SMS Seydlitz

SMS Seydlitz – niemiecki krążownik liniowy (według oryginalnej nomenklatury wielki krążownik, niem.: Großer Kreuzer) z okresu I wojny światowej, jedyny okręt swojego typu. Oddany do służby w 1913 roku jako czwarta jednostka swojej klasy w Kaiserliche Marine, został nazwany na pamiątkę pruskiego generała kawalerii Friedricha Wilhelma von Seydlitza (1721–1773), uczestnika wojny siedmioletniej.
Podczas wojny uczestniczył w większości akcji Hochseeflotte na Morzu Północnym, w tym bitwach na Dogger Bank w 1915 i jutlandzkiej w 1916 roku, oraz akcjach przeciwko miastom wschodniego wybrzeża Anglii. W 1915 roku działał również przez pewien czas na Morzu Bałtyckim. Kilkakrotnie poważnie uszkodzony, dzięki mocnej i zrównoważonej konstrukcji nie uległ zniszczeniu i przetrwał do końca wojny.
W listopadzie 1918 roku, na mocy postanowień rozejmu w Compiègne, „Seydlitz” został wraz z większością okrętów Hochseeflotte internowany w Scapa Flow. 21 czerwca 1919 roku jego załoga dokonała samozatopienia dla uniknięcia przejęcia jednostki przez zwycięskich aliantów. Wrak został wydobyty i zezłomowany w latach 1928–1930.

context: W pierwszych dniach sierpnia 1915 roku trzy okręty 1. Grupy Rozpoznawczej: „Seydlitz”, „Moltke” i „Von der Tann” pod dowództwem wiceadmirała Hippera (awans otrzymał 17 czerwca 1915 roku), wraz z grupą starszych drednotów zostały przesunięte do działań na Morzu Bałtyckim. Ich zadaniem było zniszczenie sił marynarki rosyjskiej w rejonie Zatoki Ryskiej. Krążowniki liniowe, z racji swej szybkości, miały stanowić grupę osłonową. Prowadzone w dniach od 8 do 19 sierpnia 1915 roku działania floty niemieckiej nie przyniosły sukcesu, zaś obawa przed atakami obecnych na Bałtyku rosyjskich i brytyjskich okrętów podwodnych spowodowała ostatecznie jej wycofanie się po storpedowaniu „Moltkego” przez HMS E1 rankiem 19 sierpnia. Wcześniej, 17 sierpnia, „Seydlitz” natknął się na płynący na powierzchni E9 i ostrzelał go, zmuszając do zanurzenia. Po powrocie do Wilhelmshaven „Seydlitz” brał udział w kolejnych operacjach Hochseeflotte, w tym osłonie minowania przez krążowniki lekkie 2. Grupy Rozpoznawczej wód ławicy Terschelling u wybrzeży Holandii 11 i 12 września oraz wypadzie floty na wysokość Esbjergu 23 i 24 października 1915 roku. 4 grudnia, przy wyjściu z Kanału cesarza Wilhelma, fragment sieci przeciwtorpedowej zaplątał się w jedną ze śrub, co spowodowało konieczność interwencji nurków dla jej oczyszczenia.
qas: question: Jakie statki z pierwszej Grupy Rozpoznawczej zostały odesłane na Morze Bałtyckie na początku sierpnia 1915 roku?
answers: text: „Seydlitz”, „Moltke” i „Von der Tann”
generative_answer: „Seydlitz”, „Moltke” i „Von der Tann”

question: Co miały zrobić okręty „Seydlitz”, „Moltke” i „Von der Tann” w ramach działań na Morzu Bałtyckim?
answers: text: zniszczenie sił marynarki rosyjskiej w rejonie Zatoki Ryskiej
generative_answer: zniszczyć siły marynarki rosyjskiej w rejonie Zatoki Ryskiej

question: Co sprawiło, że flota niemiecka wycofała się 19 sierpnia 1915 roku?
answers: text: obawa przed atakami obecnych na Bałtyku rosyjskich i brytyjskich okrętów podwodnych
generative_answer: obawa przed atakami obecnych na Bałtyku rosyjskich i brytyjskich okrętów podwodnych

question: Jaki atak został przeprowadzony przez flotę niemiecką zanim dokonała odwrotu 19 sierpnia 1915 roku?
answers: text: storpedowaniu „Moltkego” przez HMS E1
generative_answer: storpedowanie „Moltkego” przez HMS E1

question: Jaka łódź podwodna została storpedowana przez „Moltke” dwa dni przed odwrotem floty niemieckiej?
plausible_answers: text: E9
generative_answer: E9