ملک و دولت را به تدبیر بقا دانی که چیست
کاو به فرمان تو باشد تو به فرمان خدای
۷۷ هر آن که نفسش سر طاعت بر فرمان شریعت ننهد فرماندهی را نشاید و دولت بر او نیاید 
۷۹ دین را نگاه داشتن نتوان الا به علم و حکم الا به حلم
۸۱ عفو از گناه کسی کن که دعای خیرت گوید همه کس نه او گوید و بس
۸۲ فردای قیامت همه کس بترسند مگر آن که امروز از خدای بترسد و آزار دل مردمان نخواهد
مروت نباشد بر افتاده زور
برد مرغ دون دانه از پیش مور
۸۸ قوت رأی آن است که دخل فردا امروز بکارد و کار امروز به فردا نگذارد 
دادگر اندر دو جهان پادشاست
ورنه هم آنجا و هم اینجا گداست
۹۵ سلطان که همه در بند راحت خویش بود مردم از وی راحت نبینند و راحت وی پایدار نماند
۹۶ گماشتۀ پادشاه را واجب است رضای آفریدگار مقدم داشتن بر فرمان پادشاه تا از قرب وی برخورداری بیند
۹۸ هر که بنیاد بد می نهد بنیاد خود می کند
۹۹ حملۀ مردان و شمشیر گران آن نکند که نالۀ طفلان و دعای پیرزنان
۱۰۰ سوز دل مسکینان آسان نگیرد که چراغی شهری را بسوزد
۱۰۱ عامل مگر از خدای تعالی بترسد که امانت نگاه دارد والا به وجهی خیانت کند که پادشاه نداند
۱۰۲ بدان را گوشمال دادن و گذاشتن همان مثل است که گرگ گرفتن و سوگند دادن 
۱۰۳ پادشاهی که بازرگانان می آزارد در خیر و نیکنامی بر شهر و ولایت خود می بندد
۱۰۴ اعتماد کلی بر نو آمدگان مکنید 
۱۰۶ عمل به کسی ده که دستگاهی دارد وگرنه بجز سوگند حاصلی نبینی 
۱۱۱ از حاصل دنیا بجز نام نمی ماند و بدبخت کسی که از او این هم نماند 
۱۱۳ پادشاهی که عدل نکند و نیکنامی توقع دارد بدان ماند که جو همی کارد و امید گندم دارد
۱۱۵ گرسنگی به که سیری از پهلوی درویشان 
اگر عنقا ز بی برگی بمیرد
شکار از صید گنجشکان نگیرد
۱۱۶ تو بر جای آنانی که رفتند و کسانی که خواهند آمدن پس وجودی میان دو عدم التفات را نشاید
۱۱۷ مردی نه جهانگیری ست بل جهانداری ست دانا جهان بگیرد و بدارد و نادان جهان بگیرد و بر دارد 
۱۱۹ مردم بی خیر در زندگانی مرده اند و نیکوکاران بمیرند و نام نیکو زنده ماند
۱۲۰ شکر بزرگی آن است که بر خردان ببخشایند و همت عالی آنکه دست به مال مسکینان نیالایند 
۱۲۱ چون دست یابی آن کن که اگر دست دیگری باشد تحمل مثل آن توانی کردن 
۱۲۲ همت ضعیفان زخم از آن زیادت زند و سخت تر که بازوی پهلوانان 
۱۲۳ روزگار حیف روا ندارد هر آینه داد مظلومان بدهد و دندان ظالمان بکند 
چو ما را به غفلت بشد روزگار
تو باری دمی چند فرصت شمار
۱۲۹ آن کن که خیر تو در قفای تو گویند که در نظر از بیم گویند یا از طمع
۱۳۲ دشمنان متفق را متفرق نتوانی گردانیدن مگر بدان که با بعضی از ایشان دوستی به دست آری
۱۳۳ دشمن به دشمن برانگیز تا هر طرف غالب شوند فتح از آن تو باشد
۱۳۴ دشمن از خردی مگذار که بزرگ شود و پیاده شطرنج رها مکن که به سر رود
۱۳۵ در حالت آسانی دلها به دست آر تا در هنگام دشخواری به کار آیند 
۱۳۶ پیشوای همه ملتی عزیز دارد و به حرمت نشاند 
۱۳۸ از بدگویان مرنج که گناه از آن توست چرا چنان نباشی که نیکو گویند 
چو بیداد کردی توقع مدار
که نامت به نیکی رود در دیار
۱۳۹ به هلاک دشمن کسی شادمانی کند که از هلاک خویش ایمن شده باشد
۱۴۴ از دیوان زیر زمین چندان بر حذر نباید بود که از دیوان روی زمین یعنی آدمیان بد
۱۴۵ خواهی که دقایقی بر تو نگیرند تو بر خویشتن بگیر پیش از وقوع
۱۴۶ عیب خود از دوستان مپرس که بپوشانند تفحص کن که دشمنان چه می گویند 
۱۴۸ اگر از آن کس که فرمانده توست اندیشناک باشی با آن که فرمانبر توست تلطف کن
۱۴۹ پیوسته چنان نشین که گویی دشمن بر در است تا اگر ناگاهی به درآید ناساخته نباشی 
۱۵۰ تا کسی را در چند قضیه نیازمایی اعتماد مکن 

وزن: فاعِلاتُنْ فاعِلاتُنْ فاعِلاتُنْ فاعِلُنْ
بحر: رمل مثمن محذوف
نشانه‌های عروضی: - U - - | - U - - | - U - - | - U -