست 
در کار کسان کار مفرمای کیاست 
هر تخم که کاری ثمر آن در وی فیض
میکن بنکو کاری انواع غراست

وزن: مَفْعُولْ مفاعیلُ مفاعیلُ فَعولُنْ
بحر: هزج مثمن اخرب مکفوف محذوف
نشانه‌های عروضی: - - U | U - - U | U - - U | U - -
راز در دل شده کره محرم کجاست 
مردم فهمیده در عالم کجاست 
در گلو بس قصه دل غصه شد 
برنیارم زد نفس همدم کجاست 
زخم این نامحرمانم دل بخست 
محرمی کو در جهان مرهم کجاست 
غم بخواهد کنند بنیاد مرا 
راه آن معموره بی غم کجاست 
در جهان کو صاحب فهم درست 
تا بگوید چاره این غم کجاست 
در دو عالم یک سخن فهمم بسست 
تا دلی خالی کنم آنهم کجاست 
گشته ام بیگانه از خویش و تبار 
عشق را پروای خال و عم کجاست 
شد مخمر طینت آدم به غم 
در بنی آدم دل خرم کجاست 
نیش نوشی در جهان بی نیش غم 
یک گل بیخار در عالم کجاست 
فیض تا کی شکوه از ابنای دهر 
ناله کم کن محرم این دم کجاست

وزن: فاعِلاتُنْ فاعِلاتُنْ فاعِلُنْ
نشانه‌های عروضی: - U - - | - U - - | - U -
خمار گشت مرا ساقیا شراب کجاست 
نکرد چاره این درد درد ناب کجاست 
شکیب و صبر مفرما نماند صبر و شکیب 
مزن زتاب و توان دم توان و تاب کجاست 
چو نام او شنوم دل در اضطراب آید 
دلست مضطرب آن جان اضطراب کجاست 
شباب عمر بود وصل یار و هجران شیب 
زشیب هجر بجان آمدم شباب کجاست 
دلم گرفت درین خاکدان تیره و تنک 
کجاست روزنه این باب حجره را و کجاست 
گرفت لشکر غم ملک دل بیا مطرب 
نی و کمانچه چه شد عود کور باب کجاست
بیار فیض بخوان از کتاب خود غزلی 
مگر دلم بگشاید بیا کتاب کجاست

وزن: مَفاعِلُنْ فَعَلاتُنْ مَفاعِلُنْ فَعَلُنْ
بحر: مجتث مثمن مخبون محذوف
نشانه‌های عروضی: U - U - | U U - - | U - U - | U U -
دل که ویران اوست آباد است
جان چو غمناک از او بود شاد است 
موبمو خویش را بدو بندم 
هر که در بند اوست آزاد است 
این سعادت بسعی می نشود 
غم او روزی خداداد است 
در خرابی بود عمارت دل 
خانه دل زعشق آباد است 
عشق استاد کار خانه ماست 
کوشش از ما زعشق ارشاد است 
هیچ کاری نمیکنیم بخود 
همه او میکند که استاد است 
کار کن کار و گفتگو بگذار 
فیض بنیاد حرف برباد است

وزن: فَعَلاتُنْ مَفاعِلُنْ فَعَلُنْ
بحر: خفیف مسدس مخبون
نشانه‌های عروضی: U U - - | U - U - | U U -
جمال یار که پیوست بی قرار خود است 
چه در قفا و چه در جلوه در قرار خود است 
همیشه واله نقش و نگار خویشتن است 
مدام شیفته زلف تا بدار خود است 
هم اوست آینه هم شاهد است و هم مشهود 
بزیر زلف و خط و خال پرده دار خود است 
هم اوست عاشق و معشوق و طالب و مطلوب 
براه خویش نشسته در انتظار خود است 
برای خود بود و عندلیب گلشن خود 
هوای کس نکند سبزه و بهار خود است 
بکام کس نشود هرگز آنکه خود کامست 
بحال غیر نپردازد آنکه یار خود است 
بگوی فیض سخنها که کس نمی فهمد 
بقدر دانش خود هر کسی بکار خود است 
مدام خون جگر میخورد زپهلوی خود 
چو لاله این دل سرگشته داغدار خود است

وزن: مَفاعِلُنْ فَعَلاتُنْ مَفاعِلُنْ فَعَلُنْ
بحر: مجتث مثمن مخبون محذوف
نشانه‌های عروضی: U - U - | U U - - | U - U - | U U -
چراغ کلبه عاشق خیال دلدار است 
سری که عشق درونیست خانه تار است 
هزار خرمن شادی به نیم جو نخرد 
بجان دلی که غم عشق را خریدار است 
بعشق زنده بود هر چه هست در عالم 
جهان نییست درو جان عشق درکار است 
چو همتی طلبی از جناب عشق طلب 
که هر دو کون جنودند و عشق سردار است 
حوالی دل عاشق نه بگذرد غفلت 
که عشق بر سر او پاسبان بیدار است 
رسد چو شادی بیجا براندش شه عشق 
سپاه غم چو کند زور عشق غمخوار است 
اگر زپای دراییم عشق گیرد دست 
اگر خطای براییم عشق ستار است 
تو و حماقت و انکارحرف هر یاری 
من و معارف این کار جمله در کار است 
تو ای فلان و ریاست که هر کس و کاری 
مرا بخاک ره او بشمرند بسیار است
فکندگی بتو دشوار و بر من آسانست 
قلندری بمن آسان و برتو دشوار است 
کسی که راه ندارد بچاره دردش 
زبهر چاره دگر چاره ایش ناچار است 
زاختیار کم از اضطرار آزاد است 
چوفیض هر که بفرمان عشق قهار است

وزن: مَفاعِلُنْ فَعَلاتُنْ مَفاعِلُنْ فَعَلُنْ
بحر: مجتث مثمن مخبون محذوف
نشانه‌های عروضی: U - U - | U U - - | U - U - | U U -
بیابیا که دلم در هوات بیمار است 
بخور غمم که سراپایم از غمت زار است 
برس برس که زغمزه نماند جز نفسی 
بوصل خویش بمن زس که عمر بسیار است 
مرا زنور حضورت دمی ممان با من 
که بیرخت نفسی گر برآورم نار است 
بغیر تو چو نشینم دمی شوم تیره 
زپیش تو روم از یکنفس دلم تار است 
شوم صبور چو از تو سزای من هجران 
اگر شوم زدرت دور جای من داراست 
بغیر حرف تو حرفی اگر زنم یاوه است 
بغیر کاری تو کاری اگر کنم بار است 
بغیر یاد تو یادی اگر کنم تاوان 
بغیر نام تو نامی اگر برم عار است
تو ای که کار نداری جمال خوبان بین 
مرا مهم تر ازین کار و بار بسیار است 
سپاه دیو نشسته است در کمینگه عمر 
دلا مخسب که چشم حریف بیدار است 
مجو گشاد ز زلفی که کج مج و تیره است 
شفا مخواه زچشمی که مست و بیمار است 
بهر چه مینگری روی حق در آن می بین 
که از پرستش اغیار یار بیزار است 
نوید چاره بیچارگان بفیض رسان 
که تا بچاره رسیدن حیات ناچار است

وزن: مَفاعِلُنْ فَعَلاتُنْ مَفاعِلُنْ فَعَلُنْ
بحر: مجتث مثمن مخبون محذوف
نشانه‌های عروضی: U - U - | U U - - | U - U - | U U -
ذره ذره نور حق را جلوه گاهی دیگر است 
یک بیک بر وحدت ذاتش گواهی دیگر است 
اهل دل ببنند در هر ذره از حق جلوه 
هر دم ایشانرا برخسارش نگاهی دیگر است 
دیده حق بین نه بیند غیر حق در هر چه هست 
لاجرم او را بهر جا سجده گاهی دیگر است 
عاقلان جویند حق را در برون خویشتن 
عاشقانرا از درون با دوست راهی دیگر است 
مینماید جلوه او در هر چه دارد هستییی 
لیک او را پیش خوبان جلوه گاهی دیگر است 
آنچه مطلوبست یکچیزست نزد هر که هست
لیک هر کس را بهرچیزی نگاهی دیگر است 
عاشقانرا در درون جان زشوقش نالهاست 
هر نفس کایشان زنند آن دود آهی دیگر است 
صبر برهجران آن آرام جان باشد گناه 
زنده بودن در فراق او گناهی دیگر است 
نیست کس را غیرظل حق پناهی در جهان 
گرچه جاهل را گمان کورا پناهی دیگراست 
گر غنی را از متاع اینجهان عزاست و جاه 
بینوا را روز محشر عزوجاهی دیگراست 
پادشاه صورت ار دارد سپاه بیکران
از ملک درویش آگه را سپاهی دیگراست 
فیض را یکسو و یکرویست تا باشد نظر 
گرچه هر سویش بهر رو قبله گاهی دیگر است

وزن: فاعِلاتُنْ فاعِلاتُنْ فاعِلاتُنْ فاعِلُنْ
بحر: رمل مثمن محذوف
نشانه‌های عروضی: - U - - | - U - - | - U - - | - U -
ما را زباغ حسن تو حسرت ثمر بس است 
از قلزم غم تو محبت گهر بس است 
گلزار وصل نبود اگر خار غم خوش است 
از کشت عمر حاصل ما اینقدر بس است 
دوزخ چه حاجتست چو یک آه برکشم 
سوزیم پاک سوخته را یک شرر بس است 
میزان چه میکنیم حساب از چه میدهیم 
قانون عشق و کرده ما درنظر بس است 
ساقی بیار باده شکستیم توبه را 
آمد بهار خوردن غم این قدر بس است 
تا کی دریم پرده ناموس زیر دلق 
یکباره پرده برفکنیم از حذر بس است 
آسوده باش فیض که در محشرت شفیع 
سودای عشق در سرو آه سحر بس است

وزن: مَفْعُولْ فاعِلاتُ مفاعیلُ فاعِلُنْ
بحر: مضارع مثمن اخرب مکفوف محذوف
نشانه‌های عروضی: - - U | - U - U | U - - U | - U -