theodoretus.explanatio-in-canticum-canticorum pg081_0056.1
πνεῦμα ζῶον Θεοῦ ἐμπλήσει αὐτήν , δορχάδι αὐτὸν τὴν ὑψηλὴν ἀπεικάζει , διὰ τὸ δεσποτικὴν καὶ διορατικὴν , καὶ τῶν μελλόντων προγνωστικὴν . Νεβρῷ δὲ πάλιν αὐτὸν ἐλάφῳν εἰκάζειν φησίν , ὡς συνεργήσαντα τὰς κεφαλὰς τῶν δρακόντων ἐπὶ τοῦ ὕδατος , καὶ συνθλάσαντα τὰς κεφαλὰς τοῦ δράκοντος , καὶ μαχαίρᾳ παραπλησίῳ ὀφίν τὸν σκιλην καὶ ἀνελόντα τὸν δράκοντα τὸν ἐν τῇ θαλάσσῃ · καὶ δεσπόζοντα τοῦς ἐαυτοῦ μαθητὰς ἐξουσίαν πατεῖν ἐπάνω δρεῶν καὶ σκορπίων , καὶ ἐπὶ πᾶσαν τὴν δύναμιν τοῦ ἐχθροῦ · καὶ ἁμαρτίαν μὲν μὴ ποιήσαντα , ἁμαρτίαν δὲ τοῦ κόσμου τὰς ἁμαρτίας , καὶ οἷόν τινὰς δρεῖς καταδαπανήσαντα . Νεβρῷ δὲ αὐτὸν ἐλάφῳ ἀπεικάζει · ἐπεὶ οὐ μόνον ἄνθρωπος , ἀλλὰ καὶ Υἱὸς ἀνθρώπου προσαγορεύεται , καὶ οὐ μόνον λέων , ἀλλὰ καὶ σκύμνος λέοντος · « Ἀναπετὼν γάρ , φησίν , ἐκοιμήθη ὡς λέων , καὶ ὡς σκύμνος . » Εἰκὸς δὲ αὐτὴν καὶ αἰνίττεσθαι , ὅτι καὶ ἐτι βραχεῖαν ἔχων τὴν σωματικὴν ἡλικίαν , διαβόλου τὴν δύναμιν οἷόν τινὰς κατεδαπάνησεν δρεῖς , καὶ ὡς μᾶγος , τοῦ διαβόλου τοὺς ὑποφήτας , εὐθὺς γεννηθεὶς ἐλίκυσε εἰς προσκύνησιν . Κατὰ τὸν νόμον δὲ τῶν καθαρῶν ἐστι ζῷων , καὶ ἡ δορχάς , καὶ ἡ ἐλάφος · προτετάχται δὲ ἡ δορκὰς τῇ · ἐλάφῳ , ὡς τῷν ἔχουσα διὰ τὴν ἐξοδρίαν τῆς πίστεως . Πιστεύσαι γὰρ δὴ πρῶτον τὸν προσερχόμενον τῷ Θεῷ ὅτι ἐστι , καὶ τοῖς ἐκζητούσιν αὐτὸν μισθοποδοῦς γίνεσθαι . Καὶ τοὺς ἐλάφους δὲ ἡ θεία καλεῖ Γραφή · καὶ νῦν μὲν φησιν ὁ μακάριος Δαβὶδ ἐν τῷ ψαλμῷ · « Ὁ Θεὸς περιζωννύων με δύναμιν , καὶ ἔθετο δίκαιον τὴν ὁδὸν μου καταρτιζόμενος τοὺς πόδας μου ὡσεὶ ἐλάφου . » Ἐγένετο γάρ , φησίν , δίκαιος ἡ ὁδός μου , ἐπεὶδὴ κατερτίσθησαν οἱ πόδες μου ὡσεὶ ἐλάφου . Ἡδυνήθην γὰρ πατεῖν ἐπάνω δρεῶν καὶ σκορπίων , καὶ ἐπὶ πᾶσαν τὴν δύναμιν τοῦ ἐχθροῦ . Νῦν δὲ ἐν τῷ ψαλμῷ φησι · « Φωνὴ Κυρίου καταρτιζομένην τὰς ἀποκαλύψει δρυμοὺς . » Ἐλάφους δὲ ἐνταῦθα τοὺς ἱεροὺς ἀποστόλους ὀνομάζει , ὧν οἱ πόδες ὡραῖοι , ὡς εὐαγγελιζομένων ἀγαθά , ὡς πατοῦντες τοὺς θανατοῦντας δρεῖς , καὶ ταῖς τῶν ἀνθρώπων ψυχαῖς ἐπιβουλευούσαις · δι’ ὧν ἀπεκαλύφθησαν οἱ δρυμοὶ ἄκαρποι , ἢ τῶν εἰδώλων ἀπάτη · δι’ ὧν ἐν τῷ ναῷ τοῦ Θεοῦ πᾶς τις λέγει δόξαν . Τοιαῦτα καὶ ὁ μακάριος Ἀββακοῦμ ὁ προφήτης φησίν · « Κύριος ὁ Θεὸς μου δύναμώς μου , καὶ τάξει τοὺς πόδας μου ὡσεὶ ἐλάφου , καὶ ἐπὶ τὰ ὑψηλὰ ἐπιβιβά με τοῦ νικᾶν με ἐν ψῷφῃ αὐτοῦ . » Ἀλλὰ γὰρ καὶ ἐπὶ τὸν προκείμενον ἐπανελθεῖν . Ἰδοὺ οὖτος ἥκει πηδῶν ἐπὶ τὰ ὄρη , διαλλόμενος ἐπὶ τοὺς βουνούς . Ὁμοίως ἐστὶν ἀδελφιδός μου τῇ δορχάδι , ἢ νεβρῷ ἐλάφῳ ἐπὶ τὰ ὄρη Βαϊθὴλ . Διδάσκει δὲ ἐνταῦθα ἡ μύμη τὴν τῶν εἰδύλων κατάλυσιν ὑπὸ τοῦ νυμφίου γεγενημένην . Ὦσφ γὰρ καὶ
Lemmas: πνεῦμα ζῷον Θεός ἐμπίμπλημι αὐτός , δορκάς αὐτός ὁ ὑψηλός ἀπεικάζω , διά ὁ δεσποτικός καί διορατικός , καί ὁ μέλλω προγνωστικός . νεβρός δέ πάλιν αὐτός ἔλαφος εἰκάζω φημί , ὡς συνεργέω ὁ κεφαλή ὁ δράκων ἐπί ὁ ὕδωρ , καί συνθλάω ὁ κεφαλή ὁ δράκων , καί μάχαιρα παραπλήσιος ὄφις ὁ σκιλην καί ἀναιρέω ὁ δράκων ὁ ἐν ὁ θάλασσα · καί δεσπόζω ὁ ἑαυτοῦ μαθητής ἐξουσία πατέω ἐπάνω δρεῶν καί σκορπίος , καί ἐπί πᾶς ὁ δύναμις ὁ ἐχθρός · καί ἁμαρτία μέν μή ποιέω , ἁμαρτία δέ ὁ κόσμος ὁ ἁμαρτία , καί οἷος τις δράω καταδαπανάω . νεβρός δέ αὐτός ἔλαφος ἀπεικάζω · ἐπεί οὖον μόνος ἄνθρωπος , ἀλλά καί υἱός ἄνθρωπος προσαγορεύω , καί οὖον μόνος λέων , ἀλλά καί σκύμνος λέων · « ἀναπετάω γάρ , φημί , κοιμάω ὡς λέων , καί ὡς σκύμνος . » εἰκώς δέ αὐτός καί αἰνίσσομαι , ὅτι καί ἔτι βραχύς ἔχω ὁ σωματικός ἡλικία , διάβολος ὁ δύναμις οἷος τις καταδαπανάω δράω , καί ὡς μάγος , ὁ διάβολος ὁ ὑποφήτης , εὐθύς γεννάω ελικυνεω εἰς προσκύνησις . κατά ὁ νόμος δέ ὁ καθαρός εἰμί ζῷον , καί ὁ δορχάς , καί ὁ ἔλαφος · προτάσσω δέ ὁ δορκάς ὁ · ἔλαφος , ὡς τῷ ἔχω διά ὁ ἐξοδρίαν ὁ πίστις . πιστεύω γάρ δή πρῶτος ὁ προσέρχομαι ὁ Θεός ὅτι εἰμί , καί ὁ ἐκζητέω αὐτός μισθοποδιδωμι γίγνομαι . καί ὁ ἔλαφος δέ ὁ θεῖος καλέω γραφή · καί νῦν μέν φημί ὁ μακάριος Δαυίδ ἐν ὁ ψαλμός · « ὁ θεός περιζώννυμι ἐγώ δύναμις , καί τίθημι Δίκαιος ὁ ὁδός ἐγώ καταρτίζω ὁ πούς ἐγώ ὡσεί ἔλαφος . » γίγνομαι γάρ , φημί , δίκαιος ὁ ὁδός ἐγώ , ἐπειδή καταρτίζω ὁ πούς ἐγώ ὡσεί ἔλαφος . δύναμαι γάρ πατέω ἐπάνω δρεῶν καί σκορπίος , καί ἐπί πᾶς ὁ δύναμις ὁ ἐχθρός . νῦν δέ ἐν ὁ ψαλμός φημί · « φωνή κύριος καταρτίζω ὁ ἀποκάλυψις δρυμός . » Ἔλαφος δέ ἐνταῦθα ὁ ἱερός ἀπόστολος ὀνομάζω , ὅς ὁ πούς ὡραῖος , ὡς εὐαγγελίζομαι ἀγαθός , ὡς πατέω ὁ θανατόω δράω , καί ὁ ὁ ἄνθρωπος Ψυχή ἐπιβουλεύω · διά ὅς ἀποκαλύπτω ὁ δρυμός ἄκαρπος , ἢ ὁ εἴδωλον ἀπάτη · διά ὅς ἐν ὁ ναός ὁ Θεός πᾶς τις λέγω δόξα . τοιοῦτος καί ὁ μακάριος Αββακούμ ὁ προφήτης φημί · « Κύριος ὁ θεός ἐγώ δύναμις ἐγώ , καί τάξις ὁ πούς ἐγώ ὡσεί ἔλαφος , καί ἐπί ὁ ὑψηλός ἐπιβιβάω ἐγώ ὁ νικάω ἐγώ ἐν ψάω αὐτός . » ἀλλά γάρ καί ἐπί ὁ πρόκειμαι ἐπανέρχομαι . ἰδέ οὗτος ἥκω πηδάω ἐπί ὁ ὄρος , διάλλομαι ἐπί ὁ βουνός . ὅμοιος εἰμί ἀδελφιδός ἐγώ ὁ δορκάς , ἢ νεβρός ἔλαφος ἐπί ὁ ὄρος Βαιθήλ . διδάσκω δέ ἐνταῦθα ὁ μύμη ὁ ὁ εἰδύλος κατάλυσις ὑπό ὁ νυμφίος γίγνομαι . Ὦσφ γάρ καί