Question: kiedy wojska radzieckie wkroczyły do polski?

Answer: moment ataku z nocy 12/13 września na świt 17 września.

Context: wewnętrznych Ławrientij Beria wydał rozkaz, określający zadania specjalnych grup operacyjnych NKWD, które jako pierwsze miały wkroczyć na ziemie II Rzeczypospolitej. Prawdopodobnie jednocześnie została przygotowana z datą wydania 9 września dyrektywa nr 16633 ludowego komisarza obrony Klimienta Woroszyłowa oraz szefa Sztabu Generalnego Armii Czerwonej Borysa Szaposznikowa do Rady Wojennej Białoruskiego Specjalnego Okręgu Wojskowego (11 września został przekształcony we Front Białoruski) o rozpoczęciu w nocy 12/13 września 1939 roku ofensywy przeciwko Polsce – ostatecznie data wydania została zmieniona na 14 września, a moment ataku z nocy 12/13 września na świt 17 września. 9 września po południu Wiaczesław Mołotow poinformował niemieckiego ambasadora Friedricha-Wernera von der Schulenburga o rozpoczęciu przez Związek Socjalistycznych Republik Radzieckich działań zbrojnych w najbliższych dniach. Jednak 10 września zawiadomił, Schulenburga,


Question: czym jest stan wojenny?

Answer: jeden ze stanów nadzwyczajnych, polegający na przejęciu administracji przez wojsko.

Context: Stan wojenny – jeden ze stanów nadzwyczajnych, polegający na przejęciu administracji przez wojsko. Stan ten może być wprowadzony przez rząd danego kraju w celu przywrócenia porządku publicznego w wypadku takich zdarzeń jak zamach stanu czy w celu zdławienia opozycji politycznej. == Stan wojenny w Australii == Ani konstytucja Australii, ani żaden inny dokument legislacyjny nie precyzują, w jaki sposób może zostać wprowadzony stan wojenny w tym kraju. Tradycyjnie uważa się, że możliwość wprowadzenia stanu wojennego stanowi nieodłączną prerogatywę rządu wynikającą z potrzeby chwili, a nie z litery prawa. Wprowadzenie stanu wojennego nie oznacza automatycznego wprowadzenia administracji wojskowej, lecz zawieszenie obowiązujących praw "habeas corpus" i pracy sądów powszechnych; stan wojenny to stan, w którym nie obowiązują normalne prawa. W historii Australii


Question: jak dawniej nazywano tokaj?

Answer: węgrzynami

Context: Tokaj (węg. "tokaji" – z Tokaju) – białe deserowe wino węgierskie produkowane z podsuszonych winogron (cibeba) w regionie winiarskim Tokaj-Hegyalja (północno-wschodnie Węgry i południowo-wschodnia Słowacja). Wina tokajskie są znane i cenione w całej Europie już od XV wieku. W Polsce nazywano je wówczas węgrzynami. Rozróżnia się dwa główne rodzaje tokaju: szamorodni, otrzymywany z moszczu tłoczonego z niesortowanych winogron i aszú – dosładzany wybranymi podsuszonymi winogronami. Tokaj powstaje przede wszystkim z owoców szczepu furmint (nazywa się tak także lżejszą odmianę wina), który stanowi 70% uprawianych w rejonie winorośli. Pozostałe szczepy produkowane u podnóży Gór Tokajskich to: hárslevelű (ok. 30%), sárgamuskotály (żółty muscat), zéta (dawniej oremus - krzyżówka szczepów furmint i bouvier), kövérszőlő oraz kabar (krzyżówka szczepów hárslevelű i bouvier). Do 2006


Question: z czego pozyskuje sie cukier?

Answer: około 38 milionów ton pochodziło z buraków cukrowych, a około 95 milionów ton z trzciny cukrowej.

Context: się jako 1 łyżka/ rok, obecnie jest dobrem pierwszej potrzeby, a jego konsumpcja przekroczyła już 50 kg/ rok. Cukier jest jednym z podstawowych surowców dla przemysłu spożywczego, głównie cukiernictwa. Obserwowany jest stale wzrastający trend konsumpcji cukru przez polskie społeczeństwo, który jest najczęściej spożywany w produktach przetworzonych. == Produkcja cukru == Produkcja światowa cukru w 2000 roku wynosiła 133 miliony ton, z czego około 38 milionów ton pochodziło z buraków cukrowych, a około 95 milionów ton z trzciny cukrowej. Wprowadzona w 2006 reforma rynku cukru w UE spowodowała, że produkcja w Polsce spadła z 2 milionów ton (przed 2004) do 1,4 miliona w 2010 (liczba cukrowni uległa w tym czasie zmniejszeniu z 43 do 18), natomiast w całej UE z 21


Question: iloma krajami graniczy polska?

Answer: Graniczy z 7 krajami: Niemcami na zachodzie, Słowacją i Czechami na południu, Rosją i Litwą na północy, Białorusią i Ukrainą na wschodzie.

Context: Granice Polski – pod względem powierzchni (312 679 km²) Polska zajmuje 9. miejsce wśród 48 państw Europy. Graniczy z 7 krajami: Niemcami na zachodzie, Słowacją i Czechami na południu, Rosją i Litwą na północy, Białorusią i Ukrainą na wschodzie. Na północy granica państwa przebiega wzdłuż wybrzeża Morza Bałtyckiego. Razem granice Polski wynoszą 3511 km. == Długość granic Polski == Długość granic: * Ogółem – 3511 km * z Czechami – 796 km * ze Słowacją – 541 km * z Ukrainą – 535 km * z Niemcami – 467 km * z Białorusią – 418 km * z Rosją – 210 km * z Litwą – 104 km * morska – 440 km (jest to długość odcinków rozgraniczających obszar morza


Question: kto został następcą sulejmana?

Answer: Mustafa (zarządca prowincji Manisa od 1533)

Context: Trzecia żona – Mâhidevrân – była bardziej znana jako Gülbahar („wiosenna róża”). Po śmierci Mahmuda jej syn Mustafa (zarządca prowincji Manisa od 1533), początkowo uznany przez Sulejmana za następcę tronu, został stracony na rozkaz ojca, gdyż sułtan zaczął obawiać się jego rosnących wpływów w armii. Czwarta żona – Roksolana – znana również jako Hürrem, miała z Sulejmanem szóstkę dzieci: Mehmeda, Mihrimah, Abdullaha, Selima, Bayezida i Cihangira. W 1534 r. została jako jedyna prawowitą żoną Sulejmana. === Siostry Sulejmana === === Konkubiny Sulejmana === === Związek Sulejmana z Roksolaną (Hürrem) === Nieznane jest pochodzenie Roksolany, według różnych źródeł mogła ona pochodzić z ruskiej części Królestwa Polskiego i prawdopodobnie została ofiarowana sułtanowi jako niewolnica przez paszę Ibrahima z Pargi. Pierwszy syn Sulejmana


Question: ile gmin w wielkopolsce?

Answer: 226 gmin

Context: Województwo wielkopolskie – województwo utworzone w 1999 w środkowo-zachodniej Polsce, na Pojezierzu Wielkopolskim i Nizinie Południowowielkopolskiej, w dorzeczu środkowej Warty; dzieli się na 4 miasta na prawach powiatu, 31 powiatów i 226 gmin, które zamieszkuje około 3,5 mln osób (30 czerwca 2020); siedzibą wojewody i władz samorządu województwa jest Poznań. Województwo wielkopolskie zajmuje drugie miejsce w kraju pod względem powierzchni i trzecie pod względem liczby ludności. Na obszarze województwa leży aglomeracja kalisko-ostrowska i aglomeracja poznańska oraz Kaliski Okręg Przemysłowy, Konińskie Zagłębie Węgla Brunatnego i Poznański Okręg Przemysłowy. == Historia == Województwo wielkopolskie utworzono 1 stycznia 1999 z województw poprzedniego podziału administracyjnego: * poznańskiego ("w całości") * konińskiego ("oprócz gmin Uniejów, Grabów i Świnice Warckie") * pilskiego ("oprócz gmin powiatu wałeckiego")


Question: jaki organ sprawował władzę we francji w 1795?

Answer: Dyrektoriat

Context: Dyrektoriat (fr. "Directoire") – pięcioosobowy rządowy organ egzekutywy w schyłkowym okresie rewolucji francuskiej (1789–1799), ustanowiony w 1795 r. przez Konwent Narodowy, który następnie, na mocy konstytucji roku III rozwiązał i przekształcił w dwuizbowy parlament złożony z Rady Starszych i Rady Pięciuset. Funkcjonował do przewrotu 18 brumaire’a, dokonanego 18 brumaire’a VIII roku Republiki (tj. 9 XI 1799) przez Napoleona Bonapartego. W szerszym znaczeniu – okres w dziejach Francji od obalenia jakobinów na czele z Robespierre'em do zamachu stanu Napoleona (1794–1799). == Lista dyrektorów == Lista dyrektorów Republiki francuskiej (jednocześnie urzędowało pięciu):


Question: kim był włodzimierz nowak?

Answer: generał brygady Wojska Polskiego (od 1 lipca 2016 gen. bryg. rez.)

Context: Włodzimierz Nowak (ur. 5 stycznia 1962 w Gołdapi) – generał brygady Wojska Polskiego (od 1 lipca 2016 gen. bryg. rez.). == Życiorys == Absolwent Wojskowej Akademii Technicznej (1986) i podyplomowych studiów w zakresie organizacji i zarządzania na Politechnice Białostockiej (1997). Służbę wojskową rozpoczął w 1986 roku jako dowódca plutonu dowodzenia w Pomorskiej Brygadzie WOP w Szczecinie. W latach 1991-1994 szef służb technicznych-zastępca dowódcy 33 Batalionu Łączności w Szczecinie. W latach 1995-2006 służył w Sztabie Generalnym WP, przechodząc kolejne szczeble od specjalisty przez starszego specjalistę, szefa oddziału, zastępcę szefa Zarządu do szefa Zarządu Łączności i Informatyki w Generalnym Zarządzie Dowodzenia i Łączności – P6. W latach 1998–2003 kierownik projektu zapewnienia łączności pomiędzy Polską i NATO na pierwszy dzień akcesji oraz przedstawiciel


Question: jaki aktor grał spidermana?

Answer: Thomas Stanley Holland

Context: Thomas Stanley Holland (ur. 1 czerwca 1996 w Kingston upon Thames) – brytyjski aktor, odtwórca m.in. roli Spider-Mana. Tom Holland grał rolę Petera Parkera / Spider-Mana w filmach należących do Filmowego Uniwersum Marvela: "Kapitan Ameryka: Wojna bohaterów" (2016), "Spider-Man: Homecoming" (2017), "Avengers: Wojna bez granic" (2018) i ich kontynuacjach. == Życiorys == === Rodzina i edukacja === Urodził się w Kingston upon Thames w Londynie, jako syn Nicoli „Nikki” Elizabeth (z domu Frost) i Dominica Anthony’ego Hollanda. Jego matka była fotografką, a ojciec – komikiem i autorem. Jego dziadkowie ze strony ojca urodzili się odpowiednio na wyspie Man i Tipperary w Irlandii. Ma trzech młodszych braci: bliźniaków – Harry’ego i Sama (ur. 1999) oraz Patricka „Paddy’ego” (ur. 2004). Uczęszczał do


Question: jakie są formacje roślinne?

Answer: Przykładami formacji roślinnych są: tundra, bór, las liściasty strefy umiarkowanej, las deszczowy, step, sawanna.

Context: Formacja roślinna - najbardziej ogólnie ujmowany typ zbiorowiska roślinnego, typowy dla danego regionu świata, o przewadze form roślinnych o tym samym typie wzrostu. Rośliny wchodzące w jego skład mają podobne wymagania w stosunku do gleby, klimatu i czynników abiotycznych. Przykładami formacji roślinnych są: tundra, bór, las liściasty strefy umiarkowanej, las deszczowy, step, sawanna. Główne strefy klimatyczne pokryte są charakterystycznymi dla siebie formacjami roślinnymi, które można też określi mianem "stanowisk zdominowanych przez określone formy roślinne, żyjące w podobnym środowisku". Formacja roślinna wraz z charakterystycznymi żyjącymi na jej obszarze, i wywierającymi istotny wpływ na samą formację, zwierzętami i innymi organizmami tworzy zespół biotyczny, który jest określany ogólnie jako "duży zespół roślin i zwierząt", a jego szczególnym przypadkiem, mniej ogólnym jest biom. Ekolodzy


Question: w ktorym roku odbudowano zamek krolewski?

Answer: 1984

Context: lipca o godzinie 11:15 (o tej godzinie wskazówki zegara zatrzymały się 17 września 1939).W 1977 roku przekazano do eksploatacji pierwsze wnętrza. W 1979 roku utworzono muzeum "Zamek Królewski w Warszawie – Pomnik Historii i Kultury Narodowej". W 1980 roku razem ze Starym Miastem odbudowany Zamek Królewski w Warszawie został wpisany na listę światowego dziedzictwa UNESCO. 31 sierpnia 1984 zakończono odbudowę gmachu i przekazano zamek społeczeństwu. W czasie uroczystości, w której wzięli udział przedstawiciele najwyższych władz państwowych z Henrykiem Jabłońskim i Wojciechem Jaruzelskim, do kaplicy zamkowej wniesiono urnę z sercem Tadeusza Kościuszki. Wyposażanie wnętrz (meble, obrazy, zbiory dzieł sztuki itp.) i prace wykończeniowe trwały do 1988. Dodatkowego wsparcia finansowego w odbudowie udzielił Społeczny Fundusz Odbudowy Stolicy. === XXI wiek === W


Question: kim był francisco pizarro?

Answer: hiszpański konkwistador, który podbił imperium Inków

Context: Francisco Pizarro (ur. 16 marca 1478 w Trujillo, zm. 26 czerwca 1541 w Limie) – hiszpański konkwistador, który podbił imperium Inków, a także założył miasto Lima, współczesną stolicę Peru. == Życiorys == === Młodość === Francisco Pizarro był nieślubnym dzieckiem ze związku hiszpańskiej wieśniaczki, Franciski González Mateos, z Gonzalo Pizarro Rodriguezem de Aguilar, szlachcicem i kapitanem hiszpańskiej armii. Nie ma pewności co do daty jego urodzenia (najbardziej prawdopodobna jest data 16 marca 1478, ale są źródła podające nawet rok 1471), niewiele wiadomo o najwcześniejszym okresie jego życia. Pojawiły się plotki, że tuż po urodzeniu Francisco matka porzuciła go na schodach kościoła pod wezwaniem Najświętszej Maryi Panny w Trujillo. Zanim został żołnierzem pracował jako świniopas. Informację tę przekazał nieprzychylny mu sekretarz


Question: do jakiej grupy materiałów zalicza się karborund?

Answer: materiał ceramiczny z grupy węglików

Context: Węglik krzemu (karborund) – materiał ceramiczny z grupy węglików o ogólnym wzorze SiC. Występuje w naturze jako niezwykle rzadki minerał moissanit. Istnieją jego dwie odmiany krystaliczne α i β. Węglik krzemu znalazł się w obszarze zainteresowań nauki pod koniec XIX w., w związku z poszukiwaniami nowych, niedrogich materiałów ściernych. Pierwsza metoda, opatentowana przez jej wynalazcę, E. G. Achesona, polegała na reakcji krzemionki i węgla w piecu elektrycznym. Do dzisiaj jest stosowana ona w nieznacznie tylko zmodyfikowanej formie. Węglik krzemu można też otrzymywać w wyniku pirolizy polikarbosilanów. Węglik krzemu zwany jest czasami karborundem ze względu na jego twardość, która zawiera się pomiędzy twardością diamentu i korundu. Główną zaletą węgliku krzemu jest jego twardość, której wartość wynosi według skali Brinella 1150, według


Question: czym jest filozofia?

Answer: systematyczne i krytyczne rozważania na temat podstawowych problemów i idei, dążące do poznania ich istoty, a także do całościowego zrozumienia świata.

Context: Filozofia ( od: – „miły, ukochany” i – „mądrość”, tłumaczone jako „umiłowanie mądrości”) – systematyczne i krytyczne rozważania na temat podstawowych problemów i idei, dążące do poznania ich istoty, a także do całościowego zrozumienia świata. == Różnorodność filozofii == Pojęcia "filozofii" i "filozofa" pojawiły się w starożytnej Grecji ok. VI/V w. p.n.e. Po raz pierwszy poświadczone są u Herodota. Początkowo oznaczały szeroko rozumianą ciekawość intelektualną i poszukiwanie wiedzy. Ściślejszy sens terminom nadał Sokrates, Platon, a za nim Arystoteles. Celem filozofii miała być teoria (, "theorίa)", czyli poznanie prawdziwej rzeczywistości, w odróżnieniu od wiedzy pozornej czy przemijającej (, "doksa"), a także od wiedzy praktycznej (, "praksis"). W dalszym swoim rozwoju, znaczenie terminu "filozofia" ulegało znaczącym zmianom i nie można go definiować


Question: kim był kalif?

Answer: w islamie sunnickim tytuł następców Mahometa, czyli przywódców muzułmańskich społeczności państwowo-religijnych zwanych kalifatami.

Context: Kalif (arab. "ħalifa", „następca”) – w islamie sunnickim tytuł następców Mahometa, czyli przywódców muzułmańskich społeczności państwowo-religijnych zwanych kalifatami. Według sunnitów pierwszym kalifem po śmierci Mahometa w 632 roku został Abu Bakr, po którego wyborze doszło do sporu o sukcesję, a następnie do rozłamu wewnątrz wyznawców islamu na szyitów i sunnitów. Kalifowie szybko zaczęli tracić władzę polityczną nad rozrastającym się imperium muzułmańskim. W 909 powstał szyicki kalifat w Kairze, zniszczony przez Saladyna w 1171. W 929 roku emir Kordoby, Abd ar-Rahman III, ogłosił się kalifem, jednak jego kalifat rozpadł się już w 1031. W 1258 po zdobyciu Bagdadu przez Mongołów zginął kalif Al-Mustasim. Instytucję kalifatu przywrócono dopiero trzy lata później w Kairze, jednak odtąd kalif nie sprawował już żadnej władzy politycznej.


Question: ile linii metra ma londyn?

Answer: Metro londyńskie liczy 12 linii

Context: Metro w Londynie () – system lokalnych linii kolejowych przebiegających w podziemnych tunelach oraz na powierzchni, obsługujących większość obszaru Wielkiego Londynu. Jest najstarszym metrem na świecie – pierwsi podróżni skorzystali z niego 10 stycznia 1863 roku. Angielska nazwa wskazuje na podziemne położenie, jednak około 55% długości tras nie znajduje się pod ziemią. Metro londyńskie liczy 12 linii, 272 stacji (w tym 14 poza administracyjnymi granicami Wielkiego Londynu) oraz 402 km tras. Codziennie korzysta z niego ok. 3,67 miliona podróżnych. Od 2003 jest podporządkowane jednostce organizacyjnej zwanej Transport for London, zarządzającej w imieniu władz Wielkiego Londynu większością komunikacji miejskiej. == Historia == Pierwsze połączenie podziemnej kolejki w Londynie zostało uruchomione 10 stycznia 1863 przez spółkę "Metropolitan Railway". Decyzja o budowie tuneli


Question: czym jest pozadanie?

Answer: Pożądanie – silne pragnienie czegoś lub fizyczny pociąg do kogoś

Context: Pożądanie – silne pragnienie czegoś lub fizyczny pociąg do kogoś (np. pożądać snu, spokoju, osoby). Pożądanie jest emocją związaną z działaniem układu dopaminergicznego (zob. mezolimbiczny szlak dopaminergiczny). Najbardziej wnikliwe naukowe badania neurochemii tej emocji dotyczyły narkomanii i związanych z nią zaburzeń wydzielania dopaminy (zob. też układ nagrody). Podobne do głodu narkotycznego objawy pożądania występują również w przypadkach innych uzależnień, np. od hazardu. Pojawienie się pożądania mogą wywoływać bodźce lub przedmioty pozornie obojętne, które nabierają znaczenia w procesie warunkowania (np. w mózgach narkomanów, którym pokazywano zdjęcia przyborów, których używali w czasie zażywania kokainy, obserwowano zmiany podobne do wywoływanych przez ten narkotyk). Specjaliści przytaczają liczne przykłady sytuacji, w których „układ upodobania” przekształca się w uzależnienie (np. upodobanie do papierosów w uzależnienie od


Question: kiedy odbyła się pierwsza la vuelta?

Answer: Po raz pierwszy wyścig ten zorganizowano w roku 1935

Context: La Vuelta a España (Wyścig dookoła Hiszpanii) – kolarski wyścig zaliczany do wielkich tourów, po Tour de France i Giro d’Italia. Należy do cyklu World Tour Międzynarodowej Unii Kolarskiej (UCI). == Historia == Po raz pierwszy wyścig ten zorganizowano w roku 1935, a nieprzerwanie jest on obecny w świecie kolarskim od 1955 roku. Impreza trwa trzy tygodnie i prowadzi po trasach Hiszpanii, jak i krajów ościennych. Przez wiele lat rozgrywano ten wyścig w okresie wiosennym, ale w latach 90. przeniesiono go na termin jesienny (początek września), aby Vuelta nie kolidowała z Giro d’Italia. Pierwsza Vuelta gościła 50 kolarzy, którzy musieli pokonać 3411 km podzielonych na 14 etapów, średnio po 240 km na etap. Organizatorzy inspirowali się sukcesem Tour de France


Question: ilu jest laureatów nagrody nobla?

Answer: Do 2022 r. włącznie Nagrodę otrzymało łącznie 959 laureatów i 30 instytucji.

Context: Zgromadzenie Noblowskie przy Instytucie Karolinska, w dziedzinie literatury Akademia Szwedzka. Pokojowa Nagroda Nobla przyznawana jest (zgodnie z wolą fundatora) przez Norweski Komitet Noblowski złożony z pięciu członków powoływanych przez Storting. Nagroda im. Alfreda Nobla jest wyróżnieniem przyznawanym w dziedzinie nauk ekonomicznych. Nagroda ta ufundowana została w 1968 przez Szwedzki Bank Narodowy z okazji jubileuszu 300-lecia jego istnienia. Nagrodę w tej dziedzinie przyznaje Królewska Szwedzka Akademia Nauk w oparciu o zasady ustanowione wolą fundatora. Pierwsza Nagroda została przyznana w 1969. == Statystyki == Do 2022 r. włącznie Nagrodę otrzymało łącznie 959 laureatów i 30 instytucji. Do 2022 r. 5 laureatów zostało odznaczonych dwukrotnie: Maria Skłodowska-Curie w 1903 i 1911, John Bardeen w 1956 i 1972, Linus Pauling w 1954 i 1962,


Question: ile wysp ma szwecja?

Answer: 267 570

Context: W 2013 do Szwecji należało, według definicji "Statistiska centralbyrån" (SCB), 267 570 wysp o łącznej powierzchni 12 112,43 km² (ok. 3% całkowitej powierzchni Szwecji) i linii brzegowej o długości 67 251 km. Wyspy i wysepki morskie (ponad 100 000) stanowiły ok. 38% ogólnej liczby. Pozostałe to wyspy na jeziorach lub rzekach. Najwięcej wysp i wysepek znajduje się w granicach trzech regionów administracyjnych ("län"): Norrbotten (34 607), Sztokholm (32 952 z czego ok. 93% to wyspy morskie) i Västra Götaland (31 172). Liczba ludności na 984 zamieszkanych wyspach (ok. 0,4% wszystkich wysp Szwecji), według danych z 2013, wynosiła 1 602 930 mieszkańców (ok. 17% ludności Szwecji). Na 8093 wyspach istniały zabudowania. Łączna liczba budynków wynosiła 905 268. Jako mieszkania klasyfikowano 414


Question: za co odpowiadają węzły chłonne?

Answer: Główną funkcją węzłów jest filtracja zawartej w nich limfy oraz udział w wytwarzaniu przeciwciał. Likwidując drobnoustroje stanowią ważny element układu immunologicznego.

Context: Węzły chłonne, węzły limfatyczne (łac. "nodi lymphatici") – licznie występujące struktury leżące na przebiegu naczyń limfatycznych. Główną funkcją węzłów jest filtracja zawartej w nich limfy oraz udział w wytwarzaniu przeciwciał. Likwidując drobnoustroje stanowią ważny element układu immunologicznego. == Budowa węzła == Węzły chłonne są otoczone torebką łącznotkankową, pod nią zaś znajduje się zatoka brzeżna. W każdym węźle można wyróżnić (patrz rysunek obok) część wypukłą oraz wklęsłą, nazywaną także wnęką. Chłonka jest doprowadzana od strony wypukłej, odprowadzana zaś z wnęki. Do wnęki wnikają również naczynia odżywcze oraz nerwy biegnące wzdłuż tych naczyń. Węzły mogą się bardzo różnić między sobą kształtem, wielkością oraz stosunkami poszczególnych stref. Zaobserwowano jednak ogólną tendencję, że węzły powierzchowne posiadają bardziej rozbudowaną korę, a głębokie – rdzeń. ===


Question: w jakim mieście znajduje się koloseum?

Answer: Rzymie

Context: Koloseum (, ), właściwie amfiteatr Flawiuszów (łac. "Amphitheatrum Flavium") – amfiteatr w Rzymie, wzniesiony w latach 70-72 do 80 n.e. przez Wespazjana i Tytusa – cesarzy z dynastii Flawiuszów. Jest to duża, eliptyczna budowla o długości 188 m i szerokości 156 m, obwodzie 524 m, wysokości 48,5 m, z pojemną widownią, która mogła pomieścić od 45 do 50 tysięcy widzów; z galeriami komunikacyjnymi oraz areną z systemem podziemnych korytarzy. W czterokondygnacyjnym podziale zewnętrznym zastosowano spiętrzenie porządków (najniższa kondygnacja w porządku toskańskim, druga w jońskim, trzecia w korynckim). Trzy niższe kondygnacje związane są z konstrukcyjnym układem arkad, czwarta, najwyższa została zaopatrzona tylko w małe okna. Od strony wewnętrznej budowla jest pięciokondygnacyjna. Cztery kondygnacje zbudowano jako układ pomieszczeń wydzielonych pomiędzy filarami, ścianami,


Question: co znaczy pojęcie alegoria?

Answer: obraz plastyczny lub słowny przedstawiający pojęcie, ideę, myśl lub wydarzenie przy pomocy obrazu o charakterze przenośnym lub symbolicznym

Context: Alegoria ( "allēgoría", od "allēgoréo" „mówię w przenośni, obrazowo” z ἄλλος "allos" „inny, różny” i ἀγορεύω "agoreuo" „przemawiać w zgromadzeniu” z ἀγορά "agora" „zgromadzenie”) w literaturze i sztukach plastycznych – obraz plastyczny lub słowny przedstawiający pojęcie, ideę, myśl lub wydarzenie przy pomocy obrazu o charakterze przenośnym lub symbolicznym, np. poprzez personifikację. Odczytanie alegorii umożliwiają m.in. atrybuty lub emblematy o konkretnym znaczeniu, dlatego, w przeciwieństwie do symbolu, przesłanie alegorii jest zazwyczaj jednoznaczne. Alegorią posługiwano się już w starożytności, często stosowano ją w średniowieczu, lecz rozpowszechniła się w okresie renesansu, a zwłaszcza baroku. W XVI i XVII w. publikowano specjalne wydawnictwa zawierające ilustracje, opis i komentarze poszczególnych przedstawień alegorycznych (m.in. Cesarego Ripa "Ikonologia" pierwsze wydanie w 1593 roku). == W literaturze ==


Question: kto namalował panoramę racławicką?

Answer: cykloramiczny obraz "Bitwa pod Racławicami" namalowany w latach 1893–1894 przez zespół malarzy pod kierunkiem Jana Styki i Wojciecha Kossaka.

Context: Panorama Racławicka – muzeum sztuki we Wrocławiu, oddział Muzeum Narodowego we Wrocławiu, założone w 1893 we Lwowie, od 1980 we Wrocławiu; eksponuje cykloramiczny obraz "Bitwa pod Racławicami" namalowany w latach 1893–1894 przez zespół malarzy pod kierunkiem Jana Styki i Wojciecha Kossaka. Obraz olejny przedstawia bitwę pod Racławicami (1794), jeden z epizodów insurekcji kościuszkowskiej, zwycięstwo wojsk polskich pod dowództwem gen. Tadeusza Kościuszki nad wojskami rosyjskimi pod dowództwem gen. Aleksandra Tormasowa. Obok "Panoramy siedmiogrodzkiej", "Golgoty" oraz "Męczeństwa chrześcijan w cyrku Nerona" jest to jedna z czterech XIX–wiecznych panoram, namalowanych pod kierownictwem Jana Styki i Wojciecha Kossaka. Po II wojnie światowej, dzięki staraniom władz polskich, udało się odzyskać od Związku Radzieckiego część lwowskich dzieł sztuki. Ówczesny polski Tymczasowy Rząd Jedności Narodowej postanowił zbiory


Question: kiedy szadź w telewizji?

Answer: emitowany od 13 października 2020 na antenie telewizji TVN.

Context: Szadź – polski serial kryminalny udostępniany w serwisie Player od 30 kwietnia 2020 oraz emitowany od 13 października 2020 na antenie telewizji TVN. Fabułę serialu oparto na powieści autorstwa Igora Brejdyganta o tym samym tytule. == Fabuła == W lesie niedaleko Opola w bardzo brutalny sposób zostaje zamordowana młoda kobieta, która była jedną z ofiar seryjnego mordercy, Piotra Wolnickiego (Maciej Stuhr). W śledztwo angażuje się komisarz Agnieszka Polkowska (Aleksandra Popławska). Kobieta nie wie jednak, że jej obecność w śledztwie nie jest przypadkowa. == Obsada == === Główna === === Gościnna === == Spis serii == == Produkcja i odbiór == Zdjęcia do pierwszego sezonu produkcji rozpoczęły się w październiku 2019 w Opolu, Warszawie i Gołkowie. Akcja serialu rozgrywa się w


Question: na jakiej ulicy znajduje sie plaza?

Answer: Central Park South i Piątej Alei.

Context: Hotel Plaza – luksusowy, pięciogwiazdkowy hotel znajdujący się w Nowym Jorku na Manhattanie. Jest położony przy skrzyżowaniu Central Park South i Piątej Alei. Od zachodniej strony graniczy z placem Grand Army Plaza, od którego wywodzi się jego nazwa. W 1969 roku obiekt został wpisany do rejestru zasobów kulturowych USA National Register of Historic Places, z kolei w 1986 roku do rejestru pomników historycznych USA National Historic Landmark. == Grand Army Plaza == Główne wejście do hotelu znajduje się od strony placu Grand Army Plaza. Plac ten swą nazwę zawdzięcza zwycięskim wojskom Unii z czasów wojny secesyjnej. W części placu, położonej od strony frontowej fasady hotelu znajduje się fontanna "Abundance" stworzona przez Karla Bittera, którą ufundował Joseph Pulitzer. Przedstawia ona Pomonę,


Question: co zapowiadał prorok micheasz?

Answer: proroctwo o narodzeniu Mesjasza w Betlejem (Mi 5.1-2).

Context: Micheasz z Moreszet () – jeden z dwunastu proroków mniejszych Starego Testamentu. Autor "Księgi Micheasza", która jest cytowana podczas świąt Bożego Narodzenia, ponieważ zawiera proroctwo o narodzeniu Mesjasza w Betlejem (Mi 5.1-2). Pochodził z Moreszet-Gat w Judzie. Prorokował ok. 740–700 p.n.e., za czasów królów Jotama, Achaza i Ezechiasza. Działał w królestwie Judy będąc współczesnym pozostałym dwóm "prorokom piszących" – Ozeaszowi i Izajaszowi. Chociaż sam nie nazywa siebie prorokiem, ma głęboką świadomość swojej misji (Mi 3,8). Micheasza z Moreszet nie należy mylić z Micheaszem, synem Jimli – wcześniejszym prorokiem izraelskim, który nie pozostawił po sobie spuścizny pisanej. W "Martyrologium Rzymskim" wymieniany jest razem z Habakukiem, a jego wspomnienie obchodzone jest 15 stycznia.


Question: kim jest czarna madonna?

Answer: Czarna Madonna – rzeźba lub obraz przedstawiający Maryję lub Maryję z Dzieciątkiem, na którym jest ona ukazana z ciemnym lub czarnym odcieniem skóry, wykonane przeważnie w Europie w okresie średniowiecza lub wcześniej.

Context: Czarna Madonna – rzeźba lub obraz przedstawiający Maryję lub Maryję z Dzieciątkiem, na którym jest ona ukazana z ciemnym lub czarnym odcieniem skóry, wykonane przeważnie w Europie w okresie średniowiecza lub wcześniej. W tym rozumieniu terminu określenie „Czarna Madonna” nie odnosi się do wizerunków Maryi ukazanej wyraźnie jako czarna Afrykanka, które są popularne w Afryce oraz w miejscach zamieszkanych przez duży odsetek ludności pochodzenia afrykańskiego, np. w Stanach Zjednoczonych lub Brazylii. == Teorie powstania == Jedna z teorii mówi, iż Czarne Madonny są reprodukcjami wcześniejszego wizerunku lub ikony Matki Bożej, która już nie istnieje i która, najprawdopodobniej, znajdowała się w Konstantynopolu. Miałaby zostać zniszczona przez ikonoklastów, którzy począwszy od VIII do X w. prowadzili na szeroką skalę akcję przejawiającą się


Question: co znaczy rozdzielnopłciowość?

Answer: Rozdzielnopłciowość, gonochoryzm – zjawisko występowania w obrębie jednego gatunku osobników dwóch odmiennych płci: samca i samicy.

Context: Rozdzielnopłciowość, gonochoryzm – zjawisko występowania w obrębie jednego gatunku osobników dwóch odmiennych płci: samca i samicy. Rozdzielnopłciowość występuje także u niektórych roślin telomowych, najczęściej u roślin nagonasiennych, rzadziej okrytonasiennych, gdzie na jednym osobniku występują rozdzielnopłciowe kwiaty, tzn. męskie, zawierające tylko pręciki i żeńskie zawierających tylko słupki (jednopienność). Rzadziej zdarza się, że są osobne osobniki tylko z kwiatami męskimi bądź tylko z żeńskimi (dwupienność). Kategoria:Płeć


Question: nad jakim morzem leży cypr?

Answer: Morza Śródziemnego

Context: Cypr – azjatycka wyspa we wschodniej części Morza Śródziemnego, często traktowana jako część Bliskiego Wschodu. Czasami bywa jednak zaliczana do Europy, gdyż historycznie, kulturowo i politycznie stanowi jej część. Jest trzecią pod względem wielkości wyspą na Morzu Śródziemnym po Sycylii i Sardynii. == Geografia == Cypr jest położony około 65 km na południe od Turcji, 100 km na zachód od Syrii i 770 km na południowy wschód od kontynentalnej Grecji. Wyspa rozciąga się na długości 225 km, od przylądka Arnauti na zachodzie do przylądka Apostolos Andreas na północnym wschodzie, a jej rozciągłość w osi północ-południe wynosi 100 km. Długość linii brzegowej wynosi około 640 km. W północnej części wyspy znajdują się równoleżnikowo ułożone Góry Kyreńskie, zaś na południu i południowym


Question: kiedy powstały pierwsze kantory w polsce?

Answer: W marcu 1989

Context: został zwolniony z funkcji dyrektora przedsiębiorstwa państwowego, następnie prowadził kurnik, pieczarkarnię, warsztat samochodowy i biuro pisania podań. Był zaprzyjaźniony z wicepremierem Ireneuszem Sekułą. W marcu 1989, wkrótce po podpisaniu przez rząd Mieczysława Rakowskiego decyzji o otwarciu kantorów, uruchomił w wielu miejscach na granicy zachodniej pierwszą w Polsce sieć punktów wymiany walut. Według Piotra Pytlakowskiego od początku transformacji systemowej z 1989 Aleksandra Gawronika popierała redakcja tygodnika „Wprost”, w zamian biznesmen wykupywał w tygodniku powierzchnię reklamową dla swoich przedsiębiorstw. W 1990 znalazł się na 1. miejscu listy 100 najbogatszych Polaków tygodnika „Wprost”; w kolejnych latach zajmował dwukrotnie 6. miejsce (1991, 1992), 22. miejsce (1993) i 92. miejsce (1994). Po podpisaniu umowy z niemiecką firmą „Tax-free”, Polacy kupujący towary w RFN mogli w


Question: do jakiego typu należy żaba trawna?

Answer: do tzw. żab brunatnych

Context: Żaba trawna ("Rana temporaria") – gatunek płaza z rodziny żabowatych. Podobnie jak żaba dalmatyńska i żaba moczarowa należy do tzw. żab brunatnych, która to nazwa bierze się od koloru skóry tych zwierząt. Gatunek posiada szeroki zasięg występowania, obejmujący większą część Europy (w tym północne wybrzeża kontynentu) i zachodnią Azję. Zasiedla różnorodne siedliska klimatu umiarkowanego, zwłaszcza lasy. Rozmnaża się w płytkich zbiornikach wodnych. Duży wpływ na rozród wywiera temperatura, swój udział mają też szerokość geograficzna i drapieżnictwo. W rozwoju występuje stadium kijanki żywiącej się roślinami wodnymi, glonami i drobnymi zwierzętami wodnymi. Osobniki dorosłe są mięsożerne, poza sezonem rozrodczym wiodą lądowy tryb życia, polując zmierzchem i nocą. Zdarzają się przypadki zmiany płci. Ten pospolity płaz nie jest zagrożony wyginięciem, pomimo to figuruje


Question: co uczynili ludzie po grzechu gdy usłyszeli kroki pana boga?

Answer: ukryli się

Context: 3,5). Relacja z Bogiem nie była tylko relacją podporządkowania, posłuszeństwa mu, ale też przyjaźni. Gdyż Bóg uczynił ich na swoje podobieństwo (Rdz 1,26n) i nie zatrzymał dla siebie niczego, nawet życia, "uczynił ich obrazem własnej wieczności" (Mdr 2,23–24). Za przyczyną diabła, zaczęli wątpić w dobroć i potrzebę Bożego przykazania (por. Rz 7, 10–11). W konsekwencji grzechu, więź przyjaźni Adama i Ewy z Bogiem i między nimi została zrujnowana. Objawiło się to poprzez wyrzuty sumienia, których doświadczyli już przed wygnaniem z raju: poczuli wstyd wobec siebie i zrobili sobie opaski. Doświadczyli też wstydu wobec Boga i lęku przed nim i ukryli się: Wygnanie z raju było Bożym zatwierdzeniem ludzkiego wyboru, a także pokazaniem że przestroga była prawdziwa, nie była kłamstwem ze


Question: nad jakim morzem leży chorwacja?

Answer: Morza Adriatyckiego

Context: Chorwacja – kraj o zróżnicowanej powierzchni leżący w Europie Południowo-Wschodniej. Część południowa jest górzysta (Góry Dynarskie), a północ nizinna (Nizina Panońska). Chorwacja ma także dostęp do Morza Adriatyckiego. Państwo to posiada wyjątkowe w skali świata wybrzeże z ustawionymi równolegle do niego podłużnymi wyspami. Ten typ to tzw. wybrzeże dalmatyńskie, którego nazwa pochodzi właśnie od tej chorwackiej krainy. Na terenie kraju znajduje się 1244 wysp i wysepek, z czego 66 jest zamieszkanych. Największe z nich to: * Krk – 405 km² * Cres – 405 km² * Brač – 394 km² * Hvar – 299 km² * Pag – 284 km² * Korčula – 276 km² == Powierzchnia i granice == Powierzchnia – 56 610 km² Skrajne punkty: północny 46°33′N, południowy


Question: z czym związana jest ilość dni trwania wielkiego postu?

Answer: Czas trwania wielkiego postu ma odniesienie do trwającego 40 dni postu samego Chrystusa.

Context: Kościoła wielki post był określany jako "Quadragesima" (łac.), "Tessarakostè" (gr.), czyli dosłownie „40 dni” ("czterdziestnica"), co stanowiło nawiązanie do czterdziestodniowego postu samego Jezusa Chrystusa. W protestantyzmie obchodzony jest pod nazwą czasu pasyjnego. == Historia wielkiego postu == === Tło biblijne === Czas trwania wielkiego postu ma odniesienie do trwającego 40 dni postu samego Chrystusa. Liczba „40” ma w historiach biblijnych znaczenie symboliczne. Tyle dni miał trwać potop, który miał oczyszczać Ziemię z grzechów. Czterdzieści lat trwała wędrówka narodu wybranego po wyjściu z Egiptu, by mógł – oczyszczony – wejść do Ziemi Obiecanej. 40 dni trwał biblijny pobyt Mojżesza na górze Synaj (Horeb) w obecności Boga, od którego otrzymał Dekalog (Wj 24,18). Po stwierdzeniu odstąpienia przez Izraelitów od zawartego przymierza wrócił


Question: w jakich klasach jest edb?

Answer: . Wraz z wprowadzeniem nowej podstawy programowej od 1 września 2017 roku, Edukacja dla bezpieczeństwa została wprowadzona do szkół podstawowych. Od 2018 nauczana jest w klasie VIII

Context: Edukacja dla bezpieczeństwa (EDB) – przedmiot uczony w polskich szkołach ponadgimnazjalnych i szkole podstawowej (od 2018). Został wprowadzony od 1 września 2009 roku jako jedna godzina na tydzień w roku szkolnym w gimnazjum, a od 1 września 2012 obowiązuje w tym samym wymiarze w szkole ponadgimnazjalnej. EdB zastąpiła całkowicie przysposobienie obronne, które (według „starej” podstawy programowej) było prowadzone dwie godziny na tydzień w szkole średniej. Zakres nauczania obejmuje szeroko pojętą obronę cywilną, metody ochrony przed różnymi zagrożeniami i przygotowanie do postępowania w wypadku katastrof. Podczas nauki uczniowie są także szkoleni w udzielaniu pierwszej pomocy. Wraz z wprowadzeniem nowej podstawy programowej od 1 września 2017 roku, Edukacja dla bezpieczeństwa została wprowadzona do szkół podstawowych. Od 2018 nauczana jest w klasie VIII


Question: w jakim zbiorniku wodnym znajduje się wielka rafa koralowa?

Answer: Morzu Koralowym

Context: Wielka Rafa Koralowa (ang. "Great Barrier Reef") – największa na świecie rafa koralowa, położona wzdłuż północno-wschodnich wybrzeży Australii, na Morzu Koralowym. Największa na Ziemi pojedyncza struktura wytworzona przez organizmy żywe, widoczna z kosmosu jako biała smuga na tle błękitnego oceanu. Rafa znana była Aborygenom, a przez Europejczyków została odkryta 11 czerwca 1770 roku, kiedy brytyjski żeglarz James Cook (1728–1779) na okręcie „Endeavour” przypłynął do Australii podczas swojej pierwszej wyprawy na południe w latach 1768–1771. W 1975 roku utworzono park morski – Park Morski Wielkiej Rafy Koralowej (). W 1981 roku Wielka Rafa Koralowa została wpisana na listę światowego dziedzictwa UNESCO. == Geografia == === Położenie === Wielka Rafa Koralowa leży wzdłuż północno-wschodnich wybrzeży Australii na terenie stanu Queensland. Rozciąga się


Question: kto zbudował pierwszą bombę atomową?

Answer: J. Robert Oppenheimer

Context: J. Robert Oppenheimer (ur. 22 kwietnia 1904 w Nowym Jorku, zm. 18 lutego 1967 w Princeton) – amerykański fizyk, profesor na Uniwersytecie Kalifornijskim w Berkeley, dyrektor naukowy Projektu Manhattan – trwającego w czasie II wojny światowej przedsięwzięcia mającego na celu opracowanie pierwszej broni atomowej. Z tego powodu jest nazywany "ojcem bomby atomowej". Po wojnie Oppenheimer był głównym doradcą nowo utworzonej Komisji Energii Atomowej i używał swojej pozycji do walki na rzecz międzynarodowej kontroli energii atomowej oraz zapobiegania wyścigowi zbrojeń atomowych z ZSRR. Z powodu swoich poglądów w tej sprawie, a także przedwojennych silnych powiązań z ruchem komunistycznym, został pozbawiony dostępu do tajnych dokumentów państwowych w trakcie publicznego, politycznego procesu w 1954 roku. Po tym wydarzeniu kontynuował swoją działalność pisząc i


Question: co tworzy parę?

Answer: grupa złożona z dwóch dopełniających się elementów, np. * dwa osobniki, najczęściej płci odmiennej (np. para małżeńska, związek, diada) * dwa narządy spełniające jednakową funkcję (np. para rąk, para oczu) * dwa przedmioty stanowiące pewną całość, komplet (np. para butów, para pończoch) * jeden przedmiot składający się z dwóch części, mający nazwę w liczbie mnogiej (np. para spodni, para okularów).

Context: == Język, mowa == Para – grupa złożona z dwóch dopełniających się elementów, np. * dwa osobniki, najczęściej płci odmiennej (np. para małżeńska, związek, diada) * dwa narządy spełniające jednakową funkcję (np. para rąk, para oczu) * dwa przedmioty stanowiące pewną całość, komplet (np. para butów, para pończoch) * jeden przedmiot składający się z dwóch części, mający nazwę w liczbie mnogiej (np. para spodni, para okularów). W wyrazach złożonych jednak przedrostek para- (od greckiego "pará" – poza-, obok) oznacza: obok, niby, prawie, wyrażający zaprzeczenie lub osłabienie podobieństwa do tego, co jest określane drugą częścią złożenia (z greki), np. * zaprzeczenie (paranormalność, parapsychologia) * obok, blisko (paragraf) * podobieństwo (np.: paramedycyna, paramilitarny, parafraza). Natomiast dla wyrażenia dwoistości (podwójności) stosowane są przedrostki:


Question: gdzie swoj poczatek ma wiekszosc huraganow?

Answer: Huragany tworzą się nad wodami Atlantyku

Context: powyżej 32 m/s (nie mniej niż 12° w skali Beauforta). Siłę huraganów mierzy się za pomocą skali Saffira-Simpsona, gdzie 5 stanowi zjawisko o nasileniu ekstremalnym. Najczęściej mianem huraganów określa się odpowiednio silne cyklony tropikalne. Huragan jest nazwą stosowaną dla zjawisk występujących nad akwenami Oceanu Atlantyckiego, natomiast tajfun – dla sztormów nad akwenami Oceanu Indyjskiego czy Oceanu Spokojnego. Huragany powstają nad akwenami, w których temperatura wody przekracza 26,5 °C. Huragany tworzą się nad wodami Atlantyku, a najbardziej narażonymi na nie obszarami świata są południowe rejony Stanów Zjednoczonych oraz wybrzeża Afryki. Nazwa „orkan” pierwotnie oznaczała „cyklon tropikalny formujący się w pewnych rejonach Oceanu Indyjskiego”, ale obecnie, w wielu krajach, w tym w Polsce, używana jest do określenia huraganów atlantyckich docierających do Europy.


Question: jakich dowodów miłości żąda klara od papkina?

Answer: wytrwania przez pół roku w milczeniu, roku o chlebie i wodzie i przywiezienia krokodyla.

Context: z Klarą ustalają, aby poprosić Podstolinę o wpłynięcie na Cześnika. Gdy pojawia się Podstolina, okazuje się, że to była kochanka Wacława, którą, co gorsza, oszukiwał, podając się za księcia. Podstolina jednak chce zerwać zaręczyny z Cześnikiem – woli Wacława. W kolejnej scenie Papkin wyznaje Klarze miłość. Ta żąda od niego dowodu miłości – wytrwania przez pół roku w milczeniu, roku o chlebie i wodzie i przywiezienia krokodyla. Po jej odejściu Papkin wygłasza komiczny monolog, nie zdając sobie sprawy z tego, że Klara sobie z niego żartuje. Pojawia się Cześnik, zadowolony, że Podstolina przyjęła jego zaręczyny, lecz wściekły na Rejenta o mur. Chce go wyzwać na pojedynek i do niego wysyła Papkina jako sekundanta. Akt 3. Rejent Milczek przygotowuje pozew do


Question: jak wielki jest wszechświat?

Answer: Średnica widzialnego Wszechświata (przy przyjęciu pojęcia współrzędnych współporuszających się) to ok. 91–93 miliardów lat świetlnych (ok. 28 miliardów parseków), czyli 8,8 metrów.

Context: W naukach ścisłych słowa „Wszechświat” i „kosmos” są równoważne. == Informacje ogólne == Według powszechnie przyjętych teorii potwierdzonych przez różne dane obserwacyjne wiek Wszechświata wynosi w przybliżeniu 13,82 miliarda lat. Średnica widzialnego Wszechświata (przy przyjęciu pojęcia współrzędnych współporuszających się) to ok. 91–93 miliardów lat świetlnych (ok. 28 miliardów parseków), czyli 8,8 metrów. Nie da się określić rozmiarów całego Wszechświata – możliwe, że jest nieskończony. Obserwacje naukowe oraz rozwój teorii fizycznych doprowadziły do wnioskowania o składzie i ewolucji Wszechświata. W całej zapisanej historii proponowane były kosmologia, kosmogonia i modelowanie naukowe – nauki mające wyjaśniać obserwacje Wszechświata. Najstarsze teorie geocentryczne zostały stworzone przez indyjskich i starożytnych greckich filozofów. W ciągu kolejnych wieków przeprowadzane zostały dokładniejsze obserwacje, które poskutkowały powstaniem teorii heliocentrycznej Mikołaja


Question: ile razy borg wygrał wimbledon?

Answer: pięć razy z rzędu Wimbledon.

Context: na nawierzchni ziemnej na korty trawiaste, dzięki czemu wygrał sześć razy French Open i pięć razy z rzędu Wimbledon. Dodatkowo raz był uczestnikiem finału na Wimbledonie i cztery razy dochodził do finału na US Open. Dwa razy był najlepszy w kończącym sezon turnieju Masters Grand Prix i dwa razy osiągał finał. Łącznie zwyciężył w 64 turniejach rangi ATP World Tour i 24 razy awansował do finału. W deblu triumfował w czterech turniejach z cyklu ATP World Tour i trzykrotnie osiągał finał. W 1975 roku przyczynił się do zwycięstwa Szwecji w Pucharze Davisa. Odniósł dwa singlowe zwycięstwa i jedno deblowe (w parze z Ove Bengtsonem) w finale przeciwko Czechosłowacji, dzięki czemu Szwedzi triumfowali w rywalizacji 3:2. Wiele pojedynków Borga z wybitnymi


Question: co przedstawia godło polski?

Answer: wizerunek orła białego w koronie w czerwonym polu

Context: Godło Polski, Godło Rzeczypospolitej Polskiej, właściwie herb Polski – godło i symbol Rzeczypospolitej Polskiej; jego archetypem jest dynastyczny herb Piastów, pierwszych władców Polski. == Podstawa prawna == Zgodnie z art. 28 Konstytucji RP "Godłem Rzeczypospolitej Polskiej jest wizerunek orła białego w koronie w czerwonym polu". Korona została przywrócona 31 grudnia 1989 r. ustawą z dnia 29 grudnia 1989 r. o zmianie Konstytucji Polskiej Rzeczypospolitej Ludowej (art. 1 p. 19). Jednakże nowy wzór godła został wprowadzony dopiero 22 lutego 1990 r. ustawą z dnia 9 lutego 1990 r. o zmianie przepisów o godle, barwach i hymnie Rzeczypospolitej Polskiej. W ustawie o godle, barwach i hymnie Rzeczypospolitej Polskiej oraz o pieczęciach państwowych ustawodawca określił: Wzór godła Rzeczypospolitej Polskiej zawiera załącznik nr 1


Question: kiedy powstał film krzyżacy?

Answer: Krzyżacy – polski barwny film historyczny z 1960 roku

Context: Krzyżacy – polski barwny film historyczny z 1960 roku w reżyserii Aleksandra Forda, oparty na powieści Henryka Sienkiewicza pod tym samym tytułem. Osią fabularną filmu jest wielka wojna z zakonem krzyżackim widziana oczyma Zbyszka z Bogdańca (Mieczysław Kalenik) – zakochanego w Danusi (Grażyna Staniszewska), córce Juranda ze Spychowa (Andrzej Szalawski) – oraz jego stryja Maćka z Bogdańca "("Aleksander Fogiel). Film Forda był pierwszą polską superprodukcją, w której nakręcenie były zaangażowane najwyższe władze państwowe. Na potrzeby filmu zaangażowano około tysiąca statystów i nakręcono z rozmachem kulminacyjną sekwencję bitwy pod Grunwaldem. Autorem zdjęć do filmu, barwionych za pomocą technologii Technicolor, był Mieczysław Jahoda, natomiast scenografie wykonał Roman Mann. Film Forda po premierze okazał się najbardziej dochodowym dziełem i filmem o największej oglądalności


Question: ile dzieci urodziła królowa elżbieta?

Answer: Mieli czworo dzieci: Karola, Annę, Andrzeja i Edwarda.

Context: historii kobietę – głowę państwa. Elżbieta urodziła się w Mayfair w Londynie jako pierwsze dziecko księcia i księżnej Yorku (późniejszego króla Jerzego VI i królowej Elżbiety). Jej ojciec wstąpił na tron w 1936 r. po abdykacji swojego brata, króla Edwarda VIII, czyniąc Elżbietę pretendentką do tronu. Kształciła się prywatnie w domu i zaczęła podejmować obowiązki publiczne podczas II wojny światowej, służąc w Pomocniczej Służbie Terytorialnej. W listopadzie 1947 roku poślubiła Filipa Mountbattena, byłego księcia Grecji i Danii, a ich małżeństwo trwało 73 lata, aż do jego śmierci w kwietniu 2021 roku. Mieli czworo dzieci: Karola, Annę, Andrzeja i Edwarda. Kiedy w lutym 1952 roku zmarł jej ojciec, Elżbieta – wówczas 25-letnia – została królową siedmiu niezależnych krajów Wspólnoty: Wielkiej Brytanii,


Question: gdzie leży wyspa mauritius?

Answer: państwo wyspiarskie położone w południowo-zachodniej części Oceanu Indyjskiego, w archipelagu Maskarenów, około 900 km na wschód od Madagaskaru i ok. 170 km na północny wschód od Reunionu.

Context: Mauritius (fr. "Maurice"), Republika Mauritiusu (, fr. "République de Maurice") – państwo wyspiarskie położone w południowo-zachodniej części Oceanu Indyjskiego, w archipelagu Maskarenów, około 900 km na wschód od Madagaskaru i ok. 170 km na północny wschód od Reunionu. Poza samą wyspą Mauritius do Republiki Mauritiusu należy także wyspa Rodrigues (w odległości 563 km na wschód od wyspy głównej), archipelag Cargados Carajos (402 km na północ) i Wyspy Agalega (933 km na północ). == Historia == Wyspa została odkryta przez Portugalczyków w 1505 roku. Skolonizowana została przez Holendrów w 1638 i nazwana imieniem księcia Maurycego Orańskiego. Francuzi opanowali wyspę w XVIII wieku, zmieniając nazwę na "Île de France". Nazwa Mauritius została przywrócona w 1810 roku, gdy Brytyjczycy przejęli wyspę. Anglicy znieśli


Question: na czym polegała rewolucja przemysłowa?

Answer: proces zmian technologicznych, gospodarczych, społecznych i kulturalnych, który został zapoczątkowany w XVIII wieku w Anglii i Szkocji. Był związany z przejściem od gospodarki opartej na rolnictwie oraz produkcji manufakturowej bądź rzemieślniczej do opierającej się głównie na mechanicznej produkcji fabrycznej na dużą skalę (przemysłową).

Context: Rewolucja przemysłowa – proces zmian technologicznych, gospodarczych, społecznych i kulturalnych, który został zapoczątkowany w XVIII wieku w Anglii i Szkocji. Był związany z przejściem od gospodarki opartej na rolnictwie oraz produkcji manufakturowej bądź rzemieślniczej do opierającej się głównie na mechanicznej produkcji fabrycznej na dużą skalę (przemysłową). == Etymologia == Najprawdopodobniej jako pierwszy użył terminu „rewolucja przemysłowa” francuski dyplomata Louis-Guillaume Otto w swoim liście z 1799 r., stwierdzając, że Francja dołączyła do wyścigu w industrializacji. Fakt, że istotna zmiana sposobu produkcji powoduje również zmiany porządku społecznego był oczywisty dla Roberta Owena i Roberta Southeya w drugim dziesięcioleciu XIX wieku, a domyślali się tego już William Blake w latach 90. XVIII wieku i William Wordsworth na przełomie wieków. Termin „rewolucja przemysłowa” stosowany


Question: gdzie powstało tango?

Answer: Styl tańca, który powstał około 1900 w Montevideo i Buenos Aires, dziś nosi nazwę tango argentyńskie.

Context: Tango wywodzi się z tradycji hiszpańskich habanery i flamenco, przeszczepionych na grunt Ameryki Południowej i zmieszanych z "candombe", którą tańczyli i śpiewali, na ulicznych paradach, afrykańscy niewolnicy. W refrenie powtarzają się słowa "cum-tan-go" i od nich wywodzi się nazwa "tango". "Candombe" z czasem przekształciło się w "milongę". Prymitywna forma tanga pojawiła się już pod koniec XVIII wieku. Początkowo tańczono je w podrzędnych lokalach i domach publicznych, a jego popularność ciągle rosła, zwłaszcza dzięki pociągającej muzyce. Styl tańca, który powstał około 1900 w Montevideo i Buenos Aires, dziś nosi nazwę tango argentyńskie. Później tango trafiło do Stanów Zjednoczonych i około 1907 do Europy, najpierw do Francji. W Paryżu święciło prawdziwe triumfy. Pierwszym tangiem, które zyskało popularność światową było "La Morocha" Angelo


Question: jaki utwór nazywamy nowelą?

Answer: krótki utwór literacki, pisany prozą, charakteryzujący się wyraźnie zarysowaną i sprawnie skrojoną akcją główną, mocno udramatyzowaną, która zmierza do punktu kulminacyjnego.

Context: Nowela (wł. "novella" – nowość) – krótki utwór literacki, pisany prozą, charakteryzujący się wyraźnie zarysowaną i sprawnie skrojoną akcją główną, mocno udramatyzowaną, która zmierza do punktu kulminacyjnego. Fabuła noweli jest zazwyczaj jednowątkowa, pozbawiona epizodów, rozbudowanych opisów przyrody oraz szczegółowej charakterystyki postaci. Jest to jedna z odmian epiki. Jej treść dotyczy pewnego zdarzenia, opartego na wyrazistym motywie, z pozoru nieistotnym (np. kamizelka, sokół), ale często nabierającym znaczeń symbolicznych. Niemiecki pisarz Paul Heyse określił ów motyw mianem „sokoła”. Stworzył on teorię sokoła, opartą na wnikliwej analizie noweli Giovanniego Boccaccia pt. „Sokół”. W noweli akcja toczy się w określonym czasie i miejscu, a osobą opowiadającą jej przebieg, zazwyczaj w sposób „obiektywny”, jest narrator. Ukazywane przez niego wydarzenia mają swoje przyczyny i skutki. ==


Question: kiedy zostal wydany iphone 11?

Answer: zaprezentowany 10 września 2019 r.

Context: iPhone 11 – następca telefonu iPhone Xr firmy Apple zaprezentowany 10 września 2019 r. podczas Jest to tańsza wersja względem sztandarowego modelu zaprezentowanego tego dnia (iPhone 11 Pro). Zmianie uległ również design telefonu, na jego pleckach pojawiła się wyspa z aparatami, która jest powielana w następnych generacjach iPhone. Jest dostępny w 6 kolorach: czarnym, zielonym, żółtym, fioletowym, czerwonym (Product RED) i białym. Wprowadzenie iPhona 11 nadało nowy porządek w nazewnictwie telefonów firmy Apple. == Aparaty fotograficzne == Telefon został wyposażony w dwa tylne aparaty o matrycy 12 Mpx każdy. == Nowości względem poprzednika – iPhone Xr == * 2 aparaty (nowy ultraszerokokątny aparat) * Przednia kamera 12Mpx (poprzednio 7Mpx) * Czip A13 Bionic z systemem Neural Engine trzeciej generacji *


Question: gdzie pochowano św wojciecha?

Answer: Gnieźnie

Context: Gniezna nieznany Pomorzanin. Wkrótce potem Chrobry wykupił resztę ciała Wojciecha na wagę złota i rozkazał pochować w Gnieźnie. Do jego grobu w 1000 roku pielgrzymował Otton III (zjazd gnieźnieński). W czasie jego wizyty w Gnieźnie założono metropolię arcybiskupią, której Wojciech został patronem, a jego brat Radzim Gaudenty stanął na czele. == Relikwie == Wykupione przez Bolesława Chrobrego ciało znalazło się w Gnieźnie, gdzie było przechowywane w katedrze gnieźnieńskiej jako relikwia. Tuż po śmierci Wojciecha, w 998 roku, cesarz Otton III ufundował w Rzymie, na wyspie na Tybrze kościół mający być miejscem jego kultu, dziś znany jako bazylika św. Bartłomieja na Wyspie Tyberyjskiej (pierwotnie "Sancti Adalbertus et Paulinus", świętych Wojciecha i Paulina). W 1000 roku Otton III przybył z pielgrzymką do


Question: z czym wiązało się wprowadzenie stanu wojennego?

Answer: wiązać się z ograniczeniem wolności i praw człowieka i obywatela.

Context: gdy z umowy międzynarodowej wynika zobowiązanie do wspólnej obrony przeciwko agresji. Rozporządzenie o wprowadzeniu stanu wojennego prezydent musi przedstawić Sejmowi w ciągu 48 godzin od podpisania. Sejm ma obowiązek niezwłocznie rozpatrzyć owo rozporządzenie, może je również uchylić bezwzględną większością głosów w obecności co najmniej połowy ustawowej liczby posłów. Wprowadzenie stanu wojennego wywołuje skutki określone w ustawie i może wiązać się z ograniczeniem wolności i praw człowieka i obywatela. Rada Ministrów zarządza w czasie stanu wojennego systemem kierowania obroną państwa, w tym może również przekazać organom wojskowym określone kompetencje organów władzy publicznej w strefie bezpośrednich działań wojennych. Ostatnim stanem wojennym w Polsce był stan wojenny w latach 1981–1983 wprowadzony przez władze komunistyczne. == Stan wojenny na Ukrainie == Na Ukrainie –


Question: kto zorganizował różaniec do granic?

Answer: grupa świeckich katolików skupionych wokół Fundacji Solo Dios Basta, która powstała w czerwcu 2015 r. z inicjatywy Macieja Bodasińskiego i Lecha Dokowicza.

Context: Różaniec do Granic, Różaniec do Granic Nieba – wydarzenia modlitewne oparte na różańcu zorganizowane w 2017 i 2020 r. Modlitwę zorganizowała grupa świeckich katolików skupionych wokół Fundacji Solo Dios Basta, która powstała w czerwcu 2015 r. z inicjatywy Macieja Bodasińskiego i Lecha Dokowicza. == Geneza == Inicjatorzy akcji, skupieni wokół Fundacji Solo Dios Basta, znani byli ze zorganizowania wcześniej wydarzenia o nazwie „Wielka Pokuta”. Sukces tego wydarzenia zachęcił ich do podobnych inicjatyw. Wybrano datę 7 października 2017 w liturgiczne wspomnienie Najświętszej Maryi Panny Różańcowej i jednocześnie na zakończenie obchodów 100. rocznicy objawień fatimskich. 25 sierpnia 2017 r. podczas obrad Rady Biskupów Diecezjalnych na Jasnej Górze Maciej Bodasiński oraz Lech Dokowicz z Fundacji Solo Dios Basta przedstawili plan wydarzenia o nazwie


Question: w którym roku powstał film potop?

Answer: 1974

Context: Potop – polski film historyczny z 1974 roku w reżyserii Jerzego Hoffmana, będący trzecią ekranizacją powieści Henryka Sienkiewicza pod tym samym tytułem. Akcja filmu toczy się podczas potopu szwedzkiego w Rzeczypospolitej Obojga Narodów, a jego głównym bohaterem jest awanturniczy chorąży Andrzej Kmicic, który zostaje okryty hańbą wskutek podpalenia wsi oraz kolaboracji ze środowiskami proszwedzkimi; wskutek tego zmienia swe nazwisko, pod którym próbuje naprawić swe krzywdy i przeżywa zmianę swej osobowości. Pomysł na ekranizację "Potopu" zrodził się w 1969 roku, gdy Jerzy Hoffman wraz z historykiem Adamem Kerstenem przygotował scenariusz do adaptacji, skracając lub usuwając liczne oryginalne wątki zawarte w powieści. Na realizację filmu przeznaczono budżet w wysokości 100 milionów ówczesnych złotych. W czasie realizacji film był największym przedsięwzięciem produkcyjnym w


Question: czyim zwycięstwem kończy się bitwa?

Answer: Bitwa ta zakończyła się zwycięstwem wojsk polsko-litewskich i pogromem sił krzyżackich

Context: Czech, z wielu księstw śląskich, z Pomorza Zachodniego i z pozostałych państw Świętego Cesarstwa Rzymskiego) oraz Prusów i chorągwiami prywatnymi (między innymi chorągiew z Nowogrodu Wielkiego księcia Lingwena Semena), pod dowództwem króla Polski Władysława II Jagiełły i wielkiego księcia litewskiego Witolda. Bitwa ta zakończyła się zwycięstwem wojsk polsko-litewskich i pogromem sił krzyżackich, nie została jednak wykorzystana do całkowitego zniszczenia zakonu. Nie zdobyto Malborka – stolicy Zakonu – ponieważ wygasał rozejm Witolda z inflancką gałęzią Zakonu na północy (korzystny w czasie bitwy) i wojska litewskie rozpoczęły odwrót, niepewna była także sytuacja na południowych granicach Królestwa, zagrożonych atakiem przez ówczesnego sojusznika Zakonu, węgierskiego króla Zygmunta Luksemburczyka. Pomimo poddawania się wojskom królewskim przez pruskie miasta (Olsztynek, Morąg, Dzierzgoń, Główne Miasto Gdańsk, Stare Miasto


Question: w którym roku był chrzest polski?

Answer: Chociaż w oficjalnej historiografii kościelnej i państwowej przyjmuje się rok 966 za datę chrztu Mieszka, to jednak nie jest to data pewna.

Context: Chrzest Polski – tradycyjna nazwa chrztu księcia Polan Mieszka I, który zapoczątkował proces chrystianizacji ziem polskich. Niekiedy uważa się go również za symboliczne wydarzenie, które było początkiem państwa polskiego i polskiego Kościoła katolickiego. Datuje się go na rok 966, chociaż nie jest to pewne, gdyż źródła średniowieczne różnią się zarówno w opisie okoliczności, w jakich doszło do chrztu, jak też podają różne daty tego wydarzenia. == Chronologia wydarzeń i datacja chrztu Polski == Chociaż w oficjalnej historiografii kościelnej i państwowej przyjmuje się rok 966 za datę chrztu Mieszka, to jednak nie jest to data pewna. Nie zachowało się żadne źródło z X wieku, a w Polsce także z XI wieku, które przekazałoby o chrzcie Polski nawet krótką wzmiankę. Najstarsza informacja


Question: jaką dyscyplinę sportu uprawia michael phelps 28 krotny medalista olimpijski?

Answer: pływa

Context: Michael Fred Phelps (ur. 30 czerwca 1985 w Baltimore) – amerykański pływak, 23-krotny mistrz olimpijski, 26-krotny mistrz świata, mistrz świata na krótkim basenie, wielokrotny rekordzista świata. Zdobywca ośmiu medali (6 złotych i 2 brązowych) na igrzyskach olimpijskich w Atenach w 2004 roku, 8 złotych medali podczas występów na igrzyskach olimpijskich w Pekinie (w tym 7 rekordów świata), 6 medali (4 złotych i 2 srebrnych) na igrzyskach olimpijskich w Londynie w 2012 roku oraz 6 medali (pięciu złotych i jednego srebrnego) na igrzyskach olimpijskich w Rio de Janeiro. Zdobywca 7 złotych medali na mistrzostwach świata w 2007 roku. Najbardziej utytułowany olimpijczyk w historii nowożytnych igrzysk z dorobkiem 23 złotych medali. Łącznie medali igrzysk olimpijskich ma 28 (23 złotych, 3 srebrne, 2


Question: na jakiej płycie znajduje się półwysep indyjski?

Answer: Płyta indyjska

Context: Płyta indyjska (ang. "Indian Plate") – płyta tektoniczna, obejmująca swoim zasięgiem Półwysep Indyjski, Morze Arabskie i Zatokę Bengalską oraz niewielki fragment Oceanu Indyjskiego. Razem z płytą australijską tworzą płytę indoaustralijską. Od północy płyta indyjska graniczy z płytą euroazjatycką. Płyta arabska i płyta afrykańska tworzą jej zachodnią i południowo-zachodnią granicę. Wschodnią i południowo-wschodnią granicę stanowi płyta australijska. Rezultatem napierania na siebie płyt indyjskiej i azjatyckiej są najwyższe góry świata Himalaje.


Question: w jakim zespole śpiewała alicja majewska?

Answer: była solistką zespołu Partita

Context: Alicja Lucyna Majewska-Budzyńska (ur. 30 maja 1948 we Wrocławiu) – polska piosenkarka popowa. Współpracowała z artystami, takimi jak Wojciech Młynarski, Łucja Prus, Magda Czapińska czy Włodzimierz Korcz, z którym nadal tworzy duet artystyczny. == Życiorys == Wczesne dzieciństwo spędziła w Olbierzowicach, gdzie jej rodzice byli nauczycielami. Ojciec, absolwent Seminarium Nauczycielskiego w Krzemieńcu, uczył matematyki i śpiewu, był kierownikiem szkoły w Olbierzowicach. Matka uczyła polskiego i rosyjskiego. Jest absolwentką Liceum Ogólnokształcącego im. Tomasza Zana w Pruszkowie oraz Wydziału Psychologii i Pedagogiki Uniwersytetu Warszawskiego na kierunku andragogika. Zadebiutowała w 1968 na IV Festiwalu Piosenki Radzieckiej w Zielonej Górze. W latach 1971–1974 była solistką zespołu Partita i występowała w warszawskim Teatrze na Targówku. W 1975 za wykonanie utworu „Bywają takie dni” zdobyła nagrodę


Question: na co zmarł vincent van gogh?

Answer: w wyniku postrzału z broni palnej – prawdopodobnie samobójczego.

Context: Vincent Willem van Gogh, wym. [] (ur. 30 marca 1853, zm. 29 lipca 1890) – holenderski malarz postimpresjonistyczny, którego twórczość dzięki żywej kolorystyce i emocjonalnemu oddziaływaniu wywarła dalekosiężny wpływ na sztukę XX w. Artysta cierpiał na napady lękowe i narastające ataki spowodowane zaburzeniami psychicznymi. Zmarł w wieku 37 lat jako twórca nieznany szerszemu ogółowi, w wyniku postrzału z broni palnej – prawdopodobnie samobójczego. Mało doceniany za życia, van Gogh zyskał sławę po śmierci. Dziś jest powszechnie uważany za jednego z największych malarzy w historii, artystę, którego twórczość stanowi istotne źródło sztuki współczesnej. Van Gogh zaczął malować na kilka lat przed ukończeniem 30. roku życia, a najbardziej znane dzieła stworzył w ciągu dwóch ostatnich lat. Jest autorem ponad 2000 dzieł, w


Question: w jakich wodach żyje śledź?

Answer: Śledź atlantycki zasiedla wody strefy umiarkowanej i chłodnej północnego Atlantyku od Oceanu Arktycznego do kanału La Manche i Morza Bałtyckiego.

Context: Śledź oceaniczny, śledź atlantycki, śledź pospolity, śledź ("Clupea harengus") – gatunek ławicowej ryby morskiej z rodziny śledziowatych. Blisko spokrewniony ze śledziem pacyficznym. Obydwa gatunki – powszechnie określane nazwą śledź – miały olbrzymie znaczenie gospodarcze stanowiąc główny cel połowów w rybołówstwie morskim. W wyniku przełowienia w latach 90. XX wieku liczebność poszczególnych populacji znacznie się zmniejszyła, jednak nadal śledzie są bardzo ważnymi rybami użytkowymi. == Zasięg występowania == Śledź atlantycki zasiedla wody strefy umiarkowanej i chłodnej północnego Atlantyku od Oceanu Arktycznego do kanału La Manche i Morza Bałtyckiego. Ryby te żyją w toni wodnej na głębokościach do 250 m. Przebywają w dużych grupach zwanych ławicami. W Morzu Bałtyckim występuje podgatunek śledzia atlantyckiego, śledź bałtycki ("C. h. membras"), zwany też sałaką. ==


Question: ile państw obecnie należy do unii europejskiej?

Answer: Unia Europejska składa się z 27 państw członkowskich.

Context: Unia Europejska składa się z 27 państw członkowskich. Nowo wstępujące państwa, aby stać się członkiem Unii muszą: * spełnić szereg kryteriów dotyczących sfery gospodarczej, politycznej, praw człowieka sformułowane w tzw. kryteriach kopenhaskich, * zaakceptować w pełni i bez zastrzeżeń acquis communautaire (w szczególności zasadę pierwszeństwa prawa wspólnotowego nad prawem krajowym), * posiadać sprawnie działającą administrację i sądownictwo zdolne wyegzekwować unijne i wspólnotowe akty prawne. == Członkowie Unii Europejskiej == == Byli członkowie Unii Europejskiej == == Państwa nienależące do Unii Europejskiej, ale będące stroną układów i porozumień z UE == == Państwa (i inne jednostki terytorialne) spoza Unii Europejskiej i niemające z nią porozumień == == Byłe terytoria należące do członków EWG/UE == * Algieria do 2 lipca 1962 terytorium


Question: kto powołuje głównego inspektora transportu drogowego?

Answer: Główny Inspektor Transportu Drogowego – centralny organ administracji rządowej właściwy w sprawach transportu drogowego. Powoływany jest przez Prezesa Rady Ministrów na wniosek ministra właściwego do spraw transportu, któremu podlega.

Context: Główny Inspektor Transportu Drogowego – centralny organ administracji rządowej właściwy w sprawach transportu drogowego. Powoływany jest przez Prezesa Rady Ministrów na wniosek ministra właściwego do spraw transportu, któremu podlega. Działa na podstawie ustawy z dnia 6 września 2001 r. o transporcie drogowym. == Kompetencje == Główny Inspektor Transportu Drogowego wykonuje zadania Inspekcji Transportu Drogowego zgodnie z kompetencjami określonymi w ustawie o transporcie drogowym i przepisach odrębnych. Kieruje Inspekcją przy pomocy podległego mu Głównego Inspektoratu Transportu Drogowego oraz 10 delegatur terenowych. Koordynuje, nadzoruje i kontroluje działalność wojewódzkich inspektorów transportu drogowego oraz nadzoruje wykonanie w roku budżetowym planów rzeczowo-finansowych w części dotyczącej wojewódzkich inspektoratów transportu drogowego. Ponadto jest organem właściwym w kwestiach: * międzynarodowego transportu drogowego (udzielenie, odmowa udzielenia, zmiana lub cofnięcie


Question: co oznaczało imię saba?

Answer: starzec, dziad, dziadek

Context: Sabbas, Sabas, Saba — imię męskie pochodzenia aramejskiego, od "saba" – „starzec, dziad, dziadek”. Jego patronem jest święty Saba (Sawa), najważniejszy święty w Serbskiej Cerkwi, a także inni święci, również katoliccy, w liczbie co najmniej piętnastu. Sawa jest nowogrecką formą imienia, występującą na obszarze chrześcijaństwa prawosławnego, od której być może pochodzą m.in. takie nazwiska, jak Sawa, Sawka, Sawczyn, Sawicki. ; Odpowiedniki w innych językach * łacina — Sabas, Sabbas * język francuski — Sabas, Sava * język niemiecki — Sabas, Sabbas * język rosyjski — Савва, "Sawwa" * język włoski — Saba, Sabba Sabbas, Sabas, Saba imieniny obchodzi: * 14 stycznia, jako wspomnienie św. Sawy, arcybiskupa Serbii, * 5 lutego, jako wspomnienie św. Saby Młodszego, sycylijczyka, * 12 kwietnia, jako


Question: kto podarował statuę wolności?

Answer: Jest to dar narodu francuskiego dla narodu amerykańskiego

Context: Statua Wolności (ang. "Statue of Liberty"), właściwie Wolność Opromieniająca Świat (ang. "Liberty Enlightening the World", fr. "La liberté éclairant le monde") – posąg na wyspie Liberty Island u ujścia rzeki Hudson do Oceanu Atlantyckiego w regionie metropolitalnym Nowego Jorku, nieoficjalny symbol wolności, Nowego Jorku i Stanów Zjednoczonych. Wyspa Liberty wraz z wyspą Ellis stanowi kompleks będący własnością federalną i zarządzany przez National Park Service. Administracyjnie należy do stanu Nowy Jork. Monumentalna, neoklasycystyczna statua została wzniesiona w latach 1884–1886 według projektu Frédérica Auguste’a Bartholdiego, Gustave’a Eiffela (konstrukcja) i Richarda Morrisa Hunta (postument). Jest to dar narodu francuskiego dla narodu amerykańskiego, upamiętniający przymierze obu narodów w czasie wojny o niepodległość Stanów Zjednoczonych. W 1924 został uznany za narodowy pomnik Stanów Zjednoczonych, a


Question: kto zajął pierwsze miejsce na eurowizji junior 2021?

Answer: Maléna, reprezentantka Armenii z utworem „Qami Qami”.

Context: 19. Konkurs Piosenki Eurowizji dla Dzieci został rozegrany 19 grudnia 2021 w La Seine Musicale w Boulogne-Billancourt pod Paryżem. Koncert zorganizowała Europejska Unia Nadawców i francuski nadawca France Télévisions. W konkursie wzięło udział 19 państw. Zwyciężyła Maléna, reprezentantka Armenii z utworem „Qami Qami”. == Lokalizacja == === Miejsce organizacji konkursu === 9 grudnia 2020 ogłoszono że konkurs odbędzie się we Francji. 20 maja 2021 poinformowano, że zostanie rozegrany na terenie La Seine Musicale. Mimo tego, że konkurs odbędzie się w mieście Boulogne-Billancourt pod Paryżem, w marketingu (m.in. logo konkursu) powszechnie używana jest nazwa „Paryż”. Konkurs odbędzie się 19 grudnia. Będzie to pierwszy konkurs zorganizowany w tym miesiącu od konkursu w 2012, oraz najpóźniej zorganizowany konkurs w historii, pobijając rekord konkursu


Question: w jakim państwie jest mediolan?

Answer: Włoszech

Context: Mediolan (wł. "Milano", łac. "Mediolanum", lomb. "Milan" lub "Milà") – miasto i gmina w północnych Włoszech, stolica prowincji Mediolan i regionu Lombardia. Położone na północno-zachodnim skraju Niziny Padańskiej pomiędzy rzekami Ticino, Adda, Pad i Alpami. Mediolan położony jest na wysokości 122 m n.p.m. Drugie co do wielkości miasto Włoch – po Rzymie – z liczbą mieszkańców ponad 1 mln 300 tys. Znajduje się tu siedem uniwersytetów (Statale, Bicocca, Iulm, Bocconi, Cattolica, Politecnico; założone m.in. w latach 1863, 1920 i 1924) i inne uczelnie, Akademia Literatury, instytuty naukowe oraz liczne instytucje kulturalne z jedną najbardziej znanych scen operowych, czyniącym miasto jednym ze światowych centrów w tej dziedzinie Teatro alla Scala na czele. Mediolan jest bardzo ważnym ośrodkiem międzynarodowej turystyki. W 2018


Question: kto napisał piosenkę miłość w zakopanem?

Answer: autorski utwór polskiego piosenkarza Sławomira

Context: Miłość w Zakopanem – autorski utwór polskiego piosenkarza Sławomira, wydany w 2017. Do utworu został zrealizowany oficjalny teledysk, który miał premierę 23 kwietnia 2017 w serwisie YouTube. W klipie zostały wykorzystane ujęcia z koncertów Zapały w Niedźwiedziu i Błaszkach. W grudniu 2017 YouTube opublikował film "YouTube Rewind 2017" podsumowujący kończący się rok i pokazujący najpopularniejsze trendy panujące na platformie; wyniki oglądalności teledysku dały mu pierwsze miejsce w Polsce. Od dnia premiery został wyświetlony łącznie ponad 244 mln razy. Singiel był certyfikowany poczwórną diamentową płytą za sprzedaż w ponad 400 tys. nakładzie w Polsce. Utwór znalazł się w grze "Just Dance 2019", wydanej przez Ubisoft na platformy Nintendo Switch, Wii, PlayStation 4, Xbox One, Xbox 360 i Wii U. == Personel


Question: kiedy była denominacja?

Answer: 1 stycznia 1995

Context: Denominacja złotego w 1995 roku – reforma walutowa wprowadzająca w Polsce 1 stycznia 1995 nową jednostkę pieniężną o nazwie „złoty” i symbolu PLN, która zastąpiła „starego złotego” (PLZ). Jeden nowy złoty odpowiada 10 000 starych złotych. == Przyczyny przeprowadzenia denominacji == W latach 80. z powodu kryzysu gospodarczego i załamania systemu gospodarki planowej w Polsce zaczęło dochodzić do coraz wyższej inflacji. W latach 1989–1990 wystąpiła hiperinflacja, która osiągnęła poziom 1 395%. Do obiegu wprowadzono nowe nominały banknotów: 10 000 zł (1987), 20 000 zł, 50 000 zł, 200 000 zł (1989), 100 000 zł, 500 000 zł (1990), 1 000 000 zł (1991) i 2 000 000 zł (1992). Monety, mimo że nie przestały być prawnym środkiem płatniczym, zniknęły z


Question: kogo synem jest harry?

Answer: Jamesa i Lily Potterów.

Context: Harry James Potter – postać fikcyjna, główny bohater serii książek i filmów fantastycznych "Harry Potter", syn Jamesa i Lily Potterów. Jako pomysł Potter narodził się w głowie autorki, J.K. Rowling, w pierwszej połowie lat 90. XX wieku. == Przeszłość == Harry James Potter urodził się 31 lipca 1980 roku jako syn Lily z domu Evans i Jamesa Pottera, w Dolinie Godryka. Jego ojcem chrzestnym stał się przyjaciel Jamesa z lat szkolnych, jeden z „Huncwotów”, Syriusz Black. Piętnaście miesięcy później, w Halloween 1981 roku, Lord Voldemort zabił ojca Harry'ego. Próbował oszczędzić jego matkę, lecz zniecierpliwiony, także ją pozbawił życia. Zrobił to, ponieważ dwa lata wcześniej Sybilla Trelawney wygłosiła przepowiednię dotyczącą końca jego rządów terroru. Severus Snape zdołał mu przekazać tylko pierwszą


Question: kiedy rozpoczął się romantyzm?

Answer: trwającej od lat 90. XVIII wieku

Context: Romantyzm (z fr. "romantisme", od "roman" – powieść, opowieść) – szeroki nurt w kulturze, który dał nazwę epoce w historii sztuki i historii literatury trwającej od lat 90. XVIII wieku do lat 40. XIX wieku. Romantyzm rozwinął się początkowo w Europie i wyrażał się w różnych obszarach kultury, m.in. poezji, malarstwie i muzyce. Powstał jako reakcja na zmiany społeczne i polityczne wywołane rewolucją przemysłową i rewolucją francuską z 1789 roku. Był formą buntu przeciwko ustalonym regułom społecznym, które rządziły społeczeństwami epoki Oświecenia – przeciw sztywnym zasadom życia arystokracji i mieszczaństwa, ustalonym regułom życia politycznego oraz przeciw naukowemu podejściu do natury i człowieka. Naczelne hasło Rewolucji Francuskiej – „wolność, równość, braterstwo” stało się drogowskazem dla nowego kierunku myślenia, który zakwestionował podstawy


Question: które dzieło leonardo da vinci znajduje się w polskich zbiorach?

Answer: Dama z gronostajem, Portret damy z gronostajem (zwyczajowo Dama z łasiczką)

Context: Dama z gronostajem, Portret damy z gronostajem (zwyczajowo Dama z łasiczką) (wł. Dama con l'ermellino) – obraz autorstwa Leonarda da Vinci namalowany około 1489 roku, wykonany w technice olejnej, z użyciem tempery, na desce orzechowej o wymiarach 54,7 na 40,3 cm. Przedstawia Cecylię Gallerani, kochankę księcia Ludwika Sforzy. Znajduje się w zbiorach Muzeum Książąt Czartoryskich w Krakowie. Jest jednym z najcenniejszych muzealiów i jedynym dziełem Leonarda da Vinci w Polsce. W 2011 podczas podróży po Europie został ubezpieczony na 300 mln euro. == Interpretacja == W czasie nabycia obrazu przez Czartoryskich nieznana była historia dzieła ani też tożsamość modelki. Obecność zwierzęcia uznano za naturalny, dekoracyjny element obrazu. Dopiero krytyczna analiza ikonografii w XX wieku dała najbardziej prawdopodobną interpretację dzieła. Trzymane


Question: jaki wyrok dostał marcin plichta?

Answer: 15 lat pozbawienia wolności

Context: skazał Marcina Plichtę na 15 lat pozbawienia wolności, a jego żonę – na 12,5 roku. Odczytywanie wyroku trwało od 20 maja do 16 października 2019, gdyż sąd musiał w nim zawrzeć nazwiska wszystkich pokrzywdzonych (ponad 18 tysięcy osób). Zasadnicze przedsięwzięcie Plichty, Amber Gold, oskarżane jest o bazowanie na tak zwanej piramidzie Ponziego. 16 sierpnia 2012 Agencja Bezpieczeństwa Wewnętrznego wkroczyła do przedsiębiorstwa i mieszkania Plichtów,17 sierpnia w Prokuraturze Okręgowej w Gdańsku prezes Amber Gold usłyszał zarzut działalności parabankowej (nielegalnego udzielania kredytów klientom Amber Gold), podrobienia dokumentu w celu wyłudzenia poświadczenia nieprawdy. 30 sierpnia 2012 Sąd Rejonowy Gdańsk-Południe podjął decyzję o aresztowaniu Marcina Plichty na trzy miesiące. Od sierpnia 2012 roku Marcin Plichta przebywał w areszcie; jego również aresztowana żona zaszła w


Question: kto jest ministrem zdrowia?

Answer: Adam Niedzielski

Context: Ministerstwo Zdrowia (MZ) – polskie ministerstwo kierowane przez ministra właściwego do spraw zdrowia. Od 26 sierpnia 2020 ministrem zdrowia jest Adam Niedzielski. Siedzibą ministerstwa od 1947 jest pałac Paca w Warszawie. == Kierownictwo == * Adam Niedzielski – minister zdrowia od 26 sierpnia 2020 * Waldemar Kraska (PiS) – sekretarz stanu i pełnomocnik Rządu ds. Państwowego Ratownictwa Medycznego od 1 sierpnia 2019 * Maciej Miłkowski – podsekretarz stanu od 18 czerwca 2018 * Piotr Bromber – podsekretarz stanu od 13 września 2021 * Marcin Martyniak – podsekretarz stanu od 7 kwietnia 2022 * Blanka Wiśniewska – dyrektor generalna == Struktura organizacyjna == W skład ministerstwa wchodzi Gabinet Polityczny Ministra oraz następujące jednostki organizacyjne: * Departament Analiz i Strategii * Departament


Question: jaki kraj nie uznał rozbiorów polski?

Answer: Imperium Osmańskie

Context: ostatecznie zakończone aneksją części tego regionu przez II RP. Na Dolnym Śląsku, Pomorzu Zachodnim czy większości Prus Wschodnich nigdy nie przeprowadzono referendum, mimo że ziemie te były historycznie związane z Polską, a granice II RP przesunęły się silnie na wschód. == Uznanie rozbiorów przez państwa trzecie == Według powszechnie w Polsce znanego i powtarzanego przekazu Imperium Osmańskie jako jedyne państwo trzecie nigdy nie uznało likwidacji Rzeczypospolitej na skutek rozbiorów. Legenda mówi, że Turcy, chcąc szczególnie podkreślić fakt nieuznania rozbiorów Polski, przy każdej prezentacji ambasadorów i dyplomatów na dworze sułtana powtarzali: „Poseł Lechistanu jeszcze nie przybył”. W rzeczywistości takich państw w różnych okresach historycznych było więcej (m.in. Francja, Szwajcaria, Hiszpania, Dania, Persja), ale część z nich swój sprzeciw "de facto" wycofała


Question: czym zwijac sushi?

Answer: Do zawijania używa się bambusowej maty ("makisu")

Context: "wasabi"). === Maki-zushi === "Maki-zushi" (巻き寿司) – „sushi zwijane”, podawane w formie wałeczków ryżu owiniętych prasowanymi algami morskimi (nori), z "wasabi", sosem sojowym i marynowanym imbirem. Powstają w wyniku ułożenia ryżu i dodatków na arkuszu "nori" (stąd nazywane także "nori-maki") oraz jego zwinięciu razem ze składnikami. Do zawijania używa się bambusowej maty ("makisu") – powstaje rulon, który kroi się na mniejsze kawałki. Maki-zushi można podzielić ze względu na: * rozmiar: "hoso-maki" (małe, wysokie, 2–3 cm), "chū-maki" (średnie, 3–4 cm), "futo-maki" (duże, płaskie, 4–6 cm, czasami podaje się w sposób dekoracyjny – z wystającą sałatą, ogórkami, tworzącymi coś na kształt korony); * sposób podania: "temaki" (rożek z nori, wypełniony dodatkami), "uramaki" („odwrócone”, „odwrotne” sushi: dodatki i nori wewnątrz, ryż tworzy warstwę


Question: jaka religia jest w turcji?

Answer: islam

Context: Religia w Turcji – od stuleci zdominowana jest przez islam, który wyznaje zdecydowana większość (98,3%) społeczeństwa. Około 1,2% jest niewierząca, a 0,5% wyznaje inne religie, głównie chrześcijaństwo. Przed islamem w Turcji powszechne było chrześcijaństwo. Według najnowszego sondażu Eurobarometru z 2010 roku odpowiedzi mieszkańców Turcji na pytania w sprawie wiary były następujące: * 94% – „Wierzę w istnienie Boga”, * 1% – „Wierzę w istnienie pewnego rodzaju ducha lub siły życiowej”, * 1% – „Nie wierzę w żaden rodzaj ducha, Boga lub siły życiowej”, * 4% – „Nie wiem”. == Wolność religijna == Konstytucja Turcji określa kraj jako państwo świeckie. Zapewnia wolność sumienia, przekonań religijnych, kultu i zakazuje dyskryminacji ze względu na religię. Mimo to, rząd nie uznaje prawa do sprzeciwu


Question: kto pracował nad szczepionką w dżumie?

Answer: Waldemara Haffkine'a

Context: Szczepionka przeciw dżumie – szczepionka przeciw pałeczce dżumy znanej szerzej pod łacińską nazwą "Yersinia pestis". Szczepionka została stworzona przez Waldemara Haffkine'a w 1897 roku. Jej działanie polega na wywołaniu w organizmie reakcji immunologicznej poprzez wprowadzenie do niego niewielkiej ilości martwych bakterii. Dzięki temu układ odpornościowy "uczy się" zwalczać czynnik etiologiczny wywołujący chorobę. Szczepionka opracowana przez Haffkine'a miała jednak pewne ograniczenia. Nie wykazywała żadnych właściwości pozwalających ochronić organizm przed dżumą płucną. Problem udało się rozwiązać i obecnie przed tą formą choroby chroni szczepionka opracowana na bazie osłabionych bakterii. == Profilaktyka i leczenie == Szczepionka przeciwko dżumie wywołuje odpowiedź immunologiczną i pozwala na stworzenie czynnej odporności swoistej w organizmie narażonym na działanie patogenu. Proces nabywania tego typu odporności przebiega według pewnego schematu


Question: jaka drużyna gra na stadionie signal iduna park?

Answer: Borussia Dortmund.

Context: Signal Iduna Park (nazwa marketingowa – wcześniej "Westfalenstadion" – "Stadion Westfalii") – stadion piłkarski w Dortmundzie, na którym rozgrywane są mecze klubu piłkarskiego Borussia Dortmund. Jest szóstym co do wielkości stadionem w Europie oraz największym stadionem w Niemczech. == Westfalenstadion == Historia "Westfalenstadion" (pol. "Stadion Westfalii") sięga 1965, kiedy to po raz pierwszy zaplanowano budowę nowego stadionu dla Borussii. Obiekt stworzony na potrzeby mistrzostw świata w 1974 stał się jednym z najsłynniejszych stadionów świata, dziś kojarzy się głównie z żywiołowo reagującą widownią kibicującą Borussii Dortmund. Budowa stadionu została sfinansowana przez władze miasta Dortmund. Obiekt, który początkowo mieścił 54 tysiące osób był kilkakrotnie rozbudowywany. Po raz pierwszy w 1992 stadion dotknęła generalna przebudowa. Związana ona była z nowymi wymogami UEFA dotyczącymi


Question: w jakiej reprezentacji gra lewandowski?

Answer: w reprezentacji Polski

Context: Robert Lewandowski (ur. 21 sierpnia 1988 w Warszawie) – polski piłkarz, występujący na pozycji środkowego napastnika w hiszpańskim klubie FC Barcelona oraz w reprezentacji Polski, której jest kapitanem. Uważany za jednego z najlepszych piłkarzy swojego pokolenia na świecie i jednego z najlepszych środkowych napastników w historii piłki nożnej. Zdobywca ponad 600 goli w seniorskich rozgrywkach klubowych i reprezentacyjnych. Po zdobyciu korony króla strzelców polskiej trzeciej i drugiej ligi w 2008 trafił do Lecha Poznań, z którym sięgnął po mistrzostwo Polski i tytuł króla strzelców Ekstraklasy. W 2010 został zawodnikiem Borussii Dortmund, w barwach której zdobył dwa krajowe tytuły, koronę króla strzelców Bundesligi i dotarł do finału Ligi Mistrzów UEFA. W 2014 przeniósł się do Bayernu Monachium, z którym zdobywał mistrzostwo


Question: w którym roku powołano mkol?

Answer: 23 czerwca 1894 r.

Context: Międzynarodowy Komitet Olimpijski, MKOl (; ) – międzynarodowa organizacja założona z inicjatywy barona Pierre’a de Coubertina 23 czerwca 1894 r. w Paryżu. Kieruje ruchem olimpijskim organizując co 2 lata igrzyska olimpijskie (na przemian zimowe i letnie). Komitet działa na podstawie Karty Olimpijskiej. MKOl jest stowarzyszeniem mającym międzynarodową osobowość prawną i status organizacji pozarządowej zrzeszającą 205 narodowych federacji. Stałą siedzibą MKOl jest Lozanna w Szwajcarii. Międzynarodowy Komitet Olimpijski w roku 1913 przyjął dewizę igrzysk olimpijskich: Citius-Altius-Fortius (łac. szybciej, wyżej, silniej). Organizacja ta utrzymuje się głównie ze sprzedaży praw do transmisji telewizyjnych, np. zyski z transmisji według programu na lata 2014-2016 to ok. 4 miliardów dolarów, a sponsorzy to zaledwie 0,6-1 miliarda dolarów. Same rezerwy MKOl to ok. 558 milionów dolarów (wzrost


Question: w jakiej sprawie przybyli do troi posłowie z grecji?

Answer: z żądaniem zwrotu porwanej przez Parysa żony Menelaosa – Heleny.

Context: Warto także pamiętać, że Kochanowski, będąc przede wszystkim twórcą poezji, dramatopisarstwem zajął się za namową wielkiego miłośnika antyku Jana Zamoyskiego. == Treść i budowa utworu == Motywem przewodnim „Odprawy...” jest, znany z "Iliady" Homera, grecki mit o wojnie trojańskiej. Co ważne, Kochanowski posłużył się epizodem wcześniej literacko rzadko wykorzystywanym, dramat opisuje bowiem greckie poselstwo przybyłe do Troi z żądaniem zwrotu porwanej przez Parysa żony Menelaosa – Heleny. Osoby dramatu to: Aleksander (lub inaczej Parys, królewicz, syn Priama), Antenor (polityk trojański), Helena (uprowadzona przez Parysa żona Menelaosa), Pani Stara jej służąca, Poseł Parysów (relacjonujący przebieg obrad), Ulisses (poseł grecki), Menelaos (mąż Heleny, poseł grecki), Priam (król Troi), Kasandra (córka Priama, wieszczka), Więzień (grecki jeniec), Rotmistrz, Chorus (chór panien trojańskich). Utwór rozpoczyna


Question: czym jest guma arabska?

Answer: twardniejąca na powietrzu guma roślinna, będąca wydzieliną wyciekającą naturalnie w wyniku uszkodzeń lub otrzymywaną przez nacięcie pnia i gałęzi akacji senegalskiej i innych gatunków z rodzaju "Acacia" pochodzących z Afryki.

Context: Guma arabska ( lub ; E414) – twardniejąca na powietrzu guma roślinna, będąca wydzieliną wyciekającą naturalnie w wyniku uszkodzeń lub otrzymywaną przez nacięcie pnia i gałęzi akacji senegalskiej i innych gatunków z rodzaju "Acacia" pochodzących z Afryki. Znana była już w starożytności. Guma arabska jest nierozpuszczalna w etanolu, eterze i olejach, słabo w glicerolu. Prawie całkowicie, lecz bardzo powoli, rozpuszcza się w podwójnej w stosunku do swojej masy ilości wody. Otrzymany roztwór jest bezbarwny lub żółtawy, gęsty, lepki, kleisty i lekko kwasowy. Po wysuszeniu występuje jako żółtawobiałe, żółte lub jasnobursztynowe, czasem z różowawym odcieniem, kruche, nieprzezroczyste, kuliste, owalne lub nerkowate kawałki (łezki) o średnicy ok. 1−3 mm, często ze spękaną powierzchnią, łatwo łamiące się na nieregularne, białawe lub jasnożółtawe, kanciaste


Question: jaki jest symbol jodu?

Answer: „I”

Context: znany francuski chemik Joseph Louis Gay-Lussac, który nadał temu pierwiastkowi nazwę. Do pierwszeństwa rościł sobie też prawa Humphry Davy, który pracował niezależnie, a opublikował swoje wyniki kilkanaście dni po Desormie i Clémencie. Zgodnie z zaleceniami IUPAC symbolem jodu jest „I”, jednak w starszej literaturze spotyka się symbol „J”. == Właściwości == Jod w temperaturze pokojowej występuje w postaci stałej, jako połyskliwa, niebiesko-czarna substancja krystaliczna. Pod ciśnieniem normalnym topi się w ok. , a wrze w ok. . W formie ciekłej ma kolor czarny. Łatwo sublimuje przed osiągnięciem temperatury topnienia. Sublimacja zachodzi w pewnym stopniu również w temperaturze pokojowej, co utrudnia jego dokładne naważenie. Jego para ma kolor niebieskawy w próżni, a brązowofioletowy w powietrzu. Ma charakterystyczną drażniącą woń. Pary jodu


Question: w którym roku założono templariuszy?

Answer: Zakon Ubogich Rycerzy Chrystusa i Świątyni Salomona, czyli templariuszy, powstał w 1118 roku (albo - jak sądzi część historyków - w 1119 lub dopiero w 1120 roku)

Context: Zakon Ubogich Rycerzy Chrystusa i Świątyni Salomona () – średniowieczny katolicki zakon rycerski, działający od XII do XIV wieku. == Początki == Zakon Ubogich Rycerzy Chrystusa i Świątyni Salomona, czyli templariuszy, powstał w 1118 roku (albo - jak sądzi część historyków - w 1119 lub dopiero w 1120 roku), kiedy rycerz z Szampanii Hugo de Payens i jego towarzysze: Godfryd de Saint-Omer, Godfryd d’Eygorande, Nicolas de Neuvic, Jean d’Ussel, Jean de Meymac i Pierre d’Orlean złożyli przed Gormondem de Picquigny, patriarchą Jerozolimy, śluby ubóstwa, czystości, posłuszeństwa i walki za wiarę według reguły cysterskiej (św. Bernarda z Clairvaux). Rycerze-zakonnicy zobowiązali się bronić pielgrzymów i chronić szlaki pielgrzymkowe. W 1120 roku od króla Jerozolimy, Baldwina II, otrzymali stojący na wzgórzu świątynnym, przebudowany


Question: jaką rolę odegrał romuald traugutt w powstaniu styczniowym?

Answer: dyktator powstania styczniowego

Context: Romuald Traugutt ps. „Michał Czarnecki” (ur. 16 stycznia 1826 w Szostakowie, zm. 5 sierpnia 1864 w Warszawie) – polski generał, dyktator powstania styczniowego, wcześniej naczelnik wojenny powiatu kobryńskiego. == Wczesne lata i służba w armii rosyjskiej == Urodził się 16 stycznia 1826 roku w Szostakowie. Miejscowość ta leżała wówczas w granicach Imperium Rosyjskiego, wchodząc w skład guberni grodzieńskiej. Dzisiaj znajduje się na Białorusi. Był synem Ludwika i Alojzy z Błockich. Jego rodzina od strony ojca, niemieckiego pochodzenia, przybyła do Polski w XVIII w. w czasach saskich. Największy wpływ na jego wychowanie wywarła jednak babka – Justyna Błocka, która odkąd w wieku 2 lat zmarła mu matka wpajała Romualdowi wartości patriotyczne. W 1836 roku rozpoczął naukę w gimnazjum w Świsłoczy, którą


Question: w jakich filmach wystąpił tom holland?

Answer: Tom Holland grał rolę Petera Parkera / Spider-Mana w filmach należących do Filmowego Uniwersum Marvela: "Kapitan Ameryka: Wojna bohaterów" (2016), "Spider-Man: Homecoming" (2017), "Avengers: Wojna bez granic" (2018) i ich kontynuacjach.

Context: Thomas Stanley Holland (ur. 1 czerwca 1996 w Kingston upon Thames) – brytyjski aktor, odtwórca m.in. roli Spider-Mana. Tom Holland grał rolę Petera Parkera / Spider-Mana w filmach należących do Filmowego Uniwersum Marvela: "Kapitan Ameryka: Wojna bohaterów" (2016), "Spider-Man: Homecoming" (2017), "Avengers: Wojna bez granic" (2018) i ich kontynuacjach. == Życiorys == === Rodzina i edukacja === Urodził się w Kingston upon Thames w Londynie, jako syn Nicoli „Nikki” Elizabeth (z domu Frost) i Dominica Anthony’ego Hollanda. Jego matka była fotografką, a ojciec – komikiem i autorem. Jego dziadkowie ze strony ojca urodzili się odpowiednio na wyspie Man i Tipperary w Irlandii. Ma trzech młodszych braci: bliźniaków – Harry’ego i Sama (ur. 1999) oraz Patricka „Paddy’ego” (ur. 2004). Uczęszczał do


Question: co oznacza zdolność skupiająca?

Answer: a – wielkość definiowana dla pojedynczych soczewek i dla układów optycznych oznaczająca odwrotność ogniskowej danej soczewki lub układu optycznego.

Context: Zdolność skupiająca, zdolność zbierająca, moc optyczna – wielkość definiowana dla pojedynczych soczewek i dla układów optycznych oznaczająca odwrotność ogniskowej danej soczewki lub układu optycznego. :: Z=\frac{1}{f}, gdzie: : Z – zdolność skupiająca, : f – ogniskowa (wyrażona w metrach). Domyślnie wzór ten stosuje się dla powietrza. Jeżeli dana soczewka znajduje się w ośrodku materialnym, którego współczynnik załamania wynosi n, to zdolność skupiającą wyraża wzór :: Z=\frac{n}{f} gdzie f jest ogniskową układu w powietrzu. Zatem zastosowanie cieczy immersyjnej w mikroskopie zwiększa zdolność skupiającą obiektywu. Dodatnia zdolność zbierająca oznacza soczewkę lub układ optyczny skupiający, a ujemna – soczewkę lub układ rozpraszający. Zerowa zdolność zbierająca oznacza brak zmiany kierunku promieni po przejściu przez soczewkę (obie powierzchnie robocze są płaskie i równoległe do siebie


Question: przeciwko komu walczyły legiony polskie?

Answer: zbuntowanemu ludowi włoskiemu.

Context: gen. Józef Wielhorski, drugiej gen. Franciszek Rymkiewicz. Dąbrowski wprowadził w legionach nowoczesny system dowodzenia na wzór francuski, zniósł kary cielesne, dał możliwość awansu również żołnierzom niemającym pochodzenia szlacheckiego, nakazał naukę czytania i pisania oraz pogłębianie wiedzy z historii Polski. === Polski korpus posiłkowy Republiki Cisalpińskiej === Początkowo Legiony walczyły u boku Napoleona. Pierwszy raz w kwietniu 1797 pod Rimini, Weroną i nad jeziorem Garda, w akcji przeciw zbuntowanemu ludowi włoskiemu. Po zawarciu pokoju z Austrią (w październiku tegoż roku w Campo Formio) przeistoczyły się w Korpus Posiłkowy Republiki Cisalpińskiej. Część legionistów została wysłana do Rzymu, gdzie Francja obaliła wkrótce rządy papieskie. W listopadzie 1798 uczestniczyli oni w obronie Republiki Rzymskiej. Miesiąc później oddziały legionistów pod dowództwem Karola Kniaziewicza przyczyniły się


Question: kiedy była bitwa pod monte cassino?

Answer: Bitwa o Monte Cassino (zwana także "bitwą o Rzym") – w rzeczywistości cztery bitwy stoczone przez wojska alianckie z Niemcami, które miały miejsce w 1944 roku w rejonie klasztoru na Monte Cassino.

Context: Bitwa o Monte Cassino (zwana także "bitwą o Rzym") – w rzeczywistości cztery bitwy stoczone przez wojska alianckie z Niemcami, które miały miejsce w 1944 roku w rejonie klasztoru na Monte Cassino. Bitwa ta uznawana jest za jedną z najbardziej zaciętych w czasie II wojny światowej. Brytyjski historyk Matthew Parker napisał: "Bitwa o Cassino – największa lądowa bitwa w Europie – była najcięższą i najkrwawszą z walk zachodnich aliantów z niemieckim Wehrmachtem na wszystkich frontach drugiej wojny światowej. Po stronie niemieckiej wielu porównywało ją niepochlebnie ze Stalingradem". Po udanych lądowaniach aliantów w Kalabrii, Tarencie i Salerno na początku września 1943 roku, i po kapitulacji Włoch w tym samym miesiącu, siły niemieckie zaczęły się powoli wycofywać w kierunku północnym. Sprawnie dowodzone


Question: w co jest ubrany plastuś?

Answer: nosi małe, zielone, plastelinowe slipy.

Context: Plastuś – fikcyjna postać, znana z twórczości Marii Kownackiej (książek "Plastusiowy pamiętnik" i "Przygody Plastusia") oraz serii filmów animowanych. == Postać Plastusia == Jest maleńkim ludzikiem z plasteliny - całym pomarańczowym, nosi małe, zielone, plastelinowe slipy. Ulepiła go Tosia, mała dziewczynka uczęszczająca do pierwszej klasy. Plastuś ma duże pomarańczowe uszy i mały nosek przypominający kartofelek, mieszka w Tosinym piórniku wraz ze swoimi sąsiadami: Ołówkiem, Gumką Myszką, Stalówkami, Piórem, Scyzorykiem, Linijką i Kredkami.


Question: kto byl kapitanem przed lewandowskim?

Answer: Jakuba Błaszczykowskiego

Context: przeciwko San Marino, Lewandowski wystąpił jako kapitan drużyny (w miejsce Jakuba Błaszczykowskiego, który nie mógł wówczas zagrać z powodu kontuzji) i zdobył dwie bramki z rzutów karnych. 1 lutego 2014 został ogłoszony kapitanem kadry narodowej w zastępstwie kontuzjowanego Jakuba Błaszczykowskiego. 7 września strzelił pierwszego hat-tricka dla Polski, zdobywając łącznie cztery bramki podczas meczu z Gibraltarem (7:0), a 11 października zagrał w wygranym 2:0 meczu z Niemcami. 9 grudnia Adam Nawałka poinformował o objęciu przez Lewandowskiego funkcji kapitana reprezentacji Polski na stałe. 13 czerwca 2015 ponownie skompletował reprezentacyjnego hat-tricka, tym razem w meczu z Gruzją (4:0) podczas eliminacji do Mistrzostw Europy 2016. 4 września zdobył jedynego gola w przegranym 1:3 wyjazdowym starciu z Niemcami. Trzy dni później strzelił dwa gole w


Question: ile trwała walka ferrari hejter?

Answer: Zwycięstwo Ferrariego przez KO (cios pięścią w parterze) w 1 rundzie

Context: rundach * Walka w kategorii półśredniej: Mariusz „Hejter” Słoński – Amadeusz „Ferrari” Roślik : Zwycięstwo Ferrariego przez KO (cios pięścią w parterze) w 1 rundzie * Walka w kategorii półśredniej: Mateusz „Matt MeKnife" Janusz – Krystian Wilczak : Zwycięstwo Matt MeKnife'a przez jednogłośną decyzje sędziów po 3 rundach * Walka w kategorii półśredniej: Patryk „paTrykos” Domke – Adrian „Polak” Polański : Zwycięstwo Polaka przez jednogłośną decyzje sędziów po 3 rundach * Walka w umownym limicie -85 kg: "(Kick-boxing/K-1 w małych rękawicach)" Dariusz „Daro Lew" Kaźmierczuk – Filip „Filipek” Marcinek : Zwycięstwo Filipka przez TKO (niezdolność do kontynuowania walki po drugim nokdaunie) w 1 rundzie * Walka w umownym limicie -98 kg: Dawid „Dzinold" Rzeźnik – Szymon „Szymool" Besser : Zwycięstwo


Question: kim był jarosław dąbrowski?

Answer: Jarosław Dąbrowski herbu Radwan, przydomek „Żądło”, pseudonim „Łokietek” (ur. w Żytomierzu, zm. 23 maja 1871 w Paryżu) – polski działacz niepodległościowy, sztabskapitan Armii Imperium Rosyjskiego, od 1862 członek Komitetu Miejskiego i następnie Komitetu Centralnego Narodowego, generał i naczelny dowódca wojsk Komuny Paryskiej (1871).

Context: Jarosław Dąbrowski herbu Radwan, przydomek „Żądło”, pseudonim „Łokietek” (ur. w Żytomierzu, zm. 23 maja 1871 w Paryżu) – polski działacz niepodległościowy, sztabskapitan Armii Imperium Rosyjskiego, od 1862 członek Komitetu Miejskiego i następnie Komitetu Centralnego Narodowego, generał i naczelny dowódca wojsk Komuny Paryskiej (1871). == Życiorys == Jarosław Dąbrowski urodził się 13 listopada 1836 roku w Żytomierzu, ówcześnie leżącym w Imperium Rosyjskim (obecnie miejscowość jest położona na Ukrainie), w szlacheckiej rodzinie herbu Radwan. W 1845 roku został wysłany do Korpusu Kadetów w Brześciu Litewskim. W 1853 roku przeniósł się do Korpusu Kadetów w Petersburgu, który ukończył w 1855, uzyskując stopień chorążego. Następnie przez cztery lata służył w wojsku rosyjskim walcząc z powstańcami czerkieskimi na Kaukazie. Za kampanię kaukaską został odznaczony, co


Question: kto przywiózł latarnikowi jedzenie?

Answer: Johns – strażnik portowy

Context: Inni bohaterowie === * Izaak Falconbridge – konsul Stanów Zjednoczonych w Panamie. * Johns – strażnik portowy, który codziennie przypływał łodzią, aby przywieźć żywność dla latarnika. == Streszczenie == Bohaterem noweli jest Polak Skawiński, który przybywa do Aspinwall, aby tu objąć posadę latarnika. Jest zmęczony życiem, które obfitowało w przygody, zwykle kończące się dla Skawińskiego katastrofą. Wziąwszy udział w powstaniu, musiał opuścić kraj, tułał się po całym świecie, wiele razy ryzykując życie. W końcu zaczął szukać miejsca, w którym na dobre mógłby się osiedlić. Wybrał Aspinwall i latarnię morską, gdzie rozpoczął ciche, spokojne życie. Wiele rozmyślał i wspominał, nie zaniedbując nigdy swoich obowiązków. Podziwiał tropikalną przyrodę, zaprzyjaźnił się z odwiedzającymi jego latarnię mewami. Pewnego dnia oprócz zapasów żywności Skawiński otrzymał


Question: jakie czynniki są niezbędne do powstania pożaru?

Answer: Warunkiem zapoczątkowania pożaru (podobnie jak w procesie spalania) jest istnienie tzw. trójkąta spalania, jak i odpowiednich warunków do jego podtrzymania: * materiał palny * utleniacz * źródło energii cieplnej koniecznej do zapalenia materiału palnego.

Context: Pożar – niekontrolowany, samoistny proces spalania materiałów palnych w miejscu i czasie do tego nieprzeznaczonym. Warunkiem zapoczątkowania pożaru (podobnie jak w procesie spalania) jest istnienie tzw. trójkąta spalania, jak i odpowiednich warunków do jego podtrzymania: * materiał palny * utleniacz * źródło energii cieplnej koniecznej do zapalenia materiału palnego. == Przyczyny pożarów == * Naturalne ** wyładowania atmosferyczne, erupcja wulkanu * Spowodowane przez czynnik ludzki ** zaniedbania, zaprószenia, podpalenia, wypadki komunikacyjne i in. == Podział pożarów ze względu na materiał == W Polsce stosuje się następującą klasyfikację pożarów: W USA stosuje się inny podział na grupy: A – ciała stałe, B – ciecze i gazy palne, C – pożary grup A i B w pobliżu urządzeń pod napięciem, D –


Question: w jakim meczu bielecki stracil oko?

Answer: 11 czerwca 2010 w 10. minucie towarzyskiego meczu z Chorwacją w Kielcach

Context: === Kontuzja oka i powrót do gry === 11 czerwca 2010 w 10. minucie towarzyskiego meczu z Chorwacją w Kielcach został przypadkowo trafiony kciukiem w lewe oko przez Josipa Valčićia, wskutek czego doszło u niego do pęknięcia gałki ocznej. Został przewieziony do Wojewódzkiego Szpitala Zespolonego w Kielcach, gdzie przeprowadzono tomografię komputerową. Następnie przetransportowano go do kliniki okulistycznej w Lublinie, gdzie został poddany doraźnemu zabiegowi operacyjnemu, po którym oko reagowało na bodźce świetlne. 13 czerwca trafił do kliniki w Tybindze, gdzie dwa dni później przeszedł drugą operację, mającą na celu dalszą korektę oka, jednak mimo to oka nie udało się uratować. 18 czerwca 2010 ogłosił zakończenie kariery sportowej, jednak kilka dni później oświadczył, że po przejściu rehabilitacji, mimo negatywnych opinii lekarzy,


Question: czym charakteryzowały się rządy jakobinów?

Answer: Jego członkowie byli przeciwni klerowi katolickiemu i religii chrześcijańskiej, w miejsce której ustanowili kult Istoty Najwyższej.

Context: Jakobini () – lewicowy klub polityczny działający w rewolucyjnej Francji. Został założony w 1789 w Paryżu jako Klub Bretoński. Na jego czele stał Maximilien Robespierre. 10 sierpnia 1790 roku został przemianowany na Stowarzyszenie Przyjaciół Konstytucji ("Société des amis de la Constitution"). U szczytu swojej potęgi klub miał setki kapituł rozsianych po całej Francji z całkowitą liczbą członków około 400 tys. Po upadku Robespierre’a klub został zlikwidowany. Jego członkowie byli przeciwni klerowi katolickiemu i religii chrześcijańskiej, w miejsce której ustanowili kult Istoty Najwyższej. Przydomek „jakobini” pochodzi od miejsca obrad w klasztorze zakonu dominikanów (zwanych jakobinami) w Paryżu. == Historia == Początkowo opowiadający się za monarchią konstytucyjną, jednak na drodze radykalizacji skłaniający się ku proklamacji republiki. Wynikało to z wewnętrznego podziału w


Question: kto dowodzi wojskiem w czasie wojny?

Answer: Naczelny dowódca jest zwykle powoływany przez głowę państwa lub rząd do dowodzenia całością sił zbrojnych danego państwa w czasie wojny.

Context: Naczelny dowódca sił zbrojnych (zwany także naczelnym wodzem) − najwyższa funkcja wojskowa w siłach zbrojnych większości państw świata. Naczelny dowódca jest zwykle powoływany przez głowę państwa lub rząd do dowodzenia całością sił zbrojnych danego państwa w czasie wojny. W państwach o ustroju monarchicznym oraz w niektórych republikach (np. w Stanach Zjednoczonych), naczelnym dowódcą jest głowa państwa i nosi ona ten tytuł zarówno podczas pokoju, jak i wojny. W pozostałych krajach głowa państwa jest politycznym zwierzchnikiem sił zbrojnych, w przeciwieństwie do naczelnego dowódcy, który jest zawodowym żołnierzem i pełni tę funkcję wyłącznie w okresie stanu wojny. == Naczelny Dowódca Sił Zbrojnych w Polsce == W międzywojennej Polsce na naczelnego wodza był przewidziany generalny inspektor sił zbrojnych. Po wojnie funkcji generalnego inspektora