theophylactus-simocatta.historiae 7.69
8.9.3 [ καὶ ] πείθει τὸν Γερμανὸν μεταφοιτῆσαι πάλιν πρὸς τὰ ἐνδόμυχα τοῦ ναοῦ . τὰ δὲ πλήθη συρρεύσαντα ἐβλασφήμουν εἰς τὸν αὐτοκράτορα καὶ μεγίσταις ὕβρεσι τὸν Μαυρίκιον ἔβαλλον τῷ τε τῶν Μαρκιανιστῶν καταλόγῳ συνέταττον · αἵρεσις δὲ αὕτη μετά τινος μωρᾶς εὐλαβείας εὐήθης τε καὶ καταγέλαστος . σφριγῶντος τοιγαροῦν τοῦ ταράχου , οἱ τὰ τείχη διαφρουροῦντες δημόται τούτων ἀκηκοότες , τῇ φρουρᾷ χαίρειν εἰπόντες ἀναμίγνυνται τῷ λαῷ τῷ στασιάζοντι . πανταχοῦ τοιγαροῦν τῇ πόλει περικυμαίνοντος τοῦ κακοῦ , ἀλογίστῳ ὁρμῇ καταμανῶς τὰ πλήθη τὴν οἰκίαν Κωνσταντίνου τοῦ λεγομένου Λαρδῦ τῷ παμφάγῳ πυρὶ καταφλέγουσιν . ἀνὴρ δὲ οὗτος ἐτύγχανεν ὢν τῶν ἐς συγκλήτου βουλὴν ἐπιφανέστατος , τήν τε τῶν πατρικίων ἀξίαν περιεβέβλητο οὗτος , καὶ τὴν ἡγεμονίαν τῶν φόρων τῆς ἑῴας πρό τινος καιροῦ ὑπὸ τοῦ αὐτοκράτορος ἀπειλήφει , ὃν ἔπαρχον πραιτωρίων εἰώθασιν ὀνομάζειν Ρωμαῖοι . τοῦτον ὁ Μαυρίκιος ἐν τοῖς προτερεύουσι τῶν ἀρχόντων ἐκέκτητο . τοιγαροῦν μεσούσης νυκτὸς τὴν βασίλειον στολὴν ἀποδυσάμενος ὁ Μαυρίκιος καὶ ἰδιώτου ἐσθῆτα περιβαλόμενος τήν τε ὑπηρέτιν ὁλκάδα παραστησάμενος ( δρόμωνα δὲ ταύτην εἰώθασι τὰ πλήθη ἀποκαλεῖν ) καὶ χρήματα ἐς αὐτὴν ἐμβαλὼν ἅμα τῷ γυναίῳ καὶ τοῖς παισὶν ἐπ' αὐτῆς ἐπιβαίνει , τόν τε Κωνσταντῖνον ἀναλαβὼν πρὸς ἀπόδρασιν εἶδεν . τὰ δὲ πλήθη ἐπὶ τὴν τυραννίδα κατολισθήσαντα κατεπαννυχίζοντο τοῖς κακοῖς καὶ ἐς τὸν Μαυρίκιον ἐρραψῴδουν μεθ' ὕβρεως ᾄσματα . ἐπέσκωπτόν τε καὶ τὸν ἱεράρχην τὸ τηνικαῦτα καιροῦ , ὃν πατριάρχην 8 .. σύνηθες Ρωμαίοις ἀποκαλεῖν · Κυριακὸς ὄνομα αὐτῷ . τῷ ὄντι γὰρ τὸ πλῆθος ἀπαίδευτον καὶ πρὸς τὸ χεῖρον ταῖς τροπαῖς ἐμμανές , δυσνουθέτητόν τε καὶ τοῦ συνοίσοντος λίαν ἀμύητον . λαίλαπος τοιγαροῦν γεγονυίας μεγίστης , ἐξαισίου τε νότου προσπνεύσαντος , μόλις ὁ Μαυρίκιος διασώζεται ἐπὶ τὸν νεὼν Αὐτονόμου τοῦ μάρτυρος , ὡς ἀπὸ σταδίων ἑκατὸν καὶ πεντήκοντα τῆς πόλεως Κωνσταντίνου τοῦ αὐτοκράτορος . ἐπιγίνονται δὲ αὐτῷ νόσοι ἀρθρίτιδες . ταύτης δὲ τῆς νόσου εὐθένεια καθέστηκε δυστυχὴς τοῖς τὸ βασίλειον ἄστυ κατοικοῦσι διὰ παντός · τὰς δὲ αἰτίας οὐ δίειμι , ἵνα μὴ τὴν ἱστορίαν παραμορφώσωμαι . τότε Μαυρίκιος ἐξαποστέλλει τὸν Θεοδόσιον ὡς τὸν Χοσρόην γενέσθαι καὶ περὶ συμμαχίας καθικετεῦσαι τὸν βάρβαρον ἀναμιμνήσκειν τε καὶ ὅσα περ αὐτῷ δυστυχήσαντι Μαυρίκιος διελύσατο , ἀξιοῦν τε ἀμοιβαίαν τὴν χάριν ἀντιταλαντεύεσθαι , ὅλης ὁμοῦ τῆς οἰκίας ἐν μεγίστῳ καταπεπτωκυίας κινδύνῳ . ὑπεδείκνυε δὲ καὶ τὸν δακτύλιον ὁ Μαυρίκιος παρενεγύα τε μηδαμῶς ποιήσασθαι τὴν ἀνάζευξιν , εἰ μή πού γε αὖθις θεάσοιτο τὸν δακτύλιον . οὕτω μὲν οὖν ὁ Θεοδόσιος ἐπὶ τὴν Νίκαιαν γίνεται . ἀλλὰ καὶ συνέκδημος γίνεται αὐτῷ Κωνσταντῖνος , ὃν τὰ πλήθη Λαρδῦν κατωνόμαζον .
Lemmas: 8.9.3 [ καί ] πείθω ὁ Γερμανός μεταφοιτάω πάλιν πρός ὁ ενδόμυχος ὁ ναός . ὁ δέ πλῆθος συρρέω βλασφημέω εἰς ὁ αὐτοκράτωρ καί μέγας ὕβρις ὁ Μαυρίκιος βάλλω ὁ τε ὁ Μαρκιανιστῶν κατάλογος συντάσσω · αἵρεσις δέ οὗτος μετά τις μωρός εὐλάβεια εὐήθης τε καί καταγέλαστος . σφριγάω τοιγάρ ὁ τάραχος , ὁ ὁ τεῖχος διαφρουρέω δημότης οὗτος ἀκούω , ὁ φρουρά χαίρω εἶπον ἀναμείγνυμι ὁ λαός ὁ στασιάζω . πανταχοῦ τοιγάρ ὁ πόλις περικυμαίνω ὁ κακός , ἀλόγιστος ὁρμή καταμανῶς ὁ πλῆθος ὁ οἰκίον Κωνσταντῖνος ὁ λέγω Λαρδῦ ὁ παμφάγος πῦρ καταφλέγω . ἀνήρ δέ οὗτος τυγχάνω εἰμί ὁ εἰς σύγκλητος βουλή ἐπιφανής , ὁ τε ὁ πατρίκιος ἄξιος περιβάλλω οὗτος , καί ὁ ἡγεμονία ὁ φόρος ὁ ἑῷος πρό τις καιρός ὑπό ὁ αὐτοκράτωρ ἀπολαμβάνω , ὅς ἔπαρχος πραιτώριον εἴωθα ὀνομάζω Ρωμαῖος . οὗτος ὁ Μαυρίκιος ἐν ὁ προτερεύω ὁ ἄρχω κτάομαι . τοιγάρ μέσος νύξ ὁ βασίλειος στολή ἀποδύω ὁ Μαυρίκιος καί ἰδιώτης ἐσθής περιβάλλω ὁ τε ὑπηρέτις ὁλκάς παρίστημι ( δρόμωνας δέ οὗτος εἴωθα ὁ πλῆθος ἀποκαλέω ) καί χρῆμα εἰς αὐτός ἐμβάλλω ἅμα ὁ γύναιον καί ὁ παῖς ἐπί αὐτός ἐπιβαίνω , ὁ τε Κωνσταντῖνος ἀναλαμβάνω πρός ἀπόδρασις ὁράω . ὁ δέ πλῆθος ἐπί ὁ τυραννίς κατολισθάνω κατεπαννυχίζοντο ὁ κακός καί εἰς ὁ Μαυρίκιος ῥαψῳδέω μετά ὕβρις ᾆσμα . ἐπισκώπτω τε καί ὁ ἱεράρχης ὁ τηνικαῦτα καιρός , ὅς πατριάρχης 8 .. συνήθης Ῥωμαῖος ἀποκαλέω · Κυριακός ὄνομα αὐτός . ὁ εἰμί γάρ ὁ πλῆθος ἀπαίδευτος καί πρός ὁ χείρων ὁ τροπή ἐμμανής , δυσνουθέτητος τε καί ὁ συμφέρω λίαν ἀμύητος . λαῖλαψ τοιγάρ γίγνομαι μέγας , ἐξαίσιος τε νότος προσπνέω , μόλις ὁ Μαυρίκιος διασῴζω ἐπί ὁ ναός Αὐτόνομος ὁ μάρτυς , ὡς ἀπό στάδιος ἑκατόν καί πεντήκοντα ὁ πόλις Κωνσταντῖνος ὁ αὐτοκράτωρ . ἐπιγίγνομαι δέ αὐτός νόσος ἀρθρῖτις . οὗτος δέ ὁ νόσος εὐθένεια καθίστημι δυστυχής ὁ ὁ βασίλειος Ἄστυ κατοικέω διά πᾶς · ὁ δέ αἴτιος οὖον δίειμι , ἵνα μή ὁ ἱστορία παραμορφόω . τότε Μαυρίκιος ἐξαποστέλλω ὁ Θεοδόσιος ὡς ὁ Χοσρόης γίγνομαι καί περί συμμαχία καθικετεύω ὁ βάρβαρος ἀναμιμνήσκω τε καί ὅσος περ αὐτός δυστυχέω Μαυρίκιος διαλύω , ἀξιόω τε ἀμοιβαῖος ὁ χάρις ἀντιταλαντεύω , ὅλος ὁμοῦ ὁ οἰκίον ἐν μέγας καταπίπτω κίνδυνος . ὑποδείκνυμι δέ καί ὁ δακτύλιος ὁ Μαυρίκιος παραφεύγω τε μηδαμῶς ποιέω ὁ ἀνάζευξις , εἰμί μή πού γε αὖθις θεάομαι ὁ δακτύλιος . οὗτος μέν οὖν ὁ Θεοδόσιος ἐπί ὁ Νίκαια γίγνομαι . ἀλλά καί συνέκδημος γίγνομαι αὐτός Κωνσταντῖνος , ὅς ὁ πλῆθος Λαρδῦν κατονομάζω .