clips/mteb-nl-vabb-ret huggingface dataset:
Volgens velen kenmerkt het strafrecht zich door het feit dat het leidt tot het opleggen van een straf. Vanuit dit oogpunt wordt het strafrecht te snel en te gemakkelijk gereduceerd tot straffen, en dus tot wat het Hof van Cassatie omschrijft als 'leedtoevoeging'.  Dan wordt het: strafrecht = leedtoevoeging.
Ons inziens is dit echter niet de kern van de zaak. Hoewel we een strafbegrip hanteren waarin de leedreferentie behouden blijft en hoewel we wijzen op de alomtegenwoordigheid van leed bij elk contact met het strafsysteem, geloven we dat er twee redenen zijn om het leedprincipe gedeeltelijk te verlaten. Enerzijds verdoezelt de omschrijving van het strafrecht als een systeem van leedtoevoeging het bestaan van leed veroorzaakt en toegevoegd buiten het strafrecht. Anderzijds verdoezelt deze omschrijving de eerste rang rol van de schuldigverklaring als kenmerkend gebaar van het strafrecht. Straffen is niet hetzelfde als strafrecht en strafrecht is meer dan alleen van straffen. We durven zelfs een stap verder gaan door te stellen dat de strafkeuze en uitvoeringsfase geen kernonderdeel van het strafrecht is. Het bepalen van straffen in de strafwetgeving noemen we met Latour een politieke daad, geen juridische daad. Het is een daad waarin een juridische component aanwezig is, doch waar de politieke component veel zwaarder weegt. De strafrechter hebben we in de eerste plaats nodig, zo leert de geschiedenis, om vast te stellen of een strafrechtelijke verantwoordelijkheid voor ligt.
In 1980 verscheen het doctoraat van Johan Goethals 'Psychosociale effecten van de lange gevangenisstraf (Goethals 1980). Het behandelde een op dat ogenblik erg actueel thema, waar vanaf begin jaren 1970 vrij veel onderzoek naar gebeurde. We bekijken in deze bijdrage welke wetenschappelijke inzichten hierover in de loop der jaren verkregen werden en welke invloed deze hebben gehad op het ontwikkelen van Europese standaarden voor de behandeling van gedetineerden en op het Belgische beleid.
De vereiste dat een verdachte effectief toegang heeft tot een advocaat voor en tijdens het verhoor, betreft een heikel punt in de Belgische strafrechtspleging sinds het arrest-Salduz van het Europees Hof voor de Rechten van de Mens van 27 november 2008. In deze bijdrage wordt enerzijds de rechtspraak van het EHRM (kort) geduid en anderzijds wordt het princiepsarrest van het Hof van Cassatie van 23 november 2010 besproken. Het Hof van Cassatie erkent in dit arrest het principiële recht op bijstand van een advocaat tijdens het verhoor en bepaalt de criteria aan de hand waarvan een niet-naleving van dit recht kan worden gesanctioneerd.
Bijna alles in de BIM-wet (wet van 4 februari 2010 betreffende het verzamelen van gegevens door inlichtingen- en veiligheidsdiensten ) raakt aan de fundamentele rechten, waaronder het recht op privacy, het recht op een eerlijk proces en het recht op een effectieve remedie. Zoals in de locomotieftekst wordt aangegeven zijn bij het Grondwettelijk Hof een aantal verzoeken tot nietigverklaring ingediend, waarin naar deze rechten wordt verwezen. Ondertussen is de uitspraak van het Grondwettelijk Hof van 22 september 2011 (nr. 145/2011) bekend. 
In deze bijdrage wordt ingegaan op twee grondrechtenaspecten van deze discussie, met name de vraag of de burger recht heeft op inzage in zijn gegevens en de vraag of de burger op de hoogte moet gebracht worden van het feit dat de veiligheidsdienst gegevens over hem of haar bewaart en/of verzamelt met toepassing van de BIM-wet. Samengevat luidt onze stelling dat de BIM-wet onder de mensenrechtelijke lat gaat door geen actieve notificatie te erkennen en door de passieve inzage te koppelen aan vele uitzonderingen zonder daarbij in een beroepsprocedure te voorzien. De bijdrage is geschreven voor het arrest van het Grondwettelijk. In zekere zin bevestigt het arrest onderstaande juridische analyse die zijn geldigheid behoudt en ook antwoord geeft op wat de wetgever moet doen na de uitgesproken vernietiging. De tekst is daarom niet gewijzigd. Een korte bespreking van het arrest is in fine toegevoegd.
Herstelrecht wordt omschreven als een 'andere' manier om delicten te verstaan en te beantwoorden (Umbreit e.a. 2005), met name als inbreuk op de menselijke waardigheid en de verhoudingen tussen mensen (Zehr 1990) eerder dan als een inbreuk op een, door de staat te verzekeren, maatschappelijke orde. Delicten dienen verstaan en beantwoord te worden in relatie tot hun betekenis voor dader, slachtoffer én de gemeenschap waartoe zij behoren (Cohen 2001). Het herstelrechtelijke paradigma is gericht op het herstel van relaties, tevredenheid van de verschillende betrokken partijen en de re-integratie van de daders (Ward & Langlands 2009).
Politie en justitie hebben verregaande bevoegdheden in een democratische rechtsstaat. Een essentieel aspect van een democratische rechtsstaat is dat er een systeem van checks and balances wordt ontwikkeld, waar de bevoegdheden van deze instanties kunnen worden gecontroleerd door onafhankelijke controle-organenen. Deze controle-instanties dienen op hun beurt ook onderworpen te worden aan principes van accountability and transparantie.
Politie en justitie (incluis de strafuitvoering) zijn instanties die bekleed zijn met verregaande bevoegdheden, waarvan de impact op individuen en organisaties niet mag onderschat worden. Hierbij denken we in eerste instantie aan de gewelds- en dwangmaatregelen die zij (binnen de wettelijke grenzen) kunnen uitoefenen, hetgeen repercussies kan hebben ondermeer op de vrijheid van personen en op de private levenssfeer. Politie en justitie zijn ongetwijfeld nodig en van groot belang voor het goed functioneren van een samenleving, maar het is even noodzakelijk strikt toe te kijken op het goed functioneren van deze instanties, zodat er geen vormen van machtsmisbruik kunnen ontstaan en het democratisch gehalte van hun handelen gewaarborgd blijft. 
Deze locomotieftekst leidt het themanummer in over controleorganen en -mechanismen die de laatste twee decennia zijn ontwikkeld met betrekking tot de werking van politie en justitie. Er zal ook expliciet worden stil gestaan bij de controle op de vrijheidsberoving. De tekst gaat niet in op juridische procedures, maar focust op de organen en hun functioneren en de mogelijkheden die er zijn voor burgers en gedetineerden om klachten in te dienen.
Jonathan Littell analyseert in Le sec et l'humide (2008) het taalgebruik van Léon Degrelle in zijn oorlogsverslag La campagne de Russie 1941-1945 (1949). Hij laat zich daarbij inspireren door het werk van Klaus Theweleit, Männerphantasien (1977), waarin de fascistische persoonlijkheid onder de loep wordt genomen. Op basis van de analyse van teksten van veteranen van het Freikorps (1918-1923) kwam deze laatste tot de conclusie dat het handelen van de fascist, of ruimer gesteld de soldatischer Mann, wortelt in zijn afkeer van vrouwen. Via een pantser opgebouwd uit discipline, tucht en fysieke oefening poogt de soldatischer Mann zijn zwakheden, verlangens en vrouwelijkheid (gevolg van de onvolledige scheiding met de moederfiguur) te bestrijden. In de teksten die de soldatischer Mann produceert, zou zijn vrouwenhaat tot uiting komen via de constructie van een duaal vrouwbeeld (witte maagd versus rode hoer), het oproepen van walging voor wie met vrouwen wordt geassocieerd (joden, communisten) en het verbinden van de gehate categorieën met vocht en verrotting. Littell past de inzichten van Theweleit toe op La campagne de Russie van Degrelle en stelt een aantal opmerkelijke overeenkomsten inzake taalgebruik vast. Ervan uitgaand dat de persoonlijkheid van de soldatischer Mann zich niet enkel manifesteert als hij op het slagveld staat of daarover bericht, onderzoek ik het taalgebruik in de brochure Les taudis die Léon Degrelle in 1929 publiceerde. Ik stel vast dat de evocatie van vocht en ontbinding evenals het opvoeren van joden, "bolsjewieken", "anarchisten" en crapuul allerhande belangrijke bouwstenen vormen in Degrelle's constructie van de Belgische binnensteden als "verrot". "Verrot" is eveneens het gebrek aan daadkracht en beleid van de sociale en politieke elite. Léon Degrelle construeert zichzelf als een soldatischer Mann wiens vastberadenheid en sociale bewogenheid schril contrasteren met de lethargie van de politiek en de onwetendheid van de goegemeente. Deze soldatischer Mann zaait evenwel nog geen dood en vernieling, zoals in La campagne de Russie, maar verwacht alle heil van een hernieuwd aanknopen bij de christelijke boodschap. Deze visie deelt Degrelle met tal van militant katholieke jongeren uit de Franstalige Belgische middenklasse. Van het duale vrouwbeeld dat Theweleit vooropstelt, is in deze tekst geen sprake. Het feit dat dit ook in La campagne de Russie afwezig blijft, vormt één van de redenen (maar niet de enige) waarom het psychoanalytisch uitgangspunt van Theweleit als onbruikbaar wordt bestempeld.
In de wereld bestaan talrijke situaties van taalonderdrukking. Hoe Vlaams is die Vlaamse beweging dan wel vanuit internationaal vergelijkend oogpunt? Haar vertrekpunt was eerder uitzonderlijk: een demografische meerderheid, een sociologische minderheid en een sociaaleconomisch ‘arm Vlaanderen’. Twee krachtlijnen bepaalden in samenhang haar verdere evolutie. Enerzijds de interne graad van ideologische en organisatorische ontwikkeling en verscheidenheid, anderzijds twee cruciale externe factoren: de democratisering van het stemrecht en de verschuiving van het economische zwaartepunt van Wallonië naar Vlaanderen. Begonnen als een taalstrijd gericht op een beschermende wetgeving voor de taal met lage status, groeiden de taalspanningen in interactie met de Waalse beweging en een Belgische machtselite uit tot communautaire conflicten. Daarbij ging het de jongste tijd ook steeds meer om beleidstegenstellingen, teruggaande op historisch gegroeide andersoortige politieke meerderheden in beide landsgedeelten. Dit boek selecteert bijdragen uit 35 jaar wetenschappelijk onderzoek van Harry Van Velthoven, gefocust op vier aspecten: een stand van zaken met betrekking tot de studie van de Vlaamse beweging, elementen van een bijna vergeten taalstrijd zoals de houding van kerk en koning, momentopnames van de relatie met de socialistische partij en de mythevorming ter zake, de betekenis van de daensistische beweging, de vorming naar vandaag van alternatieve naties en identificaties (Vlaamse, Waalse, Brusselse) en de zoektocht naar een al dan niet bereikbaar nieuw evenwicht. Het boek eindigt met een reflectie op de stand van zaken in 2011. De inleiding van het boek is van de hand van Els Witte.
Op vraag van het Vlaams ministerie van Onderwijs en Vorming, bracht de Koning Boudewijnstichting een twintigtal organisaties bijeen die vormingsprogramma's aanbieden aan scholen, rond het brede begrip "burgerschapsvorming". Met deze groep worden in een aantal werkbijeenkomsten afspraken gemaakt rond een betere afstemming van het gezamenlijk aanbod op de nieuwe vakoverschrijdende eindtermen voor het secundair onderwijs. In mei 2011 mondt dit uit in een Forum 'Actief Burgerschap en Onderwijs' i.s.m. het Vlaams parlement.
Ter voorbereiding van dit traject en mede op vraag van het  ministerie van Onderwijs en Vorming werd aan professor Kavadias van de Universiteit Antwerpen gevraagd na te gaan hoe in scholen de vraag tot ondersteuning inzake burgerschapseducatie tot stand komt en op welke manier scholen een beroep doen op dit externe aanbod. De resultaten van dit onderzoek zijn verzameld in dit rapport.
Het rapport start met een interessante 'prelude' over burgerzin op school. In een kort historisch overzicht wordt voor de voorbije twee eeuwen nagegaan hoe scholen burgerschapseducatie percipieerden en al dan niet integreerden in het school- en lesgebeuren. Aansluitend belicht het rapport een waaier aan betekenissen en invullingen die scholen vandaag hanteren wanneer ze 'opvoeden tot burgerzin'.
Het centrale deel rapporteert over de voorwaarden en behoeften die een rol spelen bij het tot stand komen van een aanbod inzake burgerschapseducatie. Dit leidt ondermeer tot een typologie van scholen op basis van visie en gebruikte strategieën.
Concluderend geeft het rapport aan hoe scholen het externe aanbod beoordelen en wat mogelijke noden en behoeften zijn.
Burgerschapseducatie is en blijft een belangrijke opdracht voor de scholen. Hoe scholen daar werk van maken en wat externe aanbieders daartoe kunnen bijdragen, staat te lezen in dit rapport.  Het biedt inspiratie aan allen die in de scholen kinderen en jongeren willen vormen tot verantwoordelijke, actieve en kritische burgers.
Een centrale conclusie m.b.t. het stimuleren van participatie aan vrijwilligerswerk op latere leeftijd is dat men rekening dient te houden met de grote diversiteit binnen de groep van ouderen, niet alleen op vlak van socio-demografische kenmerken, maar ook op vlak van (financiële) mogelijkheden, interesses en behoeften. Ouderen worden nog al te vaak als een homogene populatie gezien. Men schrijft uniforme kenmerken toe aan ouderen, hoewel deze leeftijdsgroep uit verschillende generaties bestaat en de verschillen, ook binnen deze generaties, bijzonder groot zijn (Verté e.a., 2007). Om de participatie aan vrijwilligerswerk te stimuleren dient men er dan ook voor te zorgen dat er verschillende rollen kunnen worden opgenomen, die aansluiten bij de behoeftes, zingeving en mogelijkheden van individuen. Een differentiële gerontologie beschouwt dan ook die verschillende doelgroepen binnen de ouderenpopulatie en heeft ook aandacht voor processen van cumulatieve achterstelling waar een aanzienlijk deel van de populatie mee te maken krijgt. Een voorbeeld van de differentiële gerontologie is de kritische gerontologie (Baars e.a. 2006). Deze bestudeert de ouderdom vooral vanuit de maatschappelijk-structurele tegenstellingen en probeert verklaringen te vinden voor de achtergestelde positie van ouderen en de manier waarop daartegen ingegaan kan worden. Het benaderen van ouderen als volwaardige burgers en bijgevolg als potentiële actieve burgers die een rol opnemen in de constructie van de samenleving is hierbij een voorwaarde. 
Ouderen dienen bijgevolg ook gestimuleerd te worden om, indien zij dit wensen, van een eerder passieve naar een actieve participatie te evolueren. Daarbij is het noodzakelijk dat de samenleving ook het debat aangaat omtrent de positie van ouderen in de maatschappij en welke formele rollen hen kunnen toebedeeld worden, en dit niet enkel gericht op hun potentieel economische bijdrage, maar evenzeer gericht op hun potentiële bijdrage voor het versterken van het lokale draagvlak en de verbinding tussen mensen en generaties.
Dit artikel behandelt de sociaal bepaalde ongelijkheid in het Vlaams lager onderwijs in
relatie tot het GOK-beleid. We kijken in het bijzonder naar de sociale gelaagdheid van het
oplopen van onderwijsachterstand in het lager onderwijs voor zowel GOK-scholen als niet-
GOK-scholen. Hierbij wordt gebruik gemaakt van data die verzameld werden in het kader van
de Vlaamse survey "Gezinnen, Zorg en Opvang", vertrekkend van een representatief staal van
gezinnen met kinderen. Het oplopen van schoolachterstand in het Vlaams basisonderwijs is
een zeer sterk sociaal gelaagd fenomeen. Er wordt ook vastgesteld dat de GOK-scholen
minder dan verwacht verschillen van niet-GOK-scholen inzake het sociaal profiel en het
welbevinden van hun leerlingen. Verder tonen de analyses ook aan dat het verband tussen
sociale achtergrond en schoolse achterstand niet consequent sterker is in GOK-scholen dan in
niet-GOK-scholen. Er zijn indicaties dat deze bevindingen minstens voor een deel verband
houden met de criteria die gebruikt worden om de GOK-middelen toe te wijzen.
In deze bijdrage beschrijven en verklaren we onderwijstrajecten van
kinderen met een migrantenherkomst. Daarvoor gebruiken we data
uit de survey The Integration of the European Second generation (TIES,
2007/2008), die voor ons onderzoek beperkt worden tot vijf Europese steden in drie landen. Onze totale steekproef omvat 3500 jongeren tussen de 18 en 35 jaar van de tweede generatie van Turkse en Marokkaanse
herkomst alsmede autochtone jongeren. We passen in eerste instantie
sequentieanalyse en clusteranalyse toe om inzicht te geven in onderwijstrajecten
die we middels multivariate analyse verder trachten te verklaren.
Allereerst maken we een vergelijking van de onderwijstrajecten van
de tweede generatie en autochtone jongeren en worden de belangrijkste
paden door het onderwijs beschreven. Ten tweede bekijken we hoe en in
welke mate deze paden verschillend zijn in de verschillende bestudeerde
steden/landen. En ten derde verklaren we de gevolgde onderwijspaden
door kenmerken van het individu, de familie en het bredere sociale
netwerk te bestuderen. Onze resultaten laten zien dat onderwijspaden
zeer divers zijn en nog meer in de meer gestratificeerde onderwijssystemen.
De tweede generatie allochtonen volgt vaker niet-academische
alsmede kortere onderwijspaden dan het geval is voor autochtone jongeren.
De ongelijkheid die bestaat in de schooltrajecten van autochtonen
en de tweede generatie blijken echter op verschillende momenten in de
schoolcarrière vorm te krijgen in de diverse landen. Naast individuele
en ouderlijk kenmerken zijn bredere sociale netwerken, zowel binnen
als buiten de familie, cruciaal voor de verklaring van de gevolgde onderwijspaden.
Met het boek 'Doctoraatstrajecten aan Vlaamse universiteiten: 20 jaar investeren in
kennispotentieel. Een analyse op basis van de HRRF-databank (1990-2009)' focust
ECOOM-UGent op het doctoraatstraject en de determinerende factoren voor doctoreren
aan Vlaamse universiteiten. De verschillende bijdragen gaan dieper in op de mate
waarin junioronderzoekers een doctoraat behalen, hoe lang ze hierover doen en wat
hierin de bepalende succesfactoren zijn. Deze diepgaande analyses naar de factoren die
een rol spelen in het slagen of falen van een doctoraatstraject leveren cruciale inzichten
om de beleidsvoering rond doctoraatsonderzoek permanent bij te sturen en te verbeteren.
Onveiligheid en onveiligheidsgevoelens zijn veel besproken topics, zowel in de media, als onder beleidsmakers, als in de academische wereld. Vaak wordt dit fenomeen bestudeerd vanuit een louter criminologische invalshoek. Belangrijk is om een breder perspectief te openen en te onderzoeken welke maatschappelijke problemen of aspecten van sociale uitsluiting daarnaast onveiligheidsgevoelens bij ouderen beïnvloeden. En daarbij te vertrekken vanuit de dagelijkse leefwereld en ervaring van ouderen.
Onderzoek naar gemengde huwelijkssluiting is tot op heden vooral gericht op huwelijken van migranten van niet-westerse origine. Europese binationale huwelijken zijn veelal onderbelicht gebleven. Aangezien vaak wordt verondersteld dat in gemengde relaties groepsgrenzen vervagen, zouden Europees binationaal gehuwden juist een bijdrage kunnen leveren aan Europese identiteitsvorming. In dit artikel gaan we ten eerste na wat de patronen en trends van binationale Europese huwelijkssluiting zijn in België. Ten tweede bekijken we de diversiteit aan binationaal gehuwden en ten derde bezien we de kenmerken van de gehuwden in deze Europese koppels. We maken hiervoor gebruik van de huwelijksregisters (2000-2009) en de census gegevens 2001 voor België. Onze resultaten laten zien dat binationale Europese huwelijken slechts beperkt voorkomen en dat dit patroon stabiel is over het afgelopen decennium. Tegelijkertijd vinden we een aanzienlijke variëteit in de mate waarin binationaal gehuwd wordt tussen herkomstgroepen en kunnen we zes verschillende typen binationale huwelijken onderscheiden.
Inhoud: Boek VIII. Huwelijksstelsels: Inleiding. Titel I Het huwelijkscontract: Hoofdstuk I. Inleiding; Hoofdstuk II. Inhoud van het huwelijkscontract; Hoofdstuk III. Geldigheidsvereisten van het huwelijkscontract; Hoofdstuk IV. Ongeldigheid van het huwelijkscontract. Titel II De verschillende huwelijksstelsels: Hoofdstuk I. Het gemeenschapsstelsel; Hoofdstuk II. Het wettelijk stelsel; Hoofdstuk III. Conventionele gemeenschap; Hoofdstuk IV. Scheiding van goederen. Titel III Vermogensstelsels van samenwonenden: Inleiding; Hoofdstuk I. Wettelijk samenwonenden; Hoofdstuk II. Feitelijk samenwonenden.

Boek IX. Erfrecht: Inleiding. Titel I Erfgerechtigdheid: Hoofdstuk I. Erfbekwaamheid; Hoofdstuk II.Wettelijke erfgenamen; Hoofdstuk III. De langstlevende echtgenoot; Hoofdstuk IV. De langstlevende wettelijk samenwonende levensgenoot; Hoofdstuk V. Staat als onregelmatige erfopvolger; Hoofdstuk VI. Anomale erfopvolging. Titel II Hoe de nalatenschap verkregen wordt: Hoofdstuk I. Bezit van de nalatenschap; Hoofdstuk II. Eigendom van de nalatenschap; Hoofdstuk III. Opeising van de nalatenschap. Titel III Vereffening van de nalatenschap: Inleiding; Hoofdstuk I. Een enkele erfgenaam; Hoofdstuk II. Meerdere erfgenamen; Hoofdstuk III. Vereffening van de onbeheerde nalatenschap; Aanhangsel. 

Boek X. Giften: Inleiding. Titel I Giften in het algemeen: Hoofdstuk I. Toestemming; Hoofdstuk II. Bekwaamheid; Hoofdstuk III. Voorwerp; Hoofdstuk IV. Oorzaak; Hoofdstuk V. Voorwaarden; Hoofdstuk VI. Bescherming van de schuldeisers; Hoofdstuk VII. Verdere bijzondere regels. Titel II Schenkingen: Hoofdstuk I. Eigenlijke schenking; Hoofdstuk II. Bijzondere soorten van schenkingen. Titel III Legaten: Hoofdstuk I. Het testament; Hoofdstuk II. Het legaat. Titel IV Voorbehouden en beschikbaar deel: Inleiding; Hoofdstuk I. Inrichting van de reserve; Hoofdstuk II. Basisbeginselen; Hoofdstuk III. Werking van de reserve; Hoofdstuk IV. Voorbehouden deel van de langstlevende echtgenoot. Titel V Bijzondere soorten van giften: Hoofdstuk I. Contractuele erfstelling; Hoofdstuk II. Ascendentenverdeling; Hoofdstuk III. Erfstelling over de hand. Trefwoordenregister.
Bespreking van het arrest nr. 159/2011 van 20 oktober 2011 van het Grondwettelijk Hof. In dit arrest zegt het Hof dat artikel 1057 Ger. W., waarin sprake is van het verzoekschrift tot hoger beroep, van toepassing is op zowel de vordering in hoger beroep tegen een vonnis, uitgesproken na een verzoekschrift op tegenspraak (artikelen 1034bis tot 1034quinquies Ger. W.), als op de vordering in hoger beroep tegen een beschikking in het kader van de collectieve schuldenregeling (artikel 1031 Ger. W.).
In deze bijdrage wordt onderzocht door welke rechter in België publiekrechtelijke geschillen worden behandeld. België bestaat uit drie gemeenschappen en drie gewesten (artikelen 2 en 3 van de Grondwet). De oprichting van administratieve rechtscolleges behoort tot de bevoegdheid van de federale wetgever (art. 161 GW). In de materies die specifiek aan de gemeenschappen en gewesten zijn toegewezen kan de regionale wetgever de behandeling van geschillen aan een eigen -dit wil zeggen door de regionale wetgever opgericht  - rechtscollege toevertrouwen. 
Het landschap waarbinnen de rechtbescherming wordt geboden ziet er soms wat chaotisch uit. De zoektocht naar de 'juiste' rechter is voor de burger niet altijd gemakkelijk. Dit wordt geïllustreerd in het hoofdstuk waarin de rechtbescherming tegen administratieve sancties wordt belicht.