theodoretus.eranistes pg083_0105.1
Α τος . Καὶ ὁ μὲν Δεσπότης σου εἰς οὐρανὸν ἀνήγαγεν ἄνθρωπον , σὺ δὲ οὔτε ἀγορὰς αὐτῷ μεταδίδως . Καὶ τί λέγω εἰς οὐρανόν ; εἰς θρόνον ἐκάθισε βασιλικόν , σὺ δὲ καὶ τῆς πόλεως ἐξελαύνεις . — Τοῦ αὐτοῦ , εἰς τὴν ἀρχὴν τοῦ μ᾽ ψαλμοῦ . Οὐ παύεται Παῦλος μέχρι τῆς σήμερον λέγων , « Ὑπὲρ Χριστοῦ πρεσβεύομεν , ὡς τοῦ Θεοῦ παρακαλοῦντος δι’ ἡμῶν ( 35 ) , δεόμεθα ὑπὲρ Χριστοῦ , καταλλάγητε τῷ Θεῷ . » Καὶ οὐδὲ ἐνταῦθα ἔστη , ἀλλὰ καὶ ἀπὸ τῆς φύσεως τῆς σῆς λαβὼν ἀπαρχὴν , ἐκάθισεν ἄνω πάσης ἀρχῆς , καὶ ἐξουσίας , καὶ δυνάμεως , καὶ παντὸς ὀνόματος ὀνομαζομένου , οὐ μόνον ἐν τῷ αἰῶνι τούτῳ , ἀλλὰ καὶ ἐν τῷ μέλλοντι . Τί ( 36 ) ταύτης ἴσον γένοιτ’ ἂν τῆς τιμῆς ( 37 ) ; Ἡ ἀπαρχὴ τοῦ γένους ἡμῶν , τοῦ τοσαῦτα προσκεκραυγότος , τοῦ τιμημένου , ἐν ὑψὲ τοιούτῳ κάθεται ( 38 ) , καὶ τοιαύτης ἀπολαύει ( 39 ) τιμῆς . — Τοῦ αὐτοῦ , περὶ τῆς τῶν γλωσσῶν διαμερέσεως . Ἐννόησον γάρ , οἷον ἔστιν ἰδεῖν τὴν ἡμετέραν φύσιν ἐπὶ τοῦ Χερουβὶμ ὁχουμένην , καὶ πᾶσαν αὐτῇ τὴν ἀγγελικὴν περιεχυμένην δύναμιν . Σκόπει δὲ καὶ Παύλου σοφίαν , πόσα ὀνόματα ἐπίζει , ὥστε παραστήσαι τοῦ Χριστοῦ τὴν φιλανθρωπίαν . Οὐ γὰρ εἶπεν ἀπλῶς τὴν χάριν , οὐδὲ τὸν πλοῦτον ἀπλῶς , ἀλλὰ τὴν ὑπερβάλλοντα πλοῦτον τῆς χάριτος ἐν χρηστότητι . — Τοῦ αὐτοῦ , ἀπὸ ( 40 ) δογματικοῦ λόγου , ὅτι τὰ ταπεινῶς εἰρημένα καὶ γεγενημένα παρὰ Χριστοῦ , οὐ δι’ ἀσθένειαν δυνάμεως ἐγίνετο ( 41 ) καὶ ἐλέγετο , ἀλλὰ δι’ οἰκονομίας διαφόρους . Καὶ μετὰ τὴν ἀνάστασιν , τὸν μαθητὴν ἰδὼν ἀπιστοῦντα , οὐ παρήτησατο αὐτῷ καὶ τραῦματα καὶ τύπον ἥλων ἐπιδεῖξαι , καὶ χειρὸς ἀφὴ τὰς ὀστεῖλας ὑποβαλεῖν , καὶ εἶπεν ( 42 ) , « Ἐρεύνησον , καὶ ἴδε , ὅτι πνεῦμα σάρχα καὶ ὀστέα οὐκ ἔχει . » Διὰ τοῦτο οὔτε ἐξ ἀρχῆς τελείας ἡλικίας τὸν ἄνθρωπον ἀνέλαβεν , ἀλλ’ ἠνέχετο καὶ συλληφθῆναι , καὶ τεχθῆναι , καὶ γαλακτοτροφηθῆναι , καὶ τοσοῦτον χρόνον ἐπὶ τῆς γῆς διατρίβαι , ἵνα καὶ τῷ μήκει τοῦ χρόνου , καὶ τοῖς ἄλλοις ἅπασιν ( 43 ) τοῦτο αὐτὸ πιστωθῇται.—Τοῦ αὐτοῦ , πρὸς τοὺς λέγοντας , ὅτι δαίμονες τὰ τῶν ( 44 ) ἀνθρώπων διοικοῦσιν . Οὐδὲν ἦν ἐυτελέστερον ἄνθρώπου , καὶ οὐδὲν γέγονε τιμιώτερον ἀνθρώπου . Τὸ ἔσχατον μέρος τῆς λογικῆς κτίσεως οὗτος ἦν . Ἄλλ’ οἱ πόδες ἐγένοντο κεφαλή , καὶ εἰς τὸν θρόνον ἀνημέχθησαν τὸν βασιλικὸν διὰ τῆς ἀπαρχῆς . Καθάπερ γὰρ ἄνθρωπος φιλότιμός τις καὶ μεγαλόδωρος , ἰδὼν τινα ἐκ ναυαγοῦ διαφυγόντα , καὶ τὸ σῶμα γυμνὸν ὑπὸ ( 45 ) τῶν κυμάτων διασῶσαι δυνηθέντα μόνον , δεξάμενος ὑπτίαις ταῖς χειρὶ , λαμπρῇ ( 46 ) περιβάλλει τῇ στολῇ , καὶ πρὸς τιμὴν ἄγει ( 47 ) ἀνωτάτω
Lemmas: Α ὅς . καί ὁ μέν Δεσπότης σύ εἰς οὐρανός ἀνάγω ἄνθρωπος , σύ δέ οὔτε ἀγορά αὐτός μεταδίδωμι . καί τίς λέγω εἰς οὐρανός ; εἰς θρόνος καθίζω βασιλικός , σύ δέ καί ὁ πόλις ἐξελαύνω . — ὁ αὐτός , εἰς ὁ ἀρχή ὁ εἷς ψαλμός . οὖον παύω Παῦλος μέχρι ὁ σήμερον λέγω , « ὑπέρ Χριστός πρεσβεύω , ὡς ὁ Θεός παρακαλέω διά ἐγώ ( 35 ) , δήω ὑπέρ Χριστός , καταλλάσσω ὁ Θεός . » καί οὐδέ ἐνταῦθα ἵστημι , ἀλλά καί ἀπό ὁ φύσις ὁ σός λαμβάνω ἀπαρχή , καθίζω ἄνω πᾶς ἀρχή , καί ἐξουσία , καί δύναμις , καί πᾶς ὄνομα ὀνομάζω , οὖον μόνος ἐν ὁ αἰών οὗτος , ἀλλά καί ἐν ὁ μέλλω . τις ( 36 ) οὗτος ἴσος γίγνομαι εἄν ὁ τιμή ( 37 ) ; ὁ ἀπαρχή ὁ γένος ἐγώ , ὁ τοσοῦτος προσκεκραυγοος , ὁ Τιμημένου , ἐν ὑψέω τοιοῦτος κάθομαι ( 38 ) , καί τοιοῦτος ἀπολαύω ( 39 ) τιμή . — ὁ αὐτός , περί ὁ ὁ γλῶσσα διαμερέσεως . ἐννοέω γάρ , οἷος εἰμί ὁράω ὁ ἡμέτερος φύσις ἐπί ὁ χερουβίν ὀχέω , καί πᾶς αὐτός ὁ ἀγγελικός περιχέω δύναμις . σκοπάω δέ καί Παῦλος σοφία , πόσος ὄνομα ἐπιζέω , ὥστε παρίστημι ὁ Χριστός ὁ φιλανθρωπία . οὖον γάρ εἶπον ἀπλόος ὁ χάρις , οὐδέ ὁ πλοῦτος ἀπλόος , ἀλλά ὁ ὑπερβάλλω πλοῦτος ὁ χάρις ἐν χρηστότης . — ὁ αὐτός , ἀπό ( 40 ) δογματικός λόγος , ὅτι ὁ ταπεινός εἴρω καί γίγνομαι παρά Χριστός , οὖον διά ἀσθένεια δύναμις γίγνομαι ( 41 ) καί λέγω , ἀλλά διά οἰκονομία διάφορος . καί μετά ὁ ἀνάστασις , ὁ μαθητής εἶδον ἀπιστέω , οὖον παραιτέομαι αὐτός καί τραῦμα καί τύπος ἁλίσκομαι ἐπιδείκνυμι , καί χείρ ἀλφή ὁ οστειλαας ὑποβάλλω , καί εἶπον ( 42 ) , « ἐρευνάω , καί ὁράω , ὅτι πνεῦμα σάρχα καί ὀστέον οὐ ἔχω . » Ζεύς οὗτος οὔτε ἐκ ἀρχή τέλειος ἡλικία ὁ ἄνθρωπος ἀναλαμβάνω , ἀλλά ἀνέχω καί συλλαμβάνω , καί τίκτω , καί γαλακτοτροφέω , καί τοσοῦτος χρόνος ἐπί ὁ γῆ διατριβή , ἵνα καί ὁ μῆκος ὁ χρόνος , καί ὁ ἄλλος ἅπας ( 43 ) οὗτος αὐτός πιστωθῇται.—Τοῦ αὐτός , πρός ὁ λέγω , ὅτι δαίμων ὁ ὁ ( 44 ) ἄνθρωπος διοικέω . οὐδείς εἰμί εὐτελής ἄνθρωπος , καί οὐδείς γίγνομαι τίμιος ἄνθρωπος . ὁ ἔσχατος μέρος ὁ λογικός κτίσις οὗτος εἰμί . ἄλλος ὁ πούς γίγνομαι κεφαλή , καί εἰς ὁ θρόνος ἀναμίσγω ὁ βασιλικός διά ὁ ἀπαρχῆς . καθά γάρ ἄνθρωπος φιλότιμος τις καί μεγαλόδωρος , εἶδον τις ἐκ ναυαγέω διαφεύγω , καί ὁ σῶμα γυμνός ὑπό ( 45 ) ὁ κῦμα διασῴζω δύναμαι μόνος , δέχομαι ὕπτιος ὁ χείρ , Λαμπρή ( 46 ) περιβάλλω ὁ στολή , καί πρός τιμή ἄγω ( 47 ) ἄνω2