theophilus-apologetics.ad-autolycum 3.23
Τῆς μὲν οὖν Φοινίκων καὶ Αἰγυπτίων μαρτυρίας , ὡς ἱστορήκασι περὶ τῶν καθ᾿ ἡμᾶς χρόνων οἱ συγγράψαντες Μαναιθῶς ὁ Αἰγύπτιος καὶ ὁ Μένανδρος ὁ Ἐφέσιος , ἔτι δὲ καὶ Ἰώσιππος ὁ ἀναγράψας τὸν Ἰουδαϊκὸν πόλεμον , τὸν γενόμενον αὐτοῖς ὑπὸ Ῥωμαίων , ἀρκετῶς ἤτω ἡμῖν τὰ εἰρημένα . ἐκ γὰρ τούτων τῶν ἀρχαίων δείκνυται καὶ τὰ τῶν λοιπῶν συγγράμματα ἔσχατα εἶναι τῶν διὰ Μωσέως ἡμῖν δεδομένων γραμμάτων , ἔτι μὴν καὶ τῶν μεταξὺ προφητῶν . ὁ γὰρ ὕστερος τῶν προφητῶν γενόμενος , Ζαχαρίας ὀνόματι , ἤκμασε κατὰ τὴν Δαρείου βασιλείαν . ἀλλὰ καὶ οἱ νομοθέται πάντες μεταξὺ εὑρίσκονται νομοθετοῦντες . εἰ γάρ τις εἴποι Σόλωνα τὸν Ἀθηναῖον , οὗτος γέγονε κατὰ τοὺς χρόνους Κύρου καὶ Δαρείου τῶν βασιλέων , κατὰ τὸν χρόνον Ζαχαρίου τοῦ προειρημένου προφήτου , μεταξὺ γεγενημένου πάνυ πολλοῖς ἔτεσιν · ἤτοι καὶ περὶ Λυκούργου , ἢ Δράκοντος , ἢ Μίνω τῶν νομοθετῶν , Ἰώσιππος γράφων λέγει ὅτι προάγουσιν αὐτοὺς ἀρχαιότητι αἱ ἱεραὶ βίβλοι , ὅπου γε καὶ τοῦ Διὸς τοῦ Κρητῶν βασιλεύσαντος , ἀλλὰ μὴν καὶ τοῦ Ἰλιακοῦ πολέμου δείκνυται προάγοντα τὰ γράμματα τοῦ θείου νόμου , τοῦ διὰ Μωσέως ἡμῖν δεδομένου . ἵνα δὲ ἀκριβεστέραν ποιήσωμεν τὴν ἀπόδειξιν τῶν καιρῶν καὶ χρόνων , Θεοῦ ἡμῖν παρέχοντος , οὐ μόνον τὰ μετὰ κατακλυσμὸν ἱστοροῦντες , ἀλλὰ καὶ τὰ πρὸ κατακλυσμοῦ , εἰς τὸ καὶ τῶν ἁπάντων κατὰ τὸ δυνατὸν εἰπεῖν ἡμῖν τὸν ἀριθμὸν , νυνὶ ποιησόμεθα , ἀναδραμόντες ἐπὶ τὴν ἀνέκαθεν ἀρχὴν τῆς τοῦ κόσμου κτίσεως , ἣν ἀνέγραψε Μωσῆς ὁ θεράπων τοῦ Θεοῦ , διὰ πνεύματος ἁγίου . εἰπὼν γὰρ τὰ περὶ κτίσεως καὶ γενέσεως κόσμου , τοῦ πρωτοπλάστου ἀνθρώπου , καὶ τὰ τῶν ἑξῆς γεγενημένων , ἐσήμανε καὶ τὰ πρὸ κατακλυσμοῦ ἔτη γενόμενα . ἐγὼ δ᾿ αἰτοῦμαι χάριν παρὰ τοῦ μόνου θεοῦ , εἰς τὸ τἀληθῆ κατὰ τὸ θέλημα αὐτοῦ πάντα ἀκριβῶς εἰπεῖν , ὅπως καὶ σὺ , καὶ πᾶς ὁ τούτοις ἐντυγχάνων , ὁδηγῆται ὑπὸ τῆς ἀληθείας καὶ χάριτος αὐτοῦ . ἄρξομαι δὴ πρῶτον ἀπὸ τῶν ἀναγεγραμμένων γενεαλογιῶν , λέγω δὲ ἀπὸ τοῦ πρωτοπλάστου ἀνθρώπου τὴν ἀρχὴν ποιησάμενος .
Lemmas: ὁ μέν οὖν Φοῖνιξ καί Αἰγύπτιος μαρτυρία , ὡς ἱστορέω περί ὁ κατά ἐγώ χρόνος ὁ συγγράφω Μαναιθώς ὁ Αἰγύπτιος καί ὁ Μένανδρος ὁ Ἐφέσιος , ἔτι δέ καί Ἰώσιππος ὁ ἀναγράφω ὁ Ἰουδαικός πόλεμος , ὁ γίγνομαι αὐτός ὑπό Ῥωμαῖος , ἀρκετός εἰμί ἐγώ ὁ λέγω . ἐκ γάρ οὗτος ὁ ἀρχαῖος δείκνυμι καί ὁ ὁ λοιπός σύγγραμμα ἔσχατος εἰμί ὁ διά Μωϋσῆς ἐγώ δίδωμι γράμμα , ἔτι μήν καί ὁ μεταξύ προφήτης . ὁ γάρ ὕστερος ὁ προφήτης γίγνομαι , Ζαχαρίας ὄνομα , ἀκμάζω κατά ὁ Δαρεῖος βασιλεία . ἀλλά καί ὁ νομοθέτης πᾶς μεταξύ εὑρίσκω νομοθετέω . εἰ γάρ τις λέγω Σόλων ὁ Ἀθηναῖος , οὗτος γίγνομαι κατά ὁ χρόνος Κῦρος καί Δαρεῖος ὁ βασιλεύς , κατά ὁ χρόνος Ζαχαρίας ὁ προλέγω προφήτης , μεταξύ γίγνομαι πάνυ πολύς ἔτος · ἤτοι καί περί Λυκοῦργος , ἤ Δράκων , ἤ Μίνως ὁ νομοθέτης , Ἰώσιππος γράφω λέγω ὅτι προάγω αὐτός ἀρχαιότης ὁ ἱερός βίβλος , ὅπου γε καί ὁ Ζεύς ὁ Κρής βασιλεύω , ἀλλά μήν καί ὁ Ἰλιακός πόλεμος δείκνυμι προάγω ὁ γράμμα ὁ θεῖος νόμος , ὁ διά Μωϋσῆς ἐγώ δίδωμι . ἵνα δέ ἀκριβής ποιέω ὁ ἀπόδειξις ὁ καιρός καί χρόνος , θεός ἐγώ παρέχω , οὐ μόνος ὁ μετά κατακλυσμός ἱστορέω , ἀλλά καί ὁ πρό κατακλυσμός , εἰς ὁ καί ὁ ἅπας κατά ὁ δυνατός λέγω ἐγώ ὁ ἀριθμός , νυνί ποιέω , ἀνατρέχω ἐπί ὁ ἀνέκαθεν ἀρχή ὁ ὁ κόσμος κτίσις , ὅς ἀναγράφω Μωσῆς ὁ θεράπων ὁ θεός , διά πνεῦμα ἅγιος . λέγω γάρ ὁ περί κτίσις καί γένεσις κόσμος , ὁ πρωτόπλαστος ἄνθρωπος , καί ὁ ὁ ἑξῆς γίγνομαι , σημαίνω καί ὁ πρό κατακλυσμός ἔτος γίγνομαι . ἐγώ δέ αἰτέω χάρις παρά ὁ μόνος θεός , εἰς ὁ ἀληθής κατά ὁ θέλημα αὐτός πᾶς ἀκριβής λέγω , ὅπως καί σύ , καί πᾶς ὁ οὗτος ἐντυγχάνω , ὁδηγέω ὑπό ὁ ἀλήθεια καί χάρις αὐτός . ἄρχω δή πρῶτος ἀπό ὁ ἀναγράφω γενεαλογία , λέγω δέ ἀπό ὁ πρωτόπλαστος ἄνθρωπος ὁ ἀρχή ποιέω .