theodoretus.de-providentia-orationes-decem pg083_0397.1
δὲ εἰς ἑαυτὴν ἐπανῆλθεν ( 6 ) ἡ φύσις , καὶ τὴν εἰκόνα τὴν θείαν περιεῖσθαι σαφῶς ἐπέγνω , τῇνκαῦτα λοιπὸν ἐπὶ τὴν λογικὴν μετὰ τὴν τράπεζαν ἡ τροφή . Ἐδέξατο δὲ καὶ περιτομὴν , καὶ θυσίας προσἐνηγχε : καὶ γὰρ ἄνθρωπος ἦν · ἔδει δὲ τῇ φυλακῇ τοῦ νόμου , τὴν νίκην ἀποδοῦναι τὴν φύσιν ( 7 ) . Φεύγει δὲ καὶ ἀνθρωπίνως εἰς Αἴγυπτον , πανταχοῦ παρὼν ὡς Θεός , καὶ τοῖς πᾶσι παριστάμενος , ὡς φησιν ἡ θεία Γραφή . Ἄφικνεται δὲ καὶ πρὸς Ἰωάννην τὸν Βαπτιστήν , καὶ ( 8 ) ἁμαρτίας οὐ δεξάμενος ῥύπον , ἀνέγεται τοῦ ( 9 ) βαπτίσματος , ἵνα πληρώσῃ πᾶσαν δικαιοσύνην . Καὶ κηρύττεται ἄνωθεν ὑπὸ τοῦ Πατρὸς , καὶ ὑπὸ τοῦ Πνεύματος δείκνυται . Ὁ μὲν γὰρ Πατὴρ ἄνωθεν ἔδρα · « Οὗτός ἐστιν ὁ Υἱὸς μου ὁ ἀγαπητός , ἐν ᾧ εὐδόκησα . » Τὸ δὲ πανάγιον Πνεῦμα ἐν εἴδει περιστερᾶς φανὸν ἦν , εἴλκε πρὸς ἑαυτὸν τὴν φωνήν , καὶ τοὺς παρόντας ἐδίδαξε τίς ὁ πρὸς τοῦ Πατρὸς τὴν μαρτυρίαν δεξάμενος . Ἐντεῦθεν πρὸς τοὺς ἀγῶνας λοιπὸν κατὰ τοῦ τυράννου χωρεῖ · πρὸς τοὺς ἀγῶνας λοιπὸν κατὰ τοῦ τυράννου χωρεῖ · καὶ γίνεται στάδιον μὲν ( 10 ) τῶν ἀγῶνων ἡ ἔρρημος , θεαταὶ δὲ τῶν ἀγῶνων οἱ δῆμοι , ἀντίπαλος δὲ , ὁ τῆς ἀληθείας ἀντίπαλος · ὃς πρῶτον μὲν τῆς φωνῆς ἀκούσας , καὶ τῶν προφητικῶν ἀναμνησθεὶς προφησέων , ἐδεδίει τὴν πάλην · καὶ φέρεν μὲν αὐτοῦ τὴν τῆς ἀρετῆς οὐχ ἴσχυεν ἀστραπὴν , ἀλλὰ καταπαλαίειν ἠνάγκαστο , δεδεδίει δὲ τὸν ἀγῶνα τῆς φωνῆς μεμνημένος . Ἄλλ’ ὁ τῆς ἡμετέρας φύσεως καὶ δημιουργγός , καὶ πρόμαχος , καὶ στεφανίτης , καὶ ἀγωνοθέτης , οὐ δεδίδρακε τὸν ἀνταγωνιστήν ( 11 ) , οὐδὲ ἀποσώζει τὸν θῆρα , ἀλλὰ παραθαρρύνει καὶ προτρέπεται πρὸς πάλην , ἵνα τὴν προτέραν νίκην ἀφελῆται · καὶ παραχωρεῖ πεινᾶσαι τῷ σώματι , τεσσαράκοντα ἡμερῶν νηστευσάντι σῆχος . Καὶ οὐχ ἐξ τῶν ἤδη νηστευκότων ὑπερβήναι τὸ μέτρον , ἵνα πιστευθῇ τὸ ἀνθρώπινον . Εἰδὼν ὁ δυσμενὴς τὴν πείναν , καὶ τὴν νίκην ἤλπισε , καὶ τὴν πάλην ἐθάρρησε , καὶ τὸν Ἄδαμ ἐκεῖνον βλέπειν ἐνόμιζε , τὸ τῆς πείνης θεασάμενος πάθος . Ἄλλὰ προσεληλυθε μὲν ὡς τῷ Ἄδαμ , εὑρε δὲ τὸν τοῦ Ἄδαμ Ποιητήν τὴν τοῦ Ἄδαμ περιειλημνον φύσιν , καὶ φησὶ πρὸς αὐτόν · « Εἰ Υἱὸς εἶ τοῦ Θεοῦ , εἰπὲ ἵνα οἱ λίθοι οὗτοι ἄρτοι γένωνται . » Καὶ παράγει μὲν εἰς μέσον τὴν οὐρανόθεν ἐναχθεῖσαν φωνὴν βεβαιωθῆναι , ἐμπειδωθῆναι δὲ ταύτην αἰτεῖ τῇ τῶν ἄρτων θαυματουργίᾳ . Ἐντεῦθεν ἐστὶ καταμαθεῖν ἀκριβῶς , ὡς παρ’ ἡμῶν αὐτῶν ὁ πολέμιος λαμβάνει τοῦ πλάνου τὰς ἀφορμὰς ( 12 ) . Πεινὴν γὰρ θεασάμενος , ἐκ ταύτης ἀκροβολίζεται · ἄλλ’ ὁ Σωτὴρ ὁ ἡμέτερος , καὶ πεινῶντος τοῦ σώματος , καὶ δεομένου τροφῆς , θαυματουργεῖν οὐκ ἀνέγεται . Γραφικῶς δὲ λόγῳ κατατοξεύει τὸν τύραννον , καὶ φησὶ · « Οὐχ ἐπ’ ἄρτῳ μόνῳ ζῆται ἄνθρωπος , ἀλλ’ ἐν παντὶ ῥήματι ἐκπορευομένῳ διὰ στόματος Θεοῦ . » Ἀνθρωπίνως δὲ
Lemmas: δέ εἰς ἑαυτοῦ ἐπανέρχομαι ( 6 ) ὁ φύσις , καί ὁ εἰκών ὁ θεῖος περίειμι σαφῶς ἐπιγιγνώσκω , τῇνκαῦτα λοιπός ἐπί ὁ λογικός μετά ὁ τράπεζα ὁ τροφή . δέχομαι δέ καί περιτομή , καί θυσία προσφέρω : καί γάρ ἄνθρωπος εἰμί · ἐσθίω δέ ὁ φυλακή ὁ νόμος , ὁ Νίκη ἀποδίδωμι ὁ φύσις ( 7 ) . φεύγω δέ καί ἀνθρώπινος εἰς Αἴγυπτος , πανταχοῦ πάρειμι ὡς Θεός , καί ὁ πᾶς παρίστημι , ὡς φημί ὁ θεῖος γραφή . Ἄφικνεται δέ καί πρός Ἰωάννης ὁ βαπτιστής , καί ( 8 ) ἁμαρτία οὖον δέχομαι ῥύπος , ἀναγίγνομαι ὁ ( 9 ) βάπτισμα , ἵνα πληρόω πᾶς δικαιοσύνη . καί κηρύσσω ἄνωθεν ὑπό ὁ πατήρ , καί ὑπό ὁ πνεῦμα δείκνυμι . ὁ μέν γάρ πατήρ ἄνωθεν δράω · « οὗτος εἰμί ὁ υἱός ἐγώ ὁ ἀγαπητός , ἐν ὅς εὐδοκέω . » ὁ δέ πανάγιος πνεῦμα ἐν εἶδος περιστερά ὅτι εἰμί , ἕλκω πρός ἑαυτοῦ ὁ φωνή , καί ὁ πάρειμι διδάσκω τίς ὁ πρός ὁ πατήρ ὁ μαρτυρία δέχομαι . ἐντεῦθεν πρός ὁ ἀγών λοιπός κατά ὁ τύραννος χωρέω · πρός ὁ ἀγών λοιπός κατά ὁ τύραννος χωρέω · καί γίγνομαι στάδιον μέν ( 10 ) ὁ ἀγών ὁ ῥήγνυμι , θεατός δέ ὁ ἀγών ὁ δῆμος , ἀντίπαλος δέ , ὁ ὁ ἀλήθεια ἀντίπαλος · ὅς πρῶτος μέν ὁ φωνή ἀκούω , καί ὁ προφητικός ἀναμιμνήσκω προφησέων , δείδω ὁ πάλη · καί φέρω μέν αὐτός ὁ ὁ ἀρετή οὐ ἰσχύω ἀστραπή , ἀλλά καταπαλαίω ἀναγκάζω , δείδω δέ ὁ ἀγών ὁ φωνή μιμνήσκω . ἄλλος ὁ ὁ ἡμέτερος φύσις καί δημιουργός , καί πρόμαχος , καί στεφανίτης , καί ἀγωνοθέτης , οὖον διδράσκω ὁ ἀνταγωνιστής ( 11 ) , οὐδέ ἀποσῴζω ὁ θήρ , ἀλλά παραθαρρύνω καί προτρέπω πρός πάλη , ἵνα ὁ πρότερος Νίκη ἀφαιρέω · καί παραχωρέω πεινάω ὁ σῶμα , τεσσαράκοντα ἡμέρα νηστεύω σῆχος . καί οὐ ἐκ ὁ ἤδη νηστεύω ὑπερβαίνω ὁ μέτρον , ἵνα πιστεύω ὁ ἀνθρώπινος . ἀνάκλεις ὁ δυσμενής ὁ πεῖνα , καί ὁ Νίκη ἐλπίζω , καί ὁ πάλη θαρσέω , καί ὁ Άδαμ ἐκεῖνος βλέπω νομίζω , ὁ ὁ πεῖνα θεάομαι πάθος . ἀλλά πρόσειμι μέν ὡς ὁ Άδαμ , εὑρίσκω δέ ὁ ὁ Άδαμ Ποιητής ὁ ὁ Άδαμ περιλαμβάνω φύσις , καί φημί πρός αὐτός · « εἰμί υἱός εἰμί ὁ Θεός , εἶπον ἵνα ὁ λίθος οὗτος ἄρτος γίγνομαι . » καί παράγω μέν εἰς μέσος ὁ οὐρανόθεν ἐνάγω φωνή βεβαιόω , ἐμπειδωθῆναι δέ οὗτος αἰτέω ὁ ὁ ἄρτος θαυματουργία . ἐντεῦθεν εἰμί καταμανθάνω ἀκριβῶς , ὡς παρά ἐγώ αὐτός ὁ πολέμιος λαμβάνω ὁ πλάνος ὁ ἀφορμή ( 12 ) . πεινάω γάρ θεάομαι , ἐκ οὗτος ακροβολίζω · ἄλλος ὁ Σωτήρ ὁ ἡμέτερος , καί πεινάω ὁ σῶμα , καί δήω τροφή , θαυματουργέω οὐ ἀναγίγνομαι . γραφικός δέ λόγος κατατοξεύω ὁ τύραννος , καί φημί · « οὐχ ἐπί ἄρτος μόνος ζέω ἄνθρωπος , ἀλλά ἐν πᾶς ῥῆμα ἐκπορεύω διά στόμα Θεός . » Ἀνθρώπινος δέ