theodoretus.quaestiones-in-octateuchum pg080_0142.1
δρώμενον , τὴν γλῶτταν καὶ τὰ χεῖλη καθαίροντες τε καὶ ἀγιάζοντες · κατὰ δὲ τὸ νοούμενον , ἀντὶ μὲν φιλέας τὸ λογικόν , ἀντὶ δὲ τῶν δύο σταθμῶν τὸ θυμωδεὲς καὶ τὸ ἐπιθυμητικόν . Ἀρβύρετε δὲ ἡμῖν καὶ τὰ μὴτα ὡμὰ μὴτε ἡψημένα ἄσθιεν , ἀλλὰ ὀπτὰ πυρί . Οὔτε γὰρ μόνον τῷ γράμματι προσδέλομεν , ἀλλὰ τῇ διάνοιᾳ ἐρευνῶμεν . Οὔτε μὴν ἀνθρωπίνους ( 7 ) λογισμοὺς τοὺς θείους ἐπεισάγομεν λογίους ( 8 ) : τοῦτο γὰρ καὶ Ἠσαΐας τινὸν κατηγορήσεν , ὡς ἀναμηνύντων ὕδατι τὸν οἶνον . Ἄλλὰ μόνον χρῶμεθα τῷ θείῳ πυρί , τῇ τοῦ παναγίου Πνεύματος χάριτι . Τὸ δὲ μὴ καταλιπεῖν τι ( 9 ) τῶν κρεῶν εἰς τὴν ὑστεριαν , οὕτω νοοῦμεν , ὅτι ὁ μέλλων βίος τῶν συμβόλων οὐ δεῖξαι · αὐτὰ γὰρ δρώμεν ἐν ἐκείνῳ τὰ πράγματα . Τὰ δὲ ὀστὰ τοῦ προβάτου συντρίβουσι · οὐ γὰρ τὰ θεία νοοῦντες λόγια , καὶ εἰς τὴν οἰκείαν αὐτὰ ¹⁰ περιρώμενοι μεταφέρειν ἀσθεῖαν . Τὸ δὲ μὴ μόνον ἐκ προβάτων , ἀλλὰ καὶ ἐξ ἐρίφων λαμβάνειν , τὴν θείαν πάλιν χρηστὴν φιλανθρωπίαν . Οὐ γὰρ μόνον ὑπὲρ δικαίων , ἀλλὰ καὶ ὑπὲρ ἁμαρτωλῶν ὁ Δεσπότης Χριστὸς τὸ σωτήριον ὑπομειξάμενος πᾶθος . Οὕτω δὲ νοεῖν αὐτὸς ἡμᾶς ἐξεπαίδευσεν . Ἄμνοὺς μὲν γὰρ τῶν τῶν ἁγίων ἀπεῖκασε σύλλογον · τὸ δὲ σύστημα τῶν ἁμαρτάλων ( 10 ) ἐρίφους · ἐρίφον γὰρ ὑπὲρ ἁμαρτίας ὁ νόμος προσφέρειν ¹¹ ἐκέλευσε . Καὶ τῶν θείων δὲ μυστηρίων οἱ μεταλαμβάνοντες , οἱ μὲν ὡς προβάτου μεταλαμβάνουσιν , ὥστε τὴν τελείαν τὴν ἀρετὴν κεκτημένοι · οἱ δὲ ὡς ἐρίφου , διὰ μετανοίας ἐξαλείφοντες τὰς τῶν ἁμαρτημάτων κηλίδας . Οὕτω καὶ ὁ Σωτήρ ἡμῶν , οὐχ ἐκ σιτίων μόνον , ἀλλὰ καὶ ἐκ κριθίνων C ἐρύων τοὺς συνειληφότας διέθηκε . Καὶ ἡμῖν δὲ ὁ Δεσπότης ἐκέλευσεν ἔχειν τὰς ὀφύας περιεζωωμένας , καὶ τοὺς πόδας ὑποδεδεμένους , καὶ τοὺς λόγους καοιρούσους , ὡς οἰκέτας δεσπότην προσμένουσας . Ἄλλ’ Ἑβραῖοι μὲν , ὡς Αἰγυπτίαν ἀπαλλαττόμενοι , καὶ εἰς τὴν Χαναανᾶν γῆν εἰσάγοντες , τοῦτο εἶχον τὸ σχῆμα · ἡμεῖς δὲ , ὡς ἐντεῦθεν εἰς ἕτερον μεθιστάμενοι βίον . Διὰ τοῦτο καὶ ἡμῖν ὁ θεῖος παρακελεύεται Παῦλος , βούων , « Ἐκκαθάρατε τὴν παλαιὰν ζύμην , ἵνα ἦτε νέον φύραμα , καθὼς ἐστε ἄζυμοι . » Καὶ ἐπήγαγε · « Καὶ γὰρ καὶ τὸ πάσχα ἡμῶν ὑπὲρ ἡμῶν ἐτύθη Χριστός . » Καὶ προστέθεικεν · « Ὥστε D ἑορτάζωμεν , μὴ ἐν ζύμῃ παλαιᾷ , μηδ’ ἐν ζύμῃ κακίας καὶ πονηρίας , ἀλλ’ ἐν ἄζυμοις εἰλικρινείας καὶ ἀληθείας . » Ἄνωθεν δὲ προμεγύρωσεν τὴν τῶν ἐθνῶν σωτηρίαν εἰς τὸν ἴδιον Θεόν . Καὶ γὰρ τοὺς προσήλυτους μεταλαγχάνειν τοῦ πάσχα προσέταξε . Γεώργαν ( 11 ) γὰρ τὸν προσηλύτον ἐκάλεσε ( 12 ) , καὶ ἰσονομίαν αὐ -
Lemmas: δράω , ὁ γλῶσσα καί ὁ χεῖλος καθαίρω τε καί ἁγίζω · κατά δέ ὁ νοέω , ἀντί μέν Φιλέας ὁ λογικός , ἀντί δέ ὁ δύο σταθμός ὁ θυμώδης καί ὁ ἐπιθυμητικός . αρβυρετος δέ ἐγώ καί ὁ Μήτα ὠμός μήτε ἑψέω ἀείδω , ἀλλά ὀπτός πῦρ . οὔτε γάρ μόνος ὁ γράμμα προσδέλομεν , ἀλλά ὁ διάνοια ἐρευνάω . οὔτε μήv ἀνθρώπινος ( 7 ) λογισμός ὁ θεῖος ἐπεισάγω λόγιος ( 8 ) : οὗτος γάρ καί Ἠσαΐας τίνω κατηγορέω , ὡς ἀναμηνύω ὕδωρ ὁ οἶνος . ἀλλά μόνος χράω ὁ θεῖον πῦρ , ὁ ὁ πανάγιος πνεῦμα χάρις . ὁ δέ μή καταλείπω τίς ( 9 ) ὁ κρέας εἰς ὁ ὑστερία , οὗτος νοέω , ὅτι ὁ μέλλω βίος ὁ σύμβολον οὖον δείκνυμι · αὐτός γάρ δράω ἐν ἐκεῖνος ὁ πρᾶγμα . ὁ δέ ὁστόν ὁ πρόβατον συντρίβω · οὖον γάρ ὁ θεῖος νοέω λόγιος , καί εἰς ὁ οἰκεῖος αὐτός ¹⁰ περιρώμενοι μεταφέρω ἀείδω . ὁ δέ μή μόνος ἐκ πρόβατον , ἀλλά καί ἐκ ἔριφος λαμβάνω , ὁ θεῖος πάλιν χρηστός φιλανθρωπία . οὖον γάρ μόνος ὑπέρ Δίκαιος , ἀλλά καί ὑπέρ ἁμαρτωλός ὁ Δεσπότης Χριστός ὁ σωτήριος ὑπομείγνυμι πάθος . οὕτως δέ νοέω αὐτός ἐγώ ἐκπαιδεύω . ἀμνός μέν γάρ ὁ ὁ ἅγιος απεικάζω σύλλογος · ὁ δέ σύστημα ὁ ἁμαρτάλων ( 10 ) ἔριφος · ἔριφος γάρ ὑπέρ ἁμαρτία ὁ νόμος προσφέρω ¹¹ κελεύω . καί ὁ θεῖον δέ μυστήριον ὁ μεταλαμβάνω , ὁ μέν ὡς πρόβατον μεταλαμβάνω , ὥστε ὁ τέλειος ὁ ἀρετή κτάομαι · ὁ δέ ὡς ἔριφος , διά μετάνοια ἐξαλείφω ὁ ὁ ἁμάρτημα κηλίς . οὕτως καί ὁ Σωτήρ ἐγώ , οὐ ἐκ σιτίον μόνος , ἀλλά καί ἐκ κρίθινος C ἐρύω ὁ συλλαμβάνω διατίθημι . καί ἐγώ δέ ὁ Δεσπότης κελεύω ἔχω ὁ ὀφύας περιζώννυμι , καί ὁ πούς ὑποδέω , καί ὁ λόγος καοιρουσος , ὡς οἰκέτης δεσπότης προσμένω . ἄλλος Ἑβραῖος μέν , ὡς Αἰγύπτιος ἀπαλλάσσω , καί εἰς ὁ Χαναανᾶν γῆ εἰσάγω , οὗτος ἔχω ὁ σχῆμα · ἐγώ δέ , ὡς ἐντεῦθεν εἰς ἕτερος μεθίστημι βίος . Ζεύς οὗτος καί ἐγώ ὁ θεῖος παρακελεύομαι Παῦλος , βοῦα , « ἐκκαθαίρω ὁ παλαιός ζύμη , ἵνα εἰμί νέος φύραμα , καθώς εἰμί ἄζυμος . » καί ἐπάγω · « καί γάρ καί ὁ πάσχα ἐγώ ὑπέρ ἐγώ θύω Χριστός . » καί προστίθημι · « ὥστε D ἑορτάζω , μή ἐν ζύμη παλαιός , μηδέ ἐν ζύμη κακία καί πονηρία , ἀλλά ἐν ἄζυμος εἰλικρίνεια καί ἀλήθεια . » ἄνωθεν δέ προμεγύρωσεν ὁ ὁ ἔθνος σωτηρία εἰς ὁ ἴδιος Θεός . καί γάρ ὁ προσήλυτος μεταλαγχάνω ὁ πάσχα προστάσσω . Γεώργας ( 11 ) γάρ ὁ προσήλυτος καλέω ( 12 ) , καί ἰσονομία αὖος -