theodoretus.de-providentia-orationes-decem pg083_0337.2
Αὐτὸς σοι τῶν ἵππων ὑπέταξε τὰς ἀγέλας , καὶ γαυριῶντα τὸν ἵππον λαμβάνων , καὶ φέρειν ἐπιβάτην οὐκ ἐπιστάμενον , τῇ τέχνῃ μεταρυθμίζεις , τοῦ ( 98 ) τε θράσους ἐλευθεροῖς , τὰ τε σκιρτήματα παύεις , καὶ τὸν εἰς ὕψος τεταμένον αὐχένα , καμπυλοειδῶς ἐπικαλύπτεις , καὶ κάτω νεῖναι παρασκευάζεις τὸ πρόσωπον , καὶ ρυθμὸν διδάσκεις βαδίσματος , καὶ ὁπλῶν μεταθέσεις ἐνταχτον , καὶ δρόμον οὕτω σταν δέη , καὶ χειροθὴν τὸν ἀγέλατον ποιεῖς , καὶ τῇ σῇ ἀνέχεσθαι φωνῇς καὶ χειρὸς ( 99 ) ἀναπτεῖν . Ἀνέχεται σου καὶ μαστίγων ὁ πολλῷ σοι κρείττων καὶ ῥώμῃ καὶ τάχει . Φέρει σου τὰς ἀπειλὰς , καὶ δέδει , καὶ δι' ὧν τῆν δουλείαν ὁμολογεῖ . Οὕτω σοι καὶ θηρῶντι συνθρεύει , καὶ πολεμοῦντι συναγωνίζεται , καὶ κατὰ τῶν ἀντιπάλων μετὰ ῥύμης χωρεῖ . Κἂν φεύγεις ἐθέλῃς , δείλιον μεταβάλλει τὸ θράσος , καὶ τρέπεται , καὶ φεύγει , καὶ σὺν τάχει φερόμενος , τῶν διωκόντων ἐλευθεροῖ . Καὶ οὐτὲ κατὰ μετώπω φάλαγγος ὁρμᾶν κελευόμενος ἀπειθεῖ , οὐτὲ δραπέτευειν ἐπιταττομένους ἀντιλέγει · ἀλλ' ἕνα οἶδεν ( 1 ) ὅρον σωτηρίας , τοῦ ἐπιδάτου τῶν νόμων . Καὶ τί λέγω ἵππον , καὶ ὄνον , καὶ κάμηλον ; Ἥδη γὰρ σοι καὶ λέπας , τῶν χερσαίων ζῴων ὁ μέγιστον , ὑπακούειν ἐθέλει , ὁ καὶ τὰ μέγιστα τῶν δένδρων ἀνασπάσαι προρρίζα τῇ προνομαίᾳ δυνάμενος , καὶ οὐ λογίζεται τὴν ἰσχύν , οὐκ ἐνθυμεῖται τὴν ῥώμην , οὐχ ὁρᾷ τὸν θῦγον τοῦ σώματος , ὃς γηλόφους τινὰς τῷ μεγέθει μιμεῖται · ἀλλὰ τῆς σῆς δεσποτείας ἀνέχεται . Καὶ σὺ μὲν καθήμενος ἐπιτάττεις ( σὲ γὰρ καλῶ τὴν φύσιν ) , ὁ δὲ ποιεῖ τὸ κελευόμενον · κἂν τὸν μισθὸν δὲ τῆς θεωρίας παρὰ τῶν θεωρούντων δέχεται , σοι τοῦτον τῇ προνομαίᾳ οἷόν τινι λαβίδι κεχρημένος ὁρέγει . Τοῦτό σοι καὶ πολεμοῦντι συναγωνίζεται , καὶ πολλοὺς τοξότας ἐπὶ τοῦ νώτου δεχόμενος , οἷον ἀπὸ τινος πύργου βάλλειν τοὺς ἐναντίους παρασκευάζει , καὶ ταῖς φάλαγγιν ἐπίδη ( 2 ) , δεδιέται καὶ ῥήγνυσι βαδίζως , καὶ τοὺς ὁπλίτας σκεδάννυσι . Μὴ τοίνυν δυσχεραίνης μικρὸν ἔχων τὸ σῶμα , ἀλλὰ σκόπησον ἧλικά τούτω ζῷα δουλεύειν ἀνέχεται , καὶ τὸν ὑποτάξαντα προθύμως ἀνυμνήσων , καὶ δι' αὐτὸ δὲ τοῦτο χάριν ὁμολόγησον τῷ Ποιητῇ . Τῆς γὰρ ψυχῆς σου προμηθούμενος σωτηρίας , μέγα σοι λῖαν οὐ περιτέθεικε σῶμα , ἵνα μὴ κατ' ἄμφω πλεονεκτῶν , εἰς τὴν διαβολικὴν ἀλαζονείαν ἐκπέσῃς . Εἰ γὰρ καὶ
Lemmas: αὐτός σύ ὁ ἵππος ὑποτάσσω ὁ ἀγέλη , καί γαυριάω ὁ ἵππος λαμβάνω , καί φέρω ἐπιβάτης οὐ ἐφίστημι , ὁ τέχνη μεταρυθμίζω , ὁ ( 98 ) τε θράσος ἐλευθερόω , ὁ τε σκίρτημα παύω , καί ὁ εἰς ὕψος τείνω αὐχήν , καμπυλοειδῶς επικαλύπτω , καί κάτω νέος παρασκευάζω ὁ πρόσωπον , καί ρυθμός διδάσκω βάδισμα , καί ὁπλή μετάθεσις ἐνταχτον , καί δρόμος οὗτος ἵστημι δήω , καί χειροθὴν ὁ ἀγελάτης ποιέω , καί ὁ σός ἀνέχω φωνέω καί χείρ ( 99 ) ἀνάπτω . ἀνέχω σύ καί μάστιξ ὁ πολύς σύ ἀγαθός καί ῥώμη καί τάχος . φέρω σύ ὁ ἀπειλή , καί ἐσθίω , καί διά ὅς ὁ δουλεία ὁμολογέω . οὕτως σύ καί θήρ συνθρεύει , καί πολεμέω συναγωνίζομαι , καί κατά ὁ ἀντίπαλος μετά ῥύμη χωρέω . κἀν φεύγω ἐθέλω , δειλία μεταβάλλω ὁ θράσος , καί τρέπω , καί φεύγω , καί σύν τάχος φέρω , ὁ διώκω ἐλευθερόω . καί οὔτε κατά μέτωπον φάλαγξ ὁρμάω κελεύω ἀπειθέω , οὔτε δραπετεύω ἐπιτάσσω ἀντιλέγω · ἀλλά εἷς οἶδα ( 1 ) ὅρος σωτηρία , ὁ ἐπιδάτου ὁ νόμος . καί τίς λέγω ἵππος , καί ὄνος , καί κάμηλος ; ἥδη γάρ σύ καί λέπας , ὁ χερσαῖος ζῷον ὁ μέγας , ὑπακούω ἐθέλω , ὁ καί ὁ μέγας ὁ δένδρον ἀνασπάω προρρίζα ὁ προνομαία δύναμαι , καί οὖον λογίζομαι ὁ ἰσχύς , οὐ ἐνθυμέομαι ὁ ῥώμη , οὐ ὁράω ὁ θῦγον ὁ σῶμα , ὅς γήλοφος τις ὁ μέγεθος μιμέομαι · ἀλλά ὁ σός δεσποτεία ἀνέχω . καί σύ μέν κάθημαι ἐπιτάσσω ( σύ γάρ καλέω ὁ φύσις ) , ὁ δέ ποιέω ὁ κελεύω · κἀν ὁ μισθός δέ ὁ θεωρία παρά ὁ θεωρέω δέχομαι , σύ οὗτος ὁ προνομαία οἷος τις λαβίς χράομαι ὀρέγω . οὗτος σύ καί πολεμέω συναγωνίζομαι , καί πολύς τοξότης ἐπί ὁ νῶτον δέχομαι , οἷος ἀπό τις πύργος βάλλω ὁ ἐναντίος παρασκευάζω , καί ὁ φάλαγξ ἐφοράω ( 2 ) , δῖος καί ῥήγνυμι βαδίζω , καί ὁ ὁπλίτης σκεδάννυμι . μή τοίνυν δυσχεραίνω μικρός ἔχω ὁ σῶμα , ἀλλά σκοπέω ἡλίκος οὗτος ζῷον δουλεύω ἀνέχω , καί ὁ ὑποτάσσω προθύμως ἀνυμνέω , καί διά αὐτός δέ οὗτος χάρις ὁμολογέω ὁ Ποιητής . ὁ γάρ Ψυχή σύ προμηθέομαι σωτηρία , μέγας σύ λίαν οὖον περιτίθημι σῶμα , ἵνα μή κατά ἄμφω πλεονέκτης , εἰς ὁ διαβολικός ἀλαζονεία ἐκπίπτω . εἰμί γάρ καί