theodoretus.haereticarum-fabularum-compendium pg083_0231.1
καὶ τὴν ἑπῆγαγε γάρ . Καὶ ὁ Λόγος ἦν πρὸς τὸν Θεόν , καὶ Θεὸς ἦν ὁ Λόγος . Εἶτα τὸ προοίμιον ἀναλαμβάνει , καὶ φησίν · Ὁὖτος ἦν ἐν ἀρχῇ πρὸς τὸν Θεόν . Καὶ τῷ μὲν κοινῷ τοῦ ὀνόματος τὸ ὁμοούσιον ἐδείξε τῷ δὲ φάναι Θεὸν πρὸς Θεόν , τὸ διάφορον τῶν προσώπων ἐδήλωσε . Τοῦτον καὶ Υἱὸν μονογενῆ , καὶ Ἰησοῦν Χριστὸν πολλάκις ἐκάλεσε . Καὶ ὁ πάνσοφος δὲ Παῦλος οὕτως φησίν · Ὅτε δὲ ἦλθε τὸ πλήρωμα τοῦ χρόνου , ἀπέστειλεν ( 35 ) ὁ Θεὸς τὸν Υἱὸν αὐτοῦ , γενομένον ἐκ γυναικός , γενομένον ὑπὸ νόμου , ἵνα τοὺς ὑπὸ νόμου ἐξαγοράσῃ , ἵνα τὴν υἱοθεσίαν ἀπολάβωμεν . Καὶ πάλιν · Ὅτε δὲ εὐδόκησεν ὁ ἀφορίσας ( 36 ) με ἐκ κοιλίας μητρός μου , καὶ καλέσας διὰ τῆς χάριτος αὐτοῦ , ἀποκαλύψαι τὸν Υἱὸν αὐτοῦ ἐν ἐμοί . Καὶ μυριάδες τοιαύταις χρήσεις ἔστιν εὑρεῖν , δι’ ὧν αὐτὸν καὶ Χριστὸν ὀνομάζουσι , καὶ αἰδίον Υἱόν , καὶ τοῦ Πατρὸς συναίδιον . Τοῦτο ( 37 ) διδάσκων οὖτος αὐτὸς ὁ διδάσκαλος , πρῶτον μὲν αὐτὸν τῶν αἰώνων δείκνυσι ποιητήν . Ἐπἐσχάτου ( 38 ) γάρ , φησὶ , τῶν ἡμερῶν ταύτων ἐλάλησεν ἡμῖν ἐν Υἱῷ , ὃν ἔθετο ( 39 ) κληρονόμον πάντων , δι’ οὗ καὶ τοὺς αἰῶνας ἐποίησεν . Ἐπειδὴ δὲ οἱ τὰ θεία θεοπρεπῶς νοεῖν οὐκ ἐθελόντες οὐκ οἴονται δύνασθαι συναίδιον εἶναι τοῦ Θεοῦ τὸν ἐκ τοῦ Θεοῦ τῷ νόμῳ γὰρ τῆς τῶν ἀνθρώπων φύσεως καὶ τὴν θείαν ὑποκείσθαι φύσιν ἀνόητως νομίζοντας , πρεσβύτερον ὑπειλήφασιν Υἱὸν τῷ Πατέρᾳ · διὰ τινος εἰκόνος ( 40 ) ὁ θεῖος Ἀπόστολος ἐναργῶς ἐπιδείκνυσιν , ὅτι καὶ ἐκ τοῦ Θεοῦ καὶ σὺν Θεῷ ἐστὶν ὁ μονογενὴς Υἱός . Ἀπαύγασμα γὰρ αὐτὸν προσηγόρευσεν δόξης . Τὸ γὰρ ἀπαύγασμα , καὶ ἐκ τοῦ πυρὸς ἔχει τὴν ὑπαρξίν , καὶ τῷ πυρὶ συνυπάρχει · συμπέφυκε γὰρ τῷ πυρὶ τὸ ἀπαύγασμα , καὶ ἡ ἀκτὶς τῷ ἡλίῳ · ἐξ οὗ γὰρ ἥλιος , ἐκεῖ καὶ ἀκτῖνες . Ἄλλ’ αὐτὸς τῶν ἀκτίνων ὁ ἥλιος , καὶ τὸ πῦρ τοῦ ἀπαυγάσματος · οὐ γὰρ ἥλιος ἐξ ἀκτίνων , ἀλλ’ ἀκτῖνες ἐκ τοῦ ἡλίου γεννῶνται , καὶ τὸ ἀπαύγασμα ἐκ τοῦ πυρὸς φύεται . Οὕτως ὁ μονογενὴς Υἱὸς γεγέννηται μὲν ἐκ τοῦ Πατρὸς , σύνεστι ( 41 ) δὲ τῷ νῷ , ὡς ὁ λόγος τῷ γεγεννηκότι , καὶ τὸ ἀπαύγασμα τῷ πυρί . οὐχ ὑφῆρτησεν αὐτὸ καθ’ ἑαυτό , ἀλλ’ ἐν ἐκείνῳ , ἐξ οὗπερ ἔφυ , τὴν ὑπόστασιν ἔχει . Ὁ δὲ Θεὸς Λόγος , τὸ ἀπαύγασμα τῆς δόξης , οὐκ ἐνέργειά τις ἐστὶν ἀνυπόστατος τοῦ Πατρὸς , ἀλλ’ ὑπόστασις ζῶσα , καὶ καθ’ ἑαυτὴν ὑφεστῶσα . Οὐ γὰρ ἀπλῶς Λόγος ὀνόμαται , ἀλλὰ Θεὸς Λόγος · οὐδὲ μόνον ἀπαύγασμα δόξης , ἀλλὰ καὶ χαρακτὴρ ὑποστάσεως . Ἐπειδὴ γὰρ οὐχ οἷόν τε ἦν εἰκόνι μιᾷ σαφῶς διδάξαι τὰ θεία , διὰ πλειόνων εἰκόνων οὕτω πως ταῦτα μαυνθάνομεν . Καὶ τὸ μὲν ἀπαύγασμα τῆς δόξης διδάσκει τὸ συναίδιον ·
Lemmas: καί ὁ ἐπάγω γάρ . καί ὁ Λόγος εἰμί πρός ὁ Θεός , καί θεός εἰμί ὁ Λόγος . εἶτα ὁ προοίμιον ἀναλαμβάνω , καί φημί · οὗτος εἰμί ἐν ἀρχή πρός ὁ Θεός . καί ὁ μέν κοινός ὁ ὄνομα ὁ ὁμοούσιος δείκνυμι ὁ δέ φαίνω θεός πρός Θεός , ὁ διάφορος ὁ πρόσωπον δηλόω . οὗτος καί υἱός μονογενής , καί Ἰησοῦς Χριστός πολλάκις καλέω . καί ὁ πάνσοφος δέ Παῦλος οὕτως φημί · ὅτε δέ ἔρχομαι ὁ πλήρωμα ὁ χρόνος , ἀποστέλλω ( 35 ) ὁ θεός ὁ υἱός αὐτός , γίγνομαι ἐκ γυνή , γίγνομαι ὑπό νόμος , ἵνα ὁ ὑπό νόμος ἐξαγοράζω , ἵνα ὁ υἱοθεσία ἀπολαμβάνω . καί πάλιν · ὅτε δέ εὐδοκέω ὁ ἀφορίζω ( 36 ) ἐγώ ἐκ κοιλία μήτηρ ἐγώ , καί καλέω διά ὁ χάρις αὐτός , ἀποκαλύπτω ὁ υἱός αὐτός ἐν ἐγώ . καί μυριάς τοιοῦτος χρῆσις εἰμί εὑρίσκω , διά ὅς αὐτός καί Χριστός ὀνομάζω , καί ἀΐδιος υἱός , καί ὁ πατήρ συναιδιος . οὗτος ( 37 ) διδάσκω οὗτος αὐτός ὁ διδάσκαλος , πρῶτος μέν αὐτός ὁ αἰών δείκνυμι ποιητής . Ἐπἐσχάτου ( 38 ) γάρ , φημί , ὁ ἡμέρα οὗτος λαλέω ἐγώ ἐν υἱός , ὅς τίθημι ( 39 ) κληρονόμος πᾶς , διά ὅς καί ὁ αἰών ποιέω . ἐπεί δέ ὁ ὁ θεῖος θεοπρεπῶς νοέω οὐ ἐθέλω οὐ οἴομαι δύναμαι συναιδιος εἰμί ὁ Θεός ὁ ἐκ ὁ Θεός ὁ νόμος γάρ ὁ ὁ ἄνθρωπος φύσις καί ὁ θεῖος ὑπόκειμαι φύσις ἀνόητος νομίζω , πρέσβυς ὑπολαμβάνω υἱός ὁ πατήρ · διά τις εἰκών ( 40 ) ὁ θεῖος ἀπόστολος ἐναργής ἐπιδείκνυμι , ὅτι καί ἐκ ὁ Θεός καί σύν Θεός εἰμί ὁ μονογενής υἱός . ἀπαύγασμα γάρ αὐτός προσαγορεύω δόξα . ὁ γάρ ἀπαύγασμα , καί ἐκ ὁ πυρός ἔχω ὁ ὕπαρξις , καί ὁ πῦρ συνυπάρχω · συμφύω γάρ ὁ πῦρ ὁ ἀπαύγασμα , καί ὁ ἀκτίς ὁ ἥλιος · ἐκ ὅς γάρ ἥλιος , ἐκεῖ καί ἀκτίς . ἄλλος αὐτός ὁ ἀκτίς ὁ ἥλιος , καί ὁ πῦρ ὁ ἀπαύγασμα · οὖον γάρ ἥλιος ἐκ ἀκτίς , ἀλλά ἀκτίς ἐκ ὁ ἥλιος γεννάω , καί ὁ ἀπαύγασμα ἐκ ὁ πυρός φύω . οὕτως ὁ μονογενής υἱός γεννάω μέν ἐκ ὁ πατήρ , σύνειμι ( 41 ) δέ ὁ νάω , ὡς ὁ λόγος ὁ γεννάω , καί ὁ ἀπαύγασμα ὁ πῦρ . οὐ ὑφαιρέω αὐτός κατά ἑαυτοῦ , ἀλλά ἐν ἐκεῖνος , ἐκ ὅσπερ φύω , ὁ ὑπόστασις ἔχω . ὁ δέ θεός Λόγος , ὁ ἀπαύγασμα ὁ δόξα , οὐ ἐνέργεια τις εἰμί ἀνυπόστατος ὁ πατήρ , ἀλλά ὑπόστασις ζῶ , καί κατά ἑαυτοῦ ὑφίστημι . οὖον γάρ ἀπλόος Λόγος ὄνομαι , ἀλλά θεός Λόγος · οὐδέ μόνος ἀπαύγασμα δόξα , ἀλλά καί χαρακτήρ ὑπόστασις . ἐπεί γάρ οὐ οἷος τε εἰμί εἰκών εἷς σαφῶς διδάσκω ὁ θεῖος , διά πλείων εἰκών οὗτος πως οὗτος μανθάνω . καί ὁ μέν ἀπαύγασμα ὁ δόξα διδάσκω ὁ συναιδιος ·