theodoretus.eranistes pg083_0150.1
τρας οὐκ ἐμέλισε τὴν ἐξουσίαν , οὐδὲ τῷ ξύλῳ τοῦ σταυροῦ προσπαγέντος τοῦ σώματος , χραίνεται τὸ πνεῦμα . Τὸ μὲν γὰρ σῶμα μετάρσιον ἐσταυροῦτο , τὸ δὲ δεῖον τῆς Σοφίας Πνεῦμα καὶ τοῦ σώματος εἰσω διήρτατο , καὶ τοῖς οὐρανίοις ἐπετάσσετο , καὶ πᾶσαν περιείχε τὴν γῆν , καὶ τῶν ἀδύσεων ἐχράτει , καὶ τὰς ἐκάστων ψυχὰς ἀνχενεῦν διεῖρχε , καὶ πάντα ὁμοῦ συνήθως ὅλα Θεὸς ἐπράττεν . Οὐ γὰρ εἴσω τῶν σωματικῶν ὀγκῶν ἡ ἀνωτάτω σοφία καθεῖργμένη περιέχεται , καθάπερ αἱ τῶν ὀργῶν καὶ ξηρίων ὕλαι τῶν μὲν ἀγχειῶν εἰσω κατακλείονται , περιέχονται δὲ μᾶλλον ἢ περιέχουσι τὰς θήκας . Ἄλλα θεῖα τις οὐσία καὶ ἀνέχραστος δύναμις , τὰ τ᾽ ἐνδοτάτω καὶ ἐξωτάτω τοῦ νεῦ περιλαμβάνουσα κρατεῖ , κἀντεῦθεν ἐπένευσ διήκουσα . πάντα δὲ ὁμοῦ τοὺς ὀγκους κρατεῖ περιέχουσα . — Τοῦ αὐτοῦ , ἐκ τοῦ αὐτοῦ λόγου . Εἰ δὲ ὁ ἥλιος , σῶμα ὡν ὁρατὸν , καὶ αἰσθήσει καταληπτὸν , τοιαύτας οὖ τοιαύτας πανταχοῦ τῆς ὑπομένων αἰσίας , οὐ μεταβάλλει τὴν τάξιν , οὐδὲ αἰσθηταὶ μικρὰς ἢ μεγάλης πληγῆς , τὴν ἀσώματον σοφίαν οἴομεθα χραίνεσθαι , καὶ μεταλλάττειν τὴν φύσιν , εἰ ὁ ναὸς αὐτῆς σταυρῷ προσπηλάται , ἢ λύσιν ὑπομένει , ἢ τρώσιν ὑφίσταται , ἢ διαφθορὰν δέχεται ; Ἄλλὰ πάσχει μὲν ὁ νεώς , ἡ δὲ ἀκήλιώτως οὐσία παντάπασι ( 95 ) ἄχραντος τὴν ἀξίαν καθέστηκεν . — Τοῦ αὐτοῦ , ἐκ τοῦ λόγου εἰς τὰς ἐπιγραφὰς τῶν ἀναβαθμῶν . Δόξαν δὲ ἐπίκτητον ὁ Πατὴρ οὐκ ἐπέδεται , τελείος , ἀπειρος , ἀπερινώτης ὤν , ἀπροσδεὴς κάλλους καὶ παντοίας ἐμπρείας . Ἄλλ᾽ οὐδὲ ὁ Λόγος αὐτοῦ , Θεὸς ὤν ὁ γεννηθεὶς ἐξ αὐτοῦ , δι᾽ οὗ γεγένασιν ἄγγελοι , καὶ οὐρανοί , καὶ τῆς ἀπειρα μεγέθη , καὶ πᾶσαι συλλήβδην τῶν γεννητῶν ὕλαι τε καὶ συστάσεις · ἀλλ᾽ ὁ ἄνθρωπος ὁ Χριστός , ἐκ νεκρῶν ἐγειρόμενος , ὑψοῦται καὶ δοξάζεται , τῶν ἐναντίων αἰχὺνὴν ἀντικρου ἀφελών . — Τοῦ αὐτοῦ , ἐκ τοῦ αὐτοῦ λόγου . Οὐ δὲ φθόνῳ τὸ μῖσος ἀράμενοι κατ᾽ αὐτοῦ , καὶ πεπραγμένοι πολεμία παρατάξει , ἀσκορπίζονται , τοῦ Λόγου τε καὶ Θεοῦ τὸν ἑαυτοῦ ναὸν ἀξιοπρεπῶς ἀναστήσαντος . — Τοῦ αὐτοῦ , ἐκ τῆς ἐρμηνείας τοῦ λβ᾽ ψαλμοῦ . Πέρας γοῦν ὁ προφήτης Ἠσαίας , αὐτὰ μὲν τὰ τῶν παθῶν αὐτοῦ διεξιὼν ἔχνη , πρὸς τοὺς ἄλλους ἐπιφέρει καὶ τοῦτο μεγαλοφωνοτέραν βοή , τὸν « Καὶ εἴδομεν αὐτόν , καὶ οὐκ εἶχεν οὔτε εἶδος , οὔτε κάλλος · ἀλλὰ τὸ εἶδος αὐτοῦ ἀτίμον καὶ ἐκλειπὸν παρὰ τοὺς υἱοὺς τῶν ἀνθρώπων . » Εἶτα διαρρήδην ἐκφράσων , ὡς εἰς τὸν ἄνθρωπον , ἀλλ᾽ οὐκ εἰς τὸ θεῖον ἀνήρτηται τὰ τῆς ἀπρεπείας ( 96 ) εἴδη τε καὶ πάθη , παραυτίκα πάλιν ἐπάγει προσθεὶς « Ἄνθρωπος ἐν πληγῇ ὤν , καὶ εἴδως φέρειν μαλαχίαν ( 97 ) . — Τοῦ αὐτοῦ , ἐκ τῆς αὐτῆς ἐρμηνείας . Αὐτὸς ἄρ᾽ οὗτός ἐστιν , ὁ μετὰ τὰς ὑβρεῖς ἀειδὴς , ἄμορφος ὁραθεὶς , εἶτα πάλιν ἐκ μεταβολῆς εὐπρέπειαν ἐνδυσάμενος . Οὐδὲ γὰρ ὁ κατοικῶν ἐν αὐτῷ Θεὸς ἄμυνοῦ δίκην εἰς θάνατον ἡγέτο , καὶ προδότην τρόπον ἀπεσφάττετο , φυσικῶς ἄορατος ὤν .
Lemmas: Τρας οὐ μελίζω ὁ ἐξουσία , οὐδέ ὁ ξύλον ὁ σταυρός προσπάσσω ὁ σῶμα , χραίνω ὁ πνεῦμα . ὁ μέν γάρ σῶμα μετάρσιος σταυρόω , ὁ δέ δείδω ὁ Σοφία πνεῦμα καί ὁ σῶμα εἰσω διαίρω , καί ὁ οὐράνιος ἐπιτάσσω , καί πᾶς περιέχω ὁ γῆ , καί ὁ αδυσος χράω , καί ὁ ἕκαστος ψυχή ἀναχέω διαχράω , καί πᾶς ὁμοῦ συνήθης ὅλος θεός πράσσω . οὖον γάρ εἴδομαι ὁ σωματικός ὀγκόω ὁ ἄνω2 σοφία κατατρίζω περιέχω , καθάπερ ὁ ὁ ὀργάω καί ξηρίον ὕλη ὁ μέν ἄγχι εἰσω κατακλείω , περιέχω δέ μᾶλλον ἢ περιέχω ὁ θήκη . ἄλλος θεῖον τις οὐσία καί ἀνέχραστος δύναμις , ὁ τε ἐνδοτάτω καί ἔξω ὁ νέομαι περιλαμβάνω κρατέω , ἐντεῦθεν ἐπινεύω διακούω . πᾶς δέ ὁμοῦ ὁ ὄγκος κρατέω περιέχω . — ὁ αὐτός , ἐκ ὁ αὐτός λόγος . εἰμί δέ ὁ ἥλιος , σῶμα ὡς ὁρατός , καί αἴσθησις καταληπτός , τοιοῦτος οὖον τοιοῦτος πανταχοῦ ὁ ὑπομένω Αἰσίας , οὖον μεταβάλλω ὁ τάξις , οὐδέ αἰσθητός μικρός ἢ μέγας πληγή , ὁ ἀσώματος σοφία οἴομαι χραίνω , καί μεταλλάσσω ὁ φύσις , εἰμί ὁ ναός αὐτός σταυρός προσπηλάται , ἢ λύσις ὑπομένω , ἢ τρῶσις ὑφίστημι , ἢ διαφθορά δέχομαι ; ἀλλά πάσχω μέν ὁ ναῦς , ὁ δέ ἀκήλιώτως οὐσία παντάπασι ( 95 ) ἄχραντος ὁ ἄξιος καθίστημι . — ὁ αὐτός , ἐκ ὁ λόγος εἰς ὁ ἐπιγραφή ὁ ἀναβαθμός . δόξα δέ Ἐπίκτητος ὁ πατήρ οὐ ἐπιδέω , τέλειος , ἤπειρος , απερινωτευς εἰμί , ἀπροσδεής κάλλος καί παντοῖος ἐμπρείας . ἄλλος οὐδέ ὁ Λόγος αὐτός , θεός εἰμί ὁ γεννάω ἐκ αὐτός , διά ὅς γίγνομαι ἄγγελος , καί οὐρανός , καί ὁ ἤπειρος μέγεθος , καί πᾶς συλλήβδην ὁ γεννητής ὕλη τε καί σύστασις · ἀλλά ὁ ἄνθρωπος ὁ Χριστός , ἐκ νεκρός ἐγείρω , ὑψόω καί δοξάζω , ὁ ἐναντίος αιχυνη αντικρης ἀφαιρέω . — ὁ αὐτός , ἐκ ὁ αὐτός λόγος . οὖον δέ φθόνος ὁ μῖσος ἀείρω κατά αὐτός , καί πράσσω πολέμιος παράταξις , ασκορπιζοντ , ὁ Λόγος τε καί Θεός ὁ ἑαυτοῦ ναός ἀξιοπρεπής ἀνίστημι . — ὁ αὐτός , ἐκ ὁ ἑρμηνεία ὁ λβ᾽ ψαλμός . Πέρευς γοῦν ὁ προφήτης Ἠσαίας , αὐτός μέν ὁ ὁ πάθος αὐτός διέξειμι ἔχνος , πρός ὁ ἄλλος ἐπιφέρω καί οὗτος μεγαλόφωνος βοή , ὁ « καί ὁράω αὐτός , καί οὐ ἔχω οὔτε εἶδος , οὔτε κάλλος · ἀλλά ὁ εἶδος αὐτός ἄτιμος καί ἐκλείπω παρά ὁ υἱός ὁ ἄνθρωπος . » εἶτα διαρρήδην ἐκφράζω , ὡς εἰς ὁ ἄνθρωπος , ἀλλά οὐ εἰς ὁ θέω ἀναρτάω ὁ ὁ ἀπρέπεια ( 96 ) εἶδος τε καί πάθος , παραυτίκα πάλιν ἐπάγω προστίθημι « Ἄνθρωπος ἐν πλήσσω εἰμί , καί οἶδα φέρω Μαλαχίας ( 97 ) . — ὁ αὐτός , ἐκ ὁ αὐτός ἑρμηνεία . αὐτός ἄρα οὗτος εἰμί , ὁ μετά ὁ ὕβρις ἀειδής , ἄμορφος ὁράω , εἶτα πάλιν ἐκ μεταβολεύς εὐπρέπεια ἐνδύω . οὐδέ γάρ ὁ κατοικέω ἐν αὐτός θεός ἀμύνω δίκη εἰς θάνατος ἄγω , καί προδότης τρόπος ἀποσφάζω , φυσικός ἀόρατος εἰμί .