Umowa z Malborka

Umowa zakonu krzyżackiego z najemnikami, układ o zapisie gwarancyjnym dla najemników – umowa zawarta 9 października 1454 r. w twierdzy w Marienburgu (Malborku) pomiędzy władzami zakonu krzyżackiego, reprezentowanymi przez Wielkiego Mistrza Ludwiga von Erlichshausena, a dowódcami (rotmistrzami) walczących po stronie zakonu w wojnie trzynastoletniej oddziałów (rot) wojsk najemnych, reprezentowanymi przez Bernarda von Zinnenberga (Bernarda Szumborskiego). W zamian za uzyskanie zapisu gwarancyjnego z prawem sprzedaży najważniejszych, znajdujących się w rękach krzyżackich twierdz pruskich, na poczet niezapłaconego żołdu najemnicy zgodzili się kontynuować działania zbrojne po stronie zakonu do 19 lutego 1455 r. pomimo nieuiszczenia im umówionej zapłaty. Umożliwiło to zakonowi krzyżackiemu odparcie ofensywy Królestwa Polskiego na Malbork w styczniu 1455 r., odbicie Königsbergu (Królewca) wraz z Dolnymi Prusami i Sambią od Związku Pruskiego oraz odzyskanie szeregu twierdz z rąk Związku Pruskiego.
Niedotrzymanie umówionego terminu zapłaty oraz kolejnych terminów zapłaty doprowadziło do sprzedaży Królestwu Polskiemu przez najemników dowodzonych przez Oldrzycha (Urlicha) Czerwonkę i Mikołaja Welfersdorfa niezdobytej twierdzy w Malborku 6 czerwca oraz twierdz w Tczewie i Iławie 13 czerwca 1457 r.

context: 23 kwietnia 1455 r. wielki mistrz po raz kolejny nie dotrzymał terminu zapłaty żołdu dla krzyżackich żołnierzy i w efekcie zbuntowani najemnicy pod dowództwem Czerwonki przejęli 2 maja 1455 r. w posiadanie twierdze w Malborku, Tczewie, Sztumie, Gniewie i Iławie, siłą faktu rozpoczynając wykonywanie praw przynależnych panującemu. Wielki mistrz von Erlichshausen stał się zakładnikiem we własnej stolicy, a pozbawiony kontroli nad Malborkiem i dochodów z okręgu zamku nie mógł wesprzeć prowadzonego od kwietnia 1455 r. oblężenia portowej dzielnic Königsberga – Knipawy. Dowodzący siłami krzyżackimi pod Königsbergiem komtur elbląski von Plauen zmuszony został dopiero uzyskane podatki dolnopruskie przeznaczać na swoich żołnierzy, pogłębiając kryzys wielkiego mistrza. Von Erlichhausen nie mógł także liczyć na odsiecz ze strony niezwiązanego układami zastawnymi księcia śląskiego Balthazara von Sagan, który 16 czerwca 1455 r. na czele własnych najemników i załóg okolicznych twierdz, liczących 932 kawalerzystów oraz 571 drabantów opuścił Malbork i przybył wzmocnić oblężenie Knipawy.
qas: question: Jakie twierdze zostały przejęte 2 maja 1455 roku? 
answers: text: w Malborku, Tczewie, Sztumie, Gniewie i Iławie
generative_answer: w Malborku, Tczewie, Sztumie, Gniewie i Iławie

question: Komu wielki mistrz miał zapłacić żołd? 
answers: text: krzyżackich żołnierzy
generative_answer: krzyżackim żołnierzom

question: Czy Von Erlichhausen liczył na pomoc księcia śląskiego Balthazara von Sagan?
answers: text: Von Erlichhausen nie mógł także liczyć na odsiecz ze strony niezwiązanego układami zastawnymi księcia śląskiego Balthazara von Sagan
generative_answer: nie

question: Jak nazywał się śląski książę, który pomógł Von Erlichhausenowi?
plausible_answers: text: Balthazara von Sagan
generative_answer: Balthazar von Sagan

question: Kiedy Balthazar von Sagan wyjechał z Malborka?
answers: text: 16 czerwca 1455 r
generative_answer: 16 czerwca 1455 r