theodoretus.explanatio-in-canticum-canticorum pg081_0048.1
τῆς ὑπάρχων , καὶ εἰδὼς ὅτι ὁρκῷ ὤμοσεν αὐτῷ ὁ θεὸς ἐκ καρποῦ τῆς ὀσφύος αὐτοῦ ἀναστῆσαι τὸ κατὰ σάρκα τὸν Χριστὸν , προεῖπεν ἐλάλησεν περὶ τοῦ θανάτου , ὅτι « Οὐχ ἐγκαταλείψω τὴν ψυχὴν εἰς ᾅδου , οὐδὲ ἡ σὰρξ αὐτοῦ εἶδε διαφθοράν . » Ἐπεὶδὴ τοίνυν ἀδελφαὶ τυγχάνουσιν , ἡ τε Ἰουδαίων πατρίς , καὶ ἡ ἐξ ἑθνῶν Ἐκκλησία , ἐκείνης δὲ υἱὸς ὁ Χριστὸς τὸ κατὰ σάρκα , εἰκῶς αὐτὸν ἀδελφιδόν ἡ νύμφη καλεῖ , ὡς τῆς ἀδελφῆς αὐτῆς υἱὸν γεγόνενον κατὰ τὸ ἀνθρώπινον . Οὗτος τοίνυν ὁ ἀδελφιδός μου ἐμοὶ καὶ νάρδος ἐστι , καὶ ἀπόδεσμος στακτῆς · πολλοὺς γὰρ αὐτὸν ὀνόμασι προσαγορεύω , ὑπὸ τῆς εὐωσμίας τοῦ μύρου αὐτοῦ καταπελογμένη , καὶ οὐ δύναμαι ἐνὶ ὀνόματι χρησάσθαι . Πάσας γὰρ ὁμοῦ τὰς προσηγρίας νικᾷ τῆς εὐωσμίας αὐτοῦ ἡ δύναμις · ἀλλ’ ὑπὸ τῆς ἀγάπης αὐτοῦ νικωμένη , καὶ νάρδον αὐτὸν ὀνομάζω , καὶ ἀπό - B δεσμον στακτῆς προσαγορεύω . Νάρδον μὲν , ὡς καὶ ἀληθὴντα τῇ νάρδῳ τῇ πιστικῇ τῇ πολυ-έμῳ , ἧς ἡ ὀσμὴ ὅλον τὸν οἶκον ἐπλήρωσε , τύπον ἔχοντα τῆς οἰκουμένης · ἐπλήρωσε γὰρ τῆς εὐωδίας πίστεως τὴν οἰκουμένην ἡ ὑπὸ τῶν εὐσεβῶν τῷ Κυρίῳ προσενεχθεῖσα θραπελία · ἀπόδεσμος δὲ αὐτὸν καλῶ στακτῆς , ἐπειδὴ αὐτὸς « Κατέβη ὡς ὑετὸς ἐπὶ πόκον , καὶ ὡσεὶ σταγὼν ἡ στάζουσα ἐπὶ τὴν γῆν . » Κέκληται δὲ ὑπὸ τῶν προφητῶν καὶ σταγών · « Ἐσται γάρ , φησίν , ἐκ τῆς σταγόνος τοῦ λαοῦ τούτου συναγόμενος συναγεσεταὶ Ἰακώβ . » Ἰστέον δὲ ὅτι ὁ Σύμμαχος 18 , καὶ ὁ Ἀκύλας , ἀμφοὶ τὴν στακτὴν ὀνομάζασι . Δηλοῖ δὲ ἡ σύμφων τοῦ νυμφίου τὸν ὀνατον , καὶ τὴν ἐκεῖθεν γενομένην εὐωσίαν τῇ νύμφῃ . Προσέθηκε δὲ · « Ἀναμέσον 16 τῶν μαστῶν μου αὐλισθήσεται . » Τοντἐστιν ἐν τῷ ἡγεμονικῷ τῆς ψυχῆς μου , ὁ τῇ καρδίᾳ ἐπαναπαύεται μεταξὺ τῶν μαστῶν διακειμένη . Δηλοῖ δὲ τοῦτο τῆς προφητείας τὸ πέρας , τῆς ὑπὸ Θεοῦ 17 λεγομένης · « Ἐνοικήσω ἐν αὐτοῖς , καὶ ἐμπεριπατήσω , καὶ ἔσομαι αὐτῶν θεός , καὶ αὐτοὶ ἔσονται μοι λαός , λέγει Κύριος παντοκράτωρ . » Καὶ αὐτὸς δὲ ὁ νυμφίος ὁτιοῦνται λέγων , ὅτι « Ἐλευσόμεθα ἐγὼ καὶ ὁ Πατήρ , καὶ μονὴν παρ’ αὐτῷ ποιησόμεθα . » Διὸ καὶ ὁ Παῦλος βοᾷ , « Ἡ δοκιμὴν ζητεῖτε τοῦ ἐν ἐμοὶ λαλοῦντος Χριστοῦ ; » Τούτου χάριν ἡ νύμφη φησίν · « Ἀναμέσον τῶν μαστῶν μου 18 αὐλισθήσεται 19 .
Lemmas: ὁ ὑπάρχω , καί εἰδοί ὅτι Ὅρκος ὄμνυμι αὐτός ὁ θεός ἐκ καρπός ὁ ὀσφῦς αὐτός ἀνίστημι ὁ κατά σάρξ ὁ Χριστός , προεῖπον λαλέω περί ὁ θάνατος , ὅτι « οὐχ ἐγκαταλείπω ὁ ψυχή εἰς ᾍδης , οὐδέ ὁ σάρξ αὐτός ὁράω διαφθορά . » ἐπειδή τοίνυν ἀδελφή τυγχάνω , ὁ τε Ἰουδαῖος πατρίς , καί ὁ ἐκ ἔθνος ἐκκλησία , ἐκεῖνος δέ υἱός ὁ Χριστός ὁ κατά σάρξ , ἵημι αὐτός ἀδελφιδός ὁ νύμφη καλέω , ὡς ὁ ἀδελφός αὐτός υἱός γίγνομαι κατά ὁ ἀνθρώπινος . οὗτος τοίνυν ὁ ἀδελφιδός ἐγώ ἐγώ καί νάρδος εἰμί , καί ἀπόδεσμος στακτή · πολύς γάρ αὐτός ὄνομα προσαγορεύω , ὑπό ὁ εὐοσμία ὁ μύρον αὐτός καταπλέκω , καί οὖον δύναμαι ἐν ὄνομα χράω . πάσσω γάρ ὁμοῦ ὁ προσηγρίας νικάω ὁ εὐοσμία αὐτός ὁ δύναμις · ἀλλά ὑπό ὁ ἀγάπη αὐτός νικάω , καί νάρδος αὐτός ὀνομάζω , καί ἀπό - B δεσμός στακτή προσαγορεύω . Νάρδος μέν , ὡς καί ἀληθής ὁ νάρδος ὁ πιστικός ὁ πολυ-έμῳ , ὅς ὁ ὀσμή ὅλος ὁ οἶκος πληρόω , τύπος ἔχω ὁ οἰκέω · πληρόω γάρ ὁ εὐωδία πίστις ὁ οἰκέω ὁ ὑπό ὁ εὐσεβής ὁ κύριος προσφέρω θραπελία · ἀπόδεσμος δέ αὐτός καλέω στακτή , ἐπεί αὐτός « καταβαίνω ὡς ὑετός ἐπί πόκος , καί ὡσεί σταγών ὁ στάζω ἐπί ὁ γῆ . » καλέω δέ ὑπό ὁ προφήτης καί σταγών · « εἰμαι γάρ , φημί , ἐκ ὁ σταγών ὁ λαός οὗτος συνάγω συνάγω Ἰακώβ . » ἰστέον δέ ὅτι ὁ Σύμμαχος 18 , καί ὁ Ἀκύλας , ἄμφω ὁ στακτή ὀνομάζω . δηλόω δέ ὁ συμφω ὁ νυμφίος ὁ ὀνατον , καί ὁ ἐκεῖθεν γίγνομαι εὐωσίαν ὁ νύμφη . προστίθημι δέ · « ἀναμέσον 16 ὁ μαστός ἐγώ αὐλίζομαι . » Τοντἐστιν ἐν ὁ ἡγεμονικός ὁ Ψυχή ἐγώ , ὁ ὁ Καρδία ἐπαναπαύω μεταξύ ὁ μαστός διάκειμαι . δηλόω δέ οὗτος ὁ προφητεία ὁ πέρας , ὁ ὑπό Θεός 17 λέγω · « ἐνοικέω ἐν αὐτός , καί ἐμπεριπατέω , καί εἰμί αὐτός θεός , καί αὐτός εἰμί ἐγώ λαός , λέγω Κύριος παντοκράτωρ . » καί αὐτός δέ ὁ νυμφίος οτιουντ λέγω , ὅτι « ἔρχομαι ἐγώ καί ὁ Πατήρ , καί μονή παρά αὐτός ποιέω . » Διὸ καί ὁ Παῦλος βοάω , « ὁ δοκιμή ζητέω ὁ ἐν ἐγώ λαλέω Χριστός ; » οὗτος χάρις ὁ νύμφη φημί · « ἀναμέσον ὁ μαστός ἐγώ 18 αὐλίζομαι 19 .