Ideologia

Ideologia – pojęcie występujące w filozofii i naukach społecznych oraz politycznych, które określa zbiory światopoglądów służących do całościowego interpretowania i przekształcania świata.
Mianem ideologii określa się każdy zbiór uporządkowanych poglądów – religijnych, politycznych, prawnych, przyrodniczych, artystycznych, filozoficznych – służących ludziom o tożsamych poglądach do objaśniania otaczającego ich świata. Społeczną funkcją ideologii jest artykulacja celów aktywności i dopuszczalnych sposobów ich osiągania oraz motywacja ich zasadności względami uznawanymi za wyższe niż jednostkowy interes (wizja rzeczywistości + system wartości + dyrektywy praktycznego działania). Zapotrzebowanie na ideologie wynika z właściwego ludziom poszukiwania odpowiedzi na pytania o sens i sposób istnienia. Ideologie mają charakter normatywny, proponują bowiem pewien światopogląd, wyobrażenie na temat otoczenia.

context: We współczesnym znaczeniu pod pojęciem ideologii rozumieć należy zbiór poglądów czy sądów (naukowych, filozoficznych, religijnych, by wymienić tylko najważniejsze), które w przekonaniu danej grupy społecznej wyrażają jej interesy i o tyle są akceptowane w ramach określonej ideologii, o ile pozostają w zgodzie z subiektywnym odczuciem interesu określonej grupy. I jako takie właśnie nie mogą być oceniane w kategoriach teoretycznych, a więc przede wszystkim z perspektywy prawdy. Nie można więc zasadnie utrzymywać, że jakaś ideologia jest prawdziwa lub fałszywa.
qas: question: Przez co rozumie sie ideologię?
answers: text: zbiór poglądów czy sądów
generative_answer: zbiór poglądów czy sądów

question: Jaka ocena ideologii jest niemożliwa?
answers: text: w kategoriach teoretycznych
generative_answer: w kategoriach teoretycznych

question: Czy jakakolwiek ideologia może być jednoznacznie prawdziwa?
answers: text: Nie można więc zasadnie utrzymywać, że jakaś ideologia jest prawdziwa lub fałszywa
generative_answer: nie

context: Marks i Engels utożsamiają w swojej rozprawie pojęcie ideologii z pojęciem filozofii, jednocześnie utrzymując pogląd, że wszelka myśl stanowi odbicie warunków materialnych. Filozofia staje się wtedy pojęciowym ujęciem określonej rzeczywistości materialnej, w której istnieje człowiek. Przy takim ujęciu filozofii, formy ludzkiej świadomości stanowią odbicie procesów materialnych. Zaś sama filozofia jako jedna z form ludzkiej świadomości (świadomości społecznej) staje się pojęciowym wyrazem interesów, które zgodnie z przyjętą przez nich stratyfikacją społeczną mają charakter klasowy.
qas: question: Z czym według Marksa i Engelsa tożsame jest pojęcie ideologii?
answers: text: pojęciem filozofii
generative_answer: pojęciem filozofii

question: Co odzwierciedla, według Marksa i Engelsa, każda myśl?
answers: text: warunków materialnych
generative_answer: warunki materialne

question: Jedną z form czego, według Marksa i Engelsa, jest ludzka świadomość?
plausible_answers: text: filozofia
generative_answer: filozofia

question: Jaki charakter, według Marksa i Engelsa, przyjmuje wyraz interesów?
answers: text: klasowy
generative_answer: klasowy

question: Według czyich rozważań filozofia stanowi pojęciowe ujęcie określonej rzeczywistości materialnej?
answers: text: Marks i Engels
generative_answer: Marksa i Engelsa