theodoretus.de-providentia-orationes-decem pg083_0302.2
Ἄθρει τοιγαροῦν ὁ λόγου μέντευγνῶς , ἀτιμάζων δὲ τῇ τιμῇ τὸν τιμήσαντα , πῶς ὑπόκειται μὲν ὁ πνεύμων δίκην ἀσκοῦ , ἀποθλίβουσι δὲ αὐτόν , οὐ πόδες ἀνθρώπων , ἀλλ’ οἱ περιεχόμενοι τῷ θώρακι μῦες , συστῆλλοντες αὐτὸν καὶ διαστολλόντες . Ἄναπέπτει δὲ οὕτωσι διὰ τῆς τραχείας ἀρτηρίας τὸ πνεῦμα , τὸ δὲ συναθούμενον , ἀνοίγει μὲν τὴν ἐπιγλωτίδα , φέρεται δὲ διὰ τοῦ φάρυγγος ἐπὶ τὸ στόμα . Ὁ δὲ λόγος , τῆς γλώττης οὖν ( 82 ) τινὸς δεξιᾶς ἐπελημμένος , ταύτῃ τοῖς ὀδοῦσι καθάπερ τοῖς χαλκοῖς ἐκείνοις προσφέρει καλάμους , καὶ ἄνω καὶ κάτω διαθεῖν καὶ διολισθαίνειν εὐπετῶς καὶ μαλαβδίως κατασκευάζει · συνεργεῖ δὲ αὐτῇ πρὸς τὴν εὐκολίαν τοῦ δρόμου , ὁ ὑποκειμένης ἀδήν , οὗν τις λείας ἀναβλύζων νοτιδα . Ἐπειδὴ γὰρ αὐτὴν ὁ συγχὼς καταξηραίνειν δρόμος , ἐδεῖτο μετρίας ὑγρότητος , τεγούσης αὐτὴν καὶ λειανοῦσης , καὶ τὴν κίνησιν ῥάστην ἐργαζομένης . Οὕτω τοιγαροῦν διὰ τῆς γλώττης τοῖς ὀδοῦσι τοῦ λόγου προσσυλλοῦντος , καὶ τοῦ πνεύματος , ὡς ἔφη , φερομένου , καὶ τῶν χειλέων πτυσσομένων , καὶ τοῦ ἀέρος τῇ φορᾷ τοῦ πνεύματος ἐναρμονίας πληττομένου , ἡ ἔναρθρος ἀποτελεῖται φωνή , καὶ γίνεται ὀχημα τοῦ λόγου τὸ ἔνδοθεν ἐκφερόμενον πνεῦμα , καὶ ὡς περιττὸν ἀπωθεῖται τὸ λιγνώδες ἡ φύσις . Ἐπειδὴ γὰρ τοῦ ἐμφύτου θερμοῦ πηγὴν τὴν καρδίαν ὁ Πλάστης πεποίηκε , καὶ ἐκ τοῦδε τοῦ μορίου πᾶν τὸ σῶμα τῆς θερμῆς μεταλαμβάνει ποιότητος , ἐδεῖτο δὲ καὶ μικρᾶς τινὸς ἀναψύξεως πολλῷ τῷ θερμῷ συνεργμένης , καταπνεῖσθαι αὐτὴν διὰ τοῦ πνεύμονος πεποίηκεν ὁ τῆς φύσεως Ποιητής . Οὕτως γὰρ διὰ μὲν τῆς τραχείας ἀρτηρίας τὸ καθαρόν ἐξωθεν δέχεται πνεῦμα , διὰ δὲ τῆς λείας τοῦτο παραπέμπει τῇ εὐωνύμῳ τῆς καρδίας κοιλίᾳ · ἐκεῖθεν γὰρ , ὡς φασι οἱ τὰ τοιαῦτα ἀκριβῶς ἱστορήσαντες , αὐτὴ τὴν ἐκφυσίν ἔχει . Παραπέμπει δὲ οὕτως ὁ πνεύμων τὸ καθαρόν πνεῦμα , τὸ λιγνώδες ἀντιλαμβάνει , καὶ τοῦτο ὡς περιττὸν διὰ τῆς τραχείας ἀρτηρίας ἐπὶ τὰ ἔξω πάλιν ὀβεί , καὶ γίνεται τὸ περιττὸν καὶ ἄχρηστον παντελῶς , τοῦ νοῦ βουλομένου , καὶ τὴν γλῶτταν ἐν ῥυθμῷ καὶ ἀρμονίᾳ κινήσαντος ,
Lemmas: ἀθρέω τοιγάρ ὁ λόγος μέντευγνῶς , ἀτιμάζω δέ ὁ τιμή ὁ τιμάω , πῶς ὑπόκειμαι μέν ὁ πνεύμων δίκη ἀσκός , ἀποθλίβω δέ αὐτός , οὖον πούς ἄνθρωπος , ἀλλά ὁ περιέχω ὁ θώραξ μῦς , συστέλλω αὐτός καί διαστολλόντες . ἀναπέσσω δέ οὕτως διά ὁ τραχύς ἀρτηρία ὁ πνεῦμα , ὁ δέ συναθουμενω , ἀνοίγω μέν ὁ ἐπιγλωσσίς , φέρω δέ διά ὁ φάρυγξ ἐπί ὁ στόμα . ὁ δέ λόγος , ὁ γλῶσσα οὖν ( 82 ) τις δεξιός ἐπιλαμβάνω , οὗτος ὁ ὀδούς καθάπερ ὁ χαλκός ἐκεῖνος προσφέρω κάλαμος , καί ἄνω καί κάτω διαθέω καί διολισθάνω εὐπετής καί μαλαβδίως κατασκευάζω · συνεργέω δέ αὐτός πρός ὁ εὐκολία ὁ δρόμος , ὁ ὑπόκειμαι ἀδήν , ἐν τις λεῖος ἀναβλύζω νοτιδα . ἐπεί γάρ αὐτός ὁ συγχέω καταξηραίνω δρόμος , δήω μέτριος ὑγρότης , Τεγούσης αὐτός καί λειαίνω , καί ὁ κίνησις ῥᾴδιος ἐργάζομαι . οὕτως τοιγάρ διά ὁ γλῶσσα ὁ ὀδούς ὁ λόγος προσσυλλοῦντος , καί ὁ πνεῦμα , ὡς φημί , φέρω , καί ὁ χεῖλος πτύσσω , καί ὁ ἀήρ ὁ φορός ὁ πνεῦμα εναρμόνιος πλήσσω , ὁ ἔναρθρος ἀποτελέω φωνή , καί γίγνομαι ὄχημα ὁ λόγος ὁ ἔνδοθεν ἐκφέρω πνεῦμα , καί ὡς περισσός ἀπωθέω ὁ λιγνώδης ὁ φύσις . ἐπεί γάρ ὁ ἔμφυτος θερμός πηγή ὁ Καρδία ὁ Πλάστης ποιέω , καί ἐκ ὅδε ὁ μόριον πᾶς ὁ σῶμα ὁ θερμός μεταλαμβάνω ποιότης , δήω δέ καί μικρός τις ἀνάψυξις πολύς ὁ θερμός συρράσσω , καταπνέω αὐτός διά ὁ πνεύμων ποιέω ὁ ὁ φύσις Ποιητής . οὕτως γάρ διά μέν ὁ τραχύς ἀρτηρία ὁ καθαρός ἐξωθεν δέχομαι πνεῦμα , διά δέ ὁ λεῖος οὗτος παραπέμπω ὁ εὐώνυμος ὁ Καρδία κοιλία · ἐκεῖθεν γάρ , ὡς φημί ὁ ὁ τοιοῦτος ἀκριβῶς ἱστορέω , αὐτός ὁ ἔκφυσις ἔχω . παραπέμπω δέ οὕτως ὁ πνεύμων ὁ καθαρός πνεῦμα , ὁ λιγνώδης ἀντιλαμβάνω , καί οὗτος ὡς περισσός διά ὁ τραχύς ἀρτηρία ἐπί ὁ ἔξω πάλιν ὀβεί , καί γίγνομαι ὁ περισσός καί ἄχρηστος παντελῶς , ὁ νόος βούλομαι , καί ὁ γλῶσσα ἐν ῥυθμός καί ἁρμονία κινέω ,