Ciśnienie atmosferyczne

Ciśnienie atmosferyczne – ciśnienie w atmosferze Ziemi oraz innych planet.
Ciśnienie zależy od wysokości nad poziomem morza, szerokości geograficznej, temperatury powietrza. Wykazuje wahania w pewnym zakresie. Na poziomie morza jego przybliżona wartość równa jest ciśnieniu jakie wywiera słup rtęci o wysokości 760 mm.
W ujęciu molekularnym ciśnienie jest wynikiem chaotycznego ruchu cząstek atmosfery (por. równanie Clapeyrona). W ujęciu mechaniki płynów siła parcia ciśnienia atmosferycznego równoważy siłę grawitacji słupa powietrza znajdującego się nad danym punktem.

context: Gazowe olbrzymy są pozbawione powierzchni stałej, którą można przyjąć za poziom odniesienia. Na poziomie chmur ciśnienie atmosferyczne na Jowiszu, Saturnie, Neptunie i Uranie jest zbliżone do ziemskiego. Planety gazowe mają niewielkie skaliste jądra. Przy ich powierzchni ciśnienie może być miliard razy większe niż na Ziemi. Jedyny księżyc, na którym ciśnienie atmosferyczne jest zauważalne, to Tytan krążący wokół Saturna. Małe ciała, takie jak Pluton czy komety albo asteroidy, mają co najwyżej śladowe atmosfery, których ciśnienie atmosferyczne jest mniejsze niż w próżni, którą da się wytworzyć w przeciętnym laboratorium.
qas: question: Czy planety gazowe posiadają powierzchnię stałą?
answers: text: pozbawione
generative_answer: nie

question: Ile wynosi ciśnienie przy powierzchni Saturna?
plausible_answers: text: może być miliard razy większe niż na Ziemi
generative_answer: może być miliard razy większe niż na Ziemi

question: Z czego składa się jądro planet gazowych?
answers: text: skaliste
generative_answer: Ze skał

question: W której warstwie atmosferycznej ciśnienie Ziemi i Neptuna jest podobne?
answers: text: Na poziomie chmur
generative_answer: Na poziomie chmur

question: Czy ciśnienie atmosferyczne Plutona jest duże?
answers: text: śladowe
generative_answer: nie

context: Ciśnienie powietrza zmienia się wraz z wysokością, zależność ta jest w przybliżeniu malejąca wykładniczo i jest określana przez przybliżoną zależność określaną jako wzór barometryczny. Dla niewielkich wysokości (do 1000 m) nad poziomem morza przyjmuje się, że ciśnienia spada liniowo 11,3 Pa na metr wysokości (11,3 hPa/100m). Spadek ciśnienia sprawia, że powietrze wraz z wysokością staje się coraz rzadsze i chłodniejsze. Przykładowo, ciśnienie na wierzchołku Mount Everest (8848 m n.p.m.) wynosi ok. 310 hPa. Natomiast połowa ciśnienia z poziomu morza, czyli 500 hPa, występuje na wysokości ok. 5600 m n.p.m. Ciśnienie rzeczywiste przeliczone do wysokości poziomu morza nazywa się ciśnieniem znormalizowanym.
qas: question: Wraz z jaką wartością dochodzi do zmiany ciśnienia?
answers: text: wysokością
generative_answer: wysokością

question: Do czego prowadzi obniżenie ciśnienia?
answers: text: powietrze wraz z wysokością staje się coraz rzadsze i chłodniejsze
generative_answer: powietrze wraz z wysokością staje się coraz rzadsze i chłodniejsze

question: Jaka jest wysokość Mount Everestu?
answers: text: 8848 m n.p.m.
generative_answer: 8848 m n.p.m.

question: Jaka jest wartość ciśnienia na Mount Evereście?
answers: text: ok. 310 hPa
generative_answer: ok. 310 hPa

question: Na jakiej wysokości wartość ciśnienia wynosi 500 hPa?
answers: text: ok. 5600 m
generative_answer: ok. 5600 m