theodoretus.interpretatio-in-danielem 4.vers_37
νῦν οὖν φησὶν ἐγὼ ναβουχοδονόσορ αἰνῶ · καὶ ὑψῶ καὶ δοξάζω τὸν βασιλέα τοῦ οὐρανοῦ , ὅτι πάντα τὰ ἔργα αὐτοῦ ἀληθινὰ καὶ αἱ τρίβοι αὐτοῦ κρίσεις , καὶ πάντας τοὺς πορευομένους ἐν ὑπερηφανίᾳ , δύναται ταπεινῶσαι · λαβὼν γὰρ πεῖραν τῶν λυπηρῶν , εἶτα τούτων ἀπαλλαγεὶς , αἰνῶ καὶ ὑμνῶ τὸν ταῦτα μοι κἀκεῖνα λυσιτελῶς ἐπαγαγόντα , καὶ λίαν σοφῶς · καὶ οἶδα αὐτὸν οὐρανοῦ βασιλέα καὶ τῶν ἁπάντων δεσπότην , ἀληθείᾳ χρώμενον καὶ δικαίως ἅπαντα πρυτανεύοντα , καὶ τοὺς ὑπερηφανίᾳ χρωμένους ταπεινῶσαι δυνάμενον . μαθόντες τοίνυν , ὅπως ὑπερηφανία καὶ τῦφος τοὺς χρωμένους λωβᾶται , καὶ ὡς ὁ τούτοις χαίρων τρυγᾷ καρποὺς οὐκ ἀγαθούς , τὴν μητέρα τῶν ἀγαθῶν ταπεινοφροσύνην κτησώμεθα · τοῦτο γὰρ καὶ ὁ κύριος μακαρίζει τὸ κτῆμα , ὡς πρόσοδον ἔχον τὴν βασιλείαν τῶν οὐρανῶν . μακάριοι γάρ , φησίν οἱ πτωχοὶ τῷ πνεύματι , ὅτι αὐτῶν ἐστιν ἡ βασιλεία τῶν οὐρανῶν . προτίθησι δὲ καὶ ἑαυτὸν ἀρχέτυπον τοῖς ὠφελεῖσθαι βουλομένοις , λέγων · μάθετε ἀπ’ ἐμοῦ , ὅτι πρᾶός εἰμι , καὶ ταπεινὸς τῇ καρδίᾳ . καὶ δεικνὺς , ἡλίκος τούτων ὁ καρπός , εὐθὺς ἐπήγαγε · καὶ εὑρήσετε ἀνάπαυσιν ταῖς ψυχαῖς ὑμῶν . εἰ δὲ τῶν ἁπάντων ὁ ποιητὴς καὶ δεσπότης ταπεινὸν ἑαυτὸν καλεῖ καὶ διὰ τῶν πραγμάτων δείκνυσι , ποίας ἑτέρας συμβουλῆς δεῖται ἄνθρωπος , ὁ χοῦς , ὁ πηλός , ἡ βῶλος , ἡ σποδός , ἡ ματαιότης , τὸ ἄνθος , ὁ χόρτος ; ταῦτα γὰρ ἅπαντα ὑπὸ τῆς θείας γραφῆς προσαγορεύεται . αἰσχυνθῶμεν τοίνυν τὴν τοῦ δεσπότου μετριότητα , ὃς , πλούσιος ὢν , δι’ ἡμᾶς ἐπτώχευσεν , ἵνα ἡμεῖς τῇ ἐκείνου πτωχείᾳ πλουτήσωμεν , καὶ τῆς φύσεως τὸ θνητὸν καταμάθωμεν · καὶ τῆς παρούσης εὐημερίας θεώμενοι τὸ ὀξύρροπον , μηδὲν μὲν ἀλαζονικὸν ἐπὶ τοῖς παροῦσι φρονήσωμεν . γελάσωμεν δὲ μᾶλλον αὐτῶν τὸ εὔτρεπτον καὶ ἀβέβαιον , καὶ ἐπιθυμῶμεν ἐκείνων τυχεῖν τῶν ἀγαθῶν , ἃ διαρκῆ τὴν φύσιν ἔχει καὶ μόνιμον · ὧν γένοιτο πάντας ἡμᾶς ἀπολαῦσαι , χάριτι καὶ φιλανθρωπίᾳ τοῦ κυρίου ἡμῶν ἰησοῦ χριστοῦ , μεθ’ οὗ τῷ πατρὶ δόξα , σὺν τῷ ἁγίῳ πνεύματι , νῦν καὶ ἀεὶ καὶ εἰς τοὺς αἰῶνας τῶν αἰώνων . ἀμήν .
Lemmas: νῦν οὖν φημί ἐγώ ναβουχοδονόσορος αἰνέω · καί ὑψόω καί δοξάζω ὁ βασιλεύς ὁ οὐρανός , ὅτι πᾶς ὁ ἔργον αὐτός ἀληθινός καί ὁ τρίβω αὐτός κρίσις , καί πᾶς ὁ πορεύω ἐν ὑπερηφανία , δύναμαι ταπεινόω · λαμβάνω γάρ πείρω ὁ λυπηρός , εἶτα οὗτος ἀπαλλάσσω , αἰνέω καί ὑμνέω ὁ οὗτος ἐγώ ἐκεῖνος λυσιτελής ἐπάγω , καί λίαν σοφός · καί οἶδα αὐτός οὐρανός βασιλεύς καί ὁ ἅπας δεσπότης , ἀλήθεια χράω καί δικαίως ἅπας πρυτανεύω , καί ὁ ὑπερηφανία χράω ταπεινόω δύναμαι . μανθάνω τοίνυν , ὅπως ὑπερηφανία καί τῦφος ὁ χράω λωβάομαι , καί ὡς ὁ οὗτος χαίρω τρυγάω καρπός1 οὐ ἀγαθός , ὁ μήτηρ ὁ ἀγαθός ταπεινοφροσύνη κτάομαι · οὗτος γάρ καί ὁ κύριος μακαρίζω ὁ κτῆμα , ὡς πρόσοδος ἔχω ὁ βασίλειος ὁ οὐρανός . μακάριος γάρ , φημί ὁ πτωχός ὁ πνεῦμα , ὅτι αὐτός εἰμί ὁ βασίλειος ὁ οὐρανός . προτίθημι δέ καί ἑαυτοῦ ἀρχέτυπος ὁ ὠφελέω βούλομαι , λέγω · μανθάνω ἀπό ἐγώ , ὅτι πρᾶος εἰμί , καί ταπεινός ὁ Καρδία . καί δείκνυμι , ἡλίκος οὗτος ὁ καρπός , εὐθύς ἐπάγω · καί εὑρίσκω ἀνάπαυσις ὁ Ψυχή σύ . εἰμί δέ ὁ ἅπας ὁ ποιητής καί δεσπότης ταπεινός ἑαυτοῦ καλέω καί διά ὁ πρᾶγμα δείκνυμι , Ποίας ἕτερος συμβουλή δήω ἄνθρωπος , ὁ χοῦς , ὁ πηλός , ὁ βῶλος , ὁ σποδός , ὁ ματαιότης , ὁ ἄνθος , ὁ χόρτος ; οὗτος γάρ ἅπας ὑπό ὁ θεῖος γραφεύς προσαγορεύω . αἰσχύνω τοίνυν ὁ ὁ δεσπότης μετριότης , ὅς , πλούσιος εἰμί , διά ἐγώ πτωχεύω , ἵνα ἐγώ ὁ ἐκεῖνος πτωχεία πλουτέω , καί ὁ φύσις ὁ θνητός καταμανθάνω · καί ὁ πάρειμι εὐημερία θεάομαι ὁ ὀξύρροπος , μηδείς μέν ἀλαζονικός ἐπί ὁ πάρειμι φρονέω . γελάω δέ μᾶλλον αὐτός ὁ εὔτρεπτος καί ἀβέβαιον , καί ἐπιθυμέω ἐκεῖνος τυγχάνω ὁ ἀγαθός , ὁ διαρκής ὁ φύσις ἔχω καί μόνιμος · ὅς γίγνομαι πᾶς ἐγώ ἀπολαύω , χάρις καί φιλανθρωπία ὁ κύριος ἐγώ Ἰησοῦς χριστός , μετά ὅς ὁ πατήρ δόξα , σύν ὁ ἅγιος πνεῦμα , νῦν καί ἀεί καί εἰς ὁ αἰών ὁ αἰών . ἀμήν .