Post-telewizja pełną gębą

1 lutego 2013 to kolejna symboliczna data dla rozmywania się granic pomiędzy telewizją a internetem. To wtedy premierę miała seria „House of Cards”, wyprodukowana przez amerykańską sieciową wypożyczalnię Netflix.

Netflix, posiadający w Stanach 29 milionów subskrybentów, realizując adaptację serii BBC, wkroczył na podwórko zdominowane do tej pory przez amerykańskie kablówki. I namieszał, na różnych poziomach: o serii zrobiło się głośno za sprawą producenta i sposobu dystrybucji (w tym faktu, że w dniu premiery, wychodząc naprzeciw „internetowym” sposobom oglądania, udostępniono od razu wszystkie 13 odcinków pierwszego sezonu). I choć serię można ściągnąć z sieci p2p, to znam kilka osób, które dla „House of Cards” zadały sobie trochę trudu, żeby oszukać Netfliksa inaczej – zdobyć amerykańskie IP i tym samym szansę na zapłacenie serwisowi.

Przyznam, że do „House of Cards” zabierałem się z pewnym dystansem, nie oczekując zbyt wiele. Może dlatego dałem się przyjemnie zaskoczyć: jest bardzo, bardzo dobrze. W historii telewizji ta produkcja zapisze się zapewne głównie ze względu na sposób dystrybucji, pozycji „The Wire” i „Breaking Bad” nie zagrozi , ale obejrzeć warto. Jak napisała ostatnio Emily Nussbaum, „to medytacja na temat braku moralności, mówiąca nam to, co większość z nas już doskonale wie”. Mam jednak wrażenie, że pewna zachowawczość serii jest starannie wykalkulowana: budżet (100 mln USD na dwa sezony), temat (kulisy waszyngtońskiej polityki), pojawiające się na liście płac nazwiska (m.in. Kevin Spacey i David Fincher), zabiegi formalne (bohater zwracający się do widzów w sposób lokujący się między „American Beauty” a Szekspirem) to w pewnym sensie odpowiedź na sukcesy podobnych serii w ostatnich latach. Netflix swoją pierwszą produkcją nie pokonał HBO, ale wskoczył do tej samej ligi.

Kolejne poczynania Netfliksa będą pewnie okazją, żeby śledzić (nieodległą) przyszłość telewizji (oczywiście nie jako takiej, tylko jej skoncentrowanego na treściach wysokiej jakości i kierowanego do widowni „wysokiej jakości” wycinka). Wbrew pozorom, choćby za sprawą mechanizmu rekomendacyjnego usługi, Netflix może sobie poradzić bez gigantycznych nakładów na marketing. Te kwestie porusza zresztą dyskutowany ostatnio przez wiele osób tekst Andrew Leonarda z Salon.com, skoncentrowany na możliwych konsekwencjach tego, że Netflix dysponuje możliwościami śledzenia widowni, jakich nie ma żaden inny dostawca telewizji (choć pewnie po prostu wyznacza nowy standard). Wie co, kiedy i na jakim urządzeniu oglądamy. Rejestruje wszystkie działania na samym filmie – pauzy, przewijanie itp. Wie, czego poszukują widzowie, wie też, jakie wystawiają oceny. Przede wszystkim jednak zbiera dane o całej swojej widowni. Czyli jeśli kilka procent widowni w podobnym momencie zatrzymuje odcinek, to może to być przypadek, przerwa na zrobienie herbaty. Ale jeśli robi to więcej osób, to sygnał, że serial zaczyna nudzić. „Wiemy co ludzie oglądają w Netfliksie i na bazie ich zachowań z wysokim stopniem pewności potrafimy określić, jak duża jest prawdopodobna widownia określonego programu” – mówi cytowany przez Leonarda (cytującego tekst z „Wired”) Jonathan Frieland, szef komunikacji Netfliksa. Po okresie kwestionowania precyzji badań widowni, nastały czasy niemal kompletnych danych margines niewiedzy na temat preferencji widzów robi się naprawdę niewielki. Zwłaszcza, że Netflix obsługuje obsługuje wiele urządzeń, kontrolując całą sieć ekranów, z których korzystają abonenci, a nie tylko ten główny, podłączony np. do set top boksa.

I choć wszystkie te informacje mogą brzmieć nieco przerażająco (w takim duchu pisze o nich Leonard), to sądzę, że są też pozytywy. Przede wszystkim taki, że przyzwyczailiśmy się chyba, że producenci telewizyjni wynikami badań tłumaczą zazwyczaj tworzenie programów delikatnie mówiąc przeciętnych – to nie ich wina, tylko preferencje widowni. Jeśli więc śledząc swoich widzów, oczywiście specyficznych, Netflix robi tak dobry show i zakłada, że na tym zarobi, to można się chyba także trochę ucieszyć.


Pytania i odpowiedzi:
question: Czy sprawdzanie, w jakich momentach widzowie zrobili pauzę podczas oglądania serialu, wpływa na jakość produkcji Netflixa? 
answer: Tak.
question: Czy Netflix rejestruje działania widowni na filmach?
answer: Tak.
question: Czy pauza w serialu może pokazać brak zainteresowania widowni danym materiałem?
answer: Tak.
question: Czy na podstawie rejestracji działań widowni na filmie Netflix tworzy dobrą produkcję?
answer: Tak.