theophanes-confessor.chronographia theofanis1.23
Κόσμου ἔτη ͵εωνζʹ . Τῆς θείας σαρκώσεως ἔτη τνζʹ . Ρωμαίων βασιλεὺς Οὐαλεντινιανὸς ἔτη ιʹ . αʹ . Περσῶν βασιλεὺς Σαβώρης ἔτη οʹ . ξγʹ . Ρώμης ἐπίσκοπος Δάμασος ἔτη κηʹ . ιγʹ . Κωνσταντ . ἐπίσκοπος Εὐδόξιος ἔτη ιʹ . ϛʹ Ἱεροσολύμων ἐπίσκοπος Ἱλάριος ἔτη ιβʹ . ιαʹ . Ἀλεξανδρείας ἐπίσκοπος Ἀθανάσιος ἔτη μϛʹ . λθʹ . Ἀντιοχείας ἐπίσκοπος Λεόντιος ἔτη ηʹ . ζʹ . Τούτῳ τῷ ἔτει Οὐαλεντινιανὸς ὁ Αὔγουστος Γρατιανὸν τὸν ἑαυτοῦ υἱὸν Αὔγουστον ἀνηγόρευσεν , κοινωνὸν τῆς βασιλείας ὁμοῦ καὶ ὕπατον , προαναγορεύσας καὶ Οὐάλεντα τὸν ἀδελφὸν βασιλέα , ὡς προλέλεκται , διάπυρον Ἀρειανὸν ὑπάρχοντα καὶ ὑπὸ Εὐδοξίου βαπτισθέντα . οἱ δὲ ὀρθόδοξοι προσῆλθον Οὐαλεντινιανῷ δι' Ὑπατίου , ἐπισκόπου Ἡρακλείας , δεόμενοι ἐπιτραπῆναι συνελθεῖν ἐπὶ διορθώσει τοῦ ὁμοουσίου δόγματος . πρὸς οὓς Οὐαλεντινιανὸς ἀπεκρίνατο . « μοὶ μετὰ λαοῦ τεταγμένῳ περὶ τοιούτων πολυπραγμονεῖν οὐ θέμις . ὡς οὖν δοκεῖ ὑμῖν τοῖς ἱερεῦσι διαγίνεσθε . » τότε συνελθόντες εἰς Λάμψακον καὶ δύο μῆνας ἐκεῖ διατρίψαντες τελευταῖον ἠκύρωσαν τὰ ὑπὸ Εὐδοξίου καὶ Ἀκακίου ἐν Κωνσταντινουπόλει πραχθέντα , κρατεῖν δὲ τὴν ἐν Σελευκείᾳ πίστιν . Οὐάλης δὲ ὁ δυσσεβὴς τὰ ἐν Λαμψάκῳ πραχθέντα ἀνέτρεψε καὶ τοὺς συνελθόντας ἐκεῖ ἐπισκόπους ἐξορίᾳ παρέπεμψεν , Εὐδοξίῳ δὲ τῷ ὁμόφρονι τὰς ἐκκλησίας παρέδωκε Κωνσταντινουπόλεως · καὶ οἱ ὀρθόδοξοι οὔτε ποιμένα οὔτε ἐκκλησίαν εἶχον . βʹ . ξδʹ . ιδʹ . ζʹ . ιβʹ . μʹ . ηʹ . Τούτῳ τῷ ἔτει Λιβέριος , ἐπίσκοπος Ρώμης , καὶ Ἀθανάσιος Ἀλεξανδρείας καὶ Μελέτιος Ἀντιοχείας καὶ ὁ Σαμοσάτων Εὐσέβιος ἀνακληθέντες ἐκ τῆς ἐξορίας ὑπὸ Ἰουβιανοῦ ἐν τῷ ὀρθῷ λόγῳ διέπρεπον καὶ ὁ Ἱεροσολύμων Κύριλλος καὶ ἕτεροι ἐπίσκοποι τῆς ὀρθοδοξίας πρόμαχοι . Ἀρειανῶν δὲ προΐστατο ἐν Ἀλεξανδρείᾳ Λούκιος καὶ ἐν Ἀντιοχείᾳ Εὐζώϊος , Παυλῖνος δὲ τοῦ ἑνὸς μέρους τῶν ὀρθοδόξων εἰς δύο διῃρημένων , καὶ τοῦ ἄλλου Μελέτιος . Ἱεροσολύμων ἐπίσκοπος Κύριλλος ἔτη λεʹ . Ἀντιοχείας ἐπίσκοπος Εὐδόξιος ἔτη βʹ . γʹ . ξεʹ . ιεʹ . ηʹ . αʹ . μαʹ . αʹ . Τούτῳ τῷ ἔτει Προκόπιος ἀντῇρεν ἐν Κωνσταντινουπόλει μηνὶ Σεπτεμβρίῳ , καὶ ἐξελθὼν ἐπὶ Νακόλειαν καὶ πλείστῳ στρατῷ φραξάμενος φόβον ἐποίησε τῷ Οὐάλεντι · καὶ τὸν κατὰ τῶν ἐκκλησιῶν πόλεμον ἀνῆκε πρὸς βραχύ , ἕως Προκόπιον προέδωκαν οἱ ἴδιοι στρατηγοὶ Ἀγέλων καὶ Γομάρις . ὅν τινα Προκόπιον εἰς δύο δένδρα ἐγγίζοντα πρὸς ἄλληλα ἐξαρτήσας τῶν σκελῶν ἀφεθῆναι κλιθέντα ἐκέλευσεν , ἅ τινα βιαίως ὀρθωθέντα διέσπασαν τὸν τύραννον . τοὺς δὲ προδεδωκότας αὐτὸν στρατηγοὺς Ἀγέλωνα καὶ Γομάριν πρισθῆναι ἐκέλευσεν , ὃ καὶ πεπόνθασιν οἱ τάλανες ἀναξίῳ εὐνοήσαντες . τότε καὶ Χαλκηδόνος τὰ τείχη καθεῖλε φόβῳ Προκοπίου . ἀνελὼν δὲ τὸν Προκόπιον κατὰ τῆς ἀληθείας πάλιν κεκίνηται . τότε καὶ Ἐλεύσιον τὸν Κυζίκου ἠνάγκαζεν ὁμολογῆσαι τὸ ἑτερούσιον . οὗτος δὲ ὁ Ἐλεύσιος ἐλθὼν ἐν Κυζίκῳ καὶ ἐξαγγείλας τὴν ἑαυτοῦ παρανομίαν ἀνάξιόν τε τοῦ ἱερατεύειν εἰπὼν ἑαυτὸν ἕτερον προβληθῆναι ἐπίσκοπον τῇ Κυζίκῳ προέτρεψεν . τοῦτο μαθὼν ὁ Εὐδόξιος ὁ κακόφρων Εὐνόμιον ἀντ' αὐτοῦ κατέστησε τῆς Κυζίκου ἐπίσκοπον . Τῷ δ' αὐτῷ χρόνῳ διῆγεν Οὐάλης ὁ βασιλεὺς ἐν Μαρκιανουπόλει τῆς Μυσίας . σεισμὸς δὲ μέγας γέγονε καθ' ὅλης τῆς γῆς ἐν τῇ ηʹ ἰνδικτιῶνι ἐν νυκτί , ὡς καὶ ἐν Ἀλεξανδρείᾳ πλοῖα προσωρμισμένα τῷ αἰγιαλῷ ἐπαρθῆναι εἰς ὕψος καὶ ὑπερβῆναι τὰς ὑψηλὰς οἰκοδομὰς καὶ τὰ τείχη καὶ μετατεθῆναι ἔνδον εἰς τὰς αὐλὰς καὶ τὰ δώματα τὰ πλοῖα · ὑπαναχωρησάσης δὲ τῆς θαλάσσης , ἔμειναν ἐπὶ ξηρᾶς . οἱ δὲ λαοὶ ἐκ τῆς πόλεως φυγόντες διὰ τὸν σεισμόν , θεωρήσαντες τὰ πλοῖα ἐπὶ τῆς ξηρᾶς εἰς ἁρπαγὴν τῶν ἐν τοῖς πλοίοις φορτίων ἐπῆλθον · καὶ ἐπιστρέψαν τὸ ὕδωρ πάντας ἐκάλυψεν . ἄλλους δὲ ναυτικοὺς διηγήσασθαι , ὡς κατ' ἐκείνην τὴν ὥραν ἐν μέσῳ τοῦ Ἀδρία πλέοντες καταληφθῆναι , ἐξαίφνης δὲ ἐν τῷ πελάγει εἰς τὸ ἔδαφος καθίσαι τὸ πλοῖον · καὶ μετὰ βραχὺ πάλιν ἐπανελθεῖν τὸ ὕδωρ , καὶ οὕτω πλεῦσαι . δʹ . ξϛʹ . ιϛʹ . θʹ . βʹ . μβʹ . βʹ . Τούτῳ τῷ ἔτει Οὐαλεντινιανὸς ὁ μέγας ζώσης τῆς αὐτοῦ γαμετῆς Σευήρας , τῆς μητρὸς Γρατιανοῦ , ἔγημε παρανόμως Ἰουστῖναν διὰ κάλλος μαρτυρηθεῖσαν ὑπὸ Σευήρας , ἐξ ἧς ἔσχε τέκνα Οὐαλεντινιανὸν νέον λεγόμενον , ὃν ὁ στρατὸς μετὰ θάνατον τοῦ πατρὸς βασιλέα ἀνηγόρευσεν , καὶ θυγατέρας τρεῖς , Ἰοῦσταν , Γρᾶταν , Γάλλαν , ἣν καὶ ἔγημεν ὁ μέγας Θεοδόσιος κατὰ δεύτερον γάμον , ἐξ ἧς ἐτέχθη αὐτῷ ἡ Πλακιδία · Ἀρκάδιος γὰρ καὶ Ὀνώριος ἐκ Πλακίλλης ἦσαν Θεοδοσίῳ τῆς πρώτης γαμετῆς . ἔγραψε δὲ καὶ νόμον παράνομον τῷ θέλοντι δύο γυναῖκας ἔχειν κατ' αὐτὸν μὴ κωλύεσθαι . Οὐάλης δὲ ὁ δυσσεβὴς δύο θυγατέρας ἔσχεν , Ἀναστασίαν καὶ Καρῶσσαν , ὧν καὶ ἐπ' ὀνόμασι δύο λοετρὰ ἔκτισε καὶ τὸν ἀγωγόν , τὸν μέχρι νῦν Οὐαλεντινιακὸν λεγόμενον . τινὲς δέ φασιν , ὅτι Δομνίκα , ἡ γυνὴ Οὐάλεντος , ἔπεισεν αὐτὸν ἀρειανίζειν οὕτω σφοδρῶς . ἄλλοι δὲ ἱστοροῦσιν , ὅτι μετὰ τὸ βασιλεῦσαι βαπτισθεὶς ὑπὸ Εὐδοξίου ὅρκῳ διεβεβαιώσατο αὐτὸν ἐν αὐτῷ τῷ βαπτίσματι τὰ Ἀρείου φρονεῖν καὶ μὴ δέχεσθαι τὸ ὁμοούσιον , καὶ οὕτως οἱ ἀμφότεροι μυρίους διωγμοὺς κατὰ τῶν ὀρθοδόξων ἐκίνησαν οἱ ἀνόσιοι . πέμπουσι δὲ καὶ πρὸς Λιβέριον τὸν Ρώμης Εὐστάθιον τὸν Ἀρμένιον καὶ Σιλβανὸν τὸν Ταρσοῦ καὶ Θεόφιλον Κασταβάλων ὑπισχνούμενοι δι' αὐτῶν δέχεσθαι τὸ ὁμοούσιον . οὗτοι Λιβερίῳ ἔγγραφον ὑπὲρ τοῦ ὁμοουσίου λίβελλον ἐπέδωκαν ὁμολογήσαντες πᾶσαν αἵρεσιν ἀποστρέφεσθαι ἐναντιουμένην τῇ ἐν Νικαίᾳ συνόδῳ · οὓς καὶ ἀποδεξάμενος Λιβέριος ἐκοινώνησε γράψας τοῖς τῆς ἀνατολῆς , μαρτυρῶν αὐτοῖς ὀρθοδοξίαν . ἐν Μαρκιανουπόλει δὲ Οὐάλης στρατεύων κατὰ Γότθων παρεχείμαζεν ἐκεῖ .
Lemmas: Κόσμος ἔτος ͵εωνζʹ . ὁ θεῖος σάρκωσις ἔτος τνζʹ . Ῥωμαῖος βασιλεύς Οὐαλεντινιανός ἔτος εἷς . ὅς . Πέρσης βασιλεύς Σαβώρης ἔτος οὐ . ξγʹ . Ῥώμη ἐπίσκοπος Δάμασος ἔτος καίω . πνίξ . Κωνστάντ . ἐπίσκοπος Εὐδόξιος ἔτος εἷς . ϛυʹ Ἱερουσαλήμ ἐπίσκοπος Ἱλάριος ἔτος ἶβις . ἰά . Ἀλεξάνδρεια ἐπίσκοπος Ἀθανάσιος ἔτος μϛʹ . λθʹ . Ἀντιόχεια ἐπίσκοπος Λεόντιος ἔτος ἤ . γῆ . οὗτος ὁ ἔτος Οὐαλεντινιανός ὁ Αὔγουστος Γρατιανός ὁ ἑαυτοῦ υἱός Αὔγουστος ἀναγορεύω , κοινωνός ὁ βασίλεια ὁμοῦ καί ὕπατος , προαναγορεύω καί Οὐάλης ὁ ἀδελφός βασιλεύς , ὡς προλέγω , διάπυρος Ἀρειανός ὑπάρχω καί ὑπό Ευδοξίου βαπτίζω . ὁ δέ ὀρθόδοξος προσέρχομαι Οὐαλεντινιανός διά Ὑπάτιος , ἐπίσκοπος Ἡράκλεια , δήω ἐπιτρέπω συνέρχομαι ἐπί διόρθωσις ὁ ὁμοούσιος δόγμα . πρός ὅς Οὐαλεντινιανός ἀποκρίνω . « ἐγώ μετά λαός τάσσω περί τοιοῦτος πολυπραγμονέω οὖον θέμις . ὡς οὖν δοκέω σύ ὁ ἱερεύς διαγίγνομαι . » τότε συνέρχομαι εἰς Λάμψακος καί δύο μείς ἐκεῖ διατρίβω τελευταῖος ἀκυρόω ὁ ὑπό Ευδοξίου καί Ἀκάκιος ἐν Κωνσταντινούπολις πράσσω , κρατέω δέ ὁ ἐν Σελεύκεια πίστις . Οὐάλης δέ ὁ δυσσεβής ὁ ἐν Λάμψακος πράσσω ἀνατρέπω καί ὁ συνέρχομαι ἐκεῖ ἐπίσκοπος εξορία παραπέμπω , Εὐδόξιος δέ ὁ ὁμόφρων ὁ ἐκκλησία παραδίδωμι Κωνσταντινούπολις · καί ὁ ὀρθόδοξος οὔτε ποιμήν οὔτε ἐκκλησία ἔχω . βε . ξδʹ . ἴδη . γῆ . ἶβις . εἷς . ἤ . οὗτος ὁ ἔτος Λιβέριος , ἐπίσκοπος Ῥώμη , καί Ἀθανάσιος Ἀλεξάνδρεια καί Μελέτιος Ἀντιόχεια καί ὁ Σαμόσατα Εὐσέβιος ἀνακαλέω ἐκ ὁ ἐξορία ὑπό ιουβιανος ἐν ὁ ὀρθός λόγος διαπρέπω καί ὁ Ἱερουσαλήμ Κύριλλος καί ἕτερος ἐπίσκοπος ὁ ὀρθοδοξία πρόμαχος . Ἀρειανός δέ προΐστημι ἐν Ἀλεξάνδρεια Λούκιος καί ἐν Ἀντιόχεια Ευζώιος , Παυλῖνος δέ ὁ εἷς μέρος ὁ ὀρθόδοξος εἰς δύο διαιρέω , καί ὁ ἄλλος Μελέτιος . Ἱερουσαλήμ ἐπίσκοπος Κύριλλος ἔτος λαός . Ἀντιόχεια ἐπίσκοπος Εὐδόξιος ἔτος βε . γε . ξέω . ἵημι . ἤ . ὅς . μαί . ὅς . οὗτος ὁ ἔτος Προκόπιος ἀνταίρω ἐν Κωνσταντινούπολις μείς Σεπτέμβριος , καί ἐξέρχομαι ἐπί νακολειος καί πλεῖστος στρατός φράσσω φόβος ποιέω ὁ Οὐάλης · καί ὁ κατά ὁ ἐκκλησία πόλεμος ἀνίημι πρός βραχύς , ἠώς Προκόπιος προδίδωμι ὁ ἴδιος στρατηγός Ἄγελος καί Γομάρι . ὅς τις Προκόπιος εἰς δύο δένδρον ἐγγίζω πρός ἀλλήλων ἐξαρτάω ὁ σκέλος ἀφίημι κλίνω κελεύω , ὅς τις βίαιος ὀρθόω διασπάω ὁ τύραννος . ὁ δέ προδίδωμι αὐτός στρατηγός Ἀγέλωνα καί γομάριν πρίζω κελεύω , ὅς καί πάσχω ὁ τάλας ἀνάξιος εὐνοέω . τότε καί Χαλκηδών ὁ τεῖχος καθαιρέω φόβος Προκόπιος . ἀναιρέω δέ ὁ Προκόπιος κατά ὁ ἀλήθεια πάλιν κινέω . τότε καί ἐλεύθω ὁ Κύζικος ἀναγκάζω ὁμολογέω ὁ ἑτερούσιος . οὗτος δέ ὁ Ἐλεύσιος ἔρχομαι ἐν Κύζικος καί ἐξαγγέλλω ὁ ἑαυτοῦ παρανομία ἀνάξιος τε ὁ ἱερατεύω εἶπον ἑαυτοῦ ἕτερος προβάλλω ἐπίσκοπος ὁ Κύζικος προτρέπω . οὗτος μανθάνω ὁ Εὐδόξιος ὁ κακόφρων Εὐνόμιον ἀντί αὐτός καθίστημι ὁ Κύζικος ἐπίσκοπος . ὁ δέ αὐτός χρόνος διάγω Οὐάλης ὁ βασιλεύς ἐν μαρκιανουπολις ὁ Μυσία . σεισμός δέ μέγας γίγνομαι κατά ὅλος ὁ γῆ ἐν ὁ ἤ ινδικτιαβρων ἐν νύξ , ὡς καί ἐν Ἀλεξάνδρεια πλοῖον προσορμίζω ὁ αἰγιαλός ἐπαίρω εἰς ὕψος καί ὑπερβαίνω ὁ ὑψηλός οἰκοδομή καί ὁ τεῖχος καί μετατίθημι ἔνδον εἰς ὁ αὐλή καί ὁ δῶμα ὁ πλοῖον · ὑπαναχωρέω δέ ὁ θάλασσα , μένω ἐπί ξηρός . ὁ δέ λαός ἐκ ὁ πόλις φυγή διά ὁ σεισμός , θεωρέω ὁ πλοῖον ἐπί ὁ ξηρός εἰς ἁρπαγή ὁ ἐν ὁ πλοῖον φορτίον ἐπέρχομαι · καί ἐπιστρέφω ὁ ὕδωρ πᾶς καλύπτω . ἄλλος δέ ναυτικός διηγέομαι , ὡς κατά ἐκεῖνος ὁ ὥρα ἐν μέσος ὁ Ἀδρίας πλέω καταλαμβάνω , ἐξαπίνης δέ ἐν ὁ πέλαγος εἰς ὁ ἔδαφος καθίζω ὁ πλοῖον · καί μετά βραχύς πάλιν ἐπανέρχομαι ὁ ὕδωρ , καί οὗτος πλέω . δέ . ξϛʹ . ιϛʹ . ὁ . βε . μβʹ . βε . οὗτος ὁ ἔτος Οὐαλεντινιανός ὁ μέγας ζώννυμι ὁ αὐτός γαμετή Σευήρα , ὁ μήτηρ Γρατιανός , γαμέω παρανόμως Ἰουστῖνα διά κάλλος μαρτυρέω ὑπό Σευήρα , ἐκ ὅς ἔχω τέκνον Οὐαλεντινιανός νέος λέγω , ὅς ὁ στρατός μετά θάνατος ὁ πατήρ βασιλεύς ἀναγορεύω , καί θυγάτηρ τρεῖς , Ἰοῦστα , Γρᾶτα , Γάλλα , ὅς καί γαμέω ὁ μέγας Θεοδόσιος κατά δύο γάμος , ἐκ ὅς τίκτω αὐτός ὁ Πλακιδία · Ἀρκάδιος γάρ καί Ὁνώριος ἐκ Πλακίλλης εἰμί Θεοδόσιος ὁ πρῶτος γαμετή . γράφω δέ καί νόμος παράνομος ὁ ἐθέλω δύο γυνή ἔχω κατά αὐτός μή κωλύω . Οὐάλης δέ ὁ δυσσεβής δύο θυγάτηρ ἔχω , Ἀναστασία καί καρόω , ὅς καί ἐπί ὄνομα δύο λουτρόν κτίζω καί ὁ ἀγωγός , ὁ μέχρι νῦν Οὐαλεντινιακός λέγω . τις δέ φημί , ὅτι Δομνίκα , ὁ γυνή Οὐάλης , πείθω αὐτός ἀρειανίζω οὗτος σφοδρός . ἄλλος δέ ἱστορέω , ὅτι μετά ὁ βασιλεύω βαπτίζω ὑπό Ευδοξίου Ὅρκος διαβεβαιόομαι αὐτός ἐν αὐτός ὁ βάπτισμα ὁ Ἄρειος φρονέω καί μή δέχομαι ὁ ὁμοούσιος , καί οὕτως ὁ ἀμφότερος μυρίος διωγμός κατά ὁ ὀρθόδοξος κινέω ὁ ἀνόσιος . πέμπω δέ καί πρός Λιβέριος ὁ Ῥώμη Εὐστάθιος ὁ Ἀρμένιος καί Σιλβανός ὁ Ταρσός καί Θεόφιλος Καστάβαλα ὑπισχνέομαι διά αὐτός δέχομαι ὁ ὁμοούσιος . οὗτος Λιβέριος ἔγγραφος ὑπέρ ὁ ὁμοούσιος λίβελλος ἐπιδίδωμι ὁμολογέω πᾶς αἵρεσις ἀποστρέφω ἐναντιόομαι ὁ ἐν Νίκαια σύνοδος · ὅς καί ἀποδείκνυμι Λιβέριος κοινωνέω γράφω ὁ ὁ ἀνατολή , μαρτυρέω αὐτός ὀρθοδοξία . ἐν μαρκιανουπολις δέ Οὐάλης στρατεύω κατά Γότθος παραχειμάζω ἐκεῖ .