theodoretus.de-providentia-orationes-decem pg083_0309.2
Ἄλλ' ἴσως ἂν ἐποις ἀχαριστίαν νοσῶν · Τί τοίνυν μοι πλέον τῶν ἀσταχύων κεχάρισται ; Ἄλλὰ καὶ τῶν ἀσταχύων τὴν φύσιν , ἐμβρόντησε , διὰ τὴν σὴν χρείαν πεποίηκε . Τί τοίνυν ἀχαριστεῖς , εἰ καὶ τὰ σὰ δι' οὐ τοὺς σοὺς ὅπλοις καθώπλισα ; Σὺ σπείρεις οὐς πυροὺς ( 13 ) , ἀχαριστότατε · αὐτὸς ἄρδει καὶ θερμαίνει καὶ τρέφει καὶ φρουρεῖ καὶ φυλάττει , καὶ πέπονά σοι προίθησι . Σὺ δὲ ( 14 ) ἄμῃσας , καὶ τῇ ἄλῃ παραδοὺς , καὶ τεμὼν τῇ τέχνῃ , καὶ τῶν ἄχυρων ἀποκρινὰς , καὶ μύλη λεπτύνας , καὶ τῶν πιτύρων χωρίσας , καὶ ταῖς χειρὶ μέζας , καὶ κλιδάνῳ ἢ ἰπνῷ παραδοὺς , ἐντερυφὰς τοὺς ἄρτους , καὶ τὸν χοργὸν ἀγνοεῖς . Ἄλλ' ἐπὶ τὸν ὀφθαλμὸν ἐπανέλθωμεν . Κατανόησον αὐτοῦ τὴν φύσιν · βλέπε πόσους ἔχει χιτώνας · βλέπε τὴν ἔξωθεν εὐμορφίαν · βλέπε τὴν τῆς κόρης λεπτότητα , τὴν περιειμένην Ἰριν , ἣν στεφάνην ὀνομάζομεν , τὸν κερατοειδῆ κύκλον , τὸν ῥαγοειδῆ χιτῶνα , τὴν χρυσταλλοειδῆ σφαῖραν τὴν ὑπὸ τοῦμε κεῖμένην , καὶ διὰ μέσον διακύπτουσαν , τὴ περὶ ταύτὴν διακεχυμένον ὑλοειδῆ ( 15 ) ὑγρόν , τὸ ἀκριβληστορειδὲς περιδολαῖον , τὴν ἀδενώδη ἕδραν , ἐφ' ἧς ἅπας ἐρήρεισται , τὴν ἐκ τοῦ ἐγκεφάλου δι' ἀγγείου λεπτοτάτου χορηγούμενην τροφήν , τὴν διὰ τῶν κανθῶν ( 16 ) τοῦπεριττώματος ἐκροήν . Σκόπησον εἰς πῶσα τὸ αἷμα μετασχηματίζεται χρώματα . Τοῦτο πρῶτον μὲν γὰρ σιτίον τοὺς ὀδοὺς δὲ λεπτυθέν , τῇ γαστρὶ παρεπέμφθη · ἐκεῖνη πρὸς τὴν οἰκείαν χρῶν τοῦτο μετέβαλε , καὶ λευκὸν ἀπειργάσατο · τοῦτο τὸ ἧπαρ δεξάμενον , πάλιν εἰς τὸ οἰκεῖον μετατίθησι χρώμα . Οὕτω γενομένη τοῦ αἵματος ἡ φύσις , εἰς ἐγκέφαλον χωροῦσα , πάλιν λευκαίνεται , καὶ εἰς ὀστὰ μεταπίγνεται , καὶ εἰς νεῦρα στεγανά μὲν , εὐκαμπῆ δὲ μετατίθεται . Ἄλλὰ γὰρ ἴσως ὁμοῖον ποιῶ τοὺς τὴν ψάμμον ἀριθμεῖν πειρωμένοις , τὴν ἐν τῷ σώματι φαινομένην τοῦ Ποιητοῦ προμήθειαν ἐρευνῆσαι φιλονεῖν . Κατὰ σαυτὸν τοιγαροῦν πάσας τῇ θεωρίᾳ περινόστησον τὰς αἰσθήσεις , τὴν γεῦσιν , τὴν ὀσφρησιν , τὴν ἀκοήν · ὅπως ἡ μὲν τῶν ὀσμῶν τὴν ἀντιληψιν ἔχει , καὶ τὸ μὲν ἡδὺ προσδέται , τὸ δὲ δυσώδες ἀπωθεῖται , καὶ τῶν τῆς κεφαλῆς περιττωμάτων τὰς ἐκκρίσεις πεπίστευται . Ἐπεὶδὴ γὰρ τοὺς κάτωθεν ἅπαντας ἀναπεμπομένους ἀτμοὺς ὡς ὑπερκείμενη
Lemmas: ἄλλος ἴσως εἄν ἔπω ἀχαριστία νοσέω · τις τοίνυν ἐγώ πλέω ὁ ἄσταχυς χαρίζομαι ; ἀλλά καί ὁ ἄσταχυς ὁ φύσις , ἐμβροντάω , διά ὁ σός χρεία ποιέω . τις τοίνυν ἀχαριστέω , εἰμί καί ὁ σός διά οὖον ὁ σός ὅπλον καθοπλίζω ; σύ σπείρω οὖς πυρός ( 13 ) , ἀχάριστος · αὐτός ἄρδω καί θερμαίνω καί τρέφω καί φρουρέω καί φυλάσσω , καί πέπων σύ πρόειμι . σύ δέ ( 14 ) ἀμάω , καί ὁ ἄλη παραδίδωμι , καί τέμνω ὁ τέχνη , καί ὁ άχυρο ἀποκρίνω , καί μύλη λεπτύνω , καί ὁ πίτυρον χωρίζω , καί ὁ χείρ μέζα , καί κλιδανος ἢ ἰπνός παραδίδωμι , εντερυφημι ὁ ἄρτος , καί ὁ χοργὸν ἀγνοέω . ἄλλος ἐπί ὁ ὀφθαλμός ἐπανέρχομαι . κατανοέω αὐτός ὁ φύσις · βλέπω πόσος ἔχω χιτών · βλέπω ὁ ἔξωθεν εὐμορφία · βλέπω ὁ ὁ κόρη λεπτότης , ὁ περίειμι Ἶρις , ὅς στεφάνη ὀνομάζω , ὁ κερατοειδής κύκλος , ὁ ῥαγοειδής χιτών , ὁ χρυσταλλοειδος σφαῖρα ὁ ὑπό τοῦμε κεῖμαι , καί διά μέσος διακύπτω , ὅς περί οὗτος διαχέω ὑλοειδής ( 15 ) ὑγρός , ὁ ἀκριβληστορειδὲς περιδολαιος , ὁ αδενώδης ἕδρα , ἐπί ὅς ἅπας ἐρείδω , ὁ ἐκ ὁ ἐγκέφαλος διά ἀγγεῖον λεπτός χορηγέω τροφή , ὁ διά ὁ κανθός ( 16 ) τουπεριττωμα ἐκροή . σκοπέω εἰς πάω ὁ αἷμα μετασχηματίζω χρῶμα . οὗτος πρῶτος μέν γάρ σιτίον ὁ ὀδούς δέ λεπτύνω , ὁ γαστήρ παραπέμπω · ἐκεῖνος πρός ὁ οἰκεῖος χράω οὗτος μεταβάλλω , καί λευκός ἀπεργάζομαι · οὗτος ὁ ἧπαρ δέχομαι , πάλιν εἰς ὁ οἰκέω μετατίθημι χρώμα . οὕτως γίγνομαι ὁ αἷμα ὁ φύσις , εἰς ἐγκέφαλος χωρέω , πάλιν λευκαίνω , καί εἰς ὁστόν μεταπίγνεται , καί εἰς νεῦρον στεγανός μέν , εὐκαμπής δέ μετατίθημι . ἀλλά γάρ ἴσως ὅμοιος ποιέω ὁ ὁ ψάμμος ἀριθμέω πειράω , ὁ ἐν ὁ σῶμα φαίνω ὁ Ποιητής προμήθεια ἐρευνάω φιλέω . κατά σαυτοῦ τοιγάρ πᾶς ὁ θεωρία περινοστέω ὁ αἴσθησις , ὁ γεῦσις , ὁ ὄσφρησις , ὁ ἀκοή · ὅπως ὁ μέν ὁ ὀσμή ὁ ἀντίληψις ἔχω , καί ὁ μέν ἡδύς προσδέω , ὁ δέ δυσώδης ἀπωθέω , καί ὁ ὁ κεφαλή περίσσωμα ὁ ἔκκρισις πιστεύω . ἐπειδή γάρ ὁ κάτωθεν ἅπας ἀναπέμπω ἀτμός ὡς υπερκείμενη