Kamienie migdałkowe

Kamienie migdałkowe, czopy migdałkowe (ang. tonsil stones, tonsilar concretions, tonsilloliths) – czopy retencyjne tworzące się w zachyłkach (kryptach) migdałków podniebiennych.
Migdałki podniebienne posiadają liczne krypty (od 10 do 30 każdy) wysłane, podobnie jak cały migdałek, nabłonkiem wielowarstwowym płaskim nierogowaciejącym. Krypty znacznie zwiększają powierzchnię migdałka i przez to potęgują kontakt między środowiskiem a tkanką limfatyczną. W przeciętnej wielkości migdałku podniebiennym u osoby dorosłej szacowane pole powierzchni nabłonka krypt migdałkowych wynosi 295 cm2 i jest około 6 razy większe od powierzchni nabłonka pokrywającego jamę ustną i gardło środkowe (45 cm2). Przebyte stany zapalne gardła środkowego (anginy) powodują powstanie blizn na zewnętrznej powierzchni migdałka podniebiennego, co z kolei zaburza funkcję samooczyszczania jego krypt w trakcie mówienia i połykania śliny. Ze względu na bliski kontakt migdałka i jego krypt ze szlakiem pokarmowym, do ich wnętrza mogą dostawać się resztki pokarmu. Stanowią one doskonałe podłoże do rozwoju bakterii beztlenowych, m.in.: Porphyromonas gingivalis, Treponema denticola, Neisseria pneumococci, Actinomyces, Bacteroides, Prevotella intermedia oraz Fusobacterium nucleatum. W wyniku tego pojawiają się procesy gnilne i powstają substancje zapachowe zawierające siarkę (siarkowodór, merkaptan metylu i siarczek dimetylu), a formujący się detryt ma nieprzyjemny zapach. Opisany mechanizm tłumaczy predyspozycję do powstania kamieni migdałkowych u pacjentów z nawracającym ostrym lub przewlekłym zapaleniem migdałków podniebiennych.

context: Kryptoliza najczęściej jest wykonywana w znieczuleniu miejscowym (powierzchowne znieczulenie błony śluzowej gardła w połączeniu z iniekcją środka znieczulającego do niszy migdałkowej oraz łuków podniebienno-językowych i podniebienno-gardłowych). Zabieg ten polega na szerokim otwarciu dużych krypt migdałkowych lub zamknięciu drobnych krypt po poprzednim wypłukaniu czopów migdałkowych. Zabieg jest dobrze tolerowany przez pacjentów, ma niski poziom powikłań (0,5–3%) i wysoki poziom skuteczności po pierwszej procedurze (80–85%) i po powtórzeniu zabiegu (95%). Tylko w 3–5% przypadków wymagane jest całkowite usunięcie migdałków podniebiennych z powodu niepowodzenia zabiegu i utrzymywania się dolegliwości. Należy podkreślić, że nie jest to metoda leczenia przewlekłego zapalenia migdałków podniebiennych, a jedynie zabieg zmierzający do zapobiegania powstania kamieni migdałkowych.
qas: question: Czy zabieg kryptolizy przeprowadzany jest pod narkozą?
answers: text: Kryptoliza najczęściej jest wykonywana w znieczuleniu miejscowym
generative_answer: nie

question: Na czym polega kryptoliza?
answers: text: na szerokim otwarciu dużych krypt migdałkowych lub zamknięciu drobnych krypt po poprzednim wypłukaniu czopów migdałkowych
generative_answer: na szerokim otwarciu dużych krypt migdałkowych lub zamknięciu drobnych krypt po poprzednim wypłukaniu czopów migdałkowych

question: Jaka jest szansa na niepowodzenie zabiegu?
answers: text: 3–5%
generative_answer: 3–5%

question: W jakim celu wykonuje się kryptolizę?
answers: text: zapobiegania powstania kamieni migdałkowych
generative_answer: zapobiegania powstania kamieni migdałkowych

question: Z jakiego powodu kryptoliza ten jest najczęściej wykonywanym zabiegiem górnych dróg oddechowych?
plausible_answers: text: ma niski poziom powikłań (0,5–3%) i wysoki poziom skuteczności po pierwszej procedurze (80–85%) i po powtórzeniu zabiegu (95%)
generative_answer: ma niski poziom powikłań (0,5–3%) i wysoki poziom skuteczności po pierwszej procedurze (80–85%) i po powtórzeniu zabiegu (95%)