clips/mteb-nl-vabb huggingface dataset:
Burgerschapspraktijken in de vrije tijd

Disciplines: Educational Sciences, Art History

Hoofdstuk 4 schuift drie cases uit het domein vrije tijd naar voren. Hiermee leggen we uit hoe professioneel handelen kan inzetten op burgerschapspraktijken. We onderstrepen daarbij dat solidariteit kan worden opgezet of bepleit door iedereen die onrecht aanklaagt op economisch, cultureel of politiek gebied en claims legt op zaken waar hij of zij recht op meent te hebben.
Inleiding in de pedagogiek Deel 2. Grondslagen en stromingen

Disciplines: Educational Sciences

Wat maakt de wetenschappelijke pedagogiek verschillend van praten over opvoeding, vorming, onderwijs en opleiding op feesten en partijen, aan de keukentafel, in de politiek en in de media? We worden om de oren geslingerd met de uitkomsten van het vele empirisch onderzoek. Discussies over het pedagogische zijn niet weg te denken uit het maatschappelijk debat. Iedereen heeft er wel een mening over en dat zovelen hierin geïnteresseerd zijn is een goede zaak. Maar er is een verschil tussen het verdiepend inzicht en het zich verantwoordend uitspreken van de gevormde pedagoog en wat de krant of het nieuws op radio, tv en internet met oneliners haalt.
 
In dit tweede deel van Inleiding in de pedagogiek komen achtereenvolgens de wetenschapsfilosofie, het rationalisme, empirisme en de positie van Kant aan bod, waarna ingegaan wordt op de fenomenologie, de geesteswetenschappelijke pedagogiek, de kritische theorie en kritische pedagogiek, de taalfilosofie, het postmodernisme en het posthumanisme.
Soldidariteit in superdiversiteit. Handvatten voor concrete actie

Disciplines: Educational Sciences

Met dit boek richten we ons op iedereen die werk maakt – of wil maken - van een solidaire samenleving. Sommige lezers zullen dit beroepsmatig doen. Het gaat dan bijvoorbeeld om leerkrachten, opbouwwerkers of vakbondslui. Andere lezers zetten wellicht vooral in hun vrije tijd op solidariteit in. Denk maar aan de scoutsleidster die elke week een prikkelende activiteit voorschotelt, de voetbaltrainer die in weer en wind zijn duiveltjes aanvuurt of de vrouw die in alle stilte de boodschappen voor haar buurman doet. Dit boek is er voor hen allemaal. 

Onze centrale vraag is hoe solidariteit tot stand komt tussen een groep mensen die op het eerste zicht weinig met elkaar delen. Anno 2017 is de omgang met mensen die anders dan ons denken en doen namelijk één van de belangrijkste uitdagingen waar we als samenleving voor staan. Of we nu buren zijn, werknemers en werkgevers, leerlingen en leerkrachten of voetballers en trainers: allemaal worden we in ons dagelijks leven of in onze professionele praktijk geconfronteerd met culturele verschillen, complexe identiteiten en meertaligheid. 

Vaak wordt gezegd dat het in zo’n context moeilijker is om solidair met elkaar te zijn. In deze woelige tijden van internationale migratie, economische globalisering en milieuverloedering grijpen vele burgers terug naar een nationalistisch en xenofoob gedachtegoed wortel . Dat beklemtoont dat solidariteit enkel kan aarden in een natie-staat, tussen burgers met één taal en één cultuur.

En toch: dit boek hoopt de doemdenkers die zeggen dat solidariteit en diversiteit onverenigbaar zijn op andere gedachten te brengen. De solidariteit die wij beogen is geen solidariteit tussen een homogene groep van gelijkgestemden, maar een solidariteit die sociale, economische en culturele grenzen overstijgt.
De complexiteit van klinische psychodiagnostiek vraagt methodologische diversiteit

Disciplines: Psychology, Sociology

In deze bijdrage stellen we een recente evolutie in de psychodiagnostiek in vraag betreffende de samenstelling van de psychodiagnostische toolbox. De diagnostische instrumenten die op kwalitatieve methoden gebaseerd zijn, zijn zowel in de opleidingen psychologie als in het werkveld van de klinisch psycholoog steeds meer ondervertegenwoordigd tot zelfs afwezig.
We beschrijven een aantal veelgehoorde misvattingen over kwalitatieve methoden in het psychodiagnostisch onderzoek en bieden handvatten voor het analyseren van diagnostische informatie die op basis van kwalitatieve methoden verworven wordt. We benadrukken ook het belang van methodische diversiteit in de psychodiagnostiek. Deze diversiteit laat toe om flexibel, afhankelijk van de diagnostische vragen die zich aandienen, voor de meest geëigende testinstrumenten of methoden te kiezen.
Jezus en Pilatus: Een fenomenologie van lijden en verrijzen

Disciplines: Psychology

Jezus en Pilatus. Twee mensen ontmoeten elkaar op een vreemd moment. Pilatus ondervraagt Jezus en vindt geen grond om hem ergens van te beschuldigen. Onder druk van de publieke opinie zwicht Pilatus. Hij stuurt de man de dood in en doet verwoede pogingen om zijn handen in onschuld te wassen. Voor Jezus was de ontmoeting met Pilatus slechts één van de vele passages op zijn lijdensweg. Hij werd reeds eerder geteisterd door wat we vandaag in de psychologie betekenisverlies noemen. Hoewel het verhaal ons in het ongewisse laat, is het goed mogelijk dat Pilatus nadien ook aan betekenisverlies leed. Existentiële schuld kan immers diepe voren trekken, al dan niet uitmondend in moral injury.
We houden Jezus en Pilatus’ lijden tegen het licht van de persoonsgerichte en existentiële psychotherapeutische theorie en praktijk. Op deze manier wordt hun lijdensverhaal het onze en wijzen het evangelie en de hedendaagse psychologie in eenzelfde richting. Zowel de existentiële psychotherapie als de Jezus-verhalen tonen ons dat de Via Dolorosa kan leiden tot transformatie, zolang we eerst nederdalen ter helle. Deze mogelijkheid is er evenzeer voor Pilatus – als hij de moed vindt om te lijden onder Pontius Pilatus; zichzelf. Posttraumatische groei (“verrijzen” in existentieel psychologische zin) wordt mogelijk als we ons op een nieuwe manier weten te verbinden met onszelf, de ander, ons aardse leven en het Overstijgende. De verhalen van Jezus, Pilatus en vele anderen tonen ons wegen die kunnen leiden naar verdieping of naar ondergang. In deze lezing houden we met aandacht halt bij deze personages die in volle beweging zijn. De hedendaagse existentiële psychologie helpt ons om hun en onze eigen lijden en verrijzen beter te begrijpen.
Voor Vorst, voor Vrijheid en voor Recht. Kolonel Andrej Prezjbjano, een Rus aan het IJzerfront

Disciplines: Social Sciences (General), Linguistics

Toen de Eerste Wereldoorlog uitbrak, werden België en Rusland eensklaps militaire bondgenoten. De Russische propaganda noemde België het ‘Land der Helden’ en vond dat Rusland een voorbeeld moest nemen aan de kleine, dappere natie. In werkelijkheid was België de speelbal van de strijdende partijen. Om België in de pas te laten lopen, zond Rusland kapitein Andrej Prezjbjano naar het Belgische hoofdkwartier. Vier jaar lang was de man getuige van de gebeurtenissen aan het Belgische front en probeerde hij zijn stempel te drukken op de Belgisch-Russische relaties, ook ten tijde van de woelige Oktoberrevolutie in 1917. Voor vorst, voor vrijheid en voor recht vertelt het verhaal van de Belgisch-Russische oorlogsidylle aan de hand van Prezjbjano’s fascinerende memoires. Het boek ontkracht enkele hardnekkige mythes over de Belgisch-Russische relaties tijdens de Eerste Wereldoorlog.
Voetbal, een feest. Open brief van een voetbalclub aan zijn supporters

Disciplines: Linguistics

KFCO Beerschot-Wilrijk haalt door zijn steile opmars in de Belgische voetbalcompetitie geregeld positief de pers. Een tijdje geleden was dat anders: niet alleen was er de aanval op een supportersbus door de aanhang van een rivaliserende club, maar ook fans van Beerschot-Wilrijk misdroegen zich bij een uitwedstrijd. Omdat er een zware boete dreigt, besloot het bestuur om op verschillende kanalen een brief aan de supporters te publiceren. Een voltreffer of een misser?
Alle hens aan dek: crisissen in de voedingsindustrie

Disciplines: Linguistics

Als een bedrijf geconfronteerd wordt met een of meer problemen die zijn imago of zijn reputatie ernstige schade kunnen toebrengen, is er beslist sprake van een levensbedreigende crisis. Binnen de kortste tijd moet de bedrijfsleiding dan een zo doeltreffend mogelijke crisisstrategie uitstippelen én toepassen, om de bedreiging te counteren en zo goed of zo kwaad mogelijk verdere imagoschade te beperken.
30 Vragen over Gebarentaal in Vlaanderen en 29 Antwoorden

Disciplines: Linguistics

Dit is de vierde en volledig herziene uitgave van “30 Vragen over Gebarentaal in Vlaanderen en 29 Antwoorden. De eerste uitgave dateert uit 1996. Het boekje biedt een antwoord op 30 veelgestelde vragen over gebarentalen in het algemeen en de Vlaamse Gebarentaal in het bijzonder.
Financiële vorming op school

Disciplines: Economics & Business

Het is belangrijk dat jongeren beschikken over financiële vaardigheden.Daarom snijden Geert Van Campenhout, Kenneth De Beckker en Kristof De Witte het onderwerp financiële voorlichting op school aan. Ze formuleren enkele belangrijke aandachtspunten, gebaseerd op recente observaties en vaststellingen, met het doel om financiële voorlichting efficiënt aan te pakken op school. Het eerste deel schetst de achtergrond op basis waarvan ze een strategie kunnen uitwerken om jongeren financiële vaardigheden bij te brengen. Hun financiële vaardigheid zal in cijfervorm beoordeeld worden, waarbij de Nederlandstalige en de Franstalige gemeenschap vergeleken worden. Het volgende deel brengt de huidige situatie in België in kaart en onderzoekt de invoering van financiële voorlichting op school. Deze analyse mondt uit in beleidsaanbevelingen voor een coherentere aanpak.
De door ESA gefinancierde ruimtevaartsector in België

Disciplines: Economics & Business

Deze bijdrage geeft een overzicht van de ruimtevaartsector
in België. Het onderzoek richt zich op de actoren die
betrokken zijn bij upstream (hardware- en softwareproducten
en diensten om systemen in de ruimte te brengen
en daar te besturen) of downstream (hardware- en
softwareproducenten en dienstverleners die gebruikmaken
van systemen en/of data voor toepassingen op aarde)
ruimtevaartactiviteiten. De studie neemt als uitgangspunt
privé- en (semi-)publieke actoren die actief zijn in de ruimtevaartsector in België. Het Federaal Wetenschapsbeleid
heeft samen met Belgospace, Bruspace, Vlaamse Ruimtevaartindustrie (VRI) en Wallonie Espace een raming gemaakt van de populatie.
Liefde in tijden van katholieke dialoogschool

Disciplines: Theology

Drie woorden staan centraal in dit boek: dialoog, katholiek en liefde. Geen enkele van die drie termen is in een katholieke dialoogschool te begrijpen zonder de andere twee. Meer zelfs, ze vormen drie essentiële bouwstenen van elke katholieke dialoogschool. Dit boek geeft duiding bij de drie termen. Wat betekent ‘dialoog’ in de katholieke dialoogschool? Wat betekent ‘katholiek’ in de katholieke dialoogschool? En hoe ‘liefde’ concreet gestalte geven vanuit de combinatie van ‘dialoog’ en ‘katholiek’? Bezig zijn met deze vragen geeft een palet van soorten of typen van katholieke dialoogscholen. 

Dit boek reikt inzichten aan, maar wil ook aan het werk zetten. Vandaar dat er naast theorie ook werkvragen meegegeven worden. Het project van de katholieke dialoogschool draait immers niet rond het project zelf, maar rond mensen en hun vorming. Elke school is daarbij uniek, maar katholieke scholen mogen zich met elkaar alvast verbonden weten door de combinatie van dialoog, katholiciteit en liefde.
Conciliaire en postconciliaire kerkelijke beleidsteksten over de zending van (leken)pastors in de kerk

Disciplines: Theology

Bij het nadenken over de vraag welke paden in de toekomst inzake kerkopbouw best worden bewandeld om in Vlaanderen nog over een toekomstvaardige Katholieke Kerk te beschikken, mag zeker de nodige aandacht worden geven aan de eigenheid van onze Vlaamse Kerk en samenleving. Toch mogen we niet vergeten dat de katholieke geloofstraditie voor het grootste stuk voor het geheel van de universele Kerk beschreven wordt. In deze bijdrage herlees ik een aantal officiële kerkelijke beleidsdocumenten die zich tijdens de laatste decennia gebogen hebben over de plaats van niet-gewijde vrijwillig of professioneel actieve pastorale werkers in de Kerk. 
Ik ga echter van start met een terugblik op wat Vaticanum II over de relatie tussen priesters en leken zegt. De kernboodschap is dat de hele Kerk deelt in Christus’ profetische, priesterlijke en koninklijke zending, maar het concilie wilde ook de zending van priesters en leken goed tegenover elkaar afgrenzen. Vervolgens ga ik in op een eerder restrictieve Vaticaanse instructie uit 1997 over ‘De medewerking van lekengelovigen aan het dienstwerk van de priesters’ en twee beleidsteksten van enerzijds de Nederlandse bisschoppenconferentie, anderzijds de bisschoppenconferentie in de Verenigde Staten. Het laatste woord wordt aan paus Franciscus gegeven.
Met nieuwe ogen en een nieuw hart. Religieuze dienstbaarheid in beweging

Disciplines: Theology

De dienstbaarheid die religieuze ordes en congregaties in het verleden steeds op zich hebben genomen, is in onze tijd niet vanzelfsprekend meer. Heel wat dimensies van deze dienstbaarheid, zoals onderwijs en zieken- of armenzorg, zijn vandaag overgenomen door de staat of door professionele organisaties. Bovendien zijn de meeste ordes en congregaties sterk uitgedund door het uitblijven van nieuwe roepingen, waardoor het engagement door steeds oudere (en steeds minder) schouders gedragen dient te worden. 

Toch behoort het element van dienstbaarheid wezenlijk tot het religieuze leven, of het nu gaat om actieve of om contemplatieve ordes en congregaties. De uitdagingen zijn legio: enerzijds moeten reeds bestaande vormen van dienstbaarheid opnieuw overdacht en geëvalueerd worden, anderzijds moet er gezocht worden naar nieuwe ideeën en initiatieven, waardoor het religieuze leven kan worden vernieuwd in en voor onze tijd.

Met bijdragen van Didier Croonenberghs, 
Lieve Dirken, Stephan van Erp, Maaike de Haardt, Brian Heffernan, Rob Hoogenboom, Anton Milh, Emilio Platti en Steven Wielandts.
Transitiemanagement in Vlaanderen - Het faciliteren van disruptieve verandering en radicale innovatie

Disciplines: Political Sciences

Wicked issues, problemen met onduidelijke probleemdefinities, oplossingen en een warrig stakeholdersveld, vragen om radicale innovaties in zowel de overheid als de samenleving. Deze innovaties zouden het speelveld, het beleid en de beleidsprocessen rigoureus moeten veranderen. De vraag blijft hoe een overheid dergelijke behoeften en verwachtingen het best kan managen. Deze praktijkbijdrage introduceert een poging van
de Vlaamse overheid om een dergelijke verandering te sturen. Ze hanteert hierbij een transitiemanagementaanpak om de samenleving en zichzelf voor te bereiden op grootschalige veranderingen in de toekomst. Het artikel focust op de acties vanuit de Vlaamse overheid om een structuur op te bouwen die radicale innovatie en
stakeholderbetrokkenheid in dit proces mogelijk maakt. We beschrijven het proces, zetten de theoretische achtergrond van transitiemanagement uiteen en gaan in op de problemen en conflicten die naar voren kwamen tijdens het proces.
De functionaris voor gegevensbescherming

Disciplines: Political Sciences

De nieuwe Europese verordening voor de verwerking van persoonsgegevens (GDPR) voegt een nieuwe functie toe: de functionaris voor de gegevensbescherming (DPO).
Wat houdt deze verantwoordelijkheid in en wie moet dat doen? Of wordt dit een extra taak voor de veiligheidsconsulent? Krijgt deze DPO een eigen statuut?
Welke zijn zijn of haar taken en bevoegdheden? Allemaal vragen waarop dit cahier een antwoord biedt.
De arena's van het arbeidsbestel. Inleiding tot de sociologie van arbeid en arbeidsverhoudingen

Disciplines: Economics & Business, Sociology

Arbeidssociologie richt zich op de studie van het sociale fenomeen ‘arbeid’. Arbeid heeft een erg belangrijke plaats in ons leven. Daarom zijn sociologische vragen over arbeid bijzonder divers. Arbeidssociologen buigen zich onder meer over de manier waarop we ‘arbeid’ organiseren in onze samenleving, of staan stil bij de rol van de verschillende actoren die vorm geven aan het arbeidsbestel: werknemers, werkgevers, vakbonden, de overheid… Ze analyseren ook de gevolgen van arbeid voor werknemers en de samenleving, bijvoorbeeld op het vlak van zingeving of sociale ongelijkheid. De arena’s van het arbeidsbestel geeft een actueel overzicht van de arbeidssociologische kennis en inzichten, die toelaten actuele arbeidsvraagstukken te begrijpen en er kritisch over te reflecteren. Het boek besteedt aandacht aan de drie arena’s van het arbeidsbestel: de arbeidsorganisatie, de arbeidsmarkt en de arbeidsverhoudingen. Ook de historische ontwikkeling van ons arbeidsbestel komt aan bod. Dit basiswerk is bedoeld voor iedereen die een inzicht wil verwerven in de sociologische concepten achter ons arbeidsbestel. Voor studenten in de sociologie, andere sociale wetenschappen en economische wetenschappen is het verplicht studiemateriaal. De kwaliteit van dit handboek is gegarandeerd door de interuniversitaire samenwerking die eraan ten grondslag ligt.
Een maat voor niets? De herschikte richtlijn rond Europese ondernemingsraden

Disciplines: Sociology

In 1994 startte Europa met een groot experiment:  grensoverschrijdend sociaal overleg in bedrijven organiseren. De Europese Ondernemingsraad was geboren. Het moest een sociaal luik geven aan een Europa dat zich vooral focuste op een eengemaakte markt. In 2009 werd de regelgeving aangepast en in 2016 stond een evaluatie daarvan op de agenda van de Europese Commissie. Die sleept met de voeten, maar vanuit het Europees Vakbondsinstituut (ETUI) werd alvast gekeken of de aanpassingen erin slaagden om ‘meer en betere’ Europese  ondernemingsraden te creëren. Het antwoord is genuanceerd. Op vele vlakken kwam de richtlijn te laat of zette het geen zoden aan de dijk, maar het institutionaliseerde wel enkele goede praktijken. Toch schiet de regelgeving nog te kort en is het hopen dat Europa er met hun ‘Sociale Sokkel’ in 2017 werk van maakt.
Lekker lean werken?

Disciplines: Sociology

Het invoeren van 'lean' kan voor werknemers positief of negatief uitpakken. Dit hangt in ieder geval af van (1) in welk soort primair proces (2) welke concrete acties ondernomen zijn,(3) de effecten daarvan, en (4) het perspectief van waaruit die beoordeeld worden. Lean werd oorspronkelijk vooral in repetitieve en al strak georganiseerde processen toegepast, waar de effecten vaak negatief zijn. In meer hectische processen kan de toepassing van lean rust brengen, met juist positieve gevolgen.
Verantwoordelijke keuzes in het licht van genetische kennis. Een sociologische studie naar het leven met een genetische aanleg bij Belgische BRCA mutatiedragers

Disciplines: Sociology

In navolging van studies in de sociologie van genetica over de sociale omgang met genetische informatie wordt in dit artikel ingezoomd op het maken van keuzes en verantwoordelijkheden die verschijnen wanneer genetica, en meer bepaald de kennis dat er een BRCA mutatie in de familie zit, het leven binnentreedt. Om de dagdagelijkse ervaringen met genetica te bestuderen deden we 28 semi-gestructureerde diepte-interviews met Belgische BRCA mutatiedragers. Op basis van Lemke’s (2013) dimensies van ‘genetische verantwoordelijkheid’, namelijk ‘verantwoordelijkheid voor het zelf’, ‘informationele verantwoordelijkheid’ en ‘reproductieve verantwoordelijkheid’, wordt in dit artikel beschreven op welke manier mensen met een BRCA mutatie met ‘verantwoordelijke keuzes’ aan de slag gaan en deze (al dan niet) een plek geven in het leven. De resultaten van deze studie tonen aan dat respondenten worstelen met de verschillende keuzes, dilemma’s en beperkingen die de verantwoordelijkheden rond genetische kennis behelzen. Niet enkel het nemen van elke verantwoordelijkheid afzonderlijk is lastig maar juist ook de combinatie van verantwoordelijkheden of het gebrek aan kunnen combineren is een ingewikkelde taak. Dit ‘genetisch getob’ dat BRCA mutatiedragers ervaren blijkt voorts een werk van lange adem. Zo nu en dan slagen individuen erin om genetica een plek te geven, dan weer worden ze er onvermijdelijk mee geconfronteerd en moeten ze opnieuw keuzes maken. Respondenten beschouwen genetica als het ware als een rode draad die door hun leven loopt. De sociale omgang met genetica baart BRCA mutatiedragers in die zin zorgen en het vergt behoorlijk wat ‘mensenwerk’ om genetische kennis sociaal te behappen en een plek te geven.
Biopolitesse: naar een kosmopolitiek van verantwoordelijkheid en solidariteit

Disciplines: Sociology

Dit theoretisch onderzoeksartikel laat nieuw licht schijnen op de implicaties van het nature/nurture-debat voor ons begrip van verantwoordelijkheid en solidariteit. Meer specifiek bekijken we hoe nieuwe (epi-)genetische informatie ons kan aanzetten om deze noties te herdenken. Hiervoor treden we in dialoog met een belangrijk boek van Evelyn Fox Keller: The Mirage of a Space between Nature and
Nurture. Waar wetenschappers zich de vraag stellen of het onderscheid tussen nature en nurture nog houdbaar is in het licht van recente bevindingen, gaat Keller's uitgangspunt al een stap verder. Aangezien het nature/nurture-onderscheid
niet langer opgaat, waarom blijven we dan toch nog in die termen denken? Dit lijkt ons sociologisch een erg belangrijke vraag. We zullen echter Kellers antwoord
betwisten en hiervoor moeten we de morele en politieke insteek van de nature/nurture-opdeling bespreken. We tonen met een aantal voorbeelden uit het verzekeringswezen, de gezondheidszorg en het asielbeleid aan dat bepaalde
maatschappelijke instellingen impliciet op de nature/nurture-tweespalt steunen als specifiek normatief en metafysisch kader om te beslissen aan wie solidariteit
het meest toekomt. Vervolgens argumenteren we dat denken voorbij nature en nurture impliceert dat we eveneens opnieuw moeten nadenken over verantwoordelijkheid
en solidariteit in de samenleving, inclusief binnen de wetenschappen zelf. We geven hierbij voorbeelden uit de epigenetica. In lijn met denkers als Bruno Latour, Isabelle Stengers en Donna Haraway karakteriseren we deze stap
voorbij nature en nurture als een speculatieve en kosmopolitieke uitdaging. Het artikel ontwikkelt aldus een ontologisch-politiek of ‘kosmopolitiek’ perspectief op
vraagstukken inzake verantwoordelijkheid en solidariteit in het post-genomische tijdperk.
Het omgaan met veranderde seksualiteit door kanker bij koppels: een synthese van de kwalitatieve onderzoeksliteratuur

Disciplines: Psychology, Social Sciences (General), Sociology, Philosophy, Other Disciplines, Social Health Sciences

Doel: Wanneer een koppel geconfronteerd wordt met kanker, is de verandering in de seksuele relatie vaak één van de grootste uitdagingen, zowel voor de partner als voor de patiënt. Er is behoefte aan een theoretisch, empirisch model voor het in kaart brengen van het omgaan met de seksuele veranderingen door het koppel. Methodiek: We presenteren een overzicht van bevindingen uit zestien wetenschappelijke artikelen met een kwalitatieve methodologie. We gebruikten de methodologie van de meta-etnografie om de artikelen te selecteren, analyseren en synthetiseren. Resultaten: We vonden dat er in de artikelen op drie verschillende mogelijke manieren gekeken werd naar het omgaan met seksualiteit bij kanker, telkens met een ander theoretisch accent: (1) als een rouwproces waarbij seksuele verandering wordt gezien als een verlieservaring; (2) als een cognitief herstructureringsproces waar de focus vooral ligt op de sociaal-culturele invloeden op de seksualiteitsbeleving van het koppel, en (3) als een revalidatieproces waarbij de seksuele veranderingen vooral gezien worden als lichamelijke disfuncties die dienen te worden ‘genezen’. Elk van deze benaderingen heeft zijn kansen en uitdagingen voor de praktijk. Conclusie: Een betere kennis van deze drie processen zou zorgverleners in de oncologische setting kunnen helpen om koppels die worstelen met hun seksualiteit beter te begrijpen en te begeleiden.