cnababaie/persian-poetry-meters huggingface dataset:
دل به یاد تو سرخوش است همان
شعلة شوق سرکش است همان
پر برآوردم از خدنگ جفا
مژه دستی به ترکش است همان
کرد آشفته خاطر جمعی
طرة او مشوش است همان
توتیا گشت استخوان و مرا
چشم بر گرد  ابرش است همان
گر شدم از تو دور روزی چند
کششت در کشاکش است همان
بجهد گر سپندی از آتش
باز گشتن به آتش است همان
ناخوشی ها اگر چه دید بسی
دل فیاض او خوش است همان

وزن: فَعَلاتُنْ مَفاعِلُنْ فَعَلُنْ
بحر: خفیف مسدس مخبون
نشانه‌های عروضی: U U - - | U - U - | U U -
ز مژگان چند چون ابر بهاران
سرشک لاله گون بارم چو باران
به خاک کوهکن برمی فروزم
چراغ لاله ای در کوهساران
خط سبزش مرا شوریده تر کرد
جنون کهنه نو شد در بهاران
سمندش را به جولان خواهد آورد
بلند اقبالی این خاکساران
جدایی نو محب را بلایی است
به من در هجر او رحم است یاران
کشاکش با تمنای تو دارد
بنازم حسرت امیدواران
نگه را رخصت خونریزیی ده
قراری کرده ای با بیقراران
به مژگان تو در خنجر گذاری است
نگاهت آن سر خنجر گذاران
به غیر از خار خار دل نچیدم
گلی در آرزوی گل عذاران
مرا در دوستداری عمر بگذشت
ندیدم دوستی زین دوستداران
نبیند تیره روز و روزگاری
چون من فیاض کس در روزگاران

وزن: مَفاعیلُنْ مَفاعیلُنْ فَعولُنْ
نشانه‌های عروضی: U - - - | U - - - | U - -
می توان از زندگانی دست آسان شستن
لیک دست از دامن زلف تو نتوان داشتن
زلف را گو فکر جمعیت کند تا کی چنین
خود پریشان بودن و ما را پریشان داشتن
می توان صد بار مردن هر نفس از درد او
لیک نتوان درد او محتاج درمان داشتن
جان اگر با من نسازد در غم او گو مساز
می توانم من غمش در سینه چون جان داشتن
درد او فیاض اگر درمان ندارد گو مدار
می توان این درد را بهتر ز درمان داشتن

وزن: فاعِلاتُنْ فاعِلاتُنْ فاعِلاتُنْ فاعِلُنْ
بحر: رمل مثمن محذوف
نشانه‌های عروضی: - U - - | - U - - | - U - - | - U -
به نومیدی ستم باشد ز راه دوست برگشتن
چو اشک و آه عاشق تا توان زیر و زبر گشتن
پی دیدار آن با هر نگاهی آشنا باید
شدن چون سرمه در هر دیده و نور نظر گشتن
درین طوفان صرصر آرزوی شعلگی خامست
نداری خانه گر در سنگ نتوانی شرر گشتن
نه بر کف داغ عشق و نه به سر ژولیده مویی ها
چه لازم بر سر تیر حوادث بی سپر گشتن
روایی هر چه بینی ناروایی ها از آن خوشتر
شدن سنگ سیه بهتر درین دوران که زر گشتن
تفاوت در میان خوبرویان نقض یکرنگی است
به هر جا کاسة شیریست می باید شکر گشتن
تماشای دل خود کن چه لازم همچو آیینه
پی در یوزة دیدار دایم دربه در گشتن
نمی دانم کدامین عیشم امشب زار خواهد کشت
گهش در پای افتادن گهی بر گرد سر گشتن
ترا شوق نجف فیاض اگر در خاک غلتاند
عجب نبود فلک را هم همین کامست در گشتن

وزن: مَفاعیلُنْ مَفاعیلُنْ مَفاعیلُنْ مَفاعیلُنْ
بحر: هزج مثمن سالم
نشانه‌های عروضی: U - - - | U - - - | U - - - | U - - -
چو گرد چند به دنبال کاروان گشتن
توان به بال و پر مصرعی جهان گشتن
مراد جلوة نازست از سهی قدان
وگرنه گرد سر سرو می توان گشتن
ترحمی که به من کرده ای گناه تو نیست
که از تصرف عشق است مهربان گشتن
ز پیریم چه غم اکنون که ممکن است مرا
رخ تو دیدن و بار دگر جوان گشتن
چه خوش نماست از آن تندخو مرا فیاض
به گریه دیدن و خندیدن و روان گشتن

وزن: مَفاعِلُنْ فَعَلاتُنْ مَفاعِلُنْ فَعَلُنْ
بحر: مجتث مثمن مخبون محذوف
نشانه‌های عروضی: U - U - | U U - - | U - U - | U U -
به راه دیر سبکبار و بی حرج رفتن
صواب تر که گرانبار راه حج رفتن
به راستی نرود کارها همیشه ز پیش
گریوه طی نتوان کرد جز به کج رفتن
حضیض و اوج سپهر برین بود رمزی
که راه عشق نشاید به یک نهج رفتن
چو کام تلخ نگردد نمی شود شیرین
به راه صبر توان از پی فرج رفتن
اگر دعای قدح را ز برکنی فیاض
ترا ضرر نباشد پی محج رفتن

وزن: مَفاعِلُنْ فَعَلاتُنْ مَفاعِلُنْ فَعَلُنْ
بحر: مجتث مثمن مخبون محذوف
نشانه‌های عروضی: U - U - | U U - - | U - U - | U U -
گرت هواست به هر نیک و بد به سر بردن
دلی چو آینه باید به دست آوردن
به هرزه جان چه کند کوهکن نمی داند
که روزی دگران را نمی  توان خوردن
به جانفشانی اگر ابروت اشاره کند
توان به دست اجل مفت جان به در بردن
ستم به حال دل دشمنان ستم باشد
دلی که دوست نداری چه باید آزردن
به آب زندگی خضر کس نپردازد
به حسرت لب لعل تو تا توان مردن
چه غم به معجزة نوح کار اگر افتد
که دامن مژه ای می توانم افشردن
به گلبنم که نظر کردة خزان بلاست
گل همیشه بهارست ذوق پژمردن
چنان طراوت گل ریخت موج بر سر هم
که در هوای چمن غوطه می توان خوردن
چه می خوری غم دلگیری از فلک فیاض
چو آب آینه شو دل نهاد  افسردن

وزن: مَفاعِلُنْ فَعَلاتُنْ مَفاعِلُنْ فَعَلُنْ
بحر: مجتث مثمن مخبون محذوف
نشانه‌های عروضی: U - U - | U U - - | U - U - | U U -
چه خواهد شد دو روزی جور کمتر می توان کردن
دو روزی با اسیران بلا سر می توان کردن
سرت گردم به رسم امتحان لطفی زیان می کن
اگر بهتر شود یک داغ دیگر می توان کردن
بگو قاصد از آن لب هر چه هم نشنیده ای با من
وگر آخر شود بازش مکرر می توان کردن
ز دینم کرده ای بیگانه از یک لطف پنهانی
به لطف دیگرم یکباره کافر می توان کردن
تغافل پیشه کن فیاض اگر رام خودش خواهی
به یک رم هر دو عالم را مسخر می توان کردن

وزن: مَفاعیلُنْ مَفاعیلُنْ مَفاعیلُنْ مَفاعیلُنْ
بحر: هزج مثمن سالم
نشانه‌های عروضی: U - - - | U - - - | U - - - | U - - -
لبی تر یک دم از جام طرب کم می توان کردن
ولی چندان که خواهی مستی از غم می توان کردن
دوا نامحرم دردست و مرهم خصم ناسورست
بلی الماس را با داغ محرم می توان کردن
ز لطف ظاهری خشم نهانی کم نمی گردد
هلاهل داخل اجزای مرهم می توان کردن
به دیدارت سجل کردیم خون دین و دنیا را
به نازی قتل عام هر دو عالم می توان کردن
همین بس تا قیامت سرخ رویی های امیدم
که از خونم حنای عشرتی نم می توان کردن
چنان گرد کدورت شست از دل آتش عشقم
که از خاکسترم آیینة جم می توان کردن
مدد بخشد اگر عشق آفتاب  قطره دشمن را
چو مادر مهربانی طفل شبنم می توان کردن
فلک گر لخت دل را هم به ما بسیار می داند
پشیمانی ندارد پاره ای کم می توان کردن
کسی تا چند رام این هوس پروردگان باشد
گهی از چشم مردم چون حیا رم می توان کردن
بدل برداشت باری را که گردون برنمی تابد
طواف جریت فرزند آدم می توان کردن
به دست افتد دمی گر یار زنگ از دل بری فیاض
تلافی های غم از صحبت هم می توان کردن

وزن: مَفاعیلُنْ مَفاعیلُنْ مَفاعیلُنْ مَفاعیلُنْ
بحر: هزج مثمن سالم
نشانه‌های عروضی: U - - - | U - - - | U - - - | U - - -
چه پای بستة تدبیرم بایدم بودن
که در قلمرو تقدیر بایدم بودن
قضا به چین جبین رد نمی شود هرگز
چه لازم است که دلگیر بایدم بودن
دمی به خلق خوشم روزگار نگذارد
دم نسیمم و شمشیر بایدم بودن
پیاده در جلو غفلتم کنون کز هوش
دو اسبه در پی نخجیر بایدم بودن
ز سرگرانی زلف تو درهمم چه کنم
که بار خاطر زنجیر بایدم بودن
چنان نرفت غم دوری رهم از یاد
که در تهیة شبگیر بایدم بودن
کدام عیش جوانی کدام عهد طرب
که در تلافی آن پیر بایدم بودن
چه غم ز قامت خم دیده این امیدم بس
که در کمان هوس تیر بایدم بودن
ظهور درد دل من گذشت از آن فیاض
که زیر منت تقریر بایدم بودن

وزن: فَعَلاتُنْ فَعَلاتُنْ فَعَلاتُنْ فَعَلُنْ
بحر: رمل مثمن مخبون محذوف
نشانه‌های عروضی: U U - - | U U - - | U U - - | U U -
می شد از طرة او کام دل آسان دیدن
می توانستی اگر خواب پریشان دیدن
ما گذشتیم ز فکر سر و سامان چه کنیم
نتوان زلف ترا بی سرو سامان دیدن
زده ای دستة گل بر سرو داغم چه کنم
بار بر خاطر دستار تو نتوان دیدن
غم ایام چه بودی همه با من بودی
که پریشان بودن به که پریشان دیدن
پاک شو از همه خواهش که توانی فیاض
هر چه خواهی همه در آینة جان دیدن

وزن: فَعَلاتُنْ فَعَلاتُنْ فَعَلاتُنْ فَعَلُنْ
بحر: رمل مثمن مخبون محذوف
نشانه‌های عروضی: U U - - | U U - - | U U - - | U U -
نه تنها در چمن از زوی گل گل می توان چیدن
که سنبل از نسیم شاخ سنبل می توان چیدن
دل درد آشنا ای آنکه داری در چمن بخرام
که گل از ناله های زار بلبل می توان چیدن
بهار گلستان حسن را نازم که در عهدش
بنفشه از خط و سنبل ز کاکل می توان چیدن
ز بس صحن چمن از خندة گلزار خرم شد
در او چون دست گلباز از هوا گل می توان چیدن
توان چیدن گل وصلش به دست آرزو فیاض
ولیکن این گل از شاخ تحمل می توان چیدن

وزن: مَفاعیلُنْ مَفاعیلُنْ مَفاعیلُنْ مَفاعیلُنْ
بحر: هزج مثمن سالم
نشانه‌های عروضی: U - - - | U - - - | U - - - | U - - -
اگر چشمت کند یک عشوة مستانه در گلشن
دگر بر کف نگیرد شاخ گل پیمانه در گلشن
چنان چشمت میان اهل دل آوارگی افکند
که بلبل کرد جا در آتش و پروانه در گلشن
اگر گیرد نشان آن سر کو از صبا ترسم
که دیگر تا ابد بلبل نسازد خانه در گلشن
به عهد چشم مستت بخت من بیدار کی ماند
که گیرد چشم نرگس خواب ازین افسانه در گلسن
برو فیاض تخم سبحه در جای دگر افکن
نبینی حاصلی از کشتن این دانه در گلشن

وزن: مَفاعیلُنْ مَفاعیلُنْ مَفاعیلُنْ مَفاعیلُنْ
بحر: هزج مثمن سالم
نشانه‌های عروضی: U - - - | U - - - | U - - - | U - - -
برافکن پرده و از عکس آن رونوبهارم کن
درآ در جلوه و از داغ حسرت لاله زارم کن
شرم چون کشتة ناز تو بهر خونبهای من
زمین جلوه گاه خویش را وقف مزارم کن
ز لطف آشکارت قدر من پوشیده می ماند
به پنهانی بیا در پیش مردم آشکارم کن
مرا تا از نظر انداختی با خاک یکسانم
بیا بر رغم گردون یک کف خاک اعتبارم کن
قرار صبر با خود داده ام اما پشیمانم
بگو فیاض ازو حرفی و دیگر بیقرارم کن

وزن: مَفاعیلُنْ مَفاعیلُنْ مَفاعیلُنْ مَفاعیلُنْ
بحر: هزج مثمن سالم
نشانه‌های عروضی: U - - - | U - - - | U - - - | U - - -
گر جام میی داری عزم لب جویی کن
ور مهر بتی داری فکر سر کویی کن
ای غنچه سری داری در راه بتی در باز
وی گل دهنی داری وصف گل رویی کن
دانم که وفایی نیست ای چرخ ترا باری
چون خاک کنی ما را در کار سبویی کن
این خواب هوس تا کی شد فوت نماز عشق
از خون دل و دیده بر خیز وضویی کن
فیاض درین وادی راهی ست به سر منزل
هر چند نمی یابی باری تک و پویی کن

وزن: مَفْعُولْ مَفاعیلُنْ مَفْعُولْ مَفاعیلُنْ
بحر: هزج مثمن اخرب
نشانه‌های عروضی: - - U | U - - - | - - U | U - - -
بعد ازین ای دل تلاش مهر هر ناکس مکن
بس ترا آنها که کردی بیش ازین زین پس مکن
عبرت از من گیر و از پروردگان دامنم
دشمنی با خود نداری دوستی با کس مکن
اوج عنقا گر نداری در نظر زحمت مکش
بال بشکن جلوة پرواز را نارس مکن
در کنار ناقصان کامل نمودن ناقصی است
شعله وش خود را گل دامان مشت خس مکن

وزن: فاعِلاتُنْ فاعِلاتُنْ فاعِلاتُنْ فاعِلُنْ
بحر: رمل مثمن محذوف
نشانه‌های عروضی: - U - - | - U - - | - U - - | - U -
اسکندرم دستور من عقل هنر فرسود من
آیینة اسکندری جان غبارآلود من
تا کی نهد بر آتشم چون عود و من دم در کشم
ترسم بگیرد چرخ را یک باره آه و دود من
تا از غبار کوی او آرایش خود کرده ام
خورشید حسرت می برد بر روی گردآلود من
دلاک هستی نرخ من چندان که می گیرد بلند
عشق تو یکسان می خرد بود من و نابود من
رامند وحش و طیر اگر بر صوت داودی چرا
رم می کند وحشی من از نغمة داود من
عشقست و در عالم همین بیتابی و بی طاقتی
طاقت زیان گر می شود در عاشقی ها وسد من

وزن: مُسْتَفْعِلُنْ مُسْتَفْعِلُنْ مُسْتَفْعِلُنْ مُسْتَفْعِلُنْ
بحر: رجز مثمن سالم
نشانه‌های عروضی: - - U - | - - U - | - - U - | - - U -
نمی گردد مگر در صیدگاه دل شکار من
نمی دانم به هر جانب چه می تازد سوار من
از آن در عشق او میلم به دلتنگی فزون باشد
که جز در تنگنای دل نمی گردد دچار من
تویی در خور شب و روزم چه در دنیا چه در عقبا
مه من آفتاب من بهشت من بهار من
تو رفتی بس نبود از پیشم ای بیرحم بی پروا
که بردی در رکاب خود شکیب من قرار من
ندارم دست دامن گیر و ترسم روز محشر هم
چنین بی دست و پا از خاک برخیزد غبار من
چنان گم گشتگان را وعدة من منتظر دارد
که پر بر هم نزد عنقا دمی در انتظار من
شکار ناتوانی ها چنان شد پیکر زارم
که بر جسمم گرانی می نماید جان زار من
پریشان آن قدر گفتم که در هر کهنه اوراقی
که بینی تا قیامت بر تو خواند یادگار من
به دل سودای زلفش آن قدر فیاض جا دادم
که روید تا قیامت سنبل از خاک مزار من

وزن: مَفاعیلُنْ مَفاعیلُنْ مَفاعیلُنْ مَفاعیلُنْ
بحر: هزج مثمن سالم
نشانه‌های عروضی: U - - - | U - - - | U - - - | U - - -
نو خط من کرده است عزت نخجیر من
سلسلة عنبرین ساخته زنجیر من
کام حلاوت کشم طعم هلاهل گرفت
لعل که شکر فکند در قدح شیر من
حکمت یونان چکد گر ز لبم دور نیست
خون فلاطون خورد نالة شبگیر من
بر لب خاموش من شکوه درآید به جوش
در پس نه پرده دار گوش به تقریر من
دم ز فلاطون زند صورت خمخانه ام
مدرس اشراق گشت مجلس تصویر من
عاشق و معشوق راهست ز هم فیض ها
آنکه مرید منست هست هم او پیر من
رنگ تغافل شکست دوش ز بی تابیم
بی سببی هم نبود این همه تغییر من
تا نشوی رام من رام نگردم به تو
هست مسخر شدن مایة تسخیر من

وزن: مُفْتَعِلُنْ فاعِلُنْ مُفْتَعِلُنْ فاعِلُنْ
بحر: منسرح مطوی مکشوف
نشانه‌های عروضی: - U U - | - U - | - U U - | - U -
ز ناز آن رام دشمن گرچه دایم می رمید از من
ولی درد دل ناگفته گاهی می شنید از من
من آن نامهربانی ها که می دیدم نمی بینم
نمی دانم به غیر از مهربانی ها چه دید از من
نمی دانم کباب ناز بودم یا عتاب امشب
همین دانم که خونابی به حسرت می چکید از من
تو طاقت دشمن و آنگه من و طاقت محالست این
کنون آن صبر و آن طاقت که می دیدی رمید از من
خوشا عهدی که در کوی تو بودم از جهان فارغ
چه خواری ها که گردون از تغافل می کشید از من
ز بس خون ها ز رشک کشتگانت می خورم ترسم
که جوشد در قیامت خون یک محشر شهید از من
تو ای فیاض اگر با من نزاعی در جهان داری
جهان و هر چه در وی از تو و میرزا سعید از من

وزن: مَفاعیلُنْ مَفاعیلُنْ مَفاعیلُنْ مَفاعیلُنْ
بحر: هزج مثمن سالم
نشانه‌های عروضی: U - - - | U - - - | U - - - | U - - -
اوج گیرد رتبة افتادگی از حال من
تیره بختی سر به گردون ساید از اقبال من
بس که در افتادگی ها گرد بر رویم نشست
خاک بر سر می کند آیینه از تمثال من
من به راه وصل پویان روز و شب چون آفتاب
شام هجران هر قدم چون سایه از دنبال من
تا نسیمی می وزد بر من ز پا افتاده ام
هست هر برگ خزانی نامة احوال من
می فزاید غفلتم چندانکه عمرم می رود
به زبه چون بگذرد فیاض ماه و سال من

وزن: فاعِلاتُنْ فاعِلاتُنْ فاعِلاتُنْ فاعِلُنْ
بحر: رمل مثمن محذوف
نشانه‌های عروضی: - U - - | - U - - | - U - - | - U -
هم حریف زندانم هم رفیق چاهم من
بخت تیره روزانم کوکب سیاهم من
نه به خلد در خوردم نه به دوزخ ارزانی
خوش گناه کارم من طرفه بی گناهم من
جرم اگر نمی باشد بخششی نمی پاشد
بر امید عفو او عاشق گناهم من
تکیه بر کرم دارم از گنه چه غم دارم
بیم را نمی دانم آرزو پناهم من
کم ندارم از سامان با همه پریشانی
آه و ناله اسبابم گریه دستگاهم من
هر کجا که بخرامی هر کجا که بنشینی
خاک آستانم من فرش جلوه گاهم من
عزتم نمی داری قیمتم نمی دانی
سرمة سلیمانی مشت خاک راهم من
خدمتم چه می ارزد طاعتم چه می باشد
آب گشتم از خجلت شرم عذرخواهم من
از نجات نومیدم وز کنار محرومم
همتی سلامت را کشتی تباهم من
گرچه در هنر بیشم جمله بار بر خویشم
حجت غریمم من عصمت گناهم من
پر غرور فیاضم در جنون و رسوایی
غیر را نمی خواهم طرفه پادشاهم من

وزن: فاعِلُنْ مَفاعیلُنْ فاعِلُنْ مَفاعیلُنْ
بحر: مقتضب مثمن مطوی مقطوع
نشانه‌های عروضی: - U - | U - - - | - U - | U - - -
تا دورم از تو ای بت نامهربان من
دورست شادمانی عالم ز جان من
چندان بگریم از غم دوری که سیل اشک
چون خس به کوی دوست برد استخوان من
با آنکه عمر من همه با یاد او گذشت
هرگز نگفت یاوه سگ آستان من
جز گریه کس نکرده شبی میل صحبتم
جز ناله کس نبوده دمی همزبان من
فیاض خوش دگر به زبان ها فتاده ای
ترسم به گوش غیر رسد داستان من

وزن: مَفْعُولْ فاعِلاتُ مفاعیلُ فاعِلُنْ
بحر: مضارع مثمن اخرب مکفوف محذوف
نشانه‌های عروضی: - - U | - U - U | U - - U | - U -
گر نه ابراهیم عهد خود بود جانان من
چون کند جا در دل چون آتش سوزان من
از ازل کردند در خونریزی من اتفاق
خنجرش را آشنایی هاست با مژگان من
درهم از همچشمی بخت سیاه عاشقست
نیست بی باعث پریشان طرة جانان من
گر فدا کردم به راهت دین و ایمان را چه غم
دین و ایمانم تویی دین من و ایمان من
گر چنین فیاض از مژگان تراود سیل خون
می شود رسوای عالم حسرت پنهان من

وزن: فَعَلاتُنْ فَعَلاتُنْ فَعَلاتُنْ فَعَلُنْ
بحر: رمل مثمن مخبون محذوف
نشانه‌های عروضی: U U - - | U U - - | U U - - | U U -
من بلبلم و گلشن کویت چمن من
فرهادم و چین سر زلفت وطن من
رسوا شدم از بس که ز یاد تو شدم پر
بوی تو شنیدند همه از سخن من
مهر تو اگر رنگ برون داد عجب نیست
کز یاد لبت شیشة می گشت تن من
جز شعلة آهم نبود در شب هجران
شمعی که فروزد نفسی انجمن من
فیاض به جز شرح پریشانی من نیست
در نامة احوال شکن در شکن من

وزن: مَفْعُولْ مفاعیلُ مفاعیلُ فَعولُنْ
بحر: هزج مثمن اخرب مکفوف محذوف
نشانه‌های عروضی: - - U | U - - U | U - - U | U - -
ای ترا جلوه خوش و قامت رعنا موزون
همه اندام تو نیکو همه اعضا موزون
بیت ابروی تو ناخن به جگر بیش زند
گرچه دیوان رخت هست سراپا موزون
گرنه اندیشة آن قامت رعنا باشد
مصرعی سر نزند تا ابد از ما موزون
جلوه بیجا نکنی زانکه چو بیجا باشد
مصرعی می شود از یک حرکت ناموزون
عشق را باش که گر عشق نباشد فیاض
نکته ای سر نزند از دل دانا موزون

وزن: فَعَلاتُنْ فَعَلاتُنْ فَعَلاتُنْ فَعَلُنْ
بحر: رمل مثمن مخبون محذوف
نشانه‌های عروضی: U U - - | U U - - | U U - - | U U -
از دل هوای وصل تو کی می رود برون
کی نشیه از طبیعت می می رود برون
امشب ز شرم نالة زارم نفس نزد
این عقده کی ز خاطر نی می رود برون
گر باد دستی مژه ام بشنود به خواب
دود از نهاد حاتم طی می رود برون
هر صبحدم ز خشکی افسردگان زهد
خون از دماغ شیشة می می رود برون
فیاض را وداع کنان دید یار و گفت
مجنون این قبیله ز حی می رود برون

وزن: مَفْعُولْ فاعِلاتُ مفاعیلُ فاعِلُنْ
بحر: مضارع مثمن اخرب مکفوف محذوف
نشانه‌های عروضی: - - U | - U - U | U - - U | - U -
سر فدای جانانست کام افتخارست این
تن به خاک یکسانست اوج اعتبارست این
قد چو سرو بستانست چهره چون گلستانست
لب شراب مستانست مایة بهارست این
رخ چو ماه تابانست خط چو موج ریحانست
لب چو آب حیوانست طرفه شهریارست این
خط لعل می نوشت سبزة بناگوشت
چشمة سیه پوشت خضر آشکارست این
آن دو ماه رخسارست یا دو عکس گلزارست
وین دو زلف دلدارست یا دو حلقه مارست این
این دو شاخ مرجانست یا دو پارة جانست
خود نه این و نه آنست لعل آبدارست این
جسم زار فیاض است یا خیال اعراض است
خاک چشم اغراض است یک کف غبارست این

وزن: فاعِلُنْ مَفاعیلُنْ فاعِلُنْ مَفاعیلُنْ
بحر: مقتضب مثمن مطوی مقطوع
نشانه‌های عروضی: - U - | U - - - | - U - | U - - -
از زمین بوس درش یک دم نپیچد سر جبین
هست نقش سجدة او سرنوشت هر جبین
مهر خار راه او پیوند مژگان می کند
ماه گرد درگهش را گرده دارد بر جبین
عمرها شد تا به ذوق سجدة خاک دری
می نهم چون پرتو خورشید بر هر در جبین
نور ساید در رهش چون جبهة خورشید پا
آب گردد بر درش چون چهرة گوهر جبین
کم عیاری می کند پیش لبش آب حیات
پر گره دارد ز رشک لعل او کوثر جبین
قد چو سرو ناز پروردست و کاکل مشک تر
چهره چون خورشید تابانست و چون اختر جبین
زلف و کاکل چشم و ابرو چهر و عارض خط و خال
هر یکی جای خوشی دارد ولی کافر جبین
هر زمان در کشتنم از سرگرانی های ناز
پر ز چین دارد دم تیغ تو از جوهر جبین
شعله پیش آه من سر بر نمی آرد ز شرم
بر زمین در پیش اشکم می نهد اخگر جبین
جبهة شایسته ای پیدا کند گر آفتاب
سجدة خاک درش را نیست لایق هر جبین
در جواب صایب صاحب سخن فیاض من
می گذارم پیش خود بر خاک تا محشر جبین

وزن: فاعِلاتُنْ فاعِلاتُنْ فاعِلاتُنْ فاعِلُنْ
بحر: رمل مثمن محذوف
نشانه‌های عروضی: - U - - | - U - - | - U - - | - U -
در خواب خمار آن چشم دایم ز شراب او
چشم همه شب تا روز بیدار ز خواب او
تیغ تو و ما هر دو از تشنه لبی مردیم
او تشنه به خون ما ما تشنه به آب او
از ساغر وصل او لب تر نتوان کردن
اندیشه به چرخ افتد از بوی شراب او
در بزم جگرخواری جرأت نتوان کردن
خمیازه نفس دزدد از بوی کباب او
اندیشه نرنجانی از تربیتم فیاض
ممکن نبود هرگز تعمیر خراب او

وزن: مَفْعُولْ مفاعیلُ مفاعیلُ فَعولُنْ
بحر: هزج مثمن اخرب مکفوف محذوف
نشانه‌های عروضی: - - U | U - - U | U - - U | U - -
بهار رفت و نچیدیم گل ز گلشن او
چمن چمن نشکفتیم از شکفتن او
کشید گوشة دامن ز ما ولی در حشر
چو خون کشته بود دست ما و دامن او
سپهر کام دل من نداد و می ترسم
که دود ناله برآرد دلم ز خرمن او
چو شیشه هر که تنک ظرفیی کند در بزم
به قول مفتی خم خون او به گردن او
به ذو فنونی فیاض اعتباری نیست
اگر چه شیوة عشق و جنون بود فن او
زلف افشاندی و بردی همه ایمان به گرو
کفر را سلسله جنبید دگر از سر نو
سایه افکندی اگر بر سر ما نیست عجب
نتواند که ز خورشید نریزد پرتو
نخل امید به بر می رسد اندیشه مدار
کشت را صبر بباید که رسد وقت درو
با بدی چشم نکویی نتوان داشت ز کس
بر گندم نخوری جان من از کشتة جو
عیش امروز مده از کف فرصت فیاض
غم فردا چه خوری روز نو و روزی نو

وزن: فَعَلاتُنْ فَعَلاتُنْ فَعَلاتُنْ فَعَلُنْ
بحر: رمل مثمن مخبون محذوف
نشانه‌های عروضی: U U - - | U U - - | U U - - | U U -
ای سرو پای بستة سرو روان تو
وی غنچه دل شکستة کنج دهان تو
ایمان شکست یافتة کفر طره ات
زنار تاب خوردة موی میان تو
گل گل شکفت عارضت از نشیة شراب
از جوی شیشه آب خورد گلستان تو
دارد ز ذوق چشمة حیوان دهن پر آب
تا گفته ام به خضر حدیث دهان تو
در دودمان عشق همین بلبل است و بس
ای دوست جان نالة فیاض و جان تو

وزن: مَفْعُولْ فاعِلاتُ مفاعیلُ فاعِلُنْ
بحر: مضارع مثمن اخرب مکفوف محذوف
نشانه‌های عروضی: - - U | - U - U | U - - U | - U -
اثر ندیده دل از حرف مهربانی تو
چو شمع تا به کی این گرمی زبانی تو
کسی چه گونه کند ضبط خود که دل ها را
به آشکار برد غمزة نهانی تو
تو گرم عذر ستم گشتی و مرا به لب
شکایت آب شد از شرم همزبانی تو
هنوز طفلی و دانشوران عالم را
زبان نکته فرو بست نکته دانی تو
به خط سبز نظر راندی آن قدر فیاض
که گشت بر همه روشن سواد خوانی تو

وزن: مَفاعِلُنْ فَعَلاتُنْ مَفاعِلُنْ فَعَلُنْ
بحر: مجتث مثمن مخبون محذوف
نشانه‌های عروضی: U - U - | U U - - | U - U - | U U -
از گل آوازه ای شنیدی تو
آنچه من دیده ام ندیدی تو
عالمی را ز نکته پر کردم
کاش یک نکته می شنیدی تو
مردم از خسرت تو و شادم
که به این آرزو رسیدی تو
لوح بر کف چه می نهی ای ماه
تخته بر روی خور کشیدی تو
گفتمی شمه ای ز درد دلم
گر به این درد می رسیدی تو
چند نالی به هرزه ای بلبل
پردة گوش گل دریدی تو
زاهدا هرزه من نمی شنوم
برو از سر مرا خریدی تو
نرسیدی به مطلبی هر چند
در پی این و آن دویدی تو
هیچ بیرون نمی روی فیاض
سخت در کنج غم خزیدی تو

وزن: فَعَلاتُنْ مَفاعِلُنْ فَعَلُنْ
بحر: خفیف مسدس مخبون
نشانه‌های عروضی: U U - - | U - U - | U U -
چو موکشان به گلشنم آرد هوای تو
در پای گلبن افتم و میرم برای تو
مرغ زدام جسته درآرم دگر به دام
جان به لب رسیده کنم چون فدای تو
گو قطرة کرم مفشان ابر نوبهار
دامن به دیگری نگشاید گدای تو
دور از تو چشمخانه تهی کرده ام ز نور
حیفست دیگری بنشیند به جای تو
گر در شکست خاطر مایی دریغ نیست
ای خونبهای خاطر عاشق رضای تو
دست نگار بسته به چشمم بکش ببین
رنگین ترست گریة من یا حنای تو
خونم حلال بر فلک آن دم که من ترا
بوسم دو دوست و بی خبر افتم به پای تو
چون شعله برفروز که پروانه وار من
گرد سر تو گردم و گردم فدای تو
ای دل مروتی و نه رحمی نه چند و چند
گریی تو از برای من و من برای تو
روپوش گریه خنده بیجا چه می کنی
بر قهقهة تو خنده زند هایهای تو
فیاض شست آن مژه بوسید تیرناز
گر دیرتر رسی به سر وعده وای تو

وزن: مَفْعُولْ فاعِلاتُ مفاعیلُ فاعِلُنْ
بحر: مضارع مثمن اخرب مکفوف محذوف
نشانه‌های عروضی: - - U | - U - U | U - - U | - U -
ای فتنه یک دم آی ز بالای زین فرو
شور زمانه خاسته یک دم نشین فرو
با قامتی چنین چو به گلشن گذر کنی
سرو از خجالت تو رود در زمین فرو
دل ها چو نافه در شکنش بس که خون شدند
ناید ز ناز زلف ترا سر به چین فرو
آیین کفرو سجدة بت نیز عالمی است
زاهد چه رفته ای همه در فکر دین فرو
فیاض حاصلی ندهد بهر این حیات
رفتن به بحر غصه و غم این چنین فرو

وزن: مَفْعُولْ فاعِلاتُ مفاعیلُ فاعِلُنْ
بحر: مضارع مثمن اخرب مکفوف محذوف
نشانه‌های عروضی: - - U | - U - U | U - - U | - U -
بیا ای عیش مشرب ناله ای از ساز غم بشنو
شنیدی نغمة راحت نوای درد هم بشنو
زبان خامشی را مطرب بزم فنا کردم
نوای نیستی هر لحظه با گوش عدم بشنو
دمی انگشت بر لب زن سفال بزم مستان را
پس آنگه تا قیامت طعنه های جام جم بشنو
چسان حیرت نیفزاید که با من عشق می گوید
که با گوش حدوث این نغمه از ساز قدم بشنو
تمام عمر بی پایان به گرد کعبه در طوفند
بیا در کوی عشق آواز پای بی قدم بشنو
جو با زاهد نشینی پنبه ای در گوش مستی نه
ز منع عاشقی هر چند پر گوید تو کم بشنو
دل آزادان چه محرومند از فیض گرفتاری
بیا این ناله گر خواهی ز مرغان حرم بشنو
اگر خواهی که گوش رغبت از هر نغمه بربندی
زشست نازنینان نالة تیر ستم بشنو
الا ای آنکه گوش نغمة درد آشنا داری
شنیدی ناله ای از هر کس از فیاض هم بشنو

وزن: مَفاعیلُنْ مَفاعیلُنْ مَفاعیلُنْ مَفاعیلُنْ
بحر: هزج مثمن سالم
نشانه‌های عروضی: U - - - | U - - - | U - - - | U - - -
آن ناز و آن کرشمه و آن چشم و آن نگاه
خود گو چگونه دارم دل در میان نگاه
رشک آیدم مباد نشیند به روز من
هر گه که می کنی به سوی آسمان نگاه
گلچین کجا و دست درازی درین چمن
اینجا به گل ز دور کند باغبان نگاه
در جلوه بسکه چشم جهانی به سوی اوست
وقت نظاره گم شود اندر میان نگاه
صد جان فدای نیم نگه کرده ایم و باز
بر کشتگان خویش کند سرگران نگاه
چشم تو یک نگاه به ما کرد در ازل
ما را بس است تا به قیامت همان نگاه
فیاض یک نظاره به صد جان خریده ایم
کس را نداده دست چنین رایگان نگاه

وزن: مَفْعُولْ فاعِلاتُ مفاعیلُ فاعِلُنْ
بحر: مضارع مثمن اخرب مکفوف محذوف
نشانه‌های عروضی: - - U | - U - U | U - - U | - U -
بی بادة لبت در میخانه بسته به
پیمانه بی تو بر سر مینا شکسته به
آسودگان حریف نگاه تو نیستند
این زهر بر جراحت دل های خسته به
سوگند ترک لعل تو از بیم طعن غیر
چون توبة ریایی مستان شکسته به
ترک جفا زیاده ز حد نقص دوستی ست
این عهد اگر شکسته نگردد نبسته به
خواهد ترا به تیغ تغافل هلاک کرد
فیاض از کمین گه آن غمزه جسته به

وزن: مَفْعُولْ فاعِلاتُ مفاعیلُ فاعِلُنْ
بحر: مضارع مثمن اخرب مکفوف محذوف
نشانه‌های عروضی: - - U | - U - U | U - - U | - U -
به عهد زلف خوشت مشک ناب یعنی چه
به دور ماه رخت آفتاب یعنی چه
شبی ز ساقی مجلس پیاله جستم گفت
به دور لعل لب من شراب یعنی چه
ز نام عاشقی ای خضر هیچ شرمت نیست
به کام تشنه لب عشق آب یعنی چه
ز دور کام دل آنجا که چهره بنماید
درنگ اگر ننمایی شتاب یعنی چه
چه غفلت است که دارد ترا به بر فیاض
چو مرگ در عقب تست خواب یعنی چه

وزن: مَفاعِلُنْ فَعَلاتُنْ مَفاعِلُنْ فَعَلُنْ
بحر: مجتث مثمن مخبون محذوف
نشانه‌های عروضی: U - U - | U U - - | U - U - | U U -
خوش به کام همه در ساخته ای یعنی چه
عشوه را در به در انداخته ای یعنی چه
جز دلم کز دل بی رحم تو کینش نرود
دل ز کین همه پرداخته ای یعنی چه
هرزه ای آینه با یک جهتی های رخش
پیش او نقش دویی باخته ای یعنی چه
ای که خواهی به فسون جای کنی در دل او
آهن از آینه نشناخته ای یعنی چه
چین بر ابرو زده در کشتن فیاض امشب
خوش دو شمشیره برون تاخته ای یعنی چه

وزن: فَعَلاتُنْ فَعَلاتُنْ فَعَلاتُنْ فَعَلُنْ
بحر: رمل مثمن مخبون محذوف
نشانه‌های عروضی: U U - - | U U - - | U U - - | U U -
جا بکوی یار ده ما را بجنت جا مده
قسمت ما را بما امروز ده فردا مده
ای دل سرگشته روزت را سیه خواهند کرد
همچو زلف تیره خود را پر بخوبان وامده

وزن: فاعِلاتُنْ فاعِلاتُنْ فاعِلاتُنْ فاعِلُنْ
بحر: رمل مثمن محذوف
نشانه‌های عروضی: - U - - | - U - - | - U - - | - U -
یک شب ترا بغل نگرفتم چه فایده
کام از تو بی بدل نگرفتم چه فایده
کامم تویی تو تا به ابد لیک از تو من
کام دل از ازل نگرفتم چه فایده
با من دمی که گرم جدل بودی از لبت
بوسی به صد جدل نگرفتم چه فایده
آغوش حسرتم چه فراخی نمی کند
کش تنگ در بغل نگرفتم چه فایده
فیاض شعر تست که عالم گرفته است
من از تو یک غزل نگرفتم چه فایده

وزن: مَفْعُولْ فاعِلاتُ مفاعیلُ فاعِلُنْ
بحر: مضارع مثمن اخرب مکفوف محذوف
نشانه‌های عروضی: - - U | - U - U | U - - U | - U -