cnababaie/persian-poetry-meters huggingface dataset:
از آستان او گله آلود می روم
با آنکه دیر آمده ام زود می روم
از بس که زهر خنده ام آید به بخت خویش
ترسم گمان برند که خشنود می روم
گویا شهید خنده یارم که از جهان
با صد هزار زخم نمکسود می روم
وصل دو روزه آنقدرم بر زمین کشید
کز بخت خوشدلم که چنین زود می روم
میلی هزار حیف که بعد از هزار سعی
مقبول یار ناشده مردود می روم

وزن: مَفْعُولْ فاعِلاتُ مفاعیلُ فاعِلُنْ
بحر: مضارع مثمن اخرب مکفوف محذوف
نشانه‌های عروضی: - - U | - U - U | U - - U | - U -
ترسم گر از محبت خویشش خبر کنم
با خویش سرگرانی او بیشتر کنم
بی طاقتی و شوق ببین کز برم هنوز
نگذشته روی بر سر ره دگر کنم
ترسم زبی وفایی خود منفل شوی
گر از امیدواری خویشت خبر کنم
رسوایی ام رسیده به جایی که از حجاب
دیگر ز پیش او نتوانم گذر کنم
میلی ز شرم عشق بجانم که سوی او
با شوق این چنین نتوانم نظر کنم

وزن: مَفْعُولْ فاعِلاتُ مفاعیلُ فاعِلُنْ
بحر: مضارع مثمن اخرب مکفوف محذوف
نشانه‌های عروضی: - - U | - U - U | U - - U | - U -
دوش مستی را هم آغوش جنون می ساختم
بهر خود اسباب رسوایی فزون می ساختم
ز آتش می صحبت ما با رقیبان گرم بود
هر زمان افسرده ای را گرمخون می ساختم
بس که می دیدم ز مستی گوش بر حرف خودش
هر دم اظهار محبت را فزون می ساختم
گر خبر می داشتم از تلخکامیهای بزم
با خمار آلودگیهای برون می ساختم
تا شدم افسرده میلی حیرتی دارم که من
با چنان سوزی تمام عمر چون می ساختم

وزن: فاعِلاتُنْ فاعِلاتُنْ فاعِلاتُنْ فاعِلُنْ
بحر: رمل مثمن محذوف
نشانه‌های عروضی: - U - - | - U - - | - U - - | - U -
آن رفت که وصلت به دعا می طلبیدم
در هجر تو مردن ز خدا می طلبیدم
آن رفت که در خیل غزالان من مجنون
چشم از همه پوشیده ترا می طلبیدم
آن رفت که افسردگی بوالهوسان را
از گرمی بازار جفا می طلبیدم
آن رفت که از بهر سخنهای نهانی
در بزم به پهلوی تو جا می طلبیدم
آن رفت که پیش تو چو میلی دل خود را
در سلسله زلف دو تا می طلبیدم

وزن: مَفْعُولْ مفاعیلُ مفاعیلُ فَعولُنْ
بحر: هزج مثمن اخرب مکفوف محذوف
نشانه‌های عروضی: - - U | U - - U | U - - U | U - -
چون نظر در خواب بر خورشید رخسارش کنم
هر دم از تاب نگاه گرم بیدارش کنم
او به رغم من نمی آید برون وز اضطراب
هر زمان از انتظار خود خبردارش کنم
آفتاب شوق را چون از وصال آید زوال
گرمتر در آشناییهای اغیارش کنم
طفل من محجوب و من بدنام و خلقی طعنه زن
سادگی بنگر که می خواهم به خود یارش کنم
آنکه بدمستی به میلی کرد و می با غیر خورد
جای آن دارد اگر صد طعنه در کارش کنم

وزن: فاعِلاتُنْ فاعِلاتُنْ فاعِلاتُنْ فاعِلُنْ
بحر: رمل مثمن محذوف
نشانه‌های عروضی: - U - - | - U - - | - U - - | - U -
هلاک جان خود زان غمزه خونخوار فهمیدم
به جانم کار دارد از هوای کار فهمیدم
خراب مجلس دوشم که از اغیار در مستی
شکایت گونه ای کردی که صد آزار فهمیدم
گمان وعده دیدار او با کس نمی بردم
ز تاب انتظار آوردن اغیار فهمیدم
چنان امیدواری پشتگرمم داشت در بزمش
که صد عذر صریحم گفت و من دشوار فهمیدم
نگاهی کردی و انداختی در بیم و امیدم
چه بود این حرف کز وی مدعا بسیار فهمیدم
ز بدخویی چه کردی با دل آزرده میلی
که امشب داشت آزاری که بی اظهار فهمیدم

وزن: مَفاعیلُنْ مَفاعیلُنْ مَفاعیلُنْ مَفاعیلُنْ
بحر: هزج مثمن سالم
نشانه‌های عروضی: U - - - | U - - - | U - - - | U - - -
گر از نوروز نوشد ماتمم  خاطر مجوییدم
درین ماتم به مرگ نو مبارکباد گوییدم
چنان زین گلشن بی برگ بوی مرگ می آید
که هر گل با زبان حال می  گوید مبوییدم
چو با صد آرزو در سینه جان دادم به ناکامی
دل پر حسرتم را یاد آرید و بموییدم
هم آغوش است یاد آن قد و رخسار در خاکم
پی افشای راز ای سرو و گل  از گل مروییدم
کس از بانگ جرسهای دل آگاهی نمی یابد
ره سخت طلب هرچند می گوید بپوییدم
مرا هم پوشش نوروز رنگ آمیز می باید
شهید تیغ عشقم خاک و خون از تن مشوییدم
ز شوق روی او گر همچو گل از گل برآرم سر
ز من بوی محبت خواهد آمد گر ببوییدم
ز دلسوزی گر از بهر مبارکباد نوروزی
مرا خواهید بر درگاه شاهین شاه جوییدم

وزن: مَفاعیلُنْ مَفاعیلُنْ مَفاعیلُنْ مَفاعیلُنْ
بحر: هزج مثمن سالم
نشانه‌های عروضی: U - - - | U - - - | U - - - | U - - -
امشب می وصال پیاپی کشیده ام
از دست ساقی عجبی می کشیده ام
نی بیم شحنه بود و نه پروای محتسب
تا روز می به بانگ دف و نی کشیده ام
چون کرده ام خیال که با غیر همدمی
در گرمی طلب قدم از پی کشیده ام
دایم کشیده ام ستم از دلبران ولی
این کز تو می کشم  ز کسی کی کشیده ام
میلی شکایتی که مرا هست از دل است
اینها که می کشم همه از وی کشیده ام

وزن: مَفْعُولْ فاعِلاتُ مفاعیلُ فاعِلُنْ
بحر: مضارع مثمن اخرب مکفوف محذوف
نشانه‌های عروضی: - - U | - U - U | U - - U | - U -
آگه از لذت غم تا من دیوانه شدم
آشنا با غم او وز همه بیگانه شدم
تا کسی منع من از رفتن کویش نکند
شادمانم که به دیوانگی افسانه شدم
جا ندارد به دلم آرزوی وصل دگر
که لبالب ز می عشق چو پیمانه شدم
نشدم با خبر از لذت خنجر زدنش
بس که بیهوش ازان وضع یتیمانه شدم

وزن: فَعَلاتُنْ فَعَلاتُنْ فَعَلاتُنْ فَعَلُنْ
بحر: رمل مثمن مخبون محذوف
نشانه‌های عروضی: U U - - | U U - - | U U - - | U U -
از بس که بزم مهر و وفا گرم کرده ام
بازار التفات ترا گرم کرده ام
ایام چون فتیله داغم تمام سوخت
تا همچو شمع پیش تو جا گرم کرده ام
با من ز اعتماد وفا بر سر جفاست
هنگامه جفا به وفا گرم کرده ام
آن طفل را ز گرمی اظهار عاشقی
در عشوه با وجود حیا گرم کرده ام
خوبان ترحمی که چو میلی در آتشم
تا اختلاط را به شما گرم کرده ام

وزن: مَفْعُولْ فاعِلاتُ مفاعیلُ فاعِلُنْ
بحر: مضارع مثمن اخرب مکفوف محذوف
نشانه‌های عروضی: - - U | - U - U | U - - U | - U -
از تو ای شمع من سوخته خرمن سوزم
همه نزدیکتر از من به تو و من سوزم
نوگلی هر شرر آتشم آید به نظر
شب که با یاد تو در گوشه گلخن سوزم
ننگرم جانب گل کز غم روی تو مباد
بر کشم آهی و در آتش گلشن سوزم
گرمی آه شرربار من ای خصم ببین
بر حذر باش ازین آتش دشمن سوزم

وزن: فَعَلاتُنْ فَعَلاتُنْ فَعَلاتُنْ فَعَلُنْ
بحر: رمل مثمن مخبون محذوف
نشانه‌های عروضی: U U - - | U U - - | U U - - | U U -
باز آتشی به جان بلاکش فکنده ام
خود را به دست خویش در آتش فکنده ام
سرگرمیی به عشق خودم دست داده است
هرگه نظر بر آن رخ مهوش فکنده ام
من از کجا خیال عنانگیری از کجا
خود را بس اینکه در ره ابرش فکنده ام
نقش تو چون گذشته به دل  صد شکن درو
از پیچ و تاب زلف مشوش فکنده ام
رخت صلاح و زهد در آتش فکنده ایم
میلی نظر چو بر می بی غش فکنده ام

وزن: مَفْعُولْ فاعِلاتُ مفاعیلُ فاعِلُنْ
بحر: مضارع مثمن اخرب مکفوف محذوف
نشانه‌های عروضی: - - U | - U - U | U - - U | - U -
وفای وعده گمان از تو بی وفا داریم
کمال ساده دلیهاست اینکه ما داریم
ز هم برای چه بیگانه وار می گذریم
اگر نه بیم سخنهای آشنا داریم
ز آشنایی ما عالمی خبر دارند
ازین ملاحظه دیگر چه مدعا داریم
حجاب عشق چنان جا گرفته در دل ما
که با کمال جنون غایت حیا داریم
خوش آنکه یاد کنی چون امیدواران را
ز ناامیدی میلی ترا به یاد آریم

وزن: مَفاعِلُنْ فَعَلاتُنْ مَفاعِلُنْ فَعَلُنْ
بحر: مجتث مثمن مخبون محذوف
نشانه‌های عروضی: U - U - | U U - - | U - U - | U U -
ترا به کام رقیبان شنوده آمده ام
سر هزار شکایت گشوده آمده ام
دگر ز کف ندهم دامن وصال ترا
که خویش را به فراق آزموده آمده ام
ازان ستیزه گریها که دیدم و رفتم
کنون ز شوق تغافل نموده آمده ام
ز هجر و وصل فزاید زمان زمان غم دل
به جان ز دست دل غم فزوده آمده ام
به جرم هجر ضروری کم التفات مباش
که عذرخواه گناه نبوده آمده ام
منم که در سر میدان عشق چون میلی
ز خصم گوی محبت ربوده آمده ام

وزن: مَفاعِلُنْ فَعَلاتُنْ مَفاعِلُنْ فَعَلُنْ
بحر: مجتث مثمن مخبون محذوف
نشانه‌های عروضی: U - U - | U U - - | U - U - | U U -
چند از کوی تو چون باد نیاسوده روم
شادمان آیم و با گرد غم آلوده روم
مهچو گل وقت هلاکم بگشا لب مپسند
کز جهان یک سخن از لعل تو نشنوده روم
او برون ناید و سوی درش از غایت شوق
می روم گرچه یقین است که بیهوده روم
تا کس از زردی رخسار مرا نشناسد
سوی او چهره به خون جگرآلوده روم
شادمانم که مرا شوق به سویش آرد
میلی از کویش اگر با تن فرسوده روم

وزن: فَعَلاتُنْ فَعَلاتُنْ فَعَلاتُنْ فَعَلُنْ
بحر: رمل مثمن مخبون محذوف
نشانه‌های عروضی: U U - - | U U - - | U U - - | U U -
ز بزمش با چنین خواری  نخواهم زود برخیزم
که پندارم اگر باشم دمی خشنود برخیزم
پس از عمری که بنشینم به صد تقریب در بزمش
سوال از مدعای من کند تا زود برخیزم
برد چون رشکم از بزم تو پنهان سوی من بینی
که با آن ناامیدی آرزوآلود برخیزم
به راه انتظارات مردم و بیرون نمی آیی
اگر نومیدی من باشدت مقصود برخیزم
به صد امیدواری در رهش بنشسته ام میلی
اگر در دیدنش تاخیر خواهد بود برخیزم

وزن: مَفاعیلُنْ مَفاعیلُنْ مَفاعیلُنْ مَفاعیلُنْ
بحر: هزج مثمن سالم
نشانه‌های عروضی: U - - - | U - - - | U - - - | U - - -
از خون پس از هلاک رقم کن به سنگ من
کاین خون گرفته است شهید خدنگ من
هر چند وقت کشته شدن دست و پا زدم
یک بار دامن تو نیامد به چنگ من
در آتشم ز شوق و به سویش نمی روم
تا یار شرمسار نگردد ز ننگ من
صد بار رنجه گشته ام و صلح کرده ام
کان مه خبر نداشته از صلح و جنگ من
نام تو برد میلی و دریافت حالتم
از آه بیخودانه و تغییر رنگ من

وزن: مَفْعُولْ فاعِلاتُ مفاعیلُ فاعِلُنْ
بحر: مضارع مثمن اخرب مکفوف محذوف
نشانه‌های عروضی: - - U | - U - U | U - - U | - U -
به بزم دوش چنان بود همزبان با من
که غیبت دگران داشت در میان با من
چنان ز عشق نهانم رقیب بی خبر است
که می کند سخن از صحبت نهان با من
ز من رمیده همانا شنیده از جایی
حکایتی که نهان داشت در میان با من
به خاطرت نرسد امتحان من هرگز
ز بس که غیر ترا کرده بدگمان با من
ز بدگمانی خود شرمسار خواهی شد
مباش این همه در بند امتحان با من
فغان ز خوی بد آن بهانه جو میلی
که دوش عربده ای داشت هر زمان با من

وزن: مَفاعِلُنْ فَعَلاتُنْ مَفاعِلُنْ فَعَلُنْ
بحر: مجتث مثمن مخبون محذوف
نشانه‌های عروضی: U - U - | U U - - | U - U - | U U -
ز اظهار نیازم برفروزد از عتاب است این
ولی از غایت امید گویم کز حجاب است این
نیامد گر به یادت انتظار آرزومندی
دمی ننشسته پیش ما چه آغاز شتاب است این
من دیوانه هنگام سلام از غایت حیرت
ز دشنام تو خرسندم  که پندارم جواب است این
کمال ناامیدیها ببین کز وعده مستی
خوشم با آنکه می دانم ز تاثیر شراب است این
اگر ناخوانده می آیم به بزمت رو متاب از من
تو هم دانسته باشی کز کمال اضطراب است این
دهد کیفیت می  گفته میلی بحمدالله
که در بزم بهشت آیین شاه کامیاب است این
سپهر قدر ابراهیم دریادل که ماه نو
چنان افتاده درپایش که پنداری رکاب است این

وزن: مَفاعیلُنْ مَفاعیلُنْ مَفاعیلُنْ مَفاعیلُنْ
بحر: هزج مثمن سالم
نشانه‌های عروضی: U - - - | U - - - | U - - - | U - - -
امروز بس که خواریم در چشم گلعذاران
خواهیم بود فردا ننگ گناهکاران
چون آفتاب هرگز یک جا نگیرد آرام
از بس که جای دارد در جان بی قراران
زین سان که از خیالت دلها در اضطرابند
مشکل که رو بر آرد داغ امیدواران
دیدی گناه ما را وز جرم ما گذشتی
داغی دگر نهادی  بر جان شرمساران
میلی نهاد خاطر بر محنت غریبی
با صد هزار حسرت رفت از میان یاران

وزن: مَفْعُولْ فاعِلاتُ مفاعیلُ فاعِلُنْ
بحر: مضارع مثمن اخرب مکفوف محذوف
نشانه‌های عروضی: - - U | - U - U | U - - U | - U -
درآید هر کجا در جلوه ناز آفتاب من
مرا رسوا کند تغییر حال و اضطراب من
من رسوا ازان در خون فتادم بر سر راهش
که برگردد چو بیند بوالهوس حال خراب من
نبینم پیش کس با این هجوم شوق سوی او
که می ترسم خجل گرداند او را اضطراب من
ز بس در عشق خوارم آشنایی را که می بینم
اگر صد حرف می پرسم  نمی گوید جواب من
هوای خواب کردم تا ز هجران وارهم میلی
نرفته چشم من در خواب هجر آمد به خواب من

وزن: مَفاعیلُنْ مَفاعیلُنْ مَفاعیلُنْ مَفاعیلُنْ
بحر: هزج مثمن سالم
نشانه‌های عروضی: U - - - | U - - - | U - - - | U - - -
نباشد چاره ای درآرزویش غیر جان دادن
که باشد عیب پیش غمزه اش رسم امان دادن
ز غوغای هوسناکان به این امید خرسندم
که خواهد بدگمانیها به یادش امتحان دادن
ز بی تابی هلاک مردنم هرچند می دانم
که غم دست از گریبانم نمی دارد به جان دادن
به کویش چون روم بیگانهای همره برم با خود
که دل را از تغافل کردنش تسکین توان دادن
به وقت شکوه اش جرمم یقین از بی گناهی شد
مرا میلی تو می بایست حرفی بر زبان دادن

وزن: مَفاعیلُنْ مَفاعیلُنْ مَفاعیلُنْ مَفاعیلُنْ
بحر: هزج مثمن سالم
نشانه‌های عروضی: U - - - | U - - - | U - - - | U - - -
غمزه زنان بر جهانیان گذری کن
قتل جهانی ز ناوک نظری کن
صید خودم دان و جمع دار دل از من
فکر گرفتاری دل دگری کن
تا نشوم بی خبر چو بی خبر آیی
پیشتر از آمدن مرا خبری کن
زان مژه در دل هزار تیر شکسته
رحم به مرغ شکسته بال و پری کن
میلی اگر عاشقی مرن ز خوشی دم
مایه راحت جراحت جگری کن

وزن: مُفْتَعِلُنْ فاعِلاتُ مُفْتَعِلُنْ فَعْ
بحر: منسرح مثمن مطوی منحور
نشانه‌های عروضی: - U U - | - U - U | - U U - | -
خیال آشنایی چون کند بیگانه خوی من
که صد جا بنگرد تا یک نظر بیند به سوی من
ز من در پیش دشمن بس که روی از ناز می تابی
به هرجا می نشینم می نشیند رو به روی من
ز بس بی اعتبارم  گر فرستم قاصدی سویش
نیارد بر زبان از شرمساری گفت وگوی من
به پیش غیر دایم می نشینم بر سر راهش
که ذوقش بیشتر باشد اگر بیند به سوی من
همان بهتر که چون میلی مرا ناکام بگذاری
که وصلت برنیاید با دل پر آرزوی من

وزن: مَفاعیلُنْ مَفاعیلُنْ مَفاعیلُنْ مَفاعیلُنْ
بحر: هزج مثمن سالم
نشانه‌های عروضی: U - - - | U - - - | U - - - | U - - -
بر خویش نهد تهمت غمخوارگی من
تا غیر شود در پی آوارگی من
مشغول به نظاره اویم من رسوا
چندان  که جهانی شده نظارگی من
خجلت زده گشتیم من و چاره گر از هم
از بس که فرومانده به بیچارگی من
دل جمع ز باز آمدنم کرده مرانم
اندیشه کن از رفتن یکبارگی من
میلی دهد از رشک فریبم به می و جام
تا یافته کیفیت خونخوارگی من

وزن: مَفْعُولْ مفاعیلُ مفاعیلُ فَعولُنْ
بحر: هزج مثمن اخرب مکفوف محذوف
نشانه‌های عروضی: - - U | U - - U | U - - U | U - -
جفای یار چنان برده اعتبار از من
که غیر آید و پرسد نشان یار از من
جواب نامه شوقم حدیث نومیدی ست
که قاصد آمد و بگذشت شرمسار از من
مرض عشقم و بیماری ام چنان صعب است
که نیست غیر اجل کس امیدوار از من
امیدواری میلی به صبر بود و کنون
که در میان بلایم کند کنار از من

وزن: مَفاعِلُنْ فَعَلاتُنْ مَفاعِلُنْ فَعَلُنْ
بحر: مجتث مثمن مخبون محذوف
نشانه‌های عروضی: U - U - | U U - - | U - U - | U U -
از آه سردم آخر رنجید یار از من
آیینه دل او شد در غبار از من
غافل ز من رقیبی گستاخ سویش آمد
دل ناامید ازو شد او شرمسار از من
گویا که شب به مستی گفتم به او غم دل
کامروز شرمسار است آن گلعذار از من
از آه من خجل شد آن گل به پیش مردم
آه این گناه سرزد بی اختیار از من
ناصح مراچو میلی  تکلیف زهد کم کن
من عاشقم نیاید این کار و بار از من

وزن: مَفْعُولْ فاعِلاتُنْ مَفْعُولْ فاعِلاتُنْ
بحر: مضارع مثمن اخرب
نشانه‌های عروضی: - - U | - U - - | - - U | - U - -
به راه آرزو خاکم طریق خاکساری بین
مرا سرگشته دارد صرصر غم بی قراری بین
دم نظاره بر چشم آستین هرچند می مالم
همان دم دیده پر خون می شود بی اختیاری بین
جفایت گرچه دارد هر زمانم ناامید از جان
به امید وفایت خوشدلم امیدواری بین
به امید نگاهی مانده جان ور باورت ناید
گذر کن بر سر بیمار عشق و جانسپاری بین
به صد خواری چو دامنگیر آن گل می شود میلی
به خواری بر سرش پا می نهد  خواری و زاری بین

وزن: مَفاعیلُنْ مَفاعیلُنْ مَفاعیلُنْ مَفاعیلُنْ
بحر: هزج مثمن سالم
نشانه‌های عروضی: U - - - | U - - - | U - - - | U - - -
ای مایه آزار دل فکر دل زاری بکن
شکرانه آزادگی یاد از گرفتاری بکن
غمزه زنان جولان کنان  با این و با آن همعنان
ز افتادگان چون بگذری رو در قفا باری بکن
ای قتل مردم کار تو باقی ست چندین جان هنوز
بیکار منشین جان من تا می توان کاری بکن
 آزرده دل می بینمت
با من گذار این درد دل ترک دل آزاری بکن
در راندن هر بوالهوس گشتی به بدخویی مثل
چون با ستم خو کرده ای با عاشق زاری بکن
بیماری میلی مگر یابد علاج از تیغ تو
چون می توانی رحمتی برحال بیماری بکن

وزن: مُسْتَفْعِلُنْ مُسْتَفْعِلُنْ مُسْتَفْعِلُنْ مُسْتَفْعِلُنْ
بحر: رجز مثمن سالم
نشانه‌های عروضی: - - U - | - - U - | - - U - | - - U -
چون هجوم آرد محبت شاد نتوان زیستن
در کمند آرزو آزاد نتوان زیستن
عهد یاری با رقیبان بستی و زین اضطراب
گرچه عهد توست بی بنیاد نتوان زیستن
نیم بسمل سازدم چون ذوق شکرخند او
زهر چشمش گر نباشد یاد نتوان زیستن
دوستان گویند اهل عشق را غم دشمن است
ای خوش آن دشمن که بی او شاد نتوان زیستن
زخم کاری بخت نافرمان شکاری نیم جان
با وجود رحمت صیاد نتوان زیستن
یار میلی می شود بیدادآموز رقیب
فکر مردن کن کزین بیداد نتوان زیستن

وزن: فاعِلاتُنْ فاعِلاتُنْ فاعِلاتُنْ فاعِلُنْ
بحر: رمل مثمن محذوف
نشانه‌های عروضی: - U - - | - U - - | - U - - | - U -
چنان شد همنشینم چشم مست فتنه بار تو
که آمد پیشتر از من به راه انتظار تو
کجا می می کشیدی با حریفان دوش کامروزم
خبر از صحبت شب داد چشم پرخمار تو
کنی سرگشته هر دم قاصدی گویا نمی دانی
که آرامی نمی دارد به یک جا بی قرار تو
چو بیرون آید از یک شرمساری این دل دشمن
کند بی تابیی تا بازگردم شرمسار تو
به خود صد وجه پیدا کرده ام هر سرگرانی را
ز بس کز سادگیها بوده ام امیدوار تو
به رغمت غیرپرور گر شود خواری مکش میلی
که این فی الجمله یادی می دهد از اعتبار تو

وزن: مَفاعیلُنْ مَفاعیلُنْ مَفاعیلُنْ مَفاعیلُنْ
بحر: هزج مثمن سالم
نشانه‌های عروضی: U - - - | U - - - | U - - - | U - - -
کو بخت کز برآمدن کام دل ازو
گردم ز ناامیدی خود منفعل ازو
قاصد ز انفعال پیامم نمی برد
بیند ز بس که در گله ام متصل ازو
با او چو همرهی کنم از طعنه رقیب
او منفعل ز من شود و من خجل ازو
دل دعوی محبت او بس که می کند
شرم آیدم که شکوه کنم پیش دل ازو
باشد به رنگ میلی خونین کفن مرا
دستی به سر چو لاله و پایی به گل ازو

وزن: مَفْعُولْ فاعِلاتُ مفاعیلُ فاعِلُنْ
بحر: مضارع مثمن اخرب مکفوف محذوف
نشانه‌های عروضی: - - U | - U - U | U - - U | - U -
تا کس نیاورد سخنی بر زبان ز تو
سوزم ز اشتیاق و نپرسم نشان ز تو
از بس که بی تحمل و آزرده خاطرم
رنجم به هر گمان دل بدگمان ز تو
خوش آنکه عادت تو ندانسته داشتم
تاب ستم به خوشدلی امتحان ز تو
از بس که بینمت به جدایی بهانه جو
صد بار از تو رنجم و دارم نهان ز تو
میلی تغافلی زند از روی اضطراب
آید به هر کجا سخنی در میان ز تو

وزن: مَفْعُولْ فاعِلاتُ مفاعیلُ فاعِلُنْ
بحر: مضارع مثمن اخرب مکفوف محذوف
نشانه‌های عروضی: - - U | - U - U | U - - U | - U -
تا نیاید به میان حرف نهان من و تو
غیر در بزم نشیند به میان من و تو
تو نیایی ز حیا در سخن و من ز حجاب
تا چه سازند رقیبان ز زبان من و تو
چون ازین رشک نسوزم که شنیدم ز رقیب
گفت وگویی که گذشته ست میان من و تو
سوزم از رشک رقیبان تو با آنکه ز دور
می شوند از سر حسرت نگران من و تو
از تبسم دل قاصد نربایی زنهار
کافتد از پرده برون راز نهان من و تو
میلی آرد خبر یار به ما ای دل زار
تا به این حیله کند رفع گمان من و تو

وزن: فَعَلاتُنْ فَعَلاتُنْ فَعَلاتُنْ فَعَلُنْ
بحر: رمل مثمن مخبون محذوف
نشانه‌های عروضی: U U - - | U U - - | U U - - | U U -
دلم خوش است به نومیدی عنایت تو
که باور آیدم از دیگران شکایت تو
ز ناامیدی ام ای ناله شرم باد ترا
کزین زیاده گمان داشتم سرایت تو
ز گفت وگوی خود و مدعی پشیمانم
که ناامیدی ام افزود از حمایت تو
به گفت وگوست دلم با خیالش ای ناصح
برو برو که ندارم سر حکایت تو
چو میلی ام به نهایت رسید عمر و هنوز
نمی رهم ز جفاهای بی نهایت تو

وزن: مَفاعِلُنْ فَعَلاتُنْ مَفاعِلُنْ فَعَلُنْ
بحر: مجتث مثمن مخبون محذوف
نشانه‌های عروضی: U - U - | U U - - | U - U - | U U -
از بس که کرده ام گله هر جا ز خوی او
شرم آیدم دگر که ببینم به سوی او
شرمنده وار می گذرد چون به من رسد
تا آنچه کرده است نیارم به روی او
قاصد به من مگو خبر التفات یار
رو با کسی بگو که ندانسته خوی او
هر دم رقیب از پی تحقیق حال من
سازد بهانه ای و کند گفت وگوی او
مردم ز بهر یک نگه آشنای یار
تا صید کیست آهوی بیگانه خوی او
میلی چنین که برده ز راهش فریب غیر
بودن نمی توان به ره آرزوی او

وزن: مَفْعُولْ فاعِلاتُ مفاعیلُ فاعِلُنْ
بحر: مضارع مثمن اخرب مکفوف محذوف
نشانه‌های عروضی: - - U | - U - U | U - - U | - U -
نمی بیند به سویم چون روم تنها به راه او
نمی خواهد که خاص چون منی باشد نگاه او
درین رشکم که گویا مدعای غیر شد حاصل
که بوی آرزومندی نمی آید ز آه او
مرا بر حسرت امیدواری گریه می آید
که باشد چون تویی از سادگی امیدگاه او
چو بیند غیر مخصوصانه در دستم عنانش را
پی رفع گمان خود را نمایم دادخواه او
به این تقریر بی تابانه میلی شکوه کمتر کن
مبادا در گریبان تو آویزد گناه او

وزن: مَفاعیلُنْ مَفاعیلُنْ مَفاعیلُنْ مَفاعیلُنْ
بحر: هزج مثمن سالم
نشانه‌های عروضی: U - - - | U - - - | U - - - | U - - -
کنم چو یاد ز بیگانه آشنایی تو
یکی هزار شود محنت جدایی تو
ازان ستم که کنی ز اعتماد جان نبرم
که نیم بسملم از عاشق آزمایی تو
جز اینکه مایه رنجیدن دگر باشد
نیافتم سبب مهربان نمایی تو
به غیر ازانکه فزاید تغافلش ای دل
نتیجه ای ندهد آرزوفزایی تو
فریب کی خورد از وعده وفا میلی
که آزموده و دانسته بی وفایی تو

وزن: مَفاعِلُنْ فَعَلاتُنْ مَفاعِلُنْ فَعَلُنْ
بحر: مجتث مثمن مخبون محذوف
نشانه‌های عروضی: U - U - | U U - - | U - U - | U U -
با آنکه آزموده ترا دردمند تو
هر دم فریب می خورد از زهرخند تو
باشد هم از فریب محبت که افکند
خود را به دست و پای اسیران کمند تو
از بس که می کشند ز هر سو کمند شوق
در هیچ جا قرار ندارد سمند تو
از شرم سر به پیش فکندی و بی خبر
نتوان گرفت دامن سرو بلند تو
مشکل شود به این همه خواری و ناکسی
میلی پسند خاطر مشکل پسند تو

وزن: مَفْعُولْ فاعِلاتُ مفاعیلُ فاعِلُنْ
بحر: مضارع مثمن اخرب مکفوف محذوف
نشانه‌های عروضی: - - U | - U - U | U - - U | - U -
با آنکه نیست آگهی ام در جهان ز تو
گرد جهان برآیم و جویم نشان ز تو
از حرف غیر در حق من بدگمان مشو
اظهار عاشقی ز من و امتحان ز تو
باشد تحیرم ز سوال و جواب حشر
از بس که یافتم همه را بی زبان ز تو
با آنکه حیرت تو زبانها گرفته است
هر جا رسم بود سخنی در میان ز تو
آوازه محبت میلی جهان گرفت
وز اضطراب می کنم آن را نهان ز تو

وزن: مَفْعُولْ فاعِلاتُ مفاعیلُ فاعِلُنْ
بحر: مضارع مثمن اخرب مکفوف محذوف
نشانه‌های عروضی: - - U | - U - U | U - - U | - U -
گریزم از تو دم خشمگین رسیدن تو
که ناامیدی ام افزون شود ز دیدن تو
عنان کشیده چو از دور بینمت  میرم
که بهر قتل که باشد عنان کشیدن تو
چو بی خبر ز سگان تو آمدم پیشت
مرا بسوخت خجل گشتن و رمیدن تو
دلا به حالت مرگم  ترا بشارت باد
که بعد ازین بود ایام آرمیدن تو
کفایت است چو یک زخم او ترا میلی
چراست از پی تیغ دگر تپیدن تو

وزن: مَفاعِلُنْ فَعَلاتُنْ مَفاعِلُنْ فَعَلُنْ
بحر: مجتث مثمن مخبون محذوف
نشانه‌های عروضی: U - U - | U U - - | U - U - | U U -
از بیم خوی تند تو گاه عتاب تو
قادر نیم بر آنکه بگویم جواب تو
مردم چو دوش مضطرب از دور دیدمت
کز بهر قتل کیست دگر اضطراب تو
تو در حجابی و نتوانم ز انفعال
گفتن حکایتی پی رفع حجاب تو
یک حرف پرسی ام اگر از بعد صد عتاب
گوید رقیب پیشتر از من جواب تو
میلی عجب اگر کند از عمر خود حساب
روزی که بوده بی ستم بی حساب تو

وزن: مَفْعُولْ فاعِلاتُ مفاعیلُ فاعِلُنْ
بحر: مضارع مثمن اخرب مکفوف محذوف
نشانه‌های عروضی: - - U | - U - U | U - - U | - U -
دل کیست خراب صحبت تو
سرمست می محبت تو
داد دل زار ما ندادی
داد از دل بی مروت تو
روی تو ندیده جان سپردیم
بردیم به خاک  حسرت تو
گفتم به تو حال خویش و اکنون
شرمنده ام از خجالت تو
میلی ز غم تو شهره شهر
تا کیست انیس صحبت تو

وزن: مَفْعُولْ مَفاعِلُنْ فَعولُنْ
بحر: هزج مسدس اخرب مقبوض محذوف
نشانه‌های عروضی: - - U | U - U - | U - -
خوش آنکه رنجه گر شده باشم ز خوی تو
غافل کنم ترا و ببینم به سوی تو
با آنکه همچو گنج به ویرانه منی
بهر فریب غیر کنم جست وجوی تو
از بس که هر زمان شود افزون تغافلت
هر روز ناامیدتر آیم ز کوی تو
دارم گمان عشق تو بر همدمان خویش
از بس که می کنند به من گفت وگوی تو
رشک رقیب از دل میلی نمی رود
ترسم برون رود ز دلش آرزوی تو

وزن: مَفْعُولْ فاعِلاتُ مفاعیلُ فاعِلُنْ
بحر: مضارع مثمن اخرب مکفوف محذوف
نشانه‌های عروضی: - - U | - U - U | U - - U | - U -
ای عالمی در خاک و خون از غمزه خونریز تو
خونبار چون مژگان ما فتراک صیدآویز تو
صد چشمه خون از دلم تیر تو بگشود و نشد
سیراب ازین خونابها نخل بلاانگیز تو
چون می شود هر صلح تو سرمایه جنگ دگر
خرسند چون گردد دلم از صلح جنگ آمیز تو
اول ز گلبرگ ترت حاصل نشد جز داغ دل
آخر چه گلها بشکفد از سبزه نو خیز تو
با غمزه مردم شکار از قتلگاه کشتگان
می آیی و خون می چکد از هر نگاه تیز تو
ای شیخ مغروری بسی بر زهد بی بنیاد خود
کو عشق تا بر هم زند هنگامه پرهیز تو
شد میلی دیوانه را زنجیرجنبان جنون
بگذشت چون باد صبا بر زلف عنبربیز تو

وزن: مُسْتَفْعِلُنْ مُسْتَفْعِلُنْ مُسْتَفْعِلُنْ مُسْتَفْعِلُنْ
بحر: رجز مثمن سالم
نشانه‌های عروضی: - - U - | - - U - | - - U - | - - U -
همچو غبار اگر شوم در ره آرزوی تو
جذبه شوقم آورد رقص کنان به کوی تو
با همه کس ز بیخودی عشق ترا بیان کنم
گر دهد اضطراب دل فرصت گفت وگوی تو
بر تو و بر وفای تو دل چه نهم که هر زمان
رنجه به هیچ می شود خوی بهانه جوی تو
سوی تو با کدام رو در عرصات بنگرم
واقعه هلاک خویش آرم اگر به روی تو
میلی تشنه لب کجا سوز دل تو کم شود
تا به زلال تیغ او تر نشود گلوی تو

وزن: مُفْتَعِلُنْ مَفاعِلُنْ مُفْتَعِلُنْ مَفاعِلُنْ
بحر: رجز مثمن مطوی مخبون
نشانه‌های عروضی: - U U - | U - U - | - U U - | U - U -
می نمایم خویش را وارسته از سودای او
تا فریب عشق من کم سازد استغنای او
همچو صیدی کان به خاک افتاده صیدافکنی ست
عقل را دارد زبون عشق  استیلای او
خجلت یار و غم رسوایی از یادم نبرد
شادی نظاره بی طاقتی فرمای او
صد شکایت در دل و ندهد مجال یک سخن
بی قراریهای وصل اضطراب افزای او
سوی من میلی ندارد یار و ترسم بگسلد
عاقبت زنجیر شوق از زور استغنای او
میلی محروم کردی صحبت او آرزو
تو کجا و اختلاط آرزوفرسای او

وزن: فاعِلاتُنْ فاعِلاتُنْ فاعِلاتُنْ فاعِلُنْ
بحر: رمل مثمن محذوف
نشانه‌های عروضی: - U - - | - U - - | - U - - | - U -
دلم ز بس که جفا دیده و وفا کرده
ترا به هیچکسی چون من آشنا کرده
شدی چنان به من بی گناه گرم عتاب
که شرمسار شدم از گناه ناکرده
زمانه بس که به وصل تو دید خرسندم
به صد هزار فریب از توام جدا کرده
تنم گداخته جان خسته دل شکسته ببین
که این دو روزه جدایی به من چها کرده
اگر شکایت میلی به غیر کرده چه غم
همین بس است که آن شوخ یاد ما کرده

وزن: مَفاعِلُنْ فَعَلاتُنْ مَفاعِلُنْ فَعَلُنْ
بحر: مجتث مثمن مخبون محذوف
نشانه‌های عروضی: U - U - | U U - - | U - U - | U U -
آنکه از پرسش یار است حجاب آلوده
گوید از قهر سخنهای عتاب آلوده
می رود تند و خبر می دهد از وعده غیر
هر طرف دیدن و رفتار شتاب آلوده
بهر خاطر خوشی دشمن و خرسندی من
در سوالم کند اعراض جواب آلوده
دوش در بزم که بیدار نشستی که کنون
نیمروز است و بود چشم تو خواب آلوده
دید سویم به غضب یار و ز بس نومیدم
داد خرسندی ام آن لطف عتاب آلوده
تا به کی بینم و نادیده کنم چون میلی
کآیی از صحبت اغیار شراب آلوده

وزن: فَعَلاتُنْ فَعَلاتُنْ فَعَلاتُنْ فَعَلُنْ
بحر: رمل مثمن مخبون محذوف
نشانه‌های عروضی: U U - - | U U - - | U U - - | U U -
زاهدا  به ز تو آن رند شراب آلوده
که بود از گنه خویش حجاب آلوده
می برد راه به خمخانه عرفان رندی
که بود مست و نباشد به شراب آلوده
ای خوش آن مستی و بی باکی و دردآشامی
که نشد در حرم کعبه حجاب آلوده
من چه کس باشم و از جرم و گناهم چه حساب
که کند همچو تویی را به عتاب آلوده
نتوانم که سر از زانوی غم برگیرم
بس که شرمنده ام از دیده خواب آلوده
می به یادش خور و اندیشه مکن چون میلی
کز ریا به بود این جوم ثواب آلوده

وزن: فَعَلاتُنْ فَعَلاتُنْ فَعَلاتُنْ فَعَلُنْ
بحر: رمل مثمن مخبون محذوف
نشانه‌های عروضی: U U - - | U U - - | U U - - | U U -