cnababaie/persian-poetry-meters huggingface dataset:
گفت شاها من فرشته آتشم
که سمندوار بر آتش خوشم
حکم کن این نایب رب النجوم
سوزم این حزب شیاطین از رجوم
گفت من بودم که با امر جلیل
کردم آتش را گلستان بر خلیل
من فرستادم بلای صاعقه
ای فرشته بر قرون سابقه
هست بر نطقم کلیم الله گوا
که منم آن آتش افروز طوا
پر مزن بر آه آتش زای من
کآتش عشق است سر تا پای من
دور دار از آتش من دامنت
ای فرشته تا نسوزد خرمنت
عهد عشق است این نه عهد عمر و زید
پوید اینجا از پی صیاد صید
ور نه گر خواهم من از یک شعله برق
خود جهان از غرب سوزم تا به شرق

وزن: فاعِلاتُنْ فاعِلاتُنْ فاعِلُنْ
نشانه‌های عروضی: - U - - | - U - - | - U -
شد فرشته نار با صد دود آه
که فرشته باد آمد با سپاه
گفت کای دارندۀ چرخ بلند
بر جفا صبر و تحمل تا به چند
چون سزد چون که رباید اهرمن
خاتم از دست سلیمان زمن
اینک آوردستم از امر اله
سوی تو ای شاه یک هامون سپاه
حکم کن تا باد را فرمان کنیم
ملک شام و کوفه را ویران کنیم
حکم کن تا بر کنیم اینک ز بن
بیخ کفر ای تاجدار امر کن
گفت می ماند که بردستی ز یاد
ای فرشته داستان قوم عاد
ورنه خود دانی که در پرده که بود
آن که کند از بن دیار قوم هود
عاجزا دست آر این امداد را
باد در دست است اینجا باد را
دو گواهند این مسا و این صباح
که به دست ماست تسخیر ریاح
آن سلیمان کش مسخر گشت باد
نام ما در نقش انگشرت نهاد

وزن: فاعِلاتُنْ فاعِلاتُنْ فاعِلُنْ
نشانه‌های عروضی: - U - - | - U - - | - U -
شد فرشته باد بر مرکز نوان
که فرشته آب شد سویش روان
گفت کای در بحر موسی را دلیل
سوی تو آورده ام صد رود نیل
هین فروزان سیل ها در غرب و شرق
یکسر این فرعونیان را ساز غرق
کن ز بنیاد این سواد مخترم
چون سبا بر کنده از سیل عرم
حکم کن ای نوح تا سازم غریق
جمله در غرقاب طوفان این فریق
آبرا بر قبطیان می ساز خون
ای تو موسی را به وادی رهنمون
گفت کای افرشته فرخنده کیش
عذر پیش آور که بردی آب خویش
قدرت الله نیست محتاج مدد
رو فرو خوان قل هو الله احد
هفت دریا را مکان از مشت ماست
آبها را منبع از انگشت ماست
آب کو بد حامل عرش مجید
ای فرشته خود ز ما آمد پدید
من نمودم شق به موسی نیل را
وارهاندم از وی اسراییل را
خواهم ار این خاکدان کردن خراب
می کشم از جنبشی یکسر در آب
امر ما را بسته طوق انقیاد
استطقس آب و آتش خاک و باد
ای فرشته آب راه خویش گیر
ره کز آنجا آمدستی پیش گیر
آتشم ترسم ز تاب التهاب
آب هایت را کند یکسر سراب

وزن: فاعِلاتُنْ فاعِلاتُنْ فاعِلُنْ
نشانه‌های عروضی: - U - - | - U - - | - U -
شد فرشتۀ آب و پیش آمد غمین
خاک بیزان بر سر افراشته زمین
گفت کای نازان به تو جان های پاک
ای تو مقصود از مزاج آب و خاک
باد از فیض دمت در اهتزاز
آتش از تاب غمت در سوز و ساز
ده اجازت تا ز خسف این گروه
افکنم زلزال در صحرا و کوه
یا چو قوم لوط سازم سرنگون
نک زمین بر این سیه بختان دون
گفت شه آوخ که با خود نیستی
باز کن چشم و ببین با کیستی
می ندانی که ز امر کاف و نون
خاک را من داده ام طبع سکون
شد کلیم از یمن ما صاحب یمین
تا فرو بلعید قارون را زمین
ما سرشتیم این جسوم از خاک و آب
زان بر آمد نام بابم بوتراب
ای فرشته ما یمین داوریم
ما کجا محتاج عون و یاوریم
من ب عمدا خود بر این دریا زدم
پای بر دنیا و ما فیها زدم
رو بهل تا آب او خاکم برد
پاک سوی عالم پاکم برد

وزن: فاعِلاتُنْ فاعِلاتُنْ فاعِلُنْ
نشانه‌های عروضی: - U - - | - U - - | - U -
شد فرشته ارض سوی آسمان
که فرشته ابر باز آمد دمان
گفت کای باران رحمت را تو ابر
در شگفتی مانده از صبر تو صبر
این جفاها را تحمل تا به کی
ای یمین قدرت دادار حی
حکم فرما تا ز ابر ای ذالفتوح
هین برانگیزم ز نو طوفان نوح
باز صیحۀ رعدهای هولناک
زهرۀ این قوم سازم چاک چاک
یا بهل در جنبش آرم برق را
پاک سوزم خرمن اهل رزق را
یا بیارم سنگها زین منجنیق
چون جنود ابرهه بر این فریق
گفت شه ای طایر فرخ سیر
با سلامت کن از این صحرا گذر
لب فرو بند از حدیث غیم و صحو
داستان های کهن گردید محو
رفت بر باد فنای عهد ذر
قصه نوح و حدیث لا تذر
نیست در خورد قیاس این داستان
عشق در خون شست رسم باستان
این حدیث نوح و ابراهیم نیست
زاد این ره جز سر تسلیم نیست
یاری تو نزد ما آمد قبول
باره واپس ران از این دشت مهول
خار این وادی همه تیر بلاست
طور ایمن نیست اینجا کربلاست
بازگشت آن طایر فرخنده پی
از حضور حجت دادار حی

وزن: فاعِلاتُنْ فاعِلاتُنْ فاعِلُنْ
نشانه‌های عروضی: - U - - | - U - - | - U -
بحرها آمد به لب خوشیده کف
کای درخشان گوهر بحر شرف
حیرت اندر حیرت آمد زین عجب
تشنگان سیراب و دریا خشک لب
تشنه کاما بحر ها در جزر و مد
جمله از جوی تو می جوید مدد
هین بنوش از ما که از جوی توایم
تشنه این لعل دلجوی تو ایم
بی لبت ما را جگر صد چاک باد
آبها را بی تو بر سر خاک باد
خشک لب از مهر مادر کام تو
شرم مان بادا ز روی مام تو
کاش دریاها شدی یکسر سراب
کشت آدم سوختی از قحط آب
تشنه کاما دامن از ما بر مکش
تشنه آن کام خشکیم العطش
گفت شه کای بحرهای باخروش
نیست جای دم زدن اینجا خموش
من به بحری تشنه ام کابم کشد
همچو بیماری که بحرانش کشد
دمبدم آن بحر ژرف بی امد
سوی خویشم می کشد با جزر و مد
که به سوی ساحلم دارد یله
که ز موجم می کشد در سلسله
عشق خندان از کشاکش های او
عقل را دل خون ز استغنای او
چاره مستسقی عشق آب نیست
درد او را چاره جز خوناب نیست
آنکه تشنه ی دور چشم ساقی است
بحر خوشد او همان مستسقی است
تشنه ای کاین آتش او را در دل است
چاره گر هست آب تیغ قاتلست
قاتلا زود آی که بس تشنه ام
در سبو ریز آب تیغ و دشنه ام
قاتلا زود آ که روزم شام شد
جان ملول از تنگنای دام شد
قاتلا زود آ که بس تاخیر شد
وعدۀ دیدار جانان دیر شد
قاتلا هین تیزتر کن خنجرم
ترسمش که دیر برد حنجرم
قاتلا ایمن نیم من از بدا
زودتر میکن سرم از تن جدا
پس روید ای بحرها زین رهگذر
بر ندارد مرهم این زخم جگر
نز زمین منت پذیرم نز فلک
زخمم از جای دگر دارد نمک
زیرکان کز حال دریا مخبرند
قطره سوی بحر عمان کی برند
اندرین آبی که ما را در خم است
صد هزاران نوح با طوفان کم است
نی درو پایاب و نه پیدا کنار
بحرها غرقند در وی صد هزار
نیست از تاب عطش بی تابیم
کز عطش بود از ازل سیرابیم
آب کم چو تشنگی آور بدست
تا بجوشد آبت از بالا و پست

وزن: فاعِلاتُنْ فاعِلاتُنْ فاعِلُنْ
نشانه‌های عروضی: - U - - | - U - - | - U -
پس فرشته نصرت از امر قدیر
شد فرو از ذروه بالا به زیر
دید تنها تاجدار گاه عشق
گفت کای اسپهبد اسپاه عشق
من فرشته نصرتم که باری ات
نک فرستاده ز بهر یاری ات
هست شاهان جهان محتاج من
آیه نصر من الله تاج من
هر که را من سایه اندازم به فرق
یک تنه از غرب تازد تا بشرق
گر بدین کافردلان خواهی ظفر
حکم کن تا گسترم بالت به سر
گفت رو بادا مبارک فال تو
کز من است این سایه اقبال تو
آیه نصر من الله نک منم
پر ز افرشته است یکسر جوشنم
گر نبودی سایۀ من بر سرت
سوختی برق تجلی شهپرت
بر سریر ملک هستی شه منم
بال خود بر چین که ظل الله منم
من ز سایه غیر کی جویم نجات
سایه پرورد منند این ممکنات
آنکه سایۀ خویش خواندستش اله
کی برد بر سایه پروردش پناه
گر مرا دریای فضل آید به موج
خیزد از هر سو فرشته فوج فوج
هستی افرشته از هست من است
دست مبسوط خدا دست من است
آنکه شد افرشته خود از وی پدید
بر صنیع خویش کی بندد امید
من به عون و نصرت حق واثقم
لیک خود من این بلا را عاشقم
در بلاها می برم لذات او
مات اویم مات اویم مات او
ای فرشته شهپر از من باز گیر
تا ببارد بر سرم باران تیر
حاجتی هست ار ترا از ما بخواه
ورنه خوش بخرام سوی جایگاه
شد فرشته نصر با خیل جنود
سوی آن بالا کزو آمد فرود

وزن: فاعِلاتُنْ فاعِلاتُنْ فاعِلُنْ
نشانه‌های عروضی: - U - - | - U - - | - U -
زعفر آمد با سپاه بی عدد
از گروه جنیان بهر مدد
گفت شاها بهر یاری آمدم
نی که بهر حق گذاری آمدم
باب تو آن صاحب تاج غدیر
بر گروه جنیان کردم امیر
هین بفرما ای امیر غرب و شرق
کاین سیه بختان به خون سازیم غرق
هین بفرما ای شه حیدر حشم
تا کنم تو غزوه بیرالعلم
هین بفرما ای شه احمد شکوه
تا فرو شویم به خون این دشت و کوه
هین بفرما تا نمایم زین فریق
نافخ ناری در این دشت سحیق
گفت حاشا رحمت رب غفور
کی پسندد چیره بینا را به کور
گفت ما نیز ای خداوند صور
نک فرود آییم در جلد بشر
تا به کوشش با هم انبازی کنیم
چون بشر مردانه جانبازی کنیم
گفت من خود قدرت یزدانیم
حیدر بدر و احد را ثانیم
دست قدرت گر بر آرم زاستین
آدمی از تو بر آرم ز آب و طین
این بنای کهنه را فانی کنم
ابتدای عالم ثانی کنم
لیک عشقم کرده سیر از جان خویش
زعفرا دیر است واپس ران ز پیش
بسته ام عهدی به جانان در الست
که به جز وی بگذرم از هر چه هست
آمده سر وعدۀ سوگند من
زعفرا بگذر مشو پابند من
زعفرا من شاهباز عرشیم
تنگدل زین دامگاه فرشیم
نک سفیرم می زنند از آسمان
بگذر افسون پری با من مخوان
چند باید داشت این تار تنم
همچو عیسی پای بند سوزنم
زعفر از میدان به زاری بازگشت
شاه ماند و خصم و آن پهنای دشت

وزن: فاعِلاتُنْ فاعِلاتُنْ فاعِلُنْ
نشانه‌های عروضی: - U - - | - U - - | - U -
ماند چون تنها به میدان شاه دین
غلغله افتاد بر چرخ برین
آمد از گردون فرود ارواح پاک
بر نظاره آن جمال تابناک
شد ممثل بر گروه مشرکین
هیکل توحید رب العالمین
قدسیان را شد مصور در خیال
که مجسم گشته ذات ذو الجلال
گر نبودی صیحۀ هل من معین
آن گمان گشتی مبدل بر یقین
شد یکایک سوی شاه شیر گیر
یکهزار و نهصد و پنجه دلیر
در نخستین ضربتش سر باختند
با دو نیمه تن جهان پرداختند
گفت زاد سعد باطیش و تعب
ویحکم هذابن قتال العرب
سفله ای را کش خصال روبهی است
پنجه با شیران نمودن ز ابلهی است
خاصه شیرانی که زاد حیدرند
با شجاعت زاده یک مادرند
هین فرود آیید یکسر گرد او
تیر بارانش کنید از چارسو
مشرکان رو سوی وجه الله کرد
تیره ابری رو به سوی ماه کرد
زد پره بر وی خسان با طبل و کوس
چون به گرد شعله آتش مجوس
شد پر مرغان تیر تیز پر
چون سلیمان سایه گردانش به سر
جنبش و جیش و غریو و هلهله
اوفکند اندر بیابان غلغله
هر چه بر وی سخت تر گشتی نبرد
رخ ز شوقش سرختر گشتی چو ورد
آری آری عشق را اینست حال
چون شود نزدیک هنگام وصال
شیر حق با ذوالفقار حیدری
برد حمله بر جنود خیبری
از شرار تیغ او چون رستخیز
شد مجسم دوزخی دشت ستیز
بس که شد لبریز ز اعوان یزید
شد خموش از نعرۀ هل من مزید
کرد طومار اجل یکباره طی
صیحۀ مت یا عدو الله وی
تا نظر می برد چشم روزگار
بود دشتی پر حسین و ذو الفقار
تاختی هر سو گروه کفر کیش
می دویدی تیغ او صد گام پیش
رسته گفتی بر سر هر کافری
حیدری با ذوالفقار دیگری
بس که خون بارید ز ابر تیغ تیز
بر اجلها بسته شد راه گریز
قدسیان بر حال او گریان همه
لب گزان انگشت بر دندان همه
کای دریغ این شاه که بی لشگر است
لب ز آبش خشک و چشم از خون تر است
نه حبیبی و نه مسلم نه زهیر
نه ریاحی و نه عابس نه بریر
نه علی اکبر و نه قاسمی
نه علمدار آن جوان هاشمی
ای دریغ این دست و ساعد کش به تیغ
ساربان خواهد بریدن بی دریغ
ای دریغ این سر که با تیغ جفا
یک دم دیگر برندش از قفا
ای دریغ این تن که خواهد شد سحیق
آخر از سم ستور این فریق
ای دریغ این بانوان با شکوه
که بخواهد هشت سر در دشت و کوه

وزن: فاعِلاتُنْ فاعِلاتُنْ فاعِلُنْ
نشانه‌های عروضی: - U - - | - U - - | - U -
شد چو شاه تشنه نومید از حیات
تافت رو از حرب گه سوی فرات
بی درنگ از تشنه کامی مرکبش
خواست تا آبی رساند بر لبش
گفت باری بس گران داری به دوش
ای براق عرش پیما آب نوش
خوش بخور خوش گرچه هر دو تشنه ایم
خسته زخم و خدنگ و دشنه ایم
آن سمند تیز هوش از روی شاه
شرمساری برد مانا زین گناه
سرکشید از آب یعنی کای همام
بی تو بر من آب خوش بادا حرام
شاه را رقت بدان مرکب گرفت
جرعۀ آبی به پیش لب گرفت
کافری تیری رها کرد از کمان
وه چه گویم خاک بادا بر دهان
نارسیده بر لب نوشینش آب
شد پر از بیجاده درج لعل ناب
با لب خشک و دهان پر ز خون
آمد آن شه گوهر از دریا برون
شد چو شیر شرزه سوی رزمگاه
حیدرانه برد حمله بر سپاه
از نهیب نعره های صف شکر
شد فلک بر صیحه این المفر
گرم پیکار آن خدیو عشق کیش
که گرفتندش صحیفه عهد پیش
آمد از هاتف به گوش او ندا
از حجاب بارگاه کبریا
کای حسین ای نوح طوفان بلا
این همان عهد است و اینجا کربلا
تو بدین رو که کنی جنگ آوری
پس که خواهد شد بلا را مشتری
تیغ اگر این است و بازو این که هست
در ره ما پس که خواهد داد دست
تو بدین نیرو که تازی بر سپاه
جان که خواهد داد جانان را به راه
هین فرود آ ای شه پیمان درست
که بساط کبریایی زان توست
مصطفی و مرتضی و فاطمه
چشم بر راهند با حوران همه
ای حریم وصل ما ماوای تو
اندرا خالی است اینجا جای تو
مغز را برگیر و ترک پوست کن
اندرا سیر جمال دوست کن
اندر آ وجه الله باقی تویی
مقصد اقصی ز خلاقی تویی
چون پیام دوست از هاتف شنید
دست از پیکار دشمن بر کشید
گفت هاشا من نیم در عهد سست
این کشاکش ها همه از بهر توست
آشنای تو ز خود بیگانه است
خود تویی تو گر کسی در خانه است
عشق من با او حدیث اختیار
مسیله دور است اما دور یار
عشق را نه قید نام است و نه ننگ
جمله بهر توست چه صلح و چه جنگ
صورت آیینه عکسی بیش نیست
جنبش و آرام او از خویش نیست
این کشاکش نیستم از نقض عهد
قاتل خود را همی جویم به جهد
ورنه من بر مرگ از آن تشنه ترم
هین ببار ای تیرباران بر سرم

وزن: فاعِلاتُنْ فاعِلاتُنْ فاعِلُنْ
نشانه‌های عروضی: - U - - | - U - - | - U -
اندرین حال آن هژیر رزمکوش
کامدش صوتی ز هندستان به گوش
کای غیاث المستغیثین ای مجیر
دست شیران دستگیرم دستگیر
ای رهایی داده یونس را ز یم
دست من بر گیر که گم شد پی ام
دستگیر یوسف اندر چه تویی
رهنمایی کن که خضر ره تویی
شاه دین لبیک گویان بی درنگ
سوی هندستان شد از میدان جنگ
شیر چون دید آن شه حیدر شکوه
پای وی بوسید و بر شد سوی کوه
رفت آن شهزاده سوی بارگاه
سوی میدان باز پس گردید شاه
ظالمی زد ناگهان تیری ز کین
شهسوار لامکان را بر جبین
تیر چون زان جبهه غرا گذشت
خونش از قوسین او ادنی گذشت
رو به بالا کرد کای دادار فرد
تو گواهی کاین خسان با من چه کرد
ناگهان تیر سه شعبه از کمین
کرد قصد آن خدیو راستین
خواست جا بر سینه آن شاه کرد
جا نجست و رو به قلب الله کرد
کرد شه رنگین محاسن زان خضاب
گفت چونین رفت خواهم نزد باب
گویمش تا کای شه لولاک شأن
خون من خواه از فلان و از فلان
کان که طرح بیعت شوری فکند
خود همان جا طرح عاشورا فکند
چرخ در یثرب رها کرد از کمان
تیر کاندر نینوا شد بر نشان
کرد بهر تحفۀ دیدار یار
دست حق آن خون ناحق را نثار
چون به خود لرزید از ان خون جسم خاک
دامن گردون گرفت آن خون پاک
تا قیامت چرخ را دل خون از اوست
سرخی این طاق مینا گون از اوست

وزن: فاعِلاتُنْ فاعِلاتُنْ فاعِلُنْ
نشانه‌های عروضی: - U - - | - U - - | - U -
شد چو سست از شهسوار دین رکاب
کرد رو با مرکب صرصر شتاب
کای همایون مرکب رفرف خرام
رشته مریم تو را طوق لگام
پوشش تو اطلس چرخ برین
پرچمت از شهپر روح الامین
رشته از خط شعاعی آفتاب
بهر افسار تو این زرین طناب
بافته حوران به فردوس برین
بهر پابند تو زلف عنبرین
مرغزارت ساحت این سبز کشت
صیقلت از بال طاووس بهشت
عقد زرین ثریا هیکلت
بافته رضوان ز استبرق جلت
بر شهان نازان ز تیمارت بلال
نعل دل بر آتش از داغت هلال
برده سر دور وفا هیلاج تو
قاب قوسین بلا معراج تو
می دهد این خاک بوی کوی یار
راه طی شد ذوالجناحا پا پس آر
ذوالجناحا هین برافکن بار خویش
تا رود یاری به سوی یار خویش
پا فروکش که نماند از راه عشق
جز دو گامی تا به نزد شاه عشق
تو ببر جان با سلامت زین دیار
من بخواهم شد مقیم کوی یار
خاک این کو بوی جانم می دهد
بوی یار مهربانم می دهد
ذو الجناحا رو به سوی خیمه گاه
گو به زینب کای قرین درد و آه
شد حسینت کشتۀ قوم عنید
مویه سر کن که دگر پی شد امید
هین بیا بنگر به خون غلطیدنش
که دگر زنده نخواهی دیدنش
گفت نالان ذوالجناحش با صهیل
کای جهان داور خداوند جلیل
سخت عار آید مرا زین زندگی
که ز هم جنسان برم شرمندگی
چون روا باشد پس از چندین خطر
که شوم بر بی وفایی مشتهر
چون نهی بر عرصۀ محشر قدم
چشم دارم ای خدیو محتشم
که نگردی رخش دیگر را سوار
بو که از رخ شویدم این رنگ عار
شاه را شفقت فزود از زاریش
وان فراوان زخم های کاریش
بست عهد و پا تهی کرد از رکاب
در جهان افتاد شور و انقلاب
شد ز اوج عرش رب العالمین
سوره توحید نازل بر زمین
گشت لرزان بر زمین پشت سمک
قیرگون شد آفتاب اندر فلک
وحشیان دست از چرا برداشتند
ناله بر چرخ کبود افراشتند
کرد نو باد سیه طوفان عاد
شور فردای قیامت شد به یاد
شد غبار تیره زان باد جهان
از زمین نینوا بر آسمان
چون به گردون آن غبار تیره شد
چشم بینای مسیحا خیره شد
آسمان از گردش خود باز ماند
هر کجا پرنده از پرواز ماند
شد به پا ماتم سرایی در بهشت
کند حوران طرۀ عنبر سرشت
سنگها در کوه و صحرا خون گریست
تا به خیمه بانوانش چون گریست
قدسیان آمد به ناله با حنین
کای نگهدارندۀ عرش برین
این نه آخر آن سلیل مصطفی است
قره العین بتول و مرتضی است
کآفرینش قایم از هست وی است
قبض و بسط امر کن دست وی است
کی روا باشد که این سبط نبیل
دست این کافر دلان گردد قتیل
پس ز نور جلوۀ ثانی عشر
پرده باز افکند خلاق بشر
سویشان آمد ندا از لامکان
کای به سر عشق پی نابردگان
گر نبود این اختیار و ابتلاء
ناری از نوری نگردیدی جدا
دیرگاهی نگذرد که ثار من
گیرد این شمشیر آتشبار من
چون ز پشت ذوالجناح آمد فرود
در سجود افتاد و رو برخاک سود
گفت کای فرمانده امر قضا
این سر تسلیم و این کوی رضا
با تو آن عهدی که بستم روز ذر
که دهم در راه ناموس تو سر
شکر کآمد بر سر آن عهد بلی
این حسین و این زمین کربلا
کاش صد جان دگر بودم به تن
تا به راهت دادمی ای ذو المنن
هر چه در راه تو دادم زان تست
مانده جانی باقی آن هم جان تست
پیش هست تو مرا خود هست نیست
آنکه دست از پا شناسد هست نیست
از گل آدم شنیدم بوی تو
راه ها پیموده ام تا کوی تو
چشم دل بر راه یک پروانه ام
که دهد ره بر درون خانه ام
آمدش پاسخ ز فرگاه نخست
کاندر آ که خانه یکسر زان توست
خانه زان توست و ما خود زان تو
جمله سکان افق مهمان تو
اندرین خانه خداوندی تو راست
هین درون آ هر چه بپسندی تو راست
کافران شمشیر بیداد آختند
بهر خونریزیش مرکب تاختند
شد ز جوش و جنبش قوم کفور
دشت سو تا سوی پر شور و نشور
هر که آمد بهر سر ببریدنش
رعشه بر اعضا فتاد از دیدنش

وزن: فاعِلاتُنْ فاعِلاتُنْ فاعِلُنْ
نشانه‌های عروضی: - U - - | - U - - | - U -
کرد پور سعد ترسایی جوان
بهر قتل آن امیر دین روان
شد چو نزدیک آن جوانبخت صبیح
دید کاندر مهد خون خفته مسیح
در شگفتی ماند از آن سر عجاب
کاین به بیداریست یارب یا به خواب
رستخیز است این که از چرخ برین
آمده روح الله اینک بر زمین
یا که روح القدس اعظم جلوه گر
گشته بر مریم به تمثال بشر
یا بود این کشته یحیی کش ز طشت
خون روان گردیده بر دامان دشت
یا درخت موسی است این شعله رو
کآیدش صوت انا الله از گلو
او همه بر روی شه غرق نگاه
کش ندا آمد به گوش جان ز شاه
کاندرآ که خوش به هنجار آمدی
گرچه با تمثال و زنار آمدی
بشکن این تمثال و این زنار را
چند در آیینه جویی یار را
دارد اینک در حریم کعبه سیر
آنچه در آیینه می جستی به دیر
گر فشانم دست عیسی آفرین
صد مسیحا ریزدم از آستین
تو ز سر وحدت اندر پرده ای
زنده یک روح است باقی مرده ای
شد فراموشت مگر آن خوب دوش
که بگفتت عیسی مریم به گوش
چون شود فردا نسازی زینهار
هین مرا نزد محمد شرمسار
گفت شاها کیستی بر گوی فاش
تا بسوزم گرد شمعت چون فراش
نک تو عیسی من حواری تو ام
جان به کف از بهر یاری توام
تو چنین که پاک و روحانیستی
گر مسیحا نیستی پس کیستی
گفت من مصباح نور سرمدم
زاده حیدر سلیل احمدم
در نوامیس نصاری و یهود
نام جدم فرقلیط و مود و مود
ایلیا و شنطیا باب من است
نام من هوشین شقیقم هاشن است
خورده پیش از هستی چار اسطقس
آب حیوان از لبم روح القدس
از دم من گفت عیسی در جواب
انی عبدالله آتانی الکتاب
من به دیهیم ربوبیت شهم
عیسی عبد و من ابو عبداللهم
غسل عیسی گر ز نهر اردن است
غسل تعمید من از خون من است
او ز دار ار شد به چارم آسمان
من به معراج سنان دارم مکان
من فرستادم بدو انجیل را
تا شود هادی بنی اسریل را
گر نبودی حکم تسلیم قضا
کشتگان را تنگ بودی این فضا
گر نبودی عهد سلطان الست
بد یکی باقی و هالک هر چه هست
زین حدیث طرفه آن فرخ نژاد
بی محابا سر به پای شه نهاد
کرد روح الله اعظم دیده ور
مرغ عیسی را به اعجاز نظر
ننگ تثلیث از رخ ناموس شست
بر یکی پیوست از باقی گسست
عشق در بتخانه طرح کعبه ریخت
دست غیرت رشته مریم گسیخت
زد به آب توبه شکل دار را
کرد سبحه رشته زنار را
گفت کای شاهنشه اقلیم عشق
ای سزای افسر و دیهیم عشق
از چه باشد پیکرت در خون غریق
گفت معشوق این چنین خواهد عشیق
گفت جسمت پر ز پیکان از چه روست
گفت پرهای پریدن سوی اوست
گفت با این سطوت شیر اوژنت
در شگفتم زین همه زخم تنت
گفت این زخمان بیرون از شمار
چشم خون باریست اندر هجر یار
شد چو آن ترسا جوان آگه ز راز
لب به تهلیل شهادت کرد باز
کرد شاهش از شراب عشق مست
شد به سوی حربگه خنجر بدست
داد مردی داد و جان بدرود کرد
روح عیسی را ز خود خوشنود کرد

وزن: فاعِلاتُنْ فاعِلاتُنْ فاعِلُنْ
نشانه‌های عروضی: - U - - | - U - - | - U -
شد چو بی خود از رحیق عشق شاه
تاخت لشگر زی حریم خیمه گاه
نالۀ مستورگان مستمند
شد روان از خیمه بر چرخ بلند
خصم در غوغا و شه رفته ز هوش
کآمد او را ناله خواهر به گوش
کای امیر کاروان کربلا
کوفیان بر غارت ما زد صلا
دیده بگشا سیل لشگر بین به دشت
دستگیری کن که آب از سر گذشت
غنچه های بوستان بوتراب
رفت بر باد و گلستان شد خراب
شه چو بشنید این صدای جانگداز
غیرت الله چشم حق بین کرد باز
بی محابا رو سوی لشگر نهاد
پای رفتارش نماند و سر نهاد
چون نشست از پا خدیو مستطاب
کرد با کافردلان روی عتاب
کای گروه کفر کیش و بد نهاد
گر شما را نیست بیمی از معاد
هین بیاد آرید از احساب خویش
رسم احرار عرب گیرید پیش
خون من گر بر شما آمد مباح
نیست این مشت عقایل را جناح
باز گردید ای گروه عهد سست
هین فرو ریزید خون من نخست
شمر دون با خیل لشگر زان عتاب
کرد رو سوی خدیو مستطاب
شد فضای آسمان نیلی ز گرد
کس نشد واقف که او با شه چه کرد
کاخ گردون را چو خون از سر گذشت
فاش شد که خنجر از حنجر گذشت
علویان در ذروۀ عرش برین
جمله زد تاج تقرب بر زمین
خرگه چار امهات آمد به یاد
لرزه بر اندام هفت آبا فتاد
از فلک بر سر زنان روح الامین
بر زمین آمد بصد شور و حنین
گاه بر چپ می دوید و گه به راست
کای گروه این نور چشم مصطفی است
ایستاده بر سر اینک جد او
چشم حسرت بر نهال قد او
ترسم از آهی جهان بر هم زند
آتش اندر مزرع آدم زند
ای ذبیح عشق ای زاد خلیل
ای فدایت صد هزاران جبرییل
بی تو فرگاه نبوت شد به باد
خاک عالم بر سر جبریل باد
بضعه زهرا به صد فریاد و آه
پا برهنه تاخت سوی حربگاه
دید جسمی در میان خون نگون
قاتلان آورده بر وی روزخون
غیرت الله نالۀ چون رعد کرد
با تعنت رو به پور سعد کرد
کای عجب در زیر خنجر خفته شاه
تو ستاده می کنی بر وی نگاه
زان سپس با لشگر کین با عتاب
کرد آن بانوی باغیرت خطاب
کاین حسین است ای گروه بی وفا
وارث حیدر سلیل مصطفی
خون او خون خداوند ودود
گر نبود آن خون خداوندی نبود
نیست مانا این سیه بخت امتان
یک مسلمانی در این کافرستان
چون صدای آشنا بشنید شاه
کرد با حسرت سوی خواهر نگاه
گفت جانا سوی خیمه باز گرد
تیغ می بارد در این دشت نبرد
سوی خیمه باز گرد ای خواهرم
تا نبینی زیر خنجر حنجرم
باز گرد ای خواهر غمگین من
که نشسته مرگ بر بالین من
باز گرد ای مونس غم پرورم
تا نبینی بر سنان رفتن سرم
این مدینه نیست دشت کربلاست
عشق را هنگام طوفان بلاست
رو به خیمه برگ و ساز شام کن
برگ و ساز ازدحام عام کن
بانوان را کن بدور خویش جمع
همچو پروانه همی بر گرد شمع
یاد آر آن روزهای دلفروز
اشک بر دامن بریز و خوش بسوز
دخت زهرا چون به خیمه بازگشت
در فغان با بانوان دمساز گشت
آنچه دور چرخ کژرو خواست شد
شاه دین را سر به نیزه راست شد
بانگ تکبیری از آن سر شد بلند
غلغله بر گنبد خضرا فکند
شد بلند از نیزه چون تکبیر او
شد همه کافردلان تکبیر گو
آری آن کو بود از او گویا مسیح
اوست خود در پرده گویای فصیح
او اگر گوید جهان گویا شود
او اگر پوید جهان پویا شود
داند آن کش بینشی در منظر است
که نوای این سر نی ز آن سر است

وزن: فاعِلاتُنْ فاعِلاتُنْ فاعِلُنْ
نشانه‌های عروضی: - U - - | - U - - | - U -
شد چو خورشید امامت در حجاب
سر برآوردند خفاشان ز خواب
سوی خرگاه امامت تاختند
کافران دیر از حرم نشناختند
فاطمه دخت شهنشاه شهید
از درون آسیمه سر بیرون دوید
دید شاه استاده شمشیری به دست
بهر منع آن گروه خود پرست
شد به صد حیرت درون خیمه باز
گفت با سجاد کی بدر حجاز
شاه ما که کشته اش پنداشتیم
بهر او آهنگ ماتم داشتیم
سوی ما نک بهر یاری آمده
تندرست از زخم کاری آمده
گر بود این شاه آن جسم طریح
قصۀ زعم یهود است و مسیح
یا نه خود این هر دو شاه ذوالمن است
روح یک روحست اگر با صد تن است
از تو ای بی نقش با چندین صور
هم منزه هم مشبه خیره سر
گفت سجادش که ای بانوی راد
هست این افرشتۀ رب العباد
کامده در کسوت شه پیش ما
بهر دفع وحشت و تشویش ما
این چنین باشد حدیث اهل راز
شرح اسرار حقیقت با مجاز
چون رقیب ناموافق تندخوست
به که در آیینه بینی روی دوست
دیده می باید که باشد شه شناس
تا شناسد شاه را در هر لباس
شد چو غایب آن شه حیدر شکوه
دست بر یغما گشودند آن گروه
خیمه ای کز تار زلف عنبرین
در جنان رشته طنابش حور عین
ز اطلس عرش معلی شقه اش
سر ان اعرف نهان در حقه اش
قبه اش کو برده از اوج سپهر
خیره از نورش دو چشم ماه و مهر
پوش زرین فلک پیرایه اش
خفته صد خورشید زیر سایه اش
او فکنده در بسیط نینوی
صیت الرحمن علی العرش استوی
شهپر جبریل جاروب درش
جلوه گاه طور سینا منظرش
فرقۀ نمرودیان بی حیا
سوختند آن بارگاه کبریا
شد ز دود دوده آل خلیل
دیده جبریل خون پالا چو نیل
آتشی که شد به یثرب شعله ور
دود آن از نینوا بر کرد سر
خانه دین شد از آن آتش به باد
پرده پوشان روی در صحرا نهاد
آن یکی آتش گرفته دامنش
وان دگر چاک از جفا پیراهنش
آن یک از هول عدو در خواب غش
وان دگر افسرده چون گل از عطش
شد به باد از بانوان تاج ور
گوشوار از گوش و معجرها ز سر
زینب آن شمع شبستان حرم
خویشتن میزد بر آتش دمبدم
گفت مردی ای عجب زین حرص زفت
کس ز حرص مال در آتش نرفت
الله او را خود چه در آتش در است
نه سمندر نه خلیل آذر است
ناگهان آن طایر پر سوخته
شد برون زان آتش افروخته
برکشیده تنگ بیماری علیل
در کنار آن بانوی آل خلیل
آری آن قومی که با عشقش خوشند
ماهی آبند و مرغ آتشند
نیست پروانه سزاوار ملام
کاندر آتش پخته گردد عشق خام

وزن: فاعِلاتُنْ فاعِلاتُنْ فاعِلُنْ
نشانه‌های عروضی: - U - - | - U - - | - U -