theodoretus.interpretatio-in-xiv-epistulas-sancti-pauli pg082_0383.1
καὶ ἔδειξε τὴν ἡμῖν ἐπηγγελμένην ἀμέλινω τῆς Ἰουδαίοις ὑπεσχηνμένης . Ἐκεῖνοις γὰρ τὴν γῆν τῆς ἐπαγγελίας ὑπέσχετο , ἡμῖν δὲ τὸν οὐρανόν . Ἐντεῦθεν δὲ λοιπὸν τῆς ἀρχιερωσύνης ποιεῖται τὴν παρασέστασιν , καὶ δείκνυσι πολλῷ μείζωτά τε καὶ κρείττονα τῆς Λευιτικῆς τὴν κατὰ τὴν τάξιν Μελχισέδεκ . Τῷ παραινετικῷ δὲ πάλιν σχήματι χειρισμένος , ποιεῖται τὴν σύγκρισιν , ἵνα μὴ ὀψῇ τοῖς ἐπὶ τῆς κατὰ νόμον πολιτείας ἀσπαζομένοις τῷ νόμῳ πολεμεῖν , ἀλλ' οὐ τῇ ἀληθείᾳ συνηγορεῖν . Ἀρχιερέα δὲ τὸν Κύριον Ἰησοῦν προσηγόρευσεν , ὡς τὴν ὑπὲρ ἡμῶν προσενεγκόντα θυσίαν , καὶ ἀραντα τοῦ κόσμου τὴν ἁμαρτίαν . Τοῦτο δὲ χάριν καὶ ἀμνὸς ὠνομάστη . « Ἴδε γὰρ , φησίν , ὁ ἀμνὸς τοῦ Θεοῦ , ὁ αἴρων τὴν ἁμαρτίαν τοῦ κόσμου . » Δῆλον δὲ καὶ τοῖς ἀντι φιλονεικοῖς , ὡς ἀνθρώπεια τὰ ὀνόματα . Εἰ δὲ τῆς θεότητος ταῦτά τινες ὑπολήψονται , καλεῖτωσαν αὐτὴν καὶ κατάραν , καὶ δούλου μορφὴν , καὶ ὅσα τοιαῦτα . Εἰ δὲ οὐδὲν τούτων τῆς θείας φύσεως ἴδιον , λείπεται νοεῖν ταῦτα τῆς οἰκονομίας ὀνόματα . Ὡσπερ γὰρ ἄνθρωπος λέγεται γεγενῆσθαι , φῦσιν ἀνθρωπίνην ἀνειληφώς : οὕτως ἀρχιερεὺς ἡμῶν ὡς ἄνθρωπος κέκληται . Τοῦτο δὲ ἡμᾶς καὶ τὰ ἀποστολικά διδάσκει ῥήτα . Δείκνυσι γὰρ αὐτὸν τοὺς οὐρανοὺς διελυθότα · ἡ δὲ τοῦ Δεσπότου Χριστοῦ θεότης ἀπερίγραφον ἔχει τὴν φύσιν , πανταχῇ πάρεισι , καὶ τοῖς πᾶσι παρἰσταται . Τοῦτο καὶ αὐτὸς ἡμᾶς ὁ Δεσπότης ἐδίδαξεν . « Οὐδὲὶς γὰρ , φησίν , ἀναβέβηκεν εἰς τὸν οὐρανόν , εἰ μὴ ὁ ἐκ τοῦ οὐρανοῦ καταβὰς ὁ Υἱὸς τοῦ ἀνθρώπου , ὁ ὢν ἐν τῷ οὐρανῷ . » Κάτω γὰρ ὢν , καὶ τοῖς ἀνθρώποις διαλεγόμενος , ἔλεγεν εἶναι καὶ ἄνω . Χρὴ τοίνυν ἡμᾶς εἰδέναι , τίνὰ μὲν τῆς θεολογίας , τίνὰ δὲ τῆς οἰκονομίας ὀνόματα . Ὁ μέντοι θεῖος Ἀπόστολος ὑποδεῖξας ἡμῖν τὸν μέγαν ἡμῶν ἀρχιερέα πρῶτον εἰς τὴν ἀληθινὴν εἰσεληλυθότα καττάπαυσιν , καὶ τῶν οὐρανῶν γεγενημένον ὑπέρτερον , τὴν ὁμολογίαν κατεχειν παρεγγυᾷ . Ὁμολογίαν δὲ ἡμῶν τὴν πίστιν ὠνόμασεν . Ὁμολογοῦμεν γὰρ πιστεύειν , οὐ μόνον εἰς Πατέρα , καὶ Υἱόν , καὶ ἅγιον Πνεῦμα , ἀλλὰ καὶ εἰς ἀνάστασιν νεκρῶν , καὶ εἰς ζωὴν αἰώνιον , καὶ εἰς οὐρανῶν βασιλείαν .
Lemmas: καί δείκνυμι ὁ ἐγώ ἐπαγγέλλω ἀμέλινω ὁ Ἰουδαῖος ὑπισχνέομαι . ἐκεῖνος γάρ ὁ γῆ ὁ ἐπαγγελία ὑπισχνέομαι , ἐγώ δέ ὁ οὐρανός . ἐντεῦθεν δέ λοιπός ὁ ἀρχιερωσύνη ποιέω ὁ παρασέστασιν , καί δείκνυμι πολύς μείζωτά τε καί ἀγαθός ὁ Λευιτικός ὁ κατά ὁ τάξις Μελχισεδέκ . ὁ παραινετικός δέ πάλιν σχῆμα χειρίζω , ποιέω ὁ σύγκρισις , ἵνα μή ὁράω ὁ ἐπί ὁ κατά νόμος πολιτεία ἀσπάζομαι ὁ νόμος πολεμέω , ἀλλά οὖον ὁ ἀλήθεια συνηγορέω . Ἀρχιερεύς δέ ὁ κύριος Ἰησοῦς προσαγορεύω , ὡς ὁ ὑπέρ ἐγώ προσφέρω θυσία , καί ἀείρω ὁ κόσμος ὁ ἁμαρτία . οὗτος δέ χάρις καί ἀμνός ὀνομαστός . « εἶδον γάρ , φημί , ὁ ἀμνός ὁ Θεός , ὁ ἀείρω ὁ ἁμαρτία ὁ κόσμος . » Δῆλος δέ καί ὁ ἀντι φιλονεικέω , ὡς ἀνθρώπειος ὁ ὄνομα . εἰμί δέ ὁ θεότης οὗτος τις ὑπολαμβάνω , καλέω αὐτός καί καταίρω , καί δοῦλος μορφή , καί ὅσος τοιοῦτος . εἰμί δέ οὐδείς οὗτος ὁ θεῖος φύσις ἴδιος , λείπω νοέω οὗτος ὁ οἰκονομία ὄνομα . ὡς γάρ ἄνθρωπος λέγω γίγνομαι , φύς ἀνθρώπινος ἀναλαμβάνω : οὕτως ἀρχιερεύς ἐγώ ὡς ἄνθρωπος καλέω . οὗτος δέ ἐγώ καί ὁ ἀποστολικός διδάσκω Ρήτα . δείκνυμι γάρ αὐτός ὁ οὐρανός διέρχομαι · ὁ δέ ὁ δεσπότης Χριστός θεότης ἀπερίγραφος ἔχω ὁ φύσις , πανταχῇ πάρειμι , καί ὁ πᾶς παρίστημι . οὗτος καί αὐτός ἐγώ ὁ Δεσπότης διδάσκω . « οὐδείς γάρ , φημί , ἀναβαίνω εἰς ὁ οὐρανός , εἰμί μή ὁ ἐκ ὁ οὐρανός καταβαίνω ὁ υἱός ὁ ἄνθρωπος , ὁ εἰμί ἐν ὁ οὐρανός . » Κάτος γάρ εἰμί , καί ὁ ἄνθρωπος διαλέγω , λέγω εἰμί καί ἄνω . χρή τοίνυν ἐγώ οἶδα , τις μέν ὁ θεολογία , τις δέ ὁ οἰκονομία ὄνομα . ὁ μέντοι θεῖος ἀπόστολος ὑποδείκνυμι ἐγώ ὁ μέγας ἐγώ ἀρχιερεύς πρῶτος εἰς ὁ ἀληθινός εἰσέρχομαι καταπαύω , καί ὁ οὐρανός γίγνομαι ὑπέρτερος , ὁ ὁμολογία καταχέω παρεγγυάω . ὁμολογία δέ ἐγώ ὁ πίστις ὀνομάζω . ὁμολογέω γάρ πιστεύω , οὖον μόνος εἰς πατήρ , καί υἱός , καί ἅγιος πνεῦμα , ἀλλά καί εἰς ἀνάστασις νεκρός , καί εἰς ζωή αἰώνιος , καί εἰς οὐρανός βασίλειος .