Wełnianka wąskolistna

Wełnianka wąskolistna (Eriophorum angustifolium) – gatunek rośliny z rodziny ciborowatych (Cyparaceae). Rośnie na różnego rodzaju mokradłach w strefie arktycznej i umiarkowanej półkuli północnej. Roślina opisywana była jako dość pospolita na terenie Polski, ale w ostatnich dziesięcioleciach obserwuje się spadek liczby stanowisk i wyraźny ubytek liczebności osobników na stanowiskach. Roślina wymaga wysokiej wilgotności i zanika z powodu odwodnień mokradeł. Efektowny i charakterystyczny puch na owocach ułatwia ich rozsiewanie. Roślina ma ograniczone znaczenie użytkowe – spożywana jest jako jadalna w Arktyce, lokalnie bywała wykorzystywana w ziołolecznictwie. Puch stosowano m.in. do wyrobu knotów do świec i napełniania poduszek – jest jednak zbyt kruchy by roślina mogła być wykorzystana jako włóknodajna.

context: Rośliny tego gatunku dość dobrze znoszą pożary torfowisk, choć mogą wtórnie zanikać z powodu związanego z tym przesuszenia torfu i konkurencji gatunków zasiedlających zmienione siedlisko. Gatunek też utrzymuje się w miejscach wypasanych przez zwierzęta, a stały wypas może wręcz pozwalać na zachowanie wełnianki wąskolistnej także na torfowiskach zmienionych w pastwiska, poprzez ograniczanie rozwoju roślin o silniejszym wzroście i tworzenie optymalnych dla tego gatunku mikrosiedlisk przez bydło wydeptujące podmokły grunt. Zwierzęta rzadko zgryzają wełnianki, zwykle wiosną, gdy pędy są młode. Wełnianka wąskolistna nie utrzymuje się na torfowiskach odwadnianych, w takim przypadku rośliny ograniczają wzrost, przyrosty kłączy i wysokości pędów zmniejszają się i w końcu populacje tego gatunku znikają.
qas: question: Czy wełnianka wąskolistna może rosnąć na pastwiskach?
answers: text: Gatunek też utrzymuje się w miejscach wypasanych przez zwierzęta
generative_answer: tak

question: Czy bydło lubi jeść wełnianki wąskolistne?
answers: text: Zwierzęta rzadko zgryzają wełnianki
generative_answer: nie

question: Co dzieje się z rośliną na suchych terenach?
answers: text: rośliny ograniczają wzrost, przyrosty kłączy i wysokości pędów zmniejszają się i w końcu populacje tego gatunku znikają
generative_answer: rośliny ograniczają wzrost, przyrosty kłączy i wysokości pędów zmniejszają się i w końcu populacje tego gatunku znikają

question: Czy wełnianka wytrzyma pożar?
answers: text: Rośliny tego gatunku dość dobrze znoszą pożary torfowisk
generative_answer: tak

question: Jak nazywają się grupy roślin, które tworzy wełnianka?
plausible_answers: text: mikrosiedlisk
generative_answer: mikrosiedliska

context: Wełnianka wąskolistna występuje na różnych siedliskach mokradłowych, zwykle na obszarach o opadach rocznych od poniżej 1000 mm do ponad 2500 mm. Jednak to nie wielkość opadów, a duża wilgotność gleby jest czynnikiem limitującym występowanie gatunku. Zwykle też na siedliskach tego gatunku występuje znaczna wilgotność powietrza i silne nasłonecznienie. Przy wilgotności podłoża spadającej poniżej 50% rośliny te zaczynają więdnąć. Na silniej uwodnionym podłożu kłącza są dłuższe (do ponad 40 cm), podczas gdy na przesuszonych osiągają do kilku centymetrów (podobnie silnie są skrócone w przypadku wyeksponowania na światło słoneczne). Silne uwodnienie jest też skorelowane z większą liczbą kłosków w kwiatostanie (średnio ponad 6 na silnie podmokłych i zasobnych w węglan wapnia torfowiskach oraz średnio około 3 na glebie przynajmniej okresowo przesychającej). Rosnące w cieniu pędy ulegają etiolacji. Gleba na stanowiskach tego gatunku zwykle jest torfiasta i kwaśna (pH od 3,5 do 7), ale rośliny te rosną także na torfowiskach węglanowych, z dużą zawartością węglanu wapnia. Nie jest to gatunek przywiązany do siedlisk o określonym odczynie, a poza silnym uwodnieniem podłoża czynnikiem limitującym jego występowanie jest to by siedlisko było skąpożywne. Adaptacją do typowego w takim podłożu deficytu przyswajalnego azotu jest silnie rozbudowany system korzeniowy.
qas: question: Od czego zależy gdzie będzie rosła wełnianka wąskolistna?
answers: text: wilgotność gleby
generative_answer: wilgotność gleby

question: Jakiego stopnia nasłonecznienia potrzebuje każda wełnianka wąskolistna by występować?
plausible_answers: text: silne
generative_answer: silne

question: Jakie dokładnie są minimalne opady deszczu niezbędne do występowania wełnianki wąskolistnej?
plausible_answers: text: 1000 mm
generative_answer: 1000 mm

question: Czy wełnianka wąskolistna przetrwa przy wilgotności gleby poniżej 50%?
answers: text: Przy wilgotności podłoża spadającej poniżej 50% rośliny te zaczynają więdnąć
generative_answer: nie

question: Jakiego typu gleby zazwyczaj wymaga wełnianka wąskolistna?
answers: text: torfiasta i kwaśna
generative_answer: torfiasta i kwaśna