Question: jakiej organizacji nadano kryptonim szare szeregi?

Answer: konspiracyjny Organizacji Harcerzy ZHP

Context: Szare Szeregi – kryptonim konspiracyjny Organizacji Harcerzy ZHP, potocznie także całego Związku Harcerstwa Polskiego, w okresie okupacji niemieckiej podczas II wojny światowej 1939–1945. Szare Szeregi zostały powołane 27 września 1939 w Warszawie przez grono członków Naczelnej Rady Harcerskiej w mieszkaniu Stanisława Borowieckiego, Szefa Głównej Kwatery Męskiej, przy ul. Noakowskiego 12. Szare Szeregi współpracowały z Delegaturą Rządu Rzeczypospolitej Polskiej na Kraj oraz Komendą Główną Armii Krajowej. == Struktura == Organizacja harcerzy opierała się na strukturze przedwojennego ZHP, posługiwano się kryptonimami: * Główna Kwatera – "pasieka", * chorągwie – "ule", * hufce – "roje", * drużyny – "rodziny", * zastępy – "pszczoły". Na czele organizacji harcerzy stał Naczelnik z Główną Kwaterą "Pasieką". Naczelnicy Szarych Szeregów: * Florian Marciniak (27 września 1939 –


Question: co umożliwiają aparaty szparkowe?

Answer: kontrolowanej wymiany gazowej między tkankami wewnętrznymi rośliny i atmosferą.

Context: Aparat szparkowy i szparka (gr. "stoma" jama, szpara) – struktury wielokomórkowe (aparat) lub dwukomórkowe (szparka) pochodzenia epidermalnego roślin służące do kontrolowanej wymiany gazowej między tkankami wewnętrznymi rośliny i atmosferą. == Budowa == Aparaty szparkowe tworzą się we wczesnych stadiach rozwojowych rośliny, już na zawiązkach pędów. Składają się z dwóch komórek szparkowych, między którymi znajduje się otwór – szparka połączona do komory podszparkowej w miękiszu gąbczastym wewnątrz organu. Komórki szparkowe w odróżnieniu od pozostałych komórek epidermy zawierają chloroplasty i są zdolne do przeprowadzania fotosyntezy, nie posiadają natomiast plazmodesm. Na krawędziach komórek szparkowych (od strony szparki) wykształcają się występy ściany komórkowej zwane listwami szparkowymi. Gdy szparka jest zamknięta listwy zachodzą na siebie zamykając przepływ gazów. Komórki szparkowe wraz z listwami pokryte są


Question: jak liczna jest armia niemiecka?

Answer: liczebność wojsk będzie wynosić 350 tys. żołnierzy.

Context: którymi liczebność wojsk będzie wynosić 350 tys. żołnierzy. Niemcy będą mogły posiadać: 4166 czołgów bojowych, 3446 bojowych wozów opancerzonych, 2707 jednostek artylerii o kalibrze powyżej 100 mm, 900 samolotów bojowych, 306 śmigłowców uderzeniowych. W zrealizowanej po 1992 r. reformie, p.n. Bundeswehra 2000, siły zbrojne Niemiec składają z dwóch kategorii: większej części przeznaczonej do obrony terytorium Niemiec i obszaru NATO oraz mniejszej – maksymalnie mobilnych i utrzymujących stałą gotowość bojową sił szybkiego reagowania (7 brygad lądowych, część sił powietrznych i morskich). Łączna liczba żołnierzy wynosiła w 2000 r. ok. 308,4 tys.; zasadnicza służba wojskowa we wszystkich rodzajach wojsk trwała 9 mies.; siły lądowe liczyły 211,8 tys. żołnierzy, marynarka – 26 tys., lotnictwo – 70,5 tys. Do roku 2011 nabór do Bundeswehry


Question: w jakim państwie jest barcelona?

Answer: Hiszpanii

Context: Barcelona (katal. [], hiszp. []) – miasto w północno-wschodniej Hiszpanii, nad Morzem Śródziemnym, około 110 km na południe od grzbietu Pirenejów i granicy hiszpańsko-francuskiej. Stolica prowincji o tej samej nazwie oraz wspólnoty autonomicznej Katalonii. Drugie co do wielkości miasto Hiszpanii, z liczbą mieszkańców wynoszącą 1 620 809 wewnątrz centrum administracyjnego. Cała metropolia ma około 5 milionów mieszkańców. Założona jako rzymskie miasto w starożytności, w średniowieczu Barcelona stała się stolicą Hrabstwa Barcelony i Marchii Hiszpańskiej. Dziś miasto jest jednym z najważniejszych na świecie turystycznych, gospodarczych, targowo-wystawienniczych i kulturalno-sportowych centrów, stając się metropolią o znaczeniu globalnym. Barcelona jest dużym węzłem komunikacyjnym z jednym z największych portów morskich w Europie, międzynarodowym lotniskiem, które obsłużyło w 2019 roku ponad 52 miliony pasażerów, rozbudowaną siecią


Question: jak nazywamy wsparcie finansowe możnych dla twórców?

Answer: Mecenat

Context: Mecenat − opieka wpływowych i bogatych miłośników, amatorów literatury i sztuki nad twórcami. Na ogół wiąże się to z finansowym wspieraniem tych artystów i ich poczynań. Samo określenie wywodzi się od nazwiska Gajusza Cilniusza Mecenasa. Dawny mecenat dworski, królewski, magnacki, kościelny (szczególnie papieski) zastąpiły w czasach współczesnych formy opieki sprawowanej przez wyspecjalizowane instytucje społeczne, np. fundacje państwowe i prywatne. Wielkim mecenasem sztuki w Polsce był Stanisław August Poniatowski. Finansował liczne przedsięwzięcia artystyczne, wielokrotnie zaciągając w tym celu pożyczki. Wiele osób zarzucało mu (jako królowi) trwonienie pieniędzy na sztukę, gdy brakowało funduszy na wojsko oraz inne potrzeby państwa. W ostatnich czasach mecenasem artystów jest zazwyczaj państwo, co prowokuje rozmaite dyskusje na temat praw obu stron.


Question: czym zajmuje się geografia?

Answer: nauka przyrodnicza i społeczna zajmująca się badaniem powłoki ziemskiej (przestrzeni geograficznej), jej zróżnicowaniem przestrzennym pod względem przyrodniczym i społeczno-gospodarczym, a także powiązaniami pomiędzy środowiskiem przyrodniczym a działalnością społeczeństw ludzkich.

Context: Geografia – nauka przyrodnicza i społeczna zajmująca się badaniem powłoki ziemskiej (przestrzeni geograficznej), jej zróżnicowaniem przestrzennym pod względem przyrodniczym i społeczno-gospodarczym, a także powiązaniami pomiędzy środowiskiem przyrodniczym a działalnością społeczeństw ludzkich. Nazwa geografia (gr. γεωγραφία) pochodzi od słów "ge" – „ziemia” i "grapho" – „piszę”. Za twórcę terminu uważa się Eratostenesa z Cyreny. Ze względu na różnorodność przedmiotu geografii i urozmaiconej metodologii częste są dyskusje wokół jej definicji oraz zakresu badawczego; proponuje się używanie w miejsce dotychczasowej nazwy „geografia” terminu „nauki geograficzne”. Definicja według Stanisława Leszczyckiego: "Geografia jest nauką o przestrzennym zróżnicowaniu struktur fizycznogeograficznych i społeczno-ekonomiczno-geograficznych i ich wzajemnym powiązaniu". == Przedmiot badań == Przedmiotem badań geografii jest środowisko geograficzne obejmujące zarówno przyrodę, jak i gospodarkę. Geografia ma więc dwa


Question: kim był kosynier?

Answer: Kosynierzy – żołnierze pieszych formacji ochotniczych i milicyjnych tworzonych na zasadzie pospolitego ruszenia, którzy uzbrojeni byli w kosy bojowe.

Context: Kosynierzy – żołnierze pieszych formacji ochotniczych i milicyjnych tworzonych na zasadzie pospolitego ruszenia, którzy uzbrojeni byli w kosy bojowe. Nazwa zazwyczaj odnosi się do okresu insurekcji kościuszkowskiej choć podobne oddziały brały udział także w innych kampaniach wojennych na terenie Polski. Jednostki te ze względu na improwizowany charakter były charakterystyczne dla działań wojennych o charakterze partyzanckim i powstańczym. Dewizą kosynierów było hasło „żywią i bronią”, które umieszczone było na ich sztandarze. == Historia formacji == Formacja pojawiła się w Polsce po raz pierwszy w czasie insurekcji kościuszkowskiej. Pomysł na formowanie tego rodzaju jednostek przypisuje się Tadeuszowi Kościuszce za broszurą Józefa Pawlikowskiego pt. "„Czy Polacy mogą się wybić na niepodległość”". Ten sam autor już w swojej młodości w anonimowej pracy "„Projekt wzmocnienia


Question: ile dzieci miała królowa elżbieta?

Answer: Mieli czworo dzieci: Karola, Annę, Andrzeja i Edwarda.

Context: służąc w Pomocniczej Służbie Terytorialnej. W listopadzie 1947 roku poślubiła Filipa Mountbattena, byłego księcia Grecji i Danii, a ich małżeństwo trwało 73 lata, aż do jego śmierci w kwietniu 2021 roku. Mieli czworo dzieci: Karola, Annę, Andrzeja i Edwarda. Kiedy w lutym 1952 roku zmarł jej ojciec, Elżbieta – wówczas 25-letnia – została królową siedmiu niezależnych krajów Wspólnoty: Wielkiej Brytanii, Kanady, Australii, Nowej Zelandii, RPA, Pakistanu i Cejlonu (znanego dziś jako Sri Lanka), a także i pozostałą głową Królestw Wspólnoty. Elżbieta panowała jako monarcha konstytucyjna w czasie wielkich zmian politycznych, takich jak konflikt w Irlandii Północnej, decentralizacja w Wielkiej Brytanii, dekolonizacja Afryki oraz przystąpienie Wielkiej Brytanii do Wspólnot Europejskich i wystąpienie z Unii Europejskiej. Liczba jej królestw zmieniała się w


Question: z jakiego metalu sa grosze?

Answer: Moneta jest bita w stali powlekanej mosiądzem

Context: monety znajduje się duża cyfra 1, poniżej poziomy napis: „GROSZ”, nad cyfrą gałązka z liściem dębu. == Nakład == Moneta jest bita w stali powlekanej mosiądzem, na krążku o średnicy 15,5 mm, masie 1,64 grama, z rantem ząbkowanym, według projektów: * Sebastiana Mikołajczaka (awers) oraz * Ewy Tyc-Karpińskiej (rewers), w mennicach: * The Royal Mint oraz * Mennicy Polskiej S.A. Do 2022 roku nakłady monety w poszczególnych latach przedstawiały się następująco: == Opis == Z datą na monecie 2013 i 2014 w obieg wpuszczano jednogroszówki o starym i nowym wzorze awersu. 27 lutego 2019 r. zostały wprowadzone do sprzedaży (obiegu) wersje rocznika 2019 wybite w srebrze (5000 sztuk) i złocie (1000 sztuk) będące częścią zestawów kolekcjonerskich upamiętniających stulecie wprowadzenia złotego.


Question: czym jest utwór?

Answer: dobro niematerialne istniejące niezależnie od rzeczy, na której zostało utrwalone ("corpus mechanicum"), rezultat twórczej pracy człowieka, przedmiot prawa autorskiego.

Context: Utwór (dzieło) – dobro niematerialne istniejące niezależnie od rzeczy, na której zostało utrwalone ("corpus mechanicum"), rezultat twórczej pracy człowieka, przedmiot prawa autorskiego. W różnych państwach obowiązują różne definicje utworu, a prawo międzynarodowe określa tylko minimalne standardy. Nie wszystkie cechy utworu są wymienione wprost w ustawach poszczególnych państw. Niektóre ustawy określają tylko, że przedmiotem prawa autorskiego jest utwór. Inne wymieniają jedynie rodzaje utworów. Pierwszą na świecie ogólną (pojęciową) definicję utworu ukuli polscy prawnicy. Ważną rolę w dookreślaniu pojęcia utworu pełni praktyka i nauka prawa. Największe różnice w definicji wynikają z historii prawa autorskiego i z podziału na system "droit d’auteur" (głównie Europa kontynentalna) oraz system "copyright" (głównie kraje anglosaskie). W systemie "copyright" więcej materiałów spełnia cechy utworu niż w systemie "droit


Question: w co zamieniła się ukochana apollina?

Answer: Dafne wyprosiła u ojca, aby zmienił ją w drzewo wawrzynu.

Context: w mitologii greckiej jedna z nimf; ulubienica Artemidy; ukochana Apollina. Uchodziła za córkę boga Penejosa lub boga Ladona i Gai. Daremnie próbując uciec od zakochanego w niej Apollina, Dafne wyprosiła u ojca, aby zmienił ją w drzewo wawrzynu. Symbol miłości niedostępnej i dziewictwa. == Dafne w kulturze == Temat Dafne interesował twórców kultury od antyku, po czasy współczesne. To właśnie imię tej nimfy stanowi tytuł pierwszej opery w historii (Jacopo Peri, "Dafne"). W XX wieku podjął go w operze na nowo Richard Strauss ("Dafne"). Gian Lorenzo Bernini wyrzeźbił w kamieniu scenę przemiany dziewczyny ("Apollo i Dafne" 1622 – 1625 r.). Nicolas Poussin uwiecznił metamorfozę Dafne na obrazie "Apollo i Dafne" (1625 r.). Słynny opis metamorfozy Dafne podał rzymski poeta Owidiusz:


Question: kto napisał powieść kakao?

Answer: Jorge Amado

Context: Kakao () – druga z powieści brazylijskiego pisarza Jorge Amado, wydana w Rio de Janeiro w 1933 roku. Powieść zapoczątkowuje „cykl kakaowy” ("ciclo do cacau") w twórczości Amado, w którym pisarz opisuje życie społeczności w interiorze stanu Bahia i pracę na plantacjach kakao. Książka była zaliczana do literatury socjalistycznej lub też powieści proletariackiej, stąd była początkowo ocenzurowana. Pierwszy nakład w ilości 2 tys. egzemplarzy został skonfiskowany przez policję, jednak następnego dnia zwolniony, dzięki interwencji ówczesnego ministra spraw zagranicznych Osvaldo Aranhi. Nakład wyczerpał się w ciągu miesiąca. "Kakao" jest pierwszą z cyklu powieści autora na temat codziennego życia społeczności Ilhéus, którego tłem są uprawy kakao. Do tego cyklu należą również takie powieści jak "Ziemia krwi i przemocy" ("Terras do Sem Fim")


Question: kiedy wybrano na papieża jana pawła 2?

Answer: 16 października 1978

Context: Jan Paweł II (, , właśc. ; ur. 18 maja 1920 w Wadowicach, zm. 2 kwietnia 2005 w Watykanie) – polski duchowny rzymskokatolicki, biskup pomocniczy krakowski (1958–1964), a następnie arcybiskup metropolita krakowski (1964–1978), kardynał prezbiter (1967–1978), zastępca Przewodniczącego Konferencji Episkopatu Polski (1969–1978), 264. papież i 6. Suweren Państwa Watykańskiego w latach 1978–2005. Święty Kościoła katolickiego. Poeta i poliglota, a także aktor niezawodowy, dramaturg i pedagog. Filozof historii, fenomenolog, mistyk i przedstawiciel personalizmu chrześcijańskiego. 16 października 1978 został wybrany na papieża przez drugie zgromadzenie kardynałów, po śmierci Jana Pawła I, który zmarł po trzydziestu trzech dniach pontyfikatu. Przyjął imiona Jan Paweł dla uhonorowania swojego poprzednika. Jego wybór na Stolicę Piotrową miał szczególny wpływ na wydarzenia w Europie Wschodniej i w Azji


Question: kiedy zatopił sie titanic?

Answer: 15 kwietnia 1912 r.

Context: tonięcia, natychmiast poszła na dno. Przed zatonięciem pociągnęła ze sobą rufę, zanim ostatecznie się oderwała od części dziobowej. Rufa tonęła wolniej z powodu zgromadzonego wewnątrz powietrza, unoszona pod kątem i przechylona na lewą burtę. Zniknęła pod wodą o godzinie 02:20, 15 kwietnia 1912 r. Wrak statku osiadł po godzinie na dnie Atlantyku, na głębokości ok. 4000 metrów. Rozbitków, którzy uratowali się w szalupach, wzięła na pokład Carpathia, która dopłynęła na miejsce katastrofy o godzinie 4:00 nad ranem. === Statki znajdujące się najbliżej Titanica === === Liczba ofiar === Dane o ofiarach są niejednoznaczne – w zależności od źródeł. Spośród 2208–2228 pasażerów i załogi „Titanica” zginęło ponad 1500 osób. Przeżyło katastrofę tylko około 730. W katastrofie zginęli m.in. kapitan Smith, starszy


Question: ilu kierowców zginęło w f1?

Answer: W sumie zginęło 51 kierowców, trzydziestu trzech podczas weekendu Formuły 1, siedmiu podczas Indianapolis 500, sześciu podczas testów oraz dwunastu podczas wyścigów nie zaliczanych do mistrzostw Formuły 1.

Context: Lista śmiertelnych wypadków w Formule 1 – zawiera wszystkich kierowców, którzy ponieśli śmierć podczas weekendu Formuły 1, lub gdzie indziej za kierownicą bolidu Formuły 1. Nie zawiera osób obsługujących wyścigi, nie są wzięte pod uwagę również sezony przed 1950 rokiem, czyli przed powstaniem Formuły 1. W sumie zginęło 51 kierowców, trzydziestu trzech podczas weekendu Formuły 1, siedmiu podczas Indianapolis 500, sześciu podczas testów oraz dwunastu podczas wyścigów nie zaliczanych do mistrzostw Formuły 1. Piętnastu kierowców zginęło w latach 50., czternastu w 60., dwunastu w 70., czterech w 80. oraz dwóch w ostatnim dziesięcioleciu poprzedniego wieku. Od roku 2000, za kierownicą bolidu F1 życie straciło czterech kierowców. Najwięcej tragicznie zmarłych kierowców (trzynastu) pochodziło z Wielkiej Brytanii. Pierwszy w XXI wieku śmiertelny


Question: w jakim mieście powstała pierwsza pizzeria na świecie?

Answer: Neapolu

Context: wypiek przyprawiony bazylią i serem, a pizzą "ai cecinelli" – placek z rybą. Po pojawieniu się we Włoszech pomidorów (przywiezionych z Ameryki) zaczęto wykorzystywać je do przyprawiania pizzy. Lokale gastronomiczne zwane "pizzeriami" pojawiły się po raz pierwszy w XVIII wieku w Neapolu. Ich popularność była tak duża, że wzbudziły zainteresowanie króla Ferdynanda II Burbona, który odwiedził jeden z nich i tym samym bardzo przyczynił się do wzrostu popularności pizzy. W 1889 roku jeden z kucharzy, Raffaelo Esposito, zadedykował królowej Małgorzacie Sabaudzkiej trzy rodzaje pizzy: "alla mastunicola" (z serem i bazylią), "marinara" (z pomidorami) – te dwa rodzaje były już dobrze znane – oraz nową wersję: z mozzarellą. Ta trzecia pizza najbardziej przypadła do gustu królowej. Według legendy to od jej


Question: ile żyją barany?

Answer: średnia długość życia: około 12 lat

Context: 46–160 kg (do 190 kg owce gisarskie) * wysokość dorosłej owcy w kłębie 63–127 cm * dojrzałość płciowa w wieku kilku miesięcy do jednego roku (zależy od rasy) * długość trwania ciąży: około 148 dni, rodzi się 1 lub 2 młode * wykorzystywane gospodarczo zazwyczaj do 6. roku życia * średnia długość życia: około 12 lat Wymagania: * Woda jest ważnym składnikiem pokarmowym w każdej diecie, dlatego istotne jest dostarczanie dużych ilości świeżej i czystej wody dla owiec. Śnieg może zastąpić wodę w miesiącach zimowych, ale owce będące 6 tygodni przed wykotem muszą mieć codzienny dostęp do świeżej wody. * Owce wymagają niewielkiego schronienia, ponieważ mają wełnę, która je izoluje. Mają tendencję do korzystania z naturalnych wiatrochronów takich jak drzewa,


Question: ile protonów ma węgiel?

Answer: zawiera 6 protonów

Context: Węgiel-14 (symbol: 14C) – promieniotwórczy izotop węgla, odkryty 27 lutego 1940 roku przez Martina Kamena i Sama Rubena. Jądro atomowe 14C zawiera 6 protonów i 8 neutronów. Powstaje w górnych warstwach troposfery i w stratosferze w wyniku pochłonięcia neutronu przez jądro atomu azotu 14N. Neutrony te powstają w wyniku oddziaływania promieniowania kosmicznego (składającego się głównie z protonów) z jądrami atomowymi pierwiastków obecnych w atmosferze. Reakcja powstawania nuklidu węgla-14: : n + → + Powstały węgiel pierwiastkowy jest utleniany do dwutlenku węgla, który wchodzi poprzez fotosyntezę do organicznego obiegu węgla w przyrodzie. Jego radioaktywność sprawia, że jego udział w tkankach w momencie ich powstawania jest największy, a z czasem maleje. Węgiel-14 ulega rozpadowi beta minus tworząc niepromieniotwórczy azot 14N, antyneutrino oraz


Question: gdzie mieściła się siedziba świata młodych?

Answer: Pierwsza siedziba redakcji znajdowała się w kamienicy Bronisława Kryształa przy ul. Mokotowskiej 24 w Warszawie.

Context: Świat Młodych – polskie czasopismo dla młodzieży wydawane w latach 1949–1993 w Warszawie, utworzone z połączenia tygodnika „Świat Przygód” i dwutygodnika „Na Tropie”. == Historia == Pierwszym redaktorem nowo powstałego „Świata Młodych” (podtytuł: pismo młodzieży harcerskiej i szkolnej) został Wojciech Krasucki, późniejszy publicysta ekonomiczny. Do 1954 r. „Świat Młodych” był tygodnikiem; od nr 34 ukazywał się 2 razy w tygodniu. Pierwsza siedziba redakcji znajdowała się w kamienicy Bronisława Kryształa przy ul. Mokotowskiej 24 w Warszawie. Redakcja zajmowała dwa naprzeciwległe mieszkania na piątym piętrze budynku. W czasopiśmie pracowali m.in. Wanda Chotomska (w latach 1949–1951 oraz 1955–1971), Miron Białoszewski, Krystyna Garwolińska, Grzegorz Lasota, Maciej Zimiński i Maria Rzemieniecka. Od października 1956 do 1968 redaktorem naczelnym był pisarz dla dzieci i młodzieży Janusz


Question: jaką funkcję pełniły piramidy?

Answer: Władcy spoczywający w piramidach mieli wracać do świata żywych, aby czerpać z niego energię. Miały być też "miejscami wniebowstąpienia".

Context: wylewał, w pracy kamieniarzy, skalników i robotników pomagali rolnicy (których liczba dochodziła do nawet 10 000). Piramidy były częścią polityki budowlanej faraonów. Władcy spoczywający w piramidach mieli wracać do świata żywych, aby czerpać z niego energię. Miały być też "miejscami wniebowstąpienia". Kształt grobowców miał im w tym pomagać, co znajduje swoje potwierdzenie w "Tekstach piramid". === Historia === Za jedną z pierwszych zachowanych piramid uważa się piramidę schodkową Dżesera, wybudowaną ok. 2650 p.n.e. w Sakkarze koło Memfis. Zakłada się, że w okresie Starego Państwa powstało osiem piramid. Gdy do władzy doszedł Snofru, faraon z IV dynastii, doszło do ewolucji i zaczęto tworzyć piramidy o prostych ścianach. Za panowania VI dynastii siła faraonów osłabła, przez co budowle były mniej solidne, wykonane


Question: kiedy rozpoczyna się rok liturgiczny?

Answer: Rok liturgiczny rozpoczyna się w pierwszą niedzielę adwentu, która przypada między 27 listopada a 3 grudnia.

Context: Rok liturgiczny – przyjęty w danej religii cykliczny podział roku z wyróżnieniem obchodzonych dni świątecznych, obrzędów i innych, związanych z liturgią i teologią danego wyznania. == Rok liturgiczny w Kościele rzymskokatolickim == W Kościele rzymskokatolickim rok liturgiczny to cykl wspomnień historii zbawienia w oparciu o wydarzenia z życia i śmierci Jezusa Chrystusa zawarte w ciągu jednego roku kalendarzowego. Rok liturgiczny rozpoczyna się w pierwszą niedzielę adwentu, która przypada między 27 listopada a 3 grudnia. Ponadto, w cykl wspomnień życia i śmierci Jezusa wpisane są wspomnienia świętych i wydarzeń z życia Kościoła. === Niedziela === Pierwszy dzień każdego tygodnia nazywa się dniem Pańskim. W tym dniu Kościół obchodzi misterium paschalne zgodnie z tradycją apostolską wywodzącą się od samego dnia Zmartwychwstania Chrystusa.


Question: w jakim mieście rozgrywa się akcja katarynki?

Answer: XIX-wiecznej Warszawie

Context: Katarynka – nowela napisana przez Bolesława Prusa w 1880 roku. Akcja utworu dzieje się w XIX-wiecznej Warszawie. == Opis fabuły == Pan Tomasz – z zawodu prawnik – mieszkał w pięknym domu na ulicy Miodowej. Nie miał jednak szczęścia w miłości. Próbował nawiązywać znajomości z różnymi kobietami, lecz po kilku nieudanych próbach zalotnych, postanowił zostać sam. Prawnik kochał cały świat – przyrodę, różne zjawiska, muzykę... Była jednak rzecz, która wprawiała w gniew uznawanego w świecie sądowym człowieka – katarynka. Nie mógł znieść dźwięku wydawanego przez tę maszynę i nigdy nie życzył sobie, aby jakikolwiek kataryniarz wchodził na jego podwórze. Do posiadłości obok wprowadziły się dwie panie z małą, może ośmioletnią dziewczynką. Po jakimś czasie, pan Tomasz spostrzegł, iż dziewczynka jest


Question: kto przewodniczył tymczasowemu rządowi ludowemu republiki polskiej w lublinie?

Answer: Ignacego Daszyńskiego

Context: Tymczasowy Rząd Ludowy Republiki Polskiej (określany również jako „rząd lubelski” oraz „rząd ludowy”) – rada ministrów pod przewodnictwem Ignacego Daszyńskiego, utworzona 7 listopada 1918 r. w Lublinie, przez działaczy lewicy niepodległościowej. Jeden z regionalnych ośrodków władzy w Polsce w 1918 r. Dymisja rządu lubelskiego nastąpiła 11 listopada 1918 r., na ręce Józefa Piłsudskiego. Większość członków rządu Daszyńskiego stanowili działacze PPS oraz PSL „Wyzwolenie”. Siedzibą rządu był pałac Lubomirskich przy placu Litewskim w Lublinie − wcześniej siedziba austro-węgierskiego Generalnego Gubernatorstwa Wojskowego. == Geneza == Rozpad Austro-Węgier i przewidywana klęska Cesarstwa Niemieckiego w 1918 r. przyspieszyła działania różnych ośrodków politycznych na rzecz objęcia władzy na terytorium Polski. Podczas obrad konspiracyjnego XIV Zjazdu Polskiej Partii Socjalistycznej we wrześniu 1918 r. uchwalono, iż należy


Question: jakim gatunkiem literackim jest hobbit?

Answer: Książka jest często nazywana i reklamowana jako powieść fantasy, ale podobnie jak "Piotruś Pan" autorstwa J.M. Barrie i "Królewna i goblin" autorstwa George’a MacDonalda, które stanowiły inspirację dla Tolkiena i zawierają elementy fantasy, jest ona przede wszystkim identyfikowana jako literatura dziecięca.

Context: ich wojenna natura wynika z opisu w Biblii hebrajskiej. Kalendarz krasnoludów wymyślony dla "Hobbita" odzwierciedla kalendarz żydowski. == Gatunek == Książka jest często nazywana i reklamowana jako powieść fantasy, ale podobnie jak "Piotruś Pan" autorstwa J.M. Barrie i "Królewna i goblin" autorstwa George’a MacDonalda, które stanowiły inspirację dla Tolkiena i zawierają elementy fantasy, jest ona przede wszystkim identyfikowana jako literatura dziecięca. Te dwa gatunki nie wykluczają się wzajemnie, tak więc niektóre definicje high fantasy obejmują prace dla dzieci autorstwa takich autorów jak L. Frank Baum, Lloyd Alexander czy dzieła Gene'a Wolfe’a i Jonathana Swifta, które są częściej uznawane za literaturę dla dorosłych. "Hobbit" został nazwany najbardziej popularną spośród wszystkich dwudziestowiecznych książek fantasy napisanych dla dzieci. == Pierwsze wydanie, zmiany ==


Question: kiedy odbyły sie obrady okrągłego stołu?

Answer: Okrągły Stół – negocjacje prowadzone od 6 lutego do 5 kwietnia 1989

Context: Okrągły Stół – negocjacje prowadzone od 6 lutego do 5 kwietnia 1989 przez przedstawicieli władz Polskiej Rzeczypospolitej Ludowej, demokratycznej opozycji oraz stron kościelnych (przedstawiciele Kościoła katolickiego i Kościoła Ewangelicko-Augsburskiego). Prowadzone były w kilku miejscach, a ich rozpoczęcie i zakończenie odbyło się w siedzibie Urzędu Rady Ministrów PRL w Pałacu Namiestnikowskim (obecnie Pałac Prezydencki) w Warszawie. W obradach wszystkich zespołów, podzespołów i grup roboczych brało udział ok. 717 osób (uczestników, ekspertów i obserwatorów). Jedno z najważniejszych wydarzeń w najnowszej historii Polski, od którego rozpoczęły się zmiany ustrojowe Polskiej Rzeczypospolitej Ludowej, w tym częściowo wolne wybory do Sejmu, tzw. wybory czerwcowe. == Geneza Okrągłego Stołu == 3 czerwca 1988 Stanisław Ciosek przedstawił ks. Alojzemu Orszulikowi zarys reformy politycznej, która zakładała częściowo wolne


Question: jakie funkcje pełni prezydent?

Answer: Prezydenta należało m.in.: * desygnowanie Prezesa Rady Ministrów i powoływanie Rady Ministrów * zwoływanie posiedzeń Rady Ministrów * podpisywanie ustaw i rozporządzeń z mocą ustawy wydawanych przez Radę Ministrów * zarządzanie wyborów do Sejmu i Senatu * skracanie kadencji Sejmu w przypadku nieuchwalenia budżetu bądź uchwalenia wotum nieufności dla Rady Ministrów * powoływanie sędziów na wniosek Krajowej Rady Sądownictwa * powoływanie i odwoływanie Prezesa Naczelnego Sądu Administracyjnego i prezesów Sądu Najwyższego * stosowanie prawa łaski * nadawanie orderów i odznaczeń * nadawanie i zwalnianie z obywatelstwa polskiego * zarządzanie referendum.

Context: Prezydenta należało m.in.: * desygnowanie Prezesa Rady Ministrów i powoływanie Rady Ministrów * zwoływanie posiedzeń Rady Ministrów * podpisywanie ustaw i rozporządzeń z mocą ustawy wydawanych przez Radę Ministrów * zarządzanie wyborów do Sejmu i Senatu * skracanie kadencji Sejmu w przypadku nieuchwalenia budżetu bądź uchwalenia wotum nieufności dla Rady Ministrów * powoływanie sędziów na wniosek Krajowej Rady Sądownictwa * powoływanie i odwoływanie Prezesa Naczelnego Sądu Administracyjnego i prezesów Sądu Najwyższego * stosowanie prawa łaski * nadawanie orderów i odznaczeń * nadawanie i zwalnianie z obywatelstwa polskiego * zarządzanie referendum. === Akty prawne Prezydenta RP === Prezydent Rzeczypospolitej wydaje rozporządzenia i zarządzenia w wypadkach przewidzianych ustawami i Konstytucją zaś w zakresie swoich prerogatyw konstytucyjnych wydaje postanowienia publikowane w Monitorze Polskim.


Question: jak przebiega uroczystość weselna?

Answer: przebieg ceremonii rozpoczyna się powitaniem nowożeńców przed domem lub salą weselną. Często rodzice lub gospodarze (właściciele lokalu) wygłaszają specjalnie przygotowaną mowę powitalną. Uroczyste powitanie symbolizuje włączenie pary młodej do rodziny, co jest podkreślane wręczeniem chleba i soli. Następnie para młoda, rodzina i pozostali goście rozpoczynają właściwą ceremonię, która zazwyczaj przebiega według następującego schematu: * toast wzniesiony szampanem i stłuczenie kieliszków przez młodą parę "na szczęście" * wspólne odśpiewania "sto lat" przez weselników * publiczne całowanie się młodej pary przy okrzykach gości "gorzko!, gorzko!" * konsumpcja dań wraz z toastami za pomyślność młodej pary * bal przy muzyce odtwarzanej lub granej "na żywo" przez wynajęty zespół muzyczny lub dj weselnego. * zabawy z udziałem weselników i młodej pary * dzielenie tortu

Context: przebieg ceremonii rozpoczyna się powitaniem nowożeńców przed domem lub salą weselną. Często rodzice lub gospodarze (właściciele lokalu) wygłaszają specjalnie przygotowaną mowę powitalną. Uroczyste powitanie symbolizuje włączenie pary młodej do rodziny, co jest podkreślane wręczeniem chleba i soli. Następnie para młoda, rodzina i pozostali goście rozpoczynają właściwą ceremonię, która zazwyczaj przebiega według następującego schematu: * toast wzniesiony szampanem i stłuczenie kieliszków przez młodą parę "na szczęście" * wspólne odśpiewania "sto lat" przez weselników * publiczne całowanie się młodej pary przy okrzykach gości "gorzko!, gorzko!" * konsumpcja dań wraz z toastami za pomyślność młodej pary * bal przy muzyce odtwarzanej lub granej "na żywo" przez wynajęty zespół muzyczny lub dj weselnego. * zabawy z udziałem weselników i młodej pary * dzielenie tortu


Question: co umożliwiają worki powietrzne u ptaków?

Answer: Zmniejszają ciężar ciała zwierzęcia i ułatwiają oddychanie w locie.

Context: Worki powietrzne ("Sacci pneumatici") – grubościenne pęcherzykowate worki połączone z płucami i rozmieszczone wewnątrz tułowia ptaka, a nawet wchodzące do wnętrza niektórych kości. Zmniejszają ciężar ciała zwierzęcia i ułatwiają oddychanie w locie. Mają również znaczenie w termoregulacji ptaków. Niektóre odnogi oskrzeli ptaków idą wzdłuż płuc aż do ich końca i tam albo kończą się ślepo, albo przechodzą w worki powietrzne. Ściany tych worków są słabo unaczynione, toteż nie biorą udziału w samej wymianie gazowej, ale działają podobnie do miechów , przenosząc powietrze jednokierunkowo przez układ oddechowy, spełniają więc bardzo ważną rolę pomocniczą w oddychaniu. Ptaki nie posiadają przepony, więc zamiast normalnego rozszerzania i kurczenia organów oddechowych, tak jak to się dzieje u ssaków, worki powietrzne pozwalają układowi zachować stałą objętość


Question: do czego służy aparat szparkowy?

Answer: do kontrolowanej wymiany gazowej między tkankami wewnętrznymi rośliny i atmosferą.

Context: Aparat szparkowy i szparka (gr. "stoma" jama, szpara) – struktury wielokomórkowe (aparat) lub dwukomórkowe (szparka) pochodzenia epidermalnego roślin służące do kontrolowanej wymiany gazowej między tkankami wewnętrznymi rośliny i atmosferą. == Budowa == Aparaty szparkowe tworzą się we wczesnych stadiach rozwojowych rośliny, już na zawiązkach pędów. Składają się z dwóch komórek szparkowych, między którymi znajduje się otwór – szparka połączona do komory podszparkowej w miękiszu gąbczastym wewnątrz organu. Komórki szparkowe w odróżnieniu od pozostałych komórek epidermy zawierają chloroplasty i są zdolne do przeprowadzania fotosyntezy, nie posiadają natomiast plazmodesm. Na krawędziach komórek szparkowych (od strony szparki) wykształcają się występy ściany komórkowej zwane listwami szparkowymi. Gdy szparka jest zamknięta listwy zachodzą na siebie zamykając przepływ gazów. Komórki szparkowe wraz z listwami pokryte są


Question: jak długo trwa ciąża krowy?

Answer: Ciąża trwa ok. 280 dni

Context: i krowy jest cielę. Młode osobniki bydła domowego płci męskiej to byczki albo buhajki. Jałówką zaś jest nazywana młoda samica, do pierwszego ocielenia. Wół to wytrzebiony (pozbawiony operacyjnie jąder) buhaj. Samice osiągają dojrzałość płciową już w wieku ok. 6 miesięcy. Ciąża trwa ok. 280 dni; regułą jest jedno młode w miocie. Cykl płciowy trwa u krów ok. 21 dni. Sama ruja jedną dobę lub nieco dłużej. Bydło domowe używane jest do rozpłodu w wieku 15-20 miesięcy. W rozmnażaniu duże znaczenie ma sztuczne unasiennianie. Porody bliźniacze stanowią ok. 2–4% wszystkich. Ubarwienie (maść): jednobarwne, płowe, czarne, rudoczerwone, kawowe, niemal białe albo łaciate. Bydło może być chowane: * na mięso * jako siła robocza * w celu uzyskania mleka. Oprócz tych głównych celów


Question: kim był menelaos?

Answer: w mitologii greckiej król Sparty i uczestnik wojny trojańskiej; jeden z herosów; bohater "Iliady" Homera.

Context: Menelaos (gr. Menélaos, ) – w mitologii greckiej król Sparty i uczestnik wojny trojańskiej; jeden z herosów; bohater "Iliady" Homera. Uchodził za syna Atreusza i Aerope. Był bratem Agamemnona oraz mężem Heleny, z którą miał córkę Hermionę. Po zdobyciu miasta, odzyskawszy Helenę, wrócił z nią do Sparty. Menelaos znajdował się pod opieką bogini mądrości i oręża – Ateny. Żył długo u boku Heleny, która po jego śmierci została wygnana z miasta. Wybaczył Helenie niewierność po latach. Tytułowy bohater (wraz z Odyseuszem, czyli Ulisessem) dramatu Jana Kochanowskiego "Odprawa posłów greckich".


Question: w którym roku odbyła się bitwa pod grunwaldem?

Answer: 15 lipca 1410 roku

Context: Bitwa pod Grunwaldem (zwana w języku niemieckim pierwszą bitwą pod Tannenbergiem "„Schlacht bei Tannenberg”", a w języku litewskim bitwą pod Żalgirisem "„Žalgirio mūšis”") – jedna z największych bitew w historii średniowiecznej Europy (pod względem liczby uczestników), stoczona na polach pod Grunwaldem 15 lipca 1410 roku, w czasie trwania wielkiej wojny między siłami zakonu krzyżackiego, wspomaganego przez rycerstwo zachodnioeuropejskie (głównie z Czech, z wielu księstw śląskich, z Pomorza Zachodniego i z pozostałych państw Świętego Cesarstwa Rzymskiego) oraz Prusów i chorągwiami prywatnymi (między innymi chorągiew z Nowogrodu Wielkiego księcia Lingwena Semena), pod dowództwem króla Polski Władysława II Jagiełły i wielkiego księcia litewskiego Witolda. Bitwa ta zakończyła się zwycięstwem wojsk polsko-litewskich i pogromem sił krzyżackich, nie została jednak wykorzystana do całkowitego zniszczenia zakonu.


Question: kto rządzi we włoszech?

Answer: Prezydent Republiki i Rada Ministrów.

Context: Ustrój polityczny Włoch opiera się na uchwalonej 22 grudnia 1947 "Konstytucji Republiki Włoskiej" oraz ustawach konstytucyjnych. Włochy są demokratyczną republiką parlamentarną z elementami demokracji bezpośredniej. Na straży przestrzegania ustawy zasadniczej stoi Sąd Konstytucyjny. Do głównych zasad systemu politycznego należą republikanizm, demokracja, parlamentaryzm, decentralizacja, praworządność oraz silna pozycja praw i wolności jednostki. Władzę ustawodawczą sprawuje dwuizbowy Parlament, a wykonawczą Prezydent Republiki i Rada Ministrów. Sądownictwo powszechne należy do sędziów pokoju, trybunałów zwykłych, sądów apelacyjnych i Sądu Kasacyjnego. Gwarantem ich autonomiczności i niezawisłości jest Najwyższa Rada Sądownictwa. System uzupełniają sądy administracyjne – regionalne trybunały administracyjne i Rada Stanu oraz prokuratura, związana z sądownictwem powszechnym. Formalnie jednak konstytucja nie wypowiada się o monteskiuszowskiej zasadzie trójpodziału władzy. Kraj podzielony jest na dwadzieścia regionów, w


Question: ile pięter miała akademia pana kleksa?

Answer: trzypiętrowy

Context: Akademia pana Kleksa – książka dla dzieci napisana przez Jana Brzechwę i wydana w 1946 roku. Jest to historia dwunastoletniego, niesfornego, rudego Adasia Niezgódki, który zostaje umieszczony w tytułowej akademii wraz z dwudziestoma trzema innymi chłopcami – wszyscy o imionach zaczynających się na literę A. Opiekuje się nimi pan Kleks z pomocą Mateusza – uczonego szpaka, który wymawia jedynie końcówki wyrazów. Kontynuacją fantastycznych opowieści Jana Brzechwy o panu Kleksie są: "Podróże pana Kleksa" oraz "Tryumf pana Kleksa". == Opis fabuły == Akademia znajduje się przy ulicy Czekoladowej. Zajmuje kolorowy, trzypiętrowy gmach. Na parterze mieszczą się sale szkolne, na pierwszym piętrze są sypialnie oraz jadalnia, na drugim mieszka pan Kleks i uczony szpak Mateusz, a na trzecim pan Kleks przechowuje swoje


Question: jakiej wielkości jest komórka jajowa?

Answer: jest stosunkowo duża i nieruchoma.

Context: Komórka jajowa, jajo (łac. "ovum") – gameta żeńska u zwierząt i roślin. Cytoplazma komórki jajowej jest nazywana ooplazmą. U zwierząt komórka jajowa powstaje w wyniku oogenezy w jajniku i jest stosunkowo duża i nieruchoma. Komórka jajowa może zostać zapłodniona przez plemnik, co prowadzi do powstania zygoty. Czasami spermatozoid tylko pobudza jajo do rozwoju, ale bez zapłodnienia (pseudogamia). == Morfologia == Komórki jajowe zwierząt są mało zróżnicowane morfologicznie, a ewentualne różnice dotyczą przede wszystkim wielkości, ilości materiału zapasowego oraz jego lokalizacji. W komórce jajowej znajdują się mitochondria, więc mitochondrialny DNA jest dziedziczone tylko po matce (główka spermatozoidu nie zawiera mitochondriów). Podział komórek jajowych ze względu na ilość substancji zapasowych: :* jajo alecytalne :* jajo mezolecytalne :* jajo oligolecytalne :* jajo polilecytalne


Question: kiedy odkryto amerykę?

Answer: w 1492 r.

Context: Odkrycie Ameryki – popularne określenie faktu dotarcia Krzysztofa Kolumba do tego kontynentu, w 1492 r. W rzeczywistości pierwszymi ludźmi, którzy dotarli do kontynentu amerykańskiego, byli członkowie społeczności łowieckich, przybyłych z Azji przez Beringię w czasie zlodowacenia, między 40 000 a 17 000 lat temu. Za pierwszego przedstawiciela cywilizacji europejskiej, który dotarł do Ameryki, uznaje się Leifa Erikssona (na początku XI w.). == Historia == Udoskonalenia dokonane w pierwszej połowie XV w. w budowie statków (karawela) i nawigacji morskiej (np. wynalezienie busoli magnetycznej, usprawnienie astrolabium do ustalania szerokości geograficznej) zwiększyły znacznie zasięg i możliwości transportowe żeglugi morskiej. Rozpoczęła się era podróży oceanicznych do coraz dalszych krajów i lądów, dotąd Europejczykom nieznanych. Pionierską rolę w tej dziedzinie w XV w. odegrały zwłaszcza


Question: co robią wszy?

Answer: Żywią się krwią wysysaną po nakłuciu skóry żywiciela.

Context: Wszy (Anoplura) – podrząd owadów wtórnie bezskrzydłych, zaliczany do podgromady owadów uskrzydlonych, obejmujący gatunki pasożytujące na ssakach, w tym na ludziach. Wywołuje u nich chorobę pasożytniczą zwaną wszawicą. == Opis == Do wszy należą owady niewielkich rozmiarów, od 0,35 do 6 mm długości, silnie spłaszczone grzbietowo-brzusznie, pozbawione skrzydeł, okryte skórzastym, chitynowym pancerzem o ściśle zrośniętych segmentach. Mają zredukowane oczy, krótkie czułki, kłująco-ssące narządy gębowe, odnóża przednie i środkowe wyspecjalizowane w poruszaniu się wzdłuż włosa, odnóża środkowe i tylne wyposażone są w pazurki czepne, dzięki którym wesz może utrzymać ciężar 2000 razy przewyższający ciężar jej ciała. Żywią się krwią wysysaną po nakłuciu skóry żywiciela. Samice wszy są większe od samców, jaja, tzw. gnidy przyklejają do włosów. Po ok. 6 dniach z


Question: skąd pochodzi określenie cesarz?

Answer: Termin „cesarz” pochodzi od przydomka (ostatniego członu nazwiska) dyktatora Republiki Rzymskiej Gajusza Juliusza Cezara.

Context: Cesarz (od ) – monarcha, któremu przypisuje się rangę i honor wyższe od króla. == Pochodzenie tytułu == Termin „cesarz” pochodzi od przydomka (ostatniego członu nazwiska) dyktatora Republiki Rzymskiej Gajusza Juliusza Cezara. Pierwszym władcą, którego uznaje się za cesarza, jest Oktawian August, który używał tytułów: imperator (co znaczy "wódz", "zwierzchnik armii") i august („obdarzony autorytetem przez bogów w drodze auspicjów”, „święty”). Wbrew obiegowym opiniom termin "Cezar", używany przez Oktawiana Augusta nie stanowił nazwy godności, ale funkcjonował jako nazwisko rodowe, co było spowodowane faktem, iż jako adoptowany syn Juliusza Cezara odziedziczył jego nazwisko (przed adopcją nazywał się Gajusz Oktawiusz, po adopcji – Gajusz Juliusz Cezar Oktawianus). Nazwisko to naturalną koleją rzeczy dziedziczyli potomkowie Augusta, czyli kolejni władcy z dynastii julijsko-klaudyjskiej. Linia


Question: jaki organ wytwarza żółć?

Answer: wątroby

Context: Żółć (łac. "bilis" lub "fel", gr. "chole") – płynna wydzielina wątroby kręgowców uczestnicząca w trawieniu i wchłanianiu tłuszczów. Żółć wspomaga trawienie poprzez udział w rozkładzie tłuszczów oraz poprzez zapewnienie optymalnego pH dla enzymów trzustkowych i enzymów jelitowych. Jest to wodny roztwór o brunatnożółtej lub zielonej barwie i gorzkim smaku. Jest wytwarzana przez hepatocyty, z których zostaje wydzielona jako żółć kanalikowa. Zawiera kwasy żółciowe, fosfolipidy, pozostałości błony komórkowej, cholesterol oraz produkty rozkładu porfiryn hemu – barwniki żółciowe (np. bilirubina), a także leki i toksyny. Nabłonek kanalików wyprowadzających zmienia skład żółci, wzbogacając ją o dwuwęglany, elektrolity i wodę. Kanalikami żółć dostaje się do pęcherzyka żółciowego, gdzie jest odwadniana i magazynowana. Treść pokarmowa bogata w tłuszcze powoduje uwolnienie żółci z pęcherzyka do dwunastnicy.


Question: kto wynalazł druk?

Answer: choć wynalazcą druku był Gutenberg, to dużą rolę w jego doskonaleniu miał Johann Fust, a w upowszechnieniu Peter Schöffer.

Context: podania jednak jego nazwiska. Trzy lata później w wydanym w Paryżu druku "Ortograhia" Gasparina Barzizziego Fichet napisał: O Gutenbergu jako wynalazcy druku wspominali także w pracach XV-wiecznych następujący autorzy: Riccobaldus Ferrariensis w "Chronica summorum pontificum imperatorumque" (1474), Jacobus Philippus Foresti w "Supplementum chronicarum" (1483), Matteo Palmieri, Bossius Donatus, Baptista Fulgosus, Adam Werner von Themar, Johannes Herbst, Jacob Wimpfeling oraz Adam Gelthus. Johannes Trithemius stwierdził natomiast w pracy "Chronicon Sponheimense" (1495–1509), że choć wynalazcą druku był Gutenberg, to dużą rolę w jego doskonaleniu miał Johann Fust, a w upowszechnieniu Peter Schöffer. Później jednak w kręgu rodziny Schöffera zaczęto marginalizować rolę Gutenberga, przypisując wynalazek druku Fustowi i Schöfferowi, tę wersję rozpowszechniał zwłaszcza wnuk pierwszego i syn drugiego, Johannes Schöffer, także drukarz. W


Question: skąd pochodzi elon musk?

Answer: Pochodzi z Południowej Afryki.

Context: Elon Reeve Musk (wym. //; ur. 28 czerwca 1971 w Pretorii) – przedsiębiorca, założyciel lub współzałożyciel przedsiębiorstw PayPal, SpaceX, Tesla, Neuralink i Boring Company. Pochodzi z Południowej Afryki, mieszka i pracuje w Stanach Zjednoczonych (posiada obywatelstwo południowoafrykańskie, kanadyjskie oraz amerykańskie). Dyrektor generalny i techniczny w SpaceX, dyrektor generalny i główny architekt w Tesla Inc. W styczniu 2021 został uznany najbogatszym człowiekiem świata przez magazyn „Forbes” i agencję Bloomberg. Od października 2022 właściciel Twittera. == Życiorys == === Dzieciństwo i edukacja === Pochodzi z Południowej Afryki. Urodził się i wychował w stołecznej Pretorii w mieszanej narodowościowo białej rodzinie. Jego ojciec, inżynier Errol Musk, jest rodowitym Afrykanerem, natomiast matka, modelka i dietetyczka Maye Musk jest Południowoafrykanką urodzoną w Kanadzie. Kiedy miał 10


Question: w jakim województwie jest bydgoszcz?

Answer: województwa kujawsko-pomorskiego

Context: Bydgoszcz (, niem. "Bromberg") – miasto na prawach powiatu w północnej Polsce, siedziba wojewody i jednostek mu podporządkowanych oraz największe miasto województwa kujawsko-pomorskiego. Stolica Księstwa bydgosko-wyszogrodzkiego, Obwodu Nadnoteckiego, Departamentu, Rejencji oraz województw: pomorskiego, bydgoskiego i ponownie bydgoskiego. Położone na styku czterech makroregionów Pojezierzy Południowobałtyckich, nad rzeką Brdą i Kanałem Bydgoskim, od wschodu graniczy z Wisłą, która poprzez Przełom Fordoński zwraca się ku Morzu Bałtyckiemu. Miasto położone jest częściowo w pradolinie rzeki Brdy. Ciągnie się od Łąk Nadnoteckich aż po Wisłę, gdzie Brda ma swoje ujście. Od strony południowej i północnej usytuowane są pasma wysoczyzn. Bydgoszcz jest jednym z największych miast w Polsce, zajmuje 8. miejsce pod względem liczby ludności (337 666 mieszkańców w dniu 31 XII 2021 r.). Duży ośrodek


Question: przy jakiej ulicy znajduje się stadion białystok jagiellonii?

Answer: ul. Słoneczn

Context: Stadion Miejski w Białymstoku – stadion piłkarski znajdujący się w Białymstoku przy ul. Słonecznej 1. Na tym stadionie rozgrywane są spotkania, grającej w ekstraklasie, Jagiellonii Białystok. == Historia == Stadion Miejski (wówczas Gwardii, a od 1991 r. Hetmana Białystok) został oddany do użytku w roku 1971. Początkowo na jego trybunach mogło zasiąść 15 tys. osób. Po dwóch latach obiekt zmodernizowano, podniesiono trybuny, a jego pojemność zwiększyła się do około 30 tys. miejsc. W owym okresie był to jeden z dziesięciu największych i najnowocześniejszych stadionów w Polsce. Pod koniec lat 80. XX w., rozgrywała spotkania na tym obiekcie, przy ponad dwudziestotysięcznej publiczności, grająca w ekstraklasie Jagiellonia. W latach 90. XX w. obiekt niszczał, będąc jedynie areną zmagań grającego w IV bądź


Question: kim był lucjan rydel?

Answer: poeta, prozaik i dramatopisarz okresu Młodej Polski.

Context: Lucjan Antoni Feliks Rydel (ur. 17 maja 1870 w Krakowie, zm. 8 kwietnia 1918 w Bronowicach Małych) – poeta, prozaik i dramatopisarz okresu Młodej Polski. == Życiorys == Był synem Lucjana (okulisty, profesora i rektora Uniwersytetu Jagiellońskiego) i Heleny z Kremerów oraz wnukiem Józefa Kremera. W 1888 zdał egzamin dojrzałości w C. K. Gimnazjum św. Jacka w Krakowie. W latach 1888–1894 studiował na Wydziale Prawa UJ – studia te podjął na stanowcze życzenie ojca. Po uzyskaniu stopnia doktora poświęcił się twórczości literackiej i zagadnieniom z dziedziny historii i historii sztuki. Jesienią 1895 zamieszkał w Warszawie. Publikował felietony i artykuły z historii sztuki oraz krytyki literackie na łamach gazet warszawskich i krakowskich, między innymi w "Gazecie Polskiej". W 1896 uzyskał stypendium


Question: co znaleziono w mieszkaniu jeffrey dahmer?

Answer: policja znalazła jeszcze zakonserwowane w formalinie ludzkie dłonie i inne części ciała, które były w słoikach i dużej beczce, oraz jedenaście ludzkich czaszek, niektóre pomalowane szarą farbą mającą imitować plastik. Ponadto w jego szafie odkryto kompletny ludzki szkielet.

Context: zaatakować. Jeden z funkcjonariuszy obezwładnił go, a drugi zaczął przeszukiwać jego mieszkanie. W pokoju, na biurku, znalazł porozrzucane fotografie, które przedstawiały różne stadia ćwiartowania ludzkich zwłok. Następnie policjant w lodówce Dahmera znalazł odciętą ludzką głowę. Dahmer został przewieziony do aresztu. Podczas późniejszego przeszukania mieszkania Dahmera, policja znalazła jeszcze zakonserwowane w formalinie ludzkie dłonie i inne części ciała, które były w słoikach i dużej beczce, oraz jedenaście ludzkich czaszek, niektóre pomalowane szarą farbą mającą imitować plastik. Ponadto w jego szafie odkryto kompletny ludzki szkielet. == Proces == Jeffrey Lionel Dahmer został oskarżony o 17 morderstw, zarzuty zredukowano później do 15. Materiał procesowy był tak obszerny, że prokurator nawet nie oskarżył go o usiłowanie morderstwa ostatniego mężczyzny. Proces rozpoczął się w styczniu


Question: czym była rada ministrów?

Answer: konstytucyjny kolegialny organ władzy wykonawczej w Polsce.

Context: Rada Ministrów (zwyczajowo rząd) – konstytucyjny kolegialny organ władzy wykonawczej w Polsce. == Historia nazwy == Po raz pierwszy polski rząd został określony terminem „Rada Ministrów” w Konstytucji Księstwa Warszawskiego (1807). Ustawa Konstytucyjna Królestwa Polskiego (1815) zmieniła termin „Rada Ministrów” na „Rada Administracyjna”. Ponownie Radą Ministrów został nazwany rząd polski w "dekrecie Rady Regencyjnej o tymczasowej organizacji władz naczelnych w Królestwie Polskiem" [sic] z 3 stycznia 1918 i ta nazwa obowiązuje do dziś. Zgodnie z art. 1 ustawy z dnia 8 sierpnia 1996 r. o Radzie Ministrów równorzędnym określeniem tego organu jest słowo "Rząd". == Rada Ministrów według Konstytucji z 1997 r. == === Organizacja === Zgodnie z obowiązującą Konstytucją Rzeczypospolitej Polskiej z dnia 2 kwietnia 1997 Rada Ministrów składa


Question: co to maszyna parowa?

Answer: Maszyna parowa − parowy silnik tłokowy.

Context: Maszyna parowa − parowy silnik tłokowy. Czasem do maszyn parowych zalicza się pompy parowe powstałe przed silnikiem tłokowym. Za wynalazcę maszyny parowej uważa się Jamesa Watta, który w 1763 roku udoskonalił atmosferyczny silnik parowy zbudowany wcześniej przez Thomasa Newcomena. == Działanie silnika parowego == Spalając pod napełnionym kotłem drewno bądź węgiel, doprowadzano wodę do wrzenia. Wytworzona w ten sposób para była doprowadzana przez układ rozrządu do cylindra. Tłok wprawiany był w ruch poprzez naprzemienne wpuszczanie będącej pod wysokim ciśnieniem pary do przedniej i tylnej części cylindra (rozdzielonych tłokiem). Następnie za pośrednictwem korbowodu przenoszono wytworzoną energię na wał korbowy i koło zamachowe. W celu stabilizacji obrotów w maszynach parowych używany był regulator odśrodkowy. == Sprawność == Pierwsze silniki były zasilane parą


Question: kto namalował pochodnie nerona?

Answer: Siemiradzki

Context: Pochodnie Nerona (inny tytuł Świeczniki chrześcijaństwa) – obraz olejny autorstwa Henryka Siemiradzkiego o wymiarach 385 × 704 cm, namalowany w roku 1876 w Rzymie. Dziełem malarza o podobnej tematyce jest powstała 20 lat później "Dirce chrześcijańska". == Historia == Po raz pierwszy obraz zaprezentowano w maju i czerwcu 1876 roku w Akademii Świętego Łukasza w Rzymie. W otwarciu wystawy wziął udział ambasador Rosji i minister oświecenia Królestwa Włoch. Dochód z biletów Siemiradzki przekazał na wsparcie budowę Pałacu Wystawienniczego (Palazzo delle Esposizioni) przy via Nazionale. W tym samym roku pokazywano go jeszcze na wystawach w Monachium, Wiedniu, a w następnym w Berlinie, Warszawie i Petersburgu. W 1878 roku został wystawiony we Lwowie, a potem w pawilonie rosyjskim na wystawie światowej w


Question: jaką śmiercią zginął neron?

Answer: Neron popełnił samobójstwo

Context: nazwę "Złoty Dom". Według Tacyta Neron, chcąc odciągnąć od siebie podejrzenia, winą za pożar obarczył zamieszkujących w Rzymie chrześcijan, co stało się przyczyną fali krwawych represji. O owych represjach wspomina Swetoniusz: „Ukarano torturami chrześcijan, wyznawców nowego i zbrodniczego zabobonu”. === Śmierć Nerona === Despotyzm Nerona wywoływał coraz większe niezadowolenie w kręgach arystokracji, patrycjuszów i bogatych warstwach społecznych. W marcu w Galii zbuntował się przeciwko niemu Windeks, powstania wybuchły w Hiszpanii i Judei. Już na początku kwietnia 68 r. wojska w Hiszpanii obwołały cesarzem Galbę. Jak podaje rzymski historyk Eutropiusz: "„Świat rzymski go przeklął i wszyscy jednocześnie opuścili, a senat uznał go za wroga”". Opuszczony nawet przez gwardię pretoriańską, zdradzony przez najbliższych współpracowników, Neron popełnił samobójstwo 9 czerwca. Jego ostatnie słowa


Question: jak nazywa się język głuchoniemych?

Answer: polskim językiem migowym

Context: nazywanego wówczas jeszcze polskim językiem migowym zostały zawarte w pierwszym słowniku języka migowego wydanym w roku 1879 (J. Hollak, T. Jagodziński, "Słownik mimiczny dla głuchoniemych i osób z nimi styczność mających", Warszawa 1879). Polski język migowy wykorzystuje jednoręczny alfabet manualny starofrancuskiego języka migowego, przez co wydaje się być powiązany z francuskim językiem migowym. Może też mieć cechy wspólne z rosyjskim i niemieckim językiem migowym co jest związane z historią Polski z okresu zaborów, gdy rusyfikacja i germanizacja znacząco wpływały na język polski, a także może posiadać zapożyczenia z języka migowego używanego w zaborze austriackim. Przez ponad 100 lat, od połowy XIX w. do połowy lat 80. XX wieku, w edukacji głuchych dominowała doktryna oralistyczna. Według niej głusi mieli uczyć się


Question: kiedy imieniny obchodzi fabiola?

Answer: Fabiola imieniny obchodzi 27 grudnia.

Context: Fabiola — imię żeńskie, pierwotnie zdrobniała forma imienia Fabia. Patronką tego imienia jest św. Fabiola, matrona rzymska, wdowa (IV wiek). Fabiola imieniny obchodzi 27 grudnia. == Osoby noszące imię Fabiola == * Fabiola de Mora — królowa belgijska * Fabiola Zuluaga — tenisistka kolumbijska * Święta Fabiola — święta Kościoła katolickiego


Question: kim był jarosław bieniuk?

Answer: polski piłkarz występujący na pozycji obrońcy, reprezentant Polski.

Context: Jarosław Bieniuk (ur. 4 czerwca 1979 w Gdańsku) – polski piłkarz występujący na pozycji obrońcy, reprezentant Polski. == Kariera klubowa == Karierę rozpoczynał w sezonie 1994/95, występując w zespole Ogniwo Sopot. W następnym roku przeniósł się do Lechii Gdańsk. === Amica Wronki === Przed sezonem 1998/1999 przeniósł się do Amiki Wronki. W polskiej ekstraklasie debiutował 22 maja 1999 w spotkaniu Amiki Wronki z Polonią Warszawa, zakończonym zwycięstwem wronczan 1:0. Wywalczył też z Amiką Puchar Polski. W sezonie 1999/2000 stał się podstawowym graczem drużyny. Zagrał w niej 21 meczów ligowych (6. miejsce w Ekstraklasie) oraz zdobył kolejny Puchar Polski (w finale Amica pokonała w dwumeczu Wisłę Kraków – 2:2 i 3:0). W sezonie 2000/2001 strzelił swoją pierwszą bramkę w Ekstraklasie, w


Question: kiedy powstała grecja?

Answer: między VIII a VI w. p.n.e.

Context: m.in. miasta Efez i Milet. „Właściwa” starożytna Grecja ukształtowała się między VIII a VI w. p.n.e. Uformowały się wówczas państwa-miasta, terytorialne wspólnoty obywateli zwane polis. Powstał alfabet, pierwsze zbiory praw, umocniła się wspólnota kulturowa Greków, bazująca na wspólnocie języka, religii i tradycji zawartej w poematach epickich takich jak Iliada i Odyseja, a także na uznaniu ogólnogreckich ośrodków kultu: Zeusa w Olimpii oraz Apollina w Delos i w Delfach, igrzysk w Olimpii i wyroczni delfickiej. Emigracja ludności poszukującej lepszych warunków życia zaowocowała powstaniem kolonii greckich w całym basenie Morza Śródziemnego (Italia, Sycylia, tereny dzisiejszej Francji i Hiszpanii, Libii, Egiptu, Cypru i pd. Turcji) oraz nad Morzem Czarnym. Pod koniec tego okresu ustaliła się ostatecznie odmienność ustrojowa największej polis Sparty, stale zagrożonej


Question: kiedy człowiek stanął po raz pierwszy na księżycu?

Answer: 21 lipca 1969 o 2:56 UTC

Context: Apollo 8, a przede wszystkim dowódcą Apollo 11 i pierwszym człowiekiem stąpającym po Księżycu (21 lipca 1969 o 2:56 UTC). Był zastępcą administratora do spraw aeronautyki przy NASA od lipca 1970 do sierpnia 1971, gdy złożył rezygnację w celu pozostania profesorem inżynierii aeronautycznej na Uniwersytecie Cincinnati. Był członkiem Narodowej Komisji do Spraw Przestrzeni (National Commission on Space) od 1985 do 1986 roku, oraz Prezydenckiej Komisji Badającej Przyczyny Katastrofy Wahadłowca Challenger w 1986 roku. Od 1992 do 2002 pełnił funkcję prezesa firmy awioniki AIL Technologies. Na pytanie, czy człowiek powinien wylądować na Księżycu, odpowiedział: Odznaczony m.in. Prezydenckim Medalem Wolności, Medalem Lotniczym, Congressional Space Medal of Honor oraz NASA Distinguished Service Medal. Posiadał złotą odznakę Fédération Aéronautique Internationale (FAI). Był członkiem Stowarzyszenia


Question: kiedy czesi przyjeli chrzest?

Answer: W 925

Context: i młodszym Świętopełkiem II wkrótce rozpadło się. Na gruzach Wielkich Moraw około roku 895 powstało pierwsze państwo czeskie, rządzone przez Spycigniewa I z lokalnej dynastii Przemyślidów, który uznał zwierzchnictwo Franków. == Państwo Przemyślidów == W 925 nowy władca Czech Wacław I przyjął chrześcijaństwo z królestwa wschodniofrankijskiego. W 935 jego brat Bolesław dokonał przewrotu, w wyniku którego książę zginął, a Bolesław został władcą, zmieniając orientację polityczną: rozluźnił więzi z Frankami oraz zahamował działalność zachodnich misjonarzy. Władza Bolesława prócz Czech i Moraw sięgała Słowacji, Śląska i Małopolski. W 965 córka Bolesława, Dobrawa została żoną księcia Polan, Mieszka I, pieczętując sojusz obu władców. Zabity Wacław został uznany za męczennika przez Kościół i wyniesiony na ołtarze, natomiast Bolesław zyskał przydomek „Srogi”. W 950 król


Question: gdzie powstała demokracja?

Answer: Pierwsza demokracja powstała właśnie w Atenach

Context: Namibia, Panama, Papua-Nowa Gwinea, Paragwaj, Peru, Polska, Portugalia, Południowa Afryka, Republika Zielonego Przylądka, Rumunia, Salwador, Serbia, Słowacja, Słowenia, Sri Lanka, Surinam, Tajlandia, Tajwan, Timor Wschodni, Trynidad i Tobago, Węgry, Włochy, Zambia. == Historia == === Starożytność === Termin „demokracja” wywodzi się ze starożytnej myśli politycznej i filozoficznej i pojawił się po raz pierwszy w Atenach. Pierwsza demokracja powstała właśnie w Atenach pod przywództwem Klejstenesa w latach 508–507 roku p.n.e. Stąd też Klejstenesa nazywa się niekiedy „ojcem demokracji ateńskiej”. Demokracja ateńska miała formę demokracji bezpośredniej, o dwóch cechach charakterystycznych: losowym wyborze obywateli na niektóre urzędy administracyjne i sądowe, oraz Zgromadzenie Ludowe (Eklezję) o uprawnieniach prawodawczych, składające się z wszystkich obywateli. Z obywatelstwa wykluczone były kobiety, niewolnicy, cudzoziemcy (μέτοικοι, metojkowie) i chłopcy


Question: na co jest antidotum?

Answer: zdolność neutralizacji lub zmniejszenia toksyczności trucizny.

Context: Odtrutka, antidotum – substancja mająca zdolność neutralizacji lub zmniejszenia toksyczności trucizny. Jej działanie najczęściej polega na tworzeniu z trucizną niewchłanialnego lub mniej toksycznego związku chemicznego. Wyróżnia się odtrutki swoiste (skierowane przeciw konkretnej truciźnie) i nieswoiste (ogólne, na przykład mleko lub węgiel aktywny przy zatruciach doustnych). W dawnej medycynie uważano, że może istnieć uniwersalna odtrutka. Zdolność taką przypisywano teriakowi. == Klasyfikacja odtrutek == Odtrutki swoiste (z przykładami) * substancje przeprowadzające truciznę w związki nierozpuszczalne lub chelatowe. Wiążą się z trucizną obecną w ustroju, dezaktywując ją. ** wersenian dwusodowo-wapniowy – w zatruciach metalami ciężkimi ** dimerkaprol i penicylamina – w zatruciach niektórymi metalami * reaktywatory – substancje normalizujące procesy metaboliczne, uwalniające zablokowany enzym przez wiązanie się z toksyną obecną w ustroju **


Question: kto pomagał władcy egiptu w sprawowaniu rządów?

Answer: Od czasów panowania II dynastii władcę zajętego nadzorem nad armią i obowiązkami religijnymi w sprawach administracyjnych wyręczał wezyr.

Context: armię, politykę budowlaną i kultową. === Monarchia === Dziedzicznymi władcami starożytnego Egiptu byli faraonowie. Ich władza miała charakter absolutny i silnie usankcjonowany religijnie. Faraon był bowiem nie tylko królem, głównodowodzącym armią i najwyższym kapłanem, ale zarazem ziemskim wcieleniem boga Horusa (uosabiającego Egipt), który w konsekwencji po śmierci sam stawał się bogiem. Miało to swoje odzwierciedlenie w egipskim budownictwie religijnym, którego najbardziej okazałymi budowlami były monumentalne grobowce panujących. Ta zależność powodowała również silne powiązanie władcy z klerem określonych bóstw oraz silną centralizację władzy opartą o hierarchię społeczną. === Administracja === Od czasów panowania II dynastii władcę zajętego nadzorem nad armią i obowiązkami religijnymi w sprawach administracyjnych wyręczał wezyr. Był to urzędnik centralny (w okresie Średniego i Nowego Państwa dwóch, po jednym


Question: jaki utwór nazywamy balladą?

Answer: gatunek synkretyczny, łączący w sobie cechy liryki (nastrojowość, emocjonalność), epiki (fabuła, narrator) i dramatu (dialogi), którego tematem są niezwykłe wydarzenia.

Context: Ballada – gatunek synkretyczny, łączący w sobie cechy liryki (nastrojowość, emocjonalność), epiki (fabuła, narrator) i dramatu (dialogi), którego tematem są niezwykłe wydarzenia. Jej nazwa pochodzi od włoskiego "ballare" (tańczyć), co wskazuje na włosko-prowansalskie początki (zobacz: balada). Romantyczna ballada nawiązuje do ludowych pieśni, które między XIII a XIV w. pojawiły się w Danii i Szkocji. Pod koniec XVIII w. odkryli je miłośnicy folkloru. Wkrótce ballada stała się ulubionym gatunkiem poetów. Jej romantyczna forma wyróżnia się śpiewnością wiersza, nastrojowością, tajemniczością niejasno zarysowanych zdarzeń z interwencją złowrogich sił nadzmysłowych. Uwydatnieniu sensacyjności sprzyja konstrukcja narratora – zdziwionego światem, który przedstawia. Ballada była charakterystyczna dla epoki romantyzmu. Cechy ballad romantycznych: * ludowość (obecność ludu – mieszkańców wsi, symbolika ludowa), * liczne dialogi w balladach poświęconych


Question: ile dzieci posiada królowa elżbieta?

Answer: Mieli czworo dzieci: Karola, Annę, Andrzeja i Edwarda.

Context: służąc w Pomocniczej Służbie Terytorialnej. W listopadzie 1947 roku poślubiła Filipa Mountbattena, byłego księcia Grecji i Danii, a ich małżeństwo trwało 73 lata, aż do jego śmierci w kwietniu 2021 roku. Mieli czworo dzieci: Karola, Annę, Andrzeja i Edwarda. Kiedy w lutym 1952 roku zmarł jej ojciec, Elżbieta – wówczas 25-letnia – została królową siedmiu niezależnych krajów Wspólnoty: Wielkiej Brytanii, Kanady, Australii, Nowej Zelandii, RPA, Pakistanu i Cejlonu (znanego dziś jako Sri Lanka), a także i pozostałą głową Królestw Wspólnoty. Elżbieta panowała jako monarcha konstytucyjna w czasie wielkich zmian politycznych, takich jak konflikt w Irlandii Północnej, decentralizacja w Wielkiej Brytanii, dekolonizacja Afryki oraz przystąpienie Wielkiej Brytanii do Wspólnot Europejskich i wystąpienie z Unii Europejskiej. Liczba jej królestw zmieniała się w


Question: kto używał terminów filozofia pierwsza?

Answer: Po raz pierwszy poświadczone są u Herodota.

Context: Filozofia ( od: – „miły, ukochany” i – „mądrość”, tłumaczone jako „umiłowanie mądrości”) – systematyczne i krytyczne rozważania na temat podstawowych problemów i idei, dążące do poznania ich istoty, a także do całościowego zrozumienia świata. == Różnorodność filozofii == Pojęcia "filozofii" i "filozofa" pojawiły się w starożytnej Grecji ok. VI/V w. p.n.e. Po raz pierwszy poświadczone są u Herodota. Początkowo oznaczały szeroko rozumianą ciekawość intelektualną i poszukiwanie wiedzy. Ściślejszy sens terminom nadał Sokrates, Platon, a za nim Arystoteles. Celem filozofii miała być teoria (, "theorίa)", czyli poznanie prawdziwej rzeczywistości, w odróżnieniu od wiedzy pozornej czy przemijającej (, "doksa"), a także od wiedzy praktycznej (, "praksis"). W dalszym swoim rozwoju, znaczenie terminu "filozofia" ulegało znaczącym zmianom i nie można go definiować


Question: jakie pseudonimy miał witold pilecki?

Answer: „Witold”, „Druh”; nazwiska konspiracyjne „Roman Jezierski”, „Tomasz Serafiński”, „Leon Bryjak”, „Jan Uznański”, „Witold Smoliński”

Context: Witold Pilecki herbu Leliwa ps. „Witold”, „Druh”; nazwiska konspiracyjne „Roman Jezierski”, „Tomasz Serafiński”, „Leon Bryjak”, „Jan Uznański”, „Witold Smoliński”; kryptonim T-IV (ur. 13 maja 1901 w Ołońcu, zm. 25 maja 1948 w Warszawie) – rotmistrz kawalerii Wojska Polskiego, współzałożyciel Tajnej Armii Polskiej, żołnierz Armii Krajowej, więzień i organizator ruchu oporu w KL Auschwitz. Autor raportów o Holocauście, tzw. Raportów Pileckiego. Oskarżony i skazany przez władze komunistyczne Polski Ludowej na karę śmierci, stracony w 1948. Unieważnienie wyroku nastąpiło w 1990. Pośmiertnie, w 2006 odznaczony Orderem Orła Białego, a w 2013 został awansowany na stopień pułkownika. == Życiorys == === Narodziny i młodość === Urodził się w Ołońcu – mieście w Karelii, północno-zachodniej części Imperium Rosyjskiego. Pochodził z polskiej rodziny szlacheckiej pieczętującej


Question: która wyspa jest największa?

Answer: Grenlandia o powierzchni ponad 2,1 mln km²

Context: Wyspa – trwały fragment lądowej powierzchni Ziemi, który jest otoczony ze wszystkich stron wodą. Wyspy istnieją na rzekach, jeziorach, stawach, morzach i oceanach. Za wyspy nie uznaje się ruchomych ławic piaszczystych ani obszarów lądu zalewanych podczas przypływów. Nie ma obiektywnego kryterium podziału na wyspy oraz kontynenty. Przyjęło się uznawać, że największą wyspą jest Grenlandia o powierzchni ponad 2,1 mln km², a najmniejszym kontynentem Australia o powierzchni ponad 7,6 mln km². Dużych wysp o powierzchni ponad 1 km² jest 21 818. Zajmują one powierzchnię 9 938 964 km², a łączna długość ich linii brzegowej wynosi 1 304 762 km. Małych wysp o powierzchni poniżej 1 km² jest 319 tys. Ich łączna powierzchnia wynosi 20 589 km², a długość linii brzegowej 321


Question: jak powstaje rosa?

Answer: Rosa powstaje na przedmiotach wyniku wypromieniowywania (radiacji) przez nie energii cieplej.

Context: rosysymbol rosy białej - osad białych zamarzniętych kropelek rosy. == Rosa powstająca w wyniku radiacji == Rosa powstaje na przedmiotach wyniku wypromieniowywania (radiacji) przez nie energii cieplej. Ten typ rosy powstaje w warunkach bezchmurnej i bezwietrznej pogody, gdy następuje intensywne wypromieniowanie ciepła z powierzchni ziemi. Jeżeli temperatura ciał spadnie poniżej punktu rosy, to będzie na nich kondensować para wodna tworząc krople rosy. Temperatura ciał o niewielkiej grubości, takich jak liście, cienkie blachy, najszybciej obniża się z powodu ich małej pojemności cieplnej przypadającej na jednostkę powierzchni, dlatego osad pojawia się na nich najwcześniej. Ciała o dużej grubości wychładzają się wolniej w wyniku napływu energii cieplnej z wnętrza i na nich rosa osiada później, a nawet nie osiada. Tempo chłodzenia zależy w


Question: do jakiego zespołu należała somi zanim została solistką?

Answer: I.O.I

Context: "The Show", wraz z Wooshinem z zespołu UP10TION. === 2017–2018: Kariera solowa i odejście z JYPE === 9 stycznia 2017 roku potwierdzono, że Somi podpisała formalną umowę z JYPE na działalność solową obejmującą występy w programach telewizyjnych. Wkrótce potem dołączyła do obsady "Sister's Slam Dunk 2" stacji SBS. Aktywność Somi z I.O.I wkrótce później zakończyła się wskutek rozwiązania zespołu. 9 marca Eric Nam i Somi wydali wspólny singel cyfrowy zatytułowany „You, Who?” (kor. 유후 (You, Who?)). W marcu 2017 roku Somi została obsadzona w internetowym programie rozrywkowym "Idol Drama Operation Team" stacji KBS. Zagrała rolę licealistki o imieniu Bo-ram. Ostateczne zdjęcia do programu odbyły się 9 maja. Siedmiu członków obsady utworzyło girlsband o nazwie Girls Next Door i razem wydały


Question: co tworzy plechy?

Answer: Organizmy zbudowane z plechy określa się zbiorczą nazwą plechowce ("Thallophyta"), do których należą glony i grzyby (w szerokim tych pojęć znaczeniu, łącznie z protistami).

Context: Plecha ("thallus") – wegetatywne ciało organizmów zaliczanych w dawnych systemach taksonomicznych do roślin, niezróżnicowane na korzeń i pęd. Większość botaników za plechę nie uważa ciał jednokomórkowych, z wyjątkiem komórczaków. Rzadziej plechą określa się ponadto ciała jednokomórkowych glonów i grzybów (lub protistów grzybopodobnych) lub beztkankowych roślin lądowych, np. wątrobowców. Organizmy zbudowane z plechy określa się zbiorczą nazwą plechowce ("Thallophyta"), do których należą glony i grzyby (w szerokim tych pojęć znaczeniu, łącznie z protistami). U grzybów plecha nazywana jest grzybnią i składa się z nitkowatych strzępek. == Stopnie organizacji plechy == Ze względu na budowę plechy właściwe (wielokomórkowe) dzielą się na komórczakowe, nitkowate, plektenchymatyczne i tkankowe. W fykologii wyróżnia się następujące typy organizacji morfologicznej: * jednokomórkowe (nie zawsze uznawane za plechy) **


Question: kto to tezeusz?

Answer: w mitologii greckiej królewicz i heros ateński.

Context: Tezeusz (gr. Thēseús, łac. Theseus) – w mitologii greckiej królewicz i heros ateński. Uchodził za syna Posejdona i Ajtry (formalnie był synem Egeusza, króla Aten). Wychowywany poza domem z obawy przed żądnymi tronu synami swojego stryja Pallasa. Jego wejściem w dorosłość było uniesienie głazu, pod którym Egeusz (Ajgeus) zostawił dla niego miecz i sandały. Przypisuje mu się siedem prac (analogicznych do dwunastu prac Heraklesa), które miał wykonać jeszcze przed przybyciem do Aten: * Zabicie zbója Perifetesa zabijającego ludzi maczugą (maczugi tej potem sam używał), * Zabicie olbrzyma Sinisa, który naginał sosny, przywiązywał do nich ludzi, puszczał, a drzewa rozrywały ich na strzępy, * Zabicie Minotaura, * Zabicie olbrzymiej dzikiej świni Fai w Krommyon, która zrobiła wiele szkód i zabiła wielu


Question: kiedy wprowadzono dożywocie w polsce?

Answer: Ponownie wprowadzono karę dożywotniego pozbawienia wolności w 1995 roku

Context: == Kara dożywotniego więzienia istniała w polskim prawie karnym do 1970 roku, kiedy to nowy Kodeks karny z 1969 roku zastąpił ją nową karą 25 lat pozbawienia wolności, będącą odrębnym rodzajem kary od tzw. terminowego pozbawienia wolności. Ponownie wprowadzono karę dożywotniego pozbawienia wolności w 1995 roku, nie rezygnując jednak z kary 25 lat pozbawienia wolności. Obie te kary, mające na celu głównie izolację i zabezpieczenie społeczeństwa przed najbardziej niebezpiecznymi przestępcami, utrzymał również obecnie obowiązujący Kodeks karny z 6 czerwca 1997 roku, znosząc jednocześnie karę śmierci. Od jego wejścia w życie 1 września 1998 roku, kara dożywotniego pozbawienia wolności jest najsurowszą możliwą karą w Polsce. Kara dożywotniego pozbawienia wolności orzekana jest w przypadku najpoważniejszych przestępstw, gdy kara nawet 25 lat pozbawienia


Question: jaki obszar zajmują kurpie?

Answer: tereny dwóch puszcz mazowieckich: Puszczy Zielonej (zwanej też: Puszczą Kurpiowską lub Zagajnicą) i Puszczy Białej, funkcjonująca również jako określenie regionu kurpiowskiego (inaczej: Kurpiowszczyzna).

Context: Kurpie – grupa etnograficzna ludności polskiej, zamieszkująca tereny dwóch puszcz mazowieckich: Puszczy Zielonej (zwanej też: Puszczą Kurpiowską lub Zagajnicą) i Puszczy Białej, funkcjonująca również jako określenie regionu kurpiowskiego (inaczej: Kurpiowszczyzna). Granica oddzielająca obie puszcze dzieli region na Kurpie Zielone i Kurpie Białe. == Nazwa == Nazwa "Kurp" wywodzi się od noszonych przez miejscową ludność butów ("kurpsi") wyrabianych z lipowego łyka, które były regionalną odmianą łapci. Henryk Dąbrowski, powołując się na relacje m.in. Stanisława Ceberka i Stanisława Sieruty, twierdził, że słowo "kurpie" pochodzi od gwarowego "kura" na określenie kory. Obuwie "kurpie" miało powstać z połączenia kory drzew (dębu, topoli, olszyny) i parcianych szmat, którymi okręcano stopy. Człon "-psie" miał pochodzić o piania koguta, zwanego w gwarze kurpiowskiej "pśejakem". Nazwa butów miała


Question: gdzie kończy się odra?

Answer: Rzeka uchodzi do Roztoki Odrzańskiej, będącej zatoką Zalewu Szczecińskiego

Context: Odra (, , , ) – rzeka w Europie Środkowej, w zlewisku Morza Bałtyckiego, na terenie Czech, Polski i Niemiec. Pod względem całkowitej długości jest drugą (po Wiśle) rzeką Polski. Biorąc pod uwagę tylko jej część w granicach Polski, jest trzecią rzeką pod względem długości (po jej dopływie Warcie). Rzeka ma długość 854,3 km w Polsce (dawniej Odra miała ponad 1000 km długości, jednak w wyniku regulacji została skrócona). Powierzchnia jej dorzecza obejmuje 118 861 km², z czego 106 056 km² w Polsce. Źródło Odry znajduje się we wschodnich Czechach, w Górach Odrzańskich w Sudetach, na wysokości 634 m n.p.m., na południowo-wschodnim zboczu Fidlovego kopca na terenie poligonu wojskowego Libavá. Rzeka uchodzi do Roztoki Odrzańskiej, będącej zatoką Zalewu Szczecińskiego, w


Question: ile procent powierzchni polski zajmują użytki rolne?

Answer: 60,3%

Context: użytków rolnych zalicza się: grunty orne, trwałe użytki zielone (pastwiska, łąki), ogródki przydomowe, sady i szkółki drzew owocowych, trwałe plantacje (np. chmielu, wikliny, herbaty, kawy, trzciny cukrowej, winnice itp.). Do użytków rolnych nie wlicza się terenów leśnych, szkółek leśnych ani wód śródlądowych. Powierzchnia użytków rolnych na świecie wynosi 4868,3 mln ha (1992), w Polsce – 18,87 mln ha (188 700 km² w roku 2011), co stanowi 60,3% ogólnej powierzchni kraju. Główne obszary rolnicze w Polsce: Wyżyna Lubelska, Wyżyna Sandomierska, Równina Wrocławska, Nizina Południowowielkopolska, Kujawy, Żuławy Wiślane, Nizina Szczecińska. == Użytki rolne w ewidencji gruntów == W ewidencji gruntów stosuje się następujące symbole użytków rolnych: == Powierzchnia użytków rolnych w Polsce == Powierzchnia użytków rolnych w Polsce w kolejnych latach wynosiła:


Question: co stabilizuje strukturę białek?

Answer: Wiązania stabilizujące strukturę trzeciorzędową są dość słabe, dlatego znaczna większość białek to substancje wrażliwe na zmiany temperatury (termolabilne).

Context: guanidynowych łańcuchów bocznych aminokwasów zasadowych a grupami karboksylanowymi aminokwasów kwaśnych (Asp, Glu). * Oddziaływania hydrofobowe – polegają na odpychaniu cząsteczek wody, cząsteczka białka zwija się tak, aby grupy hydrofobowe były jak najdalej od wody, zwykle do wewnątrz * Oddziaływania van der Waalsa Wiązania stabilizujące strukturę trzeciorzędową są dość słabe, dlatego znaczna większość białek to substancje wrażliwe na zmiany temperatury (termolabilne). W warunkach ustrojowych podniesienie temperatury powyżej 40-45 °C prowadzi do zniszczenia struktury trzeciorzędowej. Zachodzi wtedy proces denaturacji. Należy jednak podkreślić, że spora część białek (od 3% do ponad 30% w zależności od organizmu) w całości lub częściowo pozbawiona jest stabilnej struktury trzeciorzędowej. W komórce występują one jako białka w sposób ciągły zmieniające strukturę, adaptując się w ten sposób do środowiska.


Question: co łączy wszystkie osoby trójcy świętej?

Answer: Wszystkie trzy "Osoby" są rozumiane jako mające tę samą jedną istotę czyli naturę (tautuzja)

Context: Trójca Święta, Święta Trójca (, jak też samo "Trinitas", stgr. "Αγια Τριας", trb. Hágia Trías) – chrześcijański dogmat uznający, że Bóg jest Bogiem Trójjedynym, istniejącym jako trzy "Osoby" – po grecku "hipostazy" – pozostając jednocześnie jednym Bytem. Wszystkie trzy "Osoby" są rozumiane jako mające tę samą jedną istotę czyli naturę (tautuzja), a nie jedynie podobne natury. Od początku trzeciego wieku doktryna Trójcy zaczęła być formułowana następująco: jest „jeden Bóg istniejący w trzech Osobach i jednej substancji, Ojciec, Syn i Duch Święty”. Wiara w Trójcę jest wyznawana przez wszystkie Kościoły katolickie, prawosławne, wszystkie główne wyznania wyrastające z nurtu reformacji takie, jak luteranizm, kalwinizm, anglikanizm, metodyzm i prezbiterianizm oraz wspólnoty ewangelikalne i w odróżnianej od innych grup religijnych wersji bez uznawania wiecznego


Question: jak się nazywa biskup zarządzający diecezją?

Answer: Biskup diecezjalny

Context: Biskup diecezjalny – biskup, któremu powierzono aktualnie istniejącą diecezję. Potocznie wobec biskupa diecezjalnego używa się również określenia biskup ordynariusz. == Biskup diecezjalny w Kościele katolickim == W Kościele katolickim biskup diecezjalny jest to duchowny katolicki, który sprawuje wszelką władzę zwyczajną, własną i bezpośrednią w powierzonej mu diecezji, z wyjątkiem spraw zastrzeżonych Stolicy Apostolskiej oraz podlegających innej władzy kościelnej. Posiadana władza ma swoje źródło w przyjętym sakramencie święceń w stopniu episkopatu (święcenia biskupie), a prawo do jej wykonywania nadaje papież. Termin ten został wprowadzony przez Kodeks prawa kanonicznego z 1983 roku, gdyż poprzedni kodeks kodeks z 1917 używał terminu biskup rezydencjalny. Potocznie używa się wobec biskupa diecezjalnego terminu biskup ordynariusz, chociaż termin ordynariusz jest pojęciem szerszym i obejmuje między innymi wikariuszy


Question: kiedy powstało polskie państwo podziemne?

Answer: Istniało od 27 września 1939 roku (utworzenie Służby Zwycięstwu Polski (SZP))

Context: Polskie Państwo Podziemne (PPP) – tajne struktury państwa polskiego, istniejące w czasie II wojny światowej podległe Rządowi RP na uchodźstwie. Były systemem władz państwowych, działających "w imieniu Rzeczypospolitej", w czasie okupowania terytorium państwa polskiego przez III Rzeszę i ZSRR. Istniało od 27 września 1939 roku (utworzenie Służby Zwycięstwu Polski (SZP)) do 1 lipca 1945 (samorozwiązanie Rady Jedności Narodowej i Delegatury Rządu na Kraj w związku z wycofaniem uznania międzynarodowego dla Rządu RP na uchodźstwie). Określenie to po raz pierwszy w okupowanym kraju pojawiło się na łamach „Biuletynu Informacyjnego” 13 stycznia 1944 roku. == Powstanie oraz działalność == Propozycje kontynuacji walki i oporu metodami konspiracyjnymi sformułowano na spotkaniach między władzami cywilnymi Warszawy (prezydentem Stefanem Starzyńskim, Radą Obrony stolicy i gen. Juliuszem


Question: w wyniku podziału mejotycznego z komórki diploidalnej powstaną?

Answer: 4 komórki haploidalne.

Context: skupisk chromosomów potomnych – wyodrębnienie się jąder potomnych, despiralizacja chromosomów do chromatyny. === Cytokineza === Następuje podział cytoplazmy. W rezultacie mejozy I tworzą się 2 komórki haploidalne (1n) o podwojonej liczbie materiału genetycznego (2c), a kolejny podział sprawia, że w wyniku całej mejozy z jednej komórki diploidalnej powstają 4 komórki haploidalne. == Znaczenie mejozy == Podczas mejozy powstaje komórka o zredukowanej liczbie chromosomów, dzięki czemu w procesie zapłodnienia zostaje odtworzona diploidalna komórka. Komórki haploidalne powstające po podziale posiadają nowe kombinacje genów. Wynika to z faktu, że do jąder potomnych wędrują przypadkowe chromosomy spośród chromosomów homologicznych (anafaza I), a poza tym w trakcie mejozy następuje również losowa wymiana części chromatyd chromosomów homologicznych pochodzących od obojga rodziców (crossing-over) świadcząca o zmienności genetycznej.


Question: jak brzmiała pełna nazwa zakonu krzyżackiego?

Answer: Zakon krzyżacki, zakon niemiecki, Zakon Szpitala Najświętszej Marii Panny Domu Niemieckiego w Jerozolimie

Context: Zakon krzyżacki, zakon niemiecki, Zakon Szpitala Najświętszej Marii Panny Domu Niemieckiego w Jerozolimie () – jeden z trzech największych, obok joannitów i templariuszy, chrześcijańskich zakonów rycerskich, które powstały na fali krucjat w XI i XII wieku. Sprowadzony w 1226 na Mazowsze przez Konrada Mazowieckiego, by zapewnić obronę posiadłości piastowskich przed Prusami, dokonał ich podboju i chrystianizacji, opanował militarnie obszary późniejszych Prus Wschodnich oraz dzisiejszej Łotwy i Estonii tworząc z tych ziem własne państwo. Zakon podbił także niektóre tereny Polski i Litwy. == Struktura zakonu w dobie jego rozkwitu w Prusach == Społeczność zakonna składała się z braci-rycerzy, braci-kapłanów i braci-służebnych. Rycerze sprawowali władzę i tworzyli kastę wyższą, kapłani spełniali swe posługi w poszczególnych konwentach zakonu, zaś służebnikami byli z reguły


Question: jaka religia dominuje w polsce?

Answer: katolicyzm – 86,9%

Context: Dane GUS na koniec 2011 roku: # katolicyzm – 86,9% (gł. Kościół rzymskokatolicki – 86,7%, Kościół greckokatolicki – 0,14%, starokatolicyzm – 0,12%) # prawosławie – 1,31% (gł. Polski Autokefaliczny Kościół Prawosławny – 1,31%) # protestantyzm – 0,38% (gł. luteranie i ewangelicy reformowani – 0,18%, zielonoświątkowcy – 0,09%, pozostali ewangelikalni chrześcijanie – 0,07%, adwentyści i inne grupy – 0,04%) # Świadkowie Jehowy – 0,34% # buddyzm – ok. 0,04% # islam – 0,013% # rodzimowierstwo – ok. 0,01% # judaizm – 0,004% Zgodnie z wynikiem badań Instytutu Gallupa z 2014 roku Polska należy do najbardziej religijnych krajów w Europie. W wyznaniach mniejszościowych w zasadzie nie występuje znaczący wzrost liczby członków. Nastąpił natomiast wyraźny wzrost w grupie osób szeroko rozumianych jako bezwyznaniowe.


Question: w obrębie którego włoskiego miasta położony jest watykan?

Answer: Rzym

Context: Watykan – jest państwem śródlądowym, położonym w południowej Europie, na Półwyspie Apenińskim, na zachodnim brzegu Tybru, jako enklawa we włoskim mieście Rzym. Współrzędne: 41°54'10"N, 12°27'9"E. == Terytorium i granice == Powierzchnia Watykanu 0,44 km² (44 ha), zajmują ją głównie zabudowania i ogrody. Jest najmniejszym, niepodległym państwem na świecie, poza głównym terytorium Watykan posiada, na zasadzie eksterytorialności, 13 budowli w Rzymie oraz kompleks w Castel Gandolfo (letnia siedziba papieży – głowy państwa). Watykan jest enklawą na terytorium Włoch, granica pomiędzy tymi dwoma państwami została wytyczona w 1929 roku traktatami laterańskimi i ma długość 3,2 km. Na znacznym odcinku granicę wyznacza mur rozdzielający terytoria obu krajów. == Klimat == W Watykanie panuje klimat śródziemnomorski, charakteryzujący się wysokimi temperaturami, słonecznymi i suchymi latami


Question: kto śpiewał domowe przedszkole?

Answer: Piotr Szewczyk, a w drugiej Ewelina Aleksiewicz i Fasolki.

Context: Domowe przedszkole – program dla dzieci nadawany w TVP1 w latach 80. i 90. Po ponad sześciu latach nieobecności został wznowiony, lecz utrzymał się na antenie niewiele ponad rok. Czołówkową piosenkę programu "Domowe przedszkole" w pierwszej wersji śpiewał Piotr Szewczyk, a w drugiej Ewelina Aleksiewicz i Fasolki. Bohaterem programu był wesoły krasnal Hałabała oraz cztery przedszkolanki jako prowadzące. Krasnal Hałabała przybliżał małym widzom nieznane dla nich miejsca oraz mieszkających w nich ludzi i panujące tam zwyczaje. Dzieci mogły m.in. czytać książki, poznawać tajniki matematyki, uczyć się dobrego wychowania itp. Oprócz wymienionego powyżej powstał program – "Bajki Domowego Przedszkola", który był emitowany w latach 1996–1997 w "Wieczorynce" na antenie TVP1. == "Domowe Przedszkole" w latach 2006–2007 == "Domowe Przedszkole" w nowej


Question: jaką szkołę ukończył jarosław kaczyński?

Answer: XXXIII Liceum Ogólnokształcące im. Mikołaja Kopernika

Context: Rajmund Kaczyński, z zawodu inżynier, był żołnierzem Armii Krajowej i uczestnikiem powstania warszawskiego. Matka, Jadwiga z domu Jasiewicz, należała do Szarych Szeregów, z wykształcenia była filologiem polskim (zawodowo związana z Instytutem Badań Literackich Polskiej Akademii Nauk). Jego bratem bliźniakiem był Lech Kaczyński, późniejszy prezydent RP. W 1962 bracia zagrali role Jacka (Lech) i Placka (Jarosław) w filmie "O dwóch takich, co ukradli księżyc" w reżyserii Jana Batorego, ekranizacji powieści pod tym samym tytułem Kornela Makuszyńskiego. === Wykształcenie i działalność zawodowa === Uczęszczał początkowo do XLI Liceum Ogólnokształcącego im. Joachima Lelewela w Warszawie. Nie zdał tam do następnej klasy, jednak „po odkręceniu tego” zmienił szkołę i ostatecznie ukończył w 1967 XXXIII Liceum Ogólnokształcące im. Mikołaja Kopernika w tymże mieście. Studiował na


Question: kiedy zatonął jan heweliusz?

Answer: 14 stycznia 1993

Context: Katastrofa promu Jan Heweliusz – zatonięcie polskiego promu MF Jan Heweliusz, które miało miejsce 14 stycznia 1993 w godzinach wczesnorannych na Morzu Bałtyckim u wybrzeży niemieckiej wyspy Rugia. Prom MF Jan Heweliusz zatonął w czasie rejsu ze Świnoujścia do Ystad podczas bardzo silnego sztormu o sile 12 stopni w skali Beauforta. Przechył statku rozpoczął się ok. godz. 4:10. O godzinie 4:36 wzrósł on do 35° oraz doszło do odpadania ładunków od pokładów; ostatecznie prom obrócił się do góry dnem o godz. 5:12. == Przed katastrofą == 10 stycznia 1993 roku, podczas cumowania w Ystad, „Jan Heweliusz” uszkodził furtę rufową. Awaria nie została zgłoszona organom administracji morskiej i armator promu – Euroafrica – zdecydował, że naprawa będzie odbywała się na raty


Question: w jakich postaciach i związkach chemicznych występuje węgiel w przyrodzie?

Answer: Największe ilości nieorganicznego węgla występują w postaci skał wapiennych, dolomitów oraz dwutlenku węgla, natomiast znaczne ilości węgla organicznego znajdują się w paliwach kopalnych.

Context: alotropowe. Wszystkie formy występowania węgla są wysoce stabilne, wymagają wysokiej temperatury żeby przereagować nawet z tlenem. Największe ilości nieorganicznego węgla występują w postaci skał wapiennych, dolomitów oraz dwutlenku węgla, natomiast znaczne ilości węgla organicznego znajdują się w paliwach kopalnych. Węgiel tworzy więcej związków niż wszystkie inne pierwiastki chemiczne. Liczba organicznych związków węgla zarejestrowanych w bazie Beilstein w roku 2008 wynosiła 10 853 341, jednak liczba jego potencjalnych związków jest nieograniczona. Węgiel znajduje się na czwartym miejscu najczęściej występujących pierwiastków we Wszechświecie, po wodorze, helu i tlenie. Jest obecny we wszystkich organizmach żywych. W ludzkim ciele jest po tlenie najliczniejszym pierwiastkiem ze względu na masę (ok. 18,5%). Ta ilość w połączeniu z różnorodnością związków organicznych czyni węgiel chemiczną podstawą życia. ==


Question: kto powołuje sędziów w niemczech?

Answer: O powołaniu sędziów trybunałów decyduje właściwy dla danej dziedziny minister federalny wspólnie z Komisją wyboru sędziów, która składa się z krajowych ministrów właściwych dla danej dziedziny, oraz, w równej liczbie, z członków, których wybiera parlament.

Context: === Powołanie sędziów trybunału === O powołaniu sędziów trybunałów decyduje właściwy dla danej dziedziny minister federalny wspólnie z Komisją wyboru sędziów, która składa się z krajowych ministrów właściwych dla danej dziedziny, oraz, w równej liczbie, z członków, których wybiera parlament. == Federalny Trybunał Konstytucyjny == Federalny Trybunał Konstytucyjny ("Bundesverfassungsgericht") należy do naczelnych organów państwa. Jego pozycja w niemieckim systemie ustrojowym pozostaje wyraźnie wyodrębniona od pozostałych sądów oraz uniezależniona organizacyjnie od wszystkich organów władzy. Samodzielnie ustala swój plan wydatków budżetowych oraz nie podlega (w przeciwieństwie do pozostałych sądów federalnych) nadzorowi federalnego ministra sprawiedliwości. Trybunał, a dokładniej jego plenum, czyli wszyscy sędziowie Trybunału, uchwala własny regulamin pracy. Federalny Trybunał Konstytucyjny składa się z dwóch senatów. W każdym z tych senatów orzeka po


Question: kto obalił olszewskiego?

Answer: prezydent Lech Wałęsa

Context: (przy poparciu Sojuszu Lewicy Demokratycznej) zdolna do odwołania rządu Olszewskiego. Większość parlamentarzystów uznała, że ujawnienie przeszłości niektórych ważnych osób naruszy ich pozycje. Zwolennicy odwołania Olszewskiego (politycy, jak i dziennikarze) rozpuszczali plotki o użyciu przez rząd Jednostek Nadwiślańskich, co miało być elementem rzekomego puczu. Późniejsze dochodzenie przeprowadzone przez komisję sejmową nie potwierdziło tego rodzaju zarzutów, a późniejsze postępowania lustracyjne potwierdziły większość ustaleń Antoniego Macierewicza. 4 czerwca, w wieczornym przemówieniu telewizyjnym premier Olszewski powiedział: Rząd Olszewskiego został odwołany w ciągu 15 godzin od dostarczenia listy Macierewicza do Sejmu. Wniosek o natychmiastowe odwołanie premiera i rządu złożył prezydent Lech Wałęsa. 5 czerwca 1992 Waldemar Pawlak został desygnowany przez Lecha Wałęsę i Sejm na stanowisko prezesa Rady Ministrów. 19 czerwca 1992 Trybunał Konstytucyjny orzekł,


Question: jaka jest definicja systemu operacyjnego komputerowego?

Answer: oprogramowanie zarządzające systemem komputerowym, tworzące środowisko do uruchamiania i kontroli zadań.

Context: System operacyjny (, skrót ) – oprogramowanie zarządzające systemem komputerowym, tworzące środowisko do uruchamiania i kontroli zadań. W celu uruchamiania i kontroli zadań użytkownika system operacyjny zajmuje się: * planowaniem oraz przydziałem czasu procesora poszczególnym zadaniom, * kontrolą i przydziałem pamięci operacyjnej dla uruchomionych zadań, * dostarczaniem mechanizmów do synchronizacji zadań i komunikacji pomiędzy zadaniami, * obsługą sprzętu oraz zapewnieniem równolegle wykonywanym zadaniom jednolitego, wolnego od interferencji dostępu do sprzętu. Dodatkowe przykładowe zadania, którymi może, ale nie musi, zajmować się system operacyjny to: * ustalanie połączeń sieciowych, * zarządzanie plikami. Większość współczesnych systemów operacyjnych posiada środowiska graficzne ułatwiające komunikację maszyny z użytkownikiem. == Geneza == Wczesne komputery były urządzeniami bardzo kosztownymi, wobec czego właścicielom tych urządzeń zależało na maksymalnym wykorzystaniu


Question: jakie numery rejestracyjne sa obecnie wydawane?

Answer: System obowiązujący obecnie jest modyfikacją tego systemu. Różnice są takie: * możliwość stosowania liter B, D, I, O, Z w wyróżniku pojazdu; * układ numeru na tablicach z wyróżnikiem dwuliterowym: ** - I zasób - 3 litery + 4 cyfry (0001-9999), ** - II zasób - 3 litery + 3 cyfry (001-999) + 1 litera.

Context: mają układ: A-B1 na górze, 2345 na dole. Te dyplomatyczne nadal posiadają euroband po lewej stronie. "SYSTEM TWORZENIA NUMERÓW:" ==== Według rozporządzenia z 19.06.1999 r. ==== System obowiązujący obecnie jest modyfikacją tego systemu. Różnice są takie: * możliwość stosowania liter B, D, I, O, Z w wyróżniku pojazdu; * układ numeru na tablicach z wyróżnikiem dwuliterowym: ** - I zasób - 3 litery + 4 cyfry (0001-9999), ** - II zasób - 3 litery + 3 cyfry (001-999) + 1 litera. * w tablicach indywidualnych można używać tylko liter. Zdjęcie tej wersji: . == Dodatkowe elementy rejestracji pojazdu == === Nalepki === ==== Obowiązujące ==== Nalepka legalizacyjna składa się z 3 części: 2 hologramowych nalepek naklejanych na tablice (30×20 mm)


Question: ile jest debiutow szachowych?

Answer: 1327

Context: Otwarcie szachowe – początkowa faza partii szachów, zwana również debiutem. W większości szachowych partii można wyróżnić jej trzy fazy: otwarcie (debiut), grę środkową i końcową. Zazwyczaj trudno jest jednoznacznie określić, kiedy kończy się otwarcie, a zaczyna gra środkowa. Można przyjąć w uproszczeniu, że otwarcie to kilkanaście lub dwadzieścia kilka pierwszych posunięć w partii. Istnieje cała obszerna teoria na temat otwarć szachowych, np. "The Oxford Companion to Chess" () podaje 1327 nazwanych i opisanych otwarć i wariantów. Obejmuje ona takie zagadnienia, jak: * kontrola centrum szachownicy * szybkie i spójne rozwijanie figur szachowych * tworzenie prawidłowej struktury pionów * zapewnienie ochrony króla Debiuty tradycyjnie dzieli się na: * otwarte – które zaczynają się od ruchu pionem 1.e4 a czarne odpowiadają symetrycznym


Question: w ilu filmach zagrała emma watson?

Answer: W latach 2001–2011 zagrała we wszystkich ośmiu filmach z serii razem z Danielem Radcliffe’em i Rupertem Grintem.

Context: Emma Charlotte Duerre Watson (ur. 15 kwietnia 1990 w Paryżu) – brytyjska aktorka, modelka i aktywistka. Zadebiutowała rolą Hermiony Granger, jednej z głównych bohaterów w serii filmów o Harrym Potterze. Do roli Hermiony została wybrana w wieku dziewięciu lat, wcześniej brała udział jedynie w przedstawieniach szkolnych. W latach 2001–2011 zagrała we wszystkich ośmiu filmach z serii razem z Danielem Radcliffe’em i Rupertem Grintem. W tym czasie zdobyła kilka nagród oraz zarobiła ponad 10 milionów funtów. W 2014 roku zaingurowała akcję HeForShe pod patronatem Organizacji Narodów Zjednoczonych mającą na celu włączenie mężczyzn w walkę o prawa kobiet. == Życiorys == Emma Watson urodziła się w Paryżu. Jest córką brytyjskich prawników Jacqueline Luesby i Chrisa Watsona. Emma Watson ma we Francji babcię,


Question: czyją zwierzchność uznali unici?

Answer: przyjmuje jednocześnie prymat papieża.

Context: Kościół unicki (Unici) – chrześcijańska wspólnota wyznaniowa, która przyłączyła się do Kościoła katolickiego na podstawie wzajemnej umowy wyznań i zachowując własny ryt liturgiczny, przyjmuje jednocześnie prymat papieża. Obok uznania prymatu papieża warunkiem koniecznym zawarcia unii jest istnienie sukcesji apostolskiej we wspólnocie aspirującej do katolicyzmu oraz apostolskiego symbolu wiary. Kościoły unickie zachowują częściową lub pełną ("sui iuris") autonomię co do własnej organizacji – zależnie od ustaleń umowy. Do unii katolickiej może przystąpić cała wspólnota wyznaniowa lub tylko jej część. Praktyka zawierania unii ma długotrwałą tradycję i związana była ze schizmami oraz separatyzmem pierwszych patriarchatów. Nasiliła się jednak i przyjęła formę formalną po schizmie wschodniej w 1054. Głównym zarzutem stawianym przeciwko praktyce unii jest prozelityzm. W Polsce unitami potocznie określa się wiernych


Question: w jakim języku napisano koran?

Answer: Koran został napisany w klasycznym języku arabskim

Context: Księgi. Dopiero gdy te go nie zaakceptowały, Ludy Księgi zostały odrzucone i pojawiła się religia islamu. Część niemuzułmańskich naukowców postuluje późniejszą datę redakcji Koranu. Według nich egzemplarze Koranu znalezione w meczecie w mieście Sana'a w Jemenie w 1971 wskazują, że w VII w. Koran wciąż jeszcze nie istniał w obecnej formie. == Język == Koran został napisany w klasycznym języku arabskim, skomponowany w formie prozy rytmicznej i rytmizowanej (arab. sadż). Według muzułmanów literacka forma Koranu ma być niemożliwa do naśladowania. Wiąże się to z dogmatem religijnym o „cudowności Koranu” (idżaz al-kuran), według którego Koran jest wzorem poprawnej arabszczyzny. Niektórzy badacze uważają język Koranu za identyczny z dialektem Kurajszytów (plemienia do którego należał Mahomet), opierając się na poniższym fragmencie: I My


Question: od czego powstała nazwa zespołu kwiat jabłoni?

Answer: Nazwa zespołu pochodzi od piosenki "Kwiat Jabłoni", granej pierwotnie przez grupę Trash Budda, zaś sama piosenka opowiada o marce jabola.

Context: Kwiat Jabłoni – polski zespół muzyczny z Warszawy wykonujący muzykę folkową, popową, folk pop, bluegrass, indie folk, indie pop i elektronikę. == Nazwa zespołu == Nazwa zespołu pochodzi od piosenki "Kwiat Jabłoni", granej pierwotnie przez grupę Trash Budda, zaś sama piosenka opowiada o marce jabola. == Historia == Zespół tworzy rodzeństwo Katarzyna Sienkiewicz i Jacek Sienkiewicz (dzieci Kuby Sienkiewicza), a sama grupa oficjalnie funkcjonuje od marca 2018. Wcześniej rodzeństwo występowało w grupie Hollow Quartet, z którą wydali dobrze przyjęty album "Chodź ze mną" i wystąpili w telewizyjnym talent show "Must Be the Music. Tylko muzyka". Jako duet zadebiutowali 9 listopada 2017 koncertem w Otwartej Pracowni na Osiedlu Jazdów. Do sierpnia 2018 ich debiutancki utwór „Dziś późno pójdę spać” zanotował dwa


Question: jak ma na imię żona króla karola?

Answer: Kamila

Context: Kamila, z domu Camilla Rosemary Shand, "primo voto" Parker Bowles (ur. 17 lipca 1947 w Londynie) – królowa małżonka Zjednoczonego Królestwa Wielkiej Brytanii i Irlandii Północnej, jako żona Karola III, króla Zjednoczonego Królestwa Wielkiej Brytanii i Irlandii Północnej, od 8 września 2022. Kamila regularnie reprezentuje brytyjską monarchię w oficjalnych wystąpieniach. Od zawarcia małżeństwa z Karolem, wówczas księciem Walii, w 2005 jest patronką ponad 100 organizacji charytatywnych i regularnie uczestniczy w różnych wydarzeniach, mających na celu zapewnianie im wsparcia. Przedmiotem jej szczególnego zainteresowania jest osteoporoza, choroba, na którą w 1994 zmarła jej matka. Od tego czasu Kamila aktywnie działa na rzecz podnoszenia społecznej świadomości na temat tej choroby. 8 września 2022 zmarła królowa Elżbieta II i jej najstarszy syn Karol został


Question: z czyjej inicjatywy powstał gazoport?

Answer: Decyzję o budowie gazoportu podjął rząd Kazimierza Marcinkiewicza w 2006 r.

Context: Terminal LNG im. Prezydenta Lecha Kaczyńskiego w Świnoujściu (popularnie określany jako gazoport) – polski terminal przeładunkowy i regazyfikacyjny skroplonego gazu ziemnego (LNG) w Świnoujściu. Położony jest w prawobrzeżnej części miasta, Warszowie, na wyspie Wolin, przy ulicy Ku Morzu 1. Otwarty w 2015, pierwszy gazowiec wpłynął 11 grudnia 2015. Operatorem terminala jest spółka OGP Gaz-System S.A. (do 31 marca 2021 r. poprzez spółkę zależną Polskie LNG S.A.). == Podstawowe informacje == Powstanie terminalu LNG pozwoliło na odbieranie skroplonego gazu ziemnego drogą morską praktycznie z dowolnego kierunku na świecie, co przyczyniło się do zwiększenia bezpieczeństwa energetycznego Polski. Decyzję o budowie gazoportu podjął rząd Kazimierza Marcinkiewicza w 2006 r. Budowa terminalu LNG została uznana przez Radę Ministrów za inwestycję strategiczną dla Polski. Została


Question: czym są liczby złożone?

Answer: Liczba złożona – liczba naturalna większa od 1 niebędąca liczbą pierwszą, tj. mająca co najmniej jeden naturalny dzielnik różny od 1 i niej samej.

Context: Liczba złożona – liczba naturalna większa od 1 niebędąca liczbą pierwszą, tj. mająca co najmniej jeden naturalny dzielnik różny od 1 i niej samej. Oznacza to, że liczbę złożoną można rozłożyć na iloczyn (co najmniej) dwóch liczb naturalnych większych od 1 i mniejszych od niej. == Przykłady == Poniższe liczby naturalne są przykładami liczb złożonych: : 4 = 2 \cdot 2 : 6 = 2 \cdot 3 : 8 = 2 \cdot 4 : 9 = 3 \cdot 3 : 20 = 5 \cdot 4 : 125 = 5 \cdot 5 \cdot 5


Question: kto zaprojektował zamość?

Answer: Jan Zamoyski zlecił zaprojektowanie miasta architektowi Bernardo Morando

Context: zamojskiej twierdzy. Niemniej jednak układ miasta przetrwał do dzisiaj w stanie praktycznie niezmienionym. To on stanowi główną atrakcję dla urbanistów i architektów odwiedzających Zamość, jest bowiem przykładem realizacji założeń miasta idealnego. Pierwszy "pan na Zamościu" Jan Zamoyski zlecił zaprojektowanie miasta architektowi Bernardo Morando, który w opracowanym projekcie nawiązał do koncepcji antropomorficznych. Główne osie tego układu to jedne z najruchliwszych ulic zamojskiej Starówki: ulica Grodzka na linii wschód-zachód ("kręgosłup" miasta), biegnąca przez Rynek Wielki ("serce") w kierunku dawnego pałacu ("głowy" miasta), oraz ulice Solna i B. Moranda na linii północ-południe (jego "ramiona"), na której znajdują się trzy rynki, a poza głównym Rynkiem Wielkim są to: Rynek Solny (na północ) o nieregularnych bokach, oraz Rynek Wodny (na południe od Rynku Wielkiego), będące


Question: gdzie płynie wisła?

Answer: Wpływa do Zatoki Gdańskiej

Context: Wisła () – najdłuższa rzeka Polski, a także najdłuższa rzeka uchodząca do Morza Bałtyckiego, o długości 1047 km. Wpływa do Zatoki Gdańskiej, a jej średnioroczny przepływ w odcinku ujściowym wynosi 1046 m³/s. Według pomiarów z 2005 roku Wisła – będąca najdłuższą rzeką w Polsce – ma długość 1023,5 km. == Historia nazwy == Hydronim „Wisła” ma ponad 2000 lat. Pierwsza wzmianka spisana po łacinie pochodzi z 7–5 r. p.n.e. i znajduje się na wystawionej w Porticus Vipsania mapie Marka Agrypy oraz w "Historii naturalnej" Pliniusza Starszego, który nazwał rzekę "Viscla". Od V wieku "Vistla" (Divisio orbis terrarum). W okresie tym dorzecze Wisły zasiedlone było od południa przez plemiona celtyckie, a od północy przez plemiona wschodniogermańskie. W wiekach od II do


Question: ile mostów w kaliszu?

Answer: około 30 mostów drogowych i pieszych

Context: części Wysoczyzny Kaliskiej, nad Prosną, u ujścia Swędrni; w południowej części miasta do Prosny uchodzi Pokrzywnica. Kalisz jest największym miastem aglomeracji kalisko-ostrowskiej i głównym ośrodkiem przemysłowym Kaliskiego Okręgu Przemysłowego; w zespole miejskim Kalisza leżą Nowe Skalmierzyce i Opatówek. Przez miasto przebiega linia kolejowa nr 14 oraz droga krajowa nr 12, droga krajowa nr 25, droga wojewódzka nr 442, droga wojewódzka nr 450 i droga wojewódzka nr 470. Historyczne dzielnice miasta (Stare Miasto, Nowe Miasto, Warszawskie Przedmieście, Wrocławskie Przedmieście, Piskorzewie) leżą w głębokiej (do 40 m) dolinie Prosny, w Kaliskim Węźle Wodnym, uregulowanym w latach 1842–1843; w mieście znajduje się około 30 mostów drogowych i pieszych (stąd Kalisz nazywany jest „polską Wenecją Północy”). Śródmieście leży na dwóch wyspach rzecznych; na prawym