Padaczka

Padaczka, epilepsja – grupa przewlekłych zaburzeń neurologicznych charakteryzujących się napadami padaczkowymi. Napad padaczkowy jest wyrazem przejściowych zaburzeń czynności mózgu, polegających na nadmiernych i gwałtownych, samorzutnych wyładowaniach bioelektrycznych w komórkach nerwowych. Napady są epizodami o różnym nasileniu, od krótkich i prawie niezauważalnych, po długie, silne wstrząsy. Napady powtarzają się i nie mają bezpośredniej przyczyny, natomiast napady pojawiające się na skutek konkretnej przyczyny nie muszą wiązać się z tą chorobą.
W większości przypadków przyczyna choroby jest nieznana, przy czym u wielu osób epilepsja rozwija się m.in. na skutek urazu mózgu, udaru, guza mózgu, a także stosowania narkotyków i nadużywania alkoholu. Napady padaczkowe są wynikiem nadmiernej, nieprawidłowej aktywności komórek nerwowych kory mózgu. Diagnoza zwykle opiera się na wyeliminowaniu innych chorób mogących dawać podobne objawy (np. omdlenie) oraz sprawdzeniu, czy istnieją bezpośrednie przyczyny tych objawów. Diagnozę padaczki zwykle potwierdza się elektroencefalogramem (EEG).
Padaczka jest nieuleczalna, jednak w niemal 70% przypadków jej napady można kontrolować lekami. W przypadkach braku reakcji na leki można rozważyć leczenie operacyjne, neurostymulację, lub wprowadzić zmiany w diecie. Padaczka nie zawsze jest chorobą dożywotnią i u wielu osób następuje poprawa do tego stopnia, że przyjmowanie leków staje się niepotrzebne.
Na padaczkę cierpi ok. 1% ludzi na całym świecie (65 milionów), przy czym niemal 80% z nich mieszka w krajach rozwijających się. Liczba zachorowań wzrasta z wiekiem. W krajach rozwiniętych nowe przypadki padaczki odnotowywane są głównie u niemowląt i osób starszych; w krajach rozwijających się natomiast u starszych dzieci i ludzi młodych. Dzieje się tak na skutek różnicy w przyczynach choroby. Około 5–10% wszystkich osób doświadcza nieprowokowanego napadu przed ukończeniem 80 roku życia, a prawdopodobieństwo wystąpienia drugiego napadu wynosi 40 do 50%. W wielu częściach świata osoby cierpiące na padaczkę nie mogą prowadzić pojazdów lub ich zdolność do prowadzenia jest ograniczona, ale może być przywrócona po pewnym okresie bezepizodowym.

context: Osoby, u których występują napady, powinny zostać sklasyfikowane według rodzaju napadu, przyczyn leżących u jego podstawy, objawów padaczki oraz okoliczności w czasie napadu. Rodzaje padaczki zależą od tego, czy źródło padaczki w mózgu jest zlokalizowane (napad ogniskowy), czy rozproszone (napad uogólniony). Napady uogólnione są dzielone ze względu na ich kliniczne skutki i wyszczególnia się napady: toniczno-kloniczne (grand mal), toniczne, kloniczne, atoniczne, miokloniczne oraz napady nieświadomości (petit mal). Niektóre napady, na przykład zgięciowe (znane jako zespół Westa), są nieznanego rodzaju.
qas: question: Od czego zależą rodzaje padaczki u ludzi?
answers: text: od tego, czy źródło padaczki w mózgu jest zlokalizowane (napad ogniskowy), czy rozproszone
generative_answer: od tego, czy źródło padaczki w mózgu jest zlokalizowane czy rozproszone

question: Jaki podział napadów występuje w przypadku napadów uogólnionych?
answers: text: toniczno-kloniczne (grand mal), toniczne, kloniczne, atoniczne, miokloniczne oraz napady nieświadomości
generative_answer: toniczno-kloniczne, toniczne, kloniczne, atoniczne, miokloniczne oraz napady nieświadomości

question: Jak nazywa się napad padaczki o zlokalizowanym źródle?
answers: text: ogniskowy
generative_answer: ogniskowy

question: Jak klasyfikuje się osoby chore na padaczkę?
answers: text: według rodzaju napadu, przyczyn leżących u jego podstawy, objawów padaczki oraz okoliczności w czasie napadu
generative_answer: według rodzaju napadu, przyczyn leżących u jego podstawy, objawów padaczki oraz okoliczności w czasie napadu

question: Jakie źródło mają napady padaczki uogólnione?
answers: text: rozproszone
generative_answer: rozproszone

context: Padaczka nie jest pojedynczą chorobą, lecz objawem będącym wynikiem różnych zaburzeń. Z definicji napady występują nagle i nie mają konkretnej przyczyny, takiej jak ostra choroba. Przyczyny padaczki mogą być związane z podłożem genetycznym lub podłożem strukturalnym i zaburzeniami metabolicznymi, jednak w 60% przypadków przyczyna nie jest znana. Choroby genetyczne, wady wrodzone i zaburzenia rozwoju psychicznego to najbardziej powszechne przyczyny padaczki wśród ludzi młodych, podczas gdy nowotwory mózgu i udar mózgu występują częściej u osób starszych. Napady mogą również wystąpić w wyniku innych problemów zdrowotnych. Jeśli wystąpią w powiązaniu z konkretną przyczyną, np. udarem, urazem głowy lub zaburzeniami metabolicznymi, klasyfikuje się je jako napady objawowe. Wiele z przyczyn ostrych napadów objawowych może wywołać późniejsze napady nazywane wtórną padaczką.
qas: question: Czy padaczka to osobne schorzenie?
answers: text: Padaczka nie jest pojedynczą chorobą
generative_answer: nie

question: Czy napady padaczki da się uzasadnić powodem?
answers: text: Z definicji napady występują nagle i nie mają konkretnej przyczyny
generative_answer: nie

question: Jaka jest przyczyna epilepsji u 60% pacjentów?
plausible_answers: text: podłożem genetycznym lub podłożem strukturalnym i zaburzeniami metabolicznymi
generative_answer: podłożem genetycznym lub podłożem strukturalnym i zaburzeniami metabolicznymi

question: Czy ludzie młodzi chorują na epilepsję częściej niż starsi?
plausible_answers: text: występują częściej u osób starszych
generative_answer: tak

question: Kiedy napady epilepsji uznaje się za objawowe?
answers: text: wystąpią w powiązaniu z konkretną przyczyną
generative_answer: wystąpią w powiązaniu z konkretną przyczyną