theodoretus.de-providentia-orationes-decem pg083_0338.1
μικροῦ σου τοῦ σώματος ὄντος , μέμηνας καὶ λυτῆς A κατὰ τοῦ κεῖσαντος , τί οὖν ἂν ἐδράσας , εἰ καὶ τοῦτο τὸ μέγεθος ἔλαβες ; Νῦν δέ , ἡ μὲν βραχύτης διδάσκει σε σωφρονεῖν , καὶ γνωρίζειν τὸν Ποιητήν · τοῦ δὲ λόγου τοῦ διῶρον , τὸ βραχὺ παραμυθεῖται τὸ σῶματος · διὰ τοῦτο γὰρ ἄγεις καὶ φέρεις τῶν ἀλόγων τὴν φύσιν , τὰ ποίμνια , τὰ αἰπόλια , τὰ συφόρδια , τῶν ἵππων τὰς ἄγέλας , καμηλὸς νομάδας ἀγθοφορούσας , τὴν μικτὴν τῶν ὀρνέων ( 3 ) καὶ ἡμιόνων φύσιν . Καὶ τὰ μὲν εἰς θοίνην σοι πρόκειται , καὶ πολυτελῆ σοι ποιεῖ τὴν τράπεζαν , καὶ ( 4 ) παντοδαπὴν σοι πραγματεύεται τὴν χλῖδην , καὶ παντοίους ἐσθημάτων χορηγεῖ ( 5 ) σοι τὰς ἕλας · τὰ δέ , σιτῆγει καὶ ξυλοφορεῖ , καὶ τῶν ἄλλων ἀναγκαίων μετακομίζει τὰς χρείας . Κῦνες οἱ μὲν συνηρῴσιν , οἱ δὲ συμποιμεύνουσιν , οἱ δὲ φύλακες γίνονται τῆς οἰκίας · τῇ τούτων B ἀγρυπνίᾳ θαρροῦντες οἱ ποιμένες , ὕπνῳ μεταλαγχάνουσι · τούτους ἔχοντες συνεργούς , ὀλίγοι πολλὰ νέμεις ἀνέχονται πρόβατα · προκινδυνεύειν γάρ , οὐ μόνον τῶν δεσποτῶν , ἀλλὰ καὶ τῶν προβάτων ἀνέχονται , καὶ τῶν ποιμένων ὑπερμάχους , καὶ τοῖς λύκοις διαμάχονται προθύμως , καὶ τειρωσκήμενοι φεύγειν ἀγεννῶς οὐκ ἀνέχονται , τῇ δὲ ὀλαχῇ τοὺς ποιμένας εἰς ἐπιχωρίαν καλοῦσι . Καὶ ταῦτα ὁ κύων δρά , οὐκ ἔχων λόγον διδάσκαλον , ἀλλὰ φυσικῇ τινὶ πλεονεξίᾳ κεκοσμημένος . Οὕτως ἰχνεύσαι θῆραν ὑπὸ τοῦ κυνηγέτου κελευόμενος , καὶ τῶν ὀσμῶν ἀντιλαμβάνεται , καὶ ταύταις οἷον ἰχνεῖ ταις κατ' ἀκρίβειαν ἐπτόμενος , οὐ πρότερον ἀφίσταται , ἕως οὐ εὕρῃ τὸ θῆραμα · εὕρῶν δέ , καὶ τοῖς ὀδοῦσι καὶ τοῖς δυνει C δήσας , οὐ μεταλαμβάνει τῆς θήρας , ἀλλὰ σῶον φυλάττει τῷ πέμφαντι , καὶ ἀλογίᾳ δουλεύσας , γνωρίζει τὴν δεσποτείαν , καὶ οὐκ ἀνέχεται συνδιανεῖσθασθαι τῷ κεκτημένῳ τὸ θῆραμα . Εἰ δὲ καὶ μεῖζον εὕροι θηρίον , καὶ τὴν οἰκείαν ὑπερβαίνων ἰσχύν , οἷον σύαγρον , ἢ ἄρκτον , ἢ τι τῶν τοιούτων , φυλάττεται μὲν τῶν χαυλιόδοντων τὴν προσβολήν , μάχεται δὲ χαρτερῶς · κατὰ δὲ τῶν νότων συνεχῶς μεταβαίνων , πειρᾶται κατέχειν σὺν ἀσφαλείᾳ τὸ θῆραμα , καὶ τῇ σφοδρῇ διαμάχῃ φεύγειν ( 6 ) οὐκ ἐξ · τῇ γὰρ συνεχεῖ προσβολῇ μεταστρέφεσθαι συνεχῶς τὸ θηρίον ἀναγκάζων , μένειν κατὰ χώραν ποιεῖ , καὶ τὸν θηρευτὴν ἀναμένειν . Ἔτεᾳ ἐκεῖνος ἐπελθὼν , τοῖς ἀπὸ τῆς τέχνης ὅπλοις συνεργοῖς κεχρημένος , εὐπετῶς μάλισ καὶ ἀβδίως λαμβάνει τὴν θῆραν . Καὶ μὴ μοι τις τῶν εὐχθόνων τις ἀντιλογίας , τοὺς λυστύντας κύνας ἐνεαυθ' εἰς μέσον ἀγαγέτω , καὶ τοὺς λαχίζοντας ὄνους , καὶ τὰς δακνοῦσας καμηλοὺς , καὶ τοὺς κερατίζοντας ταύρους · ὀλίγα γὰρ ἐκ πολλῶν τούτοις περιπίπτει τοῖς πάθεσι , καὶ λίαν ἀναγκαῖον · γνωρίζεις γὰρ διὰ τούτου , ὡς οὐκ αὐτομάτως σοι ἡ τούτων ὑπόκειται φύσις , ἀλλὰ τοῖς τοῦ Ποιητοῦ νεύμασι πειθόμενη . Καὶ μαρτυρεῖ τὰ τῆς σῆς ἡγεμονίας ἀρχήν , χίρτηλος δάκνουσα , καὶ ταύρος κερατῶν ( 7 ) , καὶ
Lemmas: μικρός σύ ὁ σῶμα εἰμί , μαίνομαι καί λυτός A κατά ὁ κεῖμαι , τίς οὖν εἄν δράω , εἰμί καί οὗτος ὁ μέγεθος λαμβάνω ; νῦν δέ , ὁ μέν βραχύτης διδάσκω σύ σωφρονέω , καί γνωρίζω ὁ Ποιητής · ὁ δέ λόγος ὁ δίωρος , ὁ βραχύς παραμυθέομαι ὁ σῶμα · διά οὗτος γάρ ἄγω καί φέρω ὁ ἄλογος ὁ φύσις , ὁ ποίμνιον , ὁ αἰπόλιον , ὁ συφόρδια , ὁ ἵππος ὁ ἀγέλη , κάμηλος Νομάς αγθοφορος , ὁ μικτός ὁ ὄρνις ( 3 ) καί ἡμίονος φύσις . καί ὁ μέν εἰς θοίνη σύ πρόκειμαι , καί πολυτελής σύ ποιέω ὁ τράπεζα , καί ( 4 ) παντοδαπός σύ πραγματεύομαι ὁ χλιδή , καί παντοῖος ἔσθημα χορηγέω ( 5 ) σύ ὁ ἐλαύνω · ὁ δέ , σιτηγέω καί ξυλοφορέω , καί ὁ ἄλλος ἀναγκαῖος μετακομίζω ὁ χρεία . κύω ὁ μέν συναιρέω , ὁ δέ συμποιμευνους , ὁ δέ φύλαξ γίγνομαι ὁ οἰκίον · ὁ οὗτος B ἀγρυπνία θαρσέω ὁ ποιμήν , ὕπνος μεταλαγχάνω · οὗτος ἔχω συνεργός , ὀλίγος πολύς νέμω ἀνέχω πρόβατον · προκινδυνεύω γάρ , οὖον μόνος ὁ δεσπότης , ἀλλά καί ὁ πρόβατον ἀνέχω , καί ὁ ποιμήν ὑπέρμαχος , καί ὁ λύκος διαμάχομαι προθύμως , καί τειρωσκήμενοι φεύγω ἀγεννής οὐ ἀνέχω , ὁ δέ ὀλαχῇ ὁ ποιμήν εἰς ἐπιχώριος καλέω . καί οὗτος ὁ κύω δράω , οὐ ἔχω λόγος διδάσκαλος , ἀλλά φυσικός τις πλεονεξία κοσμέω . οὕτως ἰχνεύω θήρ ὑπό ὁ κυνηγέτης κελεύω , καί ὁ ὀσμή ἀντιλαμβάνω , καί οὗτος οἷος ἴχνος ὅς κατά ἀκρίβεια πέτομαι , οὖον πρότερος ἀφίστημι , ἠώς οὖον εὑρίσκω ὁ θήραμα · εὑρίσκω δέ , καί ὁ ὀδούς καί ὁ δύο C δήω , οὖον μεταλαμβάνω ὁ θήρ , ἀλλά σῶς φυλάσσω ὁ πέμφαντι , καί ἀλογία δουλεύω , γνωρίζω ὁ δεσποτεία , καί οὐ ἀνέχω συνδιανεῖσθασθαι ὁ κτάομαι ὁ θήραμα . εἰμί δέ καί μείζων εὑρίσκω θηρίον , καί ὁ οἰκεῖος ὑπερβαίνω ἰσχύς , οἷος σύαγρος , ἢ ἄρκτος , ἢ τίς ὁ τοιοῦτος , φυλάσσω μέν ὁ χαυλιόδους ὁ προσβολή , μάχομαι δέ χαρτερός · κατά δέ ὁ νότος συνεχῶς μεταβαίνω , πειράω καταχέω σύν ἀσφάλεια ὁ θήραμα , καί ὁ σφοδρός διαμάχη φεύγω ( 6 ) οὐ ἐκ · ὁ γάρ συνεχής προσβολή μεταστρέφω συνεχῶς ὁ θηρίον ἀναγκάζω , μένω κατά χώρα ποιέω , καί ὁ θηρευτής ἀναμένω . ἔτος ἐκεῖνος ἐπέρχομαι , ὁ ἀπό ὁ τέχνη ὅπλον συνεργός χράομαι , εὐπετής Μάλις καί Ἀβδιῶς λαμβάνω ὁ θήρ . καί μή ἐγώ τις ὁ ευχθων τις ἀντιλογία , ὁ λύω κύω ἐνεαυθ' εἰς μέσος ἄγω , καί ὁ λακίζω ὄνος , καί ὁ δάκνω κάμηλος , καί ὁ κερατίζω ταῦρος · ὀλίγος γάρ ἐκ πολύς οὗτος περιπίπτω ὁ πάθος , καί λίαν ἀναγκαῖος · γνωρίζω γάρ διά οὗτος , ὡς οὐ αὐτόματος σύ ὁ οὗτος ὑπόκειμαι φύσις , ἀλλά ὁ ὁ Ποιητής νεῦμα πειθόμενος . καί μαρτυρέω ὁ ὁ σός ἡγεμονία ἀρχή , χίρτηλος δάκνω , καί ταύρος κερατών ( 7 ) , καί