cnababaie/persian-poetry-meters huggingface dataset:
ابلیس گشاده بود در وسوسه دست
فضل ازلی در آمد ابلیس بجست 
پیوند کنی با صنمی مشکین خال
آن گه جویی تو عافیت اینت محال
اجد الملامة فی هواک لذیذة
حبا لذکرک فلیلمنی اللوم 
عشق چنان روی تاج باشد بر سر
ورچه ازو صد هزار درد سر آید
من دل بکسی دهم که او جان ارزد
ور جان ببرد هزار چندان ارزد

وزن: مَفْعُولْ مفاعیلُ مفاعیلُ فَعَلْ
نشانه‌های عروضی: - - U | U - - U | U - - U | U -
لکن اختیار بلا کرد تا در آن بلا صدق از وی درخواستند و در محنت وی بیفزودند
گفتا که مرو بغربت و می بارید
از نرگس تر بلاله بر مروارید
از هجر تو چیست جز ملامت ما را
کردست درین شهر علامت ما را
با هجر تو کی بود سلامت ما را
بنمود فراق تو قیامت ما را
آن شب که من از فراق تو خون گریم
باری بنظاره آی تا چون گریم 
هر لحظه هزار قطره افزون گریم
هر قطره بنوحه ای دگرگون گریم

وزن: مَفْعُولْ مفاعیلُ مفاعیلُ فَعَلْ
نشانه‌های عروضی: - - U | U - - U | U - - U | U -
پیر طریقت ازینجا گفت الهی گاهی بخود نگرم گویم از من زارتر کیست
گاهی بتو نگرم گویم از من بزرگوارتر کیست
چون از صفت خویشتن اندر گذرم
گاهی که بطینت خود افتد نظرم
گویم که من از هر چه بعالم بترم
از عرش همی بخویشتن در نگرم 
مار نفست بر سر گنج دلت ساکن شدست
سنگ جهد از عهد دل بر تارک آن مار زن 
ور کسی بیمار جانست از نهیب هزل چرخ
شربتی از جام جد بر جان آن بیمار زن 

وزن: مَفْعُولْ مفاعیلُ مفاعیلُ فَعَلْ
نشانه‌های عروضی: - - U | U - - U | U - - U | U -
و سنا برق نفی عنی الکری
لم یزل یلمع لی من ذی طوی 
منزل سلمی به نازلة
طیب الساحة معمور الفنا
مرا تا باشد این درد نهانی
ترا جویم که درمانم تو دانی 
تسلی باخری غیرها فاذا التی
تسلی بها تغری بلیلی و لا تسلی 
آمد بر من کارد کشیده بر من
گفتا که درین شهر تو باشی یا من

وزن: مُسْتَفْعِلَتُنْ مُسْتَفْعِلَتُنْ
نشانه‌های عروضی: - - U U - | - - U U -
گر روز وصال باز بینم روزی
با او گله های روز هجران نکنم 
مادری کن مر یتیمان را بپرورشان بلطف
خواجگی کن سایلان را طمعشان گردان وفا
با تو در فقر و غریبی ما چه کردیم از کرم
تو همان کن ای کریم از خلق خود بر خلق ما
آزاد شو از هر چه بکون اندر
تا باشی یار غار آن دلبر

وزن: مَفْعُولْ مفاعیلُ مفاعیلُ فَعَلْ
نشانه‌های عروضی: - - U | U - - U | U - - U | U -
هر درد که زین دلم قدم بر گیرد
دردی دیگر بجاش در بر گیرد
زان با هر درد صحبت از سر گیرد
کآتش چون رسد بسوخته در گیرد
با دو قبله در ره توحید نتوان رفت راست
یا رضای دوست باید یا هوای خویشتن 
لما تیقنت انی لست ابصرکم
غمضت عینی فلم انظر الی احد
ما را ز برای یار بد دیده بکار
اکنون چکنم بدیده بی دیدن یار
قال إنما أشکوا بثی و حزنی إلی الله
تا جان دارم غم ترا غمخوارم
بی جان غم عشق تو بکس نسپارم
ای قافله چون روی بسوی سفر آرید
ما را بشما آرزویی هست برآرید
زان یوسف کنعانی در مصر نشسته
یک بار بیعقوب غریوان خبر آرید
مرد بی حاصل نیابد یار با تحصیل را
سوز ابراهیم باید درد اسماعیل را

وزن: مَفْعُولْ مفاعیلُ مفاعیلُ فَعَلْ
نشانه‌های عروضی: - - U | U - - U | U - - U | U -
وصف تو چه جای حکمت اندیشانست
خاک کف تو سرمه دل ریشانست 
شاهان جهان پای ترا بوسه دهند
عشق تو چه کار و بار درویشانست 
چون از رحم مادر بیرون آید و قدم درین سرای بلیات و نکبات نهد گوشوانان و نگهبانان بر وی گمارد
الی حتفی مشی قدمی
اری قدمی اراق دمی 
بی کمال سوز دردی نام دین هرگز مبر
بی جمال شوق وصلی تکیه بر ایمان مکن

وزن: مُفْتَعِلُنْ فاعِلاتُ مُفْتَعِلُنْ فَعْ
بحر: منسرح مثمن مطوی منحور
نشانه‌های عروضی: - U U - | - U - U | - U U - | -
شب رفت تو ای صبح بیکبار بدم
تا کی ز صفات آدمی و آدم 
پنداشتمت که تو مرا یک تنه ای
کی دانستم که آشنای همه ای

وزن: مَفْعُولْ مَفاعِلُنْ مَفاعیلُنْ
بحر: هزج مسدس اخرب مقبوض
نشانه‌های عروضی: - - U | U - U - | U - - -
قول النبی ص ان الجنة تشتاق الی اربعة نفر صایم رمضان و تالی القرآن و حافظ اللسان و مطعم السغبان
و روی ان الجنة لتشتاق الی سلمان
جمال حضرت قرآن نقاب آن گه براندازد
که دار الملک ایمان را مجرد بیند از غوغا
ان آثارنا تدل علینا
فانظروا بعدنا الی الآثار
و کنت ذخرت افکاری لوقت
فکان الوقت وقتک و السلام
و کنت اطالب الدنیا بحر
فانت الحر و انقطع الکلام
جیتمانی لتعلما سر سعدی
تجدانی بسر سعدی شحیحا

وزن: مَفاعیلُنْ مَفاعیلُنْ مَفاعیلُنْ مَفاعیلُنْ
بحر: هزج مثمن سالم
نشانه‌های عروضی: U - - - | U - - - | U - - - | U - - -
محنت همه در نهاد آب و گل ماست
پیش از دل و گل چه بود آن حاصل ماست
فرید عن الخلان فی کل بلدة
اذا عظم المطلوب قل المساعد
بحق تو بحق مهر تو بصحبت تو
که دیده بر کنم ار دیده در رضای تو نیست 
ترا خوش است که هر کس ترا بجای منست
مرا بتر که مرا هیچ کس بجای تو نیست 
و الحمد لله رب العالمین و العاقبة للمتقین

وزن: مَفْعُولْ مفاعیلُ مفاعیلُ فَعَلْ
نشانه‌های عروضی: - - U | U - - U | U - - U | U -
چشمی که ترا دید شد از درد معافا
جانی که ترا یافت شد از مرگ مسلم
قضی الله امرا و جف القلم
و فیما قضی ربنا ما ظلم 

وزن: مَفْعُولْ مفاعیلُ مفاعیلُ فَعولُنْ
بحر: هزج مثمن اخرب مکفوف محذوف
نشانه‌های عروضی: - - U | U - - U | U - - U | U - -
مرد باید که بوی تاند برد
و رنه عالم پر از نسیم صباست 

وزن: فاعِلاتُنْ فاعِلاتُنْ فاعِلُنْ
نشانه‌های عروضی: - U - - | - U - - | - U -
بی تو ای آرام جانم زندگانی چون کنم
چون نباشی در کنارم شادمانی چون کنم 
چه باشد گر خوری یک سال تیمار
چو بینی دوست را یک روز دیدار
قال النبی ص الایمان معرفة بالقلب و اقرار باللسان و عمل بالابدان
آن گه کفر کافر را نیز مثل زد گفت و مثل کلمة خبیثة کشجرة خبیثة

وزن: فاعِلاتُنْ فاعِلاتُنْ فاعِلاتُنْ فاعِلُنْ
بحر: رمل مثمن محذوف
نشانه‌های عروضی: - U - - | - U - - | - U - - | - U -
جعفر صادق ع در تفسیر این آیت گفت لا تردنی الی مشاهدة الخلة و لا ترد اولادی الی مشاهدة النبوة
تا دل ز علایقت یگانه نشود
یک تیر ترا سوی نشانه نشود
تا هر دو جهانت از میانه نشود
کشتی بسلامت بکرانه نشود
مصطفی ص گفت ایاک و دعوة المظلوم و لو کان کافرا فانه لیس لها دون الله حجاب
دعاء مظلوم کافر را چنین می گوید دعاء مظلوم مسلمان متعبد خود چون بود

وزن: مَفْعُولْ مفاعیلُ مفاعیلُ فَعَلْ
نشانه‌های عروضی: - - U | U - - U | U - - U | U -
و حفظناها یعنی السماء من کل شیطان رجیم قال ابن جریح الرجیم الملعون و قیل الرجیم الذی یرجم بالکواکب
اغدوا علی فی السحر
و اتوا جمیعا بسفر
اخبرکم بذا الخبر
اما بخیر او ضرر
ثم امسک طویلا و طفق یقول
من اجل مبعوث عظیم الشان
یا لهب یا لهب بنی قحطان
اخبرکم بالحق و البیان 
اقسمت بالکعبة و الارکان
و البلد المؤمن ذی السکان 
و المنع للسمع عتاة الجان
بثاقب فی کفه سلطان 
یبعث بالتنزیل و الفرقان 
اری لهم ما قد اری لنفسی
ان یتبعوا خیر قبیل الانس 
برهانه مثل شعاع الشمس
یبعث من مکة دار الحمس 
بمحکم التنزیل غیر لبس قال فقلنا له من هو و ما اسمه و ما مدته قال
بالموت اقسمت لکم و العیش
ان النبی ذا لمن قریش 
لیس یری فی حکمه من طیش
نعم و لا فی خلقه من هیش 
یکون فی جیش و ای جیش
من آل قحطان و آل البیش 

وزن: فاعِلُنْ مَفاعیلُنْ فاعِلُنْ مَفاعیلُنْ
بحر: مقتضب مثمن مطوی مقطوع
نشانه‌های عروضی: - U - | U - - - | - U - | U - - -
در عشق تو من کیم که در منزل من
از وصل رخت گلی دمد بر گل من 
این بس نبود ز عشق تو حاصل من
کاراسته وصل تو باشد دل من 
و روی انه قال ص صلاح اول هذه الامة بالزهد و الیقین و یهلک آخرها بالبخل و الامل

وزن: مَفْعُولْ مفاعیلُ مفاعیلُ فَعَلْ
نشانه‌های عروضی: - - U | U - - U | U - - U | U -
لیس فی القلب و الفؤاد جمیعا
موضع فارغ لغیر الحبیب
انت حبیبی و منیتی و مرادی
و به ما حییت عیشی یطیب 
و اذا ما السقام حل بقلبی
لم یکن غیره لسقمی طبیب 

وزن: مُفْتَعِلُنْ مُفْتَعِلُنْ مُفْتَعِلُنْ فَعْ
نشانه‌های عروضی: - U U - | - U U - | - U U - | -
بر بندم هر دو چشم و نگشایم نیز
تا روز زیارت تو ای یار عزیز
فبح باسم من تهوی و دعنی من الکنی
فلا خیر فی اللذات من بعد ما ستر
چون شفای دلربای از خستگی و درد تست
خسته را مرهم مساز و درد را درمان مکن
لم اسلم النفس للاسقام تتلفها
الا لعلمی بان الوصل یحییها
نفس المحب علی الاسقام صابرة
لعل مسقمها یوما یداویها
تقدس ان یکون له نظیر
تعالی ان یظن و ان یقالا

وزن: مُفْتَعِلُنْ فاعِلاتُ مُفْتَعِلُنْ فَعْ
بحر: منسرح مثمن مطوی منحور
نشانه‌های عروضی: - U U - | - U - U | - U U - | -
ازین مشتی ریاست جوی رعنا هیچ نگشاید
مسلمانی ز سلمان جوی و درد دین ز بو دردا
قول النبی ص لان یهتدی بهداک رجل خیر لک من حمر النعم ثم قال و لدار الآخرة خیر
از روی اشارت میگوید بجفاء رهی عطاء خود دریغ نداشتیم دیدیم آنچ دیدیم و مهر خود ازو بر نداشتیم

وزن: مَفاعیلُنْ مَفاعیلُنْ مَفاعیلُنْ مَفاعیلُنْ
بحر: هزج مثمن سالم
نشانه‌های عروضی: U - - - | U - - - | U - - - | U - - -
آزاد شو از هر چه بکون اندر
تا باشی یار غار آن دلبر
یا واحدا لم یقم توحیده احد
انت الوحید و انت الواحد الاحد
ان الذی بهم توحیده قصدوا
من حیث ما قصدوا توحیده جحدوا
توحید من صحح التوحید عن صدد
دون الطریق الی توحیده صدد

وزن: مَفْعولُنْ مَفْعُولْ مَفاعیلُنْ
نشانه‌های عروضی: - - - | - - U | U - - -
و قال ص مثل المؤمن مثل النحلة تأکل طیبا و تضع طیبا
زان پیش که خواستی منت خواسته ام
عالم ز برای تو بیاراسته ام 
در شهر مرا هزار عاشق بیش اند
تو شاد بزی که من ترا خاسته ام 
کان لی مشرب یصفوا برؤیتکم
فکدرته ید الایام حین صفا
تشاغلتم عنا بصحبة غیرنا
و اظهرتم الهجران ما هکذا کنا
و اقسمتم ان لا تحولوا عن الهوی
بلی و حیاة الحب حلتم و ما حلنا
لیالی بتنا نجتنی من ثمارکم
فقلبی الی تلک اللیالی قد حنا
مرا تا باشد این درد نهانی
ترا جویم که درمانم تو دانی 
قال النبی ص انی اظل عند ربی یطعمنی و یسقینی

وزن: مَفْعُولْ مفاعیلُ مفاعیلُ فَعَلْ
نشانه‌های عروضی: - - U | U - - U | U - - U | U -
و لقد جعلتک فی الفؤاد محدثی
و ابحت جسمی للمرید جلوسی 
فالجسم منی للجلیس مؤانس
و حبیب قلبی فی الفؤاد انیسی 
نیست عشق لا یزالی را در آن دل هیچ کار
کو هنوز اندر صفات خویش ماندست استوار
اتانی هواها قبل ان اعرف الهوی
فصادف قلبا فارغا فتمکنا

وزن: فَعَلاتُ فَعَلُنْ فَعَلاتُ فَعَلُنْ
نشانه‌های عروضی: U U - U | U U - | U U - U | U U -
شب هست و شراب هست و چاکر تنهاست
برخیز و بیا جانا کامشب شب ماست 
شربنا و اهرقنا علی الارض قسطها
و للارض من کأس الکرام نصیب 
هر کسی را جام او با جان او هم سان کنید
هر کسی را نقل او با عقل او هم بر نهید
رازیست مرا با شب و رازیست عجب
شب داند و من دانم من دانم و شب

وزن: مَفْعُولْ مفاعیلُ مفاعیلُ فَعَلْ
نشانه‌های عروضی: - - U | U - - U | U - - U | U -
قوله تعالی و آتینا موسی الکتاب ای التوراة و جعلناه یعنی التوراة
ثم رددنا لکم الکرة علیهم ای نصرناکم و رددنا لکم الدولة لکم علیهم
و در آن روزگار ملک بابل و نواحی پارس صنحابین بود و قیل صیحون
انا لنفرح بالایام ندفعها
و کل یوم مضی نقص من الاجل 
فاعمل لنفسک قبل الیوم مجتهدا
فانما الربح و الخسران فی العمل
فالسواد الذی ترونه فی جوف القمر شبه الخطوط فهو اثر المحو

وزن: مُفْتَعِلُنْ فاعِلُنْ مُفْتَعِلُنْ فاعِلُنْ
بحر: منسرح مطوی مکشوف
نشانه‌های عروضی: - U U - | - U - | - U U - | - U -
قومی بفلک رسیده قومی بمغاک
فریاد ز تهدید تو با مشتی خاک 

وزن: مَفْعُولْ مفاعیلُ مفاعیلُ فَعَلْ
نشانه‌های عروضی: - - U | U - - U | U - - U | U -
تا کی از دار الغروری سوختن دار السرور
تا کی از دار الفراری ساختن دار القرار
داند که کس او را جل جلاله بسزاء او بحقیقت حق او بحدود عزت او نشناسد و نتواند

وزن: فاعِلاتُنْ فاعِلاتُنْ فاعِلاتُنْ فاعِلُنْ
بحر: رمل مثمن محذوف
نشانه‌های عروضی: - U - - | - U - - | - U - - | - U -
یا نفس قومی فلقد نام الوری
ان تفعلی خیرا فذو العرش یری 
و انت یا عین اهجری طیب الکری
عند الصباح یحمد القوم السری 
کفر و ایمان را هم اندر تیرگی هم در صفا
نیست دار الملک جز رخسار و زلف مصطفی
و کتبک حولی لا تفارق مضجعی
و فیها شفاء للذی انا کاتم 

وزن: مَفْعُولْ فاعِلاتُ مفاعیلُ فاعِلُنْ
بحر: مضارع مثمن اخرب مکفوف محذوف
نشانه‌های عروضی: - - U | - U - U | U - - U | - U -
لقد لقینا من سفرنا هذا نصبا
و اما سفر الطرب فقد سبق ذکره فی قوله و لما جاء موسی  لمیقاتنا الآیة
دین ز درویشان طلب زیرا که شاهان را مدام
رسم باشد گنجها در جای ویران داشتن

وزن: فاعِلاتُنْ فاعِلاتُنْ فاعِلاتُنْ فاعِلُنْ
بحر: رمل مثمن محذوف
نشانه‌های عروضی: - U - - | - U - - | - U - - | - U -
وهب منبه گفت دو گوشه پیشانی وی از مس بود و این قولی بعید است
امیر المؤمنین علی ع گفت عاش مایة سنة فقتل ثم احیاه الله و عاش مایة اخری فصحب فی الدنیا قرنین
قد کان ذو القرنین عمی مسلما
ملکا تدین له الملوک و تحشد
بلغ المشارق و المغارب ینبغی
اسباب امر من حکیم مرشد
فرأی مغیب الشمس عند مآبها
فی عین ذی خلب و ثأط حرمد
الخلب الطین و الثأط الحمأة و الحرمد الاسود و قرأ الباقون فی عین حامیة بالالف من غیر همز ای حارة
روی ابو ذر قال کنت ردف النبی ص فقال یا با ذر این تغرب هذه
قلت الله و رسوله اعلم قال فانها تغرب فی عین حامیة
ثم أتبع سببا قال ابن عباس ثم سلک طریقا آخر یوصله الی المشرق
ثم أتبع سببا ای سار عرضا
 و کان وعد ربی حقا ای کاینا
فلا کل ما ترجو من الخیر کاین
و لا کل ما ترجو من الشر واقع 

وزن: مَفْعُولْ مَفاعِلُنْ فَعولُنْ
بحر: هزج مسدس اخرب مقبوض محذوف
نشانه‌های عروضی: - - U | U - U - | U - -
درین ره گرم رو می باش تا از روی نادانی
مگر نندیشیا هرگز که این ره را کران بینی 
اری الحجاج یزجون المطایا
و ها انا ذا مطایا الشوق ازجی 
اذا ما کعبة الرحمن حجت
فوجهک قبلتی و الیک حجی 
احسنت ظنک بالایام اذ حسنت
و لم تخف سوء ما یأتی به القدر
و سالمتک اللیالی فاعتبرت بها
و عند صفو اللیالی یحدث الکدر
چه باشد گر خوری یک سال تیمار
چو بینی دوست را یک روز دیدار

وزن: مَفاعیلُنْ مَفاعیلُنْ مَفاعیلُنْ مَفاعیلُنْ
بحر: هزج مثمن سالم
نشانه‌های عروضی: U - - - | U - - - | U - - - | U - - -
ای گشته اسیر در بلای تو
آن کس که زند دم ولای تو
عشاق جهان همه شده واله
در عالم عز و کبریای تو
بر قصه عاشقان خود بر زن
توقیع نعم و گرنه لای تو
آن عزیزی گوید در بادیه می شدم یکی دیدم بیک پا می جست در غلبات وجد خویش
یعنی الذین یقنطون الناس من رحمة الله
پیغامبر ص گفت الدعاء هو العبادة
لقمه حلال باید که گفت و ملبسه حرام و مطعمه حرام فانی یستجاب له
گر زهر دهی بنوش بردارم
بی رای خودم من از برای تو
جز جان و دل و جگر نمی بینم
در گردش چرخ آسیای تو
قال الم تسمعوا کیف وصفه الله فی القرآن یا یحیی  خذ الکتاب بقوة و آتیناه الحکم صبیا

وزن: مَفْعُولْ مَفاعِلُنْ مَفاعیلُنْ
بحر: هزج مسدس اخرب مقبوض
نشانه‌های عروضی: - - U | U - U - | U - - -
قوله و اذکر فی الکتاب مریم
تنها خورد این دل غم و تنها کشدا
گردون نکشد آنچه دل ما کشدا
زفیر جهنم حطی حطت الخطایا عن المستغفرین کلمن کلام الله لا مبدل لکلماته
سعفص صاع بصاع و الجزاء بالجزاء فقال المؤدب لامه خذی بیده فلا حاجة له الی المؤدب
و عن یعلی بن شداد عن النبی ص قال لیخرجن الله تعالی من النار بشفاعة عیسی مثل اهل الجنة

وزن: مَفْعُولْ مفاعیلُ مفاعیلُ فَعَلْ
نشانه‌های عروضی: - - U | U - - U | U - - U | U -
حیرت اندر حیرتست و تشنگی در تشنگی
گه گمان گردد یقین و گه یقین گردد گمان
حضرت عز و جلال و بی نیازی فرش او منقطع گشته درین ره صد هزاران کاروان
قوله إلا من تاب و آمن و عمل صالحا فاولیک الذین تدارکتهم الرحمة الازلیة و یسبقون فی النعم السرمدیة

وزن: فاعِلاتُنْ فاعِلاتُنْ فاعِلاتُنْ فاعِلُنْ
بحر: رمل مثمن محذوف
نشانه‌های عروضی: - U - - | - U - - | - U - - | - U -
ها آنست که قرآن مجید از آن خبر داد و إن الله لهاد الذین آمنوا
شر را بتو چه راه و اهل آن را با تو چه روی
قوله الرحمن علی العرش استوی  هفت جای در قرآن یاد کرد که من بر عرش مستویم
تکیه بر جان رهی کن که ترا باد فدا
چکنی تکیه بر آن گوشه دار افزبنا

وزن: فَعَلاتُنْ فَعَلاتُنْ فَعَلاتُنْ فَعَلُنْ
بحر: رمل مثمن مخبون محذوف
نشانه‌های عروضی: U U - - | U U - - | U U - - | U U -
قوله تعالی قال رب اشرح لی صدری ۵ گفت خداوند من فراخ بگشای دل من
و یسر لی أمری ۲۶ و آسان کن مرا کار من
و احلل عقدة من لسانی ۲۷ و بگشای گره از زبان من
یفقهوا قولی ۲۸ تا در بیابند سخن من
و اجعل لی وزیرا من أهلی ۲۹ و مرا از کسان من مردی بار کش ده
هارون أخی ۳۰ و آن هارون است برادر من
اشدد به أزری ۳۱ پشت من و نیروی من باو سخت کن
و أشرکه فی أمری ۳۲ و او را در کار انباز من کن
کی نسبحک کثیرا ۳۳ تا بپاکی ترا یاد کنیم
و نذکرک کثیرا ۳۴ و ترا در یاد داریم بیاد فراوان
إنک کنت بنا بصیرا ۳۵ تو بما بینایی
قال قد أوتیت سؤلک یا موسی  ۳۶ فرمود آنچه خواستی ترا دادیم ای موسی
و لقد مننا علیک مرة أخری  ۳۷ و بر تو سپاس نهادیم باری دیگر
یأخذه عدو لی و عدو له تا بگیرد او را کسی دشمنست مرا و دشمنست او را
و ألقیت علیک محبة منی و بر تو افکندم دوستی از خویشتن
و لتصنع علی  عینی ۳۹ و می پرورند ترا بر دیدار چشم من
و اصطنعتک لنفسی ۴۱ و ترا بگزیدم خویشتن را
اذهبا إلی  فرعون بروید هر دو بفرعون إنه طغی  ۴۳ که او بس شوخ شد
فقولا له قولا لینا گویید او را سخنی نرم بمدارا
لعله یتذکر أو یخشی  ۴۴ تا مگر او پند پذیرد و بترسد
قال فمن ربکما یا موسی  ۴۹ گفت کیست خداوند شما ای موسی
قال فما بال القرون الأولی  ۵۱ گفت کار و بار گروهان پیش چیست

وزن: مَفْعُولْ مَفاعیلُنْ مَفْعُولْ مَفاعیلُنْ
بحر: هزج مثمن اخرب
نشانه‌های عروضی: - - U | U - - - | - - U | U - - -
بهر کویی مرا تا کی دوانی
زهر زهری مرا تا کی چشانی 
برود اندازی اول تو رهی را
پس آن گه بربر دشمن نشانی 
و زان پس افکنی او را بغربت
بمزدوری شعیب و بشبانی 
شبانی را کجا آن قدر باشد
که تو بی واسطه وی را بخوانی
پس او را اوری بر طور سینا
هزاران تو سخن با وی برانی
و گر گوید زتو دیدار خواهم
جواب آید که موسی لن ترانی
و اذا الحبیب اتی بذنب واحد
جاءت محاسنه بالف شفیع 

وزن: مَفاعیلُنْ مَفاعیلُنْ فَعولُنْ
نشانه‌های عروضی: U - - - | U - - - | U - -
از جام وجود خود نه مستم نه نیم
زیر لگد فلک نه پستم نه نیم 
نه راحت جان نه درد دل و ای بمن
یا رب چه کسم من که نه هستم نه نیم 
من لم یکن للوصال اهلا
فکل احسانه ذنوب
من لم یکن للفراق اهلا
فکل اعضایه قلوب 

وزن: مَفْعُولْ مفاعیلُ مفاعیلُ فَعَلْ
نشانه‌های عروضی: - - U | U - - U | U - - U | U -
و عن ابی سعید قال ذکر النبی صاحب الصور فقال عن یمینه جبرییل و عن یساره میکاییل
و عن ابن مسعود قال یقوم ملک بین السماء و الارض فینفخ فیه
و منه قیل للاسیر عان و فی الحدیث انما النساء عندکم عوان
ملیک علی عرش السماء مهیمن
و قال امیة بن ابی الصلت
لعزته تعنو الوجوه و تسجد
قول رسول الله لقتلة کعب بن الاشرف افلحت الوجوه و قوله للکفار یوم بدر شاهت الوجوه
الحمد لله لا شریک له
من اباها فنفسه ظلما
إن لک ألا تجوع فیها و لا تعری  ای لا یلحقک فی الجنة جوع و لا عری

وزن: مَفاعِلُنْ فَعَلاتُنْ مَفاعِلُنْ فَعَلُنْ
بحر: مجتث مثمن مخبون محذوف
نشانه‌های عروضی: U - U - | U U - - | U - U - | U U -
قوله و من أعرض عن ذکری فإن له معیشة ضنکا الایة
چه داری مهر بی مهری کز و بی جان شد اسکندر
چه بازی عشق با یاری کزو بی ملک شد دارا
گر من سخنی بگفتم اندر مستی
اشتر بقطار ما چرا دربستی

وزن: مَفاعیلُنْ مَفاعیلُنْ مَفاعیلُنْ مَفاعیلُنْ
بحر: هزج مثمن سالم
نشانه‌های عروضی: U - - - | U - - - | U - - - | U - - -
یا حبیبی و مونسی و عمادی
و غیاثی و معقلی و رجایی
یا ملاذی و مأملی و مرادی
ارحم الیوم ذلتی و بکایی 
جوینده تو همچو تو فردی باید
آزاد زهر علت و دردی باید
الا طال شوق الأبرار الی لقایی
و انی الیهم لا شد شوقا

وزن: فَعَلاتُ فَعَلُنْ فَعَلاتُ فَعَلُنْ
نشانه‌های عروضی: U U - U | U U - | U U - U | U U -
با رخ تو کیست جان جز که یکی بلفضول
با لب تو کیست عقل جز که یکی بلهوس
یعلم الله گر همی دانم نگارا شب ز روز
زانکه هستم روز و شب مدهوش و سرگردان عشق

وزن: مُفْتَعِلُنْ فاعِلُنْ مُفْتَعِلُنْ فاعِلُنْ
بحر: منسرح مطوی مکشوف
نشانه‌های عروضی: - U U - | - U - | - U U - | - U -
ان الخلیفة ان الله سر بله
سربال ملک به یزجی الخواتیم
اذا ما الضجیع ثنی عطفها
ثنت علیه فکانت لباسا
و اما الاسکان فی الجمیع فلطلب الخفة استثقالا لتوالی الحرکات
ان الخلیفة ان الله سر بله
سربال ملک به یزجی الخواتیم

وزن: مَفْعُولْ مَفاعِلُنْ مَفاعیلُنْ
بحر: هزج مسدس اخرب مقبوض
نشانه‌های عروضی: - - U | U - U - | U - - -
گه با کف پرسیمم و گه درویشم
گه با دل پر نشاط و گه دل ریشم 
گه باز پس خلق و گهی در پیشم
من بوقلمون روزگار خویشم 

وزن: مَفْعُولْ مفاعیلُ مفاعیلُ فَعَلْ
نشانه‌های عروضی: - - U | U - - U | U - - U | U -
قال النبی المهاجر من هجر ما نهی الله عنه
ما قدروا الله حق قدره قال الواسطی لا یعرف حق قدره الخلق الا الحق
مأخوذ زو جود خویش ننگ آمده ایم
وز روی قضا بر سر سنگ آمده ایم 
اندر کیلان گلیم بدبختی را
ما از سیهی بجای رنگ آمده ایم 
قال الله و رسوله و قیل حق الجهاد ان لا تفتر عن مجاهدة النفس لحظة قال قایلهم
یا رب ان جهادی غیر منقطع
فکل ارضک لی ثغر و طرسوس
یا راقدا و الجلیل یحفظه
من کل شی ء یدب فی الظلم 
کیف تنام العیون عن ملک
یأتیک منه فواید النعم 

وزن: مَفْعُولْ مفاعیلُ مفاعیلُ فَعَلْ
نشانه‌های عروضی: - - U | U - - U | U - - U | U -
اکنون باری بعشق دردی دارم
کان درد بصد هزار درمان ندهم 
پیر طریقت گفت من چه دانستم که بر کشته دوستی قصاص است چون بنگرستم این معاملت ترا با خاص است
الا کل شی ء ما خلا الله باطل
حیاتنا عندنا قروض
و الموت من بعد فی التقاضی 
لا بد من رد ما اقترضنا
کل غریم بذاک راض

وزن: مَفْعُولْ مفاعیلُ مفاعیلُ فَعَلْ
نشانه‌های عروضی: - - U | U - - U | U - - U | U -
رأیت ذوی الحاجات حول بیوتهم
قطینا لهم حتی اذا انبت البقل 
فقال الملأ الذین کفروا من قومه ای اشرافهم لعوامهم ما هذا إلا بشر مثلکم یرید أن یتفضل علیکم
ثم أنشأنا من بعدهم ای اهلکناهم و احدثنا من بعدهم ای من بعد قوم نوح قرنا آخرین ای عادا الاولی
و لین أطعتم بشرا مثلکم فیما یأمرکم به و ینهاکم عنه إنکم إذا لخاسرون عقولکم و مغبونون رأیکم
ثم أرسلنا رسلنا تترا ای تواترت الرسل بعدهم الی زمن موسی ع
ثم أرسلنا موسی  و أخاه هارون بآیاتنا التسع و قیل بالتوریة و سلطان مبین حجة ظاهرة
قوله فکذبوهما ای اقاموا علی تکذیبهما فکانوا من المهلکین بالغرق فی بحر قلزم
و لقد آتینا موسی الکتاب ای التوریة بعد هلاک فرعون و قومه لعلهم یهتدون لکی یهتدی به قومه

وزن: مَفاعِلُنْ فَعَلاتُنْ مَفاعِلُنْ فَعَلُنْ
بحر: مجتث مثمن مخبون محذوف
نشانه‌های عروضی: U - U - | U U - - | U - U - | U U -
بهر چه از راه بازافتی چه کفر آن حرف و چه ایمان
بهر چه از دوست وا مانی چه زشت آن نقش و چه زیبا
خون صدیقان بپالودند و زان ره ساختند
جز بجان رفتن درین ره یک قدم را بار نیست 
بیان بیان الحق انت بیانه
و کل معانی الغیب انت لسانه 

وزن: فاعِلاتُنْ فاعِلاتُنْ فاعِلاتُنْ فاعِلُنْ
بحر: رمل مثمن محذوف
نشانه‌های عروضی: - U - - | - U - - | - U - - | - U -
تازیم بندگی بند قباء تو کنم
وین سلامت همه در کار بلاء تو کنم 
و قال علی ع یا من لا یعلم احد من خلقه کیف هو غیره
خاکها مشک و عبیر شود اوصاف بشریت همه بشرات نسیم معرفت گردد
گر یک نظرت چنان که هستی نگری
نه بت ماند نه بت پرست و نه پری 
حسن تو فزونست زبینایی من
راز تو برونست ز دانایی من

وزن: فَعَلاتُنْ فَعَلاتُنْ فَعَلاتُنْ فَعَلُنْ
بحر: رمل مثمن مخبون محذوف
نشانه‌های عروضی: U U - - | U U - - | U U - - | U U -
آفتاب بر آمد ای نگارین دیرست
گر بر سر تو نتابد از ادبارست 
مرد باید که بوی داند برد
و رنه عالم پر از نسیم صباست 
و فی کل شی ء له آیة
تدل علی انه واحد
اما زنا خاصگیان منظر چشم است مصطفی علیه السلام گفت زنا العیون النظر
الزانی لا ینکح إلا زانیة الایة الناس اشکال فکل یطیر مع شکله و کل یساکن مع مثله و انشد
عن المرء لا تسأل و ابصر قرینه
فکل قرین بالمقارن یقتدی
اهل الفساد فالفساد یجمعهم و ان تنأت دیارهم و اهل السداد فالسداد یجمعهم و ان تباعد مزارهم

وزن: مُفْتَعِلُنْ فاعِلاتُ مُفْتَعِلُنْ فَعْ
بحر: منسرح مثمن مطوی منحور
نشانه‌های عروضی: - U U - | - U - U | - U U - | -
پویان و دوانند و غریوان بجهان در
در صومعه کوهان در غار بیابان 
یکسر همه محوند بدریای تحیر
بر خوانده بخود بر همه لاخان و لا مان

وزن: مَفْعُولْ مفاعیلُ مفاعیلُ فَعولُنْ
بحر: هزج مثمن اخرب مکفوف محذوف
نشانه‌های عروضی: - - U | U - - U | U - - U | U - -
ما خود ز وجود خویش تنگ آمده ایم
وز روی قضا بر سر سنگ آمده ایم 
اندر گیلان گلیم بدبختی را
ما از سیهی بجای رنگ آمده ایم 

وزن: مَفْعُولْ مفاعیلُ مفاعیلُ فَعَلْ
نشانه‌های عروضی: - - U | U - - U | U - - U | U -
لو لا أنزل إلیه ملک یصدقه فیکون معه نذیرا داعیا
أو یلقی  إلیه کنز من السماء ینفقه فلا یحتاج الی التصرف فی طلب المعاش
إذا رأتهم من مکان بعید قال الکلبی و السدی من مسیرة عام و قیل من مسیرة مایة سنة
و رأیت زوجک فی الوغی
متقلدا سیفا و رمحا
و الزفیر حسیس النار و هو صوتها
و قیل الزفیر صوت یسمع من جوف المتغیظ کصوت الحمار اذا هم بالنهیق
و قیل هو اسم مصدر کالزور یستوی فیه الواحد و الاثنان و الجمع و المذکر و المؤنث

وزن: مُسْتَفْعِلَتُنْ مُسْتَفْعِلَتُنْ
نشانه‌های عروضی: - - U U - | - - U U -
و لو شاء لجعله ساکنا ای جعلک مهملا و لم یفعل بل جعل الشمس التی طلعت من صدرک علیه دلیلا
ثم قبضناه إلینا قبضا یسیرا هذا خطاب من اسقط عنه الرسوم و الوسایط
قال الله تعالی و نسقیه مما خلقنا أنعاما و أناسی کثیرا
آن عزیزی در راهی میرفت درویشی پیش وی باز آمد گفت از کجا می آیی
از بس که دو دیده در خیالت دارم
در هر چه نگه کنم تویی پندارم 

وزن: مَفْعُولْ مفاعیلُ مفاعیلُ فَعَلْ
نشانه‌های عروضی: - - U | U - - U | U - - U | U -
ابن عباس گفت طسم نامی است از نامهای حق جل جلاله و سوگند بدان یاد کرده
ابو روق گفت قسم یاد میکند بطول و سنا و ملک خویش جل جلاله و عظم شأنه
و إن ربک لهو العزیز الرحیم اتصال الرحیم بالعزیز هاهنا ترحم بالمؤمنین الذین هم الاقل بعد الاکثر
موسی گفت رب إنی أخاف أن یکذبون و یضیق صدری و لا ینطلق لسانی
لقد کذب الواشون ما بحت عندهم
بسر و لا ارسلتهم برسول 
ای برسالته و قیل الرسول یقع علی الواحد و الجمع المذکر و المؤنث کالصدیق و العدو
قال الله تعالی فإنهم عدو لی و قیل تقدیره انا کل واحد مناسول رب العالمین 
أن أرسل یعنی بان ارسل معنا بنی اسراییل الی فلسطین و لا تستعبدهم

وزن: مُسْتَفْعِلَتُنْ مُسْتَفْعِلَتُنْ
نشانه‌های عروضی: - - U U - | - - U U -