Traszka zwyczajna

Traszka zwyczajna (Lissotriton vulgaris) – gatunek płaza ogoniastego z rodziny salamandrowatych. Ubarwiony jest w odcieniach brązu z czarnymi plamkami, bardziej widocznymi u samców, które są większe od samic. Posiada szeroki zasięg występowania w Europie i zachodniej Azji. Preferuje niziny i lasy, choć zapuszcza się też w góry i siedliska zmodyfikowane działalnością człowieka. Większą część życia spędza na lądzie. Rozród przebiega w wodzie. Zapłodnienie poprzedza taniec godowy samca, po nim zaś następuje składanie jaj przez samicę, która zawija je w liście roślin wodnych. Wylęgają się z nich kijanki, które po metamorfozie wychodzą na ląd. Zwierzęta te żywią się w większości bezkręgowcami, ale też i innymi płazami.

context: W okresie przebywania na lądzie ubarwienie niepozorne. Dymorfizm płciowy zaznacza się wyraźnie. Fałd skórny na grzbiecie ciała u samca jest lepiej rozwinięty, na krawędziach delikatnie ząbkowany. Samiec ma szczuplejszy tułów i ciemniejsze ubarwienie. Wyraźne różnice między płciami, słabo zaznaczone w czasie przebywania traszek na lądzie, wyraźnie się zwiększają w czasie pory godowej, gdy traszki przebywają w wodzie. Główny element szaty godowej samca stanowi ciągnący się nieprzerwanie od głowy do ogona grzebień, którego wysokość dochodzi do 10 mm. Brak w nim przerwy, takiej, jak u traszki grzebieniastej. Jego krawędź jest falisto ząbkowana. Na palcach tylnych nóg wyrastają mu płatki skórne, podobne do błon pływnych. Wargi kloakalne nabrzmiewają. Brzuszna powierzchnia ciała przyjmuje zabarwienie jasnożółte, a całe ciało, również grzebień godowy, pokrywa się plamami. Plamy te na brzuchu są zwykle czarne, na grzbiecie i grzebieniu występują plamy ciemne i srebrzystobłękitne. Również samice przyjmują szatę godową, ale nie jest ona tak wyrazista, jak u samców. U samicy skóra chropowata, u samca gładka. U samców grzbietową powierzchnię pokrywają ciemne palmy, ma ona kolor ciemnobrązowy, u samicy jest jednolicie jasnobrązowa. Mogą pojawić się barwy szarobrązowe, żółtobrązowe, oliwkowoszare, płowe, szarobrunatne, ciemnobrunatne. Brzuszna powierzchnia u obu płci ma jasnokremową barwę z biegnącym przez środek brzucha pasmem, które u samicy ma żółtoczerwony kolor, u samca zaś jest bardziej jaskrawe, czerwone, prócz niego widnieją ciemne kropki lub plamki. Głowę zdobią ciemne podłużne pasy. Jeden z nich, zawsze widoczny, rozpoczyna się za okiem. Osobniki młode przypominają bardziej samice. Traszkę zwyczajną generalnie odróżnia od grzebieniastej jaśniejsze ubarwienie.
qas: question: Kiedy różnice między samcami a samicami są łatwiej dostrzegalne?
answers: text: w czasie pory godowej, gdy traszki przebywają w wodzie
generative_answer: w czasie pory godowej, gdy traszki przebywają w wodzie

question: Jaką barwę ma pasmo biegnące przez brzuch osobników płci żeńskiej?
answers: text: żółtoczerwony
generative_answer: żółtoczerwoną

question: Jak zmienia się umaszczenie samca w okresie godowym?
answers: text: Brzuszna powierzchnia ciała przyjmuje zabarwienie jasnożółte, a całe ciało, również grzebień godowy, pokrywa się plamami. Plamy te na brzuchu są zwykle czarne, na grzbiecie i grzebieniu występują plamy ciemne i srebrzystobłękitne
generative_answer: Brzuszna powierzchnia ciała przyjmuje zabarwienie jasnożółte, a całe ciało, również grzebień godowy, pokrywa się plamami. Plamy te na brzuchu są zwykle czarne, na grzbiecie i grzebieniu występują plamy ciemne i srebrzystobłękitne

question: Czy młode osobniki podobne są bardziej do samic czy samców?
answers: text: samice
generative_answer: samic

context: Płaz preferuje niziny (co nie przeszkadza mu na polskich wyżynach przerastać liczebnie traszki grzebieniastej) − w górach dociera do wysokości 1500 metrów nad poziomem morza, w Tatrach dochodzi do 1087 m (Staw Toporowy Niżni), w Karkonoszach do 1250 m n.p.m. − i siedliska leśne. Zasiedla lasy liściaste, iglaste i mieszane, także suche. Posiadając duże zdolności adaptacyjne zapuszcza się również na łąki, parki, tereny wilgotne, porośnięte buszem, a nawet rolnicze i zurbanizowane. Traszkę zwyczajną często spotyka się w środowiskach zmodyfikowanych działalnością człowieka. Jej zdolność do przystosowywania się do takich siedlisk określa się jako umiarkowaną. Gatunek zasiedla także stepy, rozprzestrzeniając się w ich obrębie dzięki zalesionym dolinom rzecznym. Osobników nie spotyka się tam jednak często, podobnie jak w północnej i południowej części ich zasięgu występowania. W przybrzeżnych lasach strefy umiarkowanej są za to najpopularniejszymi płazami. W europejskiej części byłego ZSRR ustępują jedynie żabom (Rana). Preferują zbiorniki wodne małe, płytkie i niezarybione, koniecznie z roślinami wodnymi, choć traszki zwyczajne wiosną i wczesnym latem spotyka się nawet w kałużach wiejskich dróg. Znajdywano je również w zbiornikach na deszczówkę. Gatunek wydaje się zwracać mniejszą, niż inne płazy, uwagę na otoczenie zbiornika, w którym bytuje.
qas: question: Na jakich wysokościach można spotkać przedstawicieli tego gatunku?
answers: text: preferuje niziny (co nie przeszkadza mu na polskich wyżynach przerastać liczebnie traszki grzebieniastej) − w górach dociera do wysokości 1500 metrów nad poziomem morza, w Tatrach dochodzi do 1087 m (Staw Toporowy Niżni), w Karkonoszach do 1250 m n.p.m.
generative_answer: preferuje niziny (co nie przeszkadza mu na polskich wyżynach przerastać liczebnie traszki grzebieniastej) − w górach dociera do wysokości 1500 metrów nad poziomem morza, w Tatrach dochodzi do 1087 m (Staw Toporowy Niżni), w Karkonoszach do 1250 m n.p.m.

question: W jakich lasach można spotkać populacje traszki zwyczajnej?
answers: text: liściaste, iglaste i mieszane, także suche
generative_answer: liściastych, iglastych i mieszanych, także suchych

question: Na jakich terenach, poza leśnymi, jest w stanie funkcjonować traszka zwyczajna?
answers: text: łąki, parki, tereny wilgotne, porośnięte buszem, a nawet rolnicze i zurbanizowane
generative_answer: łąk, parków, terenach wilgotnych, porośniętych buszem, a nawet rolniczych i zurbanizowanych

question: Jak traszka zwyczajna jest w stanie rozprzestrzeniać się po terenach stepów?
answers: text: dzięki zalesionym dolinom rzecznym
generative_answer: dzięki zalesionym dolinom rzecznym

question: Jakie rodzaje zbiorników wodnych preferowane są przez te żaby?
plausible_answers: text: małe, płytkie i niezarybione, koniecznie z roślinami wodnymi
generative_answer: małe, płytkie i niezarybione, koniecznie z roślinami wodnymi