theophrastus-philosophy.de-lapidibus-fr-2-wimmer 2.5
CAP . V . Αὕτη τε δὴ περιττὴ τῇ δυνάμει καὶ τὸ λυγγούριον · καὶ γὰρ ἐκ τούτου γλύφεται τὰ σφραγίδια καὶ ἔστι στερεωτάτη καθάπερ λίθος · ἕλκει γὰρ ὥσπερ τὸ ἤλεκτρον , οἱ δέ φασιν οὐ μόνον κάρφη καὶ ξύλον ( φύλλα ) ἀλλὰ καὶ χαλκὸν καὶ σίδηρον ἐὰν ᾖ λεπτὸς , ὥσπερ καὶ Διοκλῆς ἔλεγεν . ἔστι δὲ διαφανές τε σφόδρα καὶ ψυχρόν . βέλτιον δὲ τὸ τῶν ἀγρίων ἢ τὸ τῶν ἡμέρων καὶ τὸ τῶν ἀρρένων ἢ τὸ τῶν θηλειῶν ὡς καὶ τῆς τροφῆς διαφερούσης , καὶ τοῦ πονεῖν ἢ μὴ πονεῖν , καὶ τῆς τοὐ σώματος ὅλως φύσεως , ᾗ τὸ μὲν ξηρότερον τὸ δʼ ὑγρότερον . εὑρίσκουσι δʼ ἀνορύττοντες οἱ ἔμπειροι · κατακρύπτεται γὰρ καὶ ἐπαμᾶται γῆν ὅταν οὐρήσῃ . γίνεται δὲ καὶ κατεργασία τις αὐτοῦ πλείων . ἐπεὶ δὲ καὶ τὸ ἤλεκτρον λίθος , τὸ γὰρκιὸν κιὸν ὅ περὶ Λιγυστικὴν , καὶ τούτῳ ἄν ἡ τοῦ ἕλκειν δύναμις ἀκολουθοίη . μάλιστα δʼ ἐπίδηλος καὶ φανερωτάτη ἡ τὸν σίδηρον ἄγουσα . γίνεται δὲ καὶ αὕτη σπανία καὶ ὀλιγαχοῦ . καὶ αὕτη μὲν δὴ συναριθμείσθω τὴν δύναμιν ὁμοίαν ἔχειν . ἐξ ὧν δὲ τὰ σφραγίδια ποιεῖται καὶ ἄλλαι πλείους εἰσὶν , οἷον ἥ θʼ ὑαλοείδης ἣ καὶ ἔμφασιν ποιεῖ καὶ διάφασιν , καὶ τὸ ἀνθράκιον , καὶ ἡ ὄμφαξ · ἔτι δὲ καὶ ἡ κρύσταλλος καὶ τὸ ἀμέθυσον , ἄμφω δὲ διαφανὴ εὑρίσκονται δὲ καὶ αὗται καὶ τὸ σάρδιον διακοπτομένων τινῶν πετρῶν . καὶ ἄλλαι δὲ ὡς προείρηται πρότερον διαφορὰς ἔχουσαι καὶ συνώνυμοι πρὸς ἀλλήλας . τοῦ γὰρ σαρδίου τὸ μὲν διαφανὲς ἐρυθρότερον δὲ καλεῖται θῆλυ , τὸ δὲ διαφανὲς μὲν μελάντερον δὲ ἄρσεν . καὶ τὰ λυγγούρια δὲ ὡσαύτως ὧν τὸ θῆλυ διαφανέστερον καὶ ξανθότερον . καλεῖται δὲ καὶ κύανος ὁ μὲν ἄρρην ὁ δὲ θῆλυς · μελάντερος δὲ ὁ ἄρρην . τὸ δʼ ὀνύχιον μικτὸν λευκῷ καὶ φαιῷ παρʼ ἄλληλα . τὸ δʼ ἀμέθυσον οἰνωπὸν τῇ χρόᾳ . καλὸς δὲ λίθος καὶ ὁ ἀχάτης ὁ ἀπὸ τοῦ Ἀχάτου ποταμοῦ τοῦ ἐν Σκελίᾳ καὶ πωλεῖται τίμιος . ἐν Λαμψάκῳ δέ ποτʼ ἐν τοῖς χρυσίοις εὑρέθη θαυμαστὴ λίθος ἐξ ἧς ἀνενεχθείσης πρὸς στιρὰν ( Ἄστυρα Schn . ) σφρα γίδιον γλυφθὲν ἀνεπέμφθη ( Ἀλεξάνδρῳ Plin . ) βασιλεῖ διὰ τὸ περιττόν .
Lemmas: CAP . V . Ἄτη τε δή περισσός ὁ δύναμις καί ὁ λυγγούριον · καί γάρ ἐκ οὗτος γλύφω ὁ σφραγίδιον καί εἰμί στερεός καθά λίθος · ἕλκω γάρ ὥσπερ ὁ ἤλεκτρον , ὁ δέ φημί οὐ μόνος κάρφος καί ξύλον ( φύλλο ) ἀλλά καί χαλκός καί σίδηρος ἐάν εἰμί λεπτός , ὥσπερ καί Διοκλῆς λέγω . εἰμί δέ διαφανής τε σφόδρα καί ψυχρός . ἀγαθός δέ ὁ ὁ ἄγριος ἢ ὁ ὁ ἥμερος καί ὁ ὁ ἄρσην ἢ ὁ ὁ θῆλυς ὡς καί ὁ τροφή διαφέρω , καί ὁ πονέω ἢ μή πονέω , καί ὁ ὁ σῶμα ὅλος φύσις , ὅς ὁ μέν ξηρός ὁ δέ ὑγρός . εὑρίσκω δέ ἀνορύσσω ὁ ἔμπειρος · κατακρύπτω γάρ καί ἐπαμάομαι γῆ ὅταν οὐρέω . γίγνομαι δέ καί κατεργασία τις αὐτός πολύς . ἐπεί δέ καί ὁ ἤλεκτρον λίθος , ὁ γὰρκιὸν κίω ὁ περί Λιγυστικός , καί οὗτος ἄν ὁ ὁ ἕλκω δύναμις ἀκολουθέω . μάλιστα δέ ἐπίδηλος καί φανερός ὁ ὁ σίδηρος ἄγω . γίγνομαι δέ καί οὗτος σπάνιος καί ὀλιγαχοῦ . καί οὗτος μέν δή συναριθμέω ὁ δύναμις ὅμοιος ἔχω . ἐκ ὅς δέ ὁ σφραγίδιον ποιέω καί ἄλλος πολύς εἰμί , οἷος ὁ ὁ υαλοειδής ὅς καί ἔμφασις ποιέω καί διάφασις , καί ὁ ἀνθράκιον , καί ὁ ὄμφαξ · ἔτι δέ καί ὁ κρύσταλλος καί ὁ ἀμέθυσον , ἄμφω δέ διαφανής εὑρίσκω δέ καί αὐτός καί ὁ σάρδιον διακόπτω τις πέτρα . καί ἄλλος δέ ὡς προλέγω πρότερος διαφορά ἔχω καί συνώνυμος πρός ἀλλήλων . ὁ γάρ σάρδιον ὁ μέν διαφανής ἐρυθρός δέ καλέω θῆλυς , ὁ δέ διαφανής μέν μέλας δέ ἄρσην . καί ὁ λυγγούριον δέ ὡσαύτως ὅς ὁ θῆλυς διαφανής καί ξανθός . καλέω δέ καί κύανος ὁ μέν ἄρσην ὁ δέ θῆλυς · μέλας δέ ὁ ἄρσην . ὁ δέ ὀνύχιον μικτός λευκός καί φαιός παρά ἀλλήλων . ὁ δέ ἀμέθυσον οἰνωπός ὁ χρώς . καλός δέ λίθος καί ὁ ἀχάτης ὁ ἀπό ὁ Ἀχάτης ποταμός ὁ ἐν Σκέλιας καί πωλέομαι τίμιος . ἐν Λάμψακος δέ πρός ἐν ὁ χρυσίον εὑρίσκω θαυμαστός λίθος ἐκ ὅς ἀναφέρω πρός στεῖρα ( Ἄστυρα Schn . ) σφρα γιδιος γλύφω ἀναπέμπω ( Ἀλέξανδρος Plin . ) βασιλεύς διά ὁ περισσός .