باز می گیرند چون استارها
نور از آن خورشید این دیوارها
شیشه های رنگ رنگ آن نور را
مینماید این چنین رنگی به ما
چون نماند شیشه های رنگ رنگ
نور بی رنگت کند آن گاه دنگ
خوی کن بی شیشه دیدن نور را
تا چو شیشه بشکند نبود عمی
دیده ی دل کو به گردون بنگریست
دید کانجا هر دمی میناگریست
قلب ایمان است و اکسیر محیط
ایتلاف خرقه ی تن بی مخیط
تو از آن روزی که در هست آمدی
آتشی یا خاک یا بادی بدی
گو ترا بودی در آن حالت بقا
کی رسیدی مر ترا این ارتقا
از مبدل هستی اول نماند
هستی بهتر بجای آن نشاند
همچنین تا صدهزاران هست ها
بعد یکدیگر دوم به زابتدا
این بقاها زین فناها یافتی
از فنایش رو چرا برتافتی
زان فناها چه زیان بودت که تا
بر بقا چسبیده ای ای ناسزا
چون دوم از اولینت بهتر است
پس فنا جوی و مبدل را پر است
صدهزاران حشر دیدی ای عنود
تا کنون هر لحظه از بدو وجود
از جمادی بی خبر سوی نما
وز نما سوی حیات و ابتلاء
باز سوی عقل و تمییزات خوش
باز سوی خارج این پنج و شش
قالب بحر این نشان پای هاست
پس نشان پا درون بحر لاست
باز منزل های خشکی زاحتیاط
هست دهها و وطنها و رباط
هست منزل های دریا در وقوف
وقت موجش بی جدار و بی سقوف
نیست پیدا اندر این ره پا و گام
نه نشان است آن منازل را نه نام
تخم بطی گرچه مرغ خانه است
کرد زیر پر چو دایه تربیت
ما در تو آن بط دریا بداست
دایه ات خاکی بد و خشکی پرست
میل دریا که دل تواند اندر است
آن طبیعت جانت را از مادر است
دایه را بگذار بر خشک وتر آن
اندر آ در بحر معنی چون بطان
گر ترا دایه بترساند زآب
تو مترس و سوی دریاها شتاب
تو بطی بر خشک و برتر زنده ای
نی چو مرغ خانه خانه کنده ای
تو ز کرمنا بنی آدم  شهی
هم به خشکی هم به دریا پا نهی
که حملنا هم علی البحر ای جوان
از حملنا هم علی البر پیش دان
مر ملایک را سوی بر راه نیست
جنس حیوان هم زبحر آگاه نیست
تو به تن حیوان به جانی از ملک
تا روی هم بر زمین هم بر فلک
رویت که زباده لاله می روید از او
وز تاب شراب ژاله می روید از او
دستی که پیاله ای زدست تو گرفت
گر خاک شود پیاله می روید از او
ای ز وجود تو نمود همه
جود تو سرمایه ی بود همه
نام و نشانت نه و دامن کشان
میگذری بر همه دامن فشان
با همه چون جان به تن آمیزناک
پاک زآلایش ناپاک و پاک
گرچه نمایند بسی غیر تو
نیست در این عرصه کسی غیر تو
حکیمی گفت سرمای یأس نیک تر از گرمای طمع است
ای درین بتکده ی طبع فریب
برده غوغای بتان از تو شکیب
سنگ بر بتکده ی آذر زن
در جهان صیت خلیلی افکن
تاج عزت ز سر عزی کش
رخت طاعت به در مولی کش
ثنوی و اهرمن و یزدان گو
تافت از انجمن ایمان رو
عیسوی شه به سه گویی افزون
خیمه از ساحت این زد بیرون
تو به صد بت چه به صد بلکه هزار
بلکه بیرون ز ترازوی شمار
کرده ای روی دل و هر نفسی
میپزی در ره ایمان هوسی
همچنان که هشیار نباید با مستان آمیزش کند دانا نیز نباید همنشینی نادان کند
ناصح از پند تو عشقم به دل افروخته شد
آتش است این نه چراغ است که از باد بمیرد
- روزه طول داد و با استخوان افطار کرد
- غیبتش طولانی شد و ناکام باز آمد
- نزدیک است که بدگمان بگوید مرا بگیرید
- هر سیاهی خرما نیست و هر سپیدی چربی
- کسی که غایب بود ناکام ماند و سهم وی را یاران خورند
- شهری را خراب می کند و کاخی می سازد
- دسته ی پیمان گوش وسوسه را می پیچاند
- اگر جغد را خیری بود از دست شکارچیان جان بدر نمی برد
- مرد هنگام آزمون سرفراز یا سرافکنده شود
- مردمان از بیم خواری خوار شوند
کم گوی ولی قصه ی درمان که به این درد
حیف است که آلوده ی درمان شده باشی
شبها ز دم هوا فسرده چو یخم
زانو به شکم کشیده همچون ملخم
چنبر شده ام چنان که می نشناسد
کس موی زهار را زموی زنخم
ای بی تو مرا امید بهبودی نه
با من تو چنان که پیش از این بودی نه
میدانستم که عهد و پیمان مرا
در هم شکنی ولی بدین زودی نه
رقیب مانع قتلم چه میشوی بگذار
که مرگ پیش ولی بهتر از حمایت تست
میکرد به غمزه سینه کاوی
پنداشت که دل به جاست ما را
دست حاجت کشیده سر در پیش
آمدم بر درت من درویش
مگرم رحمت تو گیرد دست
ور نه اسباب نامرادی هست
چون چتر سنجری رخ بختم سیاه باد
با فقر اگر بود هوس ملک سنجرم
تا یافت جان من خبر از ذوق نیم شب
صد ملک نیمروز به یک جو نمی خرم
ای وای به من گر تو به چشم همه مردم
زین گونه نمایی که به چشم من حیران

وزن: فاعِلاتُنْ فاعِلاتُنْ فاعِلُنْ
نشانه‌های عروضی: - U - - | - U - - | - U -