clips/mteb-nl-vabb-ret huggingface dataset:
Dit artikel bestudeert armoede onder zelfstandige ondernemers in België via een kwantitatieve en kwalitatieve aanpak. Uit het onderzoek blijkt dat armoede onder hen iets aparts is. Ongeveer een derde van de zelfstandigen bevindt zich onder de armoedegrens van de volledige Belgische bevolking. Het is niet mogelijk om een precies profiel te tekenen van de zelfstandige ondernemers in armoede. Er zijn verschillende oorzaken die leiden tot armoede onder zelfstandige ondernemers, waardoor armoede er een meervoudig probleem vormt. We eindigen met concrete beleidsaanbevelingen, omdat er vooralsnog geen geïnstitutionaliseerde ondersteuning voor zelfstandige ondernemers in nood bestaat.
Het doel van dit artikel is een beeld te schetsen van enkele facetten van 'managerialism' in het Vlaamse hogeronderwijsbeleid en in instellingen voor hoger onderwijs. Dit voert ons naar drie vragen: 1) Wat is 'managerialism' en waardoor is het gekenmerkt? 2) Hoe hebben de onderwijsbeleidvoerders de weg geopend voor 'managerialism' in instellingen voor hoger onderwijs? 3) Ervaren de decanen, departementsvoorzitters en onderzoeksleiders kenmerken van 'managerialism' in het huidige beleid in instellingen voor hoger onderwijs?
In het recente landenrapport over jobs voor jongeren in België, formuleert de OESO (2007) een resem aanbevelingen om de integratie van jongere werknemers op de Belgische arbeidsmarkt te bevorderen. Een deel van de aanbevelingen houdt verband met het wegwerken van barrières voor de aanwerving van jongeren. De analyse en beleidstips die de OESO er naar voren schuift, worden in deze bijdrage aan een kritische reflectie onderworpen.
Diensten-, kennis-, informatie-, netwerk- en nieuwe economie zijn veelgebruikte termen om de overgang van het industriële naar het post-industriële tijdperk te duiden. Vaak wordt daarbij stilzwijgend aangenomen dat door deze evolutie ook de jobstructuur en de overeenstemmende vraag naar arbeidskrachten wijzigt. Als drijvende krachten achter deze ontwikkeling wordt verwezen naar technologische ontwikkelingen, globalisering en de ontwikkeling van de diensteneconomie. Maar de preciese aard van de evolutie is onderwerp van debat. Stijgen de kwalificatieveriesten (upskilling)? Of dalen ze net (deskilling)? Of stijgen de kwalificatievereisten van de complexere jobs, terwijl deze van de eenvoudige jobs nog dalen (polarisatie)?<br><br> Centraal in dit dossier staat de vraag hoe de kwalitatieve structuur van de werkgelegenheid in Vlaanderen eruit ziet. Dit betekent dat we aan de hand van de PASO-data het volgende onderzoeken:<ul> <li>Hoe ziet de functiestructuur van de Vlaamse organisaties eruit? Hoeveel eenvoudig werk is er in de Vlaamse economie? En hoeveel banen kunnen we typeren als complex?</li> <li>In welke sectoren en organisaties komt laaggekwalificeerd werk voor? Is er met name nog laaggekwalificeerd werk in de kennisintensieve sectoren?</li> <li>Wat is de verdeling van de werknemers in de Vlaamse bedrijven volgens hun opleidingsniveau? Zijn er nog veel laaggeschoolden en waar werken ze?</li> <li>Hoe kunnen de bedrijven waar veel of weinig laaggeschoolde (dan wel hooggeschoolde) arbeidsplaatsen zijn, getypeerd worden?</li> <li>Verschilt het personeelsbeleid van de bedrijven volgens het aandeel eenvoudig dan wel complex werk? Geven ze evenveel opleiding? Recruteren ze anders of niet?</li> </ul>
Wat zijn de problemen van startende ondernemingen in Vlaanderen en welke factoren verzekeren een starter van succes? Voor de dynamiek in een economische ruimte is het entry (en exit) proces van bedrijven en organisaties op de markt zeer belangrijk. De overheid kan hierop slechts een adequaat antwoord geven indien ze beschikt over de nodige informatie. Een van de onderzoeksequipes binnen het Steunpunt Ondernemerschap, Ondernemingen en Innovatie werd daarom de opdracht gegeven een tweejaarlijks onderzoek uit te voeren naar het bedrijfsbeleid van startende vennootschappen in Vlaanderen. Alle starters die aan enkele vooraf bepaalde criteria voldeden (www.paso.be) ontvingen eind 2003 een vragenlijst via de post. Er werden 637 ingevulde vragenlijsten teruggestuurd.
Over 't werk wordt er veel gepraat. Toch blijft het verbazingwekkend hoe weinig we eigenlijk weten over werk in onze samenleving. Ons kennen botst niet zelden op de hoog opgetrokken muren van fabrieken of bureau. In dit boek openen dertig arbeids- en organisatiedeskundigen uit Vlaanderen en Nederland de zwarte doos. Ze leiden ons binnen in de wereld van de flexibiliteit, het teamwerk en innovatie. Ze leren ons wanneer er echt geleerd wordt in de lerende organisatie. En waarschuwen voor overwerkt werk voor de enen en voor gebrek aan werk voor de anderen in deze creatieve economie. Ze onderzoeken of switchen tussen betaald werk en onbetaald werk een optie is. De transitionele arbeidsmarkt noemen ze dat. Ze vragen zich af of er niet meer werk van hier naar ginder gaat dan dat er werknemers van ginder naar hier komen. Maar ze stellen vooral vast dat zij die ooit kwamen er minder goed aan toe zijn. Ze illustreren dat in die nieuwe economie computers lang niet altijd werken. Daarom laten ze ons kennis maken met het knowledge management. Voortdurend meten is hun missie, maar ze beseffen dat ze daarom nog niet weten. Ze tonen ons hoe het human resources management op dat alles inwerkt. Tegelijkertijd vragen ze zich af wat de plaats is van de vakbond en het sociaal overleg in deze genetwerkte wereld. Ze pleiten voor actief werk in de actieve welvaartsstaat en laten dat graag weten aan diegenen die daar werk willen van maken. In deze bijdrage wordt op een beschouwende wijze een tour d'horizon gemaaakt van enkele centrale concepten die doorheen de auteursbijdragen naar voren komen.
In dit dossier worden de eindconclusies van een omvangrijk VIONA-onderzoek naar de gevolgen van de flexibilisering van de arbeid gerapporteerd. In dit project werd vooral onderzocht of en hoe organisaties gebruik maken van de bestaande vormen van arbeidstijd- en contractuele flexibiliteit wanneer ze gecontronteerd worden met volume- en variantenflexibiliteit in hun productie of dienstverlening. De centrale vraag was of de huidige regelgeving de wijze waarop organisaties omgaan met flexibele arbeid afdoende 'stuurt'. In dit afsluitend essay worden enkele (vermeende) maatschappelike trends kritisch geëvalueerd tegen de achtergrond van de onderzoeksresultaten. We hebben het daarbij onder meer over de zogenaamde verglijding naar een 21-ureneconomie, de vertijdelijking van de arbeidsrelatie en de gevolgen in termen van jobonzekerheid en arbeidsvoorwaarden, de strategieën van 'minimus' (Nederland) en 'maximus' (België), de evolutie van life-time employement naar life-time employability, het flexicurity-model en de toekomst van de tijdelijke werkloosheid.
n dit artikel staat de problematiek van maatschappelijk kwetsbare groepen in onze samenleving centraal. In opdracht van de sociale dienst van het OCMW Leuven werd in 2007 een onderzoek uitgevoerd naar de behoeften van maatschappelijk kwetsbare jongeren tussen 18 en 25 jaar in de Leuvense context: in eerste instantie op het vlak van welzijn en tewerkstelling. We geven hier de resultaten weer van de focusgroepen die in het kader van dit project werden georganiseerd met relevante sleutelfiguren uit het praktijkveld rond de thema’s welzijn, werk, en beleid. De focusgroepen brachten belangrijke informatie aan over de hulpvragen van deze jongeren en de manier waarop de zorg- en hulpverlening afgestemd kan worden op deze vragen.
Begrippen als 'genen', 'erfelijke ziekten' en 'genetisch testen' behoren al tot de woordenschat van een relatief groot deel van de bevolking. Uitspraken zoals 'dat heb ik van mijn moeder/vader' of 'het zit in mijn genen' worden te pas en te onpas gebruikt. Op het veld zelf hebben wetenschappers reeds genen geïdentificeerd die verband houden met de ziekte van Huntington, borstkanker, de ziekte van Alzheimer ... en iedere week wordt het lijstje langer. In mei 2006 liet een groep van Belgische wetenschappers nog weten een computerprogramma te hebben ontwikkeld dat moet helpen om nog sneller nieuwe ziektegenen te identificeren (VIB, 2006). Met andere woorden, de moderne genetica en haar toepassingen zijn niet meer weg te denken uit onze huidige maatschappij. Ze beïnvloeden onze kijk op ziekte en gezondheid en leiden tot radicale transformaties binnen de gezondheidszorg.
Casuïstiek is van oudsher een beproefd leermiddel in de geneeskunde en de moraalwetenschappen maar ook in het sociaal werk. De oudste methodiek van het maatschappelijk werk - niet toevallig Social Casework genoemd - bestudeerde zorgvuldig praktijkgevallen, verteld door maatschappelijk werkers van het eerste uur. Ze trachtten toen de opgemerkte fenomenen en vastgestelde effecten van hun interventies te beschrijven, te verklaren en te verantwoorden met behulp van beschikbare wetenschappelijke kennis. Wat is de actuele positie en betekenis van casuïstiek in het huidige welzijnswerk in Vlaanderen? Leeft het of overleeft het? Kan de kwaliteit van casuïstiek in kaart gebracht? Wat weten we over de effecten van casuïstiek bij novicen, bij ervaren welzijnswerkers, bij leidinggevenden, bij het management, bij onderzoekers? En vooral kan het gebruik van casuïstiek worden geoptimaliseerd en gemanaged? Hilde Vlaeminck, lector aan de Arteveldehogeschool opleiding Sociaal Werk, zoekt een antwoord op deze vragen en maakt hierbij gebruik van inzichten en onderzoeksresultaten uit het PriCK-project - Praktijkonderzoek interne casuïstiekkwaliteit - uitvoerig beschreven in haar doctoraatsproefschrift (Universiteit Utrecht, 2005). De auteur gaat in op de complexe en controversiële positie van casuïstiek vanuit historisch, narratief, semiotisch, retorisch, didactisch, agogisch en onderzoeksmethodologisch perspectief. Naast de intrigerende openingscasus – als ouverture – brengen vele voorbeelden en casusfragmenten van beginnende en ervaren welzijnswerkers uit het gevangeniswezen (penitentiaire beambten), de opleiding sociaal werk (laatstejaarsstudenten), de ambulante en residentiële bijzondere jeugdzorg, de pleegzorg, het algemeen welzijnswerk en Tele-Onthaal casuïstiek tot leven. De analyse bestudeert de casusinput, de selectiemotieven van de casusauteur; de casusthroughput, de interventies van het casusforum; en de casusoutput, besluitvorming en archivering, zowel op micro, meso als macroniveau. Vernieuwend op methodologisch vlak is het gebruik van semiotiek. Het boek bevat twee semiotische analyses van een orale en een geschreven casus. Meer dan vijf jaar praktijkonderzoek bracht PriCK-medewerkers aan tientallen casustafels in Vlaanderen. U krijgt als lezer een stoel. Gaat u ervoor zitten?
De sociale omgeving beïnvloedt mensen in hun waarneming, denken en doen. Dat geldt in algemene zin, maar in het bijzonder ook voor de verschijnselen van ziekte en zorg. Die verschijnselen omvatten meer dan lichamelijke ervaringen als pijn en lijden. In iedere samenleving en in iedere historische periode wordt op verschillende wijzen met ziekte en zorg omgegaan.Enerzijds bepalen biologische factoren onze sociale mogelijkheden, anderzijds begrenst de sociale wereld waarin we als mens terechtkomen onze biologische mogelijkheden. We moeten daarvoor slechts de ziekte- en sterftecijfers in verschillende perioden en culturen vergelijken.Deze derde uitgave is volledig herzien. Niet alleen werden de eerder behandelde onderwerpen geactualiseerd maar ook worden een aantal nieuwe onderwerpen behandeld, zoals voorspellende geneeskunde, risico op ziek-zijn en geneticisering.Ziekte en zorg is in de eerste plaats bedoeld voor hogeschool- en universiteitsstudenten, maar richt zich ook tot iedereen met interesse in de sociaal-culturele bepaaldheid van ziekte, gezondheid en gezondheidszorg en in de medische sociologie.
In België zijn wel cijfers beschikbaar over het aantal personen met psychische gezondheidsproblemen (31% van de bevolking van 15 jaar en ouder), maar niet over het aantal ernstig en langdurig psychisch zieken. Nochtans zijn gegevens hierover van belang voor de organisatie van de geestelijke gezondheidszorg voor deze doelgroep.
In deze bijdrage wordt het aantal ernstig en langdurig psychisch zieken in Vlaanderen en België geschat op basis van de resultaten van Nederlandse prevalentiestudies. De schattingen lopen soms uiteen naargelang de gebruikte methode, maar duiden er toch op dat de groep ernstig en langdurig psychisch zieken omvangrijk is: 16.000 à 18.000 ernstig en langdurig psychisch zieken in Vlaanderen en 27.000 à 30.000 in België.
De vraagstelling van 'Dood en begrafenis' gaat uit van het fenomeen dat, in het vooruitzicht van het levenseinde, bij de dood zelf, onmiddellijk daarop volgend en later, een serie van traditionele rituelen, gebruiken en verhalen de overweldigende ervaring van het sterven in kaart poogt te brengen, te ordenen, te beheersen, kortom er mee om te gaan op een menselijke wijze. De bundel benadert het fenomeen vanuit drie fasen. 'Met de dood voor ogen' gaat na hoe we aankijken tegen de dood, welke voorstellingen we hebben van het sterven. 'Rituelen en zinsduiding bij de dood zelf' onderzoekt de omgang met het dode lichaam: welke rituelen worden aangewend, onder meer in het perspectief van een verrijzenisgeloof. 'Rouwen en herinneren' ten slotte bekijkt de verwerking van het afscheid van de overledene in het rouwproces en de herinnering. Binnen deze driedelige structuur werpen 11 academici vanuit hun discipline en specialisme licht op deze fenomenen.
Hoewel de lidstaten van de Europese Unie nog steeds binnen hun specifieke nationale setting vorm geven aan welvaartsstaat- en arbeidsmarkthervorming, staan Europese welvaartsstaten in toenemende mate onder invloed van Europese processen van beleidscoördinatie. Dit artikel gaat na in welke mate het activeringsbeleid in België beïnvloed en gevormd wordt door het Europese werkgelegenheidsbeleid. De analyse focust op het belangrijkste Europese instrument ter zake, met name de Europese Werkgelegenheidsstrategie (EWS). We onderzoeken of Europese bestuursinstrumenten zoals de EWS hervormings- en leerprocessen in de complexe Belgische beleidssetting op gang kunnen brengen, zowel op inhoudelijk als op institutioneel vlak. Het artikel argumenteert dat de EWS de Belgische beleidsvorming inzake werkgelegenheid hoofdzakelijk heeft beïnvloed op cognitief vlak, en in iets mindere mate op normatief en politiek vlak. De Europese beleidscoördinatie oefende met name een aanzienlijke cognitieve impact uit op de agendavorming, de probleemdefinitie en het taalgebruik in het arbeidsmarktbeleid. Op het normatieve vlak (normen en maatstaven) lijkt de EWS vooral succesvol geweest te zijn in het verhogen van de ambities en de vertaling daarvan in streefcijfers. Op het politieke vlak wijzen onze resultaten op een enigszins toegenomen verticale integratie en een intensere coördinatie van het werkgelegenheidsbeleid.
Voor de toekomst van een land is het uitermate belangrijk dat er voldoende hogeropgeleiden zijn. In een democratische samenleving moeten alle lagen van de bevolking gelijkmatig participeren aan het hoger onderwijs. De Europese Unie kan enkel een dynamische, competitieve en innovatieve regio worden als ze een hoogopgeleide bevolking heeft. Ook voor het hoger onderwijs zelf zijn studentenaantallen van belang: voor de kritische massa, voor de financiering, voor de vervanging van personeel,... Tal van redenen dus om gegevens te verzamelen over de ontwikkeling van de studentenpopulatie.
Tijdens de voorbije 25 jaar heeft het Vlaams Blok/Vlaams Belang gestaag een prominente plaats verworven in het Vlaamse partijsysteem. Met ruim 24% van de stemmen is de antisysteempartij in 2004 zelfs uitgegroeid tot de grootste politieke partij in het Vlaamse parlement. Zijn electorale aantrekkingskracht dankt het Vlaams Blok voornamelijk aan zijn uitgesproken antimigrantenstandpunten, zijn antipolitieke vertoog en zijn klemtoon op criminaliteit. Meer algemeen is de antivreemdelingenpartij er in de jaren negentig almaar beter in geslaagd om haar radicale uitsluitingsagenda op een specifieke wijze vast te hechten aan een populistische ideologie, mobilisatiestrategie en stijl. Naargelang de onderzoekstraditie vatten politieke wetenschappers deze verknoping van cultureel-etnische uitsluiting en populisme onder de noemers van nationaal-populisme, rechts-populisme, uitsluitingspopulisme of xenofoob-populisme. In de (inter)nationale literatuur is de werking en doctrine van deze vorm van populisme al voorwerp geweest van heel wat onderzoek. Opvallend in de gangbare benaderingen is echter de eenzijdige aandacht voor de nationale politiek van neo-populistische partijen en bewegingen in de gevestigde democratieën. De beperkte aandacht voor de (wijzigende) internationale agenda van de hedendaagse populistische bewegingen is verbazend, omdat hun opkomst in tal van analyseschema’s nauw verbonden wordt met de alledaagse gevolgen van de internationalisering en globalisering, zowel op politiek, cultureel als economisch vlak. Aangezien er in de wetenschappelijke en populaire analyses nagenoeg geen aandacht wordt geschonken aan de, doorheen de tijd veranderde, inhoud van het Europese en internationale programma van het Vlaams Blok, trachten we deze lacune in dit artikel enigszins op te vullen.
Een jaar geleden stelde de toen pas verkozen sp.a voorzitter Caroline Gennez de vraag of we geïnteresseerd waren om een grootschalig onderzoek naar het profiel, de denkbeelden en de verwachtingen van de sp.a leden uit te voeren. Voor elke politieke wetenschapper is dit een zeer aantrekkelijk aanbod. Inzicht verwerven in politieke partijen en hun functioneren vormt immers de kern van ons vakgebied. Alvorens op deze vraag in te gaan, waren er toch enkele bedenkingen en formuleerden we een aantal voorwaarden, die uitsluitend van academische aard waren. De essentie van ons eisenpakket kan als volgt worden samengevat: (1) een volledige vrijheid bij de uitwerking van de vragenlijst; (2) de uitvoering van een bevraging op basis van wetenschappelijke methodes, waarbij een toevallige steekproef van leden met gestandaardiseerde vragenlijsten face-to-face geïnterviewd wordt; en (3) de mogelijkheid om de onderzoeksresultaten te publiceren in wetenschappelijke tijdschriften. Op al deze vragen kregen we een positief antwoord, wat impliceert dat we de volledige vrijheid kregen om dit onderzoek ongebonden uit te voeren. De eerste stappen werden gezet in november 2007, terwijl het veldwerk plaatsgreep in de periode april-juli 2008. In deze bijdrage geven we kort een aantal eerste, beschrijvende resultaten, terwijl meer diepgravende, verklarende analyses later zullen worden gepresenteerd. Methodologie Drie onderzoeksvragen staan centraal in het onderzoek: (1) wat is het sociale profiel van de leden; (2) wat zijn hun opvattingen over maatschappij en politiek; en (3) hoe beoordelen ze de partijwerking? De uitwerking van de centrale onderzoeksvragen is gebaseerd op aanwezige wetenschappelijke inzichten, wat impliceert dat de inhoud van de vragenlijst in sterke mate theorie gestuurd is. Om achteraf vergelijking met de gehele Vlaamse populatie mogelijk te maken, werden ook een reeks vragen overgenomen uit het postelectoraal verkiezingsonderzoek uitgevoerd door het Instituut voor Sociaal en Politiek Opinieonderzoek (ISPO-K.U.Leuven). Meer concreet bestaat de vragenlijst uit 92 vragen en bedraagt de duurtijd van het persoonlijke interview zo’n 60 minuten. Niet minder dan 150 getrainde interviewers hebben 992 toevallig gekozen sp.a leden overtuigd om mee te werken aan het onderzoek. De responsgraad was zeer hoog, namelijk 68%. Kort presenteren we hier de eerste resultaten.
PASO Flanders is een consortium van onderzoekers verbonden aan de universiteiten van Leuven (Vakgroep ‘Personeel & Organisatie’ (ETEW) en ‘Arbeids- en organisatiesociologie’ (Sociologie)), Antwerpen, het Hoger Instituut voor de Arbeid en Idea Consult.<br><br> PASO ging van start in 2002 en meet jaarlijks de polsslag bij eenzelfde groep van Vlaamse organisaties. Dit gebeurt aan de hand van een vragenlijst die peilt naar het strategisch management van personeel, organisatie, technologie en innovatie. De grootschalige, longitudinale PASO-databank bevat een schat aan informatie over het interne beleid van de Vlaamse organisaties, die de onderzoekers door middel van analyse bloot leggen. Dit moet toelaten het Vlaamse organisatielandschap in kaart te brengen. Hierdoor komen behoeften van werkgevers aan het licht en kan het economisch en arbeidsmarktbeleid getoetst en bijgestuurd worden.<br><br> PASO is in het leven geroepen op initiatief van de Vlaamse administratie Werkgelegenheid en is ingebed in het VIONA-onderzoeksprogramma. In 2002 is de administratie Economie medeopdrachtgever geworden in het kader van het Steunpunt Ondernemerschap, Ondernemingen en Innovatie.<br><br> Dit dossier kwam tot stand dankzij een samenwerking met de Vlaamse Kamers voor Handel en Nijverheid. Het rapport presenteert en interpreteert een uitgebreide reeks regionale cijfergegevens met betrekking tot het organisatielandschap, werkgelegenheid, vacatures en selectieprocessen, dynamiek op de arbeidsmarkt en opleiding.<br><br> Voor meer info betreffende het PASO-project, zie <a href="http://www.paso.be">http://www.paso.be</a>
Abstract. Sinds 1995 verzamelt het Centrum voor Bevolkings- en Gezinsonderzoek heel wat gegevens (op individueel niveau) uit de 19e-eeuwse akten van de burgerlijke stand en de bevolkingsregisters. Die data zijn de empirische basis voor verschillende afgewerkte en lopende onderzoeksprojecten over de sociologische en demografische oorzaken, gevolgen en kenmerken van (de evolutie van) de vruchtbaarheid, huwelijk, hertrouw, sterfte, beroepenstructuur, en sociale en territoriale mobiliteit. De evolutie daarvan kan niet los worden gezien van de ruimere structurele en culturele context, en daarom komt ook die context uitvoerig aan bod in de onderzoeken.
Aan de hand van het huwen in de gesloten perioden van Vasten en Advent onderzoeken we het secularisatieproces in drie Vlaamse gemeenten (Leuven, Aalst en Bierbeek). De belangrijkste conclusie is dat het ‘respect’ voor de gesloten perioden het zwakst is in Leuven en alleen daar afneemt in de loop van de 19de eeuw. Dat wordt verklaard in het licht van de maatschappelijke kenmerken van de onderzochte gemeenten en het samenspel ervan met de evolutie van de sterkte van de Kerk.
De eerste naoorlogse generaties buitensshuiswerkende vrouwen drukken ons sinds enige tijd met de neus op de pensioengevolgen van te weinig en/of atypische loopbaanopbouw. De verschillende pensioenbescherming van oudere vrouwen en mannen is in België dan ook één van de centrale aandachtspunten in het huidige vergrijzingsdebat. In deze bijdrage illustreren we dit debat aan de hand van recent cijfermateriaal. Vervolgens gaan we kort in op de achtergronden en uitdagingen van de pensioenbescherming voor vrouwen.