Linus Pauling

Linus Carl Pauling (wym. /ˈlaɪ nəs ˈpɔ lɪŋ/; ur. 28 lutego 1901 w Portlandzie w stanie Oregon, zm. 19 sierpnia 1994 w Big Sur w stanie Kalifornia) – amerykański fizyk i chemik, aktywny również w innych dziedzinach nauki oraz w polityce, dotychczas jedyny dwukrotny laureat indywidualnej Nagrody Nobla: w dziedzinie chemii (1954) i pokojowej (1962).
Jest określany mianem największego chemika XX wieku. W zakres jego naukowych zainteresowań wchodziły m.in. mechanika kwantowa, krystalografia, mineralogia, chemia strukturalna, anestezjologia, immunologia, medycyna, ewolucja, a zwłaszcza interdyscyplinarne pogranicza między nimi.
Stworzył teorię wiązań kowalencyjnych opartą na zasadach mechaniki kwantowej i skalę elektroujemności pierwiastków chemicznych (skala Paulinga). Na tej podstawie opisał możliwe struktury cząsteczek białka (co doświadczalnie potwierdzono później metodami rentgenografii strukturalnej). Wykazał m.in., że anemia sierpowata może być związana ze zmianami zachodzącymi w strukturze cząsteczek budujących komórki krwi chorego. Jest zaliczany do grona twórców biologii ewolucyjnej – wspólnie z Emilem Zuckerkandlem opracował koncepcję zegara molekularnego, która jest uznawana za jedno z najistotniejszych odkryć w ewolucji molekularnej i jeden z najprostszych i najpotężniejszych pomysłów w dziedzinie ewolucji. Zaproponował kontrowersyjną zmianę w medycynie – wprowadzenie „medycyny ortomolekularnej” .

context: Doktorat Linus Pauling uzyskał 12 czerwca 1925 roku na podstawie pracy pt. The Determination with X-rays of the Structure of Crystals. W grudniu 1925 roku w CIT przebywał Max Born (Nobel 1954 m.in.za jego statystyczną interpretację funkcji falowej) – Pauling pilnie słuchał wszystkich wykładów na temat prac Heisenberga, Borna i Jordana. Za swój cel uznał opracowanie nowej fizyki kwantowej, dostosowanej do problemów chemicznych (zob. chemia kwantowa) i rozpoczął starania o stypendium Guggenheima na wyjazd do Europy w 1926 roku (stypendium nie można otrzymać przed ukończeniem 25 lat). W marcu 1926 roku ukazała się w Journal of the American Chemical Society pierwsza z publikacji Paulinga (współautor: Sterling B. Hendricks), poświęcona problemowi wiązań chemicznych: The Prediction of the Relative Stabilities of Isosteric Isomeric Ions and Molecules.
qas: question: Kiedy Pauling obronił tytuł doktora?
answers: text: 12 czerwca 1925 roku
generative_answer: 12 czerwca 1925 roku

question: Jaki tytuł miała praca doktorska Paulinga?
answers: text: The Determination with X-rays of the Structure of Crystals
generative_answer: The Determination with X-rays of the Structure of Crystals

question: Czyich wykładów słuchał Pauling?
plausible_answers: text: Heisenberga, Borna i Jordana
generative_answer: Heisenberga, Borna i Jordana

question: Ile trzeba mieć lat, aby otrzymać stypendium Guggenheima?
answers: text: 25
generative_answer: 25

question: W jakim magazynie pojawiła się debiutancka publikacja Paulinga?
answers: text: Journal of the American Chemical Society
generative_answer: Journal of the American Chemical Society

context: W sierpniu 1964 przeprowadził się do Santa Barbara i rozpoczął pracę w Center for the Study of Democratic Institutions. Krótko pracował w Uniwersytecie Kalifornijskim w San Diego (1968–1969) i w Uniwersytecie Stanforda (1969–1972). W 1973 roku był dyrektorem Laboratory of Orthomolecular Medicine (dyrektorem ds badań był biochemik i polityk, Arthur B. Robinson). W tymże roku opublikował trzy rozdziały w książce Orthomolecular Psychiatry: Treatment of Schizophrenia, której głównym autorem był filozof David Hawkins (autor m.in. The informed vision: essays on learning and human nature, 1974). Pauling, Robinson i biochemik Keene Dimick założyli wkrótce Instytut Medycyny Ortomolekularnej, który powstał jako organizacja non-profit; w lipcu 1974 rada powiernicza zmieniła nazwę na Linus Pauling Institute of Science and Medicine (w następnym roku Pauling przeznaczał na jego działalność początkowo połowę, a następnie 100% swoich wynagrodzeń). W sierpniu, gdy Podkomitet ds. Zdrowia w Komisji Pracy i Spraw Publicznych Senatu USA analizował prawodawstwo dotyczące suplementów żywności, Pauling opowiadał się za kontrolą sprzedaży i reklamy witamin, jednak sprzeciwiał się traktowaniu ich jako leki. W tymże miesiącu odszedł z Uniwersytetu Stanforda na emeryturę.
qas: question: Gdzie został zatrudniony po tym jak zamieszkał w Santa Barbara?
answers: text: w Center for the Study of Democratic Institutions
generative_answer: w Center for the Study of Democratic Institutions

question: Jak nazywa się książka, którą napisał w 1973 roku?
plausible_answers: text: Orthomolecular Psychiatry: Treatment of Schizophrenia
generative_answer: Orthomolecular Psychiatry: Treatment of Schizophrenia

question: Jaką organizację stworzył wraz z dwoma innymi naukowcami w pierwszej połowie lat siedemdziesiątych?
answers: text: Instytut Medycyny Ortomolekularnej
generative_answer: Instytut Medycyny Ortomolekularnej

question: Jaki organ przeprowadzał w sierpniu 1974 roku analizę dotyczącą prawodawstwa w zakresie suplementów żywności?
answers: text: Podkomitet ds. Zdrowia w Komisji Pracy i Spraw Publicznych Senatu USA
generative_answer: Podkomitet ds. Zdrowia w Komisji Pracy i Spraw Publicznych Senatu USA

question: Jaką część swoich wynagrodzeń oddawał na rzecz Instytutu Medycyny Ortomolekularnej?
answers: text: początkowo połowę, a następnie 100%
generative_answer: początkowo połowę, a następnie 100%