Jazep Mamońka

Jazep Alaksiejewicz Mamońka (biał. Язэп Аляксеевіч Мамонька, ros. Иосиф Алексеевич Мамонько, Iosif Aleksiejewicz Mamońko; ur. 28 stycznia 1889 w Zalesiu w powiecie słuckim, zm. 10 września 1937 w Karelskiej ASRR) – białoruski lewicowy działacz polityczny i wojskowy, współzałożyciel Centralnej Białoruskiej Rady Wojskowej, delegat na I Zjazd Wszechbiałoruski, od maja 1918 roku związany z Partią Socjalistów-Rewolucjonistów; polityk Białoruskiej Republiki Ludowej (BRL); współodpowiedzialny za rozłam w Radzie BRL, następnie członek Prezydium Ludowej Rady BRL związanej z rządem Wacłaua Łastouskiego, konkurencyjnym wobec Łuckiewicza; wielokrotnie aresztowany i skazywany przez władze carskie, polskie i radzieckie, prawie 10 lat spędził w gułagu; rozstrzelany przez NKWD w okresie wielkiego terroru.

context: Po zajęciu większości terytorium Białorusi przez Niemców, Jazep Mamońka kontynuował działalność w białoruskim ruchu narodowym. Po ogłoszeniu niepodległości przez BRL działał w jej strukturach. W maju 1918 roku, w wyniku rozłamu w Białoruskiej Socjalistycznej Gromadzie, wszedł w skład kierownictwa Białoruskiej Partii Socjalistów-Rewolucjonistów (BPSR). Pozostawał jej członkiem do 1924 roku. W grudniu 1918 roku, niedługo przez nadejściem bolszewików, opuścił Mińsk, jednak po jego zajęciu przez Wojsko Polskie w sierpniu 1919 roku powrócił do miasta w celu kontynuowania dotychczasowej działalności politycznej. 19 września 1919 roku, jako członek delegacji Konwentu Seniorów Rady BRL, brał udział w spotkaniu z polskim Naczelnikiem Państwa Józefem Piłsudskim w Domu Szlacheckim w Mińsku. W czasie spotkania delegacja zwróciła się do Piłsudskiego o uznanie niepodległości i integralności BRL, umożliwienie odnowienia pracy jej organów, stopniowe przekazywanie władzy w ręce Rady, udzielenie pożyczki, formowanie białoruskiego wojska u boku polskiego i wspólną walkę z bolszewikami. Delegacja nie uzyskała jednak ze strony polskiego przywódcy żadnych zobowiązań.
qas: question: W jaki sposób Jazep Mamońka dołączył do składu kierownictwa BPSR?
answers: text: w wyniku rozłamu w Białoruskiej Socjalistycznej Gromadzie
generative_answer: w wyniku rozłamu w Białoruskiej Socjalistycznej Gromadzie

question: Dlaczego Jazep Mamońka wrócił do Mińska, mimo że uciekł stamtąd wcześniej przed bolszewikami?
answers: text: w celu kontynuowania dotychczasowej działalności politycznej
generative_answer: w celu kontynuowania dotychczasowej działalności politycznej

question: Gdzie odbyło się spotkanie, podczas którego miał okazję rozmawiać z Józefem Piłsudskim?
answers: text: w Domu Szlacheckim w Mińsku
generative_answer: w Domu Szlacheckim w Mińsku

question: O co delegacja Konwentu Seniorów Rady BRL poprosiła polskiego Naczelnika Państwa?
answers: text: uznanie niepodległości i integralności BRL, umożliwienie odnowienia pracy jej organów, stopniowe przekazywanie władzy w ręce Rady, udzielenie pożyczki, formowanie białoruskiego wojska u boku polskiego i wspólną walkę z bolszewikami
generative_answer: uznanie niepodległości i integralności BRL, umożliwienie odnowienia pracy jej organów, stopniowe przekazywanie władzy w ręce Rady, udzielenie pożyczki, formowanie białoruskiego wojska u boku polskiego i wspólną walkę z bolszewikami

question: Czy Józef Piłsudski pozwolił członkom delegacji Konwentu Seniorów Rady BRL otworzyć siedzibę na terenie Polski?
plausible_answers: text: Delegacja nie uzyskała jednak ze strony polskiego przywódcy żadnych zobowiązań
generative_answer: Delegacja nie uzyskała jednak ze strony polskiego przywódcy żadnych zobowiązań