Spetsai (1889)

Spetsai (gre. Θ/Κ Σπέτσαι) – grecki okręt pancerny typu Hydra. Jego nazwa pochodzi od Spetses, jednej z wysp w Zatoce Sarońskiej, która odegrała kluczową rolę w morskich zmaganiach w czasie wojny o niepodległość Grecji. Został zamówiony w 1885 roku jako odpowiedź na kryzys na Bałkanach i osmańską ekspansję morską. Okręt został zwodowany w 1889 roku i dostarczony Grecji w roku 1892. Był uzbrojony w trzy działa kalibru 274 mm i pięć kalibru 150 mm. Osiągał prędkość maksymalną 17 węzłów.
„Spetsai” i jego siostrzane okręty brały udział w wojnie grecko-tureckiej w 1897 roku aż do interwencji mocarstw europejskich, która uniemożliwiła wykorzystanie przez Greków swojej przewagi nad flotą osmańską. „Spetsai” wziął też udział w I wojnie bałkańskiej w bitwie koło przylądka Elli i był obecny w czasie bitwy koło Lemnos, lecz okazał się za wolny by zaangażować w walkę tureckie okręty. Nie brał udziału w I wojnie światowej, a po jej zakończeniu używany był jako okręt szkolny komunikacji morskiej. Ostatecznie został złomowany w 1929 roku.

context: Udział okrętu w wojnie grecko-tureckiej w 1897 roku był znacznie ograniczony, jako że grecka marynarka nie była w stanie wykorzystać swojej wyższości nad flotą osmańską. W czasie konfliktu tureckie okręty pozostawały w portach, ale interwencja mocarstw europejskich uniemożliwiła Grekom wykorzystanie ich przewagi. Ciężar konfliktu przeniósł się na Kretę, która była celem międzynarodowej demonstracji morskiej w latach 1897-1898. Kompromis ustalony przez mocarstwa zwracał Kretę Imperium Osmańskiemu, lecz wyspa miała mieć greckiego księcia. W latach 1897-1900 „Psara” i jej siostrzane okręty zostały częściowo przezbrojone; „Psara” została zmodernizowana w stoczni Société Nouvelle des Forges et Chantiers de la Méditerranée w La Seyne. Działa najmniejszego kalibru zostały zastąpione przez jedno działo kal. 99 mm na przodzie, osiem dział 9-funtowych, cztery 3-funtowe i dziesięć 1-funtowych działek rewolwerowych. Jedna z wyrzutni torpedowych kal. 356 mm została zastąpiona przez model o średnicy 380 mm. W latach 1908-1910 wymieniono stare działa kal. 150 mm na nowszą wersję z lufą o długości 45 kalibrów.
qas: question: Czy Spetsai wykazał się w znaczącym stopniu w wojnie grecko-tureckiej?
answers: text: Udział okrętu w wojnie grecko-tureckiej w 1897 roku był znacznie ograniczony
generative_answer: nie

question: Jaka wyspa stała się celem międzynarodowej demonstracji morskiej w latach 1897-1898?
answers: text: Kretę
generative_answer: Kreta

question: Jaki książę miał zarządzać Kretą według ustalonego kompromisu?
answers: text: greckiego
generative_answer: grecki

question: W jakim miejscu modernizowano okręt „Psara”?
answers: text: w stoczni Société Nouvelle des Forges et Chantiers de la Méditerranée
generative_answer: w stoczni Société Nouvelle des Forges et Chantiers de la Méditerranée

question: W jakich latach Kreta należała do Imperium Osmańskiego?
plausible_answers: text: 1897-1898
generative_answer: 1897-1898

context: Uzbrojenie głównego kalibru „Spetsai” składało się z trzech dział Caneta kalibru 274 mm. Dwa z nich zostały zamontowane na dziobie w dwóch barbetach po obu stronach nadbudówki; lufy dział miały długość 34 kalibrów (L/34). Trzecie działo, o długości lufy wynoszącej 28 kalibrów, zostało zamontowane w wieży na rufie. Uzbrojenie średniego kalibru składało się z czterech dział kalibru 150 mm L/36 zamontowanych w kazamatach pod przednią artylerią główną, po dwie na każdej burcie, i piątego działa tego kalibru zamontowanego na pokładzie głównym pośrodku na dziobie. Okręt posiadał również kilka dział mniejszego kalibru do obrony przed torpedowcami, na które składały się cztery działa kal. 86 mm L/22, cztery działa 3-funtowe, cztery działa 1-funtowe i sześć 1-funtowych działek rewolwerowych. Okręt został też wyposażony w trzy wyrzutnie torpedowe kal. 356 mm. Opancerzenie jednostki wykonane było ze stali Creusota i typu compound. Główny pas pancerny miał grubość 300 mm, a artyleria główna chroniona była przez pancerz o grubości do 360 mm.
qas: question: Jaki był kaliber dział Caneta na "Spetsai"?
answers: text: 274 mm
generative_answer: 274 mm

question: Ile dział typu Caneta zostało umieszczonych na "Spetsai"?
answers: text: trzech
generative_answer: trzech

question: Do czego wykorzystywano na "Spetsai" działa mniejszego kalibru?
answers: text: obrony przed torpedowcami
generative_answer: obrony przed torpedowcami

question: Z jakiego materiału wytworzono opancerzenie "Spetsai"?
answers: text: stali Creusota i typu compound
generative_answer: stali Creusota i typu compound

question: Jaka była długość pasa pancernego na "Spetsai"?
plausible_answers: text: 300 mm
generative_answer: 300 mm