clips/mteb-nl-vabb huggingface dataset:
De impact van Covid-19 op chronische zorg volgens zorgverleners : een kwalitatieve studie bij eerstelijnspraktijken in België

Disciplines: Sociology, Social Health Sciences

De Covid-19-pandemie beïnvloedt de routinezorgprocessen voor chronische patiënten. Een beter begrip daarvan helpt om de weerbaarheid van het gezondheidssysteem te vergroten en dit adequaat voor te bereiden op volgende golven van de pandemie. Een kwalitatieve studie werd uitgevoerd in 16 eerstelijnspraktijken: 6 solo-, 4 monodisciplinaire en 7 multidisciplinaire praktijken. Aan de hand van semigestructureerde video-interviews werden 21 respondenten (huisartsen, verpleegkundigen en diëtisten) ondervraagd. Een thematische analyse werd uitgevoerd, gebruikmakend van de elementen van het chronischezorgmodel (CZM). Drie thema’s kwamen naar voren: veranderingen in de organisatie van de zorg, risicostratificatie en zelfmanagementondersteuning. Alle deelnemende praktijken rapporteerden drastische veranderingen in de organisatie met een collectieve verschuiving naar Covid-19-zorg en een vermindering van de activiteiten rond chronische zorg, minder consulten en personeel dat verantwoordelijk is voor zelfmanagementondersteuning. Een overgang naar digitale ondersteuning heeft niet plaatsgevonden. Weinig huisartsen hadden een systematische aanpak om hoogrisicopatiënten te identificeren en contact op te nemen voor vroegtijdige opvolging. Een praktijk met een vooraf vastgestelde gestructureerde teamsamenwerking slaagde erin om de meeste elementen van chronische zorg voort te zetten. Huisartsen verwachtten over het algemeen geen effecten van de tijdelijke verstoring voor patiënten, hoewel ze hun bezorgdheid uitten over patiënten die reeds slecht gereguleerd waren. De bevindingen in dit artikel tonen een verstoring van het aanleveren van chronische zorg in de Belgische eerstelijnszorgcontext. In dergelijke contexten kan de oprichting van het CZM de continuïteit van de zorg in crisistijden vergemakkelijken. Kortetermijnacties moeten gericht zijn op het identificeren van hoogrisicopatiënten en het ontwikkelen van een praktijkorganisatieplan om chronische zorg te organiseren en digitale kanalen te gebruiken voor ondersteuning, vooral voor kwetsbare patiënten, tijdens de volgende golven van de epidemie.
Aandeelhoudersbescherming bij kapitaalverhoging Een rechtsvergelijkende en rechtseconomische benadering

Disciplines: Law

Deze bijdrage bevat de voornaamste bevindingen van het proef- schrift van de auteur over Shareholder protection in share issu- ances: A comparative law and economics approach. De auteur analyseert de functies van aandeelhoudersbescherming bij kapi- taalverhoging, vergelijkt de verschillende technieken van aan- deelhoudersbescherming in België, Frankrijk, het Verenigd Ko- ninkrijk en de Verenigde Staten, en evalueert de voor- en nadelen van deze technieken.
Taal en inclusie: dissonantie in meerstemmigheid

Disciplines: Art History

Eerder dit jaar lanceerde FORUM+ het dossier De kunst van (ver)talen | (Trans)literate art. Een deel van de bijdragen in dit oktobernummer breien daar een vervolg aan. We nodigen lezers uit om verder in dialoog te gaan met deze teksten. Taal, diversiteit en macht zijn complexe thema’s die steeds nieuwe perspectieven uitlokken en ons blijven prikkelen om onze inzichten met elkaar uit te wisselen.
Een requiem voor Antwerpen : Philippus van Steelant en de Sint-Jacobskerk, 1653

Disciplines: Literature

Op 14 november 1653 wordt de juwelenhandelaar Gaspar Duarte begraven in de Antwerpse Sint-Jacobskerk. De uitvaart is een indrukwekkende gelegenheid, met alle pracht en praal. Bovenal klinkt er schitterende muziek. Die muziek, vol barokke klankkleuren, is gecomponeerd door Philippus van Steelant (1611-1670). In dit Cahier maak je kennis met Philippus van Steelant en zijn requiemmuziek, met de kerk waar hij werkte en met de stad waarin hij leefde.
Het Europees burgerinitiatief: oude (nationale) wijn in nieuwe Europese zak?

Disciplines: Law

Het Europees burgerinitiatief (hierna: het EBI) werd in 2011 ingevoerd als het eerste transnationale participatieve instrument en werd in zeer ruime mate geïnspireerd door de nationale voorbeelden. Deze bijdrage gaat dieper in op het innovatieve karakter van het EBI en duidt op het belang van de nationale instrumenten voor de Europese ontwikkeling.
De Belgische staatshervormingen in het licht van een dynamische theorie van federaisme

Disciplines: Law

Deze bijdrage vertrekt van de stelling dat de klassieke federale theorie niet meer volstaat om federale systemen van de 21ste eeuw te vatten. Ze legt uit waar die klassieke theorie te kort schiet. Ze bespreekt vervolgens wat een alternatieve, dynamische theorie van federalisme inhoudt, en wat ze kan bijdragen aan het Belgische debat. In het bijzonder staat ze toe een einde te maken aan de Babylonische spraakverwarring in het confederalismedebat; incorporeert ze de onderbelichte dimensie van 'cohesie' in de institutionele inrichting; laat ze toe de impact van de consensusdemocratie op het federale model ook in het juridische onderzoek in rekening te brengen; laat ze toe om constitutionele asymmetrie te bestuderen; en kan ze de dynamiek van federale systemen vatten.
Auditing

Disciplines: Economics & Business

Dit boek geeft een algemeen inzicht in de vraag- en aanbodzijde van de auditmarkt, schetst de ontwikkeling en de organisatie van het Belgische auditberoep, en overloopt de verschillende stappen van het controleproces. Het is nuttig en bruikbaar voor iedereen die kennis wil maken met het beroep van bedrijfsrevisor en die op een kritische en gefundeerde manier beslissingen wil nemen op basis van jaarrekeninginformatie en het controleverslag.
De ongerechtvaardigde verrijking als mechanisme ter verrekening van zorg voor de erflater door een van de erfgenamen

Disciplines: Law

Het gebeurt geregeld dat een van de erfgenamen (beduidend) meer heeft gezorgd voor de ouder dan de andere erfgenaam/erfgenamen. Dergelijke zorg kan aanzienlijke inspanningen met zich meebrengen op zowel financieel als moreel vlak. Ook komt het voor dat de zorgende erfgenaam op professioneel vlak een stap terugzet om de ouder te verzorgen. Met al deze inspanningen houdt het intestaat erfrecht geen rekening. Indien de erflater dus tijdens zijn leven niets heeft ondernomen, krijgen beide erfgenamen simpelweg een gelijk deel van de nalatenschap. Deze bijdrage onderzoekt de slaagkansen van een vordering op grond van de ongerechtvaardigde verrijking, die recent werd gecodificeerd in Boek 5 BW. De Belgische rechtspraak wordt naast de Franse, meer ontwikkelde rechtspraak geplaatst om tot het besluit te komen dat een beroep op de ongerechtvaardigde verrijking meer aandacht verdient.
zwarte verftechnologieën in de Bourgondisch-Habsburgse Nederlanden tot de zeventiende eeuw en de herbewerking van verschillenden soorten zwart in Noord-Europa

Disciplines: Art History

Zowel in de textielververij als in de mode was zwart een belangrijk concept. Uit historische bronnen, zowel receptenboeken als reglementen, blijkt dat er verschillende tinten zwart beschikbaar waren, en dat er een rijke woordenschat bestond om ze te benoemen. Zo duiden bijvoorbeeld "taneet", "kastoorzwart", "bleckzwart", "zijdezwart", "Greinzwart" en "Fusteinzwart" de verschillende soorten zwarte tinten en schakeringen aan, variërend van rood, bruin -en groenachtige zwarte tinten tot gitzwart. De verschillende tinten waren ook afhankelijk van het te verven materiaal, het recept en het verfprocédé dat gebruikt werd. De populariteit van bepaalde zwarttinten hangt af van de heersende mode en smaak. De begrippen gitzwart of ravenzwart, die in de negentiende eeuw populair werden en ook nu nog worden gebruikt, waren in de Bourgondische periode nog niet algemeen gangbaar.
Het jonge leven van sociaaleconomische grondrechten in de Belgische Grondwet

Disciplines: Law

Het leven van economische, sociale en economische rechten is jong: art. 23 Gw. werd pas in 1994 in de Belgische grondwet ingeschreven, en het Grondwettelijk Hof kan pas sinds 2003 rechtstreeks toetsen aan die bepaling. In het licht van de geboortegeschiedenis (het werk van de constituante) gaat deze bijdrage na hoe de leerstukken van directe werking, het standstillbeginsel en het legaliteitsbeginsel uitwerking gekregen hebben in de rechtspraak van het Grondwettelijk Hof. Duidelijk is dat het Grondwettelijk Hof nieuwe stappen kan zetten in het optimaliseren van die leerstukken. Het leerstuk van de directe werking kan minder restrictief worden toegepast. Het standstillbeginsel kan strikter geformuleerd en toegepast worden. En het legaliteitsbeginsel mag niet afgezwakt worden, zodat de “sterkte van het recht” ten volle kan spelen bij de bescherming van economische, sociale en culturele rechten.
Geen verjaring zonder kennis

Disciplines: Law

Omwille van de lange looptijd van pensioentoezeggingen is het cruciaal om de verjaringstermijn goed in het oog te houden. Voor aanvullende pensioenen van werknemers trachtte de wetgever meer klaarheid te scheppen via een aangepast artikel 55 WAP. Toch was het ijdele hoop dat deze aanpassing alle verjaringsdiscussies in de kiem zou smoren.
20 jaar RMI-wet : een (juridische) analyse met focus op jongeren: studeren als evenwaardige piste voor maatschappelijke integratie?

Disciplines: Law

In deze bijdrage analyseert de auteur de toepassing van de Wet betrefende het recht op maatschappelijke integratie t.a.v. jongeren, waaronder i.h.b. studenten. In welke mate kan studeren beschouwd worden als evenwaardige piste voor maatschappelijke integratie?
Hoe behandel ik long COVID?

Disciplines: Economics & Business

Toen de COVID-19 epidemie uitbrak, was het alle hens aan dek om de verspreiding van het virus in te dijken en zoveel mogelijk zieken te redden1. Nu we door onze snel vergaarde kennis, de spoedig ontwikkelde vaccins en de recent opgedoken coronapil weer beginnen dromen van het “normale” leven, begint het te dagen dat dit niet voor iedereen zo is. Halverwege 2020 stak het idee de kop op dat een corona-infectie niet altijd zonder langetermijngevolgen was. Waar we eerst nog spraken over een verzinsel van de media, ongelukkig toeval, of naweeën van kwetsbare patiënten, bewijst het groeiend aantal slachtoffers ons ongelijk: long-term COVID bestaat en is niet voorbehouden aan risicopatiënten. De diëtist kan een sleutelrol spelen in de revalidatie. Dit artikel geeft een overzicht van de huidige kennis en richtlijnen.
Ongerechtvaardigde verrijking : negatieve verrijkingen en de waarderingswijze van vermogensverschuivingen

Disciplines: Law

Dreigt iemand zich ongerechtvaardigd te verrijken ten koste van een ander, dan dringt een remediëring zich op. Hoewel dit principe nu ook een wettelijke verankering krijgt in Boek 5 Burgerlijk Wetboek, blijft de concrete invulling ervan menig hoofd breken. Huidige bijdrage analyseert twee deelaspecten waarover het Hof van Cassatie zich onlangs moest uitspreken: de «verrijking» als toepassingsvoorwaarde, en de begroting van de restitutie-/vergoedingsplicht.
Vergeten ridderverhalen in Science

Disciplines: Literature

In februari 2022 publiceerden onderzoekers van de Universiteit Antwerpen in een internationaal teamverband een artikel over het verlies aan middeleeuwse literatuur in het gerenommeerde interdisciplinaire tijdschrift Science. Deze uitzonderlijke publicatie, evenals de innovatieve onderzoeksmethode die door het onderzoeksteam is toegepast, heeft de aandacht van veel onderzoekers getrokken van zowel binnen de mediëvistiek als daarbuiten, zo ook de redactie van Madoc. In deze reportage stellen twee van de onderzoekers uit Antwerpen hier hun onderzoek bondig voor en reflecteren zij tevens op de publicatieprocedure bij Science.
Van verschijning naar levende materie : de amplexus Bernardi in woord en beeld

Disciplines: Literature

De twaalfde-eeuwse abt Bernardus van Clairvaux was in zijn eigen tijd bekend door zijn wantrouwen jegens visuele decoratie. Desondanks was zijn beeltenis in de laatmiddeleeuwse kunst een populair thema voor visuele kunstenaars. In dit artikel analyseert kunsthistoricus Lieke Smits de veelvuldig verbeelde amplexus Bernardi, een visioen waarin Christus loskwam van het kruis om Bernardus te omhelzen. Smits laat zien dat er opvallende afwijkingen bestaan tussen de beschrijvingen en verbeeldingen van dit visioen. De sterke nadruk die de afbeeldingen leggen op de materiële verschijning van Christus sluit aan bij de laatmiddeleeuwse wisselwerking tussen woord, beeld en visionaire ervaring. Daarin werd vanzelfsprekender geacht dat een visionaire ervaring gepaard ging met een ontmoeting met het materiële beeld.
Bijzondere opleiding jeugdrecht 2022-2023

Disciplines: Law

Wanneer een minderjarige schade veroorzaakt, is het opvallend dat in de media steeds veel aandacht wordt besteed aan de strafrechtelijke afhandeling van ‘een als misdrijf omschreven feit’, maar zelden wordt stilgestaan bij de burger- rechtelijke afhandeling. Ook vanuit politiek oogpunt wordt, om voor de hand liggende redenen, steevast de aandacht gevestigd op de strafrechtelijke compo- nent. Zo werd over de hervorming van het ‘jeugdrecht’ naar een ‘Vlaams jeugd- delinquentierecht’1 in uitvoering van de zesde staatshervorming, herhaaldelijk bericht in de media.2 2. Gelet op de specifieke invalshoek van deze bijdrage en gelet op het aanbod van de overige bijdragen in dit verzamelwerk die een uitgebreide filosofische, economische, sociale en juridische analyse geven van dit jeugddelinquentierecht, past het niet om deze oefening hier dunnetjes over te doen.3 In deze bijdrage wordt de analyse toegespitst op afhandeling van schade buiten het jeugddelin- quentierecht. Er zijn immers verscheidene uiteenlopende hypotheses denkbaar waarbij het jeugddelinquentierecht geen afdoende antwoord zal bieden op de vraag naar vergoeding van de schadelijders van een minderjarige schadeveroor- zaker. We denken hierbij bijvoorbeeld aan de hypothese waarbij het jeugdparket of de jeugdrechtbank overgaat tot sepot, waarbij het slachtoffer zich niet kan aan- sluiten bij een herstelgericht overleg of zich niet aansluit bij de vordering van het jeugdparket en vervolgens de burgerrechtelijke procedure kiest om zijn vorde- ring tot vergoeding in te stellen.
Verleden, heden en toekomst : de geschiedenis van toeristische marketing in België in tijden van economische crisis (1880-1980)

Disciplines: Art History

Covid-19 is de nieuwste crisis in een reeks van strubbelingen die de toeristische sector doormaakte. Toerisme werd tot het einde van de twintigste eeuw door historici vooral gezien als een triviaal onderwerp dat door de complexiteit van het bronnenmateriaal moeilijk te bestuderen was. In de jaren tachtig kwam daar verandering in met onderzoek naar de sociale aspecten van toerisme en de cultural turn aan de start van het nieuwe millennium. Dit resulteerde in een nieuw tijdschrift, een werkgroep en een stortvloed aan studies over de geschiedenis van het toerisme. Dit artikel schetst de geschiedenis van het onderzoeksveld en gaat in op mogelijke lacunes in het debat.
ARCHIE.BEL : archieven voor de economische geschiedenis van België (19de-20ste eeuw)

Disciplines: Economics & Business, History

Het ARCHIE.BEL project zal de toegankelijkheid van bronnen en datasets met een grote waarde voor financiële en bedrijfsgeschiedenis bevorderen door archieven te inventariseren, datasets online te ontsluiten, en onderzoek naar de geschiedenis van de beurzen van Brussel en Antwerpen te verrichten.
Kostenterugvordering voor overheidsinterventies naar Belgisch recht

Disciplines: Law

Overheden maken aldoor kosten om tussen te komen bij allerlei calamiteiten. Soms moeten die kosten terugbetaald worden door degene die aan de basis ligt van die interventie, en soms niet. De bijdrage gaat in op specifieke regelgeving daarover en op de terugvorderingsregels uit het gemene recht.
Ook plannen en projecten die slechts voor een korte tijd een achteruitgang in de toestand van een waterlichaam veroorzaken zonder verdere langetermijngevolgen moeten getoetst worden aan de voorwaarden uit artikel 4, lid 7 Kaderrichtlijn Water

Disciplines: Law

noot onder het arrest HvJ 5 mei 2022, zaak C 525/20 (ECLI:EU:C:2022:350) over het verbod tot achteruitgang van de toestand van een oppervlaktewaterlichaam voor een korte tijd en het toepassen van de afwijkingsmogelijkheden op het verbod tot achteruitgang van de toestand uit artikel 4.7 Kaderrichtlijn Water
Over de beschikbare grondwatervoorraad en de verdere achteruitgang van een grondwaterlichaam in ontoereikende kwantitatieve toestand: de Doñana-zaak. Het Hof uit de bocht?

Disciplines: Law

Het arrest van het Hof van Justitie van 24 juni 2021 in de zaak nr.C-559/19 Commissie v. Koninkrijk Spanje is het eerste over de Kaderrichtlijn Water waarin de achteruitgang van de kwantitatieve toestand van grondwater centraal staat, meer bepaald voor grondwaterlichamen in het Doñana-gebied die zich reeds in slechte kwantitatieve toestand bevinden. Door voortdurend te benadrukken dat pas sprake is van een verslechtering van een reeds slechte toestand als er een toename in overonttrekking wordt bewezen, lijkt het Hof een restrictieve invulling te geven aan het stilstandbeginsel voor grondwaterlichamen in slechte toestand. Dit strookt niet met het doel van de Kaderichtlijn Water en staat haaks op eerdere rechtspraak over het standstillbeginsel uit die richtlijn. In deze bijdrage wordt het begrip “overonttrekking” verbonden met het begrip “beschikbare grondwatervoorraad” om aan te tonen dat overonttrekking volgens de Kaderrichtlijn Water een relatief begrip is. Verder wordt ook kort ingegaan op het verband tussen het verbod op achteruitgang uit de Kaderrichtlijn Water en standstillbeginsel uit de Habitatrichtlijn, dat van groot belang is voor deze Doñana-zaak.
Van klimaatverandering naar klimaatrechtvaardigheid : verhalen voor een systeemverandering van onderuit

Disciplines: Sociology

Verhalen bepalen mee de klimaatstrijd. Tegenover een dominant verhaal van uitstootmanagement ontwikkelde zich een bewegingsverhaal van klimaatrechtvaardigheid dat door sociale strijden te linken gaat voor systeemverandering ‘van onderop’.
Het asbestattest civielrechtelijk bekeken

Disciplines: Law

Bij decreet van 29 maart 20191 voerde het Vlaamse Gewest een nieuw attest in, dat ertoe strekt aan de eigenaars en verkrijgers van onroerende goederen gebouwd voor 2001 een overzicht te geven van het in constructies aanwezige asbest. Dit attest wordt gewoonlijk het asbestattest genoemd (zo ook in deze bijdrage), maar zijn volledige naam is het asbestinventarisattest. Het asbestattest doet een aantal vragen rijzen. We bespreken eerst kort enkele elementen van het toepassingsgebied van het asbestattest. Daarna onderzoeken we wat verstaan moet worden onder een “onderhandse akte of overdracht”, gevolgd door een onderzoek wat een overdracht is in de zin van het Materialendecreet. We behandelen vervolgens nog de sanctie van het ontbreken van een asbestattest. We eindigen met een besluit.
Antwerpen als boekenstad in de zeventiende eeuw. Nieuw leven dankzij de jezuïeten

Disciplines: Literature

In de zeventiende eeuw leefde het Antwerpse boekbedrijf weer op dankzij de talrijke publicaties van de jezuïeten. Ze poduceerden zeer verschillende soorten publicaties, maar vooral ook het imiteren van succesvolle profane genres, zoals de emblematiek introduceerden zij in Antwerpen.
Ridders op het Amsterdamse toneel. De Palmerijn-stukken van Bredero

Disciplines: Literature

Bredero heeft de stof voor drie van zijn ernstige toneelstukken Rodd’rick ende Alphonsus (1611), Griane (1612) en Stommen ridder(1618) ontleend aan de Nederlandse vertaling van de Spaanse ridder-roman in proza Palmerijn van Olijve , verschenen bij Jan Jansz in Arnhem in 1602. Algemeen wordt aangenomen dat Bredero in 1611 tot de kamer De Eglentier toetrad, maar het lijkt weinig waarschijnlijk dat iemand die pas lid is, een voldragen stuk als Rodd’rick ende Alphonsus heeft geschreven. Bredero zal ongetwijfeld al vroeger lid geweest zijn. De stukken van Bredero zijn uitgegeven door Cornelis Lodewijckszoon vander Plasse, die waarschijnlijk wel belangstelling had voor dergelijke stof, aangezien hij ook een aantal delen van de Nederlandse vertaling van de Amadis-roman heeft uitgegeven. Met zijn Palmerijn-spelen introduceerde Bredero volledig nieuwe stof op het Nederlandse toneel, maar het valt op dat hijzelf noch de uitgever Vander Plasse daar ergens in de edities de nadruk op legt. Nieuw is ook dat Bredero passages uit een roman gebruikt, waar de meeste contemporaine auteurs opteren voor de bewerking van een novelle.Voor het Amsterdamse publiek waren ridders vrij exotische wezens met normen die vreemd waren aan de stad. Bredero gebruikt zelfs het woord ‘ridder’ zeer weinig behalve dan bij de duels, de meest typische scènes voor de ridderwereld. Dit leidt tot het besluit dat Bredero de ridderstof vooral met een ethisch-didactische bedoeling gebruikt als vehikel om contemporaine waarden uit te dragen.
Naar meer dialogisch werken in tijden van crises : een pleidooi vanuit opleidingen sociaal werk

Disciplines: Communication Studies

Op 10 juni 2021, meer dan een jaar na de uitbraak van COVID-19 in Europa, heeft de redactie van het Journal of Social Intervention een panelgesprek georganiseerd over de lessen die opleidingen sociaal werk trekken uit de coronacrisis. Studenten, docenten en leidinggevenden van sociaal werk opleidingen in Nederland en Vlaanderen blikten in dit gesprek kritisch terug op de ontwikkelingen in de opleidingen in deze bijzondere tijden en keken hoopvol vooruit naar wat we hieruit kunnen leren voor de toekomst. De snelle omschakeling naar digitaal onderwijs, de zorg voor de kwaliteit van het onderwijs en het welzijn van de studenten werden positief gewaardeerd. Maar in tijden van crisismanagement verliest men de essentie van het sociaal werk soms uit het oog: het belang van fysieke contacten en nabijheid, en vooral de democratische processen van co-creatie van opleiding, professionele praktijk en samenleving. Het dialogisch werken als eigenheid en kracht van het sociaal werk is volgens de panelleden te weinig geprofileerd in deze crisistijden. Die specifieke bijdrage van het sociaal werk zichtbaar maken, is een aandachtspunt voor de toekomst.
Welk effect had EMU-deelname op de Nederlandse goederenexport?

Disciplines: Economics & Business

Welk effect had de Economische en Monetaire Unie (EMU) op de Nederlandse uitvoer van goederen? En verschilt dit effect wanneer er onderscheid gemaakt wordt tussen de zes oorspronkelijke leden van eurozone (België en Luxemburg, Frankrijk, Duitsland, Italië en Nederland) en landen die later zijn toegetreden tot de EMU. Het effect van EMU-deelname op de Nederlandse handel meten we aan de hand van een nulscenario waarbij we ons de vraag stellen wat de Nederlandse handel geweest zou zijn indien er geen EMU was opgericht. Daarnaast gebruiken we inzichten uit de literatuur om een onderscheid te maken tussen de zogenoemde oudere en nieuwere EMU-landen.