clips/mteb-nl-vabb-ret huggingface dataset:
Abstract Deze bijdrage heeft niet de ambitie om een debat te beslechten, doch om het aan te zwengelen. Het brengt een conceptualisering – namelijk de Student Life Experience – om het formuleren van een high-level beleid rond de studentenvoorzieningen in een Europees Vlaanderen te faciliteren . Achtergrondschets De studentenvoorzieningen zijn een decretaal opgelegde dienstverlening die door de hogeronderwijsinstellingen aan hun studenten moet worden aangeboden. Deze diensten zijn doorheen de laatste drie decennia organisch gegroeid. De uitdagingen van een complexe wereld met enkele fundamentele onzekerheden stelt de huidige werkwijze en de organisatorische vormen in vraag. Doelstelling Het doel van dit artikel is om een aanzet te geven tot een onderbouwde werking van de studentenvoorzieningen opdat ze robuuster in de dagelijkse realiteit zouden kunnen staan. Methode We verkennen een aantal theoretische kaders om, aan de hand van een aantal wenselijke kenmerken van de studentenvoorzieningen, te komen tot een denkkader dat toelaat om een weloverwogen mix van diensten aan te bieden zonder dat de context van elke hogeronderwijsinstelling schijnbaar uitgegomd wordt. Ook vraagstukken van toezicht op en wetenschappelijk onderzoek naar de rol en impact van de studentenvoorzieningen worden behandeld.
Toen exact twee jaar geleden de boodschap luidde dat het land in lockdown ging en de schoolpoorten gesloten werden, heerste er bij veel jongeren een heuse feeststemming. Vakantie, en dat voor onbepaalde periode! Dat is misschien even fijn, tot het sociale leven stilvalt en je mogelijkheden zich binnen vier - soms heel beknellende muren - moeten afspelen. Nooit gedacht dat jongeren zouden snakken naar lessen en zelfs naar hun leraren zien, ook al was het dan online. Leerlingen kunnen wel degelijk 'goesting' hebben in leren binnen de schoolse context, toch zeker wanneer de school kwaliteitsvol leren en het gevoel van effectiviteit faciliteert. Enkel de schoolpoorten ontgrendelen volstaat niet. Sleutels die daar wel toe bijdragen, zowel bij contact- als afstandsonderwijs, zijn Motiveren, Activeren, Coachen en Structureren (MACS). In dit artikel verkennen we hoe je leerlingen kunt motiveren in gewone en in tijden van corona- en andere crisissen.
Ecocide of de strafbaarstelling van het doelbewust veroorzaken van grootschalige ecologische rampen wordt, zowel nationaal als internationaal, meer en meer aangehaald als een mogelijk element in de strijd om de leefbaarheid van onze planeet. In deze bijdrage (gebaseerd op het advies dat de Commissie tot hervorming van het strafrecht hieromtrent uitbracht aan de federale regering) wordt ingegaan op de achterliggende problematiek van ecocide, de mogelijkheden om ecocide als misdrijf van internationaal recht te omschrijven, de bevoegdheid van de federale wetgever hieromtrent, de internationaal geformuleerde voorstellen en het voorstel van strafbaarstelling dat de Commissie opstelde.
Wettelijk en feitelijk samenwonenden zijn in het huidige juridische landschap dikwijls het noorden kwijt. Een van de redenen daarvoor is het feit dat hun erfrechtelijke aanspraken beperkt zijn, terwijl zij in de successierechten veel sneller op dezelfde lijn als gehuwden worden geplaatst. Daardoor gaan ongehuwde samenwoners vaak uit van erfrechtelijke aanspraken louter omwille van schijnbaar parallelle fiscale gevolgen. Deze bijdrage grijpt in op die problematiek door eerst de verschilpunten in het huidige wettelijk regime bloot te leggen en vervolgens een wetgevend ingrijpen voor te stellen dat een beter vangnet biedt voor onbewuste samenwoners.
Wetenschap en kunst zijn serious business. Toch is deze editie van het Magazine van de Jonge Academie een ode aan de Homo Ludens – de spelende mens – en dat menen we serieus. We houden een pleidooi voor meer speelruimte in het wetenschappelijk en artistiek proces met minder druk voor onmiddellijk resultaat. We roepen op tot spel: niet uit frivoliteit, maar uit noodzaak. Niet alleen om het plezier in ons werk te vergroten, maar vooral omdat het institutioneel niet langer rationeel en houdbaar is om wetenschap en kunst te blijven organiseren als een planbare economie met vooraf bepaalde resultaten.
In het becommentarieerde arrest wordt aanvaard dat rechters gelden betaald door een bedrieger niet laten terugbetalen. Deze weigering van teruggave moet echter proportioneel zijn, wat in het arrest onterecht al te formalistisch wordt opgevat. Wel wordt terecht benadrukt dat - op de feiten toegespitste - aandacht moet uitgaan naar de belangen van derden bij het bedrog.
Deze bijdrage analyseert de visie van een specifieke groep tijdsgenoten - de communistische clandestiene vrouwenpers - op de rol van vrouwen in het Belgische verzet tijdens de Tweede Wereldoorlog. Wat waren volgens deze vrouwenpers de voornaamste motivaties, actiemiddelen en rolmodellen voor vrouwen om deel te nemen aan de clandestiene strijd ? Wat betreft de meerderheid van de clandestiene pers – geschreven door en voor mannen – was er geen rol weggelegd voor vrouwen, hetzij die van slachtoffer. Een heel andere visie vinden we in de bestudeerde vrouwenpers. Uitgaande van wat misschien wel de meest traditionele vrouwelijke rol was – een moeder die haar kinderen voedt – mobiliseerde de clandestiene communistische vrouwenpers vrouwen voor de meest actieve en openbare vorm van burgerschap : de straat opgaan om te protesteren tegen het gebrek aan voedsel of het eisen van de vrijlating van hun gevangengenomen echtgenoten en zonen. Deze analyse toont aan dat door de bril die de historiografie in België tot nu toe opzette om zowel verzet als feminisme te bestuderen, bepaalde specifiek ‘vrouwelijke’ verzetsactiviteiten buiten het vizier gevallen zijn, bijvoorbeeld huisvrouwenprotesten en het ‘meterschap’ van ‘illegalen’. Dit toont ons zowel de waarde van het genderperspectief voor de verzetsgeschiedenis als de nog verder te ontginnen rijkdom van het ‘niemandsland’ in de Belgische vrouwengeschiedenis. Daarnaast toont deze bijdrage hoe niet alleen na, maar reeds tijdens de bezetting, door vrouwen zelf, gebruik gemaakt werd van een ‘gendered’ discours om betekenis te geven aan de vrouwelijke verzetsactiviteit. Bestaande ideeën over de rol van vrouwen in de samenleving gidsten het discours van de communistische vrouwenpers. Dit aanvaardbaar discours maakte het uiteindelijk na de oorlog moeilijk om een emanciperende betekenis te geven aan deze emanciperende verzetservaring.
Dit artikel handelt over het feitenonderzoek door de bestuursrechter. Op basis van een analyse van de wetgeving, de rechtspraak en de (beperkte) bestaande rechtsleer brengen we in kaart over welke onderzoeksbevoegdheden inzake de feiten deze bestuursrechters beschikken, wanneer en in welke omstandigheden ze van deze onderzoeksbevoegdheden gebruikmaken en of ze er al dan niet veelvuldig gebruik van maken.
In een arrest van 3 mei 2022 heeft het Hof van Cassatie enkele verduidelijkingen aangebracht met betrekking tot de uitoefening van het zwijgrecht van de verdachte in het kader van het voorafgaand verhoor door de onderzoeksrechter. In lijn met zijn eerdere rechtspraak geeft het Hof een soepele invulling aan het begrip “voorafgaand verhoor”.
In een arrest van 22 februari 2022 spreekt het Hof zich uit over de proportionaliteit van de zware geldboetes waarmee douanemisdrijven strafbaar worden gesteld. Het Hof verwijst in het bijzonder naar het belang van het ontradend effect van deze geldboeten, de verplichting uit het Unierecht om voldoende hoge straffen te voorzien en de onaantastbare beoordelingsvrijheid van de strafrechter om een concrete straf te bepalen in verhouding tot de ernst van het misdrijf en de persoonlijkheid van de beklaagde.
In zijn huidige bewoordingen bevat artikel 43 Ger.W. geen verplichting om informatie over de rechtsmiddelen op te nemen in de betekening van een rechterlijke beslissing. In de rechtsleer werd niettemin reeds meermaals gepleit voor een uniforme informatieverplichting over de rechtsmiddelen in de kennisgeving en/of betekening. Ook in de nationale en supranationale rechtspraak is deze problematiek brandend actueel. In deze bijdrage wordt de problematiek van de informatie over de rechtsmiddelen in de kennisgeving en betekening in haar ruimere context besproken. Het vertrekpunt daarbij is het recente arrest van het Grondwettelijk Hof van 10 februari 2022, waarin een belangrijke stap werd gezet in de richting van een uniforme rechtsoplossing op dit punt.
In de traditie van de kantiaanse plichtsethiek worden mensen niet in eerste instantie als dragers van rechten beschouwd, maar als dragers van plichten en verantwoordelijkheden. In dit artikel wordt aangetoond dat een kantiaans concept van een rechtvaardige samenleving niet alleen kan putten uit Kants deugdenleer (zoals Thomas Mertens beklemtoont), maar ook uit Kants politieke filosofie om zich van die plichten en die verantwoordelijkheden een concreter beeld te vormen in een tijdperk waarin vaak te eenzijdig de klemtoon wordt gelegd op rechten.
"A culture is no better than its woods", wist de Amerikaans-Britse dichter W.H.Auden. En misschien zijn ook wij niet beter dan de natuur waarin we elke dag leven. Is het dan nuttig om onszelf te verwilderen om de wereld te redden, en kan een herverwildering van de natuur helpen om de beschaving te redden? Deze en andere vragen komen aan bod in dit essay, dat de eerste prijs won in de essaywedstrijd 2021-2022 van Filosofie-Tijdschrift en Erasmusfonds.
Deze bijdrage aan het Liber Amoricum ter ere van Guido Vanheeswijck volgt het algemene thema 'Filosofie als Roeping' in haar zoektocht naar de verborgen drijfveren van het filosoferen. Wat zet ons aan het denken? Als we ons geroepen kunnen voelen door de filosofie, is er dan ook iets in de filosofie dat ons roept? Dit essay verbindt geen authentiek of diepzinnig levensideaal aan 'de roep van de filosofie', maar veeleer een verscheurende ervaring die ons zonder verweer uit de geborgenheid haalt. Niet voor niets is er een semantische relatie tussen 'theoria', 'afstand' en 'de blik van de toeschouwer' in het theater. Voor de beschouwende blik van de filosoof is er allereerst afstand nodig en op afstand worden gezet van wat eens vertrouwd en nabij was, draagt iets tragisch en pijnlijks in zich alvorens waarden als 'geleerdheid', 'eloquentie' of 'scherpzinnigheid' hun intrede doen. De filosoof kan inderdaad een lastige horzel zijn, maar een horzel die eerst zelf werd gestoken.
Sinds 2014 stelt het Belgische Hof van Cassatie dat wrongfullife-vorderingen niet kunnen worden toegekend. Het instellen van succesvolle wrongful-birth-vorderingen is daarentegen wel mogelijk, al werd die mogelijkheid in 2016 wel flink ingeperkt. Dat betekent dat de moeder van een gehandicapt kind wel een schadevergoeding kan vorderen van een arts die zijn medische toestand prenataal verkeerd inschatte, maar het kind zelf kan van die arts geen schadevergoeding eisen. Om dit onderscheid te rechtvaardigen bedient het Hof zich van het schadebegrip. De moeder van een kind kan door het gedrag van de arts schade lijden, maar het kind zelf niet. Helaas verduidelijkt het Hof nauwelijks waarom dat zo is. Het is dan ook gissen welke impact de uitspraak van het Hof heeft op de theoretische invulling van het schadebegrip. Om de ondoorgrondelijke ontwikkeling van het schadebegrip een halt toe te roepen, wordt in deze bijdrage onderzocht of het Hof van Cassatie zich niet beter van het foutbegrip kan bedienen om zijn onderscheid te rechtvaardigen. Er wordt nagegaan of het gedrag van de arts als een rechtsinbreuk kan worden gekwalificeerd en welke meerwaarde deze kwalificatie kan bieden om op een consistenter wijze te verklaren waarom wrongful-life-vorderingen niét mogelijk zijn en wrongful-birth-vorderingen wél.
Veel leraren zijn met de kernkwadranten in contact gekomen tijdens hun studies of gebruiken ze zelf in hun vak. In verschillende studierichtingen en opleidingen in het voortgezet/secundair en het hoger onderwijs staan ze vermeld bij de didactische wenken in het kader van de te behalen doelen. In tal van professionaliseringsinitiatieven voor het onderwijs maken ze deel uit van de inhoud en sommige schoolleiders gebruiken de kernkwadranten ook in het kader van loopbaanontwikkeling van teamleden. In welke mate leidt kennis van de kernkwadranten effectief tot het bewuste gebruik ervan? Blijft het bij een vage, fragmentarische herinnering of is er sprake van een werkelijk bewustzijn en een doordacht gebruik? Welke misconcepties zijn er eventueel aanwezig? De kernkwadranten vormen een waardevol kader om te reflecteren over jezelf en hoe iemand zich beweegt in relaties en samenwerkingsverbanden. Het is zowat bruikbaar bij elke doelgroep (dus ook leerlingen), zowel individueel als in groep. Een voorwaarde voor de effectiviteit is een correct gebruik ervan. Een voorwaarde voor de effectiviteit is een correct gebruik ervan. Te vaak ligt de nadruk op 'de oefening om de oefe­ning' of op het 'moeten' veranderen van jezelf, wat niet de bedoeling is. Eerst volgt een korte schets van de samen­stelling van een kernkwadrant. Aan de hand van enkele quotes die de voorbije jaren werden verzameld tijdens contacten met leraren en schoolleiders tonen we vervolgens het belang aan van een correct en doordacht gebruik van de kernkwadranten in het onderwijs.
WhatsApp-gesprekken geproduceerd door Vlaamse tieners. We kijken naar het effect van het gender, de leeftijd en de studierichting van de gesprekspartners en focussen op het gebruik van prototypische kenmerken van informeel online taalgebruik. De resultaten tonen wel degelijk patronen van accommodatie (aanpassing aan de gesprekspartner), maar er treden duidelijke verschillen op naargelang van de aard van de onderzochte kenmerken. Bovendien wordt accommodatie in sterkere mate getriggerd door bepaalde sociale kenmerken dan door andere en zijn de aanpassingen ook succesvoller of accurater voor de ene sociale variabele dan voor de andere.
In dit artikel verkennen we hoe een belichaamde en enactieve visie op cognitie de systemische hulp- verlener helpt in het werken met metaforen. Na een theoretische introductie in de belangrijkste uit- gangspunten van deze visie, reiken we een praktisch kader aan voor de hulpverlener en tonen we de toe- passing daarvan in een fragment uit een therapeu- tisch gesprek.
Robots worden op steeds meer manieren geïncorporeerd in het maatschappelijke leven. Hoewel ze een steeds grotere rol worden toebedeeld, blijven ze voor het Belgisch recht niet meer dan lichamelijke voorwerpen. De vraag rijst of daar verandering in moet worden gebracht. Kan het zinvol zijn robots rechtspersoonlijkheid toe te kennen? De vraag blijft vandaag in België grotendeels onbehandeld. Aan de hand van een analyse van het begrip “rechtspersoonlijkheid” en de verschillende juridische argumenten pro en contra in het kader van het burgerrechtelijk en strafrechtelijk aansprakelijkheidsrecht, wordt in deze bijdrage een verkenning verricht en een voorzichtig positieve balans opgemaakt.
Rechtsmisbruik is de uitoefening van een recht op een wijze die kennelijk de grenzen van de uitoefening door een normaal voorzichtige en redelijke persoon overschrijdt. Dit is in het bijzonder het geval wanneer de veroorzaakte schade disproportioneel groter is dan het gezochte of verwachte voordeel voor de titularis van het recht. De rechter moet bij de proportionaliteitstoetsing rekening houden met alle omstandigheden van het geval. De rechter mag echter niet de proportionaliteit van de rechtsuitoefening toetsen aan een algemeen belang dat onderscheiden is van de particuliere belangen van de partijen, aldus een arrest van het Hof van Cassatie van 22 oktober 2021. Dit arrest is sterk bekritiseerd geworden omdat het de deur lijkt dicht te slaan voor een meer uitgebreide acceptatie van het algemeen belang als leidraad voor het handelen van burgers, wat belangrijk is in een tijd van klimaatverandering. De onderhavige noot kadert dit arrest in de voorgaande rechtspraak, beoogt het te verklaren als toepassing van het verbod op de actio popularis en suggereert dat het vereiste van een dubbel belang gesteld wordt in algemeenbelangzaken. Ook wordt nog onderzocht in welke mate het al dan niet wenselijk is om meer aandacht te geven aan het algemeen belang in het recht, en wordt kort ingegaan op procedurele pijnpunten inzake de inoverwegingneming van het algemeen belang door de rechter.
Sprekers vinden het volstrekt normaal om rekening te houden met hun gesprekspartner. Ouders stemmen hun taalgebruik af op de leeftijd van hun kinderen, en als een gesprekspartner pas Nederlands begint te leren, kiezen we onze woorden vaak net iets zorgvuldiger. Maar in hoeverre passen sprekers van nationale variëteiten van dezelfde taal zich aan elkaar aan? Om daar zicht op te krijgen, lieten we sprekers van het Belgisch- en het Nederlands-Nederlands samen een bordspel spelen. De Vlamingen bleken hun taalgebruik sterker af te stemmen op hun Nederlandse gesprekspartner dan vice versa. Bovendien viel op dat de proefpersonen hun woordkeuze sterker aanpasten dan hun uitspraak.
Op 1 juni 2022 is de wet van 21 maart 2022 houdende wijzigingen aan het Strafwetboek met betrekking tot het seksueel strafrecht in werking getreden. De opzet van deze bijdrage is het inventariseren van de verschillende vraagstukken ratione temporis en het formuleren van een antwoord op de vraag hoe de nieuwe wet van 21 maart 2022 zich in al haar aspecten verhoudt tot de oude regelgeving met betrekking tot het seksueel strafrecht.
Het is duidelijk dat het Hof van Cassatie zich in dit arrest uitspreekt over de schadecomponent en niet over de foutcomponent in het buitencontractueel aansprakelijkheidsrecht. Het gebruik van het concept “inbreuk op een recht” in de beoordeling van het Hof valt immers niet op een consistente wijze in te passen in het kader van het buitencontractueel aansprake- lijkheidsrecht. Deze woorden kunnen dan ook best als een terminologische uitschuiver beschouwd worden. Het Hof van Cassatie bevestigt in dit arrest de gangbare definitie van schade en verduidelijkt dat, naast de rechtmatigheidsvereiste, ook de vereiste van persoon- lijke schade getoetst moet worden op het moment dat de tot aansprakelijkheid aanleiding gevende gebeurtenis plaatshad.
In deze bijdrage leggen de auteurs de Nederlandse en Belgische onwaardigheidsbepalingen langs de lat van het arrest ‘De Roemeense erflater’ en constateren dat artikel 4:3 BW Europeesrechtelijk niet bij de tijd is, in tegenstelling tot de wetgeving van België op dit punt. Verder plaatsen zij het arrest in een breder perspectief en gaan zij in op artikel 1 van het Eerste Aanvullende Protocol bij het EVRM in samenhang met artikel 14 EVRM. Zij concluderen dat ook als family life niet in het geding is, de eis van een onherroepelijke veroordeling niet gesteld mag worden als aan de overige voorwaarden van artikel 4:3 lid 1 sub a of b BW wordt voldaan, maar een onherroepelijke veroordeling niet kan volgen wegens het overlijden van de dader.
Wanneer een psychologisch kwetsbare persoon die zich kalm gedraagt erin slaagt om tijdens een tijdsbestek van 42 minuten na de laatste controle door politieagenten, zelfmoord te plegen door zich op te hangen aan zijn kous, kan de politiezone geen gebrek aan toezicht worden verweten. Camerabewaking kan als hulpmiddel worden ingezet om toezicht uit te oefenen op gedetineerden, maar is geen verplichting.
De Antwerpse erfgoed- en onderwijsbibliotheken herbergen een grote rijkdom aan bijzondere handschriften, prenten en oude handgedrukte boeken uit de middeleeuwen en de vroegmoderne tijd. Met deze online bibliotheek willen de initiatiefnemers zowel bekende werken als verborgen parels uit deze collecties voor het voetlicht brengen. Indien mogelijk werden de handschriften, prenten en boeken gedigitaliseerd, vaak voor het eerst. Boekzaal.be kwam tot stand met de medewerking van meer dan zestig onderzoekers uit Nederland en Vlaanderen, gespecialiseerd in de oude letterkunde, boekgeschiedenis, geschiedenis, muziekgeschiedenis of kunstgeschiedenis.
Nieuwe inzichten in klimaatverandering en de uitoefening van milieuburgerschap door kinderen en jongeren doen ons oude en nieuwe vragen stellen. Hoe kunnen we de participatie van kinderen en jongeren in publieke besluitvorming best vorm geven: door stemrecht, door hun toegang tot de rechter te vergemakkelijken, door hun agency en burgerschap ten volle te erkennen? In welke mate kunnen kinderen en jongeren de vertegenwoordigers zijn van toekomstige generaties en hun rechten, en de “kolonisatie van de toekomst” aankaarten en aanpakken (Van Reybrouck 2022)? Bestaat het risico dat de erkenning van kinderen en jongeren als vertegenwoordigers van toekomstige generaties hen sterker in de positie van becomings dan van beings duwt? Is er een gedeelde verantwoordelijkheid van staten en bedrijven om kinderrechten te realiseren in de context van globale uitdagingen zoals klimaatverandering?
De verduurzaming van de samenleving krijgt veel aandacht. Hierbij wordt veel hoop gesteld op de circulaire economie, waarin een aanbieder (de producent of een andere onderneming) goederen via huur of leasing ter beschikking stelt van eindgebruikers, waarbij hij eigenaar blijft. Als eigenaar behoudt hij dus alle rechten op het goed en op de materialen, wat hem ertoe aanzet dit zo duurzaam mogelijk te maken (hoge kwaliteit; eenvoudig onderhoud; modulariteit; recyclage). Dit gebeurt vaak via zogenaamde product-dienstsystemen. Zolang hierbij op zichzelf staande goederen verhuurd of geleased worden, doet dit geen belangrijke goederenrechtelijke problemen rijzen. Maar het komt vaak voor dat de verhuurde of geleasede goederen een bestanddeel worden van een ander goed, wat leidt tot natrekking. De aanbieder verliest dan zijn eigendomsrecht. Inzake de onroerende natrekking zijn er reeds onderzoeken geweest in België en Nederland. De roerende natrekking, daarentegen, blijft gewoonlijk buiten beschouwing. Nochtans is het denkbaar dat bijvoorbeeld batterijen van elektrische auto's verhuurd of geleased worden; ook vliegtuigmotoren worden vaak gehuurd of geleased. De onderhavige bijdrage beoogt om naar Belgisch recht — met aandacht voor het Franse en het Nederlandse recht — een licht te laten schijnen over de roerende natrekking en in welke mate deze een hinderpaal is voor een duurzamere samenleving.