Palestyńczycy

Palestyńczycy (arab. ‏الشعب الفلسطيني‎ aš-šaʕb al-filasṭīnī, hebr. ‏פלסטיני‎ Falestini) – grupa etniczna wywodząca się z arabskojęzycznych mieszkańców byłego brytyjskiego terytorium mandatowego Palestyna, zamieszkująca głównie na Zachodnim Brzegu i w Strefie Gazy, tworzących Autonomię Palestyńską.
Nazwa Palestyńczycy/Filastyni pochodzi od starożytnych Filistynów, zasiedlających od około XII wieku p.n.e. wąski, nadmorski pas ziemi, obejmujący Gazę i jej północne przyległości z miastami Aszdod i Aszkelon. Niektóre z osób uważających się za Palestyńczyków pochodzą z krajów sąsiednich – Egiptu, Jordanii i Syrii. Zaczęły one napływać do Palestyny po II wojnie światowej w ramach akcji mającej na celu umocnienie żywiołu arabskiego wobec imigracji Żydów.

context: W drugiej połowie lat 50. powstała pierwsza narodowyzwoleńcza organizacja działająca pod nazwą al-Fatah. W 1964 roku powołano do życia Organizację Wyzwolenia Palestyny, która miała reprezentować cały naród palestyński. Wkrótce przyjęto również Palestyńską Kartę Narodową, która stała się swego rodzaju konstytucją Palestyńczyków, a do której odwoływały się wszystkie partie i ruchy palestyńskie. Wieloletnim liderem OWP pozostawał członek Fatahu Jasir Arafat. W ciągu kolejnych lat powstawały nowe ruchy, które były coraz bardziej radykalne. Wśród nich znalazł się Ludowy Front Wyzwolenia Palestyny, Demokratyczny Front Wyzwolenia Palestyny czy Ludowy Front Wyzwolenia Palestyny – Główne Dowództwo. Utworzone zostały także organizacje powiązane z rządami sąsiednich państw arabskich – As-Sa’ika (związana z Syrią) i Arabski Front Wyzwolenia (z Irakiem). Organizacje te zasiliły OWP (Ludowy Front Wyzwolenia Palestyny kilkukrotnie zawiesił w nim członkostwo) tworząc jego radykalne skrzydło. Niemniej jednak większość w OWP zajmowali bardziej umiarkowani działacze związani z Fatahem. Radykalni fedaini zawiedzeni rezultatami walki partyzanckiej zaczęli po 1968 roku stosować też terroryzm, a w szczególności porwania samolotów. Do końca lat 80. (a więc czasu popularyzacji islamskich ruchów) w ruchu wyzwoleńczym dominowali fedaini domagający się utworzenia świeckiego i demokratycznego państwa palestyńskiego- członkowie ruchów fedainów reprezentowali na ogół poglądy lewicowo-nacjonalistyczne, socjalistyczne czy komunistyczne (inspirując się ruchami partyzanckimi z Wietnamu, Chin, Ameryki Łacińskiej czy Algierii).
qas: question: W którym roku powstała Organizacja Wyzwolenia Palestyny?
answers: text: 1964
generative_answer: 1964

question: Jaki dokument był uznawany za Konstytucję Palestyny? 
answers: text: Palestyńską Kartę Narodową
generative_answer: Palestyńska Karta Narodowa

question: Kto piastował stanowisko lidera OWP?
answers: text: Jasir Arafat
generative_answer: Jasir Arafat

question: Z jakim krajem, oprócz Palestyny, był związany ruch As-Sa’ika?
answers: text: Syrią
generative_answer: Syrią

question: Jaka grupa społeczna zaczęła stosować terroryzm w Palestynie? 
answers: text: fedaini
generative_answer: fedaini

context: Na terenach Strefy Gazy i Zachodniego Brzegu Jordanu zbrojne powstania palestyńskie (tzw. intifada) przeciw izraelskiej okupacji wybuchały w latach 1987 i 2000. 15 listopada 1988 roku OWP ogłosiła utworzenie niepodległego państwa palestyńskiego i rząd na uchodźstwie, który zgłaszał roszczenia do całej Palestyny, zdefiniowanej przez Brytyjski Mandat Palestyny. Na początku lat 90. czołowi urzędnicy al-Fatahu zaangażowali serię tajnych rozmów i negocjacji z rządem Izraela które doprowadziły w 1993 roku do zawarcia porozumień w Oslo. Arafat uznał Izrael w imieniu OWP a ponadto wyrzekł się przemocy w walce o niepodległość, premier Izraela Icchak Rabin uznał natomiast OWP. Wraz z porozumieniami powstała Autonomia Palestyńska.
qas: question: Jak nazywa się zbrojne powstania palestyńskie?
answers: text: intifada
generative_answer: intifada

question: Przeciw czemu powstawali dotychczas Palestyńczycy?
answers: text: izraelskiej okupacji
generative_answer: izraelskiej okupacji

question: W którym roku wybuchło drugie powstanie palestyńskie?
answers: text: 2000
generative_answer: 2000

question: Kiedy Palestyna zyskała niepodległość?
answers: text: 15 listopada 1988
generative_answer: 15 listopada 1988

question: Kto stał na czele OWP w 1993?
plausible_answers: text: Icchak Rabin
generative_answer: Icchak Rabin