tatianus.oratio-ad-graecos 19
Ὑμεῖς δὲ τούτων οὐκ ἔχοντες τὴν κατάληψιν παρ᾿ ἡμῶν τῶν εἰδότων ἐκπαιδεύεσθε , λέγοντες θανάτου καταφρονεῖν καὶ τὴν αὐτάρκειαν ἀσκεῖν . Οἱ γὰρ παρ᾿ ὑμῖν φιλόσοφοι τοσοῦτον ἀποδέουσι τῆς ἀσκήσεως , ὥστε παρὰ τοῦ Ῥωμαίων βασιλέως ἐτησίους χρυσοῦς ἑξακοσίους λαμβάνειν τινὰς εἰς οὐδὲν χρήσιμον , ὅπως μηδὲ τὸ γένειον δωρεὰν καθειμένον αὐτῶν ἔχωσι . Κρίσκης οὖν , ὁ ἐννεοττεύσας τῇ μεγάλῃ πόλει , παιδεραστίᾳ μὲν πάντας ὑπερήνεγκεν , φιλαργυρίᾳ δὲ πάνυ προσεχὴς ἦν . Θανάτου δὲ ὁ καταφρονῶν οὕτως αὐτὸν ἐδεδίει τὸν θάνατον , ὡς καὶ Ἰουστῖνον , καθάπερ καὶ ἐμέ , ὡς κακῷ τῷ θανάτῳ περιβαλεῖν πραγματεύσασθαι , διότι κηρύττων την ἀλήθειαν λίχνους καὶ ἀπατεῶνας τοὺς φιλοσόφους συνήλεγχεν . Τίνας δὲ ἂν καὶ διῶξαι τῶν φιλοσόφων εἰ μὴ μόνους ὑμᾶς εἴωθεν ; Εἴ φατε μὴ δεῖν δεδιέναι τὸν θάνατον , κοινωνοῦντες ἡμῶν τοῖς δόγμασι , μὴ διὰ τὴν ἀνθρωπίνην δοξομανίαν , ὡς Ἀνάξαρχος , ἀποθνήσκετε , χάριν δὲ τῆς τοῦ θεοῦ γνώσεως τοῦ θανάτου καταφρονηταὶ γένεσθε . Κόσμου μὲν γὰρ ἡ κατασκευὴ καλή , τὸ δὲ ἐν αὐτῷ πολίτευμα φαῦλον · καὶ καθάπερ ἐν πανηγύρει θεατροκοπουμένους ἔνεστιν ἰδεῖν τοὺς οὐκ εἰδότας τὸν θεόν . Τί γὰρ ἐστι μαντική ; Τί δὲ ὑπ᾿ αὐτῆς πεπλάνησθε ; Τῶν ἐν κόσμῳ πλεονεξιῶν ἐστί σοι διάκονος . Πολεμεῖν θέλεις , καὶ τὸν Ἀπόλλω σύμβουλον τῶν φόνων λαμβάνεις . Κόρην ἁρπάσαι θέλεις , καὶ τὸ δαιμόνιόν σοι συναγωνίσασθαι προαιρῇ . Νοσεῖς διὰ σεαυτόν , καί , ὥσπερ Ἀγαμέμνων δέκα συμφράδμονας , εἶναι θέλεις μετὰ σεαυτοῦ θεούς . Πιοῦσά τις ὕδωρ μαίνεται , καὶ διὰ λιβάνων ἔκφρων γίνεται , καὶ σὺ τὴν τοιαύτην μαντεύεσθαι λέγεις . Προγνώστης ὑπῆρχεν ὁ Ἀπόλλων καὶ τῶν μαντευομένων διδάσκαλος · ἐπὶ τῆς Δάφνης ἑαυτὸν ἐψεύσατο . Δρῦς εἰπέ μοι μαντεύεται καὶ πάλιν ὄρνιθες προαγορεύουσι , σὺ δὲ τῶν ζώων καὶ φυτῶν ἐλάττων ὑπάρχεις ; Καλὸν ἄρα σοι γενέσθαι ξύλῳ μαντικῷ καὶ τῶν ἀεροφοίτων τὴν κτῆσιν λαμβάνειν . Ὁ ποιῶν σε φιλάργυρον οὗτος καὶ περὶ τοῦ πλουτεῖν σοι μαντεύεται · στάσεις καὶ μάχας ὁ ἐγείρων καὶ περὶ τῆς ἐν πολέμῳ νίκης προαγορεύει . Τῶν παθῶν ἂν ὑπάρχῃς ἀνώτερος , τῶν ἐν τῷ κόσμῳ πάντων καταφρονήσεις . Τοιούτους ἡμᾶς ὄντας μὴ ἀποστυγήσητε , ἀλλὰ παραιτησάμενοι τοὺς δαίμονας θεῷ τῷ μόνῳ κατακολουθήσατε . Πάντα ὑπ᾿ αὐτοῦ καὶ χωρὶς αὐτοῦ γέγονεν οὐδὲ ἕν.Εἰ δέ ἐστιν ἐν τοῖς φυομένοις καὶ δηλητήριον , τοῦτο διὰ τὸ ἐνάμαρτον ἡμῶν ἐπισυμβέβηκεν . Ἔχω δεικνύειν τὴν τούτων εἰκόνα · μόνον ὑμεῖς κατακούσατε , καὶ ὁ πιστεύων ἐπιγνώσεται .
Lemmas: σύ δέ οὗτος οὐ ἔχω ὁ κατάληψις παρά ἐγώ ὁ οἶδα ἐκπαιδεύω , λέγω θάνατος καταφρονέω καί ὁ αὐτάρκεια ἀσκέω . ὁ γάρ παρά σύ φιλόσοφος τοσοῦτος ἀποδέω ὁ ἄσκησις , ὥστε παρά ὁ Ῥωμαῖος βασιλεύς ἐτήσιος χρύσεος ἑξακόσιοι λαμβάνω τις εἰς οὐδείς χρήσιμος , ὅπως μηδέ ὁ γένειον δωρεάν καθίημι αὐτός ἔχω . Κρίσκης οὖν , ὁ ἐννεοσσεύω ὁ μέγας πόλις , παιδεραστία μέν πᾶς ὑπερφέρω , φιλαργυρία δέ πάνυ προσεχής εἰμί . θάνατος δέ ὁ καταφρονέω οὕτως αὐτός δείδω ὁ θάνατος , ὡς καί Ἰουστῖνος , καθά καί ἐγώ , ὡς κακός ὁ θάνατος περιβάλλω πραγματεύομαι , διότι κηρύσσω ὁ ἀλήθεια λίχνος καί ἀπατεών ὁ φιλόσοφος συνελέγχω . τίς δέ ἄν καί διώκω ὁ φιλόσοφος εἰ μή μόνος σύ εἴωθα ; εἰ φημί μή δέω δείδω ὁ θάνατος , κοινωνέω ἐγώ ὁ δόγμα , μή διά ὁ ἀνθρώπινος δοξομανία , ὡς Ἀνάξαρχος , ἀποθνῄσκω , χάριν δέ ὁ ὁ θεός γνῶσις ὁ θάνατος καταφρονητής γίγνομαι . κόσμος μέν γάρ ὁ κατασκευή καλός , ὁ δέ ἐν αὐτός πολίτευμα φαῦλος · καί καθά ἐν πανήγυρις θεατροκοπέω ἔνειμι ὁράω ὁ οὐ οἶδα ὁ θεός . τίς γάρ εἰμί μαντικός ; τίς δέ ὑπό αὐτός πλανάω ; ὁ ἐν κόσμος πλεονεξία εἰμί σύ διάκονος . πολεμέω ἐθέλω , καί ὁ Ἀπόλλων σύμβουλος ὁ φόνος λαμβάνω . Κόρα ἁρπάζω ἐθέλω , καί ὁ δαιμόνιον σύ συναγωνίζομαι προαιρέω . νοσέω διά σεαυτοῦ , καί , ὥσπερ Ἀγαμέμνων δέκα συμφράδμων , εἰμί ἐθέλω μετά σεαυτοῦ θεός . πίνω τις ὕδωρ μαίνομαι , καί διά λίβανος ἔκφρων γίγνομαι , καί σύ ὁ τοιοῦτος μαντεύομαι λέγω . προγνώστης ὑπάρχω ὁ Ἀπόλλων καί ὁ μαντεύομαι διδάσκαλος · ἐπί ὁ Δάφνη ἑαυτοῦ ψεύδω . δρῦς λέγω ἐγώ μαντεύομαι καί πάλιν ὄρνις προαγορεύω , σύ δέ ὁ ζῷον καί φυτόν ἐλαχύς ὑπάρχω ; καλός ἄρα σύ γίγνομαι ξύλον μαντικός καί ὁ ἀερόφοιτος ὁ κτῆσις λαμβάνω . ὁ ποιέω σύ φιλάργυρος οὗτος καί περί ὁ πλουτέω σύ μαντεύομαι · στάσις καί μάχη ὁ ἐγείρω καί περί ὁ ἐν πόλεμος νίκη προαγορεύω . ὁ πάθος ἐάν ὑπάρχω ἀνώτερος , ὁ ἐν ὁ κόσμος πᾶς καταφρονέω . τοιοῦτος ἐγώ εἰμί μή ἀποστυγέω , ἀλλά παραιτέομαι ὁ δαίμων θεός ὁ μόνος κατακολουθέω . πᾶς ὑπό αὐτός καί χωρίς αὐτός γίγνομαι οὐδέ Εἰνί δέ εἰμί ἐν ὁ φύω καί δηλητήριος , οὗτος διά ὁ ἐνάμαρτος ἐγώ ἐπισυμβαίνω . ἔχω δείκνυμι ὁ οὗτος εἰκών · μόνος σύ κατακούω , καί ὁ πιστεύω ἐπιγιγνώσκω .