دلی مباد گرفتار عشق چون دل من
که هر دمش به سماک از سمک رود شیون
هر آنکه هست بدو دوستی کند دل او
خلاف من که به من دشمنی کند دل من
دلست این نه معاذالله آفتیست بزرگ
چو روزگار به صد رنج و محنت آبستن
دلست این نه علی الله مصیبتی است عظیم
کلید انده و باب بلا و فال فتن
دلست این نه عناییست  کم بتافت عنان
دلست این نه بلاییست کم بکاست بدن
من و چنین دل دیوانه یی معاذالله
تفو به سیرت شیطان و خوی اهریمن
به هیچ عهد چنین دل نیافریده خدای
به هیچ قرن چنین دل نپروریده زمن
مهی نمانده که او را دلم نکرده سجود
بتی نبوده که او را دلم نگشته شمن
به هرکجا لب لعلی در اوگرفته قرار
به هرکجا سر زلفی در او گرفته وطن
گهی به بوی خطی  گفته وصف سیسنبر
گهی به یاد رخی  کرده مدح نسترون
کرا دلیست چنین گو بیا به من بنما
دلی که دیدنش اینست بایدش دیدن
دلی ندیده ام از هرچه در جهان بیزار
بجز شمایل سنگین دلان عهدشکن
دلی ندیده ام از صبح تا به شام دوان
چو سایه از پی خورشید چهرگان ختن
دل منست  که  گویی درم خریده اوست
هر آنچه در همه آفاق  کلفتست و محن
دل منست  که از بسکه صا برست و حمول
هنوز در عجبم  کاو دلست یا آهن
دل منست  که در شهر هرکجا قمریست
چو هاله حلقه زنان آیدش به پیرامن
دل منست  که همچو شتر به رقص آید
به هرکجا که رود از حدیث عشق سخن
دل منست  که بعد از هزار سال دگر
به بوی عشق بتان سر برآورد زکفن
دل منست  که از خار خار عشق بتان
چو مرغ در قفس افتاده می طپد به بدن
دل منست  که نشناسمش ز زلف بتان
ز بسکه در رخ او هست پیچ و تاب و شکن
دل منست  که مانند غنچه تنگدلست
ز شوق طلعت گلچهرگان غنچه دهن
ندانما چه کنم با چنین دلی  که مراست
که هم مقرب مرگست و هم معذب تن
مرا مشاورتی باید اندرین معنی
به رای مصلحتی را ز دوستان  کهن
چه سخت کار کز مشورت شود آسان
چه سست رایا کز مصلحت شود متقن
نخست پرسم از دوستان که دلتان را
چه حالتست و چه  حیلت چه  فطرتست و چه فن
به راه عشق و هوس هیچ می گذارد پای
به خط مهر بتان هیچ می نهد گردن
ز زلف لاله رخان هیچ می چرد سنبل
ز روی سروقدان هیچ می چند سوسن
اگر دل همه ماند بدین دلی که مراست
که دیدن رخ خوبانشان بود دیدن
عبث عبث دل مسکین خود نیازارم
به جرم آنکه به کوی بتان کند مسکن
عزیز دارمش آنسان که دیگران دارند
که منع عادت فطری بود خلاف فطن
به هر کجا که رود او شتابمش ز قفا
اگر به ساحت سقسین و گر به ملک دکن
به هر کجا که خرامد متابعت کنمش
اگر به خطه خوارزم اگر به صقع یمن
گرفتم آنکه بلاییست عشق روی بتان
بلا چو عام بود دلکش ست و مستحسن
دل تمام جهان چون رخ نکو خواهد
دل منست  که مایل شده به وجه حسن
وگر دل دگران را طبیعتی است دگر
پی نصیحت دل بر کمر زنم دامن
چه مایه پندکه از بند سودمندترست
که پند قاسر روحست و بند قابض تن
دل ار شنید نصیحت ز من چه بهتر ازین
که احتیاج نیفتد به قید و بند و شکن
وگر نصیحت نشنید و خیرگی آورد
کشان کشان برمش تا به بند شاه زمن
جهانگشای محمد شه آفتاب ملوک
که نور چهره او گشت سایه ذوالمن
به جود عالم بخش و به تیغ عالم گیر
به  گرز سندان  کوب و به برز خاره شکن
اگر به طرف چمن باد همتش بوزد
به جای لاله و گل لعل دردمد ز چمن
وگر فتد به دمن عکس روی دشمن او
به جای لاله همه کهربا دمد ز دمن
ز تیر جان شکرش بدسگال جان نبرد
گر از ستاره زره سازد از سپهر مجن
چو ابرگریه کند از سخای او دریا
چو رعد ناله  کشد از عطای او معدن
به ساعد ملک از نعل خنگ او یاره
به تارک فلک از گرد جیش او گرزن
لهیب خنجر سوزان او به روز وغا
جهان به چشم عدوکرده چشمه سوزن
ظفر به گیسوی مفتول پر چمش مفتون
فلک ز حلقه فتراک پر خمش آون
ز جود او که ازو ملک باغ بهرامج
ز تیغ او که ازو دشت  کان بهرامن
به باد داده قضاگنج نامه قارون
به آب شسته قدر بارنامه قارن
گهی بگرید کلکش چو ابر در آذار
گهی بخندد تیغش چو برق در بهمن
همی بخندد ازان  گریه جان اقلیدس
همی بگیرد ازین خنده روح رویین تن
ایا ز خوی تو ایام رشک باغ بهشت
ایا ز خلق تو آفاق داغ راغ ختن
اگر همال تو خواهد زمانه جادو
وگر نظر تو جوید ستاره ریمن
به مکر می نتوان بست باد در چنبر
به زرق می نتوان سود آب در هاون
هرآن زمین که تو روزی درو نبرد کنی
نروید از گل او تا به حشر جز روین
هنر به عهد تو رایج ترست از دینار
گهر ز جود تو ارزانترست از ارزن
سقر ز خلق نضیرت نظیر جنت عدن
شبه ز نطق نزیهت شبیه در عدن
به خدعه تا نتوان برد گرمی از آتش
به حیله تا نتوان برد چربی از روغن
همیشه دیده حاسد ز رشک تو دریا
هماره دامن سایل ز جود تو مخزن

وزن: مَفاعِلُنْ فَعَلاتُنْ مَفاعِلُنْ فَعَلُنْ
بحر: مجتث مثمن مخبون محذوف
نشانه‌های عروضی: U - U - | U U - - | U - U - | U U -