cnababaie/persian-poetry-meters huggingface dataset:
باده ارزان شد و زهاد خرابند و یباب
ساقی از جام بلورین تو جان را دریاب
می رود عمر براهی که نمی آید باز
این دمی چند که باقیست بمی خانه شتاب
باده ار دل شد و دل جان شد و جان جانان شد
این همه سور همه ناله چنگست و رباب
آشیانیست حریفان ترا مجلس انس
سایبانیست محبان ترا ظل سحاب
پیش اصحاب طریقت سخن از لا و نعم
نزد سلطان حقیقت نه سؤال و نه جواب
دل بجانان ده و تجرید شو از هر دو جهان
دل و جان را برهانی مگر از ذل حجاب
قاسمی را غرض اینست که در ملک وجود
خویشتن را بشناسی که تویی لب لباب

وزن: فَعَلاتُنْ فَعَلاتُنْ فَعَلاتُنْ فَعَلُنْ
بحر: رمل مثمن مخبون محذوف
نشانه‌های عروضی: U U - - | U U - - | U U - - | U U -
چند ازین افسانهای خاک و آب
در طلب داری رخ از دریا متاب
چند گردی کوه و صحرا از هوس
پیش هو آ انه حسن المآب 
چون حجاب خود تویی بگذر ز خود
تا ببینی روی او را بی حجاب
با تو چون گویم چه گویم ای عزیز
موج دریا را ندانی از سراب
رهروان رفتند ره را راستی
تو چنین خوش خفته در ظل سحاب
تا بدیدم روی آن سلطان حسن
خواب را هرگز نمی بینم بخواب
جان مردم طالب قشر خسیس
جان قاسم طالب لب لباب

وزن: فاعِلاتُنْ فاعِلاتُنْ فاعِلُنْ
نشانه‌های عروضی: - U - - | - U - - | - U -
سخنی می رود به صدق و صواب
جان عالم تویی به جان دریاب
جمله ذرات رو بدان سویند
که تویی جمله را ملاذ و مآب
با تو کس را برابری نرسد
که تویی مرجع ثواب و عقاب
دل و جان را کجا کند روشن
زاهد مرده واعظ در خواب
سعی کن سعی تا برون آری
کشتی عمر خویش از غرقاب
قاسمی عمر نازنین بگذشت
به شتابست عمر ما بشتاب

وزن: فَعَلاتُنْ مَفاعِلُنْ فَعَلُنْ
بحر: خفیف مسدس مخبون
نشانه‌های عروضی: U U - - | U - U - | U U -
سخنی می رود بوجه صواب
همه قشرند و دوست لب لباب
دوست در پرده می نماید روی
دل ما چاک می زند جلباب
ما و دلدار خوش نشسته بهم
اغلق الباب ایها البواب 
از خدا رحمتیست پنهانی
دل بیدار و دیده بی خواب
هرچه آید از آن حبیب قلوب
جمله وحیست یا ورای حجاب
در شادی و دیدن دلدار
بگشای ای مفتح الابواب
قاسمی این مقلدان کورند
ره نبینند در خطاب و صواب

وزن: فَعَلاتُنْ مَفاعِلُنْ فَعَلُنْ
بحر: خفیف مسدس مخبون
نشانه‌های عروضی: U U - - | U - U - | U U -
شب همه شب به هوای تو چنین مست خراب
بانگ عشق تو بگوشم رسد از چنگ و رباب
نفسی بیش نماندست ز بیمار غمت
آخر ای یار گرامی نفسی اندر یاب
ما که سودای تو داریم نگوییم ز زهد
نکند بلبل شوریده دل آهنگ غراب
خانه آب و گل خویش چه معمور کنیم
کعبه جان و دل ما چو خرابست و یباب
این چه رسمست که بر روی نقاب اندازی
چهره بگشا و برانداز ره و رسم و نقاب
تا یقین تو باخلاص مقارن نشود
قشر باشی بر مستان حقیقت نه لباب
قاسم از صحبت جهال کناری یابد
که ندانند بد از نیک و خطا را ز صواب

وزن: فَعَلاتُنْ فَعَلاتُنْ فَعَلاتُنْ فَعَلُنْ
بحر: رمل مثمن مخبون محذوف
نشانه‌های عروضی: U U - - | U U - - | U U - - | U U -
عاشقم خسته ام خراب و یباب
غرق دریای حیرتم دریاب
توبه کردم ز عاشقی چندی
توبه از توبه کردم ای تواب
عاشقان در جهان سرمستی
همه لبند و دوست لب لباب
لیس فی الدار غیره موجود
چنک می گوید از زبان رباب
نیک و بد را بمان و با حق باش
تا شوی فارغ از عقاب و ثواب
ما و درد فراق و جور حبیب
سخنی مشکلست اندر یاب
گر تو خون دلم همی ریزی
آخر ای جان شتاب چیست شتاب
عالمی غرق بحر نور شوند
گر از آن رو بیفکنی جلباب
هرکسی ره برویی آوردند
قاسمی رو بیار و باده ناب

وزن: فَعَلاتُنْ مَفاعِلُنْ فَعَلُنْ
بحر: خفیف مسدس مخبون
نشانه‌های عروضی: U U - - | U - U - | U U -
لن ترانی  می رسد از طور موسی را جواب
چون خطاب از دوست آید سر بنه گردن متاب
گر ز حق ترسیده از فریاد یا ربی بزن
تا دمادم بشنوی از حق خطاب مستطاب
چنک می گوید اغثنی یا ودود از سوز عشق
گر تو فانی گشته ای ارنی  است در بانگ رباب
جام می می نوش و از نزدیک ما دوری مکن
آخر ای نادان مگر نشنیده ای من غاب خاب
مدتی لبیک  و سعدیکی  بزن در راه دین
تا ترا لبیک  آید از خدا اندر جواب
دل بدلبندی بده یا زنده مانی جاودان
این سخن مشهور باشد در حدیث شیخ و شاب
تا تو دربند حجابی غافلی بی بهره ای
قاسمی گر مرد راهی وارهان دل از حجاب

وزن: فاعِلاتُنْ فاعِلاتُنْ فاعِلاتُنْ فاعِلُنْ
بحر: رمل مثمن محذوف
نشانه‌های عروضی: - U - - | - U - - | - U - - | - U -
یار همسایه تو شد دریاب
همه اینست خیر ما فی الباب 
هستی خود ببین و دوست ببین
هم برین ختم گشت فصل خطاب
یک زمانم مجال می باید
قصه کهنه و شب مهتاب
یار ما دربدر بما نزدیک
وقت از دست می رود دریاب
بوی آن یار می رسد ز نسیم
افتح الباب ایها البواب 
توبه از عشق کرد زاهد شهر
از چنین توبه توبه یا تواب
بر دل و جان قاسمی بگشا
در وصل ای مفتح الابواب

وزن: فَعَلاتُنْ مَفاعِلُنْ فَعَلُنْ
بحر: خفیف مسدس مخبون
نشانه‌های عروضی: U U - - | U - U - | U U -
ای از جمال روی تو تابنده آفتاب
وی آفتاب روی ترا بنده آفتاب
تا آفتاب روی تو بفروخت جان خرید
از دولت تو گشت فروزنده آفتاب
ما حسن روی خوب ترا طالب آمدیم
ما طالبان حسن و فروشنده آفتاب
چون آفتاب روی تو در ذرها بدید
شد پیش ماه روی تو شرمنده آفتاب
تا آفتاب روی تو بر بام و درافتاد
گشت از فروغ روی تو رخشنده آفتاب
چون آفتاب روی ترا دید بنده شد
از اشتیاق روی تو دل زنده آفتاب
قاسم هوای روی تو دارد بروز و شب
چون هست از جمال تو تابنده آفتاب

وزن: مَفْعُولْ فاعِلاتُ مفاعیلُ فاعِلُنْ
بحر: مضارع مثمن اخرب مکفوف محذوف
نشانه‌های عروضی: - - U | - U - U | U - - U | - U -
ای پرتو جمال ترا بنده آفتاب
وز پرتو جمال تو فرخنده آفتاب
چون دید از آن جمال که یک لمعه بیش نیست
از شوق نور روی تو زد خنده آفتاب
اندر سماع در همه جا پرتو تو دید
این بد سبب که جست پراکنده آفتاب
تو آب زندگانی و جانها گدای تست
از آفتاب روی تو شد زنده آفتاب
تو پادشاه حسنی و حسن تو لم یزل 
باتیغ حکم تو سپر افکنده آفتاب
تا آفتاب روی ترا دید سجده کرد
در پرتو جمال تو شرمنده آفتاب
قاسم نثار مقدم آن شاه دل فروز
جیب و دهان خود بزر آگنده آفتاب

وزن: مَفْعُولْ فاعِلاتُ مفاعیلُ فاعِلُنْ
بحر: مضارع مثمن اخرب مکفوف محذوف
نشانه‌های عروضی: - - U | - U - U | U - - U | - U -
عدیل نیست ترا در جهان حسن و ملاحت
عجب لطیف و صبیحی بخیر باد صباحت
دلم بسوخت ز حیرت تنم گداخت ز غیرت
قضا بمرگ رقیبان چو کج نهاد کلاهت
گرم بتخت نشانی ورم ز پیش برانی
مطیع رای تو باشم بهر چه هست صلاحت
ز فیض خوی تو گلشن جهان صورت و معنی
ز نور روی تو روشن جمال صبح سعادت
تسلیی ز تو دل را هزار عزت و تمکین
تجلیی ز تو جان را هزار شهد شهادت
فغان و ناله جانها گذشت از سر گردون
بوصل گوی که ای جان رسید وقت عنایت
تو پادشاه جهانی سبیل عشق تو دانی
طریق قاسم مسکین شکستگی و ملامت

وزن: مَفاعِلُنْ فَعَلاتُنْ مَفاعِلُنْ فَعَلاتُنْ
بحر: مجتث مثمن مخبون
نشانه‌های عروضی: U - U - | U U - - | U - U - | U U - -
ای مظهر جمال تو مرآت کاینات
وی جنبش صفات تو از مقتضای ذات
هرجا که هست لمعه روی تو لامعست
گر کنج صومعه است و گر دیر سومنات
چون ظاهر از مظاهر ذرات عالمی
ظاهر شد از ظهور تو اسم تنزلات
اشباح انس صورت ارواح قدس شد
ارواح قدس صورت اعیان ممکنات
هر صورتی تعین خاصست و در وجود
محوست نقش غیر و نشان تعینات
مشکل ز حد گذشت در آن عقدهای زلف
ای پرتو جمال تو حلال مشکلات
قاسم شد از شراب ازل مست لم یزل 
هل من مزید می زند از بهر باقیات

وزن: مَفْعُولْ فاعِلاتُ مفاعیلُ فاعِلُنْ
بحر: مضارع مثمن اخرب مکفوف محذوف
نشانه‌های عروضی: - - U | - U - U | U - - U | - U -
پیش از بنای مدرسه و دیر سومنات
ما با تو بوده ایم در اطوار کاینات
اندر میان حکایت پیغام در گذشت
چون با منی همیشه چه حاجت بمرسلات
ازما خلاف دوست نیایدکه با حبیب
همراه بوده ایم در انواع واردات
زنهارذکر غیر دگر برزبان مران
صاحبدلان بغیر نکردندالتفات
هشیار شرط نیست که باشیکه در جهان
هر ذره از ذراری کونند ساقیات
زاهدمکن مبالغه با ما و این بدان
بر جنس طیبین حلالست طیبات
قاسمخموش باش و عنان سخن بکش
تا پیر عشق با تو نگوید ز باقیات

وزن: مَفْعُولْ فاعِلاتُ مفاعیلُ فاعِلُنْ
بحر: مضارع مثمن اخرب مکفوف محذوف
نشانه‌های عروضی: - - U | - U - U | U - - U | - U -
دلم رابرد عشقت فات مافات 
کجا یابم دگر هیهات هیهات
چنان گشتم ز حیرانی و مستی
که نشناسم دو بیتی از تحیات
چه گویم شکر ساقی را که جامی
بجان بخشید و وارستم ز شهمات
ز مستی راز می گوییم و گویند
چه افتادش که می گوید خرافات
ادبها رانگه دارید زنهار
که موسی مست شد اندر مناجات
خدا را گفت یا رب فتنه از تست
چو شد شوریده موسی وقت میقات
نه تنها قاسمی مست از می اوست
که از جامات او مستند ذرات

وزن: مَفاعیلُنْ مَفاعیلُنْ فَعولُنْ
نشانه‌های عروضی: U - - - | U - - - | U - -
ستة ایام  گفت و سبع سماوات 
ثم علی العرش استوا است نهایات
حضرت حق را عروش نامتناهیست
فاش بگویم عروش جمله ذرات
بر سر ذره مستویست باسمی
چون بشناسی رسی بنیل مرادات
هرچه که گویم فقیه گوید هی هی
هرچه که گوید فقیه گویم هیهات
هرکه شراب خدا ز جام محمد
نوش کند وارهد ز عشوه وطامات
نعره مستی مزن که مست هوایی
غایت عمیا بود بجهل مباهات
قاسمی و صحبت فقیه مقلد
فاتحه خوانیم بهر دفع بلیات

وزن: مُفْتَعِلُنْ فاعِلاتُ مُفْتَعِلُنْ فَعْ
بحر: منسرح مثمن مطوی منحور
نشانه‌های عروضی: - U U - | - U - U | - U U - | -
مرآت اوست جمله ذرات کاینات
یا عاشقین قوموا حیوا علی الصلات 
در کوی عشق او بادب رو که گفته اند 
در طور عاشقی حسناتست سییات
ای آرزوی جان چه کنم من دوای دل
بی تو نه خواب دارم و نه صبر و نه ثبات
جان مست روی تست که آن روی دلفروز
صبحیست از سعادت و روزیست از نجات
زار و نزار تست دلم هر کجا که هست
جان دوستدار تست اگر موت اگر حیات
بسم الله ار بخون دلم مایلی بگو
روزی مبارک آمد و شب لیلة البرات
گفتند قاسمی ز هوای تو جان نبرد
در خنده رفت یار و چنین گفت مات مات

وزن: مَفْعُولْ فاعِلاتُ مفاعیلُ فاعِلُنْ
بحر: مضارع مثمن اخرب مکفوف محذوف
نشانه‌های عروضی: - - U | - U - U | U - - U | - U -
عشق ما را هزار فن آموخت
عشق ما را هزار حله بدوخت
عشق ما را هزار بار خرید
بار دیگر هزار بار فروخت
عشق ما را هزار عالم ساخت
عشق در ما هزار عالم سوخت
دین و دنیا بسوخت و جان و خرد
عشق چون آتش فنا افروخت
هرکس اندوخت در جهان هنری
قاسمی عشق و عاشقی اندوخت

وزن: فَعَلاتُنْ مَفاعِلُنْ فَعَلُنْ
بحر: خفیف مسدس مخبون
نشانه‌های عروضی: U U - - | U - U - | U U -
از ما خبر برید بدان عاشقان مست 
پیمانه پر کنید که پیمان ما شکست
صورت نبست شیوه زهد و صلاح ما
با عاشقان مست نشستیم می بدست
ماییم و جام باده و رندی و عاشقی
تا عاقبت شویم برین در چو خاک پست
با ما سخن ز باده و ساقی و جام گوی
کازاده است از دو جهان رند می پرست
هر جان بآرزویی و هر دل بمقصدی
ماییم و جام باده و معشوقه الست
در راه عشق حاضر و چالاک ره روید
هرجا که فتنه ایست برین رهگذار هست
قاسم سخن مگوی بجان سخن بدان
جان سخن شناس چو کبریت احمرست

وزن: مَفْعُولْ فاعِلاتُ مفاعیلُ فاعِلُنْ
بحر: مضارع مثمن اخرب مکفوف محذوف
نشانه‌های عروضی: - - U | - U - U | U - - U | - U -
گر زاهدست جانم اگر رند می پرست
با روی تست روی دلم هر کجا که هست
جانم فدای ساقی و دردی درد او
کز نیم جرعه توبه و ناموس ما شکست
ذرات کاینات برقصند لایزال 
قومی ز باده مست و گروهی ز باد مست
انصاف و راه راست نبود این که واعظان
گفتند می بدست و گرفتند می بدست
از دل رسید هرچه برویم رسید و من
دل را بدوست دادم و از درد دل برست
از یار اگر مراد نداری طلب رواست
شوخی مکن که مصلحت کار از آن سرست
ارنی  بگو ز مستی لن  کاندرین مقام
سر در کشست عاشق و معشوق سرکشست
گر پرتو جمال تو از روی بت ندید
رهبان دیر ما ز چه رو گشت بت پرست
بگشاد پرده از رخ اسرار قاسمی
در حال می فروش سر خم باده بست

وزن: مَفْعُولْ فاعِلاتُ مفاعیلُ فاعِلُنْ
بحر: مضارع مثمن اخرب مکفوف محذوف
نشانه‌های عروضی: - - U | - U - U | U - - U | - U -
ما پیش شمع روی تو پروانه وار مست
جان در سماع عشق ز معشوقه الست
پیدا ز نور روی تو گشتیم در جهان
ما ذره ایم و روی تو خورشید انورست
بنما بما جمال و برافکن نقاب را
کان روی دلفروز تو جانبخش عالمست
از روز زلف غارت دلهای خسته کرد
اینست کار عشق اگر روز اگر شبست
از عاقلان اگر چه نصیبی نیافتیم
با عاشقان رویم که آنجا کرم کمست
می خواست نقش خاتم شاهی ز من برد
خاتم ز دست نفس کشیدم بضربدست
قاسم مجال نیست سخن را شتاب کن
ما پیش آن جمال بیاریم هرچه هست

وزن: مَفْعُولْ فاعِلاتُ مفاعیلُ فاعِلُنْ
بحر: مضارع مثمن اخرب مکفوف محذوف
نشانه‌های عروضی: - - U | - U - U | U - - U | - U -
ای دوست دلم راهوس باده حمراست
زان باده حمرا که درو نور تجلاست
مستان خرابیم سراز پای ندانیم
این حیرت و دهشت همه از جودت صهباست
خواهی لقب از خضر کن و خواه مسیحا
عشقست بهر حال که او محیی موتاست
ای خواجه اگر معرفتی نیست محالست
گر معرفتی هست نصیب دل داناست
تا کی بلب جوی ز حیرت زدگانی
از جوی گذر کن که درین سوی تماشاست
از عشق جهانگیر که عالم همه مستند
گر عشق و سلامت طلبی مایه سود است
قاسم ز سر کوی تو هرگز نشود دور
چون نور تجلی ز جبین تو هویداست

وزن: مَفْعُولْ مفاعیلُ مفاعیلُ فَعولُنْ
بحر: هزج مثمن اخرب مکفوف محذوف
نشانه‌های عروضی: - - U | U - - U | U - - U | U - -
این همه موج بی کران ز چه خاست
عشق با دست و جان ما دریاست
شیوه عشق رستخیز بود
هر کجا شد قیامتی برخاست
راه عاشق صراط باریکست
گاه سرشیب و گاه سر بالاست
این سرو آنسرست راه بدوست
عشق سریست لیک از آن سرهاست
چند گویی که ترک عشق بکن
عقل مستست و جان همه سوداست
جان موسی بطور نزدیکست
دل احمد میان عشق و هواست
دوست در محملست چون خورشید
جان ما مست آن جلاجلهاست
شب و روزم خوشست و خوشحالم
که مرا دوست مونس شبهاست
قاسمی بی نوا شو و بنگر
که همه جا ازو نشانیهاست

وزن: فَعَلاتُنْ مَفاعِلُنْ فَعَلُنْ
بحر: خفیف مسدس مخبون
نشانه‌های عروضی: U U - - | U - U - | U U -
بآفتاب جمالت که نور دیده ماست
که آفتاب جمالت ز ذرها پیداست
میان باغ جهان از زلال وصل حبیب
نهال جان مرا صد هزار نشو و نماست
فراغتست دل از فکر جنت و دوزخ
مرا که جانب جانان هزار عشق و هواست
اگر جهان همه دشمن شوند و طعنه زنند
بهیچ رو نخورم غم که دوست جانب ماست
مزن تو سنک بجاممکه اوست در پس جام
بدان که منزل جانان سراچه دل ماست
چه جای جام و صراحی که در طریقت عشق
کمینه جرعه رندان دیر ما دریاست
هزار تیغ جفا از تو بر جگر خوردم
مرا که هر سر مویی هزار حسن وفاست
بجان تو که ز اغیار دل مبرا کن
بدو سپار دلت را که مالک دلهاست
بپیش قاسم بیدل قیامتست این عشق
بلا و مرگ و مصیبت فذلک منهاست

وزن: مَفاعِلُنْ فَعَلاتُنْ مَفاعِلُنْ فَعَلُنْ
بحر: مجتث مثمن مخبون محذوف
نشانه‌های عروضی: U - U - | U U - - | U - U - | U U -
جان عالم تو و این قصه ز جانت پیداست
یار من جان منی و جان جهانت بفداست
شور عشقت ز جهان جان مرا یکتا کرد
این چه شورست که از عشق تو اندر سر ماست
هرکرا نور یقین رهبر و همراه بود
دامنش تر نشود گر همه عالم دریاست
گر ترا عین یقین هست ببینی بیقین
عشق از غره پیشانی جانان پیداست
نتوانم که دل از دوستیش بردارم
که میان من و دلدار همه صدق و صفاست
گفت آن یار کجا هست و کجایش جویم
گفتم ار طالب راهی چو ببینی همه جاست
گفتم ایدوست ز هجران بوصالت چندست
گفت هیهات که از حد سمک تا بسماست
یار آن زلف دل افروز برافشاند ز دوش
در دو عالم بدمی شور قیامت برخاست
گر بلایی بسرآید تو مترسان دل را
مذهب قاسم دل خسته بلاعین عطاست

وزن: فَعَلاتُنْ فَعَلاتُنْ فَعَلاتُنْ فَعَلُنْ
بحر: رمل مثمن مخبون محذوف
نشانه‌های عروضی: U U - - | U U - - | U U - - | U U -
چون صبح سعادت ز جبین تو هویداست
ما را بتو صد گونه تولا و تمناست
تو ساقی جانهایی و جانها بتو شادند
در ده قدح باده که هنگام تولاست
در مجلس مستان خدا وقت سماعست
چون عشق مزید آمد و چون حسن هویداست
هر قصه که در وصف جمالست و جلالست
تا فکر زیادت نکنی نسبت سوداست
آنجای که جسمست بکلی همه اسمست
آن جای که جانیست نه اسم و نه مسماست
با عشق خدا باش که در صورت و معنی
چون کار تو عشقست همه کار مهیاست
قاسم چه کنی گر نکنی روی بدین بحر
کین کثرت امواج هم از لجه دریاست

وزن: مَفْعُولْ مفاعیلُ مفاعیلُ فَعولُنْ
بحر: هزج مثمن اخرب مکفوف محذوف
نشانه‌های عروضی: - - U | U - - U | U - - U | U - -
چون نور رخت از همه سو ظاهر و پیداست
ذرات جهان را بولای تو تولاست
آن زلف دلاویز بر آن روی دل افروز
آشوب جهان آمد و سر فتنه غوغاست
دل را ز جهان هیچ تمنای دگر نیست
جز دولت درد تو که آن مقصد اقصاست
بالات چو دیدیم دل از دست بدادیم
ما را چه گناهست چو این فتنه ز بالاست
صد خرقه بیک جرعه دهد صوفی صافی
از جام می عشق تو کان باده مصفاست
چون شاهد و مشهود یکی دیدم و دانست
در مذهب من اسم همه عین مسماست
ای جان تو اگر طالب یاری بحقیقت
با درد درآمیز که آن عین مداواست
از ضعف دل و زردی رخساره میندیش
در عشق قدم زن که ز معشوق مددهاست
زان حسن دل افروز ز شوق دل قاسم
چون شرح توان داد که ناید بصفت راست

وزن: مَفْعُولْ مفاعیلُ مفاعیلُ فَعولُنْ
بحر: هزج مثمن اخرب مکفوف محذوف
نشانه‌های عروضی: - - U | U - - U | U - - U | U - -
خورشید منور ز جمال تو هویداست
در مشرب عذب تو چه گویم که چه سرهاست
عارف نکند منع من از عشق تو آری
مجنون چه کند کین کشش از جانب لیلاست
عمریست بسر می برم اندر سر کویت
در سایه زلف تو که آن مایه سوداست
ناصح ز سیاهی دل خویش ندانست
کان زلف سیه پوش تو غارتگر دلهاست
ای دل همه کس طالب یارند فاما
تا بخت کرا جوید و دولت ز کجا خاست
از بوی می عشق تو شد مست جهانی
زاهد بخرابات مغان آمد و می خواست
گویند که آن یار ز قاسم نکند یاد
این نیز هم از طالع شوریده شیداست

وزن: مَفْعُولْ مفاعیلُ مفاعیلُ فَعولُنْ
بحر: هزج مثمن اخرب مکفوف محذوف
نشانه‌های عروضی: - - U | U - - U | U - - U | U - -
دوست در مجلس جان آمد و محفل آراست
شیوها کرد که هرگز بصفت ناید راست
باده نوشید و غزل خواند و صراحی در دست
هر کجا رفت بدین شیوه قیامت برخاست
گر ترا دیده دل روشن و صافی باشد
پرتو نور تجلی ز جبینش پیداست
باده ام دادی و گفتی که ز ما شاکر باش
گر همه شکر شوم شکر تو نتوانم خواست
عشق سلطان وجودست و جهان بنده او
علم عشق موبد ز سمک تا به سماست
زهد و تقوی و ورع جمله مقامات نکوست
همه عالیست ولی عشق مقام اعلاست
دید در عشق که آشفته و حیرت زده ام
گفتکین حیرت و دهشت همه از بهجت ماست
چون خلاص دو جهان از نظر سلطانست
ورد جانم همه یا سید و یا مولاناست 
فرد را باشمگو نسیه که فرصت نقدست
فرد و عاشق نشود هر که رهین فرداست
آفرینش بطریقی که نهادند نکوست
نظر هر که خطا دید هم از عین خطاست
قاسمی در ره مقصود بجان باید رفت
گر بلایی رسد آن لام بلا عین عطاست

وزن: فَعَلاتُنْ فَعَلاتُنْ فَعَلاتُنْ فَعَلُنْ
بحر: رمل مثمن مخبون محذوف
نشانه‌های عروضی: U U - - | U U - - | U U - - | U U -
دین هر کس بقدر صدق و صفاست
دیدن عاشقان طریق فناست
چند پرسی لباب عرفان چیست
آنچه با فهم تو نیاید راست
سخن سر این معما را
تو ندانسته ای مگو که خطاست
خواستم جام داد و عذر بگفت
عذر این را کجا توانم خواست
در ریاض ابد بفیض ازل
جان ما را هزار نشو و نماست
قبله گم کرده ام رو بنما
که جمال تو قبله دلهاست
قاسمی آسمان الا الله
گرچه بالا بود ولی بی لاست

وزن: فَعَلاتُنْ مَفاعِلُنْ فَعَلُنْ
بحر: خفیف مسدس مخبون
نشانه‌های عروضی: U U - - | U - U - | U U -
رنگ رز رنگ خمی کرد و نیامد خم راست
گنه رنگ رزست این و تو گویی خم راست
رنگ رز کافر اماره آواره بود
قول و فعلش همه در راه خدا روی و ریاست
رنگ عقل و دل و جان گیر اگر رنگ رزی
رنگ اماره بدکاره همه زنگ خطاست
گر تو در رنگ رزی عاقل و دانا باشی
جنس با جنس درآمیز که نورست و صفاست
رنگ جان رنگ لطیفست درآمیز درو
که همه نور هدایت ز جبینش پیداست
نفس اماره ما مایه کفرست یقین
چونکه برخاست همه کفر و ضلالت برخاست
این همه گفت و شنیدیم ولی هست یقین
کار با زاهد خود کام نمی آید راست
جان بهجران تو آخر چه المها که کشید
دل بدرد تو درآمیخت که آن عین دواست
دل و جان را بتو دادیم و فراغت گشتیم
قاسمی در ره تحقیق فنا عین بقاست

وزن: فَعَلاتُنْ فَعَلاتُنْ فَعَلاتُنْ فَعَلُنْ
بحر: رمل مثمن مخبون محذوف
نشانه‌های عروضی: U U - - | U U - - | U U - - | U U -
ز درد عشق اگر جان غریق بحر بلاست
هزار شکر که دل در مقام صبر و رضاست
حریف بزم قلندر کسی تواند بود
که در طریق محبت ز جان و دل برخاست
میان مجلس مستان ز پا وسر بگذر
که آن مقام خراباتیان بی سر و پاست
مؤذنان حقیقت بلند میگویند
که آستان خرابات عشق قبله ماست

وزن: مَفاعِلُنْ فَعَلاتُنْ مَفاعِلُنْ فَعَلُنْ
بحر: مجتث مثمن مخبون محذوف
نشانه‌های عروضی: U - U - | U U - - | U - U - | U U -
عشق و مستوری و مستی چو نمی آید راست
این جمالیست که از جمله جهان جان تر است
عشق و مستوری و عفت که شنیدست وکه دید
این کمالیست که از ذرات تو در نشو و نماست
بی تو آرام ندارم چه بود درمانم
حسن تو جلوه گری کرد و جهان را آراست
در مقامی که کند دلبر ما جلوه گری
شیوه حسن و ملاحت ز جبینش پیداست
سخنی از سر تسلیم و رضا میگویند
منشین چونکه قیامت ز قیامت برخاست
ما بدرگاه تو عالم بجوی باخته ایم
این چنین حالت مردانه مستانه کراست
سنجق عشق تو در ملکت جانها زده اند
تا بدان حد که هرگز بصفت ناید راست
خانه دهر بدیدی و شنیدی حالش
مرو ای دوست که این راه فریبست و خطاست
گر بقاسم ز تو دشنام رسد باکی نیست
این هم از دولت پیشینه دیرینه ماست

وزن: فَعَلاتُنْ فَعَلاتُنْ فَعَلاتُنْ فَعَلُنْ
بحر: رمل مثمن مخبون محذوف
نشانه‌های عروضی: U U - - | U U - - | U U - - | U U -
معراج عاشقی که فنا در پی فناست
در طور عشق شیوه مستان کبریاست
با عقل کم نشینکه مقام تحیرست
همراه عشق شو که صفا در پی صفاست
عشقست هرچه هست و بگفتیم و گفته اند
عشقست بوصل دوست رساند بضرب راست
گویی ملامتی شور و رسوای خاص و عام
آری بعشق روی تو کان نور والضحاست
هرچیز کز تو آید بر جان ما خوشست
گر لطف و قهر باشد اگر جور اگر جفاست
دی یار می گذشت و رقیب از عقب رسید
گفتم که عمر می رود و مرگ در قفاست
قاسم مباش منکر مستان راه عشق
همراه عشق باش که همسایه لقاست

وزن: مَفْعُولْ فاعِلاتُ مفاعیلُ فاعِلُنْ
بحر: مضارع مثمن اخرب مکفوف محذوف
نشانه‌های عروضی: - - U | - U - U | U - - U | - U -
مهربان یار وفاپیشه کجا رفت و کجاست
که جمالش همگی نور دل و دیده ماست
من بدان یار گرامی برسیدم دیدم
که همه نور تجلی ز جبینش پیداست
یار خوش خوی چو بنشست قیامت بنشست
باز آن یار چو برخاست قیامت برخاست
در وفا کوش و صفا کوش که جان می داند
کین متاعیست که در ملک تو آن مستوفاست
حالت روی و ریا شیوه سرمستانست
کمترین شیوه این زاهد ما روی و ریاست
صوفیان جمله پی خرقه و تسبیح شدند
غیر آن صوفی ما کو ز میان مستثناست
قاسمی جمله جهان مرده غفلت گشتند
غیر آن زنده کن مرده که یحیی الموتاست

وزن: فَعَلاتُنْ فَعَلاتُنْ فَعَلاتُنْ فَعَلُنْ
بحر: رمل مثمن مخبون محذوف
نشانه‌های عروضی: U U - - | U U - - | U U - - | U U -
و هو معکم گفت از این معنی چه خواست
یعنی جان ها در بقای حق فناست
این معیت چیست باری فی المثل
جان جان ها صوت و این معنی صداست
منتهی هرگز نگردد سر عشق
سر عاشق منتها در منتهاست
بی حلول و اتحاد آن شاه عشق
لایزال و لم یزل مهمان ماست
گفتمش بنشین و بنشان فتنه را
خاست واندر خاستن صد فتنه خاست
صدهزاران نامه دارد شاه عشق
در طی هر نامه ما را نامه هاست
قاسمی طالب ز فرط اشتیاق
چون گذشت از جان ز جانان مرحباست

وزن: فاعِلاتُنْ فاعِلاتُنْ فاعِلُنْ
نشانه‌های عروضی: - U - - | - U - - | - U -
یک سخن از قول اخوان الصفاست
سر بکوب آنرا که سرش نیست راست
یک حدیث از قصه اسرار تو
عاشقی نشنید کز جان برنخاست
هرگز از عشق تو نشکیبد دلم
جان ما مس است و عشقست کیمیاست
گر تو گویی جان فدا کن بهر من
ای دل و جان صد هزارت جان فداست
گفته ای کان یار آمد از سفر
تا قیامت از دل و جان مرحباست
بر امید وصل از بیم فراق
شب همه شب تا سحرگه ربناست
قاسم از روی و ریا بگذشته است
کار عاشق برتر از روی و ریاست

وزن: فاعِلاتُنْ فاعِلاتُنْ فاعِلُنْ
نشانه‌های عروضی: - U - - | - U - - | - U -
در همه روی زمین یک دل هشیار کجاست
تا بگویم بیقین منزل آن یار کجاست
همه مستند و خرابند ز غفلت هیهات
دل و جانی که بود حاضر و هشیار کجاست
دل عشاق سراسیمه و فریاد کنان
یار کو خرمن ما سوخت بیک بار کجاست
چند گویی خبر از دار جنان ای واعظ
دل ما را خبری گوی که دلدار کجاست
همه جانها متحیر که کجا رفت آن یار
گنج بی مار کجا شد گل بی خار کجاست
یار را بر سر بازار جهان یافته ام
باز می جویمش اندر بن بازار کجاست
عارفی را که بتوفیق خدا بینا شد
همه اقرار شود معنی انکار کجاست
قصه سربسته بگفتیم و ازین روشن تر
گر تو خواهی بطلب کلبه عطار کجاست
در جمال تو عجب واله و حیران گشتم
قاسمی عقل کجا دانش بسیار کجاست

وزن: فَعَلاتُنْ فَعَلاتُنْ فَعَلاتُنْ فَعَلُنْ
بحر: رمل مثمن مخبون محذوف
نشانه‌های عروضی: U U - - | U U - - | U U - - | U U -
جان گنه کار است و مجرم رحمت جانان کجاست
قصه طغیان ز حد شد سوره غفران کجاست
محو گرداند گناه عالمی را در دمی
یا رب آن موج کرم و آن بحر بی پایان کجاست
قصه فرعونیان از حد گذشتای پیر عقل
طالب جان را خبر کنموسی عمران کجاست
ظلمت بو جهل بگرفتست عالم سربسر
درد بو دردا کجا شد صفوت سلمان کجاست
عالمی اخوان شیطانند با هم متفق
آخر ای دانا نشان نشایه انسان کجاست
از عطش جانها بلب آمد در این دریای ژرف
ساقی باقی شناسد چشمه حیوان کجاست
عشق سر مستست و میگوید بآواز بلند
ما بجانان واصلیم آن عقل سرگردان کجاست
طاعت بی درد را هرگز نباشد چاشنی
ناله مستان سرگردان بی سامان کجاست
قاسمی از دیو مردم نفرتی دارد عظیم
صولت غولان ز حد شد صدمت سلطان کجاست

وزن: فاعِلاتُنْ فاعِلاتُنْ فاعِلاتُنْ فاعِلُنْ
بحر: رمل مثمن محذوف
نشانه‌های عروضی: - U - - | - U - - | - U - - | - U -
در خاکدان دهر دلی شادمان کجاست
یک دل که ایمنست ز غم در جهان کجاست
در گیر و دار فتنه دوران بسوختیم
داری خبر بگوی که دارالامان کجاست
در صومعه چو جرعه ای از درد درد نیست
راهم نشان دهید که دیر مغان کجاست
چون ارغنون ز درد خماریم در نفیر
ساقی بیار جام می ارغوان کجاست
آن دارد آن نگار که آنست هرچه هست
آنرا طلب کنند حریفان که آن کجاست
پنهان شدست یار چو گنج نهان ز ما
هرچند ظاهرست که گنج نهان کجاست
در نو بهار عمر چو سر سبزیی نماند
ای باغبان بگوی که باد خزان کجاست
با آنکه یار در عمه اعیان عیان شدست
مخفیست در ظهور که عین عیان کجاست
قاسم بر آستانه عشق تو بار یافت
دانست سجده گاه سر عاشقان کجاست

وزن: مَفْعُولْ فاعِلاتُ مفاعیلُ فاعِلُنْ
بحر: مضارع مثمن اخرب مکفوف محذوف
نشانه‌های عروضی: - - U | - U - U | U - - U | - U -
دلدار یار ماست غمش غمگسار ماست
در غار وحدتیم و همو یار غار ماست
ما شیر شرزه ایم درین عرصه وجود
گرگی که اندرین گله بینی ماست
در ما دگر بچشم حقارت نظر مکن
ما انتظار دوست جهان انتظار شکار ماست
در آتش فراق بیک بار سوختیم
شمع رخت کجاست که شب زنده دار ماست
غم می خوریم و هیچ شکایت نمی کنیم
ما را چه غم ز غم که غمت غمگسار ماست
بی گلشن وصال تو سرسبز نیستیم
بنمای آن جمال که باغ و بهار ماست
گفتم که کیست قاسمی ای آرزوی جان
گفتند عاشقیست که زار و نزار ماست

وزن: مَفْعُولْ فاعِلاتُ مفاعیلُ فاعِلُنْ
بحر: مضارع مثمن اخرب مکفوف محذوف
نشانه‌های عروضی: - - U | - U - U | U - - U | - U -