Wilczomlecz błotny

Wilczomlecz błotny (Euphorbia palustris L.) – gatunek rośliny należący do rodziny wilczomleczowatych. Występuje w Europie z wyjątkiem jej południowych i północnych krańców, na wschodzie sięga po północno-zachodni Kazachstan. W Polsce gatunek rzadki. Rośnie głównie w dolinach dużych rzek i ustępuje z powodu ich regulacji, bowiem ograniczenie naturalnych wezbrań utrudnia jego skuteczne rozsiewanie się. Jest rośliną trującą, ale też wykorzystywaną jako ozdobna i lecznicza.

context: Wilczomlecz błotny jest często zgryzany przez jelenie, przy czym nie wpływa to jednak istotnie na żywotność roślin, choć może osłabiać produkcję nasion. Prawdopodobnie z powodu wydzielania trującego soku mlecznego, na roślinach tego gatunku owady żerują rzadko. Korzenie i łodygi wilczomleczu błotnego oraz rózgowatego E. virgata i błyszczącego E. lucida są jedynym źródłem pożywienia monofagicznych larw motyli Chamaeshpecia palustris i Chamaeshpecia hungarica (Sesioidea). Monofagiem przywiązanym wyłącznie do wilczomleczu błotnego jest chrząszcz Oberea euphorbiae (kózkowate), a do tego gatunku i E. lucida – Aphtona violacea (stonkowate). Galasy tworzą larwy muchówki Dasyneura schulzei (Cecidomyiida). Rzadko na wilczomleczu tym stwierdzano obecność mszyc Acyrtosiphon euphorbiae.
qas: question: Jakie zwierzęta gryzą wilczomlecz?
answers: text: jelenie
generative_answer: jelenie

question: Czy wilczomlecz wydziela trującą substancję?
answers: text: Prawdopodobnie z powodu wydzielania trującego soku mlecznego
generative_answer: tak

question: Czy owady są poważnym problemem dla wilczomlecza?
answers: text: na roślinach tego gatunku owady żerują rzadko
generative_answer: nie

question: Jakie organizmy żywią się łodygami wilczomleczu błotnego?
answers: text: monofagicznych larw motyli
generative_answer: monofagiczne larwy motyli

question: Jakie owady pomagają roślinie w rozsianiu nasion?
plausible_answers: text: mszyc
generative_answer: mszyce

context: Gatunek występuje wzdłuż dolin rzecznych na terenach nizinnych, w miejscach regularnie podtapianych Europie Środkowej i Zachodniej oraz zalewanych wiosną w Europie Wschodniej. Rośnie tam najczęściej wzdłuż brzegów rzek, nad starorzeczami i jeziorami, w lasach aluwialnych, w szuwarach i na wilgotnych łąkach. W obszarach Europy silnie przekształconych przez człowieka jego siedliskiem stają się brzegi rowów i kanałów, brzegi pól i porzuconych łąk. Ze względu na długowieczność roślina może się utrzymywać na stanowiskach długo po ich znaczącym przekształceniu. Rośnie na terenach głównie nizinnych i nisko położonych – ok. 90% stanowisk znajduje się na rzędnej poniżej 300 m n.p.m. W południowej części zasięgu (w Turcji) występuje na reliktowych stanowiskach wyżej położonych, maksymalnie do 1800 m n.p.m. W Polsce najwyżej położone stanowiska znajdują się w Bieszczadach na 900 m n.p.m.
qas: question: Czy wilczomlecz błotny potrzebuje podtopień by dobrze rosnąć?
answers: text: w miejscach regularnie podtapianych
generative_answer: tak

question: Na jakich terenach Europy wschodniej, zachodniej lub środkowej najczęściej rośnie wilczomlecz?
answers: text: wzdłuż brzegów rzek, nad starorzeczami i jeziorami, w lasach aluwialnych, w szuwarach i na wilgotnych łąkach
generative_answer: wzdłuż brzegów rzek, nad starorzeczami i jeziorami, w lasach aluwialnych, w szuwarach i na wilgotnych łąkach

question: Gdzie rośnie wilczomlecz na obszarze przetworzonym przez ludzi?
answers: text: brzegi rowów i kanałów, brzegi pól i porzuconych łąk
generative_answer: brzegi rowów i kanałów, brzegi pól i porzuconych łąk

question: Jaka jest minimalna wysokość na której rośnie wilczomlecz?
plausible_answers: text: 300 m n.p.m.
generative_answer: 300 m n.p.m.

question: Gdzie w Polsce wilczomlecz rośnie najwyżej?
answers: text: Bieszczadach
generative_answer: Bieszczadach