clips/mteb-nl-vabb huggingface dataset:
De vreemde wegen van een getuigenisroman. De Spaanse vertaling van The Brick People

Disciplines: Linguistics, Humanities (General)

In 1988 publiceerde de Chicano auteur Alejandro Morales de historische roman The Brick People over het leven van Mexicaanse arbeiders in een steenbakkerij in Los Angeles in de eerste helft van de twintigste eeuw. Simons Brickyard, opgericht door Reuben Simons vanuit een utopische visie, had alle voorzieningen voor de werknemers en hun families en leek wel een ideale wereld. In werkelijkheid werden de Mexicanen uitgebuit en gediscrimineerd. De roman is een fictieve weergave van een stukje geschiedenis van de Chicano’s die vaak vergeten of verzwegen werden in de officiële geschiedschrijving van de V.S. Met deze literaire getuigenis, gebaseerd op het leven van zijn ouders, wil Morales een stem geven aan de Chicano’s en het onrecht aanklagen. Het boek werd pas in 2010 vertaald naar het Spaans door Isabel Díaz Sánchez met de titel Hombres de ladrillo (Houston: Arte Público Press). Tegelijkertijd werd deze vertaling ook uitgebracht in Spanje, maar dan wel met een heel andere titel: El olvidado pueblo de Simons (Madrid: Universidad de Alcalá). In de eerste plaats bestuderen we de vertaling zelf, met aandacht voor de manier waarop de vertaalster is omgegaan met de meertaligheid in de brontekst. In de tweede plaats gaan we na in hoeverre de Spaanse vertaling deel uitmaakt van een ruimer maatschappelijk project. Opvallend daarin is het feit dat de auteur zelf in een voorwoord van de Spaanse uitgave iedereen bedankt die de vertaling heeft mogelijk gemaakt. Naast de tweetalige Chicano-bevolking in de V.S. richt deze vertaling zich op een ruimer doelpubliek: de hele Spaanstalige wereld en Mexico in het bijzonder. Ook voor de Mexicanen zijn de Chicano’s vaak een vergeten bevolkingsgroep. De vertaling naar het Spaans verklaart zich vanuit de noodzaak om ook buiten de V.S. gehoord te worden, maar wellicht ook vanuit het verlangen om de tekst te laten weerklinken in de taal van de Mexicaanse hoofdpersonages. Hierbij verwijzen we naar studies over getuigenisliteratuur in Latijns-Amerika (Randall 1992, Sklodowska 1992).
Loyaliteitsplicht van meerderheidsaandeelhouders. Aard en misbruik van stemrecht herbekeken

Disciplines: Law, Humanities (General)

Het meerderheidsbeginsel creëert het risico dat meerderheidsaandeelhouders zich verrijken ten koste van de vennootschap. Het vereiste van goede trouw in de uitvoering van contracten verzacht dit agent-principaal probleem. De precieze gedragsnorm die de goede trouw aan aandeelhouders oplegt, wordt bepaald door de kwalificatie van het stemrecht. Deze bijdrage argumenteert dat het stemrecht een doelgebonden bevoegdheid is, die steeds in het vennootschapsbelang moet worden uitgeoefend. Aandeelhouders hebben bijgevolg een loyaliteitsplicht. Dat betekent dat zij hun eigen belang ondergeschikt moeten maken aan het vennootschapsbelang van zodra deze belangen met elkaar in conflict komen. In tegenstelling tot wat algemeen wordt aangenomen, verloopt een rechterlijke controle op de naleving van die plicht niet marginaal.
Het nut van frames en counterframes in de strijd tegen stigmatisering

Disciplines: Social Sciences (General), Communication Studies, Humanities (General)

Nieuws, verspreid via kranten, internetbronnen, radio of televisie, vormt een belangrijke informatiebron over psychische aandoeningen, net als fictieboeken, films en andere entertainmentmedia (Sieff, 2003). Dit gegeven vormde de aanleiding voor een onderzoek naar de beeldvorming over psychische aandoeningen in de Belgische media, en naar alternatieve voorstellingswijzen die zouden kunnen zorgen voor een minder problematiserende blik. Het eindrapport van dat onderzoek (Van Gorp et al., 2017) maakt gewag van twaalf frames: gekristalliseerde denkkaders die telkens een logisch samenhangende definitie geven van psychische aandoeningen. Vijf van deze denkkaders zijn problematiserend van aard (en worden aangeduid als ‘frames’). De zeven resterende denkkaders zijn deproblematiserend (‘counterframes’). In een vorige editie van het Tijdschrift Klinische Psychologie, besprak Catthoor (2018) deze framinganalyse uitvoerig. In haar betoog keurde Catthoor onder meer het gebruik van de problematiserende frames uit het onderzoek af, en stelde ze zich vragen bij de effecten van framing. In deze repliek gaan twee van de auteurs van het framingrapport dieper in op deze stellingen.
1792: de laatste martelgang van Philip Mertens

Disciplines: History, Humanities (General)

Op 2 november 1792 werd Philip Mertens in Antwerpen voor de zevende en laatste keer op de pijnbank gelegd. Hij stond terecht voor de moord op zijn buren en zijn bekentenis moest het sluitstuk vormen van de zaak tegen hem. Dat daarvoor een marteltuig werd ingezet, was in de late achttiende eeuw echter ongebruikelijk geworden. Medeleven en mensenrechten stonden in die tijd immers in hoog aanzien.
Allemachtig: via veerkracht naar invloed

Disciplines: Psychology, Humanities (General)

Dit is geen zelfhulpboek voor mensen die meer macht willen in het leven. Maar het helpt wel.

We willen graag controle over wat rond en met ons gebeurt. En dat kan. Want veel meer dan met zaken als geld of positie heeft macht te maken met de juiste mindset. In dit boek tonen Katalien Bollen en Tine Bergen hoe je invloed kan krijgen door te investeren in je veerkracht, zelfkennis en soft skills.

Met concrete verhalen focussen ze op de situatie thuis, op het werk en in de samenleving. Op al deze domeinen kunnen we ons geregeld machteloos voelen. Waarom lijkt het alsof je kind de baas is? Hoe kan het dat je vroegere soulmate nu het bloed van onder je nagels haalt? Wanneer begrijpt je baas dat je die job verdient? Hoe krijg je vat op die uitpuilende agenda? Waarom zou jij de fiets nemen als je buren altijd de auto kiezen? In wat voor wereld worden je kinderen groot?

Bij elke situatie geven de auteurs wetenschappelijk gebaseerd, praktisch inzicht in de processen die spelen en vooral veel handige tips die maken dat jij kan ingrijpen. Want we hebben maar één leven en dat is te kostbaar om het niet zelf te leiden
Sophocles, Koning Oedipus. Het tragische lot van een held en zondebok

Disciplines: Philosophy, Humanities (General)

Wie regelt het zo dat mensen een oude schuld op hun schouders halen? Zo luidt de retorische vraag van de ik-figuur in de meesterlijke roman De mensengenezer (2017) van Koen Peeters. Van Aristoteles' Poetica tot op de divan van Freud draagt Oedipus het stempel van een onuitwisbare 'tragische fout'. In de zwart-witvoorstelling van de legende en volgens de logica van het 'onmenselijke' noodlot is raadseloplosser en redder Zwelvoet gedoemd om als monsterlijke overtreder en zondebok de aloude schuld op zich te nemen. De Griekse tragedie daarentegen laat zich vanuit literair-antropologisch perspectief lezen als de gedeeltelijke en onvolkomen ontmanteling van de mythische tweedeling en tegenstelling tussen Goed en Kwaad. Sophocles' Koning Oedipus is een whodunit rond de mysterieuze moord op Laius en de verbeten zoektocht naar de 'vele daders' (meervoud). Tegen de achtergrond van de Atheense 'poli-tiek' ensceneert de dramaturg de omslag van het wederkerige en onbeslisbare woordgeweld tussen de protagonisten naar Oedipus' unaniem bekrachtigde zelfbeschuldiging van vadermoord en incest als vreselijke voltrekking van het orakel. Vergelijkbare Bijbelverhalen onthullen de leugen van het zondebokmechanisme en de onschuld van het slachtoffer.
Postcontractuele bedingen: overleven zij ook de retroactieve ontbinding van een contract? (noot onder Cass. 23 oktober 2017)

Disciplines: Law, Humanities (General)

Overeenkomst – Ontbinding wegens wanprestatie – Gevolgen – Terugwerkende kracht – Contractuele bedingen die verder uitwerking krijgen
p. 421  Cour de Cassation 23/10/2017  
S. Jansen S. Stijns - Postcontractuele bedingen: overleven zij ook de retroactieve ontbinding van een contract?
De ontevreden investeerder. Bieden dwaling en bedrog bij de aandelenoverdracht een ontsnappingsroute?

Disciplines: Law, Humanities (General)

Op het einde van het academiejaar 2016-2017 werd Aloïs Van Oevelen, gewoon hoogleraar aan de Universiteit Antwerpen, toegelaten tot het emeritaat.00Als blijk van hulde en dank aan het einde van een lange en uitmuntende academische loopbaan ...
Psalm 139: onvoorwaardelijk geliefd

Disciplines: Theology, Humanities (General)

Zoals iedereen heb ook mijn eigen menselijke zwakheden. Vaak dwaal ik daardoor. Dan reageer ik te snel of ongepast, kribbig als ik moe ben, niet altijd even lief voor de mensen om me heen. Dan laat mijn goede wil mij in de steek, maar ...
Onderwijsvernieuwing is een werkwoord. Opleiden voor geëngageerde vernieuwingspraktijken

Disciplines: Psychology, Educational Sciences, Humanities (General)

Lerarenopleiders staan voor de taak hun studenten voor te bereiden op de spanning tussen verandering en stabiliteit die het onderwijsveld typeert. Tijdens hun loopbaan worden leraren immers onontkoombaar geconfronteerd met onderwijsvernieuwingen. Op basis van eigen en internationaal onderzoek, analyseert de auteur het fenomeen onderwijsvernieuwing, dat hij omschrijft als “het proces van het doelgericht veranderen van onderwijsleerpraktijken of de condities die de vormgeving ervan bepalen, met de bedoeling het onderwijs en de vorming van de betrokken leerlingen of studenten te verbeteren.”
Achtereenvolgens bespreekt hij het praktijk- en proceskarakter van vernieuwingen, de centrale rol van betekenisgeving en normativiteit en de tijd-ruimtelijke context waarin ze altijd gesitueerd zijn. In de weerstand tegen vernieuwingen worden die verschillende elementen en hun samenhang concreter geïllustreerd. Concluderend stelt de auteur dat
leraren in hun implementatiepraktijken altijd een feitelijk antwoord geven op een welbepaalde reeks vragen: normatieve, politieke, strategische, creatieve, effectiviteits- en verklaringsvragen.
Vervolgens schetst de auteur hoe deze vragenreeks leidraad en structuur kan bieden voor de praktijk in de initiële lerarenopleiding. Hij breekt eerst een lans voor het reflectief modelleren door lerarenopleiders van hun eigen praktijk in het omgaan met vernieuwingen. 
Een volgende stap is het maken van gevalsanalyses van de  vernieuwingspraktijken van ervaren leerkrachten als een oefening in brede en diepe reflectie. Tenslotte bespreekt hij hoe de eigen vernieuwingspraktijk -bijvoorbeeld tijdens stages- studenten toelaat hun
inzicht te verdiepen. De concrete ervaring en kritische analyse van onzekerheid, onbehagen, loyaliteitsconflicten, bedoelde en onbedoelde neveneffecten…, vormen evenveel krachtige kansen om hun professionaliteit te ontwikkelen. Onderwijsvernieuwing blijft een
werkwoord.
Een testament, een visie en doorzetting… Het ontstaan, de bloei en de faam van het Drietalencollege

Disciplines: Literature, Humanities (General)

Het geheime recept van het door Erasmus&#39; geinspireerde taalonderwijs wordt in dit boek ontleed. Ook wordt snel duidelijk hoe een nieuwe didactiek van taal en literatuur een spraakmakende wetenschapsmethode in werking heeft gezet.
Attituden en zelf-gerapporteerde lawaaiblootstelling in gehoorbescherming bij 12-jarige jongeren in Vlaanderen

Disciplines: Psychology, Other Disciplines, Educational Sciences, Social Health Sciences, Humanities (General)

In het Vlaams cohortonderzoek JOnG! werd bij 1.443 12-jarige jongeren de attitude ten opzichte van blootstelling aan lawaai en het gebruik van gehoorbescherming in kaart gebracht. Bijna de helft (45,4%) van de jongeren gebruikt een of andere draagbare geluidsspeler met hoofdtelefoon of oortjes, en 67,3% doet dit bij het luisteren naar muziek of het gamen op de computer. 10,6% van deze jongeren luistert wekelijks 7 uren of meer, en 21,6% zet de volumeknop van zijn muziekspeler gewoonlijk op 60% of meer van het maximum. De proportie jongeren die op deze jonge leeftijd al hoog-risico luistergedrag vertoont (blootstelling ≥7 uur per week, aan een volume van ≥60%) is nog beperkt tot 4,2%. Het gerapporteerde risicogedrag wordt niet of onvoldoende gecompenseerd door een gepaste attitude tegenover de risico’s van lawaaischade of door het nemen van beschermende maatregelen. Slechts 15,2% van de ondervraagde jongeren heeft ooit gehoorbescherming gedragen. Naar aanleiding van deze resultaten wordt gepleit voor een versterking van het preventief beleid, met specifieke aandacht voor de beginnende gebruikers van draagbare muziekspelers.
Gelovige en verstandige vrouwen maken geschiedenis. Over begijnen en begijnhoven in context.

Disciplines: Theology, Humanities (General)

Wie vandaag door Vlaamse steden wandelt, loopt wel eens voorbij of door een begijnhof. We vinden rust en schoonheid in de architectuur, in het aanwezige groen en in de vaak prachtige begijnhofkerk. Maar wie weet dat achter deze ‘schatt­ige’ huisjes op schitt­erende locaties in onze steden een heel interessante religieuze geschiedenis schuilgaat? Wie waren deze begijnen? Waarom trokken zij zich terug in hun ‘hof’? En behoort de begijnenbeweging voorgoed tot de voltooid verleden tijd of kent zij ook vandaag nog toekomst? 
Naar aanleiding van de twintigste verjaardag van de erkenning van dertien Vlaamse begijnhoven tot UNESCO-werelderfgoed heeft de Faculteit Theologie en Religiewetenschappen (KU Leuven) een colloquium ingericht over de geschiedenis en de spiritualiteit van begijnen. De referaten van dit colloquium zijn onder redactie van prof. dr. Mathijs Lamberigts, prof. dr. Marcel Gielis en wetenschappelijk medewerker Anton De Preter gebundeld tot een boeiend boek. Het bevat bijdragen van prof. dr. Walter Simons, dr. Lieve Uytt­enhove, prof. dr. Rob Faesen, dr. Geert Van Reyn, prof. dr. Hans Geybels en Rita Fenendael.
Beroepsprofiel van de leraar als black box. Analyse van de werking van onderwijsstandaarden

Disciplines: Economics & Business, Humanities (General)

Op zoek naar een verklaring voor de aantrekkingskracht die van onderwijsstandaarden lijkt uit te gaan, treedt Carlijne Ceulemans in de voetsporen van het Vlaamse beroepsprofiel en de basiscompetenties van de leraar.
Cui bono? Over het mattheuseffect, kinderarmoede en de (on)gewenste uitkomsten van het gezinsbeleid in de sociale investeringsstaat

Disciplines: Sociology, Humanities (General), Social Sciences (General)

In deze bijdrage onderzoek ik de uitkomsten van het hedendaagse gezinsbeleid, en daarvoor wordt het stof van het mattheuseffect geblazen. Twee vragen staan centraal: 1) Wie plukt de vruchten van overheidsinvesteringen in het gezinsbeleid?; en 2) Wat zijn hiervan de implicaties voor de doelstellingen van de overheidsinvesteringen in het gezinsbeleid? Met andere woorden, is er ook vandaag een mattheuseffect werkzaam in het gezinsbeleid, hoe manifesteert zich dat en wat zijn daarvan de gevolgen? Daarbij ligt de focus op drie beleidsinstrumenten: kinderopvang, ouderschapsverlof en kinderbijslagen. De resultaten tonen dat er een mattheuseffect schuilt in het gebruik van kinderopvang en ouderschapsverlof, maar niet noodzakelijk in de kinderbijslag. Om kinderarmoede afdoende te bestrijden moeten overheden niet alleen inzetten op het wegwerken van het mattheuseffect maar moeten zij er tegelijkertijd voor zorgen dat gezinnen met kinderen een voldoende mate van inkomensbescherming kunnen genieten. Daarbij kunnen kinderbijslagen dan een cruciale rol spelen, maar hun impact hangt af van hoe de middelen worden ingezet. Kortom, zowel het doelmatiger inzetten van kinderbijslagen als het wegwerken van het mattheuseffect in de kinderopvang en ouderschapsverlof is noodzakelijk om van sociale investeringen in het gezinsbeleid een waarlijk succes te maken.
Omgaan met bewijsnood bij aansprakelijkheid uit onrechtmatige daad

Disciplines: Law, Humanities (General)

In burgerlijke procedures gebeurt het regelmatig dat een partij er niet in slaagt om het bewijs van haar
aanspraken te leveren, terwijl dit niet aan haar eigen gedrag te wijten is. Men spreekt dan van een toestand
van bewijsnood. In het proefschrit dat de auteur op 24 mei 2017 verdedigde aan de Faculteit Rechtsgeleerdheid
van de KU Leuven, onderzoekt hij hoe een rechter zou moeten omgaan met situaties van
bewijsnood die rijzen bij geschillen uit onrechtmatige daad.
Aansprakelijkheid voor verslavende pijnstillers

Disciplines: Law, Humanities (General)

De Belgische media berichten regelmatig over de gestage opmars van zware pijnstillers in ons land (bijvoorbeeld De Standaard van 10 augustus 2017). Onlangs was er het nieuws over een jonge vrouw die een levertransplantatie heeft moeten ondergaan omdat ze teveel pijnstillers had geslikt (De Morgen van 17 april 2018). Het grote gevaar van die middelen is dat ze uiterst verslavend zijn. Sommige pijnstillers zijn in hoge dosissen zelfs dodelijk. Hoewel er officieel nog geen overlijdens zijn vastgesteld in ons land, verdient het fenomeen toch de nodige aandacht. Het gaat bovendien niet om een louter Belgisch verschijnsel. In Australië, Canada, Noorwegen en Zweden is het probleem veel ernstiger. In de Verenigde Staten is er zelfs sprake van een heuse opioïdencrisis. Zo stierven er in 2016 meer dan 50.000 mensen aan een overdosis opioïden. De situatie in de VS toont aan dat ook het aansprakelijkheidsrecht een rol kan spelen in de aanpak van zo’n crisis.
Aardbevingen door gaswinning

Disciplines: Law, Humanities (General)

Sinds de jaren zestig van de vorige eeuw boort de Nederlandse Aardolie
Maatschappij (NAM) naar gas in het zogenaamde Groningenveld. Die gaswinning leidt tot compactie van de bodem, wat bodemdaling en aardbevingen veroorzaakt. Intussen zijn al duizenden huizen en gebouwen beschadigd geraakt. Honderden bewoners lijden aan psychische en lichamelijke aandoeningen. Talloze woningen hebben een aanzienlijk deel van hun waarde verloren. De verschillende aansprakelijkheids- en bewijsrechtelijke vragen die de schade met zich meebrengt, nopen het Nederlandse rechtssysteem tot noodzakelijke vernieuwingen.