Kazimierz I Odnowiciel

Kazimierz I Odnowiciel (ur. 25 lipca 1016, zm. 19 marca 1058 w Poznaniu) – książę z dynastii Piastów, władca Polski w latach 1034–1058 (z przerwami), syn Mieszka II i Rychezy.
Po śmierci ojca, w 1034 r. objął władzę w zniszczonym przez kryzys państwie. Próbował wzmocnić władzę monarszą, co spotkało się ze sprzeciwem możnowładztwa. Książę został wygnany na Węgry, skąd wyjechał później do Niemiec. W kraju zapanował chaos. Brak centralnej władzy spowodował samowolę, a nawet utworzenie na części terytorium niezależnego państewka (Miecław na Mazowszu). Doszło do powstania ludowego, a w 1038 r. najazdu księcia Czech Brzetysława I.
Dopiero w 1039 r., a być może 1040 Kazimierz powrócił do kraju, przystępując do odbudowy zniszczonej organizacji państwowej i kościelnej. W polityce zagranicznej oparł się na sojuszu z Rusią. W 1047 ostatecznie pokonał Miecława, przy pomocy wojskowej swojego szwagra Jarosława Mądrego i przywrócił polskie panowanie na Mazowszu. Przeniósł z Gniezna do Krakowa główny ośrodek władzy państwowej i odnowił tamtejsze biskupstwo. Ufundował opactwo benedyktynów w Tyńcu (1044). Zbrojnie wyzwolił też zagarnięty przez Czechów Śląsk (1050), jednak na zjeździe w Kwedlinburgu w 1054 zgodził się płacić za niego Czechom coroczny trybut.

context: W 1047 roku, przy wsparciu zbrojnym Jarosława, Kazimierz zaatakował Mazowsze i pokonał Miecława. Przyłączył wówczas Mazowsze oraz zapewne Pomorze Gdańskie, jako że w bitwie zostali pokonani sojusznicy Miecława – książęta pomorscy.
W 1050 roku Kazimierz Odnowiciel ponownie wyprawił się na Śląsk i ostatecznie go zajął. Spowodowało to skargę Brzetysława I czeskiego do cesarza Henryka, co doprowadziło do zjazdu w Goslarze w listopadzie tego samego roku, na którym Kazimierz zapobiegł groźbie interwencji niemieckiej. Spór o ziemie te rozstrzygnięto ostatecznie na zjeździe w Kwedlinburgu. Śląsk pozostał przy Polsce, a Kazimierz Odnowiciel zobowiązał się płacić Czechom coroczny trybut w wysokości 500 grzywien srebra i 30 grzywien złota.
qas: question: Kiedy doszło do natarcia na obszar Mazowsza?
answers: text: W 1047
generative_answer: W 1047

question: Jacy sprzymierzeńcy Miecława zginęli w bitwie? 
plausible_answers: text: książęta pomorscy
generative_answer: książęta pomorscy

question: Kiedy Brzetysław I skierował zażalenie do Henryka?
plausible_answers: text: W 1050
generative_answer: W 1050

question: Gdzie podjęto sprawę przynależności ziem Śląska?
answers: text: na zjeździe w Kwedlinburgu
generative_answer: na zjeździe w Kwedlinburgu

question: Ile wynosiła danina, którą zobowiązał się płacić Czechom Odnowiciel?
answers: text: 500 grzywien srebra i 30 grzywien złota
generative_answer: 500 grzywien srebra i 30 grzywien złota

context: Kazimierz, przebywający dotychczas na Węgrzech na dworze króla Stefana I (który jednak był w kłopotliwej sytuacji, bo wspierał Brzetysława I czeskiego), po jego śmierci w sierpniu 1038 r. udał się do Niemiec, gdzie korzystne koligacje miała jego matka Rycheza. Po złożeniu hołdu lennego w 1039 r. cesarzowi Henrykowi III Salickiemu, i otrzymaniu od niego pomocy militarnej (500 ciężkozbrojnych rycerzy niemieckich) i finansowego wsparcia Kazimierz wrócił do kraju. Cesarz obawiał się bowiem zbytniego wzmocnienia Brzetysława czeskiego. Pomoc okazał również książę ruski Jarosław Mądry, którego siostrę, Marię Dobroniegę, pojął Kazimierz za żonę. Odnowiciel powrócił do Wielkopolski, a w 1040 roku dokonał wyprawy na Śląsk. Na mocy układu w Ratyzbonie z 1041, Brzetysław zrzekł się wszystkich ziem polskich (w tym Małopolski), poza częścią Śląska. Niezniszczony Kraków stał się główną siedzibą polskiego księcia. W 1046 roku Kazimierz ponownie spróbował odzyskać Śląsk, co doprowadziło do spotkania z Brzetysławem I u króla niemieckiego w Merseburgu, a potem w Miśni, gdzie zawarto układ pokojowy.
qas: question: Dlaczego Stefan I znajdował się wówczas w ciężkiej sytuacji?
answers: text: wspierał Brzetysława I czeskiego
generative_answer: wspierał Brzetysława I czeskiego

question: Dokąd udał się Kazimierz, kiedy umarł Stefan I?
answers: text: do Niemiec
generative_answer: do Niemiec

question: Co wchodziło w skład pomocy militarnej, którą zapewnił Kazimierzowi Henryki III Salicki?
answers: text: 500 ciężkozbrojnych rycerzy niemieckich
generative_answer: 500 ciężkozbrojnych rycerzy niemieckich

question: Czyją córką była żona Kazimierza?
plausible_answers: text: Jarosław Mądry
generative_answer: Jarosława Mądrego

question: Jakie działania, prowadzone przez Kazimierza w 1046 roku, sprawiły, że spotkał się on z Brzetysławem I w Merseburgu?
answers: text: ponownie spróbował odzyskać Śląsk
generative_answer: ponownie spróbował odzyskać Śląsk