clips/mteb-nl-vabb-mlcls-pr huggingface dataset:
Regionale identiteit en de contextuele ontsluiting van erfgoed. Het potentieel van de ODIS-databank.
Documentaire erfgoedcollecties met een regionale insteek bieden een waardevolle bron voor onderzoek en publiekswerking. Ze vormen een unieke grondstof, niet louter voor lokaalhistorisch onderzoek, maar ook voor breder studiewerk, bv. over hoe die regio doorheen de geschiedenis is geëvolueerd, hoe de streekcontext werd ervaren en verbeeld, en hoe dit alles zich - al dan niet pertinent en duurzaam - heeft vertaald in regionale samenhang en identiteit. Deze bijdrage bepleit de waarde en het potentieel van erfgoedontsluiting vanuit een streekeigen perspectief. Het blijft evenwel een uitdaging om die insteek te verbinden met andere gezichtspunten. Daartoe lijkt het cruciaal om de verzamelde expertise over het regionale erfgoed en over de unieke context waarin die relicten en gehelen werden gevormd, te verbinden met andere historische perspectieven. Zo kan die kennis ruimer worden gedeeld en wordt het ook eenvoudiger om een brug te slaan naar het wetenschappelijk onderzoek. We zoomen daarbij uitdrukkelijk in op het potentieel van de ODIS-databank (www.odis.be).

Disciplines: Humanities (General)
Staatssteun in de Vlaamse welzijnssector: een verhaal van botsende logica's
De jongste jaren blijkt uit de adviezen van de Raad van State (afdeling wetgeving) steeds meer het belang van de EU-staatssteunregels binnen het subsidiebeleid van de Vlaamse overheid. Die regels, die op het eerste gezicht ontworpen zijn om steun aan grote ondernemingen te vermijden, hebben ook een weerslag op het sociaal beleid van overheden. In het bijzonder bij de financiering van de Vlaamse welzijnszorg kan de implementatie van dat wettelijke kader voor moeilijkheden zorgen. In deze bijdrage wordt de wisselwerking tussen het Vlaamse subsidiebeleid in het beleidsdomein Welzijn, Volksgezondheid en Gezin en de EU-staatssteunregels bestudeerd. In de eerste plaats worden de vigerende regels inzake staatssteun toegelicht, toegespitst op de bijzondere regels voor sociale diensten. In een tweede luik gaan de auteurs nader in op de moeilijkheden die gepaard gaan met het implementeren van het EU-staatssteunrecht binnen bestaande subsidieregelingen. Die beoordeling gebeurt op basis van rechtspraak, adviezen van de Raad van State en een studie van wetgeving, met inbegrip van parlementaire werkzaamheden. Tot slot worden enkele aanbevelingen voor Europees en nationaal/regionaal beleid geformuleerd, die het implementatieproces van de EU-staatssteunregels kunnen vergemakkelijken en, waar nodig, verbeteren.

***

Les dernières années, les avis du Conseil d'Etat (section législation) ont de plus en plus souligné l'importance des règles communautaires en matière d'aides d'Etat dans la pratique de subventions du gouvernement flamand. A première vue, ces règles sont conçues pour éviter des avantages financiers pour les grandes entreprises. Or, le régime des aides d'Etat a également un impact sur la politique sociale des gouvernements. En particulier, la mise en œuvre de ce cadre juridique peut mener à des difficultés dans le cadre du financement des services sociaux flamands. Cette contribution examine l'interaction entre la politique de subvention dans le domaine de la politique flamande du Bien-être, de la Santé publique et de la Famille, d'une part, et des règles de l'Union européenne en matière d'aides d'Etat, d'autre part. Tout d'abord, les règles actuelles relatives aux aides d'Etat sont analysées, insistant sur les règles particulières applicables aux services sociaux. Dans une deuxième section, la contribution traite des difficultés de mise en œuvre de la législation européenne sur les aides d'Etat dans le cadre des régimes de subventions actuelles. Cette évaluation se base sur la jurisprudence, les avis du Conseil d'Etat et une étude de législation, en incluant les travaux parlementaires. En conclusion, nous formulons quelques recommandations pour la politique européenne et la politique nationale/régionale, qui pourraient faciliter et, le cas échéant, améliorer le processus de mise en œuvre des règles communautaires en matière d'aides d'Etat.

Disciplines: Law, Humanities (General)
'Als een dief in de nacht': Metaforen voor dementie en de teneur van Vlaamse blogberichten over mantelzorg
In 2015 schatte Alzheimer’s Disease International dat er wereldwijd ongeveer 50 miljoen personen met dementie (PMD) waren, onder wie 135.000 in Vlaanderen. Ondanks hun toenemende aantal krijgen PMD nog altijd te maken met stigmatiserende houdingen, zowel tegenover hun leeftijd als tegenover hun psychische aandoening. Deze studie analyseert de representatie van dementie in subjectieve en informele tekstkanalen, om zo een beter inzicht in het stigma rond dementie in Vlaanderen te krijgen. Daarom analyseren we in detail acht blogberichten op een blogsite over dementie. De focus van de analyse ligt op conceptuele metaforen en op de gevoelswaarde van de teksten. De kwalitatieve analyse wordt op vooraf vastgelegde conceptuele metaforen uitgevoerd met de Conceptual Metaphor Theory (CMT). We analyseren in detail de conceptuele metaforen voor dementie en PMD die door een mantelzorger gebruikt worden, en vergelijken die met bevindingen uit eerder onderzoek. Daarnaast gebruiken we de software van Linguistic Inquiry and Word Count (LIWC) om de teneur van de blogberichten te bepalen. De mantelzorger gebruikt voornamelijk metaforen voor dementie die in eerder onderzoek als ‘negatief’ voor de representatie van de aandoening werden bestempeld. Toch toont de LIWC-analyse aan dat over het algemeen de blogberichten ook positieve emoties overbrengen. De vergelijking met metaforen voor dementie in eerder onderzoek toont aan dat er in het discours over dementie terugkerende patronen zijn die in toekomstig onderzoek omvat kunnen worden in een framework met vaste categorieën.

Disciplines: Linguistics, Humanities (General)
Klantvriendelijkheid van de fiscus, Noot onder Rb. Brussel 27 mei 2019
Wanneer beroepskosten op geen enkele wijze kunnen worden
aanzien als kosten van vervreemding van activa waarop
in het belastbare tijdperk een meerwaarde is verwezenlijkt,
berust de vermelding van deze kosten in code 1620 van de
aangifte op een materiële vergissing. De belastingplichtige
beschikte over geen enkele beoordelings- of keuzevrijheid en
er is geen enkele gegronde reden denkbaar waarom die kosten
bewust zouden zijn aangegeven onder code 1620. Het
enkele feit dat de aangifte werd ingediend door een professionele
boekhouder of fiscaal raadgever sluit het bestaan van
een materiële vergissing niet uit.

Disciplines: Economics & Business, Humanities (General)
Niet-aangifte van verbouwingswerken:hoge(re) boeten?
Aanzienlijke verbouwingen kunnen aanleiding geven tot een herschatting van het kadastraal inkomen. Er is een aangifteplicht voor dergelijke verbouwingswerken. De niet-naleving van deze verplichting kan voortaan zwaarder worden bestraft. Kritische bedenkingen bij deze stengere bestraffingsmogelijkheden.

Disciplines: Economics & Business, Humanities (General)
Aangifteplicht voor buitenlands onroerend goed en voor verbouwingswerken - strengere sancties
Bespreking van de wet van 17 februari 2021die de toekenning van een Belgissch kadastraal inkomen aan in het buitenland gelegen onroerende goederen introduceert. Het is de bedoeling om zo de fiscale ongelijkheid tussen Belgische en buitenlandse onroerende goederen in de personenbelasting weg te werken.

Disciplines: Economics & Business, Humanities (General)
De strijd tegen dak- en thuisloosheid in België tijdens de covid-19 crisis. Een reflectie vanuit Belgisch perspectief.
In deze bijdrage reflecteren we op de strijd tegen dak- en thuisloosheid in België tijdens de
COVID-19 crisis. We baseren ons daarvoor op de resultaten van de tellingen dak- en thuisloosheid die in de tweede helft van 2020 zijn uitgevoerd in Limburg en in Gent. Ondanks de vaststelling dat er heel wat crisismaatregelen zijn getroffen, heeft de pandemie niet geleid tot het vergroten van een maatschappelijk draagvlak om dak- en thuisloosheid als een woonprobleem te definiëren.

Disciplines: Sociology, Humanities (General), Social Sciences (General)
Sociaal werk en solidariteit tijdens de eerste fase van de covid-19 pandemie in Vlaanderen
De COVID-19 crisis heeft de term solidariteit weer binnengebracht in het publieke leven. Er
werd ons gevraagd solidair te zijn met de meest kwetsbaren en met de zorgverleners. Er werden veel solidariteitsacties opgezet. Tegelijkertijd doken al snel signalen op dat deze crisis bestaande ongelijkheden versterkte en nieuwe ongelijkheden deed ontstaan. In deze bijdrage analyseer ik hoe sociaal werkers in Vlaanderen reageerden op de crisis en wat ons dat leert over de relatie tussen informele, directe en formele, indirecte vormen van solidariteit. In de eerste weken van de lockdown werd er vooral ingezet op het verstrekken van noodhulp en het versterken van onderlinge solidariteit, maar al snel werden ook politiserende praktijken opgezet om de desastreuze  gevolgen van de pandemie voor de meest kwetsbaren in beeld te brengen. Mijn conclusie is dat het sociaal werk zijn publiek mandaat moet blijven opeisen.

Disciplines: Sociology, Humanities (General), Social Sciences (General)
De Katholieke Kerk in België Jaarrapport 2021
Het Jaarrapport van de katholieke Kerk in België probeert de relevantie van de Kerk in de samenleving in cijfers te vatten. Het rapport schetst een breed panorama van het leven binnen de Kerk: jongerenpastoraal, bedevaartsoorden, gastenverblijven in kloosters en abdijen, katholiek onderwijs, pastorale opleidingen, katholieke media … Cijfers uit de verschillende bisdommen én uit de beide landsdelen werden opgezocht en samengevoegd. Het tweede, kleinere, deel van het rapport gaat in op patrimonium, organisatie en financiën en behandelt o.m. de financiering van de rooms-katholieke Kerk, de territoriale reorganisaties, de rol van de kerkfabriek en de vereniging parochiale werken e.a.

Disciplines: Theology, Humanities (General)
Dertig jaar Vlaams Woonbeleid: wat leert ons de Vlaamse Woonmonitor?
Goed wonen is belangrijk, voor iedereen. Daarom is het recht op wonen opgenomen in de Belgische Grondwet. De verantwoordelijkheid voor het recht op wonen is in België doorgeschoven naar de gewesten. Zij moeten er samen met de gemeenten en tal van andere actoren voor zorgen dat
iedereen goed en betaalbaar kan wonen. Om te kunnen opvolgen in welke mate dat het geval is, werd de Vlaamse Woonmonitor ontwikkeld, een meetsysteem dat beoogt via zorgvuldig gekozen indicatoren op een systematische manier gegevens te verzamelen over wonen en woonbeleid. In deze bijdrage voor het Jaarboek Armoede en Sociale Uitsluiting 2021 brengen we een selectie van informatie uit deze Vlaamse Woonmonitor. We volgen in onze bespreking de indeling volgens beleidsdoelen en ronden af met enkele reflecties over het beleid en de toekomst.

Disciplines: Sociology, Humanities (General), Social Sciences (General)
Trendrapport 2021: Kwetsbare groepen op de Vlaamse arbeidsmarkt
De Vlaamse Regering ambieert een werkzaamheidsgraad van 80%. Deze doelstelling werd eind 2020 nog eens in de verf gezet in het actieplan ‘Alle hens aan dek’ voor de relance en transformatie van de Vlaamse arbeidsmarkt tijdens COVID-19. Personen uit kwetsbare groepen kennen doorgaans een lagere werkzaamheidsgraad en zijn conjunctuurgevoeliger. Het is daarom belangrijk om zeker hun positie op de Vlaamse arbeidsmarkt van nabij te monitoren. In samenwerking met het Departement Werk en Sociale Economie publiceren we daarom de tweede editie van het ‘Trendrapport 2021: Kwetsbare groepen op de Vlaamse arbeidsmarkt’. We zoomen in het rapport in op personen met een migratieachtergrond, jongeren en NEET-jongeren, kortgeschoolden, 55-plussers, personen met een arbeidshandicap, de niet-beroepsactieve arbeidsreserve en diverse huishoudposities. Die laatste categorie is een nieuwe toevoeging in deze editie van het Trendrapport.

Net zoals in de eerste editie bespreken we de arbeidsmarktpositie van al deze groepen aan de hand van hun werkzaamheidsgraad, werkloosheidsgraad, uitstroom naar werk en opleidingsdeelname. Ook de socio-demografische kenmerken komen telkens aan bod. Bepaalde eigenheden, opvallende cijfers, worden wat meer in de diepte geanalyseerd, net zoals de impact van de COVID-19-pandemie op de arbeidsmarktsituatie van verschillende kwetsbare groepen. De cijfers in dit rapport lopen tot en met 2020, waardoor ze het effect van het eerste jaar van de COVID-19-pandemie integreren. De impact op de Vlaamse arbeidsmarkt blijft dan wel binnen de perken dankzij een aantal beschermende maatregelen, het coronavirus heeft de kloof tussen de sterkere en meer kwetsbare groepen op de arbeidsmarkt wel degelijk vergroot. Zo zijn een aantal kwetsbare groepen zwaarder dan gemiddeld getroffen door de pandemie, zoals personen met een migratieachtergrond en jongeren.

Disciplines: Economics & Business, Humanities (General)
Hoe krijg je een kindertrauma klein?
Kinderverzorgers worden geconfronteerd met veel moeilijkheden bij screening op familiaal geweld, verwijzing en trauma-geïnformeerd handelen. Naar aanleiding van het Europese ECLIPS-onderzoek komt er hopelijk een training voor kinderverzorgers om hen meer handvatten te geven.

Disciplines: Psychology, Humanities (General)
De arbeidsdeelname van de bevolking naar huishoudpositie. Een analyse van gezin en arbeid op basis van de Enquête naar de Arbeidskrachten
De combinatie van werk en gezin staat centraal in deze monitoringsbijdrage. De gezinssituatie waarin iemand leeft is mee bepalend voor de positie op de arbeidsmarkt, net zoals persoonsgebonden kenmerken zoals geslacht, leeftijd en onderwijsniveau een invloed hebben op de arbeidsmarktposities van volwassenen in Vlaanderen. We bestuderen de verdeling naar socio-demografische kenmerken en de werkzaamheidsgraad van de verschillende huishoudposities, namelijk alleenstaanden, samenwonende partners met en zonder kinderen en eenoudergezinnen. De Vlaamse bevolking tussen de 25 en 49 jaar bestaat voor iets meer dan de helft uit samenwonenden met kinderen. Vooral het klassieke gezin met twee kinderen blijft de meest voorkomende samenlevingsvorm in Vlaanderen. De alleenstaanden zijn in verhouding dan weer een kleine groep, maar het belang ervan is de afgelopen jaren wel gestegen. Zij vormen samen met de alleenstaande ouders een kwetsbare groep op de arbeidsmarkt door de oververtegenwoordiging van onder meer kortgeschoolden, personen geboren buiten België en personen met een arbeidshandicap. Deze kwetsbaarheid vinden we ook terug in de werkzaamheidsgraad. Zo hebben alleenstaanden, alleenstaande ouders en samenwonenden met drie of meer kinderen in het algemeen een lagere werkzaamheidsgraad. De impact op de werkzaamheidsgraad is bovendien verschillend naargelang geslacht: de kloof tussen mannen en vrouwen wordt uitgediept wanneer er kinderen inwonend zijn en wanneer de gezinslast toeneemt. Terwijl bij mannen de gezinssituatie de hoge werkzaamheidsgraad enigszins nuanceert, weegt de gezinspositie gemiddeld genomen veel zwaarder door in de arbeidsdeelname van vrouwen. Een gezinsuitbreiding gaat in het geval van vrouwen vaak gepaard met een daling van de werkzaamheidsgraad. Bovendien hebben vrouwen veel vaker dan mannen een deeltijdse betrekking en dit percentage neemt toe met het aantal kinderen. Verder in dit artikel zoomen we ook in op personen die in baanloze gezinnen leven, oftewel gezinnen waar niet gewerkt wordt. We stellen vast dat de COVID-19-pandemie het risico enigszins deed toenemen om deel uit te maken van een baanloos gezin. Vooral alleenstaanden met en zonder kinderen zijn sterk vertegenwoordigd in baanloze gezinnen.

Disciplines: Economics & Business, Humanities (General)
De invloed van COVID-19 op arbeidsmarkttransities. Kwetsbare profielen onder druk
Een van de centrale doelstellingen van de Vlaamse Regering is om 80% van de Vlaamse bevolking op arbeidsleeftijd aan het werk te krijgen. Om deze doelstelling te realiseren, komt het er op aan om voldoende mensen te doen instromen in werk vanuit een werkloze of niet-beroepsactieve positie en om de uitstroom uit werk zo veel mogelijk te beperken. In dit Over.Werk-artikel brengen we deze arbeidsmarkttransities tussen werk, werkloosheid en niet-beroepsactiviteit in beeld op basis van de Enquête naar de Arbeidskrachten (EAK). We doen dit op basis van de recentste jaargegevens van de EAK, het jaar 2020, en voor zowel het Vlaamse Gewest als België. Vervolgens zoomen we in op de uitstroom uit en de instroom in werk. We bespreken voor zowel de uitstroom uit als de instroom in werk de evolutie van de voorbije jaren en berekenen de resultaten voor enkele subgroepen die we indelen volgens socio-demografische kenmerken. Om de invloed van COVID-19 op de cijfers te kunnen inschatten, nemen we ook telkens de transities van 2019 op. We stellen vast dat de instroom in werk in Vlaanderen vanuit een niet-werkende positie afnam in 2020 en dat de uitstroom uit werk is toegenomen. Beide evoluties zijn meer uitgesproken bij kwetsbare profielen. Bovendien steeg de uitstroom uit beroepsactiviteit (werk of werkloosheid) richting een niet-beroepsactieve positie en bleef een groter aandeel niet-beroepsactieven deze positie behouden. De vele steunmaatregelen hebben de negatieve impact van de COVID-19-pandemie op de arbeidsmarkt getemperd. Desondanks vergrootte de pandemie in 2020 enigszins de afstand tot werk van de groepen die al een grotere werkzaamheidskloof laten optekenen.

Disciplines: Economics & Business, Humanities (General)
Naar actieve en duurzame loopbanen via een leer- en loopbaanoffensief. Aanbevelingen vanuit de Vlaamse arbeidsmarktexpertengroep
Na het eerste anderhalf jaar van de COVID-19-pandemie, kondigt zich op de Vlaamse arbeidsmarkt een nieuwe periode aan. Een periode van heropleving, waarbij verschillende sectoren (opnieuw) een sterke nood aan personeel ervaren. De demografische evolutie in Vlaanderen zorgt daarbij voor een structurele druk de komende jaren. De werkende bevolking vergrijst aan een snel tempo en stroomt uit de arbeidsmarkt. De instroom van jongeren is onvoldoende om deze uitstroom te compenseren. De vervangingsvraag van 55-plussers piekt in de periode 2019-2029 naar 77 000 Vlamingen op jaarbasis die de arbeidsmarkt verlaten en vervangen dienen te worden (prognosemodel Steunpunt Werk, 2021). Dat zal niet noodzakelijk in dezelfde jobs zijn, aangezien het takenpakket van vele jobs stelselmatig verder wijzigt onder invloed van digitalisering, robotisering, klimaattransitie, … In ons tweede advies als Vlaamse arbeidsmarktexpertengroep, bekijken we hoe een leer- en loopbaanoffensief kan helpen om wat mensen kennen en kunnen beter te laten aansluiten op wat werkgevers zoeken. We wijzen op de veranderingen die we daarvoor nodig achten op vlak van beleid, organisatie en bestuur. In deze bijdrage gaan we in op een deelaspect van dat uitgebreider rapport en focussen we op de specifieke adviezen om via een leer-en loopbaanoffensief de nodige loopbaanactie te creëren. Zo willen we de mismatch tussen vraag en aanbod helpen verbeteren. Enerzijds willen we dat burgers en organisaties zich beter kunnen positioneren ten aanzien van de arbeidsmarkt en de organisatie. Hiertoe adviseren we de ontwikkeling van een competentieportefeuille, -prognoses en -checks. Naast het helpen positioneren van burgers en organisaties, willen we dat ze ook georiënteerd worden naar het ondernemen van actie die hun loopbaan en inzetbaarheid ten goede komt. We doen daartoe suggesties rond de uitbouw van aanbevelingssystemen voor opleidingen en loopbaanstappen. Ten slotte pleiten we voor een centrale rol van loopbaanbegeleiding, maar die sterker responsief en preventief wordt uitgewerkt en een sterkere verankering kent met de competentieprognoses en opleidingsaanbevelingen.

Disciplines: Economics & Business, Humanities (General)
Aanwervingen en exits tijdens de eerste coronagolf
Ruim een jaar laat de coronacrisis zijn sporen na op het sociale en economische weefsel in België. Naarmate meer cijfers beschikbaar komen, wordt de volledige impact op de arbeidsmarkt duidelijk. Zo bleek reeds dat de globale tewerkstelling eerder stabiel is gebleven, dit door de massale inzet van het systeem van tijdelijke werkloosheid. In welke mate bedrijven en sectoren hun aanwervingen (al dan niet) hebben teruggeschroefd, of toch personeel hebben laten uitstromen, blijft echter een blinde vlek. Ook welke profielen het meest door deze crisis getroffen worden, dient hierbij onderzocht te worden. Op basis van de meest recente Dynam-Reg cijfers – gegevens over de in-en uitstroombewegingen van alle loontrekkenden tussen 30 juni 2019 en 30 juni 2020 – is het mogelijk om een inschatting te maken van de impact op de arbeidsmarktdynamiek tijdens de eerste coronagolf, en een zicht te krijgen op de betrokken werknemers. Algemeen observeren we een terugval in de aanwervingen van 10% ten opzichte van het voorgaande jaar voor deze eerste maanden van de coronacrisis en – door het gebruik van tijdelijke werkloosheid – slechts een beperkte stijging van de uitstroom. Niet elke sector volgt dit algemene beeld: binnen onder meer
de industrie, de logistieke sector en de retail is er een opvallende daling van de instroom, alsook binnen de horeca en de uitzendsector. De horeca laat dan weer een uitgesproken stijging van de uitstroom optekenen, wat gelinkt kan worden aan het stopzetten van de flexi-jobs in deze sector. Door onder meer de verminderde instroom in de horeca en de uitzendsector, zijn het vooral jongeren die tijdens deze eerste coronaperiode in mindere mate aansluiting vonden met de arbeidsmarkt. Dit resultaat is het meest uitgesproken voor de groep van 18- tot 21-jarigen, waar we een daling van de aanwervingen van ongeveer
14 procent observeren.

Disciplines: Economics & Business, Sociology, Humanities (General), Social Sciences (General)