ciscoriordan/open-greek-corpus-annotations huggingface dataset:
theodoretus.interpretatio-in-xiv-epistulas-sancti-pauli pg082_0110.4
Παραστήσει τὰ σώματα ὑμῶν θυσίαν ζῶσαν , ἁγίαν , εὐάρεστον τῷ Θεῷ , τὴν λογικὴν λατρείαν ὑμῶν . Καὶ ἤδη προτρέψας ὅπλα δικαιοσύνης ἀποφῆναι τῇ μέλῃ , καὶ παραστήσει ταύτῃ τῷ Θεῷ ὡσεὶ ἐκ νεκρῶν ζῶντας . Ἐνταῦθα δὲ καὶ θυσίαν γενέσθαι ταῦτα παρακαλεῖ , καὶ ζῶσαν τὴν θυσίαν καλεῖ . Οὐ γὰρ σφαγὴν καλεῖ τὰ σώματα , ἀλλ’ εἶναι τῇ ἁμαρτίᾳ νεκρά , καὶ μηδεμίαν ἐκείνης ἐνέργειαν δέχεσθαι . Ἁγίαν δὲ , καὶ λογικὴν , καὶ εὐάρεστον τὴν θυσίαν ταύτην ὀνόμασε , ταῖς τῶν ἀλόγων ἱερουργίαις παρεξετάζων , καὶ δείκνυς ταύτῃ τὸν Δεσπότην Θεὸν ἀρεσκόμενον . Διὰ πάντων γὰρ , ὡς ἔπος εἰπεῖν τῶν προφητῶν , ταῖς μὲν τῶν ἀλόγων ἐπιμέρεται θυσίαις , ταύτην δὲ γε νομίζεται . Ὁ Θεὸς γὰρ , φησί , τῷ Θεῷ θυσίαν αἰνέσεως : καὶ ἡ θυσία αἰνέσεως δοκάσει με . Καὶ μυρία τοιαῦτα ἐστὶν εὑρεῖν παρὰ τῇ θείᾳ Γραφῇ .
Lemmas: παρίστημι ὁ σῶμα σύ θυσία ζώννυμι , ἅγιος , Εὐάρεστον ὁ Θεός , ὁ λογικός λατρεία σύ . καί ἤδη προτρέπω ὅπλον δικαιοσύνη ἀποφαίνω ὁ μέλω , καί παρίστημι οὗτος ὁ Θεός ὡσεί ἐκ νεκρός ζῶ . ἐνταῦθα δέ καί θυσία γίγνομαι οὗτος παρακαλέω , καί ζώννυμι ὁ θυσία καλέω . οὖον γάρ σφαγή καλέω ὁ σῶμα , ἀλλά εἰμί ὁ ἁμαρτία νεκρός , καί μηδείς ἐκεῖνος ἐνέργεια δέχομαι . Ἁγίας δέ , καί λογικός , καί Εὐάρεστον ὁ θυσία οὗτος ονομάζω , ὁ ὁ ἄλογος ἱερουργία παρεξετάζω , καί δείκνυμι οὗτος ὁ δεσπότης θεός ἀρέσκω . Ζεύς πᾶς γάρ , ὡς ἔπος εἶπον ὁ προφήτης , ὁ μέν ὁ ἄλογος ἐπιμείρομαι θυσία , οὗτος δέ γε νομίζω . ὁ θεός γάρ , φημί , ὁ Θεός θυσία αἴνεσις : καί ὁ θυσία αἴνεσις δοκάζω ἐγώ . καί μυρίος τοιοῦτος εἰμί εὑρίσκω παρά ὁ θεῖος γραφή .
theodoretus.interpretatio-in-xiv-epistulas-sancti-pauli pg082_0110.5
b Καὶ μὴ συσχηματίζεσθε τῷ αἰῶνι τούτῳ . Σχήματα μὲν καλεῖ τὰ τοῦ παρόντος αἰῶνος , οἷον πλοῦτον καὶ δυναστείαν , καὶ τὴν ἄλλην περιφάνειαν · πράγματα δὲ τὰ μέλλοντα , ὡς μόνιμα ὄντα καὶ διαρκῆ . Οὕτω καὶ ἄλλοχόῦ : « Παράγει γὰρ τὸ σχῆμα τοῦ κόσμου τούτου . » Πολλοὶ γὰρ ἐξ εὐπορίας ἄκρας εἰς πενίαν ἐσχάτην μετέπεσαν · ἄλλοι δὲ ἐκ πενιτῶν γένους , τὰς μεγάλας ἀρχὰς ἐπιστεύθησαν · καὶ ἕτεροι τὰς ὀφρύς ἀνασπῶντες , καὶ τὰς ὑποθους ψαύοντες , καὶ πάντων εἶναι κρείττους ὑπολαμβάνοντες , ἐξ ἀπηνῆς ἀναρπαγέντες , κόνις δυσώδης ἐγένοντο . Βούλεται τοίνυν ἡμᾶς ὁ θείος Ἀπόστολος μὴ περὶ ταῦτα κεχηνέναι , μηδὲ στέργειν τοῦδε τοῦ βίου τὸ σχῆμα · ἀλλ’ ἐκεῖνα μετιέναι , ἀ προφενεῖ τὴν ζωὴν τὴν αἰώνιον . Ἄλλα μεταμορφοῦσθε τῇ ἀνακαινώσει τοῦ νοὸς ὑμῶν , εἰς τὸ δοκιμάζειν ὑμᾶς τί τὸ θέλημα τοῦ Θεοῦ τὸ ἀγαθόν , καὶ εὐάρεστον καὶ τέλειον . Ἐνταῦθα καὶ τοὺς ἐπὶ τὸ χειρὸν μένοντας ἐπανελθεῖν ἐπὶ τὰ κρείττω παρακαλεῖ · τοῦτο γὰρ δηλοῖ τὸ , μεταμορφοῦσθε . Ἐδίδαξε δὲ καὶ ὅσον πρὸς τὰ παρόντα τῆς ἀρετῆς τὸ διάφορον . Ταῦτα γὰρ ἐκάλεσε σχῆμα , τὴν ἀρετὴν δὲ μορφὴν . Ἡ μορφὴ δὲ ἀληθῶν πραγμάτων σημαίνει , τὸ δὲ σχῆμα ἐιδώλων χρήμα . Ἐδεῖξεν δὲ καὶ τὸ τῆς ψυχῆς αὐτεξούσιον , καὶ νεουργεῖν αὐτὴν κελεύσας τὸν λογισμόν , καὶ διακρίνειν ἀπὸ τῶν χειρόνων τὰ
Lemmas: b καί μή συσχηματίζω ὁ αἰών οὗτος . σχῆμα μέν καλέω ὁ ὁ πάρειμι αἰών , οἷος πλοῦτος καί δυναστεία , καί ὁ ἄλλος περιφάνεια · πρᾶγμα δέ ὁ μέλλω , ὡς μόνιμος εἰμί καί διαρκής . οὕτως καί αλλοχοω : « παράγω γάρ ὁ σχῆμα ὁ κόσμος οὗτος . » πολλός γάρ ἐκ εὐπορία ἄκρος εἰς πενία ἔσχατος μεταπίπτω · ἄλλος δέ ἐκ πενιος γένος , ὁ μέγας ἀρχή πιστεύω · καί ἕτερος ὁ ὀφρύς ἀνασπάω , καί ὁ ὑποθέω ψαύω , καί πᾶς εἰμί ἀγαθός ὑπολαμβάνω , ἐκ ἀπηνής ἀναρπάζω , κόνις δυσώδης γίγνομαι . βούλομαι τοίνυν ἐγώ ὁ θείος ἀπόστολος μή περί οὗτος χάσκω , μηδέ στέργω ὅδε ὁ βίος ὁ σχῆμα · ἀλλά ἐκεῖνος μέτειμι , ὅς προφέρω ὁ ζωή ὁ αἰώνιος . ἄλλος μεταμορφόω ὁ ἀνακαίνωσις ὁ νόος σύ , εἰς ὁ δοκιμάζω σύ τίς ὁ θέλημα ὁ Θεός ὁ ἀγαθός , καί Εὐάρεστον καί τέλειος . ἐνταῦθα καί ὁ ἐπί ὁ χείρων μένω ἐπανέρχομαι ἐπί ὁ ἀγαθός παρακαλέω · οὗτος γάρ δηλόω ὁ , μεταμορφόω . διδάσκω δέ καί ὅσος πρός ὁ πάρειμι ὁ ἀρετή ὁ διάφορος . οὗτος γάρ καλέω σχῆμα , ὁ ἀρετή δέ μορφή . ὁ μορφή δέ ἀληθής πρᾶγμα σημαίνω , ὁ δέ σχῆμα εἴδωλον χρήμα . δείκνυμι δέ καί ὁ ὁ Ψυχή αὐτεξούσιος , καί νεουργέω αὐτός κελεύω ὁ λογισμός , καί διακρίνω ἀπό ὁ χείρων ὁ
theodoretus.interpretatio-in-xiv-epistulas-sancti-pauli pg082_0110.6
a Ἐμπροσθεν .
Lemmas: a ἔμπροσθεν .
theodoretus.interpretatio-in-xiv-epistulas-sancti-pauli pg082_0112.1
ἀρετὴν προτρέψην . Ὁ μεταδιδὼς ἐν ἀπλότητι . Μὴ τὴν τῶν ἄλλων ὠθημένος · δόξαν , ἀλλὰ τὴν μὴ τὴν τοῦ δεομένου πλήρων · μὴδὲ λογίζου · κεχρημένος , εἰτε ἀπόχρη τὰ δυνα , εἰτε καὶ μὴ · ἀλλὰ τῷ Θεῷ θαρρῶν , καὶ φιλοτιμῶς τὴν χορηγίαν ποιούμενος .
Lemmas: ἀρετή προτρέπω . ὁ μεταδίδωμι ἐν ἀπόλλυμι . μή ὁ ὁ ἄλλος ωθώ · δόξα , ἀλλά ὁ μή ὁ ὁ δήω πλήρης · μηδέ λογίζομαι · χράομαι , εἴτε ἀποχράω ὁ δυνα , εἴτε καί μή · ἀλλά ὁ Θεός θαρσέω , καί φιλότιμος ὁ χορηγία ποιέω .
theodoretus.interpretatio-in-xiv-epistulas-sancti-pauli pg082_0112.2
ἡ , θ' . Ὁ προϊστάμενος ἐν σπουδῇ · ὁ ἐλεῶν ἐν λιανότητι . Ἡ ἀγάπη ἀνυπόκριτος . Μετ' ἐπιτάσεως πάντα νομοθετεῖ , καὶ τὴν μὲν χηδεμονίαν σπουδαίαν εἶναι κελεύει , ὥστε μὴ ὄνομα εἶναι πράγματος ἔρημον · τῇ δὲ εὐποιΐᾳ τὴν εὐφροσύνην συντάττει , τῆς μεταδόσεως ὑποφαίνων τὸ κέρδος · χαίρειν γὰρ εἰδόσιναι οἱ κερδαίνοντες . Τοῦτο δὲ Κορινθίοις ἐπιστέλλων ἔφη · « Μὴ ἐκ λύπης , ἢ ἐξ ἀνάγκης · ἱλαρὸν γὰρ δότην ἀγαπᾷ ὁ Θεός . » Καὶ τὴν ἀγάπην δὲ γνησίαν εἶναι παρεγγυᾷ , καὶ τῆς ὑποκρίσεως τὸ προσωπεῖον ἐκβάλλει . Ἀποστρεφούσας τὸ σκονθρόν , καλλώμενοι τῷ ἀγαθῷ . Πάλιν οὐχ ἀπλῶς εἶπε , τὸ μὲν φεύγειν , τὸ δὲ μεταδιώκειν · ἀλλὰ τὴν μὲν πονηρίαν ἄγαν μισεῖν παρεγγυᾷ , τῇ δὲ τῶν ἀγαθῶν ἐργασίᾳ συνήθσαι λᾶν προστάττει , οἷόν τινι κόλλᾳ τῇ διαθέσει χρωμένους .
Lemmas: ὁ , ὁ . ὁ προίστημι ἐν σπουδή · ὁ ἐλεέω ἐν λιανός . ὁ ἀγάπη ἀνυπόκριτος . μετά ἐπίτασις πᾶς νομοθετέω , καί ὁ μέν κηδεμονία σπουδαῖος εἰμί κελεύω , ὥστε μή ὄνομα εἰμί πρᾶγμα ἐρῆμος · ὁ δέ εὐποιΐα ὁ Εὐφρόσυνος συντάσσω , ὁ μετάδοσις ὑποφαίνω ὁ κέρδος · χαίρω γάρ οἶδα ὁ κερδαίνω . οὗτος δέ Κορίνθιος ἐπιστέλλω φημί · « μή ἐκ λύπη , ἢ ἐκ ἀνάγκη · ἱλαρός γάρ δίδωμι ἀγαπάω ὁ Θεός . » καί ὁ ἀγάπη δέ γνήσιος εἰμί παρεγγυάω , καί ὁ ὑπόκρισις ὁ προσωπεῖον ἐκβάλλω . αποστρεφουω ὁ σκονθρόν , καλλώμενοι ὁ ἀγαθός . πάλιν οὐ ἀπλόος εἶπον , ὁ μέν φεύγω , ὁ δέ μεταδιώκω · ἀλλά ὁ μέν πονηρία ἄγαν μισέω παρεγγυάω , ὁ δέ ὁ ἀγαθός ἐργασία συντίθημι λᾶν προστάσσω , οἷος τις κόλλα ὁ διάθεσις χράω .
theodoretus.interpretatio-in-xiv-epistulas-sancti-pauli pg082_0112.3
ι' . Τῇ φιλαδελφίᾳ εἰς ἀλλήλους φιλόστοργοι , τῇ τιμῇ ἀλλήλους προηγούμενοι . Θερμὴν ἔχετε καὶ ἀδελφοὺς πρέπουσαν τὴν περὶ ἀλλήλους διάθεσιν · πειραχωρεῖτω δὲ ἕκαστος τῶν πρωτείων τῷ πέλᾳς . Τοῦτο γὰρ τῆς ἀληθοῦς φιλοστοργίας τεκμήριον .
Lemmas: εἷς . ὁ φιλαδελφία εἰς ἀλλήλων φιλόστοργος , ὁ τιμή ἀλλήλων προηγούμενος . Θερμός ἔχω καί ἀδελφός πρέπω ὁ περί ἀλλήλων διάθεσις · πειραχωρεῖτω δέ ἕκαστος ὁ πρωτεῖος ὁ πέλας . οὗτος γάρ ὁ ἀληθής φιλοστοργία τεκμήριον .
theodoretus.interpretatio-in-xiv-epistulas-sancti-pauli pg082_0112.4
ια' . Τῇ σπουδῇ μὴ ὀκνηροί . Ἀκραίνην δεξιύντες τὴν περὶ τὰ καλὰ προθυμίαν , καὶ τὸν ὀκνον παντελῶς ἀπελαινόντες . Τῷ πνεύματι ζέοντες . Πνεῦμα τὸ χάρισμα προσηγόρευσεν . Ἦλν δὲ τοῦτῳ προσφέρειν , καθάπερ ξύλα πυρί , τὴν προθυμίαν ἐκλεῖναι . Τοῦτο δὲ καὶ ἐτέρωθι λέγει · « Τὸ Πνεῦμα μὴ σβέννυτε . » Σβέννυνται δὲ τὸ Πνεῦμα τοῖς ἀναξίοις τῆς χάριτος . Οὐχ ἔχοντες γὰρ καθαρόν τῆς διανοίας τὸ δῆμα , τὴν αἴγλην ἐκείνην οὐ δέχονται . Οὕτω καὶ τοῖς τὸ σῶμα τυφλώτουσι σκότος ἐστὶ καὶ τὸ φῶς , καὶ ἐν μεσημβρίᾳ μέση τῷ ζόφῳ δουλεύουσι . Διὰ τοῦτο ζεεῖν ἡμᾶς κελεύει τῷ πνεύματι , καὶ θερμὸν ἔχειν περὶ τὰ θεῖα τὸν πόθον . Τοῦτο γὰρ ἐπῆγαγε ·
Lemmas: ἰά . ὁ σπουδή μή ὀκνηρός . ακραινη δεξία ὁ περί ὁ καλός προθυμία , καί ὁ ὄκνος παντελῶς ἀπελαινόντες . ὁ πνεῦμα ζέω . πνεῦμα ὁ χάρισμα προσαγορεύω . Ἦλν δέ τοῦτῳ προσφέρω , καθάπερ ξύλον πῦρ , ὁ προθυμία κλεινός . οὗτος δέ καί ἑτέρωθι λέγω · « ὁ πνεῦμα μή σβέννυμι . » σβέννυμι δέ ὁ πνεῦμα ὁ ἀνάξιος ὁ χάρις . οὐχ ἔχω γάρ καθαρός ὁ διάνοια ὁ δῆμα , ὁ αἴγλη ἐκεῖνος οὖον δέχομαι . οὕτως καί ὁ ὁ σῶμα τυφλόω σκότος εἰμί καί ὁ φάος , καί ἐν μεσημβρία μέσος ὁ ζόφος δουλεύω . Ζεύς οὗτος ζέω ἐγώ κελεύω ὁ πνεῦμα , καί θερμός ἔχω περί ὁ θεῖον ὁ πόθος . οὗτος γάρ ἐπάγω ·
theodoretus.interpretatio-in-xiv-epistulas-sancti-pauli pg082_0112.5
Τῷ Κυρίῳ δουλεύοντες , ( ἡ . ) τῇ ἐλπίδι χαίροντες , τῇ ὀλίγῃ ὑπομένοντες , τῇ προσευχῇ προσκαρτεροῦντες . Ὁ γὰρ τῷ πνεύματι ζῶν , καὶ προθύμως τῇ Δεσπότῃ δουλεύει , καὶ προσιμένει τῶν ἐλπιζομένων ἀγαθῶν τὴν ἀπόλαυσιν , καὶ τῶν προσπιπτόντων περιγίνεται πειρασμῶν , ταῖς τούτων προσβολαῖς τὴν ὁμοιότητα ἀντιτάττων , καὶ τὴν θείαν χάριν διηνεκῶς εἰς συμμεχίαν καλῶν . Τοῦτο γὰρ εἶπε , τῇ προσευχῇ προσκαρτεροῦντες , τοὔστι , διηνεκῶς τοῦτο δρῶντες .
Lemmas: ὁ κύριος δουλεύω , ( ὁ . ) ὁ ἐλπίς χαίρω , ὁ ὀλίγος ὑπομένω , ὁ προσευχή προσκαρτερέω . ὁ γάρ ὁ πνεῦμα ζῶ , καί προθύμως ὁ δεσπότης δουλεύω , καί προσμένω ὁ ἐλπίζω ἀγαθός ὁ ἀπόλαυσις , καί ὁ προσπίπτω περιγίγνομαι πειρασμός , ὁ οὗτος προσβολή ὁ ὁμοιότης ἀντιτάσσω , καί ὁ θεῖος χάρις διηνεκής εἰς συμμεχίαν καλός . οὗτος γάρ εἶπον , ὁ προσευχή προσκαρτερέω , ἔτος , διηνεκής οὗτος δράω .
theodoretus.interpretatio-in-xiv-epistulas-sancti-pauli pg082_0112.6
ιγ' . Ταῖς χρείαις τῶν ἁγίων κοινωνοῦντες . Τῇ μνήμῃ τῆς κοινωνίας εἰς φιλοτιμίαν προτρέπεται . Τίς γὰρ οὐχ αἰρεῖται μεταδοῦναι χρημάτων , καὶ κοινωνος
Lemmas: πνίξ . ὁ χρεία ὁ ἅγιος κοινωνέω . ὁ μνήμη ὁ κοινωνία εἰς φιλοτιμία προτρέπω . Τῖς γάρ οὐ αἱρέω μεταδίδωμι χρῆμα , καί κοινωνός
theodoretus.interpretatio-in-xiv-epistulas-sancti-pauli pg082_0113.1
γενέσθαι 36 κατορθωμάτων ; Τοῦτο γὰρ καὶ Κορινθίους ἐπιστέλλων ἔφη · « Τὸ ὑμῶν περίσσευμα εἰς τὸ ἐκείνων ὑστέρημα , ἵνα καὶ 37 τὸ ἐκείνων περίσσευμα γένηται εἰς τὸ ὑμῶν ὑστέρημα . » Τὴν φιλοξενίαν διώκοντες . — Σέσους οὐ τοὺς ἁγίους μόνους καλεῖ , ἀλλὰ καὶ τοὺς ἐξέρωθεν μὲν ποθεν ἀφικνεύοντας , θεραπείας δὲ δεομένους , ὧν ἐπιμελεῖσθαι κελεύει .
Lemmas: γίγνομαι 36 κατόρθωμα ; οὗτος γάρ καί Κορίνθιος ἐπιστέλλω φημί · « ὁ σύ περίσσευμα εἰς ὁ ἐκεῖνος ὑστέρημα , ἵνα καί 37 ὁ ἐκεῖνος περίσσευμα γίγνομαι εἰς ὁ σύ ὑστέρημα . » ὁ φιλοξενία διώκω . — σός οὖον ὁ ἅγιος μόνος καλέω , ἀλλά καί ὁ ἐξορθόω μέν πόθεν ἀφικνέομαι , θεραπεία δέ δήω , ὅς ἐπιμελέομαι κελεύω .
theodoretus.interpretatio-in-xiv-epistulas-sancti-pauli pg082_0113.2
Εὐλογεῖτε τοὺς διώκοντας ὑμᾶς · εὐλογεῖτε , καὶ μὴ καταράσθε . Δεσποτικὸς οὗτος ὁ νόμος . Τοῖς γὰρ θείοις αὐτὸ ἀποστόλοις ὁ Δεσπότης προσῆνγκε .
Lemmas: εὐλογέω ὁ διώκω σύ · εὐλογέω , καί μή καταίρω . δεσποτικός οὗτος ὁ νόμος . ὁ γάρ θεῖον αὐτός ἀπόστολος ὁ Δεσπότης προσφέρω .
theodoretus.interpretatio-in-xiv-epistulas-sancti-pauli pg082_0113.3
Χαίρειν μετὰ χαίροντων , καὶ κλαίειν μετὰ κλαιόντων , τὸ αὐτὸ εἰς ἀλλήλους φρονούν τας . Κοινωνεῖν ἀλλήλοις , καὶ τὸν λυπηρὸν καὶ τὸν ἐναπίων · τὸ μὲν γὰρ συμπάθειας , τὸ δὲ φιλίας οὐκ ἔχούσης τοῦ φθόνου τὴν μῶμον . Μὴ τὰ ὑψηλὰ φρονοῦντες , ἀλλὰ τοῖς ταπεινοῖς συναπαρμόμενοι . Πάλιν ἐξορίζει τῆς ὑπερηφανίας τὸ φύσημα . καὶ τοῖς δοκοῦσι ταπεινοῖς συγκατέιναι νομοθετεῖ . Μὴ γινέσθε φρόνιμοι παρ' ἑαυτοῖς . Ἀντὶ τοῦ , Μὴ ταῖς οἰκείαις ἀρκεῖσθε βουλαῖς , ἀλλὰ τὰς παρ' ἑτέρων δέχεσθε συμβουλάς .
Lemmas: Χαίρειν μετά χαίρω , καί καλέω μετά καλέω , ὁ αὐτός εἰς ἀλλήλων φρονέω ὅς . κοινωνέω ἀλλήλων , καί ὁ λυπηρός καί ὁ ἐναπίων · ὁ μέν γάρ συμπάθεια , ὁ δέ φίλιος οὐ ἔχω ὁ φθόνος ὁ μῶμος . μή ὁ ὑψηλός φρονέω , ἀλλά ὁ ταπεινός συναπαρμομενω . πάλιν ἐξορίζω ὁ ὑπερηφανία ὁ φύσημα . καί ὁ δοκέω ταπεινός συγκάτειμι νομοθετέω . μή γίγνομαι φρόνιμος παρά ἑαυτοῦ . ἀντί ὁ , μή ὁ οἰκεῖος ἀρκέω βουλή , ἀλλά ὁ παρά ἕτερος δέχομαι συμβουλή .
theodoretus.interpretatio-in-xiv-epistulas-sancti-pauli pg082_0113.4
Μηδενὶ κακὸν ἀντὶ κακοῦ ἀποδιδόντες . Καὶ τοῦτο τῆς τελεωτάτης ἀρετῆς καὶ ἀπαθείας ἐγγὺς τὸ κατάρθιον . Προνοούμενοι καλὰ ἐνώπιον πάντων . Οὕτω καὶ ἄλλαχοῦ · « Ἀπρόσκοποι γίνεσθε καὶ ᾿Ιουδαίοις , καὶ Ἕλλησι , καὶ τῇ Ἐκκλησίᾳ τοῦ Θεοῦ . »
Lemmas: μηδείς κακός ἀντί κακός ἀποδίδωμι . καί οὗτος ὁ τέλειος ἀρετή καί ἀπάθεια ἐγγύς ὁ καταίρω . προνοέω καλός ἐνώπιος πᾶς . οὕτως καί αλλαχού · « ἀπρόσκοπος γίγνομαι καί Ἰουδαῖος , καί Ἕλλην , καί ὁ ἐκκλησία ὁ Θεός . »
theodoretus.interpretatio-in-xiv-epistulas-sancti-pauli pg082_0113.5
Εἰ δυνατόν , τὸ ἐξ ὑμῶν , μετὰ πάντων ἀν θρώπων εἰρηνεύοντες . Μετὰ ἀκριβείας ἡ προσθήκη , καὶ τὸ , εἰ δυνατόν , καὶ τὸ , ἐξ ὑμῶν . Μηδὲν , φησὶ , παρ' ὑμᾶς γινέσθω , ἀλλὰ πᾶσαν ὑπὲρ τῆς εἰρήνης προσφέρετε μηχανήν . Καὶ τοῦτο δὲ τοῖς προειρημένοις ἀκόλουθον . Ὁ γὰρ εὐλῶγὼν τὸν διώκοντα , καὶ μὴ ἀμυνόμενος τὸν ἀδικοῦντα , ποίαν δυσμένειαν ἀναδέχεται ;
Lemmas: εἰμί δυνατός , ὁ ἐκ σύ , μετά πᾶς εἰς τρωπάω εἰρηνεύω . μετά ἀκρίβεια ὁ προσθήκη , καί ὁ , εἰμί δυνατός , καί ὁ , ἐκ σύ . μηδείς , φημί , παρά σύ γίγνομαι , ἀλλά πᾶς ὑπέρ ὁ εἰρήνη προσφέρω μηχανή . καί οὗτος δέ ὁ προερέω ἀκόλουθος . ὁ γάρ ευλωγαω ὁ διώκω , καί μή ἀμύνω ὁ ἀδικέω , ποῖος δυσμένεια ἀναδέχομαι ;
theodoretus.interpretatio-in-xiv-epistulas-sancti-pauli pg082_0113.6
Μὴ ἑαυτοὺς ἐκδικούντες , ἀγαπητοί , ἀλλὰ δότε τόπον τῇ ὀργῇ . Γέγραπται γὰρ · Ἐμοὶ ἐκδίκησις , ἐγὼ ἀνταποδώσω , λέγει Κύριος . Ἐὰν οὖν πεινᾷ ὁ ἐχθρός σου , ζώμιζε αὐτόν · ἐὰν διψᾷ , πότιζε αὐτόν · τοῦτο γὰρ ποιῶν , ἄνθρακας πυρός σωρεύσεις ἐπὶ τὴν κεφαλὴν αὐτοῦ . Τὴν κριτὴν ὑπέδειξας , καὶ τὴν δικαίαν αὐτοῦ ψῆφον γυμνώσας ( τοῦτο γὰρ δηλοῖ τὸ · Ἐμοὶ ἐκδίκησις , ἐγὼ ἀν ταποδώσω , λέγει Κύριος ) , τὰς ἐπιφερομένας ἀδικίας φέρειν κελεύει γενναίως , καὶ τοὺς ἐναντίους τοὺς ἀδικοῦντας ὀφειλεσθαι , καὶ τὰς χρείας τοῖς δυσμενείαι παρέχειν . Ταῦτα γὰρ τοῖς μὲν φιλοσοφοῦσι τοὺς στεφάνους ὑφαίνει , τῶν δὲ γε ἀδικοῦντων αὐξεί τὴν τιμωρίαν . Εἰδέναι μέντοι χρή , ὡς οὐκ ἐπὶ τούτῳ θε-ραπεύειν προσῆκει τοὺς δυσμενεῖς , ἵνα μείζους ἐκεῖνοι τίσωνι δίκας . Ὁ γὰρ θείος Ἀπόστολος ταῦτα προστέθεικε 38 , σβέσαι τοῦ ἀδικοῦμένου βουλόμενος
Lemmas: μή ἑαυτοῦ ἐκδικέω , ἀγαπητός , ἀλλά δίδωμι τόπος ὁ ὀργή . γράφω γάρ · ἐμός ἐκδίκησις , ἐγώ ἀνταποδίδωμι , λέγω Κύριος . ἐάν οὖν πεινάω ὁ ἐχθρός σύ , ζώμιος αὐτός · ἐάν διψάω , ποτίζω αὐτός · οὗτος γάρ ποιέω , ἄνθραξ πῦρ σωρεύω ἐπί ὁ κεφαλή αὐτός . ὁ κριτής ὑποδείκνυμι , καί ὁ Δίκαιος αὐτός ψῆφος γυμνόω ( οὗτος γάρ δηλόω ὁ · ἐμός ἐκδίκησις , ἐγώ εἰς ταποδιδωμι , λέγω Κύριος ) , ὁ ἐπιφέρω ἀδικία φέρω κελεύω γενναῖος , καί ὁ ἐναντίος ὁ ἀδικέω ὀφείλω , καί ὁ χρεία ὁ δυσμένεια παρέχω . οὗτος γάρ ὁ μέν φιλοσοφέω ὁ στέφανος ὑφαίνω , ὁ δέ γε ἀδικέω αὐξάνω ὁ τιμωρία . οἶδα μέντοι χρή , ὡς οὐ ἐπί οὗτος θεραπεύω προσήκω ὁ δυσμενής , ἵνα μείζων ἐκεῖνος τίω δίκη . ὁ γάρ θείος ἀπόστολος οὗτος προστίθημι 38 , σβέννυμι ὁ ἀδικέω βούλομαι
theodoretus.interpretatio-in-xiv-epistulas-sancti-pauli pg082_0113.7
36 Α ἵνα κοιν . γένηται κατορθ . 37 καὶ deest in A . 38 Α προστέθηκε .
Lemmas: 36 Α ἵνα κέω . γίγνομαι κατορθ . 37 καί deest in A . 38 Α προστίθημι .
theodoretus.interpretatio-in-xiv-epistulas-sancti-pauli pg082_0114.1
τὸν θυμὸν , σὺ τῷ ἀγαθῷ τὸ κακὸν αὐξήσαι περιώμενος . Ὅτι γὰρ φιλοσοφεῖν κελεύει , καὶ τὰ ἔξης διδάσκει .
Lemmas: ὁ θυμός , σύ ὁ ἀγαθός ὁ κακός αὐξάνω περίειμι . ὅτι2 γάρ φιλοσοφέω κελεύω , καί ὁ ἔξειμι διδάσκω .
theodoretus.interpretatio-in-xiv-epistulas-sancti-pauli pg082_0114.2
κα' . Μὴ νικῶ ὑπὸ τοῦ κακοῦ , ἀλλὰ νίκα ἐν τῷ ἀγαθῷ τὸ κακόν . Τὸ μὲν γὰρ ἀμύνεσθαι , τὴν ἔτιν σημαίνει · νίκη δὲ προφανής , τὸ τοῖς ἀγαθοῖς ἀμεῖσθαι τὰ κακά . Οὕτω δὲ τούτων τὴν ἤθος παιδεύσας , παρακαλεῦσται καὶ τοὺς ἄρχους τὴν προσἰκουσαν ἀπονέμειν τιμήν . Προσθεῖ γὰρ , ὅτι δὴ τοῦ παναγίου Πνεύματος πλουσίως τὴν χάριν δεξάμενος , ὡς τινες , τύφῳ μᾶλλον ἢ ζηλῳ κεχρημένοι , τῶν βιωτικῶν ἀρχόντων καταφρονήσουσι , μεῖζους ἐαυτοὺς διὰ τὴν γνῶσιν ὑπολαμβάνοντες · ἄλλως τε καὶB τὴν καταχθεῖσαν αὐτῶν δόξαν ἀποτρίβειν , τοῦτο ποιεῖ . Διαβάλλουσι γὰρ , ὡς τοὺς κοινούς ἀνατρέποντες νόμους . Καὶ οἱ μὲν ἔλεγον · Οἱ τὴν οἰκουμένην ἀναστατώσαντες , οὗτοι καὶ ἐνταῦθα1 πάρεισιν · οἱ δέ , ὅτι ἕτερα ἔθη εἰσάγουσι . Προῦργου τοίνυν ἐνόμισα καὶ περὶ τούτου νομοθετήσαι .
Lemmas: καί . μή νικάω ὑπό ὁ κακός , ἀλλά Νίκη ἐν ὁ ἀγαθός ὁ κακός . ὁ μέν γάρ ἀμύνω , ὁ ὅς σημαίνω · νίκη δέ προφανής , ὁ ὁ ἀγαθός ἀμάω ὁ κακός . οὕτως δέ οὗτος ὁ ἦθος παιδεύω , παρακαλέω καί ὁ ἀρχός ὁ προσικουω ἀπονέμω τιμή . προσθέω γάρ , ὅτι δή ὁ πανάγιος πνεῦμα πλούσιος ὁ χάρις δέχομαι , ὡς τις , τῦφος μᾶλλον ἢ ζηλόω χράομαι , ὁ βιωτικός ἄρχω καταφρονέω , μείζων ἑαυτοῦ διά ὁ γνῶσις ὑπολαμβάνω · ἄλλως τε καί ὁ κατάγω αὐτός δόξα ἀποτρίβω , οὗτος ποιέω . διαβάλλω γάρ , ὡς ὁ κοινός ἀνατρέπω νόμος . καί ὁ μέν λέγω · ὁ ὁ οἰκέω ἀναστατόω , οὗτος καί ἐνταῦθα πάρειμι · ὁ δέ , ὅτι ἕτερος ἔθος εἰσάγω . προὔργου τοίνυν νομίζω καί περί οὗτος νομοθετέω .
theodoretus.interpretatio-in-xiv-epistulas-sancti-pauli pg082_0114.3
# ΚΕΦΑΛΑΙΟΝ ΙΓ' .
Lemmas: # κεφάλαιος πνίξ .
theodoretus.interpretatio-in-xiv-epistulas-sancti-pauli pg082_0114.4
α . Πᾶσα ψυχὴ ἐξουσίας ὑπερεχούσας ὑποτασσέτω2 . Εἴτε ἱερεὺς τις ἐστιν , εἴτε ἀρχιερεὺς , εἴτε τὸν μονήρη βίον ἐπαγγελλόμενος , τοὺς τὰς ἀρχὰς πεπιστευμένους εἴπεσθαι . Προδήλον εἶ μετ' εὐσεβείας · οὐ γὰρ ἡ ἐναντίως τῶν ἐντολῶν τοῦ Θεοῦ ὑπέκειν συγχωρεῖ τοὺς ἄρχουσιν . Οὐ γὰρ ἐστιν ἐξουσία , εἰ μὴ ἀπὸ3 Θεοῦ . Αἱ δὲ οὖσαι ἐξουσίαι ὑπὸ τοῦ Θεοῦ τεταγμέναι εἰσὶ . Καὶ ταῦτα τῆς τοῦ Θεοῦ προμηθείας ἐξηρτήται . Αὐτὸς γὰρ τῆς κοινῆς προμηθούμενος εὐταξίας , τοὺς μὲν ἄρχειν , καὶ ἄρχεσθαι ὁκονόμησεν , οὗν τινὰ χαλινὸν τοῖς ἀδικοῦσι τῶν ἀρχόντων τὸ δέος περιτιθεῖς . Ἱστέον μέντοι , ὡς τὸ ἄρχειν καὶ ἄρχεσθαι τῆς τοῦ Θεοῦ προμηθείας ἐξηρτήσεν ὁ Θείος Ἀπόστολος , οὐ τὸ τὸν δεῖνα , ἢ τὸν δεῖνα ἄρχειν . Οὐ γὰρ τοῦ Θεοῦ χειροτονίᾳ τῶν ἀδίκων ἡ ἐξουσία , ἀλλ' αὐτὴ ἡ τῆς ἡγεμονίας οἰκονομία . Εὐμενῆς μέντοι ὢν , δίδωσιν ἄρχοντας τιμῶντας τὸ δίκαιον . « Δώσω γὰρ αὐτοῖς , φησὶ , ποιμένας κατὰ τὴν καρδίαν μου , καὶ ποιμανοῦσι αὐτοὺς ποιμαίνοντες μετ' ἐπιστήμης . » Καὶ πάλιν · « Δώσω τοὺς χριτάς σου , ὡς τὸ πρότερον , καὶ τοὺς συμβούλους σου , ὡς τὸ ἀπαρχῆς . » Παιδεύσαι δὲ πλημμελοῦντας βουλόμενος , καὶ παρὰ πονηρῶν ἀρχόντων ἄρχεσθαι συγχωρεῖ . « Ἐπιστήσω γὰρ , φησὶ , νεανίσκους ἄρχοντας αὐτῶν , καὶ ἐμπαίχται κυριεύσουσιν αὐτῶν . » Ἀλλ' ἐπὶ τὰ συνεχῆ τῆς ἐρμηνείας ἐπανελθεῖν καιρός .
Lemmas: ὅς . πᾶσα ψυχή ἐξουσία ὑπερέχω ὑποτάσσω . εἴτε ἱερεύς τις εἰμί , εἴτε ἀρχιερεύς , εἴτε ὁ μονήρης βίος ἐπαγγέλλω , ὁ ὁ ἀρχή πιστεύω εἶπον . προδηλος εἰμί μετά εὐσέβεια · οὖον γάρ ὁ ἐναντίος ὁ ἐντολή ὁ Θεός ὑπόκειμαι συγχωρέω ὁ ἄρχω . οὖον γάρ εἰμί ἐξουσία , εἰμί μή ἀφίημι Θεός . ὁ δέ εἰμί ἐξουσία ὑπό ὁ Θεός τάσσω εἰμί . καί οὗτος ὁ ὁ Θεός προμήθεια ἐξαρτάω . αὐτός γάρ ὁ κοινός προμηθέομαι εὐταξία , ὁ μέν ἄρχω , καί ἄρχω οἰκονομέω , ἐν τις χαλινός ὁ ἀδικέω ὁ ἄρχω ὁ δέος περιτίθημι . ἰστέον μέντοι , ὡς ὁ ἄρχω καί ἄρχω ὁ ὁ Θεός προμήθεια ἐξαρτάω ὁ Θείος ἀπόστολος , οὖον ὁ ὁ Δεῖνα , ἢ ὁ Δεῖνα ἄρχω . οὖον γάρ ὁ Θεός χειροτονία ὁ ἄδικος ὁ ἐξουσία , ἀλλά αὐτός ὁ ὁ ἡγεμονία οἰκονομία . εὐμενής μέντοι εἰμί , δίδωμι ἄρχω τιμή ὁ Δίκαιος . « δίδωμι γάρ αὐτός , φημί , ποιμήν κατά ὁ Καρδία ἐγώ , καί ποιμαίνω αὐτός ποιμαίνω μετά ἐπιστήμη . » καί πάλιν · « δίδωμι ὁ χριος σύ , ὡς ὁ πρότερος , καί ὁ σύμβουλος σύ , ὡς ὁ ἀπαρχῆς . » παιδεύω δέ πλημμελέω βούλομαι , καί παρά πονηρός ἄρχω ἄρχω συγχωρέω . « ἐφίστημι γάρ , φημί , νεανίσκος ἄρχω αὐτός , καί ἐμπαίζω κυριεύω αὐτός . » ἀλλά ἐπί ὁ συνεχής ὁ ἑρμηνεία ἐπανέρχομαι καιρός .
theodoretus.interpretatio-in-xiv-epistulas-sancti-pauli pg082_0114.5
β . Ὅστις ὁ ἀντασσομένος τῇ ἐξουσίᾳ , τῇ τοῦ Θεοῦ διαταγῇ ἀνθέστηκεν . Ἰκανῶς ἐδεδίξατο . Οἱ δὲ ἀνθεστηκότες , ἑαυτοὺς κρίμα λήψονται . Τούτεστιν , ὑπερθύου τιμωρῶν γενήσονται . Εἶτα διδάσκει καὶ τῆς ἡγεμονίας τὴν χρείαν .
Lemmas: Β . ὅστις ὁ ἀνθίστημι ὁ ἐξουσία , ὁ ὁ Θεός διαταγή ἀνθίστημι . ἱκανῶς δείκνυμι . ὁ δέ ἀνθίστημι , ἑαυτοῦ κρίμα λαμβάνω . τουτέστιν , ὑπερθύω τιμωρέω γίγνομαι . εἶτα διδάσκω καί ὁ ἡγεμονία ὁ χρεία .
theodoretus.interpretatio-in-xiv-epistulas-sancti-pauli pg082_0114.6
a A ἄμα δὲ καὶ . b A ἐνδόξ . c Theod . ad Dan . iv , 21 , ὑποταττέσθω . d B ὑπὸ .
Lemmas: a A ἄμη δέ καί . b A ἐνδοκέω . c Theod . ad Dan . iv , 21 , ὑποτάσσω . d B ὑπό .
theodoretus.interpretatio-in-xiv-epistulas-sancti-pauli pg082_0115.1
γ . Οἱ γὰρ ἄρχοντες οὐκ εἰσὶ φόβος τῶν ἀγαθῶν ἔργων , ἀλλὰ τῶν κακῶν . Τοὺς γὰρ πονηρῶς ζῶντας κολάζουσι .
Lemmas: γ . ὁ γάρ ἄρχω οὐ εἰμί φόβος ὁ ἀγαθός ἔργον , ἀλλά ὁ κακός . ὁ γάρ πονηρός ζῶ κολάζω .
theodoretus.interpretatio-in-xiv-epistulas-sancti-pauli pg082_0115.2
Θέλεις δὲ μὴ φοβεῖσθαι τὴν ἐξουσίαν ; τὸ ἀγαθὸν ποίει , καὶ ἔξεις ἔπαινον ἐξ αὐτῆς . ( δ . ) Θεοῦ γὰρ διάκονός ἐστι σοι εἰς τὸ ἀγαθόν . Αἰδοῦς αὐτὸν ἀπέφηνεν ἄξιον , Θεοῦ προσαγορεύσας διάκονον . Προέτρεψε δὲ καὶ ἐπὶ τῇ πράξει τῶν ἀγαθῶν , φήσας εἶναι τοὺς ἄρχοντας ἐπαινέτας τῶν ἀγαθῶν . Ἐὰν δὲ τὸ κακὸν ποιῆς , φοβοῦ · οὐ γὰρ εἰκῇ τὴν μάχαιραν ἔχει · Θεοῦ γὰρ διάκονός ἐστιν , εἰς ὀργὴν ἔκδικος τῷ τὸ κακὸν πράσσοντι . Εἰ τῶν ἀγαθῶν ἐρᾷς , τίμα τὴν ἐξουσίαν , ὡς ταῦτα νομοθετοῦσαν · εἰ δὲ τάναντία μετέρχῃ , δέδιθε ταύτῃς τὴν ψῆφον · ἐπὶ τιμωρίᾳ γὰρ τῶν πονηρῶν B θεόθεν κεχειροτόνηται .
Lemmas: ἐθέλω δέ μή φοβέω ὁ ἐξουσία ; ὁ ἀγαθός ποιέω , καί ξέω ἔπαινος ἐκ αὐτός . ( δ . ) Θεός γάρ διάκονος εἰμί σύ εἰς ὁ ἀγαθός . Αἰδώς αὐτός ἀποφαίνω ἄξιος , Θεός προσαγορεύω διάκονος . προτρέπω δέ καί ἐπί ὁ πρᾶξις ὁ ἀγαθός , φημί εἰμί ὁ ἄρχω ἐπαινέτης ὁ ἀγαθός . ἐάν δέ ὁ κακός ποιός , φοβέω · οὖον γάρ εἰκῇ ὁ μάχαιρα ἔχω · Θεός γάρ διάκονος εἰμί , εἰς ὀργή ἔκδικος ὁ ὁ κακός πράσσω . εἰμί ὁ ἀγαθός ἐράω , τιμάω ὁ ἐξουσία , ὡς οὗτος νομοθετέω · εἰμί δέ τἀναντία μετέρχομαι , δείδω οὗτος ὁ ψῆφος · ἐπί τιμωρία γάρ ὁ πονηρός B θεόθεν χειροτονέω .
theodoretus.interpretatio-in-xiv-epistulas-sancti-pauli pg082_0115.3
ε . Διὸ ἀνάγκη ὑποτάσσεσθαι , οὐ μόνον διὰ τὴν ὀργήν , ἀλλὰ καὶ διὰ τὴν συνείδησιν.—Ὁργὴν τὴν τιμωρίαν καλεῖ . Δι’ ἀμφοτέρων δὲ ὑποτετάχθαι κελεύει , διὰ τε τὸν δέος τῆς τιμωρίας , καὶ διὰ τὸ πληροῦν τὰ προσήκοντα · τοῦτο γὰρ συνείδησιν προσηγόρευσε .
Lemmas: ε . Διὸ ἀνάγκη ὑποτάσσω , οὖον μόνος διά ὁ ὀργή , ἀλλά καί διά ὁ συνείδησιν.—Ὁργὴν ὁ τιμωρία καλέω . διά ἀμφότερος δέ ὑποτάσσω κελεύω , διά τε ὁ δέος ὁ τιμωρία , καί διά ὁ πληρόω ὁ προσήκω · οὗτος γάρ συνείδησις προσαγορεύω .
theodoretus.interpretatio-in-xiv-epistulas-sancti-pauli pg082_0115.4
ζ . Διὰ τοῦτο γὰρ καὶ φόρους τελεῖτε · λειτουργοὶ γὰρ Θεοῦ εἰσιν εἰς αὐτὸ τοῦτο προσκαρτεροῦντες . Σὺ γὰρ καθεύδεις , κάκεινος τὴν κοινὴν περιφέρει φροντίδα · καὶ σὺ μὲν οἴκῳ κάθησαι , ἔκεινος δὲ τὸν ὑπὲρ τῆς εἰρήνης ἀναδέχεται πόλεμον .
Lemmas: ζ . Ζεύς οὗτος γάρ καί φόρος τελέω · λειτουργός γάρ Θεός εἰμί εἰς αὐτός οὗτος προσκαρτερέω . σύ γάρ καθεύδω , κενός ὁ κοινός περιφέρω φροντίς · καί σύ μέν οἶκος κάθημαι , ἐκεῖνος δέ ὁ ὑπέρ ὁ εἰρήνη ἀναδέχομαι πόλεμος .
theodoretus.interpretatio-in-xiv-epistulas-sancti-pauli pg082_0115.5
η . Ἀπόδοτε τοίνυν πᾶσι τὰς ὀφειλὰς · τῷ τὸν φόρον , τὸν φόρον · τῷ τὸ τέλος , τὸ τέλος · τῷ τὸν φόβον , τὸν φόβον · τῷ τὴν τιμήν , τὴν τιμήν . — Φόρον καλεῖ , τὴν ὑπὲρ τῆς γῆς εἰσφοράν · τέλος δὲ , τὴν ὑπὲρ ἐμπορίας · συντέλειαν · ὀφλήματα δὲ , οὐ μόνον ταῦτα , ἀλλὰ καὶ τὸν φόβον , καὶ τὴν τιμήν ὀνομάζει . Ταῦτα γὰρ τοῖς ἄρχουσι παρὰ τῶν ἄρχομένων ὀφείλεται .
Lemmas: ὁ . ἀπόδοτος τοίνυν πᾶς ὁ ὀφειλή · ὁ ὁ φόρος , ὁ φόρος · ὁ ὁ τέλος , ὁ τέλος · ὁ ὁ φόβος , ὁ φόβος · ὁ ὁ τιμή , ὁ τιμή . — Φόρος καλέω , ὁ ὑπέρ ὁ γῆ εἰσφορά · τέλος δέ , ὁ ὑπέρ ἐμπορία · συντέλεια · ὄφλημα δέ , οὖον μόνος οὗτος , ἀλλά καί ὁ φόβος , καί ὁ τιμή ὀνομάζω . οὗτος γάρ ὁ ἄρχω παρά ὁ ἄρχω ὀφείλω .
theodoretus.interpretatio-in-xiv-epistulas-sancti-pauli pg082_0115.6
η . Μηδενὶ μηδὲν ὀφείλετε , εἰ μὴ τὸ ἀλλήλους ἀγαπᾶν . Ὥς ἵνα μὴ ἐκτίνωμεν τῆς ἀγάπης τὸ χρέος ( τοῦτο γὰρ ἐκτίνειν προσῆκει πρὸ τῶν ἄλλων ἀπάντων ) , ἀλλ’ ἵνα αὐξῶμεν τῇ ἐκτίσει . Ἡ γὰρ ἀπόδοσις πολυπλασιάζει τὸ χρέος · θερμωτέραν γὰρ τὴν ἀγάπην ποιεῖ . Ὁ γὰρ ἀγαπῶν τὸν ἕτερον , νόμον πεπλήρωκε . Πῶς καὶ τίνα τρόπον ;
Lemmas: ὁ . μηδείς μηδείς ὀφείλω , εἰμί μή ὁ ἀλλήλων ἀγαπάω . ὥ ἵνα μή ἐκτίνω ὁ ἀγάπη ὁ χρέος ( οὗτος γάρ ἐκτίνω προσήκω πρό ὁ ἄλλος ἀπαντάω ) , ἀλλά ἵνα αὐξάνω ὁ ἔκτεισις . ὁ γάρ ἀπόδοσις πολυπλασιάζω ὁ χρέος · θερμός γάρ ὁ ἀγάπη ποιέω . ὁ γάρ ἀγάπη ὁ ἕτερος , νόμος πληρόω . Πῶς καί τίς τρόπος ;
theodoretus.interpretatio-in-xiv-epistulas-sancti-pauli pg082_0115.7
θ . Τὸ γὰρ · Οὐ μοιχεύσεις , οὐ φονεύσεις , οὐ κλέψεις , οὐκ ἐπιθυμήσεις , καὶ εἰ τις ἕτερα ἐντολή , ἐν τούτῳ τῷ λόγῳ ἀνακεφαλαιοῦται , ἐν τῷ , Ἀγαπήσεις τὸν πλησίον σου ὡς σεαυτόν . Ὁ γὰρ εἰς περὶ τινα διαχειμένος , οὐκ ἀναιρεῖ ὃν φιλεῖ , οὐ μοιχεύει τὴν τούτου γυναῖκα , οὐκ ἀραῖρεῖται τι τῶν προσήκοντων τῷ φιλουμένῳ , οὐδ’ ἄλλο τι δρᾷ , δὲ λύπην ἐκείνῳ γεννᾷ . Τοῦτο γὰρ ἐπἦγαγεν ·
Lemmas: θ . ὁ γάρ · οὖον μοιχεύω , οὖον φονεύω , οὖον κλέπτω , οὐ ἐπιθυμέω , καί εἰμί τις ἕτερος ἐντολή , ἐν οὗτος ὁ λόγος ἀνακεφαλαιόω , ἐν ὁ , ἀγάπησις ὁ πλησίος σύ ὡς σεαυτοῦ . ὁ γάρ εἰς περί τις διαχέω , οὐ ἀναιρέω ὅς φιλέω , οὖον μοιχεύω ὁ οὗτος γυνή , οὐ ἀραρίσκω τίς ὁ προσήκω ὁ φιλέω , οὐδέ ἄλλος τίς δράω , δέ λύπη ἐκεῖνος γεννάω . οὗτος γάρ ἐπάγω ·
theodoretus.interpretatio-in-xiv-epistulas-sancti-pauli pg082_0115.8
ι . Ἡ ἀγάπη τῷ πλησίον κακὸν οὐκ ἐργάζεται . Εἶτα συλλογιστικῶς · Πλήρωμα οὖν νόμου ἡ ἀγάπη . Οὕτω καὶ ὁ Κύριος , ἐρωτηθεὶς ποία ἐντολὴ πρώτη , καὶ τὴν πρώτην εἶπε , καὶ τὴν δευτέραν συνέχεν · Ἡ Ἀγαπήσεις Κύριον τὸν Θεὸν σου ἐξ ὅλης τῆς καρδίας σου , καὶ ἐξ ὅλης τῆς ψυχῆς σου , καὶ ἐξ ὅλης τῆς ἰσχύος σου , καὶ ἐξ ὅλης τῆς διανοίας σου · καὶ
Lemmas: ι . ὁ ἀγάπη ὁ πλησίος κακός οὐ ἐργάζομαι . εἶτα συλλογιστικός · πλήρωμα οὖν νόμος ὁ ἀγάπη . οὕτως καί ὁ Κύριος , ἐρωτάω ποῖος ἐντολή πρῶτος , καί ὁ πρῶτος εἶπον , καί ὁ δύο συνέχω · ὁ ἀγάπησις κύριος ὁ θεός σύ ἐκ ὅλος ὁ Καρδία σύ , καί ἐκ ὅλος ὁ Ψυχή σύ , καί ἐκ ὅλος ὁ ἰσχύς σύ , καί ἐκ ὅλος ὁ διάνοια σύ · καί
theodoretus.interpretatio-in-xiv-epistulas-sancti-pauli pg082_0116.1
τὴν πλησίον σου ὡς σεαυτόν . Καὶ δείκνυσιν , ἐν τῇ πρώτῃ τὴν θεωρητικὴν ἀρετὴν κατορθουμένην · ἐν δὲ γε τῇ δευτέρᾳ τὴν πρακτικήν . Οὕτω καὶ ὁ θεῖος Ἀπόστολος · Πλήρωμα οὖν νόμου ἡ ἀγάπη . Εἶτα ἐπάγει ·
Lemmas: ὁ πλησίος σύ ὡς σεαυτοῦ . καί δείκνυμι , ἐν ὁ πρῶτος ὁ θεωρητικός ἀρετή κατορθόω · ἐν δέ γε ὁ δύο ὁ πρακτικός . οὕτως καί ὁ θεῖος ἀπόστολος · πλήρωμα οὖν νόμος ὁ ἀγάπη . εἶτα ἐπάγω ·
theodoretus.interpretatio-in-xiv-epistulas-sancti-pauli pg082_0116.2
ια' . Καὶ τοῦτο , εἰδότες τὸν καιρόν , ὅτι ὥρα ἤδη ἡμᾶς ἐξ ὕπνου ἐγερθῆναι . Ἀντὶ τοῦ , καὶ μᾶλλον ὅτι οὐ καιρός · οὐχ ὕπνου , ἀλλ' ἐγρηγόρσεως . Νῦν γὰρ ἐγγύτερον ἡμῶν ἡ σωτηρία , ἢ ὅτε ἐπιστεύσαμεν . Καθ' ἑκάστην γὰρ ἡμέραν πλησιαιτεροῖ τῇ · Δεσποτικῆς γινόμεθα παρουσίας .
Lemmas: ἰά . καί οὗτος , οἶδα ὁ καιρός , ὅτι ὥρα ἤδη ἐγώ ἐκ ὕπνος ἐγείρω . ἀντί ὁ , καί μᾶλλον ὅτι οὖον καιρός · οὐ ὕπνος , ἀλλά ἐγρήγορσις . νῦν γάρ ἐγγύς ἐγώ ὁ σωτηρία , ἢ ὅτε πιστεύω . κατά ἕκαστος γάρ ἡμέρα πλησιαιτερεω ὁ · δεσποτικός γίγνομαι παρουσία .
theodoretus.interpretatio-in-xiv-epistulas-sancti-pauli pg082_0116.3
ιβ' . Ἡ νὺξ προέκοψεν , ἡ δὲ ἡμέρα ἤγγικε . — Νύκτα καλεῖ τὸν τῆς ἀγνοίας καιρόν , ἡμέραν δὲ τὸν μετὰ τὴν παρουσίαν τοῦ Δεσπότου χρόνον . Ἀνατείλας γὰρ τῆς δικαιοσύνης ὁ ἥλιος ταῖς ἀκτίσι τῆς θεογνωσίας τὴν οἰκουμένην ἐφώτισεν . Ἀποθώμεθα οὖν τὰ ἔργα τοῦ σκότους , καὶ ἐνδυσώμεθα τὰ ὅπλα τοῦ φωτός . Σκότος καλεῖ τὴν ἀγνοίαν , ἔργα δὲ τοῦ σκότους τὰς παρανόμους πράξεις · καὶ φῶς μὲν ὀνομάζει τὴν γνῶσιν , ὅπλα δὲ φωτὸς τῶν ἀγαθῶν τὴν ἐνέργειαν .
Lemmas: ἶβις . ὁ νύξ προκόπτω , ὁ δέ ἡμέρα ἐγγίζω . — Νύξ καλέω ὁ ὁ ἄγνοια καιρός , ἡμέρα δέ ὁ μετά ὁ παρουσία ὁ δεσπότης χρόνος . ἀνατέλλω γάρ ὁ δικαιοσύνη ὁ ἥλιος ὁ ἀκτίς ὁ θεογνωσία ὁ οἰκέω φωτίζω . ἀποτίθημι οὖν ὁ ἔργον ὁ σκότος , καί ἐνδύω ὁ ὅπλον ὁ φάος . Σκότος καλέω ὁ ἄγνοια , ἔργον δέ ὁ σκότος ὁ παράνομος πρᾶξις · καί φάος μέν ὀνομάζω ὁ γνῶσις , ὅπλον δέ φάος ὁ ἀγαθός ὁ ἐνέργεια .
theodoretus.interpretatio-in-xiv-epistulas-sancti-pauli pg082_0116.4
ιγ' . Ὡς ἐν ἡμέρᾳ εὐσχημόνως περιπατήσωμεν . Ἀπὸ τῶν σωματικῶν δείκνυσι τὰ πνευματικά . Καὶ γὰρ οἱ τὸν παράνομον ἀσπάζμενοι βίον , ἐκεῖνα ἐν νυκτὶ δρώντες , μεθ' ἡμέραν τὸ τῆς εὐσεβίας περιτίθενται σχῆμα . Βούλεται τοίνυν , ὡς τῆς νυκτὸς διελυθούσης , καὶ τῆς ἀγνοίας ληξάσης , ἀπηλλάχθαι κακῶν . Διδάσκει δὲ καὶ τινὰ ταῦτα . Μὴ κώμοις καὶ μέθαις , μὴ κοίταις καὶ ἀσελγείαις , μὴ ἔριδι καὶ ζῆλῳ . Κωμάζειν τινὲς εἴωθασιν ἐν συμποσίοις , καὶ αἰσχροῖς ᾄσμασι καταμολύνειν τὴν γλῶτταν · ἡ μὲν δὲ τοῦτον πρόξενος , καὶ μέντοι · καὶ ἀσελγεία · αὕτη μήτηρ , καὶ ἔριδος · καὶ φιλονεικίας · ὁ δὲ · σκαλος .
Lemmas: πνίξ . ὡς ἐν ἡμέρα εὐσχήμων περιπατέω . ἀπό ὁ σωματικός δείκνυμι ὁ πνευματικός . καί γάρ ὁ ὁ παράνομος ἀσπάζομαι βίος , ἐκεῖνος ἐν νύξ δράω , μετά ἡμέρα ὁ ὁ Εὐσεβίας περιτίθημι σχῆμα . βούλομαι τοίνυν , ὡς ὁ νύξ διέρχομαι , καί ὁ ἄγνοια λήγω , ἀπαλλάσσω κακός . διδάσκω δέ καί τις οὗτος . μή κῶμος καί μέθη , μή κοίτη καί ἀσέλγεια , μή Ἔρις καί ζῆλος . κωμάζω τις εἴωθα ἐν συμπόσιον , καί αἰσχρός ᾆσμα καταμολύνω ὁ γλῶσσα · ὁ μέν δέ οὗτος πρόξενος , καί μέντοι · καί ἀσέλγεια · οὗτος μήτηρ , καί Ἔρις · καί φιλονεικία · ὁ δέ · σκάλος .
theodoretus.interpretatio-in-xiv-epistulas-sancti-pauli pg082_0116.5
ιδ' . Ἀλλ' ἐνδύσασθε τὸν Κύριον Ἰησοῦν Χριστόν · οὐχ ἵνα ἄλλο δέξωνται βάπτισμα , ἀλλ' ἵνα δ περιχέινται ἱμάτιον ἔσωσι . Καὶ τῆς σαρκὸς προφοσίαν μὴ ποιείσθε εἰς ἐπιθυμίας . Ἐνταῦθα καὶ τῶν τῆς σαρκὸς κατηγορούντων αἱρετικῶν ἐμφράττει τὰ στόματα . Οὐ γὰρ ἀπηγόρευσε τὴν τοῦ σώματος ἐπιμέλειαν , ἀλλὰ τὴν τρυφὴν καὶ τὴν ἀκρασίαν ἐξέβαλεν . Οὐ γὰρ εἶπε · Μὴ ποιείσθε τῆς σαρκὸς πρόνοιαν , ἀλλ' , Εἰς ἐπιθυμίας μὴ ποιείσθε · ἀντὶ τοῦ , Μὴ σκιρτᾶν αὐτὴν παρασκευάζετε διὰ τῆς τρυφῆς . Ταῦτα πάλιν περὶ τῆς πρακτικῆς διελθὼν ἀρτέται , εἰς τοὺς δογματικούς αὐθὶς ἐπανελθὼν λόγους . Χρὴ δὲ πρότερον εἰπεῖν τὸν τῆς ἀποστολικῆς διδασκαλίας σκοπόν , ἵν' εὐσύντοπος γένηται ἡ τῶν βητῶν ἐρμηνεία . Οἱ ἐξ ἑθνῶν πιστεύσαντες τὴν εὐαγγελικὴν πολιτείαν ἠσπάζοντο . Πολλοὶ δὲ τῶν ἐξ Ἰουδαίων τῷ εὐαγγελικῷ προσεσληθότων χρηότραπετι , ταῖς νομικαῖς ἐδούλευον διατάξει , καὶ τῶν ἡμερῶν τὴν παραφυλακὴν ἀσπαζόμενοι , καὶ τροφῆς μεταλαγχάνοντες , ἣν ὁ νόμος ἐκέλευσεν . Ἐντεύθεν
Lemmas: ἴδη . ἀλλά ἐνδύω ὁ κύριος Ἰησοῦς Χριστός · οὐ ἵνα ἄλλος δέχομαι βάπτισμα , ἀλλά ἵνα δ περιχέω ἱμάτιον ἵζω . καί ὁ σάρξ προφοσίαν μή ποιέω εἰς ἐπιθυμία . ἐνταῦθα καί ὁ ὁ σάρξ κατηγορέω αἱρετικός ἐμφράσσω ὁ στόμα . οὖον γάρ ἀπαγορεύω ὁ ὁ σῶμα ἐπιμέλεια , ἀλλά ὁ τρυφή καί ὁ ἀκράτεια ἐκβάλλω . οὖον γάρ εἶπον · μή ποιέω ὁ σάρξ πρόνοια , ἀλλά , εἰς ἐπιθυμία μή ποιέω · ἀντί ὁ , μή σκιρτάω αὐτός παρασκευάζω διά ὁ τρυφή . οὗτος πάλιν περί ὁ πρακτικός διέρχομαι ἀρτέω , εἰς ὁ δογματικός αὐθίς ἐπανέρχομαι λόγος . χρή δέ πρότερος εἶπον ὁ ὁ ἀποστολικός διδασκαλία σκοπός , ἵνα ευσυντοπους γίγνομαι ὁ ὁ βαίνω ἑρμηνεία . ὁ ἐκ ἔθνος πιστεύω ὁ εὐαγγελικός πολιτεία ἀσπάζομαι . πολλός δέ ὁ ἐκ Ἰουδαῖος ὁ εὐαγγελικός προσέρχομαι χρηότραπετι , ὁ νομικός δουλεύω διάταξις , καί ὁ ἡμέρα ὁ παραφυλακή ἀσπάζομαι , καί τροφή μεταλαγχάνω , ὅς ὁ νόμος κελεύω . ἐντεῦθεν
theodoretus.interpretatio-in-xiv-epistulas-sancti-pauli pg082_0116.6
A ci B τῶν προτέρων ἡμᾶς ἀπηλλ . κ . A ποιεῖτε . A ἐπιθυμίαν .
Lemmas: A ci B ὁ πρότερος ἐγώ ἀπηλλ . Κ . A ποιέω . A ἐπιθυμία .
theodoretus.interpretatio-in-xiv-epistulas-sancti-pauli pg082_0117.1
A ερὶς ἐφώσετο , καὶ δὴ καὶ μάχη · καὶ τούτων κατακρινόντων τοὺς ἐξ ἐθνῶν ἐπὶ τῇ ἀδιαφόρῳ μεταλήψει τῶν ἐδωδίων , χάκεινον τούτους διαπυνόντων διὰ τὴν ἄκραν τοῦ νόμου καὶ περιττὴν φυλακήν . Ταῦτα τοίνυν ἰώμενος ὁ Θεὸς Ἀπόστολος , τὴν προσήκουσαν ἑκατέρῳ μέρει προσφέρει παραίνεσιν . Πρῶτον δὲ γε τοὺς ἐξ ἐθνῶν εἰς φιλαδελφίαν προτρέπεται .
Lemmas: A Ἔρις ἐφίημι , καί δή καί μάχη · καί οὗτος κατακρίνω ὁ ἐκ ἔθνος ἐπί ὁ ἀδιάφορος μεταλαμβάνω ὁ ἐδωδίων , χάκεινον οὗτος διαπίνω διά ὁ ἄκρος ὁ νόμος καί περισσός φυλακή . οὗτος τοίνυν ἰάομαι ὁ θεός ἀπόστολος , ὁ προσήκω ἑκάτερος μέρος προσφέρω παραίνεσις . Πρῶτος δέ γε ὁ ἐκ ἔθνος εἰς φιλαδελφία προτρέπω .
theodoretus.interpretatio-in-xiv-epistulas-sancti-pauli pg082_0117.2
ΚΕΦΑΛΑΙΟΝ ΙΔ .
Lemmas: κεφάλαιος ΙΔ .
theodoretus.interpretatio-in-xiv-epistulas-sancti-pauli pg082_0117.3
a' Τὸν δὲ ἀσθενούντα τῇ πίστει προσελαμβάνεσθε , μὴ εἰς διακρίσεις λογισμῶν . Ἀσθενούντα δὲ τὸν ταῖς νομικαῖς παρατηρήσεσι δεδουλευμένον καλεῖ .
Lemmas: a' ὁ δέ ἀσθενέω ὁ πίστις προσλαμβάνω , μή εἰς διάκρισις λογισμός . ασθενουειντα δέ ὁ ὁ νομικός παρατήρησις δουλεύω καλέω .
theodoretus.interpretatio-in-xiv-epistulas-sancti-pauli pg082_0117.4
β' Ὁς μὲν πιστεύει φαγεῖν πάντα . Τοὔτεστιν , ὁ ἐξ ἐθνῶν πεπιστευκώς . Ὁ δὲ ἀσθεὴρ λάχανα B ἐσθίει . Τινὲς φασιν , ὡς αἰσχυνόμενοι τοὺς ἐξ ἐθνῶν οἱ ἐξ Ἰουδαίων , οὐ μόνον τῶν ὑείων κρεῶν , ἀλλὰ καὶ τῆς ἄλλης κρεοφαγίας ἀπέιχοντο , ἀσκήσιν σκηπτόμενοι καὶ ἐγκράτειαν . Ὅθεν ὁ θεῖος Ἀπόστολος ἔφη · Ὁ δὲ ἀσθεὴρ λάχανα ἐσθίει . Οὐχ ἔχων γὰρ τελείαν τὴν πίστιν , κολυνοῦθα διὰ τῆσδε τῆς βρώσεως ὑπελάμβανεν .
Lemmas: βε ὅς μέν πιστεύω ἐσθίω πᾶς . τουτέστιν , ὁ ἐκ ἔθνος πιστεύω . ὁ δέ ἀσθεὴρ λάχανον B ἐσθίω . Τινές φημί , ὡς αἰσχύνω ὁ ἐκ ἔθνος ὁ ἐκ Ἰουδαῖος , οὖον μόνος ὁ ὕειος κρέας , ἀλλά καί ὁ ἄλλος κρεοφαγία ἀπέχω , ἄσκησις σκήπτω καί ἐγκράτεια . ὅθεν ὁ θεῖος ἀπόστολος φημί · ὁ δέ ἀσθεὴρ λάχανον ἐσθίω . οὐχ ἔχω γάρ τέλειος ὁ πίστις , κολυνοκορυς διά ὅδε ὁ βρῶσις ὑπολαμβάνω .
theodoretus.interpretatio-in-xiv-epistulas-sancti-pauli pg082_0117.5
γ' Ὁ ἐσθίων τὸν μὴ ἐσθίοντα μὴ ἐξουθενείτω . Διέπυον γὰρ τοὺς ἐξ Ἰουδαίων οἱ ἐξ ἐθνῶν , ὡς εἰλικρινὴ πίστιν οὐκ ἔχοντας , καὶ διὰ τοῦτο τῆς τοιαύτης τροφῆς μεταλαχεῖν οὐκ ἐθελόντας . Καὶ ὁ μὴ ἐσθίων τὸν ἐσθίοντα μὴ κρινέτω . Καὶ οἱ ἐξ Ἰουδαίων μέντοι τοὺς ἐξ ἐθνῶν κατέκρινον , παρανομίαν νομίζοντες τὴν ἀδιάφορον τῶν ἐδωδίων ἀπόλαυσιν . Ὁ Θεὸς γὰρ αὐτὸν προσελάβετο · τοὔτεστι τὸν ἐθνικόν . Καὶ ἐπιμένει πρὸς τὸν Ἰουδαῖον ἀποτεινόμενος .
Lemmas: γε ὁ ἐσθίω ὁ μή εἰσθέω μή ἐξουθενέω . διεπυω γάρ ὁ ἐκ Ἰουδαῖος ὁ ἐκ ἔθνος , ὡς εἰλικρινής πίστις οὐ ἔχω , καί διά οὗτος ὁ τοιοῦτος τροφή μεταλαγχάνω οὐ ἐθέλω . καί ὁ μή ἐσθίω ὁ εἰσθέω μή κρίνω . καί ὁ ἐκ Ἰουδαῖος μέντοι ὁ ἐκ ἔθνος κατακρίνω , παρανομία νομίζω ὁ ἀδιάφορος ὁ ἐδωδίων ἀπόλαυσις . ὁ θεός γάρ αὐτός προσλαμβάνω · τουτέστι ὁ ἐθνικός . καί ἐπιμένω πρός ὁ Ἰουδαῖος ἀποτείνω .
theodoretus.interpretatio-in-xiv-epistulas-sancti-pauli pg082_0117.6
δ' Σὺ τίς εἶ ὁ κρίνων ἀλλοτρίον οἰκέτην ; Τῷ ἰδίῳ Κυρίῳ στήκει , ἢ πίπτει . Πᾶς οἰκέτης , καὶ ζῶν τοῦ οἰκείου δεσπότου κέρδος ἐστι , καὶ τελευτήσας πάλιν αὐτῷ προσενεῖ τὴν ζημίαν . Καὶ τοῦτον τοίνυν ὁ τῶν ὅλων ἐπράτο Κύριος , τὸ οἰκεῖον αἷμα τιμὴν δέδωκώς . Καὶ ἐπεὶδῆ εἶπε , Τῷ ἰδίῳ κυρίῳ στήκει ἢ πίπτει , ἀναγκαίως ἐπήγαγε · Σταθήσεται δέ . Καὶ χωρὶ τοῦ λόγου τῷ τοῦ Θεοῦ δυνάμει . Δυνατὸς γὰρ ἐστὶν ὁ Θεὸς στῆσαι αὐτόν . Ταῦτα περὶ τῶν ἐδεσμάτων εἰπών , εἰς τὰς ἡμέρας μεταφέρει τὸν D λόγον .
Lemmas: δέ σύ τίς εἰμί ὁ κρίνω ἀλλότριος οἰκέτης ; ὁ ἴδιος κύριος στήκω , ἢ πίπτω . Πᾶς οἰκέτης , καί ζῶ ὁ οἰκεῖος δεσπότης κέρδος εἰμί , καί τελευτάω πάλιν αὐτός προσφέρω ὁ ζημία . καί οὗτος τοίνυν ὁ ὁ ὅλος Πράτος Κύριος , ὁ οἰκέω αἷμα τιμή δίδωμι . καί ἐπειδή εἶπον , ὁ ἴδιος κύριος στήκω ἢ πίπτω , ἀναγκαῖος ἐπάγω · ἵστημι δέ . καί χωρίς ὁ λόγος ὁ ὁ Θεός δύναμις . δυνατός γάρ εἰμί ὁ θεός ἵστημι αὐτός . οὗτος περί ὁ ἔδεσμα εἶπον , εἰς ὁ ἡμέρα μεταφέρω ὁ D λόγος .
theodoretus.interpretatio-in-xiv-epistulas-sancti-pauli pg082_0117.7
ε' Ὁς μὲν κρίνει ἡμέραν παρ' ἡμέραν , ὃς δὲ κρίνει πᾶσαν ἡμέραν . Οἱ μὲν γὰρ διηνεκῶς ἀπεῖχοντο τῶν ἀπηγορευμένων ὑπὸ τοῦ νόμου βρωμάτων , οἱ δὲ ἐνίας ἡμέρας . Ἓκαστος τῷ ἰδίῳ νοῦ πληροφορείσθω . Οὐ καθολικῶς τοῦτο τολεῖσιν · οὐδὲ γὰρ περὶ τῶν θείων δογμάτων τοῦτο κελεύει φρονεῖν . Ἀναθεματίζει γὰρ τοὺς τάναντία τῇ ἀληθείᾳ διδάσκειν ἀνχομένους . « Εἰ τις γὰρ , φησιν , ἡμῖν εὐαγγελίζεται παρ' ὃ παρελάβετε , ἀνάθεμα ἔστω . » Περὶ μόνων τοίνυν τῶν ἐδεσμάτων τῇ ἑκάστου διανοίᾳ
Lemmas: εἰ ὅς μέν κρίνω ἡμέρα παρά ἡμέρα , ὅς δέ κρίνω πᾶς ἡμέρα . ὁ μέν γάρ διηνεκής ἀπέχω ὁ ἀπαγορεύω ὑπό ὁ νόμος βρῶμα , ὁ δέ ἔνιοι ἡμέρα . ἕκαστος ὁ ἴδιος νόος πληροφορέω . οὖον καθολικός οὗτος τολεῖσιν · οὐδέ γάρ περί ὁ θεῖον δόγμα οὗτος κελεύω φρονέω . ἀναθεματίζω γάρ ὁ τἀναντία ὁ ἀλήθεια διδάσκω ἀνέχω . « εἰμί τις γάρ , φημί , ἐγώ εὐαγγελίζω παρά ὅς παραλαμβάνω , ἀνάθεμα ἵστημι . » περι μόνος τοίνυν ὁ ἔδεσμα ὁ ἕκαστος διάνοια
theodoretus.interpretatio-in-xiv-epistulas-sancti-pauli pg082_0118.1
A τὴν ἐξουσίαν ἀπένειμα . Τοῦτο γὰρ τοῖ καὶ μέχρι τοῦ παρόντος ἐν ταῖς Ἐκκλησίαις · τὸ ἔθος μεμένηκε · καὶ ὁ μὲν ἀσπάζεται τὴν ἐγχράτειαν , ὁ δὲ πάντων ἀδεῶς μεταλαμβάνει τῶν ἐδωδίων 10 · καὶ οὐτὲ οὗτος ἐκεῖνον κρίνει 11 , οὔτε ἐκεῖνος ἐπιτιμᾷ τούτῳ , ἀλλὰ τῷ νόμῳ τῆς ὁμονοίας λαμπρύνονται .
Lemmas: A ὁ ἐξουσία ἀπονέμω . οὗτος γάρ τοῖ καί μέχρι ὁ πάρειμι ἐν ὁ ἐκκλησία · ὁ ἔθος μένω · καί ὁ μέν ἀσπάζομαι ὁ ἐγχράω , ὁ δέ πᾶς ἀδεῶς μεταλαμβάνω ὁ ἐδωδίων 10 · καί οὔτε οὗτος ἐκεῖνος κρίνω 11 , οὔτε ἐκεῖνος ἐπιτιμάω οὗτος , ἀλλά ὁ νόμος ὁ ὁμόνοια λαμπρύνω .
theodoretus.interpretatio-in-xiv-epistulas-sancti-pauli pg082_0118.2
ζ . Ὁ φρονῶν τὴν ἡμέραν , Κυρίῳ φρονεῖ · καὶ ὁ μὴ φρονῶν τὴν ἡμέραν , Κυρίῳ οὐ φρονεῖ · καὶ ὁ ἐσθίων , Κυρίῳ ἐσθίει · εὐχαριστεῖ γὰρ τῷ Θεῷ · καὶ ὁ μὴ ἐσθίων , Κυρίῳ οὐκ ἐσθίει , καὶ εὐχαριστεῖ τῷ Θεῷ . Συγκαταβατικῶς ταῦτα λέγει , τὴν συμφωνίαν τῇ Ἐκκλησίᾳ πραγματευόμενος . Οὐδὲ φησίν , ὁ τῶν ἄλων Θεὸς τὸν τῶν ἐσθιόντων καὶ τὸν τῶν οὐκ ἐσθιόντων σκοπῶν · καὶ οὐ τῷ ἔργῳ μόνῳ προσέχει , ἀλλὰ καὶ τῇ τοῦ γινωμένου διάνοιαν ἐκ-ετάζει .
Lemmas: ζ . ὁ φρονέω ὁ ἡμέρα , κύριος φρονέω · καί ὁ μή φρονέω ὁ ἡμέρα , κύριος οὖον φρονέω · καί ὁ ἐσθίω , κύριος ἐσθίω · εὐχαριστέω γάρ ὁ Θεός · καί ὁ μή ἐσθίω , κύριος οὐ ἐσθίω , καί εὐχαριστέω ὁ Θεός . συγκαταβατικώς οὗτος λέγω , ὁ συμφωνία ὁ ἐκκλησία πραγματεύομαι . οὐδέ φημί , ὁ ὁ Ἄλων θεός ὁ ὁ ἐσθίω καί ὁ ὁ οὐ ἐσθίω σκοπός · καί οὖον ὁ ἔργον μόνος προσέχω , ἀλλά καί ὁ ὁ γινωμένος διάνοια ἐκ-ετάζει .
theodoretus.interpretatio-in-xiv-epistulas-sancti-pauli pg082_0118.3
η . Οὐδὲς γὰρ ἡμῶν ἑαυτῷ ζῇ , καὶ οὐδὲὶς ἡμῶν ἑαυτῷ ἀποθνῄσκει . Ἐὰν τε γὰρ ζῶμεν , τῷ Κυρίῳ ζῶμεν · ἐὰν τε ἀποθνήσκωμεν , τῷ Κυρίῳ ἀποθνήσκομεν . Ἐὰν τε οὖν ζῶμεν , ἐὰν τε ἀποθνήσκωμεν , τοῦ Κυρίου ἐσμέν . Οὐχ ἑαυτὸν ἑαυτῷν κύριον , τῆς ἡγοριζόμεν . Καὶ ζῶντες οὖν τοῦ Κυρίου ἐσμέν , καὶ ἀποθνήσκοντες τοῦ Κυρίου ἐσμέν . Ἄντὶ τοῦ · Οὔτε σὺ ἐκεῖνον δεσπόζεις , οὔτε ἐκεῖνος σοῦ · ἕνα γὰρ πάντες ἔχομεν Κύριον .
Lemmas: ὁ . Οὐδή γάρ ἐγώ ἑαυτοῦ ζῶ , καί οὐδείς ἐγώ ἑαυτοῦ ἀποθνῄσκω . ἐάν τε γάρ ζῶ , ὁ κύριος ζῶ · ἐάν τε ἀποθνῄσκω , ὁ κύριος ἀποθνῄσκω . ἐάν τε οὖν ζῶ , ἐάν τε ἀποθνῄσκω , ὁ κύριος εἰμί . οὐχ ἑαυτοῦ ἑαυτοῦ κύριος , ὁ ἡγοριζόμεν . καί ζῶ οὖν ὁ κύριος εἰμί , καί ἀποθνῄσκω ὁ κύριος εἰμί . ἀντί ὁ · οὔτε σύ ἐκεῖνος δεσπόζω , οὔτε ἐκεῖνος σύ · εἷς γάρ πᾶς ἔχω κύριος .
theodoretus.interpretatio-in-xiv-epistulas-sancti-pauli pg082_0118.4
θ . Εἰς τοῦτο γὰρ Χριστὸς καὶ ἀπέθανε , καὶ ἀνέστη , καὶ ἀνέστησε , ἵνα καὶ νεκρῶν καὶ ζώντων κυριεύσῃ . Ἐκεῖνός ἐστιν ὁ πάντων Δεσπότης , ὁ δοὺς ἑαυτὸν ὑπὲρ ἡμῶν τῷ θανάτῳ , ὁ καταλύσας τοῦ θανάτου τὸ κράτος , καὶ πᾶσιν ἡμῖν ἐπαγγελλάμενος τὴν ἀνάστασιν . Αὐτῷ τοίνυν ὑποκείμεθα , ὡς παρ’ αὐτοῦ δεξάμενοι τὴν ζωήν .
Lemmas: θ . εἰς οὗτος γάρ Χριστός καί ἀποθνῄσκω , καί ἀνίστημι , καί ἀνίστημι , ἵνα καί νεκρός καί ζῶ κυριεύω . ἐκεῖνος εἰμί ὁ πᾶς Δεσπότης , ὁ δίδωμι ἑαυτοῦ ὑπέρ ἐγώ ὁ θάνατος , ὁ καταλύω ὁ θάνατος ὁ κράτος , καί πᾶς ἐγώ ἐπαγγέλλω ὁ ἀνάστασις . αὐτός τοίνυν ὑπόκειμαι , ὡς παρά αὐτός δέχομαι ὁ ζωή .
theodoretus.interpretatio-in-xiv-epistulas-sancti-pauli pg082_0118.5
i . Σὺ δὲ τί κρίνεις τὸν ἀδελφόν σου ; Τῷ Ἰουδαίῳ ταῦτα λέγει12 . Πάντες γὰρ παραστησόμεθα τῷ βήματι τοῦ Χριστοῦ . Εἰς καὶ βεβαίον τὸν λόγον Γραφικῇ μαρτυρίᾳ .
Lemmas: i . σύ δέ τίς κρίνω ὁ ἀδελφός σύ ; ὁ Ἰουδαῖος οὗτος λέγω . πάνετες γάρ παρίστημι ὁ βῆμα ὁ Χριστός . εἰς καί βέβαιος ὁ λόγος γραφικός μαρτυρία .
theodoretus.interpretatio-in-xiv-epistulas-sancti-pauli pg082_0118.6
Γέγραπται γὰρ ( ἱα’ . ) Ζῷ γὰρ 13 ἐγώ , λέγει Κύριος , ὅτι ἐμοὶ κάμψει πᾶν γόνυ , καὶ πᾶσα γλῶσσα ἐξομολογήσεται τῷ Θεῷ . Ἐκεῖνός ἡμῶν κριτής , ἐκεῖνος ἡμῶν δικαστής , ἐκεῖνῳ τῷ βήματι παραστήναι ἡμᾶς ἀνάγκη . Ἡ μέντοι προφητικῇ μαρτυρίᾳ τῆς τοῦ Μονογενοῦς θεότητος διδάσκει τὸ ὕψος . Εἰρηκὼς γὰρ διὰ τοῦ Προφήτου · « Ἐγὼ Θεὸς προαιώνιος , καὶ ἐγὼ Θεὸς πρῶτος , καὶ ἐγὼ μετὰ ταῦτα , καὶ εἰς τὸ ἐπέρχόμενον ἐγώ εἰμι · καὶ « Ἐμπροσθέν μου οὐκ ἐγένετο ἄλλος Θεός , καὶ μετ’ ἐμὲ οὐκ ἔστιν , καὶ πλὴν ἐμοῦ οὐκ ἔστι · » καὶ « Δίκαιος καὶ σωτὴρ οὐκ ἔστι παρ’ ἐμοῦ · » τότε ἐπήγαγε · « Κατ’ ἐμαυτοῦ ὤμοσα , λέγει Κύριος , ὅτι ἐμοὶ κάμψει πᾶν γόνυ , καὶ πᾶσα γλῶσσα ἐξομολογήσεται τῷ Θεῷ . » Ἄλλ’ ἐπὶ τὰ συνεχῆ τῆς ἐρμηνείας βαδίσωμεν .
Lemmas: γράφω γάρ ( ἰά . ) ζῶ γάρ 13 ἐγώ , λέγω Κύριος , ὅτι ἐγώ κάμπτω πᾶς γόνυ , καί πᾶς γλῶσσα ἐξομολογέω ὁ Θεός . ἐκεῖνος ἐγώ κριτής , ἐκεῖνος ἐγώ δικαστής , ἐκεῖνος ὁ βῆμα παρίστημι ἐγώ ἀνάγκη . ὁ μέντοι προφητικός μαρτυρία ὁ ὁ Μονογενώ θεότης διδάσκω ὁ ὕψος . ἐρῶ γάρ διά ὁ Προφήτου · « ἐγώ θεός προαιώνιος , καί ἐγώ θεός πρῶτος , καί ἐγώ μετά οὗτος , καί εἰς ὁ ἐπέρχομαι ἐγώ εἰμί · καί « ἔμπροσθεν ἐγώ οὐ γίγνομαι ἄλλος Θεός , καί μετά ἐγώ οὐ εἰμί , καί πλήν ἐγώ οὐ εἰμί · » καί « Δίκαιος καί σωτήρ οὐ εἰμί παρά ἐγώ · » τότε ἐπάγω · « κατά ἐμαυτοῦ ὄμνυμι , λέγω Κύριος , ὅτι ἐγώ κάμπτω πᾶς γόνυ , καί πᾶς γλῶσσα ἐξομολογέω ὁ Θεός . » ἄλλος ἐπί ὁ συνεχής ὁ ἑρμηνεία βαδίζω .
theodoretus.interpretatio-in-xiv-epistulas-sancti-pauli pg082_0118.7
iβ . Ἄρα οὖν ἕκαστος ἡμῶν περὶ ἑαυτοῦ λόγον δώσει τῷ Θεῷ . Ἐπειδὴ τὸ Δεσποτικὸν ὑπέδειξε δι -
Lemmas: iβ . ἄρας οὖν ἕκαστος ἐγώ περί ἑαυτοῦ λόγος δίδωμι ὁ Θεός . ἐπεί ὁ δεσποτικός ὑποδείκνυμι Ζεύς -
theodoretus.interpretatio-in-xiv-epistulas-sancti-pauli pg082_0119.1
A καστηριον , ἀναγκαίως παρήνενε μὴ ἀλλήλους κρίνειν , ἀλλ᾽ ἐκείνην ἀναμένειν τὴν ψῆφον . Τοῦτο γὰρ πάλιν ἐπῆγαγε .
Lemmas: A καστηριον , ἀναγκαῖος παραινέω μή ἀλλήλων κρίνω , ἀλλά ἐκεῖνος ἀναμένω ὁ ψῆφος . οὗτος γάρ πάλιν ἐπάγω .
theodoretus.interpretatio-in-xiv-epistulas-sancti-pauli pg082_0119.2
ιγ . Μὴκέτι οὖν ἀλλήλους κρίνωμεν . ἀλλὰ τοῦτο κρίνατε μᾶλλον , τὸ μὴ τιθέναι πρόσκομμα ἢ σκάνδαλον τῷ ἀδελφῷ . Ἐνταῦθα πρὸς τοὺς ἐξ ἑθνῶν ἀποτείνεταί , μὴ συγκαθιόντας τῇ ἀσθενείᾳ τῶν ἐξ ᾿Ιουδαίων πιστευκότων , ἀλλ᾽ ἄκραν ἀρετὴν ὑπεληφότας εἶναι , καὶ ζῆλον θερμόν , τὴν ἀδιάφορον τῶν ἐδωδίων μετᾶληψιν . Καὶ πρῶτον μὲν διδάσκει , ὡς οὐδὲν τούτων ἐναγὲς καὶ ἀκάθαρτον . Λέγει δὲ οὕτως :
Lemmas: ιγʹ . μηκέτι οὖν ἀλλήλων κρίνω . ἀλλά οὗτος κρίνω μᾶλλον , ὁ μή τίθημι πρόσκομμα ἢ σκάνδαλον ὁ ἀδελφός . ἐνταῦθα πρός ὁ ἐκ ἔθνος ἀποτείνω , μή συγκαθίημι ὁ ἀσθένεια ὁ ἐκ Ἰουδαῖος πιστεύω , ἀλλά ἄκρος ἀρετή ὑπολαμβάνω εἰμί , καί ζῆλος θερμός , ὁ ἀδιάφορος ὁ ἐδωδίων μετάληψις . καί πρῶτος μέν διδάσκω , ὡς οὐδείς οὗτος ἐναγής καί ἀκάθαρτος . Λέγος δέ οὕτως :
theodoretus.interpretatio-in-xiv-epistulas-sancti-pauli pg082_0119.3
ιδ . Οἶδα καὶ πέπεισμαι ἐν Κυρίῳ ᾿Ιησοῦ , ὅτι οὐδὲν κοινὸν δι᾽ αὐτοῦ . ᾿Αναγκαίως τὸ , ἐν Κυρίῳ ᾿Ιησοῦ , προστέθεικε διὰ τὴν ᾿Ιουδαίων ἀσθένειαν . Β ᾿Ινα γὰρ μὴ λέγωσι · Σὺ τίς ὢν ἀντινομοθετεῖς Μωσῇ 16 ; τὸν Μωϋσέως Δεσπότην εἰς μέσον προήγαγε 17 , διδάσκων ὡς αὐτὸς τὰς νομικὰς παρατηρήσεις ἐπαυσε , καὶ οὐδὲν ἐᾶσε νομίζειν ἀκάθαρτον ἔδεσμα . Τὸ γὰρ , δι᾽ αὐτοῦ , τούτεστι , διὰ τὴν εὐαγγελικὴν αὐτοῦ νομοθέσιαν . Αὐτὸς γὰρ καὶ πρὸς τὸν μακάριον ἔφη Πέτρον : ᾿Α ὁ Θεὸς ἐκαθάρισε , σὺ μὴ κοίνου . Εἰ μὴ τῷ λογιζομένῳ τι κοινὸν εἶναι , ἐκεῖνι κοινόν . Εἰ δὲ τις νομίζων ἀκάθαρτον εἶναι τὸδε τὸ ἔδεσμα , τούτου μεταλαμβάνει , ἀκάθαρτόν ἐστιν , οὐ διὰ τὴν φύσιν , ἀλλὰ διὰ τὸν τοῦ μεταλαμβάνοντος λογισμόν . Οὕτω ταῦτα διακρινυσάμενος ( sic ) , πάλιν ἐπιμέμφεται τοὺς ἐξ ἑθνῶν , μὴ φέροντας τὴν ᾿Ιουδαίων ἀσθένειαν .
Lemmas: ιδʹ . οἶδα καί πείθω ἐν κύριος ᾿ιειμαι , ὅτι οὐδείς κοινός διά αὐτός . ᾿Αναγκαίως ὁ , ἐν κύριος ᾿ιειμαι , προστίθημι διά ὁ Ἰουδαῖος ἀσθένεια . Β ᾿Ινα γάρ μή λέγω · σύ τίς εἰμί ἀντινομοθετέω Μωσῆς 16 ; ὁ Μωϋσῆς δεσπότης εἰς μέσος προάγω 17 , διδάσκω ὡς αὐτός ὁ νομικός παρατήρησις παύω , καί οὐδείς ἐάω νομίζω ἀκάθαρτος ἔδεσμα . ὁ γάρ , διά αὐτός , τουτέστι , διά ὁ εὐαγγελικός αὐτός νομοθεσία . αὐτός γάρ καί πρός ὁ μακάριος φημί Πέτρος : ᾿Α ὁ θεός καθαρίζω , σύ μή κοινόω . εἰμί μή ὁ λογίζομαι τίς κοινός εἰμί , ἐκεῖνος κοινός . εἰμί δέ τις νομίζω ἀκάθαρτος εἰμί ὅδε ὁ ἔδεσμα , οὗτος μεταλαμβάνω , ἀκάθαρτος εἰμί , οὖον διά ὁ φύσις , ἀλλά διά ὁ ὁ μεταλαμβάνω λογισμός . οὕτως οὗτος διακρίνω ( sic ) , πάλιν ἐπιμέμφομαι ὁ ἐκ ἔθνος , μή φέρω ὁ Ἰουδαῖος ἀσθένεια .
theodoretus.interpretatio-in-xiv-epistulas-sancti-pauli pg082_0119.4
C ιε . Εἰ δὲ διὰ βρώμα ὁ ἀδελφός σου λυπεῖται , οὐκέτι κατὰ ἀγάπην περιπατεῖς . Ἠύξησε 18 τῆς ἀγάπης τὸ ἔγκλημα , τὸν ἐκεῖνα μετιόντα γυμνώσας . Εἶτα μειζόνως δείκνυσι τὴν ἀτοπίαν τοῦ γινομένου 19 . Μὴ τῷ βρώματί σου ἐκεῖνον ἀπόλλυε , ὑπὲρ οὗ Χριστὸς ἀπέθανεν . Ὑπὲρ ἐκείνου 20 τὸν θάνατον ὁ Δεσπότης Χριστὸς κατεδέξατο · σὺ δὲ 21 οὐ βούλῃ τῇ τῆς βρώσεως ἀποχῇ ζωὴν αὐτῷ πραγματεύσασθαι , ἀλλὰ τῇ μεταλήψει τεκταίνῃ 22 τὸν θάνατον .
Lemmas: C εἶμι . εἰμί δέ διά βρῶμα ὁ ἀδελφός σύ λυπέω , οὐκέτι κατά ἀγάπη περιπατέω . αὐξάνω 18 ὁ ἀγάπη ὁ ἔγκλημα , ὁ ἐκεῖνος μέτειμι1 γυμνόω . εἶτα μέγας δείκνυμι ὁ ἀτοπία ὁ γίγνομαι 19 . μή ὁ βρῶμα σύ ἐκεῖνος ἀπόλλυμι , ὑπέρ ὅς Χριστός ἀποθνῄσκω . ὑπέρ ἐκεῖνος 20 ὁ θάνατος ὁ Δεσπότης Χριστός καταδέχομαι · σύ δέ 21 οὖον βούλομαι ὁ ὁ βρῶσις ἀποχή ζωή αὐτός πραγματεύομαι , ἀλλά ὁ μεταλαμβάνω τεκταίνομαι 22 ὁ θάνατος .
theodoretus.interpretatio-in-xiv-epistulas-sancti-pauli pg082_0119.5
ιζ . Μὴ βλασφημησθῶ οὖν ὑμῶν τὸ ἀγαθόν . Μετ᾽ εὐφημίας πάλιν τὸ ἔγκλημα · ἀγαθὸν γὰρ τὴν πίστιν καλεῖ . ᾿Επαίνῳ σου , φησι , τὴν πίστιν , ἀλλ᾽ οὐ βούλομαι αὐτὴν βλάβης αἰτίαν καὶ βλασφημίας γενέσθαι .
Lemmas: ιζʹ . μή βλασφημέω οὖν σύ ὁ ἀγαθός . μετά Εὐφημία πάλιν ὁ ἔγκλημα · ἀγαθός γάρ ὁ πίστις καλέω . ᾿Επαίνῳ σύ , φημί , ὁ πίστις , ἀλλά οὖον βούλομαι αὐτός βλάβη αἴτιος καί βλασφημία γίγνομαι .
theodoretus.interpretatio-in-xiv-epistulas-sancti-pauli pg082_0119.6
D ιζ . Οὐ γὰρ ἐστιν ἡ βασιλεία τῶν οὐρανῶν βρώσις καὶ πόσις , ἀλλὰ δικαιοσύνη , καὶ εἰρήνη , καὶ χαρὰ ἐν Πνεύματι ἀγίῳ . Μὴ γὰρ δι νομίζετε τοῦτο εἶναι κατόρθωμα μέγιστον , καὶ τῆς τῶν οὐρανῶν πρὸξενον βασιλείας . ᾿Η γὰρ ἀληθὴς ταύτην προξενεῖ δικαιοσύνη , καὶ ἡ κατὰ τὴν εἰρήνην καὶ τὴν ἀγάπην συμφωνία τε καὶ σπουδή , ἐξ ὧν φύεται ἡ κατὰ Θεὸν εὐφροσύνη .
Lemmas: D ιζʹ . οὖον γάρ εἰμί ὁ βασίλειος ὁ οὐρανός βρῶσις καί πόσις , ἀλλά δικαιοσύνη , καί εἰρήνη , καί χαρά ἐν πνεῦμα ἅγιος . μή γάρ Ζεύς νομίζω οὗτος εἰμί κατόρθωμα μέγας , καί ὁ ὁ οὐρανός Πρόξενος βασίλεια . ᾿Η γάρ ἀληθής οὗτος προξενέω δικαιοσύνη , καί ὁ κατά ὁ εἰρήνη καί ὁ ἀγάπη συμφωνία τε καί σπουδή , ἐκ ὅς φύω ὁ κατά θεός Εὐφρόσυνος .
theodoretus.interpretatio-in-xiv-epistulas-sancti-pauli pg082_0120.1
η' Ὁ γὰρ ἐν τούτοις δουλεύων τῷ Χριστῷ εὐάρεστος τῷ Θεῷ , καὶ δόκιμος τοῖς ἀνθρώποις . Ταῦτα γὰρ καὶ ὁ τῶν ὅλων Θεὸς ἀπαιτεῖ παρ' ἡμῶν · ταῦτα καὶ τοῖς ἀνθρώποις τὴν ὠφελείαν προσφέρει . Ἐπιστημῆνασθαι μέντοι προσῆκει , ὡς τὸ τῷ Χριστῷ δουλεύειν εὐάρεστον εἶπεν εἶναι τῷ τῶν ὅλων Θεῷ . Εἰ δὲ τὸ δουλεύειν τῷ Χριστῷ εὐάρεστον τῷ Θεῷ , καὶ τὸ τιμᾶν ὅρα τὸν Χριστὸν εὐάρεστον τῷ Θεῷ . Οὐκοῦν καὶ τὸ βλασφημεῖν τὸν Χριστὸν , καὶ σμικρύνειν αὐτοῦ τὴν ἀξίαν ἐπιχειρεῖν , ἀπαρέσκον τῷ τῶν ὅλων Θεῷ .
Lemmas: ἤ ὁ γάρ ἐν οὗτος δουλεύω ὁ Χριστός εὐάρεστος ὁ Θεός , καί δόκιμος ὁ ἄνθρωπος . οὗτος γάρ καί ὁ ὁ ὅλος θεός ἀπαιτέω παρά ἐγώ · οὗτος καί ὁ ἄνθρωπος ὁ ὠφέλεια προσφέρω . Ἐπιστημῆνασθαι μέντοι προσήκω , ὡς ὁ ὁ Χριστός δουλεύω Εὐάρεστον εἶπον εἰμί ὁ ὁ ὅλος Θεός . εἰμί δέ ὁ δουλεύω ὁ Χριστός Εὐάρεστον ὁ Θεός , καί ὁ τιμάω ὁράω ὁ Χριστός Εὐάρεστον ὁ Θεός . οὐκοῦν καί ὁ βλασφημέω ὁ Χριστός , καί σμικρύνω αὐτός ὁ ἄξιος ἐπιχειρέω , ἀπαρέσκω ὁ ὁ ὅλος Θεός .
theodoretus.interpretatio-in-xiv-epistulas-sancti-pauli pg082_0120.2
θ' Ἄρα οὖν τὰ τῆς εἰρήνης διώκωμεν , καὶ τὰ τῆς οἰκοδομῆς τῆς εἰς ἀλλήλους . Προσῆκει τοίνυν ἡμᾶς πάντων προτιμᾶν τὴν ἐπωχολὴ συμφωνίαν , καὶ τῆς ἀλλήλων ὠφελείας ἕνεκα πάντα ποιεῖν . Μὴ ἕνεκεν βρώματος κατάλυε τὸ ἔργον τοῦ Θεοῦ . Ἔργον τοῦ Θεοῦ ὁ Κύριος εἶπε τὸ εἰς αὐτὸν πιστεύειν . Τοῦτο γὰρ ἐστι , φησί , τὸ ἔργον τοῦ Θεοῦ , ἵνα πιστεύσητε εἰς ὃν ἀπέστειλεν ἐκεῖνος . Ἐπεὶδὴ τοίνυν εἰκὼς ἦν , καὶ ἀποστήναι τῆς πίστεως , τῶν Ἰουδαίων τινὰς , τὰ ὀνειδὴ μὴ φέροντας τῶν ἐξ ἐθνῶν πιστευόντων , εἰκῶς ἦν , Μὴ ἕνεκεν βρώματος κατάλυε τὸ ἔργον τοῦ Θεοῦ . Ἴνα δὲ πάλιν μὴ πρᾶξιν ἐντεῦθεν οἱ ἐξ Ἰουδαίων λάβωσι κρατῦναι τοῦ νόμου τὴν φυλαχὴν , προμηθεῖται καὶ τούτου , καὶ φησί ·
Lemmas: ὁ ἄρας οὖν ὁ ὁ εἰρήνη διώκω , καί ὁ ὁ οἰκοδομεύς ὁ εἰς ἀλλήλων . προσήκω τοίνυν ἐγώ πᾶς προτιμάω ὁ ἐπωχολὴ συμφωνία , καί ὁ ἀλλήλων ὠφέλεια ἕνεκα πᾶς ποιέω . μή ἕνεκα βρῶμα καταλύω ὁ ἔργον ὁ Θεός . ἔργον ὁ Θεός ὁ Κύριος εἶπον ὁ εἰς αὐτός πιστεύω . οὗτος γάρ εἰμί , φημί , ὁ ἔργον ὁ Θεός , ἵνα πιστεύω εἰς ὅς ἀποστέλλω ἐκεῖνος . ἐπειδή τοίνυν ἔοικα εἰμί , καί ἀφίστημι ὁ πίστις , ὁ Ἰουδαῖος τις , ὁ ὄνειδος μή φέρω ὁ ἐκ ἔθνος πιστεύω , ἵημι εἰμί , μή ἕνεκα βρῶμα καταλύω ὁ ἔργον ὁ Θεός . ἵνα δέ πάλιν μή πρᾶξις ἐντεῦθεν ὁ ἐκ Ἰουδαῖος λαμβάνω κρατύνω ὁ νόμος ὁ φυλαχη , προμηθέομαι καί οὗτος , καί φημί ·
theodoretus.interpretatio-in-xiv-epistulas-sancti-pauli pg082_0120.3
ι' Πάντα μὲν καθαρά . Οὐδὲν , φησί , τούτων τῶν ἐδωδιμῶν φύσει ἀκάθαρτον . Ἀλλὰ κακὸν τῷ ἀνθρώπῳ , τῷ διὰ προσκόμματος ἐσθίοντι . Σοὶ μέντοι βλάβη ἡ μετλήψις φέρει , ἐπειδὴ τῆς τοῦ πέλας ἀμείλειας ὠφελείας , καὶ καταπρονοεῖς βλαπτόμενον θεωρῶν .
Lemmas: εἷς Πάν μέν καθαρός . οὐδείς , φημί , οὗτος ὁ ἐδώδιμος φύσις ἀκάθαρτος . ἀλλά κακός ὁ ἄνθρωπος , ὁ διά πρόσκομμα ἐσθίω . σοί μέντοι βλάβη ὁ μετλήψις φέρω , ἐπεί ὁ ὁ πέλας ἀμέλεια ὠφέλεια , καί καταπρονοεω βλάπτω θεωρός .
theodoretus.interpretatio-in-xiv-epistulas-sancti-pauli pg082_0120.4
ια' Καλὸν τὸ μὴ φαγεῖν κρέα , καὶ μὴ πιεῖν οἶνον , μηδὲ ἐν ᾧ ὁ ἀδελφὸς σου προσκοπτεται , ἢ σκανδαλίζεται , ἢ ἀσθενεῖ . Ἐγὼ δὲ οὐ μόνον κρεῶν , ἀλλὰ καὶ οἴνου μηδαμῶς μεταλαμβάνειν παραγγύω , εἴπερ ἄρα τούτω λύβην τινὰ τοῦ πέλας ἐργάζεται .
Lemmas: ἰά κηλόν ὁ μή ἐσθίω κρέας , καί μή πίνω οἶνος , μηδέ ἐν ὅς ὁ ἀδελφός σύ προσκόπτω , ἢ σκανδαλίζω , ἢ ἀσθενής . ἐγώ δέ οὖον μόνος κρέας , ἀλλά καί οἶνος μηδαμῶς μεταλαμβάνω παραγγύω , εἴπερ ἄρα οὗτος λύβη τις ὁ πέλας ἐργάζομαι .