theodoretus.interpretatio-in-danielem 4.vers_1
ναβουχοδονόσορ sic ? ὁ βασιλεὺς πᾶσι τοῖς λαοῖς , φυλαῖς γλώσσαις , τοῖς οἰκοῦσιν ἐν πάσῃ τῇ γῇ , εἰρήνη ὑμῖν πληθυνθείη . προὔργου νομίζω , πρότερον τὴν ὑπόθεσιν τῆσδε τῆς ἐπιστολῆς καὶ τὴν αἰτίαν διεξελθεῖν , εἶθ’ οὕτως τὴν ἑρμηνείαν ποιήσασθαι . ὁ ναβουχοδονόσορ τῆς ἀσίας ἁπάσης κεκρατηκὼς καὶ τὴν αἴγυπτον δὲ ὑφ’ ἑαυτὸν ποιησάμενος , καὶ αἰθίοπας τοὺς πρὸς αἴγυπτον χειρωσάμενος ὠμῶς μὲν λίαν καὶ ἀπηνῶς ἐχρήσατο τοῖς ὑπηκόοις , εἰς τοσαύτην δὲ ἤλασεν ἀλαζονείαν , ὡς νομίζειν οὐ μόνον τῶν καλουμένων θεῶν , ἀλλὰ καὶ αὐτοῦ τοῦ ὄντως θεοῦ μείζων εἶναι καὶ δυνατώτερος . τοῦτον δὲ αὐτοῦ τὸν ἀπληστότατον τῦφον , οὐ μόνον ὁ θεσπέσιος διδάσκει δανιὴλ , ἀλλὰ καὶ ὁ θειότατος ἡσαίας ὁ προφήτης , μᾶλλον δὲ αὐτὸς ὁ τῶν ὅλων θεὸς διὰ τοῦ προφήτου φθεγγόμενος οὕτως · οὐαὶ ἀσσυρίοις ἡ ῥάβδος τοῦ θυμοῦ μου καὶ ὀργῆς μού ἐστιν ἐν ταῖς χερσὶν αὐτῶν · τὴν ὀργήν μου εἰς ἔθνος ἄνομον ἀποστελῶ καὶ ἐν τῷ ἐμῷ λαῷ συντάξω ποιῆσαι σκῦλα καὶ προνομήν , καὶ καταπατεῖν τὰς πόλεις καὶ θεῖναι αὐτὰς εἰς κονιορτόν . ὃ δὲ λέγει τοιοῦτόν ἐστι · θρήνων μέν εἰσιν ἄξιοι ἀσσύριοι μυρίων ὄντες ἐργάται κακῶν · ἀλλ’ ὅμως τούτοις διακόνοις εἰς τὰς κατὰ τῶν ἁμαρτωλῶν χρήσομαι τιμωρίας , οἷόν τινα ῥάβδον κολαστικὴν τούτους τοῖς παρανομοῦσιν ἐπάξω · οὐ τοῖς ἄλλοις δὲ μόνον ἀνθρώποις , ἀλλὰ καὶ τῷ προσαγορευομένῳ μου λαῷ . ἐπάξω δὲ , διὰ τὴν πολλὴν αὐτοῦ ἀσέβειαν , καὶ παρανομίαν , καὶ τάς τε πόλεις αὐτῶν διὰ τούτων καθελῶ καὶ τὰ ἐν ταῖς πόλεσι σκῦλα τούτων γενέσθαι παρασκευάσω . ἐγὼ μὲν οὖν , οἷόν τινι δημίῳ τῷ ἀσσυρίῳ χρώμενος , δίκας δι’ αὐτοῦ τοὺς παρανομοῦντας εἰσπράττομαι . αὐτὸς δέ , φησίν , οὐχ οὕτως ἐνεθυμήθη , καὶ τῇ ψυχῇ οὐχ οὕτως λελόγισται · ἀλλὰ ἀπαλλάξει ὁ νοῦς αὐτοῦ , καὶ τοῦ ἐξολοθρεῦσαι ἔθνη οὐκ ὀλίγα καὶ ἐὰν εἴπωσιν αὐτῷ σὺ μόνος εἶ ἄρχων καὶ ἐρεῖ · οὐκ ἔλαβον τὴν χώραν τὴν ἐπάνω βαβυλῶνος καὶ χαλάνης , οὗ ὁ πύργος ᾠκοδομήθη , καὶ ἔλαβον ἀραβίαν , καὶ δαμασκὸν καὶ σαμάρειαν ; ὃν τρόπον ταύτας ἔλαβον , καὶ πάσας τὰς χώρας λήψομαι . διὰ τούτων μὲν οὖν τὴν ἀλαζονείαν , αὐτοῦ δήλην πεποίηκεν . εἶτα προαγορεύει τὰ καταληψόμενα τὴν ἱερουσαλὴμ κακά , ὑποδείκνυσι δὲ καὶ τὰς τῆς τιμωρίας αἰτίας · ὀλολύξατε γάρ , φησί τὰ γλυπτὰ ἐν ἱερουσαλὴμ καὶ ἐν σαμαρείᾳ ὃν τρόπον γὰρ ἐποίησα ἐν σαμαρείᾳ καὶ τοῖς χειροποιήτοις αὐτῆς , οὕτω ποιήσω καὶ ἐν ἱερουσαλὴμ καὶ τοῖς εἰδώλοις αὐτῆς . μεμαθήκαμεν δέ , ὅτι τῆς ἱερουσαλὴμ σενναχηρεὶμ ὁ τῶν ἀσσυρίων οὐ περιεγένετο βασιλεύς , ὁ δὲ ναβουχοδονόσορ εἰς βαβυλῶνα τὰ βασίλεια μεταθεὶς καὶ βασιλικὴν ἐκείνην ἀποφήνας πόλιν μετὰ τὴν τῆς νινευὶ κατάλυσιν , ἐπεστράτευσε τῇ ἰουδαίᾳ , καὶ τὴν ἱερουσαλὴμ πεποιηκὼς τοὺς μὲν πλείστους τῶν οἰκητόρων ἀνεῖλε , τοὺς δὲ λοιποὺς ἐξανδραποδίσας αἰχμαλώτους ἀπήγαγεν · ὡς εἶναι δῆλον κἀντεῦθεν , ὡς μίαν οἶδεν ἡ θεία γραφὴ τὴν ἀσσυρίων καὶ βαβυλωνίων βασιλείαν καὶ ἐκ τῶν ἐπαγομένων δὲ τοῦτο ῥᾴδιόν ἐστι καταμαθεῖν . ἔσται γὰρ , φησίν , ὅταν συντελέσῃ κύριος ποιῶν πάντα ἐν τῷ ὄρει σιὼν καὶ ἐν ἱερουσαλὴμ , ἐπάξει κύριος ἐπὶ τὸν νοῦν τὸν μέγαν τὸν ἄρχοντα τῶν ἀσσυρίων , καὶ ἐπὶ τὸ ὕψος τῆς δόξης τῶν ὀφθαλμῶν αὐτοῦ . ἐτιμωρήσατο δὲ τὴν ἱερουσαλὴμ ὁ θεός , οὐ διὰ τοῦ σενναχηρεὶμ , ὃς τῶν ἀσσυρίων ἐβασίλευσεν , ἀλλὰ διὰ τοῦ ναβουχοδονόσορ . ὁ μὲν γὰρ , οὐ μόνον οὐκ ἐπόρθησε τὴν πόλιν , ἀλλὰ καὶ ἅπασαν ἀπολωλεκὼς τὴν στρατείαν , ἀπέδρα μόνος , καὶ οἴκοι τὴν σφαγὴν παρὰ τῶν υἱῶν ἐδέξατο . ὁ δὲ ναβουχοδονόσορ καὶ τὴν πόλιν καθεῖλε , καὶ ἐνέπρησε τὸν θεῖον νεὼν καὶ τὸν λαὸν ἀπήγαγε δορυάλωτον . διδάσκει τοίνυν ἡμᾶς ἡ θεία γραφὴ , ὅτι μετὰ τὸ συντελέσαι κύριον ποιοῦντα πάντα ἐν τῷ ὄρει σιὼν καὶ ἐν ἱερουσαλήμ , ἃ ἠπείλησε λέγων · ὀλολύξατε τὰ γλυπτὰ ἐν ἱερουσαλήμ , ὃν τρόπον γὰρ ἐποίησα σαμαρείᾳ καὶ τοῖς εἰδώλοις αὐτῆς οὕτω ποιήσω καὶ τῇ ἱερουσαλὴμ καὶ τοῖς χειροποιήτοις αὐτῆς . ἐπάξει , φησὶ , κύριος ἐπὶ τὸν νοῦν τὸν μέγαν τὸν ἄρχοντα τῶν ἀσσυρίων . καὶ οὐ λέγει τῶν βαβυλωνίων , ἀλλὰ τῶν ἀσσυρίων · μία γὰρ τούτων κἀκείνων ἡ βασιλεία . νοῦν δὲ μέγαν καλεῖ διὰ τὸ ὑψηλὸν καὶ ἀλαζονικὸν τῶν βουλευμάτων · διὸ καὶ εἰκότως ἐπάγει · καὶ ἐπὶ τὸ ὕψος τῆς δόξης τῶν ὀφθαλμῶν αὐτοῦ . καὶ οὐχ ἁπλῶς ἔφη · τῆς δόξης αὐτοῦ . ἀλλὰ τῆς δόξης τῶν ὀφθαλμῶν αὐτοῦ · τουτέστιν , ὡς ἄνθρωπος ὢν ὑψηλότατός τε καὶ μέγιστος εἶναι φαντάζεται . εἶπε γάρ · ἐν τῇ ἰσχύι μου ποιήσω , καὶ ἐν τῇ σοφίᾳ τῆς συνέσεώς μου ἀφελῶ ὅρια ἐθνῶν καὶ τὴν ἰσχὺν αὐτῶν προνομεύσω , καὶ σείσω πόλεις κατοικουμένας , καὶ τὴν οἰκουμένην ὅλην καταλήψομαι τῇ χειρί μου ὡς νοσσιάν · καὶ ὡς καταλελειμμένα ὠὰ ἀρῶ , καὶ οὐκ ἔσται , ὃς διαφεύξεταί με , ἢ ἀντείπῃ μοι . οὕτω γυμνώσας τῶν λογισμῶν τοῦ ἀσσυρίου τὸν τῦφον , ἐλέγχει τῶν ἐνθυμημάτων τὸ μάταιον , καὶ διδάσκει , ὡς οὐδὲν ἂν τῶν ὑπ’ αὐτοῦ γεγονότων ἐγένετο μὴ τοῦ θεοῦ συγχωρήσαντος , καὶ βουληθέντος δίκας τῆς ἀσεβείας εἰσπράξασθαι τοὺς ταῦτα ὑπ’ αὐτοῦ πεπονθότας . οὗ χάριν εἰκότως ἐπάγει · μὴ δοξασθήσεται ἀξίνη ἄνευ τοῦ κόπτοντος ἐν αὐτῇ sic ? , ἢ ὑψωθήσεται πρίων ἄνευ τοῦ ἕλκοντος αὐτόν ; ὡσαύτως ἐάν τις ἄρῃ ῥάβδον ἢ ξύλον . καθάπερ γάρ φησιν ἀδύνατον αὐτομάτως ἀξίνην ἢ πρίονα ἢ ῥάβδον κινηθῆναι · τηνικαῦτα γὰρ τούτων ἕκαστον ἐνεργεῖ , ἡνίκα ἄν τις τῇ χειρὶ χρησάμενος κινῆσαι ταῦτα θελήσειεν · οὕτω καὶ σύ , τῆς ἐμῆς παραχωρησάσης σοι προμηθείας , πεποίηκας ἃ πεποίηκας διὰ τὴν τῶν πεπονθότων παρανομίαν . μὴ τοίνυν νόμιζε τῇ οἰκείᾳ καὶ δυνάμει ταῦτα κατορθωκέναι . εἰ δὲ οὐ βούλει ταῦτα σωφρόνως μαθεῖν , καὶ τὴν ἀλαζονικὴν ὀφρὺν καταλῦσαι , τῇ πείρᾳ μαθήσῃ ὅτι ταῦθ’ οὕτως ἔχει . ἀποστελεῖ γὰρ κύριος σαβαὼθ εἰς τὴν σὴν τιμὴν ἀτιμίαν καὶ εἰς τὴν σὴν δόξαν πῦρ καιόμενον καυθήσεται . καὶ ἐν ἑτέρῳ δὲ χωρίῳ πάλιν τοιαῦτά φησιν ὁ θεὸς πρὸς τὸν προφήτην · καὶ λήψῃ τὸν θρῆνον τοῦτον ἐπὶ τὸν βασιλέα βαβυλῶνος καὶ ἐρεῖς ἐν τῇ ἡμέρᾳ ἐκείνῃ · πῶς ἀναπέπαυται ὁ ἀπαιτῶν ; καὶ ἀναπέπαυται ὁ ἐπισπουδαστής ; συνέτριψεν ὁ θεὸς τὸν ζυγὸν τῶν ἁμαρτωλῶν , τὸν ζυγὸν τῶν ἀρχόντων , πατάξας ἔθνος θυμῷ πληγῇ ἀνιάτῳ . εἶτα δείκνυσι τὴν τῆς οἰκουμένης εὐφροσύνην · πᾶσα ἡ γῆ φησι μετ’ εὐφροσύνης καὶ τὰ ξύλα τοῦ λιβάνου εὐφρανθήσονται ἐπὶ σοί · καὶ ἡ κέδρος τοῦ λιβάνου · ἀφ’ οὗ σὺ κεκοίμησαι , οὐκ ἀνέβη ὁ κόπτων ἡμᾶς . τροπικῶς δὲ ταῦτα λέγει καὶ κέδρους τοῦ λιβάνου προσαγορεύει , ἢ τὸν ἰσραὴλ ἐπίσημον ὄντα καὶ ἔνδοξον ἢ τοὺς λαμπροὺς ἐν ἀξιώμασι · καὶ βασιλεύειν πεπιστευμένους . καὶ μετὰ βραχέα , κωμωδῶν αὐτοῦ τὸν τῦφον , καὶ τὴν τῆς ἀλαζονείας διδάσκων κατάλυσιν · πῶς ἐξέπεσέ φησιν ἐκ τοῦ οὐρανοῦ ὁ ἑωσφόρος , ὁ πρωὶ ἀνατέλλων συνετρίβη ἐπὶ τὴν γῆν ὁ ἀποστέλλων πρὸς πάντα τὰ ἔθνη ; σὺ δὲ εἶπας ἐν τῇ διανοίᾳ σου · εἰς τὸν οὐρανὸν ἀναβήσομαι καὶ ἐπάνω τῶν ἀστέρων θήσω τὸν θρόνον μου · καθιῶ ἐν ὄρει ὑψηλῷ ἐπὶ τὰ ὄρη τὰ ὑψηλὰ πρὸς βορρᾶν , ἀναβήσομαι ἐπάνω τῶν νεφελῶν καὶ ἔσομαι ὅμοιος τῷ ὑψίστῳ . εἶτα δείκνυσι τῆς ἀνθρωπίνης εὐημερίας τὸ ἐπίκηρον · σὺ δέ φησιν ὁ ταῦτα λογίσασθαι τετολμηκὼς εἰς ᾅδην καταβήσῃ καὶ εἰς τὰ θεμέλια τῆς γῆς . οἱ ἰδόντες σε θαυμάσουσιν ἐπὶ σοὶ καὶ ἐροῦσιν · οὗτος ὁ ἄνθρωπος ὁ παροξύνων τὴν γῆν , ὁ σείων βασιλεῖς , ὁ θεὶς τὴν γῆν ὅλην ἔρημον καὶ τὰς πόλεις αὐτῆς καθεῖλε · τοὺς ἐν ἐπαγωγῇ οὐκ ἠλέησε · πάντες οἱ βασιλεῖς τῶν ἐθνῶν ἐκοιμήθησαν ἐν τιμῇ , ἄνθρωπος ἐν τῷ οἴκῳ αὑτοῦ · σὺ δὲ ῥιφήσῃ ἐν τοῖς ὄρεσιν , ὡς νεκρὸς ἐβδελυγμένος μετὰ πολλῶν τεθνηκότων ἐκκεκεντημένων μαχαίρᾳ , καταβαινόντων εἰς ᾅδην . καὶ ἵνα μὴ πάσας τὰς περὶ αὐτοῦ προφητείας παραγαγὼν ἀποκνήσω τῷ μήκει , τούς τε νῦν ἀκούοντας καὶ τοὺς εἰς ὕστερον τούτοις ἐντευξομένους εἰς ἐκεῖνα παραπέμψας , τοὺς γνῶναι τὸν τῦφον αὐτοῦ καὶ τὴν ὠμότητα βουλομένους , ἐπὶ τὸ προκείμενον ἐπανάξω τὸν λόγον . τοῦτον τοίνυν ὁ τῶν ὅλων θεὸς εἰς εὐσέβειαν ποδηγῆσαι θελήσας , πολλὰ πολλάκις αὐτῷ σωτήρια προσενήνοχε φάρμακα , καὶ πρῶτον μὲν ἐν τῷ δευτέρῷ τῆς βασιλείας ἔτει , ὄναρ αὐτῷ τὴν εἰκόνα ἐκείνην ὑπέδειξεν , εἶτα τῇ λήθῇ τοῦ ἐνυπνίου εἰς χρείαν τοῦ προφήτου κατέστησεν ἔπειτα διὰ τῆς ἑρμηνείας τὰς τῶν βασιλέων διαδοχὰς ἔδειξεν ἀκριβῶς , τῆς ἀνθρωπίνης εὐημερίας ὑποδεικνὺς τὸ βραχὺ καὶ ἐπίκηρον . καὶ παραυτίκα μὲν ὠφέλειαν ἐδέξατο , καὶ τὸ ἄμετρον σέβας τῷ δανιὴλ προσενήνοχεν ὡς θεῷ γὰρ λιβανωτὸν αὐτῷ καὶ σπονδὰς προσενεχθῆναι προσέταξεν . ἀλλὰ πάλιν , οὐ πολλοῦ διελθόντος χρόνου τὴν εἰκόνα ἐκείνην ἀνέστησε , καὶ ἅπαντας τοὺς ὑπηκόους προσκυνεῖν αὐτὴν κατηνάγκασε , καὶ τοὺς τὴν εὐσέβειαν προτετιμηκότας , τῇ ἀπλήστως τραφείσῃ πυρᾷ παραδέδωκεν . ἀλλὰ πάλιν ὁ ἀγαθὸς δεσπότης μακροθυμίᾳ χρησάμενος δίκας μὲν αὐτὸν τῆς τε ἀλαζονείας καὶ τῆς θηριωδίας οὐκ εἰσεπράξατο , τὴν δὲ θείαν αὐτοῦ δύναμιν ὑποδείκνυσι , τοὺς εὔνους θεράποντας τῆς φλογὸς ἐκείνης ἐλευθερώσας . πάλιν δὲ ὀλίγην ἐκεῖθεν ὠφέλειαν δεξάμενος , ὑμνεῖ μὲν τὸν τῶν ὅλων θεόν , ἀπειλεῖ δὲ τὴν ἐσχάτην τιμωρίαν τοῖς βλάσφημόν τι κατ’ αὐτοῦ φθεγγομένοις · ἀλλ’ εὐθὺς καὶ παραυτίκα καὶ ἐν αὐτῷ τῷ ἐνιαυτῷ , λήθῃ παντελεῖ τὴν μεγίστην ταύτην παραδοὺς θαυματουργίαν ἐπιστρατεύει τοῖς ἱεροσολύμοις , καὶ καθαιρεῖ μὲν τὰ τῆς πόλεως τείχη , πυρπολεῖ δὲ τὸν ἅγιον τοῦ θεοῦ νεών , κατατολμᾷ δὲ τῶν τούτου ἀδύτων , καὶ πάντα συλήσας τὰ ἀναθήματα εἰς τὴν βαβυλῶνα σὺν τοῖς αἰχμαλώτοις ἀπήνεγκεν . ὅτι δὲ κατὰ τοῦτον ἐπεστράτευσε τὸν καιρόν , καὶ ὁ μακάριος ἡμᾶς διδάσκει ἱερεμίας οὑτωσὶ λέγων · ὁ λόγος ὁ γενόμενος πρὸς ἱερεμίαν παρὰ κυρίου ἐν τῷ ἐνιαυτῷ τῷ δεκάτῳ σεδεκίου βασιλέως ἰούδα , οὗτος ἐνιαυτὸς ὄγδοος καὶ δέκατος τῷ ναβουχοδονόσορ τῷ βασιλεῖ βαβυλῶνος καί δυναμις βασιλέως βαβυλῶνος ἐχαράκωσεν ἐν ἱερουσαλήμ . καὶ τῆς εἰκόνος δὲ τὸ διήγημα συγγράφων ὁ μακάριος δανιὴλ τοῦτον τέθεικε τὸν χρόνον · ἔτους ὀκτωκαιδεκάτου ναβουχοδονόσορ ὁ βασιλεὺς ἐποίησεν εἰκόνα χρυσῆν · ὡς εἶναι δῆλον , ὅτι ἐν ἀρχῇ τοῦ ἔτους ἀπῄτησε τὴν τῆς εἰκόνος προσκύνησιν · εἶτα τὴν στρατιὰν προπέμψας ἠκολούθησε καὶ αὐτός , περιεγένετο δὲ τῆς ἱερουσαλὴμ ἑνδεκάτῳ μὲν ἔτει τῆς βασιλείας σεδεκίου , ἐννεακαιδεκάτῳ δὲ τῆς ἑαυτοῦ βασιλείας . ἐπειδὴ τοίνυν οὐδεμίαν οὐδαμόθεν ὁ δείλαιος ἐδέξατο ὠφέλειαν ἀγανακτήσας ὁ τῶν ὅλων θεὸς δεδίττεται μὲν αὐτὸν πρότερον δι’ ἐνυπνίου , εἶτα διὰ τοῦ δανιὴλ τὰ διὰ τοῦ ἐνυπνίου σημαινόμενα δῆλα ποιεῖ . καὶ οὐδὲ οὕτως εὐθὺς ἐπάγει τὴν τιμωρίαν , ἀλλὰ προσφέρει μὲν αὐτῷ συμβουλὴν καὶ παραίνεσιν διὰ τοῦ δανιὴλ , ἐνιαυτὸν δὲ ὅλον τὴν μετάνοιαν ἀναμένων . ὡς δὲ οὐδεμίαν ἰατρείαν ἐκ τῆς μακροθυμίας ἠθέλησε δρέψασθαι , ἃ ἠπείλησεν ἐπιφέρει κακά . τιμωρεῖται δὲ αὐτὸν οὐχ ἁπλῶς , ἀλλὰ τὸν ἀλαζόνα νοῦν ἐκεῖνον τὸν τὰ ὑπὲρ φύσιν ὀνειροπολήσαντα , φρενοβλαβείᾳ παίει καὶ παραπληξίᾳ . εἶτα θηριώδη γενόμενον ἐξελαθῆναι παρασκευάζει , καὶ τὰς ἐρήμους οἰκεῖν ἐπὶ χρόνῳ μακρῷ . ἔπειτα αἴσθησιν παρασκευάζει αὐτὸν λαβεῖν τῶν κατεχόντων δεινῶν · οὔτε γὰρ ἦν οἷόν τε αὐτὸν ὠφέλειαν δρέψασθαι ἀναισθήτως καὶ ἀναλγήτως παντελῶς διακείμενον . οὕτως ἀνανεύσας ἐκεῖνος ἐπιγινώσκει μὲν τὰς ὀξυθεοῦόπους τοῦ βίου μεταβολὰς θρηνεῖ δὲ καὶ ὀλοφύρεται τὴν οἰκείαν ἀβελτηρίαν , ὁμολογεῖ δὲ τὴν τοῦ θεοῦ βασιλείαν ἀδιάδοχον εἶναι , εἰς ἅπαντας διαμένουσαν τοὺς αἰῶνας ταῦτα τῇ πείρᾳ διδαχθεὶς , πάλιν διὰ τὴν ἄῤῥητον τοῦ θεοῦ φιλανθρωπίαν εἰς τὴν οἰκείαν ἐπανελήλυθε βασιλείαν · ἀδικεῖν δὲ νομίσας ἅπαντας τοὺς ἀνθρώπους , εἰ κρύψειε τοῦ θεοῦ τὴν προμήθειαν δι’ ἐπιστολῆς πᾶσι τοῖς κατὰ τὴν οἰκουμένην ὑπηκόοις ἐξηγεῖται τήν τε προτέραν εὐημερίαν · καὶ τὴν συμβᾶσαν δυσκληρίαν · εἶτα τὴν μεταμέλειαν , δι’ ἧς τὸν δεσπότην ἐξιλεώσατο . ἡ μὲν οὖν τῆς ἐπιστολῆς ὑπόθεσις αὕτη · διὰ πλειόνων δὲ αὐτὴν ἐποιησάμην καὶ τὸν τούτου τῦφον ταῖς γραφικαῖς μαρτυρίαις δεῖξαι βουληθεὶς , καὶ τοῦ θεοῦ τῶν ὅλων τὴν περὶ πάντας κηδεμονίαν δήλην ποιῆσαι θελήσας φέρε τοίνυν τῆς κατὰ μέρος ἑρμηνείας ἀρξώμεθα . ναβουχοδονόσορ ὁ βασιλεὺς πᾶσι τοῖς λαοῖς , φυλαῖς , γλώσσαις , τοῖς οἰκοῦσιν ἐν πάσῃ τῇ γῇ εἰρήνη ὑμῖν πληθυνθείη . προσήκει τούτοις ἁρμόσαι τοῖς λόγοις τὴν προφητικὴν ἐκείνην φωνήν · ἀγαθόν μοι ὅτι ἐταπείνωσάς με , ὅπως ἂν μάθω τὰ δικαιώματά σου . τῇ πείρᾳ δὲ καὶ οὗτος διδαχθεὶς σωφρονεῖν , εὐσεβείας ἀπεφάνθη διδάσκαλος , καὶ τὰ οἰκεῖα πάθη φάρμακα πᾶσιν ἀνθρώποις προτίθησι , καὶ οὐ μόνον τοῖς ὑπηκόοις , ἀλλὰ καὶ τοῖς ἔξω τῆς βασιλείας ὑπάρχουσι . καλῶς δὲ σφόδρα καὶ ἁρμοδίως τὴν προσηγορίαν ἐποιήσατο · εἰρήνη ὑμῖν πληθυνθείη τουτέστιν , ἀπείρατοι γένοισθε ὧν ἐπειράθην κακῶν , εἰρήνης ἀπολαύσαντες διατελεῖτε . εἶτα ἐπάγει ·
Lemmas: ναβουχοδονόσορος sic ? ὁ βασιλεύς πᾶς ὁ λαός , Φυλή γλῶσσα , ὁ οἰκέω ἐν πᾶς ὁ γῆ , εἰρήνη σύ πληθύνω . προὔργου νομίζω , πρότερος ὁ ὑπόθεσις ὅδε ὁ ἐπιστολή καί ὁ αἴτιος διεξέρχομαι , εἶτα οὕτως ὁ ἑρμηνεία ποιέω . ὁ ναβουχοδονόσορος ὁ Ἀσία ἅπας κρατέω καί ὁ Αἴγυπτος δέ ὑπό ἑαυτοῦ ποιέω , καί Αἰθίοψ ὁ πρός Αἴγυπτος χειρόομαι ὠμός μέν λίαν καί ἀπηνής χράω ὁ ὑπήκοος , εἰς τοσοῦτος δέ ἐλαύνω ἀλαζονεία , ὡς νομίζω οὖον μόνος ὁ καλέω θεός , ἀλλά καί αὐτός ὁ εἰμί θεός μείζων εἰμί καί δυνατός . οὗτος δέ αὐτός ὁ ἄπληστος τύφω , οὖον μόνος ὁ θεσπέσιος διδάσκω δανιήλ , ἀλλά καί ὁ θεῖος Ἠσαίας ὁ προφήτης , μᾶλλον δέ αὐτός ὁ ὁ ὅλος θεός διά ὁ προφήτης φθέγγομαι οὕτως · οὐαί Ἀσσύριος ὁ ῥάβδος ὁ θυμός ἐγώ καί ὀργή ἐγώ εἰμί ἐν ὁ χείρ αὐτός · ὁ ὀργή ἐγώ εἰς ἔθνος ἄνομος ἀποστέλλω καί ἐν ὁ ἐμός λαός συντάσσω ποιέω σκῦλα καί προνομή , καί καταπατέω ὁ πόλις καί τίθημι αὐτός εἰς κονιορτός . ὅς δέ λέγω τοιοῦτος εἰμί · θρῆνος μέν εἰμί ἄξιος Ἀσσύριος μυρίος εἰμί ἐργάτης κακός · ἀλλά ὅμως οὗτος διάκονος εἰς ὁ κατά ὁ ἁμαρτωλός χράω τιμωρία , οἷος τις ῥάβδος κολαστικός οὗτος ὁ παρανομέω ἐπάγω · οὖον ὁ ἄλλος δέ μόνος ἄνθρωπος , ἀλλά καί ὁ προσαγορεύω ἐγώ λαός . ἐπάγω δέ , διά ὁ πολύς αὐτός ἀσέβεια , καί παρανομία , καί ὁ τε πόλις αὐτός διά οὗτος καθαιρέω καί ὁ ἐν ὁ πόλις σκῦλα οὗτος γίγνομαι παρασκευάζω . ἐγώ μέν οὖν , οἷος τις δήμιος ὁ Ἀσσύριος χράω , δίκη διά αὐτός ὁ παρανομέω εισπράττω . αὐτός δέ , φημί , οὐ οὕτως ἐνθυμέομαι , καί ὁ Ψυχή οὐ οὕτως λογίζομαι · ἀλλά ἀπαλλάσσω ὁ νόος αὐτός , καί ὁ ἐξολοθρεύω ἔθνος οὐ ὀλίγος καί ἐάν εἶπον αὐτός σύ μόνος εἰμί ἄρχω καί εἴρω · οὐ λαμβάνω ὁ χώρα ὁ ἐπάνω Βαβυλών καί χαλαίνω , ὅς ὁ πύργος οἰκοδομέω , καί λαμβάνω Ἀραβία , καί Δαμασκός καί Σαμάρεια ; ὅς τρόπος οὗτος λαμβάνω , καί πᾶς ὁ χώρα λαμβάνω . διά οὗτος μέν οὖν ὁ ἀλαζονεία , αὐτός δῆλος ποιέω . εἶτα προαγορεύω ὁ καταλαμβάνω ὁ Ἱερουσαλήμ κακός , ὑποδείκνυμι δέ καί ὁ ὁ τιμωρία αἴτιος · ὀλολύζω γάρ , φημί ὁ γλυπτός ἐν Ἱερουσαλήμ καί ἐν Σαμάρεια ὅς τρόπος γάρ ποιέω ἐν Σαμάρεια καί ὁ χειροποίητος αὐτός , οὗτος ποιέω καί ἐν Ἱερουσαλήμ καί ὁ εἴδωλον αὐτός . μανθάνω δέ , ὅτι ὁ Ἱερουσαλήμ Σαναχάριβος ὁ ὁ Ἀσσύριος οὖον περιγίγνομαι βασιλεύς , ὁ δέ ναβουχοδονόσορος εἰς Βαβυλών ὁ βασίλεια μετατίθημι καί βασιλικός ἐκεῖνος ἀποφαίνω πόλις μετά ὁ ὁ νινευὶ κατάλυσις , ἐπιστρατεύω ὁ Ἰουδαῖος , καί ὁ Ἱερουσαλήμ ποιέω ὁ μέν πλεῖστος ὁ οἰκήτωρ ἀναιρέω , ὁ δέ λοιπός ἐξανδραποδίζω αἰχμάλωτος ἀπάγω · ὡς εἰμί δῆλος ἐντεῦθεν , ὡς εἷς οἶδα ὁ θεῖος γραφή ὁ Ἀσσύριος καί βαβυλωνία βασίλειος καί ἐκ ὁ ἐπάγω δέ οὗτος ῥᾴδιος εἰμί καταμανθάνω . εἰμί γάρ , φημί , ὅταν συντελέω κύριος ποιέω πᾶς ἐν ὁ ὄρος θεός καί ἐν Ἱερουσαλήμ , ἐπάγω κύριος ἐπί ὁ νόος ὁ μέγας ὁ ἄρχω ὁ Ἀσσύριος , καί ἐπί ὁ ὕψος ὁ δόξα ὁ ὀφθαλμός αὐτός . τιμωρέω δέ ὁ Ἱερουσαλήμ ὁ θεός , οὖον διά ὁ Σαναχάριβος , ὅς ὁ Ἀσσύριος βασιλεύω , ἀλλά διά ὁ ναβουχοδονόσορος . ὁ μέν γάρ , οὖον μόνος οὐ πορθέω ὁ πόλις , ἀλλά καί ἅπας ἀπόλλυμι ὁ στρατεία , ἀποδιδράσκω μόνος , καί οἴκοι ὁ σφαγή παρά ὁ υἱός δέχομαι . ὁ δέ ναβουχοδονόσορος καί ὁ πόλις καθαιρέω , καί ἐμπίμπρημι ὁ θέω ναός καί ὁ λαός ἀπάγω δορυάλωτος . διδάσκω τοίνυν ἐγώ ὁ θεῖος γραφή , ὅτι μετά ὁ συντελέω κύριος ποιέω πᾶς ἐν ὁ ὄρος θεός καί ἐν Ἱερουσαλήμ , ὁ ἀπειλέω λέγω · ὀλολύζω ὁ γλυπτός ἐν Ἱερουσαλήμ , ὅς τρόπος γάρ ποιέω Σαμάρεια καί ὁ εἴδωλον αὐτός οὗτος ποιέω καί ὁ Ἱερουσαλήμ καί ὁ χειροποίητος αὐτός . ἐπάγω , φημί , κύριος ἐπί ὁ νόος ὁ μέγας ὁ ἄρχω ὁ Ἀσσύριος . καί οὖον λέγω ὁ βαβυλωνία , ἀλλά ὁ Ἀσσύριος · εἷς γάρ οὗτος ἐκεῖνος ὁ βασίλειος . νόος δέ μέγας καλέω διά ὁ ὑψηλός καί ἀλαζονικός ὁ βούλευμα · διό καί εἰκότως ἐπάγω · καί ἐπί ὁ ὕψος ὁ δόξα ὁ ὀφθαλμός αὐτός . καί οὐ ἁπλόος φημί · ὁ δόξα αὐτός . ἀλλά ὁ δόξα ὁ ὀφθαλμός αὐτός · τουτέστιν , ὡς ἄνθρωπος εἰμί ὑψηλός τε καί μέγας εἰμί φαντάζω . εἶπον γάρ · ἐν ὁ ἰσχύς ἐγώ ποιέω , καί ἐν ὁ σοφία ὁ σύνεσις ἐγώ ἀφαιρέω ὅριον ἔθνος καί ὁ ἰσχύς αὐτός προνομεύω , καί σείω πόλις κατοικέω , καί ὁ οἰκέω ὅλος καταλαμβάνω ὁ χείρ ἐγώ ὡς νοσσιά · καί ὡς καταλιμπάνω ᾠόν ἀρόω , καί οὐ εἰμί , ὅς διαφεύγω ἐγώ , ἢ ἀντιλέγω ἐγώ . οὗτος γυμνόω ὁ λογισμός ὁ Ἀσσύριος ὁ τύφω , ἔλεγχος ὁ ἐνθύμημα ὁ μάταιος , καί διδάσκω , ὡς οὐδείς εἄν ὁ ὑπό αὐτός γίγνομαι γίγνομαι μή ὁ θεός συγχωρέω , καί βούλομαι δίκη ὁ ἀσέβεια εἰσπράσσω ὁ οὗτος ὑπό αὐτός πάσχω . ὅς χάρις εἰκότως ἐπάγω · μή δοξάζω ἀξίνη ἄνευ ὁ κόπτω ἐν αὐτός sic ? , ἢ ὑψόω πρίων ἄνευ ὁ ἕλκω αὐτός ; ὡσαύτως ἐάν τις ἀείρω ῥάβδος ἢ ξύλον . καθάπερ γάρ φημί ἀδύνατος αὐτόματος ἀξίνη ἢ πρίων ἢ ῥάβδος κινέω · τηνικαῦτα γάρ οὗτος ἕκαστος ἐνεργέω , ἡνίκα ἄν τις ὁ χείρ χράω κινέω οὗτος ἐθέλω · οὗτος καί σῦς , ὁ ἐμός παραχωρέω σύ προμήθεια , ποιέω ὁ ποιέω διά ὁ ὁ πάσχω παρανομία . μή τοίνυν νομίζω ὁ οἰκεῖος καί δύναμις οὗτος κατορθόω . εἰμί δέ οὖον βούλομαι οὗτος σωφρόνως μανθάνω , καί ὁ ἀλαζονικός ὀφρύς καταλύω , ὁ πείρω μανθάνω ὅτι αὐτός οὕτως ἔχω . ἀποστέλλω γάρ κύριος Σαβαώθ εἰς ὁ σός τιμή ἀτιμία καί εἰς ὁ σός δόξα πῦρ καίω καίω . καί ἐν ἕτερος δέ χωρίον πάλιν τοιοῦτος φημί ὁ θεός πρός ὁ προφήτης · καί λαμβάνω ὁ θρῆνος οὗτος ἐπί ὁ βασιλεύς Βαβυλών καί εἴρω ἐν ὁ ἡμέρα ἐκεῖνος · πῶς ἀναπαύω ὁ ἀπαιτέω ; καί ἀναπαύω ὁ ἐπισπουδαστής ; συντρίβω ὁ θεός ὁ ζυγόν ὁ ἁμαρτωλός , ὁ ζυγόν ὁ ἄρχω , πατάσσω ἔθνος θυμός πλήσσω ἀνίατος . εἶτα δείκνυμι ὁ ὁ οἰκέω Εὐφρόσυνος · πᾶς ὁ γῆ φημί μετά Εὐφρόσυνος καί ὁ ξύλον ὁ λίβανος εὐφραίνω ἐπί σύ · καί ὁ κέδρος ὁ λίβανος · ἀπό ὅς σύ κοιμάω , οὐ ἀναβαίνω ὁ κόπτω ἐγώ . τροπικός δέ οὗτος λέγω καί κέδρος ὁ λίβανος προσαγορεύω , ἢ ὁ Ἰσραήλ ἐπίσημος εἰμί καί ἔνδοξος ἢ ὁ λαμπρός ἐν ἀξίωμα · καί βασιλεύω πιστεύω . καί μετά βραχύς , κωμωδός αὐτός ὁ τύφω , καί ὁ ὁ ἀλαζονεία διδάσκω κατάλυσις · πῶς ἐκπίπτω φημί ἐκ ὁ οὐρανός ὁ Ἑωσφόρος , ὁ πρωί ἀνατέλλω συντρίβω ἐπί ὁ γῆ ὁ ἀποστέλλω πρός πᾶς ὁ ἔθνος ; σύ δέ εἶπον ἐν ὁ διάνοια σύ · εἰς ὁ οὐρανός ἀναβαίνω καί ἐπάνω ὁ ἀστήρ τίθημι ὁ θρόνος ἐγώ · καθίζω ἐν ὄρος ὑψηλός ἐπί ὁ ὄρος ὁ ὑψηλός πρός Βορέας , ἀναβαίνω ἐπάνω ὁ νεφέλη καί εἰμί ὅμοιος ὁ ὕψιστος . εἶτα δείκνυμι ὁ ἀνθρώπινος εὐημερία ὁ ἐπικηρος · σύ δέ φημί ὁ οὗτος λογίζομαι τολμάω εἰς ᾍδης καταβαίνω καί εἰς ὁ θεμέλιος ὁ γῆ . ὁ ὁράω σύ θαυμάζω ἐπί σύ καί εἴρω · οὗτος ὁ ἄνθρωπος ὁ παροξύνω ὁ γῆ , ὁ σείω βασιλεύς , ὁ τίθημι ὁ γῆ ὅλος ἐρῆμος καί ὁ πόλις αὐτός καθαιρέω · ὁ ἐν ἐπαγωγή οὐ ἐλεέω · πᾶς ὁ βασιλεύς ὁ ἔθνος κοιμάω ἐν τιμή , ἄνθρωπος ἐν ὁ οἶκος αὐτός · σύ δέ ῥίπτω ἐν ὁ ὄρος , ὡς νεκρός βδελύσσομαι μετά πολύς θνῄσκω ἐκκεντέω μάχαιρα , καταβαίνω εἰς ᾍδης . καί ἵνα μή πᾶς ὁ περί αὐτός προφητεία παράγω ἀποκνέω ὁ μῆκος , ὁ τε νῦν ἀκούω καί ὁ εἰς ὕστερος οὗτος ἐντυγχάνω εἰς ἐκεῖνος παραπέμπω , ὁ γιγνώσκω ὁ τύφω αὐτός καί ὁ ὠμότης βούλομαι , ἐπί ὁ πρόκειμαι ἐπανάγω ὁ λόγος . οὗτος τοίνυν ὁ ὁ ὅλος θεός εἰς εὐσέβεια ποδηγέω ἐθέλω , πολύς πολλάκις αὐτός σωτήριος προσφέρω φάρμακον , καί πρῶτος μέν ἐν ὁ δύο ὁ βασίλεια ἔτος , ὄναρ αὐτός ὁ εἰκών ἐκεῖνος ὑποδείκνυμι , εἶτα ὁ λήθη ὁ ἐνύπνιος εἰς χρεία ὁ προφήτης καθίστημι ἔπειτα διά ὁ ἑρμηνεία ὁ ὁ βασιλεύς διαδοχή δείκνυμι ἀκριβῶς , ὁ ἀνθρώπινος εὐημερία ὑποδείκνυμι ὁ βραχύς καί ἐπικηρος . καί παραυτίκα μέν ὠφέλεια δέχομαι , καί ὁ ἄμετρος σέβας ὁ δανιήλ προσφέρω ὡς θεός γάρ λιβανωτός αὐτός καί σπονδή προσφέρω προστάσσω . ἀλλά πάλιν , οὖον πολύς διέρχομαι χρόνος ὁ εἰκών ἐκεῖνος ἀνίστημι , καί ἅπας ὁ ὑπήκοος προσκυνέω αὐτός καταναγκάζω , καί ὁ ὁ εὐσέβεια προτιμάω , ὁ ἄπληστος τρέφω πυρά παραδίδωμι . ἀλλά πάλιν ὁ ἀγαθός δεσπότης μακροθυμία χράω δίκη μέν αὐτός ὁ τε ἀλαζονεία καί ὁ θηριωδία οὐ εἰσπράσσω , ὁ δέ θεῖος αὐτός δύναμις ὑποδείκνυμι , ὁ Εὔνους θεράπων ὁ φλόξ ἐκεῖνος ἐλευθερόω . πάλιν δέ ὀλίγος ἐκεῖθεν ὠφέλεια δέχομαι , ὑμνέω μέν ὁ ὁ ὅλος θεός , ἀπειλέω δέ ὁ ἔσχατος τιμωρία ὁ βλάσφημος τίς κατά αὐτός φθέγγομαι · ἀλλά εὐθύς καί παραυτίκα καί ἐν αὐτός ὁ ἐνιαυτός , λήθη παντελής ὁ μέγας οὗτος παραδίδωμι θαυματουργία ἐπιστρατεύω ὁ Ἱερουσαλήμ , καί καθαιρέω μέν ὁ ὁ πόλις τεῖχος , πυρπολέω δέ ὁ ἅγιος ὁ θεός νέος , κατατολμάω δέ ὁ οὗτος ἄδυτος , καί πᾶς συλάω ὁ ἀνάθημα εἰς ὁ Βαβυλών σύν ὁ αἰχμάλωτος ἀποφέρω . ὅτι δέ κατά οὗτος ἐπιστρατεύω ὁ καιρός , καί ὁ μακάριος ἐγώ διδάσκω Ἱερεμίας οὑτωσί λέγω · ὁ λόγος ὁ γίγνομαι πρός Ἱερεμίας παρά κύριος ἐν ὁ ἐνιαυτός ὁ δέκατος σεδεκίου βασιλεύς Ἰούδας , οὗτος ἐνιαυτός ὄγδοος καί δέκατος ὁ ναβουχοδονόσορος ὁ βασιλεύς Βαβυλών καί δύναμις βασιλεύς Βαβυλών χαρακόω ἐν Ἱερουσαλήμ . καί ὁ εἰκών δέ ὁ διήγημα συγγράφω ὁ μακάριος δανιήλ οὗτος τίθημι ὁ χρόνος · ἔτος ὀκτωκαιδέκατος ναβουχοδονόσορος ὁ βασιλεύς ποιέω εἰκών χρύσεος · ὡς εἰμί δῆλος , ὅτι ἐν ἀρχή ὁ ἔτος ἀπαιτέω ὁ ὁ εἰκών προσκύνησις · εἶτα ὁ στρατία προπέμπω ἀκολουθέω καί αὐτός , περιγίγνομαι δέ ὁ Ἱερουσαλήμ ἑνδέκατος μέν ἔτος ὁ βασίλεια σεδεκίου , ἐννεακαιδέκατος δέ ὁ ἑαυτοῦ βασίλεια . ἐπεί τοίνυν οὐδείς οὐδαμόθεν ὁ δείλαιος δέχομαι ὠφέλεια ἀγανακτέω ὁ ὁ ὅλος θεός δειδίσσομαι μέν αὐτός πρότερος διά ἐνύπνιος , εἶτα διά ὁ δανιήλ ὁ διά ὁ ἐνύπνιος σημαίνω δῆλος ποιέω . καί οὐδέ οὕτως εὐθύς ἐπάγω ὁ τιμωρία , ἀλλά προσφέρω μέν αὐτός συμβουλή καί παραίνεσις διά ὁ δανιήλ , ἐνιαυτός δέ ὅλος ὁ μετάνοια ἀναμένω . ὡς δέ οὐδείς ἰατρεία ἐκ ὁ μακροθυμία ἐθέλω δρέπω , ὁ ἀπειλέω ἐπιφέρω κακός . τιμωρέω δέ αὐτός οὐ ἁπλόος , ἀλλά ὁ ἀλαζών νόος ἐκεῖνος ὁ ὁ ὑπέρ φύσις ὀνειροπολέω , φρενοβλάβεια παίω καί παραπληξία . εἶτα θηριώδης γίγνομαι ἐξελαύνω παρασκευάζω , καί ὁ ἐρῆμος οἰκέω ἐπί χρόνος μακρός . ἔπειτα αἴσθησις παρασκευάζω αὐτός λαμβάνω ὁ κατέχω δεινός · οὔτε γάρ εἰμί οἷος τε αὐτός ὠφέλεια δρέπω ἀναισθήτως καί ἀνάλγητος παντελῶς διάκειμαι . οὕτως ἀνανεύω ἐκεῖνος ἐπιγιγνώσκω μέν ὁ ὀξυθεοῦόπους ὁ βίος μεταβολή θρηνέω δέ καί ὀλοφύρομαι ὁ οἰκεῖος ἀβελτηρία , ὁμολογέω δέ ὁ ὁ θεός βασίλειος ἀδιάδοχος εἰμί , εἰς ἅπας διαμένω ὁ αἰών οὗτος ὁ πείρω διδάσκω , πάλιν διά ὁ ἄρρητος ὁ θεός φιλανθρωπία εἰς ὁ οἰκεῖος ἐπανέρχομαι βασίλειος · ἀδικέω δέ νομίζω ἅπας ὁ ἄνθρωπος , εἰμί κρύπτω ὁ θεός ὁ προμήθεια διά ἐπιστολή πᾶς ὁ κατά ὁ οἰκέω ὑπήκοος ἐξηγέομαι ὁ τε πρότερος εὐημερία · καί ὁ συμβαίνω δυσκληρία · εἶτα ὁ μεταμέλεια , διά ὅς ὁ δεσπότης ἐξιλεόω . ὁ μέν οὖν ὁ ἐπιστολή ὑπόθεσις οὗτος · διά πλείων δέ αὐτός ποιέω καί ὁ οὗτος τύφω ὁ γραφικός μαρτυρία δείκνυμι βούλομαι , καί ὁ θεός ὁ ὅλος ὁ περί πᾶς κηδεμονία δῆλος ποιέω ἐθέλω φέρω τοίνυν ὁ κατά μέρος ἑρμηνεία ἄρχω . ναβουχοδονόσορος ὁ βασιλεύς πᾶς ὁ λαός , Φυλή , γλῶσσα , ὁ οἰκέω ἐν πᾶς ὁ γῆ εἰρήνη σύ πληθύνω . προσήκω οὗτος ἁρμόζω ὁ λόγος ὁ προφητικός ἐκεῖνος φωνή · ἀγαθός ἐγώ ὅτι ταπεινόω ἐγώ , ὅπως εἄν μανθάνω ὁ δικαίωμα σύ . ὁ πείρω δέ καί οὗτος διδάσκω σωφρονέω , εὐσέβεια ἀποφαίνω διδάσκαλος , καί ὁ οἰκεῖος πάθος φάρμακον πᾶς ἄνθρωπος προτίθημι , καί οὖον μόνος ὁ ὑπήκοος , ἀλλά καί ὁ ἔξω ὁ βασίλεια ὑπάρχω . καλῶς δέ σφόδρα καί ἁρμοδίως ὁ προσηγορία ποιέω · εἰρήνη σύ πληθύνω τουτέστιν , ἀπείρατος γίγνομαι ὅς πειράω κακός , εἰρήνη ἀπολαύω διατελέω . εἶτα ἐπάγω ·