cnababaie/persian-poetry-meters huggingface dataset:
ای سر به سنان رفته تن افتاده به میدان
گویا خبرت نیست زما جمع اسیران
تو رفته به خوابی و نداری خبر ای شاه
کز هجر تو ما را نرود خواب به چشمان
کشتند لب تشنه تو را بر لب دریا
دادی ز وفا در ره جانان ز عطش جان
بر پیکر تو گریه کنم یا به سر تو
یا بهر غریبی تو ای خسرو خوبان
ای کاش بدی مادر من تا که بدیدی
بی سر تن صد چاک تو با زخم فراوان
ای جان برادر ندهد خصم امانم
تا گریه کنم بر تو در این دشت و بیابان
اطفال تو از سوز عطش در تب و تابند
بر گو چه کنم باغم این جمع یتیمان
بردار سر از خاک و نظر کن که سکینه
پایش شده پرآبله از خار مغیلان
ما را برد از راه جفا شمر سوی شام
با این دل پر حسرت و با دیده گریان
ما را نبود طاقت جمازه سواری
جمازه بی محمل که اکنون بود عریان
دوری ز جمال تو به حدی شده مشکل
کآید ستم شمر و سنان در نظر آسان
به اله عجبی نیست کز این مرثیه ترکی
از دیده حضار رود سیل بهمان
در روز جزا جمله شود در ثمینی
هر دانه اشکی که فشانند به دامان
از دانه اشکی که فشانند ز دیده
خاموش شود روزجزا آتش نیران

وزن: مَفْعُولْ مفاعیلُ مفاعیلُ فَعولُنْ
بحر: هزج مثمن اخرب مکفوف محذوف
نشانه‌های عروضی: - - U | U - - U | U - - U | U - -
برادر جان مگر رفته به خوابی
که زینب را نمی گویی جوابی
برایت درد دل تا کی شمارد
چه خواب است اینکه بیداری ندارد
ولی حق داری ای جان برادر
که میدانم نداری در بدن سر
چرا ازتن جدا گشته سر تو
چرا صد پاره گشته پیکر تو
به همراه تو از شهر مدینه
در اینجا آمدم ای بی قرینه
فلک آواره کرد از خانمانم
فراقت زد شرر برجسم و جانم
تو چون رفتی از این دنیای فانی
نخواهم بی تو دیگر زندگانی
امان از درد بی درمان زینب
اجل کو تا بگیرد جان زینب
پس از تو کوفیان بردند یکجا
تمام هستی ما را به یغما
چه ظلمی کوفیان با ما نمودند
عجب مهمان نوازی ها نمودند
تو را لب تشنه سر از تن بریدند
تن پاکت به خاک و خون کشیدند
زدند آتش سراسر خیمه ها را
به بازو ریسمان بستند ما را
تو و این کوفه این دشت بلا خیز
من و شام خراب محنت انگیز
تو باش اینجا مصاحب با جوانان
من اندر شام غمخوار یتیمان
تو و این نوخطان نورسیده
من و این مادران داغدیده
تو اینجا باش با عباس و اکبر
من و کلثوم و لیلای مکدر
برادر جان تو اینجا باش آرام
خداحافظ که من رفتم سوی شام
برادر جان در این دامان مقتل
تو باش و ساربان پست و بجدل
از این آتش که ترکی را به جان است
زغم سوز نهان او عیان است

وزن: مَفاعیلُنْ مَفاعیلُنْ فَعولُنْ
نشانه‌های عروضی: U - - - | U - - - | U - -
چو لاله بین دل پر درد و داغ زینب را
دمی بگیر تو مادر سراغ زینب را
به باغ کرب و بلا یافت تا که ره گلچین
اثر نماند زگل ها به باغ زینب را
از آن زمان که لب خشک کشته شد پسرت
کسی ندیده دگرتر دماغ زینب را
به قدر آنکه بگرید به قتلگاه حسین
ز جور خصم نبودی فراق زینب را
به شام تار خرابه به شام بود شبی
سر حسین تو شمع و چراغ زینب را
یزید مست شراب و به طشت راس حسین
ولی زخون جگر پر ایاغ زینب را
چو شمع سوختم از داغ لاله ها و فلک
نهاده داغ به بالای داغ زینب را
رسالت غم خود را به مادرش ترکی
نبود چاره به غیر از بلاغ زینب را

وزن: مَفاعِلُنْ فَعَلاتُنْ مَفاعِلُنْ فَعَلُنْ
بحر: مجتث مثمن مخبون محذوف
نشانه‌های عروضی: U - U - | U U - - | U - U - | U U -
به شام گشت چو اندر خرابه منزل زینب
فزون شد از الم کربلا غم دل زینب
چو گشت قافله کربلا روانه سوی شام
کسی نبود که بندد به ناقه محمل زینب
چو آفتاب درخشنده تا به شام زکوفه
سر حسین به نی بود در مقابل زینب
به پیش پیش کجاوه سر امام شهیدان
شبان تیره بدی جای شمع محفل زینب
میان را گه افتادی و گهی بنشستی
ز بس کشید سر ریسمان موکل زینب
کجایی ای شه دلدل سوار تا که بینی
چو گنج کنج خرابه شداست منزل زینب
به غیر رنج و غم روزگار بهره نبودش
مگر عجین شده با آب رنج و غم گل زینب

وزن: مَفاعِلُنْ فَعَلاتُنْ مَفاعِلُنْ فَعَلاتُنْ
بحر: مجتث مثمن مخبون
نشانه‌های عروضی: U - U - | U U - - | U - U - | U U - -
دختر شیر خدا کرد چو در شام مقام
صبح شد در نظرش تیره تر از ظلمت شام
آه و افسوس از آن دم که یزید از ره کین
خواند آن مشعل افروخته در مجلس عام
سر شرمندگی از فرط حیا داشت بزیر
نه مجال سخنش بود و نه یارای کلام
دختر سبط نبی را به کنیزی خواندند
آنکه جبریل بدی خام جدش چو غلام
جای در طشت طلا داد سر شه چو یزید
چوب دردستی و در دست دگربودش جام
زیر لب زینب غمدیده به گفتا که یزید
مکن آغاز به کاری که ندارد فرجام
این سر کیست که از ظلم تو شد غرق به خون
جای در طشت زرش داده ای ای نسل حرام
این سری را که زنی چوب تو هر دم به لبش
لب او بوسه گه ختم رسل بود مدام
نه حرامی که خدا گفته نموده است حلال
نه حلالی که نبی گفته نموده است حرام
از چه هر لحظه زنی بر لبر و دندانش چوب
جرم او چیست گناهش چه و تقصیر کدام
به خدا صاحب این سر پسر شیر خداست
جد او احمد و زهرای بتول او را مام
صاحب این سر دور از تن بی غسل و کفن
قره العین رسول است و حسین او را نام
ترکی آن دل که نسوزد به غریبی حسین
دل مخوانش که بود سخت تر از سنگ رخام

وزن: فَعَلاتُنْ فَعَلاتُنْ فَعَلاتُنْ فَعَلُنْ
بحر: رمل مثمن مخبون محذوف
نشانه‌های عروضی: U U - - | U U - - | U U - - | U U -
گفت سکینه غمم حساب ندارد
چشم من امشبخیال خواب ندارد
درد یتیمی ز کف ربوده توانم
وای برآن کودکی که باب ندارد
اصغرم ای عمه جان چو سایر شبها
چون شده امشب که اضطراب ندارد
با پدرم گو بیا به سایه خیمه
پیکر تو تاب آفتاب ندارد
عمه بر این قوم دون بگو که سکینه
بازوی او طاقت طناب ندارد
خصم ستمگر زند مرا ره کین
رحم به دل خوفی از عقاب ندارد
دشت ز نامحرمان پر است و ندانم
عمه چرا مادرم نقاب ندارد
شیر به پستان ز قحط آب در این دشت
مادر غمدیده ام رباب ندارد
نظم تو ترکی ز چشم اهل مصییبت
خون به چکاند اگر که آب ندارد

وزن: مُفْتَعِلُنْ فاعِلاتُ مُفْتَعِلُنْ فَعْ
بحر: منسرح مثمن مطوی منحور
نشانه‌های عروضی: - U U - | - U - U | - U U - | -
تا سایه تو بود پدر جان به سر من
روشن شب تاریک بدی در نظرم من
دامان تو آرامگهم بود شب و روز
تو رفتی و از هجر تو خون شد جگر من
اکنون به رخم شمر زند سیلی بیداد
رحمی نکند بر من و بر چشم تر من
من مرغ خوش الحان گلستان تو بودم
گردون زچه بشکست ز کین بال و پر من
من طفلم و اندوه فراق تو گران است
از بار غم هجرتو خم شد کمر من
ای کاش برون نامده بودم ز مدینه
یا کاش به کوفه نفتادی گذر من
تا کرب و بلا همسفرم بودی و اکنون
تا شام بود شمر و سنان همسفر من
دشمن بردم از سر کویت به اسیری
آیا که رساند به تو روزی خبر من
در سینه دلم خون شده از هجر دمادم
خونابه روان است ز راه بصر من
من رفتم و ترسم که ز هجر تو بمیرم
آگه شوی آندم که نباشد اثر من
ترکی رگ خون از بصر خلق گشاید
این نظم جگرسوز تر از نیشتر من

وزن: مَفْعُولْ مفاعیلُ مفاعیلُ فَعولُنْ
بحر: هزج مثمن اخرب مکفوف محذوف
نشانه‌های عروضی: - - U | U - - U | U - - U | U - -
پدر زهجر تو کاهیده چون هلال تنم
خوشا دمی که به ماه رخت نظاره کنم
زکربلای تو بویی گرم رسد به مشام
هزار بار بود به زنافه ختنم
از آن زمان که ز آغوش تو جدا گشتم
هنوز بوی تو آید ز چاک پیرهنم
تو خفته ای به دل خاک با تن صد چاک
من از فراق تو حیران زکار خویشتنم
من از کجا و مدینه کجا و شام کجا
فلک برای چه آواره کرد از وطنم
زبعد قتل تو ای خسرو سلیمان جاه
زمانه کرد گرفتار ظلم اهرمنم
به راه شام نبودی ببینی ای بابا
که خصم گردن و بازو ببست با رسنم
سواره ناقه عریان به کوچه های دمشق
به حال زار کشاندند بین مرد و زنم
به شام آی و مرا از قفس رهایی بخش
تو گلشن من و من عندلیب آن چمنم
زخاک روز قیامت چو سر برون آرم
هنوز بوی فراق تو آید از کفنم
چو آب دیده ترکی به آتش دل ریخت
فرو نشاند در این بزم شعله سخنم

وزن: مَفاعِلُنْ فَعَلاتُنْ مَفاعِلُنْ فَعَلُنْ
بحر: مجتث مثمن مخبون محذوف
نشانه‌های عروضی: U - U - | U U - - | U - U - | U U -
بابا کجایی از چه نیایی به دیدنم
کز درد اشتیاق تو کاهیده شد تنم
از کربلا به شام بیا و نظاره کن
کنج خرابه منزلم و خاک مسکنم
بذر محبت تو به دل کاشتم دریغ
بین خوشه خوشه سوخت زهجر تو خرمنم
یکتا در ثمین تو بودم ولی کنون
بنگر ز اشک عقد گهرها به دامنم
من بلبل ریاض تو بودم به صد زبان
خاموش کرد گردش گردون چو سوسنم
آخر نه من عزیز تو بودم پدر ببین
خوار و اسیر در کف یک شهر دشمنم
زین پیش طوق گردن من بود دست تو
اکنون ز ریسمان شده مجروح گردنم
از ضرب نیزه پهلوو پشتم شده کبود
نیلی زسیلی است رخ پرتو افکنم
دشمن امان نداد که از آفتاب گرم
از گیسوان خود به تنت سایه افکنم
ترکی اگر به این غم و حسرت روم به خاک
هر سال بردمد گل حسرت ز مدفنم

وزن: مَفْعُولْ فاعِلاتُ مفاعیلُ فاعِلُنْ
بحر: مضارع مثمن اخرب مکفوف محذوف
نشانه‌های عروضی: - - U | - U - U | U - - U | - U -
صدایی عمه زین طشت زر آید
که جانم از بدن خواهد بر آید
بگو ای عمه در طشت این سر کیست
که از وی بوی مشک و عنبر آید
به لبهایش یزید دون زند چوب
که از دیده سرشکم یکسر آید
سر بابای مظلومم به طشت است
که در اشکم از چشم تر آید
مرا ای عمه تاب دیدنش نیست
دعا کن تا که عمر من سر آید
کنم جان را فدا در پای این سر
اگر یکدم مرا او در بر آید
سر چوب یزید ای عمه بر دل
مرا خون ریزتر از خنجر آید
بروای عمه جان برگو مزن چوب
مگر رحم اش به دل این کافر آید
نیازآرد لبی را کز لطافت
خجل پیشش زلال کوثر آید
به جز ما عمه جان اینجا به گوشم
صدای رود رودی دیگر آید
گمانم مادرم زهرا زجنت
به حال زار و با چشم تر آید
یزید آیا جوابش را چه گوید
در این مجلس اگر پیغمبر آید
در این مجلس دلم می خواست عمه
علی با ذوالفقار از در در آید
سر بابای خود در طشت بینم
چسان دیگر سرم در بستر آید
از این شوری که ترکی راست ترسم
که پیش از وعده شور محشر آید

وزن: مَفاعیلُنْ مَفاعیلُنْ فَعولُنْ
نشانه‌های عروضی: U - - - | U - - - | U - -
تا سایه مبارک تو بود بر سرم
فرخنده بود طالع و رخشنده اخترم
تا آفتاب روی توام رفت از نظر
روزم چو شام تار شد و تیره معجرم
من روز و شب دلم به تو خوش بود حالیا
تنها به شهر شام چسان شب به سر برم
گویند رفته باب تو چندی سوی سفر
طفلم ولی نمی شود این حرف باورم
دوران فشانده گرد یتیمی به چهره ام
گردون فکنده زهر اسیری به ساغرم
من بلبل ریاض تو بودم ولی کنون
در آتش فراق تو همچون سمندرم
ز آیینه دلم نرود عکس این دو تن
گه در خیال اکبر و گه فکر اصغرم
ای ناخدای آرزوی من بیا ببین
در بحر غم چو کشتی بگسسته لنگرم
گرداب غصه حایل و مواج بحر غم
زین ورطه مشکل است که جانی بدر برم
گویم به حضرتت گله های شب فراق
روزی اگر وصال تو گردد میسرم
خشکید آب چشم من از بس گریستم
جای سرشک خون چکد از دیده ترم
یکدم اگر به دفتر ترکی نظر کنی
دانی که روزگار چه آورده بر سرم

وزن: مَفْعُولْ فاعِلاتُ مفاعیلُ فاعِلُنْ
بحر: مضارع مثمن اخرب مکفوف محذوف
نشانه‌های عروضی: - - U | - U - U | U - - U | - U -
پدر ز درد فراقت خون شده جگرم
ز هجر روی تو چون طایر شکسته پرم
پدر بیا و ز بحر غمم رهایی بخش
که سیل اشک ز هجرت رسیده تا کمرم
مرا ز دیده بود از غم تو خون جاری
چو طفل اشک فکندی چرا تو از نظرم
خرابه منزل و لخت جگر طعام من است
ببین زمانه چسان کرده خوار و دربدرم
دگر نظر به مه آسمان نخواهم کرد
به خواب اگر شبی آید رخ تو در نظرم
چو آفتاب رخت در تنور کرد غروب
بیاد روی تو شب ها ستاره می شمرم
شبان تیره دو چشمم نمی رود در خواب
چگونه خواب به چشمم رود که بی پدرم
ربود خواب زچشم تمام اهل حرم
فغان نیم شب و آه و ناله سحرم
بهای قطره خون گلوی تو نشود
به جای اشک اگر خون رود ز چشم ترم
سرت به طشت طلا و تنت به کرب و بلا
کجا روم چکنم شکوه جانب که برم
در این خرابه تنم ز آفتاب گرم گداخت
پدر بیا ز وفا سایه ای فکن به سرم
بیا و دختر خود را از انتظار برآر
روا مدار که من از غم تو جان سپرم
ز گریه دیده ترکی چو بحر عمان شد
ببین که صفحه دفتر پر است از گهرم

وزن: مَفاعِلُنْ فَعَلاتُنْ مَفاعِلُنْ فَعَلُنْ
بحر: مجتث مثمن مخبون محذوف
نشانه‌های عروضی: U - U - | U U - - | U - U - | U U -
به شام چون اسرارا خرابه شد منزل
فزون ز کرب و بلا گشت بهرشان غم دل
طعامشان همگی بود لخته های جگر
شرابشان همه از قطره های اشک بصر
یکی ز هجر پدر در خروش و آه و فغان
یکی ز داغ پسر از دو دیده اشک فشان
رقیه دختر نیک اخترامام شهید
در آن خرابه ز هجر پدر چو نی نالید
ز بسکه کرد فغان آن صغیره شد بی تاب
به روی خاک سر خود نهاد و رفت به خواب
به خواب دید که بابایش آمده ز سفر
گرفته تنگ چو جان عزیزش اندر بر
زبان به شکوه گشود آن سلاله حیدر
به گریه گفت چرا دیر آمدی ز سفر
از آن زمان که تو پنهان شدی ز دیده من
شکیب و صبر برفت از دل رمیده من
ز خیمه جانب صحرا مرا کشانیدند
به پشت ناقه عریان مرا نشانیدند
میان راه ز بس خصم زد مرا سیلی
رخم ز صدمه سیلی خصم شد نیلی
ز ترس شمر که می زد مرا ز روی غضب
جدا نمی شدم از پیش عمه ام زینب
نکرد درد دل خویش را تمام اظهار
که آن سلاله زهرا ز خواب شد بیدار
ز خواب شد بیدار و هر طرف نگریست
پدر ندید و غمین گشت و زار زار گریست
ز دیده اشک فرو ریخت همچو مروارید
ز هجر روی پدر همچو بید می لرزید
به گریه گفت که ای عمه جان چه شد پدرم
که آفتاب رخش بود سایه ای به سرم
مگر نه باب من آمد همین زمان ز سفر
مرا کشید ز راه وفا چو جان در بر
من از فراق پدر عمه سخت غمگینم
چه روی داد که او را دگر نمی بینم
بگو به من که کجا رفت عمه جان پدرم
که از فراق رخش خون چکد ز چشم ترم
از آن صغیره چو زینب شنید این سخنان
درید جامه و از دل کشید آه و فغان
یقین نمود که در خواب دیده بابش را
به فکر رفت که بدهد چسان جوابش را
کشید از دل اندوهگین خود فریاد
به گریه گفت که فریاد زین همه بیداد
ز آه و ناله آن طفل بانوان حرم
زدند گرد رقیه چو حلقه ماتم
در آن خرابه چو افغان آن ستم زدگان
قیامتی شد و گردید رستخیز عیان
رسید ناله غمدیده گان به گوش یزید
ز خادمی سبب بانگ ناله را پرسید
جواب داد که طفلی ز سیدالشهدا
یقین کرد که دیده پدر را به عالم رویا
کنون که بخت بد از خواب کرده بیدارش
پدر طلب کند از عمه دل افگارش
به او گفت یزید آن ستم گر غدار
که طفل را نبود عقل و دانش بسیار
برای دیدن بابش بود ز بسکه حریص
میان مرده و زنده کجا دهد تشخیص
کنون سر پدر در طبق چو لاله نهید
پی تسلی آن طفل در خرابه برید
سر مطهر سر حلقه شهیدان را
نهاد در طبق آن خادم یزید دغا
روانه گشت به سوی خرابه آن بی دین
گذارد در بر آن طفل آن طبق به زمین
فتاد دیده آن طفل بر طبق گفتا
به اشک و آه که ای عمه از برای خدا
نخواستم من ماتم رسیده عمه طعام
طعام بی پدرم عمه بر من است حرام
من از برای پدر می کشم ز سینه فغان
نخواهم از تو ای عمه جان نه آب و نه نان
بگفت زینب غمدیده کی کشیده تعب
شود فدایی تو جان عمه ات زینب
به دست خویش تو سرپوش را بنه به کنار
ز عارض پدر ای همه توشه ای بردار
ز بس به باب خود آن طفل شوق بی حد داشت
چگویم آه که سرپوش را چسان برداشت
بر آن بریده سر آن طفل را نظر چو فتاد
لبش به لب به نهاد و ز شوق سر جان داد
ز بانگ گریه اهل حرم در آن شب تار
ز خواب دیده این چرخ پیر شد بیدار
سزا بود که بر آن طفل یک جهان گریند
عجب نباشد اگر اهل آسمان گریند
همین نه ترکی ازاین ماجرا پریشان است
که چشم فاطمه در باغ خلد گریان است

وزن: مَفاعِلُنْ فَعَلاتُنْ مَفاعِلُنْ فَعَلُنْ
بحر: مجتث مثمن مخبون محذوف
نشانه‌های عروضی: U - U - | U U - - | U - U - | U U -
چه شد که ای گل من این چنین تو پژمردی
چراغ محفل من از چه زود افسردی
مگر به خواب چه دیدی که لب فرو بستی
دل شکسته ما را دوباره بشکستی
شوم فدای تو ای نوگل گلستانم
چرا خموش شدی بلبل خوش الحانم
تو از برادر من یادگار من بودی
انیس و مونس شب های تار من بودی
به راه شام که بودی ز جان همآوردم
ز سوزن مژه خارت ز پا درآوردم
میان را چو بسیار صدمه ها دیدم
تو ز شام ز کرب و بلا رسانیدم
پرید از قفس تن کبوتر جانت
الهی آنکه شود عمه ات به قربانت
به حیرتم که چرا عمه ات نمی میرد
اجل کجاست چرا جان من نمی گیرد
چه صدمه ها که ز کفار دیدی ای دختر
به روی خار پیاده دویدی ای دختر
کسی نگفت که این طفل بی مددکار است
کسی نگفت پدر کشته و عزادار است
رخت ز ضربت سیلی خصم گشت کبود
مگر که جرم تو ای نازدانه طفل چه بود
تو پاره جگر و نور و دیده ام بودی
گل ریاض دل غم رسیده ام بودی
گمان نداشتم ای دختر برادر من
که می روی تو بهنگام طفلی از بر من
ز رفتنت نه همین جان ناتوان سوخت
که آتش غم تو در دلم شرر افروخت
سکینه خواهرت از درد هجر گریان است
ببین ز مرگ تو چون موی خود پریشان است
کنون کفن از برای تو از کجا آرم
که در خرابه تنت را به خاک بسپارم
دریغ و درد که کامی ندیدی از دنیا
چو مرغ دام گسسته پریدی از دنیا
کلام ترکی از این رهگذر اثر دارد
که از مصایب زینب دلش خبر دارد

وزن: مَفاعِلُنْ فَعَلاتُنْ مَفاعِلُنْ فَعَلُنْ
بحر: مجتث مثمن مخبون محذوف
نشانه‌های عروضی: U - U - | U U - - | U - U - | U U -
پدر درد هجرت دوایی ندارد
غریب وطن آشنایی ندارد
پدر تا تو رفتی ز شهر مدینه
دلم بی حضورت صفایی ندارد
چگویم پدر جان که بی شمع رویت
شبستان عمرم ضیایی ندارد
تو در کربلایی و مرغ خیالم
به جز سوی تو میل جایی ندارد
در اینجا مرضیت چه سازد به بستر
که جز غمدوا و غذایی ندارد
غریب است آنکس که در خانه خود
به سر سایه آشنایی ندارد
دلم خون شده در بیابان هجرت
به جز وصل تو رهنمایی ندارد
من از درد هجرتو مشکل برم جان
که دردم رموز شفایی ندارد
چسان زندگانی کنم بی سکینه
که یکدست هرگز صدایی ندارد
همی ترسم از آرزویش بمیرم
که این دار فانی بقایی ندارد
بگو با علی اکبر مه لقایت
که درد جدایی دوایی ندارد
شود روزی آیا که بینم جمالت
که دنیا بقا و وفایی ندارد
بیاد تو و نینوای تو صغرا
چو نی جز نوایت نوایی ندارد
پدر ای که سر منزل کوی عشق ات
طریقی بود که انتهایی ندارد
به دربانی اتترکی امید دارد
دریغا که برگ و نوایی ندارد
ندارد به دل آرزویی به دنیا
که او جز غم کربلایی ندارد
در این غم به وی کار گردیده مشکل
به غیر از تو مشکل گشایی ندارد
به دربانی خود کنی گر قبولش
به قصر جنان اعتنایی ندارد

وزن: فَعولُنْ فَعولُنْ فَعولُنْ فَعولُنْ
بحر: متقارب مثمن سالم
نشانه‌های عروضی: U - - | U - - | U - - | U - -
ای ارض کربلا تو محل بلاستی
موسوم از این سبب تو به کرب و بلا ستی
مدفون به تربت تو بود گوشوار عرش
برتر هزار بار ز عرش علاستی
ای خاک از آنکه مدفن سبط پیمبری
هر درد را دوا و مرض را شفاستی
عنبر نی تو بهتر ز عنبری
چون قتلگاه سبط رسول خداستی
ای ارض کربلا تو بهشتی ولی چرا
محنت فزا و معدن حزن و بکاستی
شاهان کنند خاک تو را توتیای چشم
آری به چشم اهل نظر توتیاستی
شاه و گدا به سوی تو دارند التجا
ای خاک پاک ملجا شاه و گداستی
 ترکی نوشت نام تو چون ای زمین پاک
غم بر غمش فزود ز بس غم فزاستی

وزن: مَفْعُولْ فاعِلاتُ مفاعیلُ فاعِلُنْ
بحر: مضارع مثمن اخرب مکفوف محذوف
نشانه‌های عروضی: - - U | - U - U | U - - U | - U -
نام دشت نینوا هر گه که آید بر زبانم
همچو نی آتش فتد در بند بند استخوانم
شد خزان در کربلا چون گلشن آل پیمبر
بلبل آسا روز و شب در ناله و آه فغانم
هر زمان خواهم نویسم داستان کربلا را
خون شود جاری ز نوک خامه عنبرفشانم
هر زمان آرم به یادم  غربت و مظلومیش را
جای اشک از دیده غمدیده خون دل فشانم
آه از آن ساعت که گفتا شاه دین با لشکر کفر
کی گروه از تشنگی در کام خشکیده زبانم
گر به مهمانی مرا خواندید از شهر مدینه
پس چرا ممنوع کردید آخر از آب روانم
شرط مهمانی نه این است ای گروه بی حمیت
گز برای قطره آبی زنید آتش به جانم
شهر بطحا شد خراب از ظلمتان ای اهل کوفه
وینک از جور شما چون طایر بی آشیانم
من حسینم زینت آغوش ختم الانبیایم
مصطفی گلبوسه ها زد بر لب معجز بیانم
باب من باشد علی شیر خدا ساقی کوثر
مادرم خیرالنساء خود سرور آزادگانم
از جفا کشتید یکسر نوجوانان رشیدم
دربدر کردید از کین دختران و خواهرانم
مرگ عباس دلاور سرو قدم را کمان کرد
کرده پیرم داغ هجر اکبر رعنا جوانم
پس به سوی آسمان رو کرد آن آیینه حق
با خدای خویش گفت ای کردگار مهربانم
من در این وادی دهم لب تشنه جان از کف به راهت
تا که در محشر به من بخشی گناه شیعیانم
رو به درگاهت نهاده ترکی از صدق و ارادت
گوید ای تنها امیدم از در احسان مرانم

وزن: فاعِلاتُنْ فاعِلاتُنْ فاعِلاتُنْ فاعِلاتُنْ
بحر: رمل مثمن سالم
نشانه‌های عروضی: - U - - | - U - - | - U - - | - U - -
یارب به خون پاک شهیدان کربلا
یارب به قرب و منزلت و شان کربلا
یارب به خون فرق علی اکبر رشید
یارب به خون دیده لیلای ناامید
یارب به تشنه کامی عباس نامدار
یارب به آه و زاری کلثوم دل فگار
یارب به خون حلق علی اصغر صغیر
کز کینه گشت حنجرش آماجگاه تیر
یارب به آن سری که بریدند از قفا
گه در تنور رفت و گهی نوک نیزه ها
یارب به پیکری که فکندند بر زمین
یارب به سینه ای که لگدکوب شد ز کین
یارب به دلشکسته گی زینب حزین
یارب به سوز داغ زین العابدین
یارب به سوز قلب اسیران بی پناه
یارب به آه و ناله طفلان بی گناه
یارب به سوز سینه طفلان بیپدر
یارب به اشک چشم اسیران خون جگر
یارب به جسم پاک شهیدان بی کفن
یارب به لاله های به خون خفته در چمن
اسلام را قوی کن و کفار را زبون
آن را علم بلند کن این را علم نگون
ایران و هر که هست در این پاک سرزمین
یعنی ز مردمان خداترس و پاک دین
ملکش ز چشم زخم عدو باد در امان
الطاف تو اهالی او را نگاهبان
اخلاصشان به آل نبی هست فرض عین
سوزند شمع سان ز غم غربت حسین
نام حسین چو می گذرد بر زبانشان
خون جای اشک می رود از دیدگانشان
هر سال و ماه و هفته و روز و شب از وفا
دارند بزم ماتم سلطان دین بپا
ترکی بود به مردم شیراز خاک راه
مداح اهل بیت بود با سرشک و آه

وزن: مَفْعُولْ فاعِلاتُ مفاعیلُ فاعِلُنْ
بحر: مضارع مثمن اخرب مکفوف محذوف
نشانه‌های عروضی: - - U | - U - U | U - - U | - U -
ای سر اله را تو سرپوش
وی باده عشق را قدح نوش
ای کز ز ره لطف و مهربانی
پرورده پیمبرت در آغوش
ای فرش ز داغ تو عزادار
وی عرش به ماتمت سیه پوش
بی جرم سر تو شمر ببرید
با خنجر کین ز گوش تا گوش
اطفال تو را کسی ز گریه
جز کعب سنان نکرد خاموش
اصحاب تو از می شهادت
افتاده تمام مست و مدهوش
برند اگر که بندم از بند
یک دم نکنم تو را فراموش
ای یافته سر خط شهادت
جان کرده فدا به راه امت
ای شاه بریده سر ز خنجر
ای خسرو بی سپاه و لشگر
عریان تنت افتاده بر خاک
خاکت ز وفا کشیده در بر
لرزید زمین به خود چو سیماب
آن دم که فتادی از تکاور
در ماتمت ای عزیز زهرا
افروخت چو شمعقلب حیدر
ماهی صفت ای غریب مظلوم
گشتی تو به بحر خون شناور
از آب لب تو تر نگردید
گردید محاسنت ز خون تر
خونت به زمین کربلا ریخت
زان رو شده تر تبش معطر
جبریل امین فکند بر خاک
از قتل تو تاج عزت از سر
در سوگ تو منکه سوگوارم
از دیده سرشک خون ببارم
ای جد تو مصطفی علی باب
ای کشته تیغ و تشنه آب
جسمت دو شب و سه روز افتاد
اندر بر آفتاب و مهتاب
خم شد کمرت ز مرگ اقوام
خون شد جگرت ز هجر احباب
لب تشنه تو جان سپردی اما
مرغ و دد و دام جمله سیراب
شد سرخ ز خون به رنگ یاقوت
جسم تو که بود چون در ناب
اطفال تو را ز بیم دشمن
شب ها نرود به چشمشان خواب
اهل حرمت ز ترس اعدا
لرزان تنشان بسان سیماب
بی جرم سرت ز تن بریدند
جسم تو به خاک و خون کشیدند
ای قره عین شاه لولاک
فرزند رسول ایزد پاک
برید سرت ز تن چو قاتل
عریان بدنت فکند بر خاک
از قتل تو ای عزیز زهرا
شد شیر خدا حزین و غمناک
در روز شهادت تو شاها
شد ناله خاکیان بر افلاک
چون رفت سر تو بر سر نی
جبریل نمود جامه را چاک
افسوس که گشت شاد و مسرور
از کشتن تو یزید بی باک
در روز شمار قاتلانت
گویند چگونه ما عرفناک
شا ها سرت از قفا بریدند
صد لعن بر آن گروه ناپاک
ترکی ز غمت مدام خواند
این مرثیه را به چشم نمناک
گریم به سر بریده تو
یا جسم به خون تپیده تو

وزن: مَفْعُولْ مَفاعِلُنْ فَعولُنْ
بحر: هزج مسدس اخرب مقبوض محذوف
نشانه‌های عروضی: - - U | U - U - | U - -
ساقی بیار باده که چون نیک بنگری
دنیا و هر چه هست در او اعتبار نیست
ما مست جام باده عشق و محبتیم
ما را شراب و کوثر و جنت به کار نیست
بر در گه خدای جهان آفرین کسی
چون من گناه کار در این روزگار نیست
شادم از آن که با همه سنگینی گناه
مایوسیم ز رحمت پروردگار نیست
روز شمار کار چو با مرتضی علی است
در دل مرا هراس ز روز شمار نیست

وزن: مَفْعُولْ فاعِلاتُ مفاعیلُ فاعِلُنْ
بحر: مضارع مثمن اخرب مکفوف محذوف
نشانه‌های عروضی: - - U | - U - U | U - - U | - U -
الا ای پای بند مال دنیا
که بر رویت در دولت گشاده است
من و تو هر دومان از آب و خاکیم
چه باد است این تو را بر سر فتاده است
تو با دولت اگر بر من کنی فخر
کسی با دولت از مادر نزاده است
اگر با دولتت فخر است بر من
مرا از فخر تو فخری زیاده است
خداوندی که عدل است و حکیم است
بنای عدل را نیکو نهاده است
به قدر شان هر کس داد چیزی
مرا دانش تو را دینار داده است

وزن: مَفاعیلُنْ مَفاعیلُنْ فَعولُنْ
نشانه‌های عروضی: U - - - | U - - - | U - -
صلوه این نیست ای مرد مصلی
که گاهی خم شوی گاهی شوی راست
نمازت را حضور قلب باید
نماز بی حضور قلب بیجاست
تو خود گویی ستون دین نماز است
عمارت بی ستون سست است و بی پاست
به ظاهر گرچه مشغول نمازی
ولیکن باطن قلبت دگر جاست
تنت فعلش قیام است و قعود است
دلت گاهی به یثرب گه به بطحاست
تو خود مشغول افعال نمازی
دلت در فکر کار و بار دنیاست
زبان مشغول ذکر حمد و سوره است
دلت سیاره کوه و دشت و صحرا است
تو قلب خود نمی بینی ولیکن
خدا از باطن قلب تو آگاست
ستادستی به پیش کردگاری
که او بیننده پنهان و پیداست
تو با بیچون خدایی روبرویی
که از هر عیبی و نقصی مبراست
خداوندی که علام الغیوب است
اگرچه بی نیاز از طاعت ماست
ولیکن بندگی کردن نه این است
طریق طاعت یزدان نه این هاست
دل خود با خدا مشغول می دار
که او در کارها دانا و بیناست
تو را داده است ایزد مال و دولت
دلت آسوده و عیشت مهیاست
به هر روزی تو را روزی رسان است
رساند روزی ات را بی کم و کاست
چنین روزی رسان مهربان را
خلاف بندگی کردن نه زیباست
به کار آخرت ثابت قدم باش
تو را کاسباب دنیایی مهیاست
برای آخرت بردار توشه
که دنیایت همین امروز و فرداست
اگر فضل خداوندی نباشد
جهنم جاودانی منزل ماست

وزن: مَفاعیلُنْ مَفاعیلُنْ فَعولُنْ
نشانه‌های عروضی: U - - - | U - - - | U - -
راهی ست پر خطر ره عشق تو ای نگار
کس بی خطر به منزل از این رهگذر نرفت
در آرزوی وصل تو روزم به شب رسید
عمرم سر آمد و شب هجرت به سر نرفت
رفت آن چه بود در نظرم جلوه گر ولی
غیر از خیال روی توام کز نظر نرفت
از حسرت لطافت یاقوت لعل تو
یک شب سحر نشد که زچشمم گهر نرفت
پیک نظر به دیدن چشم تو شد روان
تا حد خط و خال تو نزدیکتر نرفت
هر چند گفتمش قدمی پیشتر گذار
از ترس تیر غمزه تو پیشتر نرفت
دل از برم برفت ولی را ضیم از او
کز چنین طره تو به جایی دگر نرفت

وزن: مَفْعُولْ فاعِلاتُ مفاعیلُ فاعِلُنْ
بحر: مضارع مثمن اخرب مکفوف محذوف
نشانه‌های عروضی: - - U | - U - U | U - - U | - U -
از مسلمانی مرا آید عجب
کز شراب جهل خود گردیده مست
حق و باطل بندگی و معصیت
پیش رو یکسان نماید هر چه هست
کور کورانه همی پوید به راه
می نپندارد که اندر ره چه است
عاقبت روزی به چاه افتد ز راه
بر سر ره بی گمان صاحب ره است
من یقین دارم که پیش کافران
کافری از این مسلمانی به است

وزن: فاعِلاتُنْ فاعِلاتُنْ فاعِلُنْ
نشانه‌های عروضی: - U - - | - U - - | - U -
سختم آید زتو ای زلف سیه فام
کاشفته و ژولیده چرا همچو من استی
از بسکه لطیف استی و خوشبو و سیاهی
مانا که یکی نافه مشک ختن استی
ای زلف گرت با دل من بستگی نیست
از چیست که پیوسته شکن در شکن استی
گه درهمی و برهم و ژولیده و گاهی
تابیده و پیچیده چو مشکین رسن استی
داری به بلال حبشی سخت شباهت
با او تو پسرخاله و یا هم وطن استی

وزن: مَفْعُولْ مفاعیلُ مفاعیلُ فَعولُنْ
بحر: هزج مثمن اخرب مکفوف محذوف
نشانه‌های عروضی: - - U | U - - U | U - - U | U - -
الا ای که هرگز به گاه سخن
نه بشنیده کس از تو غیر از نقیض
نه از نظم تو کس شد بهره مند
نه از نثر تو کس شده مستفیض
حکایات نثر تو یکسر سقیم
عبارات نظم تو یکسر مریض
گرفتی به کف خامه بس طویل
نهادی ببر کاغذی بس عریض
جواب یکی شعر من بنده را
نگفتی و شد اوج طبعت حضیض
به کنجی خزیدی زشرمندگی
تو در خانه همچون نساء محیض

وزن: فَعولُنْ فَعولُنْ فَعولُنْ فَعَلْ
نشانه‌های عروضی: U - - | U - - | U - - | U -