theophilus-apologetics.ad-autolycum 2.25
Τὸ μὲν ξύλον τὸ τῆς γνώσεως αὐτὸ μὲν καλὸν , καὶ ὁ κάρπος αὐτοῦ καλός . οὐ γὰρ ὡς οἴονταί τινες , θάνατον εἶχε τὸ ξύλον , ἀλλ᾿ ἡ παρακοή . οὐ γάρ τι ἕτερον ἦν ἐν τῷ καρπῷ ἢ μόνον γνῶσις . ἡ δὲ γνῶσις καλὴ , ἐπὰν αὐτῇ οἰκείως τις χρήσηται . τῇ δὲ οὔσῃ ἡλικίᾳ ὁ Ἀδὰμ ἔτι νήπιος ἦν , διὸ οὔπω ἠδύνατο τὴν γνῶσιν κατ᾿ ἀξίαν χωρεῖν . καὶ γὰρ νῦν , ἐπὰν γενηθῇ παιδίον , οὐκ ἤδη δύναται ἄρτον ἐσθίειν , ἀλλὰ πρῶτον γάλακτι ἀνατρέφεται , ἔπειτα κατὰ πρόσβασιν τῆς ἡλικίας καὶ ἐπὶ τὴν στερεὰν τροφὴν ἔρχεται . οὕτως ἂν ἐγεγόνει καὶ τῷ Ἀδάμ . διὸ οὐχ ὡς φθονῶν αὐτῷ ὁ Θεὸς , ὡς οἴονταί τινες , ἐκέλευσε μὴ ἐσθίειν ἀπὸ τῆς γνώσεως . ἔτι μὴν καὶ ἐβούλετο δοκιμάσαι αὐτὸν , εἰ ὑπήκοος γίνεται τῇ ἐντολῇ αὐτοῦ · ἅμα δὲ καὶ ἐπὶ πλείονα χρόνον ἐβούλετο ἁπλοῦν καὶ ἀκέραιον διαμεῖναι τὸν ἄνθρωπον νηπιάζοντα . τοῦτο γὰρ ὅσιόν ἐστιν , οὐ μόνον παρὰ Θεῷ , ἀλλὰ καὶ παρὰ ἀνθρώποις , τὸ ἐν ἁπλότητι καὶ ἀκακίᾳ ὑποτάσσεσθαι τοῖς γονεῦσιν . εἰ δὲ χρὴ τὰ τέκνα τοῖς γονεῦσιν ὑποτάσσεσθαι , πόσῳ μᾶλλον τῷ Θεῷ καὶ πατρὶ τῶν ὅλων ; ἔτι μὴν καὶ ἄσχημόν ἐστι τὰ παιδία τὰ νήπια ὑπὲρ ἡλικίαν φρονεῖν . καθάπερ γὰρ τῇ ἡλικίᾳ τις πρὸς τάξιν αὔξει , οὕτω καὶ ἐν τῷ φρονεῖν . ἀλλ᾿ ὥστε ἐπὰν νόμος κελεύσῃ ἀπέχεσθαι ἀπό τινος , καὶ μὴ ὑπακούῃ τις , δηλονότι οὐχ ὁ νόμος κόλασιν παρέχει , ἀλλὰ ἡ ἀπείθεια καὶ ἡ παρακοή . καὶ γὰρ πατὴρ ἰδίῳ τέκνῳ ἐνίοτε προστάσσει ἀπέχεσθαί τινων , καὶ ἐπὰν οὐχ ὑπακούῃ τῇ πατρικῇ ἐντολῇ , δέρεται καὶ ἐπιτιμίας τυγχάνει διὰ τὴν παρακοήν . καὶ οὐκ ἤδη αὐτὰ τὰ πράγματα πληγαί εἰσιν , ἀλλ᾿ ἡ παρακοὴ τῷ ἀπειθοῦντι ὕβριν περιποιεῖται . οὕτω καὶ τῷ πρωτοπλάστῳ ἡ παρακοὴ περιεποιήσατο ἐκβληθῆναι αὐτὸν ἐκ τοῦ παραδείσου · οὐ μέντοι γε ὡς κακοῦ τι ἔχοντος τοῦ ξύλου τῆς γνώσεως , διὰ δὲ τῆς παρακοῆς ὁ ἄνθρωπος ἐξήντλησε πόνον , ὀδύνην , λύπην , καὶ τὸ τέλος ῾πὸ θάνατον ἔπεσε .
Lemmas: ὁ μέν ξύλον ὁ ὁ γνῶσις αὐτός μέν καλός , καί ὁ καρπός αὐτός καλός . οὐ γάρ ὡς οἴομαι τις , θάνατος ἔχω ὁ ξύλον , ἀλλά ὁ παρακοή . οὐ γάρ τις ἕτερος εἰμί ἐν ὁ καρπός ἤ μόνος γνῶσις . ὁ δέ γνῶσις καλός , ἐπάν αὐτός οἰκεῖος τις χράω . ὁ δέ εἰμί ἡλικία ὁ Ἀδάμ ἔτι νήπιος εἰμί , διό οὔπω δύναμαι ὁ γνῶσις κατά ἀξία χωρέω . καί γάρ νῦν , ἐπάν γίγνομαι παιδίον , οὐ ἤδη δύναμαι ἄρτος ἐσθίω , ἀλλά πρῶτος γάλα ἀνατρέφω , ἔπειτα κατά πρόσβασις ὁ ἡλικία καί ἐπί ὁ στερεός τροφή ἔρχομαι . οὕτως ἄν γίγνομαι καί ὁ Ἀδάμ . διό οὐ ὡς φθονέω αὐτός ὁ θεός , ὡς οἴομαι τις , κελεύω μή ἐσθίω ἀπό ὁ γνῶσις . ἔτι μήν καί βούλομαι δοκιμάζω αὐτός , εἰ ὑπήκοος γίγνομαι ὁ ἐντολή αὐτός · ἅμα δέ καί ἐπί πολύς χρόνος βούλομαι ἁπλόος καί ἀκέραιος διαμένω ὁ ἄνθρωπος νηπιάζω . οὗτος γάρ ὅσιος εἰμί , οὐ μόνος παρά θεός , ἀλλά καί παρά ἄνθρωπος , ὁ ἐν ἁπλότης καί ἀκακία ὑποτάσσω ὁ γονεύς . εἰ δέ χρή ὁ τέκνον ὁ γονεύς ὑποτάσσω , πόσος μάλα ὁ θεός καί πατήρ ὁ ὅλος ; ἔτι μήν καί ἄσχημος εἰμί ὁ παιδίον ὁ νήπιος ὑπέρ ἡλικία φρονέω . καθά γάρ ὁ ἡλικία τις πρός τάξις αὐξάνω , οὕτως καί ἐν ὁ φρονέω . ἀλλά ὥστε ἐπάν νόμος κελεύω ἀπέχω ἀπό τις , καί μή ὑπακούω τις , δηλονότι οὐ ὁ νόμος κόλασις παρέχω , ἀλλά ὁ ἀπείθεια καί ὁ παρακοή . καί γάρ πατήρ ἴδιος τέκνον ἐνίοτε προστάσσω ἀπέχω τις , καί ἐπάν οὐ ὑπακούω ὁ πατρικός ἐντολή , δέρω καί ἐπιτιμία τυγχάνω διά ὁ παρακοή . καί οὐ ἤδη αὐτός ὁ πρᾶγμα πληγή εἰμί , ἀλλά ὁ παρακοή ὁ ἀπειθέω ὕβρις περιποιέω . οὕτως καί ὁ πρωτόπλαστος ὁ παρακοή περιποιέω ἐκβάλλω αὐτός ἐκ ὁ παράδεισος · οὐ μέντοι γε ὡς κακός τις ἔχω ὁ ξύλον ὁ γνῶσις , διά δέ ὁ παρακοή ὁ ἄνθρωπος ἐξαντλέω πόνος , ὀδύνη , λύπη , καί ὁ τέλος ὕπος θάνατος πίπτω .