Władysław Bartoszewski

Władysław Bartoszewski, ps. „Ludwik”, „Teofil” (ur. 19 lutego 1922 w Warszawie, zm. 24 kwietnia 2015 tamże) – polski historyk, publicysta, dziennikarz, pisarz, działacz społeczny, wykładowca akademicki, polityk oraz dyplomata.
Więzień Auschwitz, działacz Polskiego Państwa Podziemnego, członek prezydium Rady Pomocy Żydom przy Delegaturze Rządu na Kraj, podporucznik Armii Krajowej, uczestnik powstania warszawskiego. W latach 1990–1995 ambasador RP w Austrii, w 1995 oraz w latach 2000–2001 minister spraw zagranicznych, w latach 1997–2001 senator IV kadencji, w latach 2001–2015 przewodniczący Rady Ochrony Pamięci Walk i Męczeństwa, w latach 2007–2015 sekretarz stanu w Kancelarii Prezesa Rady Ministrów. Kawaler Orderu Orła Białego, Sprawiedliwy wśród Narodów Świata.

context: W sierpniu 1942 został żołnierzem Armii Krajowej. Pracował jako referent w Podwydziale „P” Wydziału Informacji Biura Informacji i Propagandy Komendy Głównej AK pod pseudonimem „Teofil” (inspiracją dla przyjęcia pseudonimu była postać Teofila Grodzickiego – bohatera powieści Jana Parandowskiego Niebo w płomieniach). W dwuosobowym referacie „P-1” Podwydziału „P” współpracował z Kazimierzem Moczarskim. Od września 1942 zaangażował się z ramienia FOP w działalność Tymczasowego Komitetu Pomocy Żydom „Żegota” (od 4 grudnia 1942 działającego jako Rada Pomocy Żydom przy Delegacie Rządu RP na Kraj); był członkiem „Żegoty” do wybuchu powstania warszawskiego. Był pracownikiem Komórki Więziennej Wydziału Bezpieczeństwa Departamentu Spraw Wewnętrznych Delegatury Rządu na Kraj.
qas: question: Jaki kryptonim przyjął działacz?
answers: text: „Teofil”
generative_answer: „Teofil”

question: Na jakiej postaci wzorował się działacz, gdy wybierał swój kryptonim?
answers: text: Teofila Grodzickiego
generative_answer: Teofila Grodzickiego

question: Kim był Grodzicki?
answers: text: bohatera powieści
generative_answer: bohaterem powieści

question: Kto jest autorem Nieba w płomieniach?
answers: text: Jana Parandowskiego
generative_answer: Jan Parandowski

question: Jaką nazwę przyjął komitet "Żegota" po 1942 roku?
answers: text: Rada Pomocy Żydom przy Delegacie Rządu RP na Kraj
generative_answer: Rada Pomocy Żydom przy Delegacie Rządu RP na Kraj

context: Był członkiem Komisji Historii i Kultury Żydów przy Polskiej Akademii Umiejętności. Od czerwca 2001 pełnił funkcję przewodniczącego Rady Ochrony Pamięci Walk i Męczeństwa. 27 stycznia 2005, w 60. rocznicę wyzwolenia obozu koncentracyjnego Auschwitz-Birkenau, przemawiał na oficjalnych uroczystościach rocznicowych jako przedstawiciel polskich więźniów obozu. W 2009 zainicjował powstanie Fundacji Auschwitz-Birkenau i został przewodniczącym jej rady. Należał do orędowników pojednania polsko-żydowskiego oraz polsko-niemieckiego, a jednocześnie przez swoją działalność publicystyczną i naukową dbał o zachowanie pamięci o dziedzictwie Polskiego Państwa Podziemnego, powstania warszawskiego oraz o zbrodniach totalitaryzmów nazistowskiego i komunistycznego.
qas: question: Jaką pozycję w Komisji Historii i Kultury Żydów zajmował Bartoszewski?
answers: text: członkiem
generative_answer: członka

question: Jakie stanowisko piastował Bartoszewski od 2001 roku w Radzie Ochrony Pamięci Walk i Męczeństwa?
answers: text: przewodniczącego
generative_answer: przewodniczącego

question: Przemówienia z okazji której rocznicy wyzwolenia obozu koncentracyjnego Auschwitz-Birkenau wygłosił w 2005 roku Bartoszewski?
answers: text: 60
generative_answer: 60

question: Jaką fundację założył Bartoszewski w 2009 roku?
answers: text: Auschwitz-Birkenau
generative_answer: Auschwitz-Birkenau

question: Czy Bartoszewski pragnął pokoju między Polakami a Niemcami?
answers: text: Należał do orędowników pojednania polsko-żydowskiego oraz polsko-niemieckiego
generative_answer: tak