theodoretus.interpretatio-in-xii-prophetas-minores pg081_0897.1
Ἰωάν . » Πάλιν ὁ προφήτης εἰς μικροψυχίαν καὶ ὀδύνην ἐπανῆλθε μείζονα , καὶ καθίστατο τῆς ζωῆς τὸν θάνατον προαιρούμενος . Ἄλλ᾽ αὐθὶς ὁ καὶ τῶν ἁμαρτωλῶν κηδεύμενος καὶ τῶν δικαίων προοχθούμενος , ἤρετο τὸν προφήτην , εἰ λίαν ἐπὶ τῇ κολοκύνθῃ λελύπηται · τοῦ δὲ τοῦτο πάσχειν ὁμολογήσαντος , ὡς καὶ θάνατον τοῦτου γε εἶνεκα τῆς ζωῆς προτιμῶμεν , φησὶν ὁ Θεός , χρήματι κριτῇ · σκόπτησον τοίνυν , εἰ δίκαιον , σὲ μὲν ὑπὲρ τῆς κολοκύνθης ἀλγεῖν , τῆς οὐ γεγένεσαι γεωργός ( οὐτε γὰρ ἐφύτευσας , οὔτε ἡρέδευσας , ἀλλ᾽ ὑπὸ τὴν ἑω γενομένη , σκιώχθης τῇ ὑστεραίᾳ καὶ ἡλίῳ γεγένεθαι παρανόλωμα ) , ἐμὲ δὲ ἀφειδῶς τοιαύτῃ χρήσασθαι πόλει , ἧν᾽ ἐμοῦ τὸ εἶναι λαβοῦση , ἐν ᾗ κατοικοῦσι πλείους τῆς δώδεκα μυριάδες ἀνθρώπων , οἵτινες οὐκ ἐγνώσαν δεξιὰν αὐτῶν , ἢ ἀριστερὰν αὐτῶν , καὶ κτήνη πολλά . Τοῦτο τοίνυν λογιζόμενος , θαύμασον τὴν φιλανθρωπίαν , ὡς τὸ εὐλόγον ἔχουσαν . Τὸ δὲ , « Οὐκ ἐγνώσαν δεξιὰν αὐτῶν ἢ ἀριστερὰν αὐτῶν , » τινὲς ἐπὶ ἀπλότητος ἐξείληφασιν · ἐμοὶ δὲ δοκεῖ τὸ πλήθος τῶν κατοικοῦντων νέων αἰνιττεσθαι · καὶ τὸ σκοπὸν · ὃ τῶν εἰρημένων πρὸς ταύτην ἡμᾶς ποδηγεῖ τὴν διάνοιαν . Εἰ γὰρ οὐκ ἔδει , φησὶ , δεξάσθαι τὴν τῶν ἁμαρτωλῶν μετάνοιαν , ἔχρῃν γοῦν οἴχθον τινα λαβεῖν τοσούτων μυριάδων , οἷς διὰ τὸ νέον τῆς ἡλικίας , οὐ τῆς δεξιᾶς καὶ ἀριστερᾶς χειρὸς ἡ γνώσις ἐνετέθη . Πρὸς δὲ τούτοις καὶ κτήνη νικῶντα τὸν ἀριθμὸν ἡ πόλις · ἔχει , οὐδεμιᾶν οὐδὲ αὐτὰ δίκην ὑπὲρ ἁμαρτημάτων ὀφείλοντα . Ὄσπερ οὖν τὰ κτήνη διὰ τοῦτο προστέθεικεν , οὕτω καὶ τὴν ἄωρον ἡλικίαν · ὡς μήτε τούτων , μήτε ἐκείνων , ποινὴν ὑπὲρ ἁμαρτημάτων ἐνδίκως εἰσπραττομένων . Τῆς μὲν οὖν προφητείας τοῦτο τὸ τέλος . Ἡμεῖς δὲ τὸν ἀγαθὸν ἡμῶν Δεσπότην ὑμνήσωμεν , ὃς οὐ βουλόμενος τοῦ ἁμαρτωλοῦ τὸν θάνατον , ὡς τὸ ἐπιστρέφαι καὶ ζῆν αὐτόν , καὶ λυπεῖν ἔστιν ὅτε τοὺς ἁγίους ἄνδρας ἀνέχεται , καὶ μὴ βουλομένων αὐτῶν ὀρέγει τὸν ἔλεον . Οὕτως Ἠλίας τοῦ πᾶν τὴν ὕετην ἐπισχόντος , αὐτὸς οἷόν τις πρεσβευτὴς παραγίνεται πρὸς τὸν δοῦλον , « Πορεύθητι , λέγων , καὶ δεῦρο τῷ Ἀχαὰβ , καὶ δώσω τὴν ὕετὸν ἐπὶ προσώπου τῆς γῆς . » Τοσαύτης τοιγαροῦν ἡμερότητος ἀπολαύοντες , ταῖς εὐεργεσίαις ἀρμόττουσαν τὴν γνώμην ἐπιδείξωμεθα , καὶ κατὰ τοὺς θεοὺς αὐτοῦ πολιτευώμεθα νόμους , ἵνα δρεψώμεθα τοὺς ἀγαθοὺς τούτων καὶ ἐπεράστους καρπούς , χάριτι τοῦ Κυρίου
Lemmas: ἰωή . » πάλιν ὁ προφήτης εἰς μικροψυχία καί ὀδύνη ἐπανέρχομαι μείζων , καί καθίστημι ὁ ζωή ὁ θάνατος προαιρέω . ἄλλος αὐθίς ὁ καί ὁ ἁμαρτωλός κηδεύω καί ὁ Δίκαιος προέχω , ἔρομαι ὁ προφήτης , εἰμί λίαν ἐπί ὁ κολοκύνθη λυπέω · ὁ δέ οὗτος πάσχω ὁμολογέω , ὡς καί θάνατος οὗτος γε ἕνεκα ὁ ζωή προτιμάω , φημί ὁ Θεός , χρῆμα κριτής · σκόπτησον τοίνυν , εἰμί Δίκαιος , σύ μέν ὑπέρ ὁ κολοκύνθη ἀλγέω , ὁ οὖον γίγνομαι γεωργός ( οὐ γάρ φυτεύω , οὔτε ηρεδευσος , ἀλλά ὑπό ὁ εἰμί γίγνομαι , σκιοιγω ὁ ὑστεραῖος καί ἥλιος γίγνομαι παρανόλωμα ) , ἐγώ δέ ἀφειδής τοιοῦτος χράω πόλις , εἶμαι ἐγώ ὁ εἰμί λαμβάνω , ἐν ὅς κατοικέω πλείων ὁ δώδεκα μυριάς ἄνθρωπος , ὅστις οὐ γιγνώσκω δεξιά αὐτός , ἢ ἀριστερός αὐτός , καί κτῆνος πολύς . οὗτος τοίνυν λογίζομαι , θαυμάζω ὁ φιλανθρωπία , ὡς ὁ εὔλογος ἔχω . ὁ δέ , « οὐ γιγνώσκω δεξιά αὐτός ἢ ἀριστερός αὐτός , » τις ἐπί απλοτητη ἐκλαμβάνω · ἐγώ δέ δοκέω ὁ πλήθος ὁ κατοικέω νέος αἰνίσσομαι · καί ὁ σκοπός · ὅς ὁ εἴρω πρός οὗτος ἐγώ ποδηγέω ὁ διάνοια . εἰμί γάρ οὐ ἐσθίω , φημί , δέχομαι ὁ ὁ ἁμαρτωλός μετάνοια , χρή γοῦν οἴγω τις λαμβάνω τοσοῦτος μυριάς , ὅς διά ὁ νέος ὁ ἡλικία , οὖον ὁ δεξιός καί ἀριστερός χείρ ὁ γνῶσις ἐντίθημι . πρός δέ οὗτος καί κτῆνος Νίκη ὁ ἀριθμός ὁ πόλις · ἔχω , οὐδείς οὐδέ αὐτός δίκη ὑπέρ ἁμάρτημα ὀφείλω . ὅσπερ οὖν ὁ κτῆνος διά οὗτος προστίθημι , οὗτος καί ὁ ἄωρος ἡλικία · ὡς μήτε οὗτος , μήτε ἐκεῖνος , ποινή ὑπέρ ἁμάρτημα ἔνδικος εἰσπράσσω . ὁ μέν οὖν προφητεία οὗτος ὁ τέλος . ἐγώ δέ ὁ ἀγαθός ἐγώ δεσπότης ὑμνέω , ὅς οὖον βούλομαι ὁ ἁμαρτωλός ὁ θάνατος , ὡς ὁ ἐπιστρέφω καί ζῶ αὐτός , καί λυπέω εἰμί ὅτε ὁ ἅγιος ἀνήρ ἀνέχω , καί μή βούλομαι αὐτός ὀρέγω ὁ ἔλεος . οὕτως Ἠλίας ὁ πᾶς ὁ ὕω ἐπέχω , αὐτός οἷος τις πρεσβευτής παραγίγνομαι πρός ὁ δοῦλος , « πορεύω , λέγω , καί δεῦρο ὁ Ἀχαάβ , καί δίδωμι ὁ ὕω ἐπί πρόσωπον ὁ γῆ . » τοσοῦτος τοιγάρ ἡμερότης ἀπολαύω , ὁ εὐεργεσία ἀρμόζω ὁ γνώμη ἐπιδείκνυμι , καί κατά ὁ θεός αὐτός πολιτεύω νόμος , ἵνα δρέπω ὁ ἀγαθός οὗτος καί ἐπέραστος καρπός , χάρις ὁ κύριος