syrianus.in-aristotelis-metaphysica-commentaria 2
Ὑφηγηματικὸν μέν ἐστι τοῦτο τὸ βιβλίον καὶ οὐχ ὥσπερ τὸ πρὸ αὐτοῦ ἀπορητικόν . λύει δὲ ἐν αὐτῷ πολλὰ τῶν προβλημάτων · καὶ γὰρ ὅτι τὰ αἴτια μιᾶς 〈 ἐστὶν ἐπιστήμης εἰδέναι τῆς> τοῦ ὄντος ᾖ ὄν , καὶ ὅτι τῆς τὰς πάσας οὐσίας ἐπεσκέφθαι καὶ τὰ καθ’ αὑτὰ ταῖς οὐσίαις ὑπάρχοντα , καὶ ὅτι καὶ περὶ τὰς ἀρχὰς ἔχει τὰς ἀποδεικτικὰς ὁ πρῶιος φιλόσοφος , ἐν τούτοις ἀναδιδάσκει . διαλέξεται δὲ καὶ περὶ τοῦ κατὰ τὴν ἀντίφασιν ἀξιώματος ὡς πρωτίστου ὄντος καὶ συνεκτικωτάτου πάντων τῶν ἀποδεικνυμένων ἐν ταῖς ἐπιστήμαις , εἰ δὲ ] καὶ αὐτὸ ἀποδεικτὸν ἦν , ἢ καὶ εἰ ἔχει τινὰ πίστιν ἀποδείξεως κρείττονα . <ταῦτα> πειράσεται μὲν ἐν ταύτῃ τῇ βίβλῳ , ἣν ἡμεῖς ἱκανῶς ὑπὸ τοῦ φιλοπονωτάτου σαφηνισθεῖσαν Ἀλεξάνδρου πᾶσαν μὲν οὐκ ἐξηγησόμεθα · εἰ δέ που ἡμῖν δοκοίη λέγειν τι πραγματειῶδες † ἐξετάσεως πειρασόμεθα κατ’ ἐκεῖνο βασανίζειν τὸ μέρος , τὰ ἄλλα πάντα τοῦ συνεχοῦς ἕνεκα τῆς πραγματείας παραφράζοντες . p . 1003a22 Ἔστιν . . . τῶν ἄλλων ἡ αὐτή . Ὅτι μὲν εἰ ἔστι τις αὕτη ἐπιστήμη , οὐδεμιᾷ τῶν ἄλλων ἐστὶν ἡ αὐτή , καὶ ὁ φιλόσοφος ὑπέμνησεν εἰπών οὐδεμία . . . συμβεβηκός · καὶ ἡ ἐπαγωγικὴ πίστις ἀπὸ τῶν μαθημάτων , γεωμετρίας ἀστρολογίας ἀριθμητικῆς . ἀλλὰ τίς ἀνάγκη τοιαύτην εἶναι ἐπιστήμην , ἥτις παντός ἐστι τοῦ ὄντος ᾗ ὄν ; ἢ μάλιστα μέν , ὡς εἴωθε πολλαχοῦ ποιεῖν , ὃ μέλλει δεικνύναι προαναφωνεῖ , μετ’ ὀλίγα δὲ σαφῶς δείξει , τοῦτο αὐτὸ λαβὼν ὅτι καὶ εἰ μὴ συνωνύμως τὸ ὂν κατὰ πάντων λέγεται , ἀλλ’ οὖν οὐδὲ ὁμωνύμως , ἀλλ’ ἔοικε τοῖς ἀφ’ ἑνὸς καὶ πρὸς ἕν προσθεὶς δὲ ὅτι τούτων μία ἐπιστήμη . ἔπειτα δὲ καὶ ἀπὸ τῶν προκαταβεβλημένων αὐτῷ λόγων τοῦτο συναγάγοις ἄν . εἰ γὰρ τοῦ μάλιστα ὄντος ἡ μάλιστα γνῶσις , καὶ ὅσῳ τιμιότητι διαφέρει τι , τοσούτῳ καὶ ἀληθείᾳ καὶ γνώσεως ἐναργείᾳ , ὡς ἐν τῷ ἐλάττονι τῶν ᾱ λέλεκται , εἴη ἂν καὶ τοῦ ὄντος ᾗ ὂν ἐπιστήμη τις , καὶ οὐ μόνον γε ἀλλὰ καὶ ἡ καλλίστη καὶ ἀρίστη τῶν ἐπιστημῶν . οὐ γάρ ἐστι σεμνότερον τοῦ ὄντος οὐδέν · εἴτε γάρ ἐστί τι ὂν οὐκ ἄλλο τι ὄν , οἷον νοῦς ἢ ψυχὴ ἢ οὐρανὸς ἢ κόσμος , ὃ μόνως ὄν ἐστιν αὐτοὸν ὑπάρχον , δηλονότι πάντων ἐστὶ τῶν ἄλλων σεμνότερον , αὐτὸ μὲν οὐ δεόμενον τοῦ εἶναι κόσμος ἢ οὐρανὸς ἢ ψυχή , τῶν δὲ ἄλλων ἁπάντων τὸ εἶναι παρ’ αὐτοῦ κομιζομένων · εἴτε τι ] τὸ ὂν ἀνάγκη τι τούτων εἶναι , ἀλλ’ οὖν καθὸ ὂν τιμιώτερον ἔσται ἢ καθὸ ἄλλ’ ὁτιοῦν . πανταχοῦ γὰρ τὸ ὂν καὶ ἡ οὐσία τὰ πρωτεῖα φέρεται , καὶ ἡ ἑστία τοῦ πράγματος αὕτη . πῶς ἂν οὖν ἢ τοῦτο ἄγνωστον μένοι , πάντων ὂν ἄριστον τῶν ὅπως ποτὲ ὄντων , ἢ περὶ ἄλλο τι ἂν σχοίη ἥ γε ἀληθινὴ φιλοσοφία ; ἡ γὰρ πρώτη τῶν ἐπιστημῶν τοῦ πρώτου καὶ ἡ ἀρίστη τοῦ ἀρίστου καὶ ἡ ὅλη τοῦ ὅλου δικαίως ἂν εἶναι νομισθείη . τί δέ ; οὐ τἀγαθὸν καὶ τοῦ ὄντος ἐπέκεινα ; πῶς οὖν οὐχ ἡ πρωτίστη τῶν ἐπιστημῶν περὶ τἀγαθόν ; καθάπερ ὁ Πλάτων ἐν Πολιτείᾳ δοκεῖ λέγειν “ ἐπεὶ ὅτι γε ἡ τοῦ ἀγαθοῦ ἰδέα μέγιστον μάθημα , πολλάκις ἀκήκοας ᾗ καὶ δίκαια καὶ τὰ ἄλλα προσχρησάμενα χρήσιμα καὶ ὠφέλιμα γίγνεται ” ἡ μάλιστα μὲν οὐχ ἕτερον τἀγαθὸν τοῦ ὄντος κατ’ Ἀριστοτέλην · τὸ γὰρ πρώτιστον αὐτῷ καὶ ὂν καὶ τἀγαθόν , ὡς ἐν τῷ N σαφῶς παραδίδωσιν · ὅθεν καὶ ἐν τοῖς Φυσικοῖς εἰς ταὐτὸν ἄγει τῷ εἴδει τὸ τέλος · ἥκει γὰρ τὸ μὲν εἶδος ἐκ τοῦ ὄντος , τὸ δὲ τέλος ἐκ τοῦ ἀγαθοῦ . ὥστε καὶ οὕτως ἡ πρωτίστη καὶ ἀρίστη τῶν | ἐπιστημῶν περὶ τὸ ὂν ᾗ ὂν διατρίψει κατ’ αὐτὸν Ἀριστοτέλην . ἔπειτα δὲ καὶ παρ’ οἷς ἐξῄρηται τοῦ ὄντος τἀγαθόν , ἄγνωστόν ἐστι καὶ ὑπὲρ πᾶσαν ἐπιστήμην , ὡς ἐν Παρμενίδῃ σαφῶς ὁ Πλατῶν βοᾷ · τὰ δὲ ἐκ τῆς Πολιτείας παρατεθέντα περὶ τῆς ἰδέας τῆς τἀγαθοῦ μᾶλλον διαλέγεται , ἥτις ἐν τοῖς οὖσιν ἐνορᾶται καὶ σὺν τοῖς οὖσι . σύζυγος οὖν πάλιν ἡ πρωτίστη τῶν ἐπιστημῶν τῷ ὄντι ᾗ ὃν καὶ κατὰ τοὺς θεωρητικωτέρους τῶν φιλοσόφων . καὶ τοῦτο μὲν οὐκ ἂν ἄλλως ἔχοι , καὶ αὐτοῦ γε τοῦ Πλάτωνος ἐν τῇ κατατομῇ τῆς ἐν Πολιτείᾳ γραμμῆς ἱκανῶς ἡμῖν αὐτο σαφηνίσαντος . εἰ δὲ μὴ μόνον τοῦ ὄντος ᾗ ὄν , ἀλλὰ καὶ τῶν καθ’ αὑτὰ συμβεβηκότων αὐτῷ εἴη ἂν ] ἡ σοφία γνῶσις , ἵνα καὶ τὸ ἀγαθὸν τὸ ἐν αὐτῷ γιγνώσκῃ καὶ ὅλως τελέαν αὐτοῦ γνῶσιν ἔχῃ , εἴη ἄν καὶ ἀποδεικτική τις , μᾶλλον δὲ ἡ σύμπασα ἀποδεικτική , σύμπασα δὲ οὐχ ἡ ἐκ τῶν μερικωτέρων συντεθεῖσα , ἀλλ’ ἡ πρὸ τῶν μερῶν ὅλη · διὸ καὶ τὰς ἀρχὰς τῆς ἀποδείξεως ταῖς ἄλλαις χορηγεῖ . ἀνιοῦσα ἂν οὖν δι’ ἀποδείξεως τὰ καθ αὑτὰ τοῖς οὖσιν ὑπάρχοντα θεωρεῖ , δι’ ὧν ἐπὶ τὴν ἰδιότητα τοῦ ὄντος ἀνατρέχει . ἄνω δὲ λοιπὸν στᾶσα κατὰ φύσιν ποιεῖται τὴν πρόοδον , διαιρετικῇ μὲν καὶ διοριστικῇ τὰς οὐσίας διαιροῦσα τῶν πραγμάτων , ἀποδεικτικῇ δὲ τὰ καθ’ αὑτὰ ὑπάρχοντα . ζητήσει τοίνυν αὕτη καὶ τὰς πρωτίστας καὶ ἀκροτάτας αἰτίας , αἳ οὔκ εἰσι τῶν ἐν ὑποκειμένῳ ἀλλ’ αὐτῶν τῶν οὐσιῶν , αἳ πεφύκασιν ἑαυτῶν εἶναι καὶ καθ’ αὑτὰς εἶναι . μήποτε δὲ καὶ οἱ περσβύτεροι τῶν φιλοσόφων τὰ στοιχεῖα ζητοῦντες τῶν ὄντων τοιαύτας ἀρχὰς ἠβούλοντο θεωρῆσαι , αἳ οὐ τῶν συμβεβηκότων ἦσαν ( ταὐτὸν γὰρ <ἡ> κατὰ συμβεβηκὸς ἀρχὴ καὶ ἡ τῶν συμβεβηκότων ἀρχή ) ἀλλὰ τῶν καθ’ αὑτὰ καὶ τῶν καθ’ αὑτὰς εἶναι δυναμένων οὐσιῶν . ἐκεῖνοι μὲν οὖν εἴτε κεκρατήκασι τῆς προθέσεως εἴτε μή , παρείσθω λέγειν τὰ νῦν · ἑαυτῷ δέ φησιν ὁ Ἀριστοτέλης ἀναγκαῖον εἶναι τοιαύτας αἰτίας ἐπιζητεῖν . Ὅτι μὲν οὖν οὐ συνωνύμως κατηγορεῖται τὸ ὂν τῶν ὄντων ἁπάντων οὐδέ ἐστιν ἰσότιμα τὰ ὄνια ᾗ ὄντα , καὶ ἐν ἄλλοις ἔδειξε καὶ νὺν συγχωρεῖ . οὐ μὴν οὐδ’ ἁπλῶς ὁμώνυμά φησι τὰ ὄντα , ἀλλ’ εἰ καὶ πολλαχῶς λέγεται τὸ ὄν , ἀλλ’ οὗν ὡς πρὸς ἓν καὶ τὴν τῆς οὐσίας ἀναφερόμενον μίαν φύσιν . ὥσπερ γὰρ οὐ συνωνύμως μὲν τὸ ὑγιεινὸν κατὰ τοῦ γυμνασίου καὶ τοῦ σιτίου καὶ τοῦ χρώματος καὶ τοῦ σώματος , πρὸς ἓν δὲ καὶ ἀφ’ ἑνὸς τῆς ὑγιείας τὸ μὲν γὰρ ὡς φυλακτικὸν αὐτῆς , τὸ δὲ ὡς ποιητικόν , τὸ δὲ ὡς σημεῖον , τὸ δὲ σῶμα ὡς δεκτικὸν αὐτῆς ὑγιεινὸν λέγεται ) , καὶ ἰατρικὸν παιδίον τὸ μὲν λέγεται τῷ μεμαθηκέναι καὶ ἔχειν τὴν ἰατρικήν , τὸ δὲ τῷ εὐφυὲς εἶναι πρὸς μάθησιν , ἤδη δὲ καὶ ἰατρικὸν κέκληται τὸ ἀπὸ τῆς ἰατρικῆς ἐπιτελεσθέν , καὶ οὔτε συνωνύμως οὔθ’ ὁμωνύμως κατὰ | τούτων τὸ ἰατρικόν , ἀλλὰ πρὸς ἓν καὶ δὴ ἀφ’ ἑνός · οὕτω καὶ ἐπὶ ἄλλων πολλῶν , οἷον τοῦ ἀγαθοῦ · καὶ γὰρ ὁ θεὸς καὶ ὁ καιρὸς ἀγαθὸν καὶ <ἡ> ἀρετὴ ἀγαθὸν καὶ τὸ εἶδος . οὕτω δὲ καὶ ἐπὶ τοῦ ὄντος · πολλαχῶς μὲν γὰρ καὶ τοῦτο λέγεται καὶ οὐ συνωνύμως κατηγορεῖται τῶν πραγμάτων , πρὸς δὲ τὴν οὐσίαν ἀναφέρεται πάντα καὶ ταύτης ἕνεκα λέγεται ὄντα · κυρίως μὲν γὰρ ὂν ἡ οὐσία καὶ πρώτως καὶ μάλιστα , ἤδη δὲ καὶ τὰ πάθη ταύτης ὄντα προσείπομεν , οἷον θερμότητας ψύξεις 〈 ξηρότητας 〉 ὑγρότητας καὶ πᾶν τὸ τοιοῦτον γένος . οὐ μὴν ἀλλὰ καὶ τὰς γενέσεις οἷον ὁδούς τινας εἰς οὐσίαν ἀγούσας θεωρήσαντες ὄντα προσείπομεν , καὶ οὐ τὰς γενέσεις μόνας , ἀλλὰ καὶ τὰς φθοράς , ὅτι δὴ καὶ αὗται οὐσιῶν εἰσι φθοραί · καὶ πηρώσεις δὲ καὶ κωφότητας ὄντα προσείπομεν , ὅτι περὶ τὴν οὐσίαν στερητικῶς ἐπιγιγνόμεναι θεωροῦνται · τά τε ποιητικὰ τῶν οὐσιῶν , οἷον τὰς ἐνεργείας τῶν ποιητικῶν οὐσιῶν ὄντα καλοῦμεν . ὁμοίως δὲ καὶ τὰ ποιητά , οἷον αἰσθόμενοι κατά τινα σῆψιν ὑγροῦ ζῴων γεννηθέντων καὶ ταῦτα τῶν ὄντων ἔφαδιαιρετικὴ μὲν εἷναι · κἂν ποιότητος δέ τι ποιητικὸν ἢ γεννητικὸν ᾖ , τῆς τοῦ ὄντος ἀξιοῦμεν αὐτὸ προσηγορίας , ἐπειδὴ πάντα τὰ συμβεβηβότα πρὸς τὴν οὐσίαν λέγεται , κἂν σχέσεως μόνης , ἐπειδὴ τὰ πρός τι ταῖς οὐσίαις παραφύεται . πάντα οὖν πρὸς τὴν οὐσίαν ἀναφέροντες ὄντα προσαγορεύομεν . καὶ τί θαυμαστόν , ὅπου καὶ τὰς τῶν συμβεβηκότων ἀποφάσεις καὶ τὰς αὐτῆς τῆς οὐσίας εἶναί φαμεν ; ἔστι γάρ πως καὶ τὸ μὴ λευκὸν καὶ τὸ οὐκ ἄνθρωπος . οὗ δὴ καὶ θαυμαστή τις καὶ δαιμονία τῷ ὄντι τῆς οὐσίας ἡ δύναμις ἀναφαίνεται · εἰ γὰρ καὶ τοῖς οἷον ἀντικειμένοις αὐτῇ τοῦ εἶναι μεταδίδωσι , πῶς οὐχὶ πάντα τοῦ ὄντος πληροῖ καὶ πᾶσιν ἀφθόνως τὴν παρ’ αὑτῆς ὀρέγει βοήθειαν ; καθάπερ οὖν τἀγαθὸν καὶ τῶν λεγομένων κακῶν αἴτιον καὶ τὸ φῶς τοῦ σκότους , οὕτω καὶ ἡ οὐσία τοῦ καὶ τὸ μὴ ὂν εἶναί πως αἰτία · ὅταν γοῦν λέγωμεν τὸ μὴ ὂν εἶναι μὴ ὄν , ἀληθεύομεν τὸ εἶναι κατηγοροῦντες αὐτοῦ . τί οὖν εντι θαυμαστόν , εἰ πάντων τῶν ὄντων πρὸς ἓν λεγομένων τὴν οὐσίαν , μίαν εἶναί φαμεν ἐπιστήμην παντὸς τοῦ ὄντος ἡ ὅν ; ὡς γὰρ τῶν ὑγιεινῶν ἁπάντων πρὸς ἓν τὴν ὑγίειαν λεγομένων μία ἐπιστήμη , οὕτω καὶ τῶν ὄντων ἀπάντων μία ἐστὶν ἐπιστήμη · οὐ γὰρ ἐφ’ οἷς μία τέτακταί τις ἐπιστήμη , ταῦτα πάντῃ καὶ πάντως ἐστὶ συνώνυμα , ἀλλὰ καὶ τῶν πρὸς ἓν λεγομένων μία γίγνεται θεωρία · καὶ γὰρ εἰ μεταξὺ ταῦτα τῶν τε ὁμωνύμων καὶ τῶν συνωνύμων , ἀλλὰ μᾶλλον ἀποκλίνει πρὸς τὰ συνώνυμα . δῆλον οὖν ὅτι καὶ τὰ ὄντα μιᾶς ἐπιστήμης θεωρεῖν ᾗ ἐστιν ὄντα . Οὐ μὴν ἐπειδὴ πάντα τὰ ὄντα θεωρεῖ , ἐπίσης ἑαυτὴν ἀπονέμει τοῖς πᾶσιν , ἀλλὰ μᾶλλον διατρίψει περὶ τὰ πρώτως ὄντα οἷον καὶ περὶ τὰς οὐσίας , ἐξ ὧν καὶ ἤρτηται τἆλλα | καὶ τῆς τοῦ ὄντος προσηγορίας ἠξίωται . 867a ὀρθῶς ἄρα καὶ ταῦτ’ εἴπομεν ἐν τοῖς πεπροοιμιασμένοις , ὅτι τὰ αἴτια τῆς οὐσίας ὁ φιλόσοφος ἔχειν ἐθέλει . καὶ δὴ τριῶν τούτων εἰρημένων ἐν τοῖς προοιμίοις , ὅτι περὶ πᾶν ἔχει τὸ ὂν ᾗ ὂν ὁ σοφός , καὶ ὅτι περὶ τὰ καθ’ αὑτὸ συμβεβηκότα τῷ ὄντι , καὶ ὅτι τῶν τῆς οὐσίας αἰτίων ἐστὶ θεωρός , τὸ μὲν πρῶτον ἀπεδείξαμεν ἤδη , τὸ ὂν οὐχ ὁμωνύμως εὑρόντες λεγόμενον , ἀλλὰ πᾶν πρὸς μίαν φύσιν τὴν τῆς οὐσίας · τὸ δὲ τρίτον δι’ ὧν περὶ τὴν οὐσίαν ἔφαμεν αὐτὸν μάλιστα σπουδάζειν , ἣν ἑλεῖν οὐκ ἔστι μὴ πάντα τὰ αἴτια ταύτης ἐπισκεψάμενον . λείπεται δὲ συστῆσαι καὶ τὸ δεύτερον , ὅπερ ὅσον οὐδέπω ποιήσομεν , ταῦτα προσειληφότες , ὅτι τὸ ὁμοειδὲς ὑποκείμενον , ὃ νῦν κέκληκε γένος , εἰ μὲν αἰσθητὸν εἴη , μιᾷ τῶν αἰσθήσεων συζυγεῖ , ὡς τὰ χρώματα τῇ ὄψει καὶ οἱ χυμοὶ τῇ γεύσει καὶ οἱ ψόφοι τῇ ἀκοῇ · εἰ δὲ ἐπιστητόν , μιᾷ γίγνεται πάλιν ἐπιστήμῃ περιληπτόν · πάσας γὰρ φωνὰς ὁ γραμματικὸς ἐπισκέψεται καὶ πάντα τὰ σχήματα ὁ γεωμέτρης <καὶ> πάσας τὰς ἁρμονίας ὁ μουσικός . οὕτως οὖν πάσας τὰς οὐσίας ὁ φιλόσοφος , καὶ εἰ τῶν οὐσιῶν αἱ μὲν πρὸς τῷ ἀίδιοι εἶναι νοηταί τέ εἰσι καὶ ἀκίνητοι , αἱ δὲ ἀίδιοι μὲν κινηταὶ δέ , αἱ δὲ γιγνόμεναι καὶ φθειρόμεναι . καίτοι δόξειεν ἄν πάλιν μηδεὶς περὶ πᾶσαν ἔχειν κατηγορίαν . οὔτε γὰρ ὁ γεωμέτρης περὶ πᾶσαν ποιότητα οὔθ’ ὁ ἀριθμητικὸς περὶ πᾶν τὸ ποσὸν οὔθ’ ὁ ἁρμονικὸς περὶ πᾶν τὸ πρός τι , ἀλλὰ περὶ ἓν εἶδος ἕκαστος αὐτῶν τῶν ὑπό τινα τῶν κατηγοριῶν ἀναγομένων . αἴτιον δ’ ὅτι μηδεὶς αὐτῶν περὶ ποιὸν ἔχει ᾗ ποιὸν μηδὲ περὶ ποσὸν ᾗ ποσὸν μηδὲ περὶ ἄλλο τι τῶν γενικωτάτων ᾗ τοιοῦτον · εἰ γὰρ εἶχε περί τι τοιοῦτον , πᾶσα ἦν ἀνάγκη περὶ τὴν ὅλην αὐτὸν πραγματεύεσθαι κατηγορίαν . ἢ οὗν ἀπογνῶναι δεῖ , ὅτι ἔστι τις ἐπιστήμη περὶ τὴν οὐσίαν καθό ἐστιν οὐσί σπουδάζουσα , ἢ ἕως ἂν τοῦτο συγχωρῆται , περὶ πᾶσαν αὐτὴν οὐσίαν διατρίβειν ὁμολογήσομεν . οὐ μὴν ἀλλ’ ὥσπερ ἡ μία φιλοσοφία καὶ ὅλη περὶ πάσας ἕξει , οὕτω καὶ τὰ εἴδη αὐτῆς περὶ τὰ εἴδη τῶν οὐσιῶν . ἔσται οὗν ἡ μὲν πρώτη φιλοσοφία περὶ τὴν νοητὴν οὐσίαν , ἡ δὲ περὶ οὐρανὸν πραγματευομένη περὶ τὴν ἀίδιον μὲν κινουμένην δέ , ἡ δὲ περὶ τὴν ἐν γενέσει καὶ φθορᾷ . ἔξεστι δὲ καὶ δύο τὰς μερικωτέρας ποιεῖν , τὴν μὲν πρώτην ὀνομάζοντα φιλοσοφίαν , τὴν δὲ φυσικήν , ὅση περὶ τὸ κινούμενον φθαρτόν τε καὶ ἀίδιον · ὅπως γὰρ ἄν τὰς οὐσίας διέλωμεν , οὕτω καὶ τὰς γνώσεις αὐτῶν ἀνὰ τὸν αὐτὸν λόγον διαιρήσομεν . ἀποδείκνυται οὖν καὶ ἄλλο τι νῦν τῶν ἐν τῷ δευτέρῳ βιβλίῳ διαπορηθέντων · ἠπορεῖτο δὲ ἐκεῖ πότερον μία τις ἐπιστήμη περὶ πάσας ὢ ἕξει τὰς οὐσίας , ἢ ἄλλη περὶ ἄλλην · ἀναπέφηνε δὲ νῦν , ὅτι ἡ μὲν ὅλη φιλοσοφία περὶ | πάσας , τὰ δὲ εἴδη αὐτῆς ἕκαστον περὶ μίαν . p . 1003b22 Εἰ δὴ τὸ ὂν καὶ τὸ ἓν τὸ αὐτὸ καὶ μία φύσις . Βούλεται μὲν ἐντεῦθεν κατασκευάσαι , ὅτι καὶ τὰ καθ’ αὑτὰ τῇ οὐσίᾳ συμβαίνοντα τῆς μιᾶς ἐστι καὶ ὅλης φιλοσοφίας θεωρεῖν · δὲ τὴν ἀπόδειξιν οὕτω . τὸ ὂν καὶ τὸ ἓν μία φύσις · ὥστε εἰ ὁ φιλόσοφος τὸ ὂν ᾗ ὂν ἐπισκέπτεται , καὶ τὸ ἓν ᾗ ἓν θεωρήσει . ἀλλὰ μὴν τοῦ αὐτοῦ τὰ ἀντικείμενα θεωρεῖν · θεωρήσει ἄρα καὶ τὰ πολλὰ ὡς τῷ ἑνὶ ἀντικείμενα . εἰ δὲ τὸ ἓν καὶ τὰ πολλὰ ἐπισκέψεται , πᾶσα δὲ ἐναντίωσις ὑπὸ ταῦτα πίπτει ταὐτὸ γὰρ καὶ ὅμοιον καὶ ἴσον ἕν πώς ἐστι θάτερον δὲ καὶ ἀνόμοιον καὶ ἄνισον δυὰς καὶ πλῆθος ) , καὶ πάντα ἄν τὰ οὕτως ἀντικείμενα θεωρήσειε · ταῦτα δέ ἐστι τὰ καθ’ αὑτὰ ὑπάρχοντα τῇ οὐσίᾳπρώτως τε γὰρ αὐτῇ ὑπάρχει καὶ πάσῃ · ὥστε καὶ τὰ καθ’ αὑτὰ ταῖς οὐσίαις ὑπάρχοντα τοῦ φιλοσόφου γιγνώσκειν ἐστί . τοιαύτης δὲ τῆς μεταχειρίσεως τοῦ λόγου γεγενημένης , τὸ μὲν τὰ καθ᾿ αὑτὰ ὑπάρχοντα τῷ ὄντι ἀντικεῖσθαι πρὸς ἄλληλα καὶ τὸ τὰ ἀντικείμενα πάντα τὸ ] ὑπὸ τὸ ἓν ἀνά - γεσθαι καὶ τὰ πολλά , ταῦτα δὲ μιᾶς εἶναι γνωρίζειν ἐπιστήμης , εὐπαραδεκτότερα τέως ἐστί · καὶ γὰρ ὃ δοκεῖ τούτων εἶναι βιαιότατον , τὸ πάντα τὰ ἀντικείμενα ὑπὸ τὸ ἓν καὶ τὸ πλῆθος ἀνάγεσθαι , πολλὴν μὲν καὶ ἐξ ὧν εἷπεν αὐτὸς ἔχει παραμυθίαν , πλείστης δὲ παρρησίας ἐκ τῶν δύο συστοιχῶν πλείστης δὲ παρρησίας ἐκ τῶν τῶν παρὰ τοῖς Πυθαγορείοις μετείληφε . Τὸ μέντοι τὸ ἓν καὶ τὸ ὂν ταὐτὸν εἶναι καὶ μίαν ἄμφω φύσιν , ὡς τὴν ἀρχὴν καὶ τὸ αἴτιον , καὶ τὸ ἀμερὲς καὶ τὸ ἐλάχιστον , καὶ τἆλλα ὧν αἱ μὲν ἐπιβολαὶ καὶ οἱ λόγοι διάφοροι , τὸ δὲ ὑποκείμενον ἕν , καὶ ] τοῦτο πολλὴν ἀπορίαν ἔχει καὶ παρὰ τοῖς τὰ πράγματα δυναμένοις ὁρᾶν καὶ παρὰ τοῖς τὴν ὁμολογίαν αὐτοῦ πρὸς ] τὴν πρὸς ἑαυτὸν διαφυλάττειν θέλουσιν . οἱ μὲν γὰρ ἴσως ἀξιοῦσι τοῦ ἑνὸς ὄντος ἡνωμένου τὴν ἕνωσιν ἀλλαχόθεν ἥκειν αὐτῷ , καὶ δῆλον ὡς ἀπὸ τοῦ ὑπὲρ οὐσίαν ἑνός , ὃ τοῦ μὲν εἶναι μηδὲν αὐτὸ προσδεῖται , ἓν δὲ καθαρῶς ὂν πᾶσιν ἑνώσεως μεταδίδωσιν , ἧς ἄνευ συστῆναι τὴν ἀρχὴν ἢ συστάντα διαμένειν ἀδυνατεῖ τὰ πράγματα · ὥστε συνοχικὴν αὐτοῖς ταύτην ἐφίστησι καὶ φρουρητικὴν δύναμιν ἡ τοῦ πρὸ πάντων ἑνὸς ἀγαθότης . οἱ δὲ διὰ τί φήσουσι τὸ ἓν καὶ τὸ ὂν ταὐτὸν εἶναι ; ἆρα διὰ τοῦτο , ὅτι ἓν μὲν καὶ ὁ ] ἄνθρωπος οὐκ ἀεὶ ἅμα , ἀλλ’ ὅπου μὲν ἄνθρωπος , καὶ ἕν , ὅπου δὲ ἕν , οὐ πάντως ἄνθρωπος οὐδ’ ἥλιος οὐδὲ κόσμος οὐδὲ νοῦς . ὅπου δὲ ὂν ἐκεῖ καὶ ἕν , καὶ ὅπου ἕν , ἐκεῖ καὶ ὄν ; ἀλλὰ πρῶτον μὲν οὐδὲ τοῦτο συγκεχώρηται · τὸ γὰρ ἓν καὶ ὑπὲρ τὸ μὴ ὂν καὶ σὺν τῷ ὄντι καὶ ἐπὶ τάδε τοῦ ὄντος , ὡς ἐπὶ τῆς ὕλης καὶ τῆς στερήσεως · ὅμως δὲ τίς ἀνάγκη συνόντα αὐτὰ μὴ ἔχειν πρὸς ἄλληλα διαφορὰν τὴν τοῦ προτέρου καὶ ὑστέρου ; πῶς δὲ 〈 εἰ ἓν 〉 ἔσται ἡ οὐσία , οὐχὶ καὶ | ἀριθμὸς ἔσται οὐσία , καὶ ταῦτα ὁ ἐν τοῖς ἀριθμητοῖς ; εἰ γὰρ ὁ Σωκράτης καὶ ἓν καὶ ὂν καθ’ αὑτό , καὶ σὺν Πλάτωνι καὶ δύο καὶ ὄντα καθ’ αὑτά , καὶ οὕτως ἐφεξῆς . ὥσπερ οὖν αἱ οὐσίαι πλείους γιγνόμεναι οὐ μεταπίπτουσιν εἰς συμβεβηκότα , ἀλλ’ εἰσὶ πάλιν αἱ ] οὐσίαι , οὕτω καὶ τὸ ἐν ἑκάστοις ἓν συντιθέμενον ἀριθμὸν οὐσιώδη ποιήσει · εἰ γὰρ ἰοῖς δέκα ἀνθρώποις ὁ μὲν ἀριθμὸς συμβέβηκεν , αἱ δὲ οὐσίαι αἱ δέκα οὐ συμβεβήκασιν ἀλλ’ εἰσὶν αὐτῶν οὐσίαι , καὶ καὶ ἑνὶ τὸ μὲν ἓν ἔσται συμβεβηκός , τὸ δὲ αὐτὸ οὐσιῶδες · οὐκ ἄρα οὐδ’ ἐν Σωκράτει ταὐτὸν ἦν τὸ ὂν τῷ ἑνί , εἴ γε τὸ μὲν συντερθειμένον καὶ πεπολλαπλασιασμένον ὂν μόνον καὶ οὐσία , τὸ δὲ προϊὸν ἀριθμὸς ἀνούσιος ἀναφαίνεται . κατ’ ἄλλην δὲ αὖθις ἐπιβολήν , εἰ ταὐτὸν τὸ ἓν τῷ ὄντι κατὰ τὸ ὑποκείμενον , καὶ τὸ ἀντικείμενον τῷ ὄντι τὸ μὴ ὂν τῷ ἀντικειμένῳ τῷ ἑνὶ ταὐτὸν ἔσται · οὐκ ὂν ἄρα τὰ πολλά · ἀλλὰ μὴν καὶ ὄντα · οὐκ ὂν ἄρα τὰ ὄντα . εἰ δέ τις τῇ καταλήξει τῶν φωνῶν ἐπερειδόμενος ὁμόσε χωροίη λέγων τὰ ὄνια οὐκ ὂν εἶναι , μηδὲ γὰρ εἶναι ὂν ἀλλὰ τὰ ] ὄντα , σοφίζεσθαι ἡμᾶς ἐπιχειρήσει · οὐ γὰρ ὅτι πολλαπλάσιά ἐστι τὰ πολλὰ τοῦ ἑνὸς ὄντος οὐκ ὂν λέγεται , ἀλλ’ ὅτι τοῦ ὄντος ἐστὶ στέρησις . ἢ πρὸς μὲν τοῦτο φαίη τις ἄν ὑπὲρ Ἀριστοτέλους , ὅτι ἀλλ’ οὐδὲ τὰ πολλὰ τοῦ ἑνὸς ἐστέρηται τέλεον , ἀλλ’ ἔστιν αὐτοῦ πρόοδος · ἐὰν δὲ στερήσῃς αὐτὰ τοῦ ἑνός , πάντῃ τέλεον οἴχεται τὸ ὂν ἀποδρὰν πρὸς τὸ μὴ ὃν καὶ τὴν τοῦ μηδαμῇ μηδαμῶς ὄντος ἀχανίαν . ἐγὼ δὲ βουλοίμην μὲν ἂν αὐτοὺς ταῦτα καὶ λέγειν καὶ φρονεῖν · ἔστι γάρ πως Πυθαγορικώτερα καὶ Πλατωνικώτερα τῷ τε Παρμενίδῃ φίλων φίλτατα , καὶ ἅμα εἰς ἔννοιαν ἄγει πως , ὡς πάντα τῷ ἑνὶ καὶ ἔστι καὶ σώζεται . προσανακρίνω δὲ πάλιν , πότερον τὸν ἕνα ἄνθρωπον οἴονται σεμνότερον εἶναι ἡ τοὺς δέκα ἀνθρώπους · εἰ μὲν γὰρ τὸν ἕνα ἄνθρωπον , πῶς δεκαπλασιασθὲν τὸ τίμιον τοῦ πράγματος οὐ σεμνότερον γέγονεν ; εἰ δὲ τοὺς δέκα ἀνθρώπους πῶς ἐστι τὸ μὲν ἓν εἶδος καὶ ὄν , τὰ δὲ πολλὰ στέρησις καὶ μὴ ὄν ; εἰ δὲ τοὺς δέκα ἀνθρώπους κατὰ μὲν τὸν ἀριθμὸν λείπεσθαι φαῖεν τοῦ ἑνὸς ἀνθρώπου , κατὰ δὲ τὸ οὐσιῶδες τὸ ἐν τῷ ἀνθρώπῳ πλεονεκτεῖν , οὐκ ἦν ταὐτὸν ἐν τῷ ἑνὶ ἀνθρώπῳ τὸ ὂν αὐτοῦ καὶ τὸ ἕν · οὐ γὰρ ἄν τὸ μὲν πολλαπλασιαζόμενον ἐγίνετο σεμνότερον , τὸ δὲ ἀτιμότερον . Πάλιν εἰ μὴ ὡς στέρησις τὰ πολλὰ τῷ ἑνί , μᾶλλον δὲ κατὰ τὰ πρός τι ἀντίκειται , καθὰ καὶ αὐτὸς ἐν τῷ I τῆσδε τῆς πραγματείας ἐνέκρινεν , ἀνάγκη καὶ τοὺς ἀνθρώπους τῷ ἀνθρώπῳ τοῦτον ἀντικεῖσθαι τὸν τρόπον · ἀλλὰ μὴν οὐδὲν ἐκ τῶν ἀντικειμένων ἑαυτῷ σύγκειται , οὔτ’ ἄρα οἱ ἄνρωποι τῷ ἀνθρώπῳ ἀντίκεινται , οὔτε τοιοῦτον τὸ ἕν , ἐξ ὧν σύγκειται τὰ πολλά , τοῖς πολλοῖς . ἔτι ὁ μὲν ἄνθρωπος ᾗ ἄνθρωπος καὶ τὸ ὃν ᾗ ὂν τῶν ἀνθρώπων καὶ τῶν ὄντων οὐ διαφέρουσι , τὸ δὲ ἓν ᾗ ἓν τῶν πολλῶν διαφέρει ᾗ πολλά · οὐκ ἄρα ταὐτόν ἐστιν | αὐτῷ ἑνί τε εἶναι καὶ ὄντι · ἄλλο ἄρα τὸ ἓν καὶ ἄλλο τὸ ὄν , καὶ εἰ συνυπάρχει τῷ ὄντι τὸ ἕν , ἐπεὶ μηδὲν ἄνευ τοῦ ἑνὸς εἶναι δύναται . Ἀλλὰ ταῦτα μὲν ἠπορήσθω διὰ τὴν διδασκαλίαν τοῦ δαιμονίου τοῦδε ἀνδρὸς τὸ διάφωνον ἔχουσαν ἐνιαχοῦ διὰ τὸ ἐγείρεσθαί τε ἅμα πρὸς τὴν πρεσβυτέραν φιλοσοφίαν καὶ ἐποπτικωτέραν , καὶ φυλάττειν τὰ παρὰ τοῖς πολλοῖς διὰ συνήθειαν εὐδοκιμώτερα . καὶ γὰρ νῦν ὁρμήσας ἀνυμνῆσαι τὸ ἒν Πυθαγορείως τε καὶ Πλατωνικῶς καὶ οὐσιῶδές τε αὐτὸ εἰπὼν καὶ ἡγεμονίαν αὐτῷ δεδωκὼς τῆς ἀμείνονος τῶν συστοιχιῶν , ὅμως διὰ τὸ τῆς ἐξῃρημένης ἁπάντων τῶν ὄντων φύσεως αὐτοῦ μὴ κατακρατῆσαι τὴν πρὸς ἑαυτὸν ἔσχεν ἐναντίωσιν · μόνου γὰρ τοῦ ὑπὲρ τὰ ὄντα ἐστὶ τὸ ὑπερέχειν τοῦ πλήθους , ἐπεὶ τοῦ συντεταγμένου τοῖς οὖσιν ἑνὸς εἰ μὴ κατ’ ἄλλο λείποιτο τὰ πολλά , πῶς ἄν εἴη τοὐ ἑνὸς ἀτιμότερα , εἰ μήτε τίκτεται παρ’ αὐτοῦ μήτε τῶν ἐν αὐτοῖς ἕκαστον ἐκείνου δεύτερόν ἐστιν ; ἴωμεν δὲ καὶ ἐπὶ τὰ ἑξῆς . Ἀρέσκει τοίνυν αὐτῷ ταὐτὸν εἶναι τῷ ὑποκειμένῳ ὂν καὶ ἕν , καὶ εἰ οἱ λόγοι αὐτῶν ἕτεροι εἶεν · εἰ δέ τις καὶ τὸν αὐτὸν λόγον ἀμφοτέροις ἀποδιδοίη , οὔ φησι διοίσεσθαι , μᾶλλον γὰρ αὐτοῦ συνδραμεῖσθαι τοῦτο τῇ ὅλῃ προθέσει · τὰ γὰρ ὑπὸ τὸ ἓν ἐπὶ πλέον δειχθήσεται προσήκοντα τῷ φιλοσόφῳ ἅτε περὶ τὸ ὂν ᾗ ὂν στρεφομένῳ . τίνες οὖν αἱ κατασκευαὶ τοῦ ταὐτὸν εἶναι τὸ ἓν καὶ τὸ ὄν ; πρῶτον μὲν ὅτι καὶ τὸ ἄνθρωπος καὶ τὸ εἷς ἄνθρωπος καὶ τὸ ὢν ἄνθρωπος ταὐτὸν δηλοῖ , κἄν εἴπω δὲ εἷς ὢν ἄνθρωπος , οὐχ ἕτερον δηλῶ τὸ γὰρ ἀναδιπλωθὲν ἂν ἀνατριπλωθῇ ταὐτὸν σημαίνει ) , δεύτερον δὲ ὅτι ἡ ἑκάστου οὐσία οὐκ ἔστιν ἓν 〈 κατὰ 〉 συμβεβηκός , ἀλλ’ ὥσπερ ὅπερ ὄν τι , οὕτω καὶ ὅπερ ἕν τι · ὥστε ὁσαχῶς τὸ ἕν , τοσαυταχῶς καὶ τὸ ὄν , εἴπερ ἄμφω ταὐτόν , * * * τὰς οὐσίας ἐπισκεπτόμενος καὶ πάντα τὰ ὄντα ὁ φιλόσοφος τὰς διαφορὰς τοῦ ἑνὸς ἐπισκέψεται . διαφοραὶ δὲ τοῦ ἑνὸς καὶ ὥσπερ εἴδη τὸ ταὐτὸν τὸ ὅμοιον τὸ ἴσον τὸ εὐθὺ καὶ ὅλως <ἡ> ἀμείνων συστοιχία , ὥσπερ ἡ καταδεεστέρα τῶν πολλῶν ἐστιν ἀκόλουθος . ἐπραγματεύσατο δὲ τοῦτο ἰδίᾳ καὶ αὐτὸς οὗτος ὁ φιλόσοφος ἐκλογὴν πάντων ποιησάμενος τῶν ἐναντίων καὶ ὑποτάξας τὰ μὲν τῷ ἑνί , τὰ δὲ τοῖς πολλοῖς . εἰ τοίνυν περί τε τὰς οὐσίας καὶ περὶ τὰς τοῦ ἑνὸς καὶ τῶν πολλῶν ἕξει διαφορὰς ἡ ὅλη φιλοσοφία , καὶ τὰ μέρη αὐτῆς περὶ τὰ εἴδη τῶν οὐσιῶν διατρίψει · τῶν δὲ οὐσιῶν ἡ μὲν νοητή τε καὶ ἡ δὲ αἰσθητή τε καὶ φθαρτή · ὥστε ἡ μὲν ἔσται πρώτη φιλοσοφία ἡ περὶ τὴν νοητήν τε καὶ ἀκίνητον οὐσίαν στρεφομένη , ἡ δὲ ταύτης ἐχομένη καὶ δευτέρα ἡ περὶ τὴν φύσιν διατρίβουσα . ὥσπερ γὰρ τὸ ὂν καὶ τὸ ἓν εἴδη ἔχει , τὸ μὲν πρῶτον τὰ δὲ ἐφεξῆς , οὕτω καὶ αἱ ἐπιστῆμαι τοῖς οὖσιν ἀνάλογον ταχθήσονται . ἔχει γὰρ ἡ φιλοσοφία τὸ πρότερον ἐν ἑαυτῇ καὶ τὸ ὕστερον . ὥσπερ καὶ ἡ μαθηματική · καθάπερ οὖν πρότερος μὲν | ὁ ἀριθμητικὸς τοῦ γεωμέτρου , πάλιν δὲ οὗτος τοῦ ἀστρονόμου καὶ οὗτος εἰ τύχοι τοῦ μηχανικοῦ , οὕτω καὶ τὰ εἴδη τῆς ὅλης φιλοσοφίας τῷ πρώτῳ καὶ μέσῳ καὶ τελευταίῳ διακεκόσμηται . Μιᾶς δὲ τἀντικείμενα πάντως ἀλλήλοις θεωρούσης δεῖ τὴν τὸ ἓν εἰδυῖαν καὶ τὰ πολλὰ εἰδέναι · τὰ γὰρ πολλὰ ἤτοι ἀπόφασις τοῦ ἑνὸς ἢ στέρησις . διαφέρουσι δὲ ἀλλήλων αἱ ἀντιθέσεις αὗται , ὅτι ἡ μὲν ἀπόφασις ἐπὶ πάντων ἀληθεύει τῶν παρὰ τὸ ἓν ἐκεῖνο τὸ ἀναιρούμενον · τὸ γὰρ οὐχ ἵππος ἐπὶ πάντων ἀληθὲς τῶν παρὰ τὸν ἵππον , ἡ δὲ στέρησις οὐχ οὕτως · οὐ γὰρ ἁπλῶς ἀπούσης τῆς ἕξεως 〈 ἔννοιαν 〉 παρίστησιν ἡ στέρησις οὐ γὰρ τυφλὸς ὁ μὴ ἔχων ὄψιν , ἐπεὶ καὶ λίθος ἂν ἦν τυφλός ) , ἀλλ’ ἀπούσης τοῦ πεφυκότος αὐτὴν δέχεσθαι · κωφὸν οὖν οὐχὶ πᾶν ὃ μὴ ἀκούει , ἀλλὰ τὸ οὖς ἐὰν μὴ ἀκούῃ , ὅτι πέφυκεν ἀκούειν · δεῖ γὰρ ὑποκεῖσθαι μίαν φύσιν τῇ ἕξει καὶ τῇ στερήσει . καὶ διαφορὰ μὲν αὕτη μεγίστη στερήσεως καὶ ἀποφάσεως . εἴτε μέντοι στέρησίς ἐστι τοῦ ἑνὸς τὰ πολλὰ εἴτε ἀπόφασις , ἐπειδὴ δι’ ἑκατέρας ἔστι τὸ ἓν θεωρῆσαι , τοῦ αὐτοῦ ἐστι τό τε ἓν εἰδέναι καὶ τὰ πολλά · καὶ γὰρ ὅλως τὰ καθ’ οἱανοῦν ἀντίθεσιν ἀλλήλοις ἀντικείμενα μιᾶς ἐστιν ἐπιστήμης εἰδέναι . εἰ δὲ ὁ φιλόσοφος τό τε ἓν εἴσεται καὶ τὰ πολλά οὐ μόνον τὸ ταὐτὸν καὶ ἴσον καὶ ὅμοιον ἐπισκέψεται διαφορὰς ὄντα τοῦ ἑνός , ἀλλὰ καὶ τὰ τούτοις ἀντικείμενα , τὸ ἕτερον τὸ ἀνόμοιον τὸ ἄνισον , ἅπερ ὑπὸ τὸ πλῆθος ἀνάγεται , καὶ οὐ μόνα γε ταῦτα ἀλλὰ καὶ ὅσα διὰ τούτων ὑπὸ τὸ ἓν καὶ τὰ πολλὰ τάττεται · καὶ γὰρ τὸ λευκὸν καὶ <τὸ> μέλαν καὶ τὸ γλυκὺ καὶ τὸ πικρὸν καὶ πᾶν τὸ γένος ὑπὸ τὰ πρώτιστα τῶν ἀντικειμένων τέτακται , ὡς μὲν ἐγὼ νομίζω , τὸ γλυκὺ καὶ τὸ λευκὸν καὶ πᾶν <τὸ> τῷ εἴδει συγγενέστερον ὑπὸ τὸ τὸ δὲ πικρὸν καὶ μέλαν καὶ πᾶν τὸ εἰς τὴν στέρησιν ὑποφερόμενον ὑπὸ τὰ πολλά · ὡς δὲ ὁ Ἀλέξανδρος ἐξηγεῖται , τὰ μὲν διακριτικὰ θερμὸν γλυκὺ λευκὸν ] ὑπὸ τὰ πολλά , τὰ δὲ τούτοις ἀντίθετα ὑπὸ τὸ ἕν . καὶ τὴν ἐναντίωσιν δὲ αὐτὴν ἀνάξομεν ἐπὶ τὰ πολλά , τὴν δὲ φιλίαν ὑπὸ τὸ ἕν · διαφορὰ γάρ τις , φησίν , ἡ ἐναντίωσις , ἡ δὲ διαφορὰ ἑτερότης . εὖ γε σὺ πάντα ταῦτα λέγων ὦ ἄριστε · τί οὖν οὐχὶ καὶ τὸ ἓν καὶ τὴν ἀόριστον δυάδα παρελαμβάνομεν ἐν ταῖς ἀρχαῖς ; τί δὲ τῇ Ἐμπεδοκλέους φιλίᾳ καὶ τῷ νείκει διεμαχόμεθα ; τὰ γὰρ αὐτὰ νῦν πράγματα καὶ τὰς αὐτὰς δυνάμεις δι’ ἑτέρων ὀνομάτων εἰς τὰς ἀρχὰς εἰσάγομεν , τοῦ μὲν ἑνὸς οὐδ ὑπαλλάξαντες τοὔνομα , τὴν δὲ ἀόριστον δυάδα πολλὰ μετονομάσαντες . ταῦτα μὲν οὖν ὑπέρευ . ἐπειδὴ δὲ τὰς ἀρχὰς ἐξηρῆσθαι δεῖ τούτων ὧν εἰσιν ἀρχαί , ἔστω σοι τὸ ἓν καὶ τὸ πλῆθος τοῦ κατὰ μέθεξιν ἑνὸς καὶ τῶνδε τῶν πολλῶν ἐξῃρη|μένα , καὶ οὕτω τά τε πράγματα σεμνότερα θεασόμεθα καὶ ἡμεῖς ἡμῖν αὐτοῖς οὐ διαφωνήσομεν . ταῦτα μὲν καὶ εἰσαῦθις , εἰ δοκεῖ . Τέως δὲ δείξας ἡμῖν , ὅτι μιᾶς ἐπιστήμης τὰ ὄντα πάντα καὶ τὰ ὑπὸ τὸ ἓν καὶ τὰ πολλὰ ἀναγόμενα θεωρεῖν , λύει τινὰ ἔνστασιν τὴν ἀποροῦσαν , πῶς ἐπεὶ πολλαχῶς τὸ ἓν καὶ τὸ ὄν , ὑπὸ μίαν ἐπιστήμην . ὁ δέ φησιν ὅτι πρὸς ἓν λέγεται . ὥσπερ οὖν τὰ ὑγιεινὰ μιᾶς , οὕτω καὶ ταῦτα μιᾶς · πρὸς γὰρ τὴν οὐσίαν ἅπαντα τὰ ὄντα καὶ πρὸς τὸ πρώτως ἓν ἀναφέρεται . οὕτω δὲ καὶ τὸ ταὐτὸν εἰ διαφορὰς ἔχει , πᾶσαι πρὸς τὸ πρώτως ταὐτὸν ταχθήσονται , τοῦτο δέ ἐστι τὸ τῇ οὐσίᾳ ταὐτόν · οὕτω καὶ τὸ ἕτερον καὶ τὸ ὅμοιον καὶ ἀνόμοιον . δεῖ οὖν διελομένους , ποσαχῶς ἕκαστον τούτων λέγεται , εἴτε δεκαχῶς † ἐπειδὴ παντὶ τῷ ὄντι ὑπάρχει εἴτε κατ’ ἄλλον ἀριθμόν , τὸ ἐν ἑκάστῃ κατηγορίᾳ συντάττειν τῷ ἐν τῇ οὐσίᾳ ταὐτῷ καὶ ὁμοίῳ καὶ ἑτέρῳ καὶ ἀνομοίῳ · τὰ μὲν γὰρ τῷ ἐκεῖνο τὸ πρῶτον ἔχειν αὐτά , τὰ δὲ τῷ ἐκεῖνο τὸ πρῶτον ποιεῖν αὐτά ἔχει γὰρ ἡ οὐσία καὶ ποιεῖ ταῦτα ἃ λέγεται εἶναι ) , τά δὲ καὶ κατ’ ἄλλους τρόπους · ἤτοι γὰρ σχέσιν ἔχει πρὸς οὐσίαν ἢ πάθος αὐτῆς ἐστιν ἤ τι τοιοῦτο . λέλυται οὗν κάκείνη ἡ ἀπορία , τίνος ἔστι διαλαβεῖν περὶ ταὐτοῦ καὶ ἑτέρου καὶ ἴσου καὶ ἀνίσου καὶ ὅλως πάντων τῶν καθ’ αὑτὰ ταῖς οὐσίαις ὑπαρχόντων · δῆλον γὰρ ἐκ τῶν εἰρημένων ὅτι τοῦ φιλοσόφου · καὶ γὰρ εἰ μὴ οὗτος , τίς ἐστιν ὁ σὺν ἀποδείξει λέγων εἴτε ταὐτὸν Σωκράτης 〈 καὶ Σωκράτης> ἕτερον , εἴτε πῇ μὲν ταὐτὸν πῇ δὲ ἕτερον · ἢ εἰ δυνατὸν ἑνὶ πολλὰ εἶναι ἐναντία ἢ ἀδύνατον ἀλλ’ ἀνάγκη ἓν ἑνί . ἐπεὶ οὖν οὐχὶ τῶν ἀριθμῶν ἢ τῶν σχημάτων ταῦτα πάθη , Μἀλλὰ τοῦ ὄντος ᾗ ὄν , φανερὸν ὅτι τῆς πρώτης ὠτὶ φιλοσοφίας ἡ περὶ ταῦτα σχολή · καὶ οὐ διὰ τοῦτο κακίσειεν ἄν τις τοὺς σοφιστάς , ὅτι περὶ ταῦτα στρέφονται , ἀλλ’ ὅτι μηδὲν περὶ οὐσίας ἐπαΐοντες περὶ ταῦτα σὺν ἀμαθίᾳ πολλῇ διατρίβουσιν . ἔδει δὲ εἰδέναι ὅτι ὥσπερ ἀριθμοῦ πάθη ἐστὶν ἴδια τὸ ἄρτιον καὶ περιπὸν καὶ κατὰ τὴν πρὸς ἀλλήλους παραβολὴν πολλαπλάσιον , ὑποπολλαπλάσιον καὶ ὅλως αἱ δέκα σχέσεις αἱ ὑπὸ τὴν ὑπεροχὴν καὶ ἔλλειψιν , ὁμοίως δὲ καὶ τῷ στερεῷ σώματι τῷ τε ὑπὸ τῶν γεωμετρῶν κατανοουμένῳ καὶ ἀκινήτῳ , καὶ τῷ φυσικῷ καὶ κινητῷ , καὶ τῶν κινουμένων τῷ τε ἀβαρεῖ καὶ οὐρανίῳ καὶ τῷ ἐνύλῳ καὶ βάρος ἔχοντι ἢ κουφότητα , οὕτω δὴ καὶ τῷ ὄντι καθὸ ὂν καθ’ αὑτά τινα συμβέβηκε , περὶ ὧν οὐδὲν εἰπεῖν ὑγιὲς ὁ μὴ ἐπεσκεμμένος δυνήσεται . μόνος οὖν ὁ φιλόσοφος περὶ αὐτῶν ἀξιόχρεως διισχυρίσασθαι · ὑποδυόμενοι δὲ οἱ διαλεκτικοί τε καὶ σοφισταὶ προσποιοῦνται μὲν καὶ αὐτοὶ περὶ πάντων τῶν ὄντων διαλέγεσθαι , ἀπολιμπάνονται δὲ αὐτοῦ τε | καὶ τῆς ἀληθείας , οἱ μὲν διὰ τὸ μὴ ἔχειν αὐτοῦ τὴν ἐπιστήμνη ἀλλ᾿ ἐνδόξως ἐπιχειρεῖν περὶ ὧν ὁ φιλόσοφος ἀποδείκνυσιν , οἱ δὲ καὶ προαιρέσει μοχθηρᾷ χρώμενοι . σχεδὸν γὰρ ὑπεναντία τοῖς φιλοσόφοις σπουδάζουσιν · οἱ μὲν γὰρ τῆς τῶν προσιόντων ταῖς ἀκροάσεσι σωτηρίας στοχάζονται , οἱ δὲ πρὸς ἀπάτην ὁρῶσι καὶ τὸ παρὰ τῶν διαστραφέντων χρηματίσασθαι . ἡ δὲ διαλεκτικὴ βελτίονα μὲν ἔχει τῆς σοφιστικῆς προαίρεσιν καὶ φιλόσοφον ἔχει τὴν γνῶσιν , <εἰ> καὶ τῶν συνόντων πειραστικός ἐστιν οὐ διδασκαλικός , ὥσπερ ὁ φιλόσοφος . ὁ δέ γε σοφιστὴς εἴδωλόν ἐστιν εἰδώλου · τὴν γὰρ πειραστικὴν μιμεῖται , οὐδ’ αὐτὸ τοῦτο δυνάμενος ποιεῖν . Δείξας οὖν ὁ Ἀπιστοτέλης 〈 ἐκ τῆς σοφιστικῆς 〉 κἀκ τῆς διαλεκτικῆς κατὰ μίμησιν τῆς φιλοσοφίας περὶ πάντα τὰ ὄντα ἐχουσῶν , ὅτι ἡ φιλοσοφία παντὸς τοῦ ὄντος ᾗ ὅν ἐστι γνωστική , χρῆται καὶ ἄλλῳ τινὶ τοιῷδε ἐπιχειρήματι · πάντες οἵ τε φυσικοὶ καὶ οἱ τούτων ὑπερτέραν θεωρίαν φιλοφρονούμενοι τὰς ἀρχὰς τοῦ ὄντος ἐναντίας ποιοῦσιν . εἶτα τὰς δόξας παρατίθεται τῶν πρεσβυτέρων · οἱ μὲν γὰρ Πυθαγόρειοι περιττὸν καὶ ἄρτιον , Παρμενίδης δὲ πῦρ καὶ γῆν , Πλάτων πέρας καὶ ἄπειρον , Ἐμπεδοκλῆς φιλίαν καὶ νεῖκος · πάντα δὲ ταῦτα καὶ τὰ ἄλλα τὰ ἐναντία εἰς τὸ ἓν καὶ τὸ πλῆ θος ἀνάγεται · ταῦτα δὲ μιᾶς ἐπιστήμης θεωρῆσαι · ὥστε περὶ πάντα ὁ τελέως φιλόσοφος , εἴτε συνωνύμως τὸ ἓν καὶ τὸ ὂν κατὰ πάντων τῶν ὄντων λέγεται , εἴτε , ὅπερ ἐστὶ μᾶλλον ἀληθέστερον , τῶν πολλαχῶς μέν ἐστι λεγομενων , ὡς πρὸς ἓν δὲ καὶ μίαν φύσιν ἀνάγεται τά τε ὑπὸ τὸ ἓν καὶ τὰ ὑπὸ τὰ πολλά . καὶ οὕτως οὔτε χωριστὸν τὸ ἓν τῶν πάντων ὑποτιθέμεθα εἶναι οὔτε ὁμωνύμως αὐτό κατηγορεῖσθαι τῶν πραγμάτων , καὶ ὅλως ὑπὸ μίαν ἐπιστήμην τὰ πάντα τοῦ ἑνὸς καὶ τοῦ ὄντος ἀνάγομεν πάθη . τὰ μὲν γὰρ πρὸς ἓν λέγεται , τὰ δὲ τῷ ἐφεξῆς , ὡς οἱ ἀριθμοὶ καὶ τὰ σχήματα · οὐ γὰρ τοῦ γεωμέτρου περὶ ταὐτοῦ καὶ ὁμοίου καὶ τελείου διαλαβεῖν , ἀλλὰ κἄν ὀνομάσῃ ποτὲ ὅμοια τρίγωνα , ἐξ ὑποθέσεως αὐτὰ λαμβάνει κὼ ὁρισμοῦ · ὑποθέμενος γὰρ ὅτι ὅμοιά ἐστι τρίγωνα τὰ ὑπὸ τὰς ἴσας γωνία τὰς πλευρὰς ἔχοντα ἀνάλογον , οὕτως ἀποδείκνυσι τάδε τὰ τρίγωνα ὅμοια · εἴτε δὲ χρὴ τὰ τοιαῦτα ὅμοια καλεῖν εἴτε μή , λέγειν οὐκ ἔχει . Συμπέρασμα δὴ τούτοις ἐπιτίθησι . δι’ οὗ τῆς αὐτῆς ἐπιστήμης εἶναί φησι καὶ πᾶν τὸ ὂν ᾗ ὂν θεωρεῖν καὶ τὰ καθ’ αὑτὰ τούτου πάθη · καὶ προστίθησιν ὅτι καὶ περὶ τοῦ προτέρου καὶ ὑστέρου καὶ περὶ γένους καὶ εἴδους καὶ ὅλου καὶ μέρους ἡ αὐτὴ γνώσεται · πάντα γὰρ ταῦτα ἀντίκειται ἀλλήλοις , τὰ δὲ ἀντικείμενα πάντα τῷ ἑνὶ καὶ τοῖς πολλοῖς περιείληπται , περὶ ἃ δέδεικται προηγουμένως ἔχων ὁ φιλόσοφος . ῥητέον οὖν πάλιν πρὸς αὐτόν , ὡς εἰ τὸ παρὰ τὸ ἓν θάτερον δηλοῖ τῶν ἐναντίων , δεῖ τι πρὸ πάσης ἐναντιώσεως ἕτερον ἓν εἶναι , οὗ πάντα μεθέξει καὶ τὰ τῆς ἑτέρας συστοιχίας , ὃ πάντων | ἔσται ἀρχή . δεῖ γὰρ μὴ ἀπὸ διαιρέσεως ἄρχεσθαι τὰς ἀρχὰς ἀλλ’ ἀπὸ τοῦ ἑνός , ἐπειδή , ὡς εὗ φής , οὐκ ἀγαθὸν πολυκοιρανίη . καὶ γὰρ δὴ καὶ τῶν Πυθαγορείων ἀμείνους οἱ μὴ ἀπὸ τῶν ἀντικειμένων ἀρξάμενοι , προτάξαντες δὲ τῶν δυεῖν στοιχείων ἓν τὸ πάντων ἐξῃρημένον αἴτιον , ᾧ μήτε τι ἀντίκειται μήθ’ ὅλως ἰσοσθενὲς εἶναι βούλεται . καὶ περὶ μὲν τούτων τοσαῦτα καὶ νῦν . Ἐντεῦθεν δὲ ἤδη ὁ Ἀριστοτέλης μέτεισιν ἐπὶ τὸ ζητεῖν , εἰ τὰς τῆς ἀποδείξεως ἀρχὰς ὥσπερ τὰς τῆς οὐσίας ὁ φιλόσοφος ἐπιγνώσεται · καὶ διαρρήδην ἀποφαίνεται τῷ φιλοσόφῳ τὴν τούτων προσήκειν ἐπίσκεψιν . αἱ δὲ κατασκευαὶ τοιαῦται · παντὸς τοῦ ὄντος δι’ αὐτῶν ἀποδείκνυται τὰ καθ’ αὑτὰ συμβεβηκότα . ὥστε ὁ ταῦτα δεικνὺς ἕξει τι πλέον εἰπεῖν περὶ αὐτῶν . ὥσπερ γὰρ εἰ τὰ τοῖς ἀριθμοῖς ὑπάρχοντα μόνα δι’ αὐτῶν ἐγνωρίζομεν , ἀριθμητικῆς ἦν <ἂν> ἡ τούτων θεωρία , ἡ εἰ τὰ τοῖς μεγέθεσι καὶ σχήμασι , γεωμετρίας , οὕτως ἐπειδὴ τὰ τῷ ὄντι παντὶ καθ’ αὐτὰ ὑπάρχοντα δείκνυται δι’ αὐτῶν , ὁ περὶ πᾶν τὸ ὂν ᾗ ὂν ἔχων περὶ αὐτῶν διαλήψεται · καὶ γὰρ μόνος καθολικώτερον αὐτοῖς χρῆται , ἐπεὶ αἱ ἄλλαι τέχναι ἅτε περὶ τὶ ὂν ἔχουσαι καὶ οὐ περὶ πᾶν τὸ ὄν , τὸ πρόσφορον ἑαυταῖς αποδιαλαβοῦσαι δι αὐτοῦ συλλογίζονται , ὁ μὲν γεωμέτρης · τὰ τῷ αὐτῷ μεγέθει ἴσα καὶ 870b ἀλλήλοις ἐστὶν ἴσα , ὁ δὲ ἀριθμητικός · ἐὰν ἀπὸ ἴσων ἀριθμῶν ἴσους ἀφέλῃς , λῇς , οἱ λειπόμενοι ἴσοι . καὶ ἐξ ὧν δὲ μηδεὶς τῶν μαθηματικῶν ἢ τῶν ἄλλων τεχνιτῶν ἐπιχειρεῖ λέγειν περὶ αὐτῶν , λάβοις ἂν ὅτι τῷ φιλοσόφῳ μόνῳ πρέπουσά ἐστιν ἡ περὶ αὐτῶν σκέψις . εἰ δὲ καὶ οἱ περὶ φύσιν δεινοὶ λέγουσί τι πολλάκις περὶ αὐτῶν , ἐξαπατῶντες ἑαυτούς · οἰόμενοι γὰρ μόνα εἶναι τὰ σώματα καὶ αὐτοὶ περὶ πὰν τὸ ὂν ἔχειν οὕτω τι λέγουσι περὶ τῶν ἀξιωμάτων · οὓς ὑπομνήσομεν ὅτι φιλόσοφοι μέν εἰσι καί αὐτοὶ περὶ τὴν φυσικὴν οὐσίαν διατρίβοντες , οὐ μὴν οἱ πρῶτοι . Εἰ δέ τινες ἄλλοι περὶ τῆς τῶν ἀξιωμάτων ἀληθείας ἐπιχειροῦντες λέγειν ἀποδείξεις αὐτῶν προχειρίζονται , δι’ ἀπαιδευσίαν τῶν ἀναλυτικῶν αὐτὸ ποιοῦσι · δεῖ γὰρ οὐ ζητεῖν τὸν ὁτιοῦν μαθησόμενον τὰ ἀξιώματα , ἀλλ’ ἥκειν αὐτὰ προειληφότα . εἰ δὲ καὶ οἱ ἄλλοι τεχνῖται τὰς βεβαιοτάτας ἀρχὰς ἴσασι τοῦ γένους περὶ ὃ στρέφονται , πολλῷ δὴ πλέον ἀναγκαῖόν ἐστι τῷ φιλοσόφῳ πάντων τῶν ἀξιωμάτων τὰ βεβαιότατα καὶ ἀρχηγικώτατα κατανενοηκέναι . βεβαιότατον δ’ ἐστὶ περὶ ὃ ἀπατηθῆναι οὐχ οἷόν τε , καὶ ἀρχηγικώτατον εἰς ὃ πάντα ἀναλύεται ὡς εἰς ἀνυπόθετον · ἡ γὰρ ὑπόθεσις ἀρχὴ μὲν ὡς πρὸς τόδε , ἁπλῶς δὲ οὐκ ἀρχὴ ἀλλ’ ἀποδεικτὴ τῷ ἐπαναβεβηκότι . δεῖ δὲ τὴν βεβαιοτάτην καὶ ἀρχηγικωτάτην καὶ ἐναργεστάτην εἶναι , ἵνα μηδεὶς ἀπατᾶται περὶ αὐτήν . ἔστι δὲ τοιαύτη ἡ κατὰ τὴν ἀντίφασιν · οὔτε γὰρ τὸ αὐτὸ τῷ αὐτῷ ἅμα καὶ κατὰ ταὐτὰ καὶ ὡσαύτως ὑπάρχειν δύναται καὶ μὴ ὑπάρχειν · οὔτ’ ἔστιν | οὕτω τις διακείμενος , κἀν ἕνεκα λόγου θέσει παριστῆται , οὔτε φάντα καὶ ἀποφάντα δυνατὸν ἀληθεύειν ἅμα . ὅτι δὲ ἀπατηθῆναι περὶ ταύτην οὐ δυνατὸν τὴν ἀρχήν , δείκνυσιν οὕτως · εἴ τις οἴεται τὸ αὐτὸ τῷ αὐτῷ καὶ ὑπάρχειν καὶ μὴ ὑπάρχειν , τὰς ἐναντίας ἔχει δόξας ἐν ἑαυτῷ · ἐναντίαι γὰρ αἱ κατὰ ἀντίφασιν δόξαι , ὡς ἐν τῷ τέλει τοῦ περὶ ἑρμηνείας ἐρρήθη . ἀλλὰ μὴν ἀδύνατον ἅμα τἀναντία παρεῖναί τινι , ἀδύνατον ἄρα καὶ ἠπατῆσθαί τινα περὶ ταύτην τὴν ἀρχήν . διὸ καὶ πάντες <οἱ> ὁτιοῦν ἀποδεικνύντες αὐτῇ κέχρηνται · δὲ τῶν Ἡρακλειτείων ἢ τῶν ἄλλων φυσικῶν τινες οἴονται καὶ αὐτοὺς οὕτω δοξάζειν καὶ τὰ πράγματα δέχεσθαι κατὰ ταὐτὸ τὸ ταύτῃ μὴ εἶναι ᾗπερ ἔστι , λόγου μὲν ἕνεκα ποιεῖσθαι αὐτοὺς τὰς τοιαύτας ἀποφάνσεις οἰητέον · ἡμεῖς γὰρ σαφῶς ὑπεμνήσαμεν , ὅτι τὰς ἐναντίας δόξας τῷ αὐτῷ παρεῖναι ἀδύνατον . οὐ μὴν διὰ τοῦτο ἀποδεῖξαι τὴν ἀλήθειαν τοῦ ἀξιώματος ἐπιχειρήσομεν · αὐτὸ γὰρ τοῦτο μεγίστης ἐστὶν ἀμαθίας τεκμήριον , τὸ οἴεσθαι πάντα εἶναι ἀποδεικτά · καὶ γὰρ ὁ τοῦτο λέγων ἀπόδειξιν ἀναιρεῖ , ὥσπερ ὁ αὐτόθεν μηθὲν εἶναι λέγων ἀποδεικτόν . διχῶς γὰρ ἀναιρεῖται τῶν πρατεχνητῶν γμάτων ἕκαστον , ἢ αὐτόθεν ἢ τῶν ἀρχῶν μὴ δοθεισῶν . ὥσπερ οὖν ὁ πάντα γενητὰ φάσκων εἶναι γένεσιν ἀναιρεῖ , μὴ διδοὺς εἶναι τὴν ἀρχὴν τῶν γενητῶν τὸ ἀγένητον , οὕτως ὁ πάντα δείκνυσθαι ἀξιῶν ἀναιρετικός ἐστιν ἀποδείξεως , οὐκ ἐῶν εἷναι τὸ ἀναπόδεικτον , ὅπερ ἐστὶν αἴτιον τοῦ καὶ τὰ μετ᾿ αὐτὸ δείκνυσθαι . εἰ δ᾿ ὅλως ἐστί τι ἀναπόδεικτον , τί ἄν εἴη πρὸ τούτου τοῦ ἀξιώματος , ὅθεν καὶ τοῖς ἄλλοις πᾶσιν ἀναποδείκτοις δύναμις ἐφήκει ; <οἷον> ἐὰν ἀπὸ ἴσων ἴσα ἀφέλῃς ; τὰ καταλειπόμενά ἐστιν ἴσα · διὰ τί ; ὅτι ἐὰν μὴ ἴσα ᾖ , προστεθέντα τὰ ἀφαιρεθέντα ποιεῖ τὰ ὅλα μὴ ἴσα · τοῖς γὰρ μὴ ἴσοις ἡ ἴση προσθήκη τῆς ἐξ ἀρχῆς ἀνισότητος γίγνεται τηρητική · ἔσται οὗν τὰ αὐτὰ ἴσα καὶ οὐκ ἴσα , ὅπερ ἄτοπον . καὶ οὐ λέγω ὅτι ἀπόδειξίς ἐστιν αὕτη , ἀλλ᾿ ὅτι εἰς ἐναργέστερον ἀπάγοντες ἄτοπον τὸν ἐνιστάμενον so τοῖς ἄλλοις ἀξιώμασιν εἰς τὴν ἀντίφασιν καταντᾶν αὐτὸν παρασκευάζομεν . ὅλως δὲ μὴ συγχωρηθέντων αὐτῶν εἶναι ἴσων αὐτῷ τῷ ὑποθέσθαι εἶναι μὴ ἴσα τί ἄλλο ἢ κυροῦμεν τὸ τῆς ἀντιφάσεως ἀξίωμα ; καὶ οὐχ ἡμεῖς οἱ ὑποτιθέμενοι , ἀλλ᾿ αὐτὸς ὁ ἐνιστάμενος . τί γὰρ ἂν καὶ ἀξιώσειεν ἡμᾶς ἄλλο ὑποθέσθαι , μὴ συγχωρῶν ἴσα αὐτὰ εἶναι , οὑδὲ πλάσαι δυνατόν , τὰ τῷ αὐτῷ ἴσα . μὴ γὰρ ἀλλ’ εἰ δυνατόν , τὸ αݲ τῷ γݲ ἔστω μὴ ἴσον , ἑκάτερον δὲ αὐτῶν τῷ β . οὐκοῦν ἐπεὶ τὸ αݲ οὐκ ἴσον τῷ γݲ , ἡλίκον δὲ τὸ Υݲ , τηλικοῦτον [ δὲ ] τὸ βݲ , οὐδὲ τῷ βݲ ἴσον ἔσται τὸ αݲ . ἀλλὰ καὶ ἴσον · τὸ αὐτὸ ἄρα καὶ ἴσον τι καὶ οὐκ ἴσον , ὅπερ ἄτοπον . ὁμοίως δὲ καὶ ἐπὶ τῶν ὢ ἄλ|λων ἀξιωμάτων ὁ ἔλεγχος κατὰ τῶν ἐνισταμένων διὰ τῆς ἀντιφάσεως , ἐπεὶ καὶ διὰ τῆς εἰς ἀδύνατον ἀπαγωγῆς · καὶ πᾶς μὲν γὰρ ἔλεγχος εἰς ἀντίφασιν περιίστησιν , ὁ δὲ τὸ ἀντικείμενον τοῦ ἀληθοῦς ὑποτιθέμενος πολλαχοῦ χρῆται τῇ ἀντιφάσει καὶ ἐναργέστατα . τοῦτο τοίνυν τὸ ἀξίωμα πῶς ἄν ἀποδειχθείη , μηδὲν ἔχον ἑαυτοῦ βεβαιότερον μηδὲ γνωριμώτερον μηδὲ αρχηγικωτερον ; Οὐ μὴν ἀλλ᾿ εἰ καὶ μὴ ἔστιν αὐτὸ δεῖξαι , ἐπειδὴ τὸ ὃ ἄν λάβωμεν εἰς τὴν κατασκευὴν αὐτοῦ , ἢ ἰσοδυναμοῦν αὐτῷ λαμβάνομεν ἢ ἀμυδροτέραν ἔχον γνῶσιν , ὅμως ἔστι τὸν ἐνιστάμενον αὐτῷ περιβάλλειν ἐλέγχῳ , ἐὰν μόνον ἐθέλῃ λόγῳ χρῆσθαι . λεγέτω γὰρ ἡμῖν ἐκεῖνος , εἰ μὴ κατὰ ζῷον ἄλογον ἢ καὶ φυτὸν ἀναίσθητον ἔταξεν ἑαυτόν · ἆρ᾿ οὐχὶ τῶν ὀνομάτων ἕκαστον σημαίνει τι ; σημαῖνον δέ τι οὐχὶ ἓν ἢ πολλὰ ὡρισμένα ἢ πάντα σημαίνειν πᾶσα ἀνάγκη ; ἀλλ᾿ εἰ μὲν πάντα σημαίνει , οὐδὲν σημαίνει · ὃ γὰρ μηδὲν μᾶλλον τόδε ἢ ὁτιοῦν ἄλλο σημαίνει , οὐδὲν σημαίνει . λείπεται δή , εἴπερ τι σημαίνει , ἢ ἓν ἢ πολλὰ καὶ ὡρισμένα σημαίνειν αὐτό . ἀλλ᾿ εἴτε ἓν εἴτε πολλὰ καὶ ὡρισμένα σημαίνει , ἔστιν ἐφ᾿ ἑκάστῳ τῶν πραγμάτων ἴδιον ὄνομα . εἰ μὲν γὰρ ἓν ἑνός ἐστι σημαντικόν , αὐτόθεν εἰλήφαμεν τὸ ζητούμενον . εἰ δὲ ἓν πολλῶν καὶ ὡρισμένων , ληψόμεθα τῶν πολλῶν ἐκείνων καὶ ὡρισμένων τὰ σημαινόμενα , καὶ ἐφ’ ἑκάστῳ τάξομεν ἴδιον ὄνομα · ὃ γὰρ ἡ διάνοια τῶν ἄλλων δύναται , τοῦτο καὶ δι’ ὀνόματος ἢ λόγου σημήνειεν ἄν · ἓν ἄρα ἑνὸς σημαντικόν , ἐπεὶ κἂν ἓν πολλῶν , οὐ ποιεῖ ἀντίφασιν τοῦτο · ὥστε μάτην ἂν νῦν παραλαμβάνοιτο τὰ ὁμωνύμως λεγόμενα . εἰ τοίνυν ἑνὸς πράγματος οἷον τοῦ ἀνθρώπου ἓν ὄνομα εἴη τὸ ἄνθρωπος σημαντικόν , οὐδὲν ἄλλο ἢ τὸ εἶναι αὐτοῦ σημαίνει · εἰ γὰρ καὶ συμβεβηκὸς αὐτοῦ σημαίνοι , οἷον τὸ λευκὸν ἢ μουσικόν , οὐχ ἓν ἄν ἔτι σημαίνοι , ἀλλ’ ὡς ἂν εἴ τις θεῖτο ἵππῳ καὶ ἀνθρώπῳ ἓν ὄνομα , οὕτως εἰ ἄνθρωπον καὶ λευκὸν ἑνὶ προσερεῖς .. οὐκ ἔστιν ἓν ἑνὶ νέμοντος ἔτι . ὅταν τοίνυν ἄνθρωπον τουτὶ καλῶ , οὐδὲν ἄλλο ἢ ζῷον αὐτὸ πεζὸν δίπουν εἶναι δηλῶ . εἰ ἄρα ἀληθεύω λέγων , ὅτι τοῦτό ἐστιν ἄνθρωπος , ἀνάγκη τοῦτο ζῷον εἶναι πεζὸν δίπουν · ἀλλ’ εἰ ἀνάγκη τοῦτο ζῷον εἶναι πεζὸν δίπουν , ἀδύνατον τοῦτο μὴ εἶναι ζῷον πεζὸν δίπουν · εἰ δὲ ἀδύνατον μὴ εἶναι , ὁ λέγων μὴ εἶναι ψεύσεται · εἰ ἄρα ἀληθὲς εἰπεῖν τοῦτον ἄνθρωπον εἶναι , ψεῦδος εἰπεῖν τοῦτον μὴ εἶναι ἄνθρωπον . ἐφ’ οὗ ἄρα ἡ κατάφασις ἀληθεύει , ἐπὶ τούτου ψευδὴς ἡ ἀπόφασις . ταῦτα λέγοντος Ἀριστοτέλους ἐκπλαγείη μὲν ἄν τις καὶ τὴν ἐπιβολὴν τῆς κατασκευῆς καὶ τὴν ὅλην μεταχείρισιν τοῦ λόγου σὺν ἀγχινοίᾳ πολλῇ καὶ δεινότητι γενομένην · ἐπισημήναιτο δ᾿ ἄν τις , ὅτι τοῖς μὲν ἄλλοις ἀντειπεῖν | οὐκ ἂν ἔχοι ὁ ἐνιστάμενος τῇ ἀποφάσει , ἅπαξ ὑπομείνας λόγον , ἐκείνω δ’ ἄν ἴσως καίπερ ὄν·τι λίαν ἐναργεῖ διαμαχέσαιτο · οὐ γὰρ εἰ ἀνάγκη , φαίη ἄν , τόδε τὸ ζῷον εἶναι πεζὸν δίπουν , ἀδύνατον εὐθὺς μὴ εἶναι · αὐτὸ γὰρ τοῦτό ἐστιν ὃ διατελεῖ λέγων , καὶ τοῦτο εἶναι καὶ τὸ ἀντικείμενον ἕκαστον τῶν πραγμάτων · οὐκοῦν φήσομεν αὐτὸν ἀναιρεῖν τι τῶν κειμένων · οὐκέτι γὰρ ἓν ἑνὸς εἶναι σημαντικόν . ὁ δὲ φαίη ἄν ἓν μὲν ἑνός , οὐ μέντοι παντὸς τοῦ ἑνὸς ἀλλὰ μορίου αὐτοῦ , τοῦ δὲ λοιποῦ τί κωλύει τὸ ἀντικείμενον ; καὶ τοῦτο , εἰ ἕστηκεν ἡ φύσις τῶν πραγμάτων καὶ ὥρισται · εἰ δὲ ῥεῖ καὶ μεταπίπτει ἀεὶ ἕκαστον , ὥσπερ οἱ Ηρακλείτειοι λέγουσιν , οὐδὲν μᾶλλον οὕτως ἢ οὐχ οὕτως ἔχει τὰ πράγματα . πρὸς ὃν εἴποιμεν ἂν ὅτι τοὺς μὲν Ἡρακλειτείους , εἴπερ οὕτω διενοοῦντο τῷ λόγῳ , νῦν ἐκποδὼν ποιησόμεθα · οὗτοι γὰρ ἐπιστήσαντες οἷς λέγουσιν οὐδὲ σημαίνειν τι φήσουσι τὰ ὀνόματα · ὡς γὰρ τὸν παραρρέοντα ἀέρα πιέσαι ταῖς χερσὶν οὐκ ἔστιν , οὕτως οὐδὲ τὴν ἀστάτως μεταπίπτουσαν τῶν πραγμάτων φύσιν ἔσιι δηλῶσαι διὰ τῶν ὀνομάτων · διὸ καὶ τὸν Κρατύλον ἱστοροῦσί τινες ἀποσχέσθαι μὲν ὕστερον τῆς χρήσεως τοῦ λόγου , κατανεύειν δὲ μόνον καὶ ἀνανεύειν . Εἰ δ’ ὅλως ἔστι τις ὡρισμένη τῶν πραγμάτων ὑπόστασις , ἔστι καὶ ἐφ’ ἑκάστῳ παντὶ πάντως μία τε ἔννοια καὶ ὄνομα ἕν · εἰ δὲ καὶ μὴ ἢν , πολλῶν μὲν ὀνομάτων ἐδεήθη ἂν ἕκαστον , οὐ μέντοι τοῦ τε τὴν ἕξιν δηλοῦντος καὶ τὴν στέρησιν · τοῦτο γάρ ἐστιν ἀδυνατώτατον · ὡς γὰρ παρούσης ἕξεως ἀδύνατον ἔτι τὴν στέρησιν αὐτῆς ἐνορᾶσθαι τῷ ὑποκειμένῳ , οὕτως ἀμήχανον τὸ αὑτὸ διά τε τοῦ τῆς στερήσεως καὶ διὰ τοῦ τῆς ἕξεως ὀνόματος δηλοῦσθαι κατὰ ταὐτόν · εἰ δὲ τοῦτο , οὐδ’ ἄν διὰ τῆς καταφάσεως καὶ ἀποφάσεως ἑρμηνεύοιτο τὸ αὐτὸ . Πάλιν οὖν ἀναλαβόντες τὸν λόγον οὕτω συνθήσομεν · εἰ σημαίνει τι τὸ ὄνομα , ἕν τι σημαίνει · κἂν γὰρ πλείω καὶ ὡρισμένα , ληφθήσεται τὰ ἕκαστον δηλοῦντα . ἀλλ’ εἰ ἓν σημαίνει , τὸ εἶναι αὐτοῦ σημαίνει , τῷ δὲ εἶναι αὐτοῦ οὐ δήπου σύνεστιν ἡ στέρησις αὐτοῦ ἡ γὰρ ἀπουσία τοῦ εἶναι τὴν στέρησιν ὑφίστησιν ) · ὥστε τοῦτο καταφάσει μὲν ἔστιν ἑρμηνεῦσαι , ἀποφάσει δὲ τῇ ἀντικειμένῃ ἀδύνατον , ἐπειδὴ καὶ ἀδύνατον ἕξιν ἅμα καὶ στέρησιν τοῦ αὐτοῦ τῷ αὐτῷ παρεῖναι . εἰ γὰρ ἀληθὲς εἰπεῖν τόδε τι καὶ εἶναι ζῷον καὶ μὴ εἶναι ζῷον , ἔχοι ἂν καὶ τὸ εἶδος τοῦ ζῴου τόδε τι καὶ τὴν στέρησιν τοῦ αὐτοῦ ζῴου · ἀλλὰ μὴν στέρησιν ἔχειν μὴ ἀπολέσαν τὸ εἶδος οὐ δύναται · οὐδ’ ἄρα καταφάσκεσθαι κατὰ ταὐτὸν καὶ ἀποφάσκεσθαι · εἰ γὰρ μηδὲ ἄνθρωπος καὶ λευκὸν κατὰ ταὐτὸν ἀλλὰ κατὰ ἄλλο καὶ ἄλλο , πῶς ἄνθρωπος καὶ οὐκ ἄνθρωπος κατὰ ταὐτόν ; ὅμοιον γὰρ ὡς εἴ τις τὸ εἶδος καὶ τὴν στέρησιν τοῦ εἴδους ἓν λέγοι . εἰ δὲ κατ’ ἄλλο μὲν ἄνθρωπος , ὢ κατ’ ἄλλο δὲ οὐκ ἄνθρωπος , οὐκ ἀντίφασις τοῦτο , ἐπεὶ καὶ ὁ Σωκράτης οὐσία μὲν ὡς ἄνθρωπος , οὐκ οὐσία δὲ ὡς πατὴρ ἢ σιμός . Ἀρ’ οὖν ἀπέδειξεν | αὐτὸς περὶ τοῦ τὴν ἀντίφασιν μὴ συναληθεύειν ; τοῦτο καὶ πρότερον διεμαρτυράμεθα , ὅτι τοῦτο ἀποδεῖξαι ἀδύνατον · ἀλλὰ τοῦ Ἀριστοτέλους ἐλεγκτικῶς ἐπιχειρήσαντος ἀποδεῖξαι καὶ τὰ μὲν ἄλλα συγχωρούμενα λαβόντος , ἐκεῖνο δὲ ἀληθῶς μὲν εἰληφότος ὅτι εἰ ἀνάγκη εἶναι , ἀδύνατον μὴ εἶναι , οὐχ ἱκανῶς δὲ πρὸς τὸν τὴν ἀντίφασιν λέγοντα συναληθεύειν , ἡμεῖς ὅτι οὐ δύναταί τις ἐνίστασθαι τούτῳ πεπειράμεθα δεῖξαι , ἵνα μὴ εἰς ταὐτὸν τό τε εἶδος ἀπάγῃ καὶ του εἴδους τὴν στέρησιν . τοῦτο δὲ ἀληθὲς μὲν καὶ ἡμεῖς παρελάβομεν , ὅτι μὴ δύναται συνεῖναι τῷ εἴδει ἡ στέρησις · εἰ δὲ τοῦτο , οὐδ’ ἂν ὁ ἄνθρωπος ᾗ ἄνθρωπος οὐκ ἄνθρωπος εἴη · οὐ μέντοι ἐπίσης ἐναργὲς τῷ τῆς ἀντιφάσεως ἀξιώματι · ὥστε κρατεῖν τὸ τοῦ Θεοφράστου , ὃς ἀγνωμονεστάτους εἶναί φησι καὶ βιαιοτάτους τοὺς ἀναγκάζοντας λόγον ὑπέχειν τούτου τοῦ ἀξιώματος · αὐτόθεν γὰρ ( 0 ) τούτῳ ἐνιστάμενος λόγου χρείαν ἀναιρεῖ καὶ ἀποδείξεως . εἰ γὰρ μηδὲν μᾶλλον τόδε ἢ τὸ ἀντικείμενον , τίς ἦν χρεία καὶ λόγου καὶ κατασκευῆς καὶ συμπεράσματος ; τίς δὲ ὁ καρπὸς ταύτης πάσης τῆς πραγματείας , ὅταν ὁ πειρώμενος αὐτῷ παρίστασθαι τῶν ἡττόνων αὐτοῦ τι πρὸς ἐνάργειαν εἰς κατασκευὴν αὐτοῦ παραλαμβάνειν ἀναγκάζηται ; Δείξας δ’ οὖν ὁ Ἀριστοτέλης , ὅτι τῆς καταφάσεως ἀληθευούσης τὴν ἀπόφασιν ἀληθεύειν οὐχ οἷόν τε , παραπλησίως , φησίν , ἀποδειχθήσεται καὶ ὅτι τῆς ἀποφάσεως ἀληθευούσης οὐδέποτε ἡ κατάφασις ἀληθεύει · εἰ γὰρ ἀληθὲς εἰπεῖν ὅτι τοῦτο ζῷον οὐκ ἔστιν , ἀδύνατον τοῦτο ζῶον εἶναι · εἰ ἀδύνατον τοῦτο ζῷον εἶναι , ἀνάγκη τοῦτο ζῷον μὴ εἶναι · εἰ δὲ ἀνάγκη τοῦτο ζῷον μὴ εἶναι , ψεύσεται ὁ λέγων αὐτὸ ζῷον εἶναι . εἰ ἄρα ἀληθεύει ἡ ἀπόφασις , ψεύσεται ἡ κατάφασις . οὕτω δὲ μεταχειρισάμενος τὴν ἀπόδειξιν ὁ Ἀριστοτέλης καὶ δῆλον ὅτι δυνάμενος καὶ τὰς ἄλλας δύο ὑποθέσεις ὁμοίως μετελθεῖν εἰ γὰρ ψεύσεται ἡ κατάφασις , ἀληθεύσει ἡ ἀπόφασις * * * , συνεῖδεν ὅτι ποτὲ διὰ πανουργίαν ὁ ἐνιστάμενος τῷ ἀξιώματι τῆς ἀντιφάσεως οὐ δώσει τὸ ἕτερον ἀφωρισμένως ἀληθὲς εἶναι ἢ ψεῦδος , ἵνα μὴ ἀποδειχθῇ θάτερον μόριον τῆς ἀντιφάσεως ἔχον ἀντικειμένως , ἀλλ’ ἐρωτώμενος · ‘ τοῦτο ζῷόν ἐστιν ἢ οὔ;’ ἀποκρινεῖται , ὅτι καὶ ζῷον καὶ οὐ ζῷον · ‘ τοῦτο ἄνθρωπός ἐστιν ἢ οὔ;’ ὁ δὲ φήσει · καὶ ἄνθρωπος καὶ οὐκ ἄνθρωπος . τότε οὖν ἐροῦμεν πρὸς αὐτόν , φησί , πρῶτον μὲν ὅτι τὰ ζητούμενα προλαμβάνεις , ἔπειτα συγχεῖς τὰ τῆς διαλεκτικῆς καθήκοντα · ἓν γάρ μου προτείναντος οὐ περὶ αὐτοῦ ποιῇ τὴν ἀπόκρισιν , ἀλλὰ προστίθης ἄλλο τι . εἰ γὰρ καὶ συγχωρήσειέ τις τὸν ἄνθρωπον καὶ μὴ ἄνθρωπον εἶναι δύναται γὰρ κατά τι τῶν συμβεβηκότων αὐτῷ εἶναι μὴ ἄνθρωπος ) , ὅμως ἡ ἐρώτησις περὶ ἑνὸς γέγονεν . ὥσπερ οὖν εἰ ἐρομένου μου εἰ Σωκράτης ἄνθρωπός ἐστι , λέγοις · ‘καὶ ἄν|θρωπος καὶ σιμὸς καὶ Ἀθηναῖος εἶπον ἄν σοι · ‘ τὸ ἓν ἤρκει τὸ πρῶτον · εἰ δὲ τῶν συμβεβηκότων αὐτῷ βούλει ποιήσασθαι τὴν ἀπαρίθμησιν , ὥρα σοι πάντα διιέναι τοῦτό τε ποιοῦντι πάντα μᾶλλον ἢ διαλεκτικὴν συνουσίαν ἀποπληροῦν᾿ οὕτω καὶ τὸ οὐκ ἄνθρωπός σοι προστιθέντι καιρὸς ἀκούειν ὅτι περιεργοτέρα γέγονεν ἡ ἀπόκρισις ἢ Επὶ τούτοις χρῆται καὶ τοιῷδε ἐπιχειρήματι κατ’ αὐτῶν ὁ Ἀριστοτέλης · οὐσίαν καὶ τὸ τί ἐστιν ἐοίκασιν ἀναιρεῖν ἐκ τῶν κατηγορουμένων ὅρων οἱ εἶναι καὶ μὴ εἶναι τὸ αὐτὸ λέγοντες . εἴπερ γὰρ ὅλως δύναταί τι καὶ εἶναι καὶ μὴ εἶναι τὸ αὐτό , ἐπὶ συμβεβηκότων γένοιτ’ ἂν τοῦτό ποτε , ἐπὶ δὲ οὐσιῶν ἀμήχανον . τὸ γὰρ ἐνδεχόμενον ὑπάρχειν τινὶ καὶ μὴ ὑπάρχειν συμβέβηκεν αὐτῷ , καίτοι οὐδὲ αὐτὸ ἀντικειμένως · οὐ γὰρ ὅτε ὑπάρχει οὐδ’ ὡς ὑπάρχει , τότε καὶ τοῦτον οὐχ ὑπάρχει τὸν τρόπον · ἀλλ’ ὅμως ἐπειδὴ ποτὲ μὲν ὑπάρχει ποτὲ δὲ οὐχ ὑπάρχει , μᾶλλον ἐπὶ τῆς τῶν συμβεβηκότων κατηγορίας ἔχει χώραν ἡ ἀντίφασις ἢ ἐπὶ τῆς τῶν καθ’ αὑτὰ καὶ κατ’ οὐσίαν ὑπαρχόντων . εἰ τοίνυν οὐσίαν ἐκ κατηγορουμένων ἀναιροῦσι , καὶ τὴν ἄμεσον ἀναιροῦσι πρότασιν , ἣν καθόλου καλεῖ καὶ ἐν τούτοις καὶ ἐν τοῖς Ἀποδεικτικοῖς · οὐσίαν δὲ καὶ ἄμεσον πρότασιν ἀναιροῦντες κατὰ συμβεβηκός τε τὰς κατηγορίας ποιοῦνται , καὶ ταύτας ἐπ’ ἄπειρον . ἀλλ’ ἀδύνατον . διχῶς γὰρ τὰ συμβεβηκότα κατηγορεῖται · ἡ γὰρ οὐσίας συμβεβηκός , ὡς ὅταν λέγωμεν · ‘ Σωκράτης μουσικός ἐστιν᾿ ἢ συμβεβηκός , ὡς ὅταν λέγωμεν · ‘τὸ λευκὸν μουσικόν ἐστιν᾿ ὅτι τῷ αὐτῷ παιδαρίῳ συμβέβηκεν ἀμφότερα . τοῦτο μὲν οὖν ἐκποδὼν ἡμῖν ἔστω , ἐπεὶ μηδὲ πρόκειταί τι περὶ τούτου σκοπεῖν . τὸ δὲ ἕτερον οὐχ ἕξει πλείω δυεῖν συμβεβηκότων ἐν τῇ <αὐτῇ> κατηγορίᾳ · ἐὰν μὲν γὰρ εἴπω · ‘Σωκράτης ἐστιν ; ἓν ἑνός · ἐὰν δὲ αὐξῆσαι θελήσω , τὴν πρότασιν ποιῶ · ‘Σωκράτης ἄριστος ἰατρός ἐστιν.’ ἐπὶ πλέον δὲ ἐκτείνειν οὐκ ἔστιν · οὐ γὰρ ἔτι μένει μία ἡ πρότασις . εἰ τοίνυν ἀντιφάσεως μὲν συναληθευούσης ἄμεσος οὐκ ἔστι πρότασις ἐπεὶ μηδὲ ὅλως καθ’ αὑτὸ ἕτερον ἑτέρῳ ὑπάρξει ) , ἀμέσου δὲ μὴ οὔσης προτάσεως ἐπ’ ἄπειρον αἱ κατηγορίαι τῶν συμβεβηκότων · εἰ γάρ τις λέγοι · ‘ Σωκράτης ἰατρός᾿ , ἐρωτῶ διὰ τί ; ὁ δὲ λέγει μοι οὐ τῶν καθ’ αὑτό τι ὑπαρχόντων τῷ ἰατρῷ οὐ γὰρ ἔστι ταῦτα ) , ἀλλ’ ὅτι λευκός , εἰ τύχοι · εἶτα κἀγώ · διὰ τί τοι τοῦτο ; — εἰς ἄπειρον ἀνάγκη μὴ ἵστασθαι τἀς κατηγορίας τῶν συμβεκηκότων . ἀλλὰ μὴν τοῦτο ἀδύνατον · πλείω γὰρ δυοῖν οὐ πέφυκε κατηγορεῖσθαι τῆς οὐσίας · οὐκ ἄρα συναληθεύσει ὢ ποτὲ ἡ ἀντίφασις . τί οὖν κωλύει , φαίη τις ἄν , πλείω μὲν δυοῖν ἐν μιᾷ προτάσει κατηγορεῖσθαι τῆς οὐσίας συμβεβηκότα , πολλὰ δὲ καὶ ἄπειρα κατὰ πᾶσαν τὴν ἀπόδειξιν ; ἢ ὅτι πᾶσα ἀπόδειξις ὁρισμός ἐστι μετατεθειμένου τοῦ μέσου , καθὰ πολλαχοῦ δείκνυσιν Ἀριστοτέλης , ὁ δὲ ὁρισμὸς ἄμεσος πρότασις ἢ ὅλως πρότασις μετὰ τοῦ ὁριστοῦ · ὥστε πάλιν ἐν μιᾷ προτάσει πλείω τῶν δύο κατηγοροῖτο ἂν τῆς οὐσίας συμβεβηκότα . ταῦτα μὲν ἐπὶ τοσοῦτον . Δείξας δὲ ὁ Ἀριστοτέλης ὅτι τὰ καθ᾿ αὑτὰ μὲν ὑπάρχοντα καὶ τὰ κατ’ οὐσίαν κατηγορούμενα πειρῶνται διαγράφειν οἱ τὴν ἀντίφασιν λέγοντες συναληθεύειν , μόνας δὲ τἀς διὰ τῶν συμβεβηκότων ἐῶσι κατηγορίας , δείκνυσιν ἐφεξῆς ὅτι τὴν ὕλην ἐοίκασιν οἱ αὐτοὶ οὗτοι περιφαντάζεσθαι , ἀλλ’ οὐχὶ τὰ εἰδοπεποιημένα καὶ ὅρον καὶ βεβαιότητα παρὰ τῆς φύσεως ὑποδεξάμενα , πάνυ δαιμονίως καὶ φιλοσόφως τὸ ἄστατον αὐτῶν καὶ ἀβέβαιον τῆς δόξης ἀπεστράφθαι πρότερον μὲν τὰς οὐσίας , νυνὶ δὲ τὰ εἴδη διισχυριζόμενος . καὶ γὰρ τῷ ὄντι μᾶλλον ἡ ὕλη δόξειεν ἂν ἐπιδέχεσθαι τὴν ἀντίφασιν ἢ ἄλλο τι τῶν ὄντων · δυνάμει μὲν γάρ ἐστι πάντα , ἐνεργείᾳ δὲ οὐδέν · ὥστε καὶ ἄνθρωπος καὶ οὐκ ἄνθρωπος , καὶ ἵππος καὶ οὐχ ἵππος , καὶ ἕκαστον καὶ οὐχ ἕκαστον . οὐ μὴν οὐδ’ ἡ ὕλη κατά γε τὸ ἀληθέστατον δέχεται τὴν ἀντίφασιν ἅμα · κὰτ ἄλλο γάρ ἐστιν ἄνθρωπος , ὅτι πέφυκε , καὶ κατ’ ἄλλο οὐκ ἄνθρωπος , ὅτι συμβέβηκεν αὐτῇ πρὸ τῆς τοῦ εἴδους παρουσίας ἡ στέρησις . ἀλλ’ ὅμως μᾶλλον ἐπὶ τῆς ὕλης ἢ ἐπὶ ἄλλων τινῶν χώραιν ἡ ἀντίφασις ἔχει , ὥσπερ ἐπὶ τῶν κατὰ συμβεβηκὸς κατηγορουμένων ἢ τῶν κατ’ οὐσίαν ὑπαρχόντων . Πῶς οὖν ἐπὶ ταύτην ὑποφέρονται τὴν δόξαν ; εἰ μὲν τὸ Πρωταγόρου λέγοιεν ῾ἅπαν ὅπερ ἄν φαίνηται ὁτῳοῦν , τοῦτο καὶ ἔστιν᾿ , αὐτόθεν πάντα ἐροῦσιν ἐν πᾶσιν εἶναι , καὶ τὸ τοῦ Ἀναξαγόρου κρατεῖ παρ’ αὐτοῖς · “ ὁμοῦ πάντα χρήματα ” · εἰ γὰρ τὸ αὐτὸ λευκὸν καὶ ὠχρὸν καὶ μέλαν , ἐπειδὴ ἄλλῳ ἀλλοῖον φαίνεται , δέχεται δὲ τὰς ἀποφάσεις τὰς τούτων , τὸ αὐτὸ πάντα ἔσται · τοῦτο δὲ ἡ ὕλη τῶν ὄντων . εἰ δὲ λέγοιεν ὅτι καθ’ οὗ μὲν θάτερον μόριον , καὶ θάτερον , οὐ κατὰ πάντα δὲ θάτερον , ἀναγκάζονται καὶ οὕτω πᾶσαν ἀντίφασιν ἑκάστῳ νέμειν . εἰ γὰρ ὁ ἄνθρωπος οὐκ ἄνθρωπός ἐστι , πολλῷ πλέον οὐ τριήρης , οὐ τοῖχος , οὐ σίδηρος · αἰ γὰρ τῶν ἄλλων ἀπο - φάσεις μᾶλλον αὐτῷ προσήκουσι τῆς αὐτοῦ . ὥστε εἰ τὴν ἑαυτοῦ δέχεται , καὶ τὰς τῶν ἄλλων δέξεται . εἰ δὲ καθ’ οὗ αἱ ἀποφάσεις , κατὰ τούτου καὶ αἷ καταφάσεις , πάντα <τε> ἔσται ὁ ἄνθρωπος πασῶν ἐπ’ αὐτοῦ τῶν ἀληθευουσῶν καὶ οὐδὲν διὰ τὸ τὰς ἀποφάσεις ἁρμόζειν αὐτῷ τὰς πάντων · ὥστε πάλιν τὸ τοῦ Ἀναξαγόρου κρατῆσαι “ πάντα ὁμοῦ χρήματα , ” κἀκείνου τοῦτο διὰ τὴν τῆς ὕλης φαντασίαν οὕτως ἀποφθεγξαμένου . ἔτι δέ φησιν ἀναγκάζεσθαι τοὺς αὐτοὺς ἄνδρας | καὶ πρὸς τὸ ἕτερον ἵστασθαι 874a τῶν τῆς ἀντιφάσεως ἀξιωμάτων . εἰ γὰρ ἐφ’ οὗ ἡ κατάφασις , ἐπὶ τούτου καὶ ἡ ἀπόφασις , ἀνάγκη λέγειν αὐτοῖς μηδ’ ἐπὶ παντὸς θάτερον μόριον τῆς ἀντιφάσεως πεφυκέναι λέγεσθαι · εἰ γὰρ ὁ αὐτὸς ἄνθρωπός ἐστι καὶ οὐκ ἄνθρωπός ἐστι , καὶ αἱ τούτων ἀποφάσεις , εἴτε δύο εἶεν αὗται εἴτε μία · τούτων δὲ ἀποφάσεις , ὡς μὲν μία , οὔτε ἄνθρωπός ἐστιν οὔτε οὐκ ἄνθρωπός ἐστιν · ὡς δὲ δύο · ἄνθρωπος οὐκ ἔστιν , οὐκ ἄνθρωπος οὐκ ἔστιν . ὁποτέρως δ’ ἂν κρατῇ , οὔτε ὁ ἄνθρωπος ἐπ’ αὐτοῦ , ἐπειδὴ ἄνθρωπος οὐκ ἔστιν , οὔτε ὁ οὐκ ἄνθρωπος , ἐπειδὴ οὐκ ἄνθρωπος οὐκ ἔστι . Σχεδὸν οὖν ἐνταῦθα τὸ Πρωταγόρειον πάθος ὁ λόγος ὑπέμενινε . κἀκεῖνος γὰρ πᾶσαν δόξαν βεβαίαν εἶναι καὶ ἀληθῆ διισχυρισάμενος οὐδὲν ἧττον πᾶσαν ψευδῆ λέγειν ἀναγκάζεται διὰ τοὺς ἀντιφάσκοντα ἀλλήλοις . πάντες δὲ οὗτοι τὸν ὅρον τῶν πραγμάτων καὶ τὴν βεβαιότητα σαλεύειν ἐπιχειρήσαντες ἑαυτοῖς περιετράπησαν . οὐ μὴν οὐδὲ ταὐτ’ Ἀριστοτέλης ἐπιτρέψει . πειρᾶται δὲ προσαναγκάζειν αὐτοὺς ἢ ὅρον τινὰ καταλιπεῖν ἐν τοῖς πράγμασι καὶ μὴ πάντων ἀταξίαν καὶ ἀοριστίαν καταγινώσκειν , ἡ μηδὲ αὑτοὺς λογικοὺς ἢ ὅλως αἰσθητικοὺς εἶναι νομίζειν . ἐρωτᾷ γὰρ αὐτούς , πότερον ἕκαστον τῶν ὄντων πάσας δέχεται τὰς ἀντιφάσεις ἡ οὔ , ἀλλὰ τάσδε μὲν τάδε ἄλλας δὲ ἄλλα ; εἰ μὲν γὰρ μὴ ἕκαστον πάσας , ἤδη ἄν τις ὅρος ἐν τοῖς πράγμασι φαίνοιτο · αὐτὸ γὰρ τοῦτο , τὸ τάδε μὲν εἶναι ἐν τοῖσδε τάδε δὲ μὴ εἶναι , ἰδιότητός ἐστιν ἀφωρισμένης . καὶ εἰ μὴ πᾶσαι δὲ αἱ καταφάσεις , ἀλλ’ αἱ ἀποφάσεις πᾶσαι κατὰ τοῦ αὐτοῦ , εὑρεθείη ἄν τι βέβαιον ἐν αὐτοῖς μὴ ὄν . καίτοι γελοιότατόν ἐστι στερήσει μὲν βεβαιότητα διδόναι , εἴδει δὲ μὴ διδόναι · τοῦτο δὲ συμβαίνει , ἐὰν πᾶσαν μὲν κατάφασιν σὺν τῇ ἀποφάσει λέγωσι παρεῖναι , μὴ πάσῃ δὲ ἀποφάσει συνεῖναι κατάφασιν · πῶς γὰρ οὐκ ἄτοπον τὴν ἀπόφασιν βεβαιοτέραν εἶναι καὶ ἀμικτοτέραν καὶ γνωριμωτέραν τῆς καταφάσεως ; ἀλλ’ ὅμως διδόασί τε καὶ ὥρισται εἴτε στέρησις εἴθ’ ὅ τι ποιέ . ἂν δὲ κατὰ ταὐτοῦ καὶ τὰς καταφάσεις πάσας ἀληθεύεσθαι λέγωσι καὶ τὰς ἀποφάσεις , ἐρωτητέον αὐτούς , εἰ καὶ καθ’ αὑτὴν ἑκατέρα λεγομένη ἀληθεύει , οἷον · ῾ἔστι τουτὶ ἄνθρωπος᾿ καὶ πάλιν · ῾οὐκ ἔστι τουτὶ ἄνθρωπος,’ ἡ καθ’ ἑαυτὴν μὲν οὐδετέρα τούτων ἀληθεύει , τὸ συναμφότερον δὲ μόνως ποιεῖ τὴν ἀλήθειαν · ῾ἔστιν ἄνθρωπος , οὐκ ἔστιν ἄνθρωπος᾿ . ὁπότερον γὰρ ἂν ἕλωνται , κἄν κοινῇ τῶν διαιρέσεων ἑκατέραν κἀν ἰδίᾳ . συμβήσεται ἄτοπα . εἴτε γὰρ μὴ ἀληθεύουσιν ἰδίᾳ λεγόμεναι , πρῶτον μὲν οὐδὲν σημαίνουσι · κατάφασις γὰρ μὴ ἀληθεύουσα ἢ ψευδομένη σημαίνει οὐδέν . ἔπειτα ὢ οὐδὲ ἔστα · τι ἐν τοῖς πράγμασιν , εἴπερ μήτε καταφῆσαι ἔστι περί τινος αὐτῶν | ἰδίᾳ . μήτε ἀποφῆσαι . εἰ δὲ μὴ ἔστι τι , οὐδ’ ἄνθρωπος , εἴπερ γάρ τι τῶν ὄντων ὁ ἄνθρωπος . ὥστε οὐδὲ τὸ φθεγξόμενον οὐδὲ τὸ βαδίζον ἀνθρώπου μὴ ὄντος . Ἔτι δὲ τοῦδε παραδοξότερον τὸ πάλιν ἕκαστον πάντα ἓν ἀναφαίνεσθαι · εἰ γὰρ ταὐτὸν ἄνθρωπος καὶ οὐκ ἄνθρωπος καὶ τοῖχος καὶ οὐ τοῖχος , πάντα ἂν εἴη ἅμα · καὶ οὐδὲν ἄρα ἔσται καὶ πάντα ἕν , εἴπερ ἰδίᾳ μὲν αἱ καταφάσεις μηδὲν σημαίνοιεν μηδ’ αἱ ἀποφάσεις , συναφθεῖσαι δὲ ἀλλήλαις μόνως ἀληθεύοιεν . εἰ δὲ καὶ διαιροῖεν αὐτὰς ἀπ’ ἀλλήλων καὶ λέγοιεν ἀληθεύειν , καὶ πάντα ἂν εἴη τὸ αὐτὸ διὰ τὰς καταφάσεις καὶ οὐδὲν διὰ τὰς ἀποφάσεις . ὥστε τοῦτο μὲν κοινὸν τῶν δύο ὑποθέσεων · ἴδιον δὲ τῆς μὲν τὸ τὰς καταφάσεις καὶ τὰς ἀποφάσεις διαιρουμένας λέγειν μηδὲν σημαίνειν , τῆς δὲ τὸ πάντας λέγειν ἀληθεύειν καὶ πάντας ψεύδεσθαι · εἰ γὰρ πᾶσα κατάφασις ἀληθὴς καὶ πᾶσα ἀπόφασις ἀληθής , ( 6 ) ὁτιοῦν λέγων ἀληθεύει μὲν δι’ ὃ λέγει , ψεύδεται δὲ ὅτι καὶ τὸ ἀντικείμενον αὐτῷ ἀληθές ἐστιν · ὥστε καὶ αὐτὸς ἑαυτὸν ὁμολογεῖ ψεύδεσθαι . εἰ γὰρ λέγοι τόδε εἶναι ἄνθρωπον , ὁμολογοῖ δὲ αὐτὸ εἶναι καὶ μὴ ἄνθρωπον , ὁμολογεῖ καὶ ἑαυτὸν ἐψεῦσθαι , ὅτε τὸν μὴ ἄνθρωπον ἄνθρωπον ἔλεγεν ἀφωρισμένως . καὶ δῆλον εἶναί φησιν ὁ Ἀριστοτέλης , ὅτι ὁ τοιοῦτος ἀνεπιτήδειος εἰς λόγων κοινωνίαν . ἑαυτῷ γὰρ παρὰ πόδας ἀντιφάσκει ἀναιρῶν ἃ τίθησι , καὶ πάλιν καὶ τὴν ἀντίφασιν αὐτὴν ἀναιρῶν , ἵνα μηδὲν ὡρισμένον ἀπολίπῃ , οὕτως ἑαυτὸν εἰς τὸ ἀόριστον καὶ σκοτεινὸν καὶ ἄτακτον καὶ ἄγνωστον συνελαύνει . ὅμως ἐρωτᾶ πάλιν αὐτούς · ἄρα ὁ μὲν διακεῖσθαι νομίζων τοιώσδε τὸ ὑποκείμενον οἷον τεθερμάνθαι ψεύδεται , ὁμοίως καὶ ὁ μὴ τεθερμάνθαι , ὁ δὲ τὸ συναμφότερον καὶ οἰόμενος καὶ φθεγγόμενος οὗτος ἀληθεύει ; εἰ γὰρ μηδ’ οὗτος ἀληθεύει , πῶς ἔτι φασὶ τοιαύτην εἶναι τῶν πραγμάτων τὴν φύσιν , ὡς οὕτω τε καὶ μὴ οὕτως ἔχειν ; ἀλλ’ ἆρα οὐδέτεροι μὲν ἀληθεύουσιν , ἵνα μὴ σὺν τῇ ἀληθείᾳ τὸ ὡρισμένον εἰς τὰ πράγματα παρέλθῃ , μᾶλλον μὴν ὁ τὸ συναμφότερον λέγων ἢ ὁ τὸ μόριον τῆς ἀντιφάσεως ; εἰ γὰρ τοῦτο , ἤδη ἄν τι φαίνοιτο ἐν τοῖς πράγμασιν ἀφωρισμένον , <οὖ> ὁ μὲν ἐγγυτέρω χωρῶν μᾶλλον ἀληθεύειν λέγεται , ὁ δὲ ἀποπεπτωκὼς μάλιστα διεψεῦσθαι . εἰ δὲ τολμῷεν ἅπαντας ὁμοίως μὲν ἀληθεύειν ὁμοίως δὲ ψεύδεσθαι φάσκειν , ἀναιροῦσι λοιπὸν καὶ λόγον καὶ διδασκαλίαν καὶ ἀπόδειξιν · εἰ δὲ καὶ οὕτως ὑπολαμβάνοιεν , οὕτ’ ἄν ἄνθρωποι λοιπὸν οὔθ’ ὅλως αἰσθητικοὶ φαίνοιντο , τὸν φυτῶν δὲ βίον ἄν διαζῷεν . Ἀλλ᾿ ἴσως διακεῖσθαι μὲν οὕτως ἀδυνατον , ὡς αἱ ὁρμαὶ καὶ πράξεις δεικνύουσι , τρεχόντων γὰρ εἰς Μέγαρα τούτων , εἰ τῆς Μεγαρέων δέονται βουλῆς , φυλαττομένων δέ τι φρέαρ ἀλλ’ οὐχὶ νομιζόντων αὐτὸ καὶ μὴ φρέαρ εἶναι , καὶ ὅλως φάραγ,γας , κρημνοὺς , πάντα τὰ φθαρτικὰ περιισταμένων ἀλλ’ οὐχὶ νομιζόντων αὐτὰ καὶ σωστικὰ εἶναι , ὥσπερ αὖ πάλιν ἐπιδιωκόντων τὰ σωστικὰ ἀλλ’ οὐχὶ φευγόντων ὡς καὶ φθορᾶς αἴτια . ὡς δῆλον ἐκ τούτων ἅπασι γίγνεσθαι , ὅτι οὐδ’ οἱ ἐφεκτικοὶ κληθέντες ὕστερον οὐδ’ οἱ πρὸ Ἀριστοτέλους τούσδε χορηγοῦντες τοὺς λόγους περὶ παντὸς ἐπεῖχον ἢ τὰ ἀντικείμενα ἐδόξαζον , ἀλλὰ περὶ ἐνίων ἀναμφισβητήτως καὶ ἀδιστάκτως εἶχον , καὶ μάλιστα περὶ τὸ ἄμεινον καὶ χεῖρον , ἴσως δὲ οὐ δι’ ἐπιστήμην ἀλλὰ διὰ δόξαν ὀρθήν . διὸ καὶ μᾶλλον ὤφειλον ἑαυτῶν ἐπιμεληθῆναι ὡς οὔπω τὸ τέλειον ἐχόντων πρὸς ἀλήθειαν · ὡς γὰρ ὁ νοσώδης προσεκτικώτερος εἶναι τοῦ ὑγιαίνοντος ὀφείλει περὶ τὰ ὑγιεινά , εἰ μέλλοι ποτὲ παύσασθαι τῆς παρὰ φύσιν διαθέσεως , οὕτως ὁ μήπω κτησάμενος ἐπιστήμην συντείνειν ἑαυτόν ἐστι δίκαιος πρὸς τὴν κτῆσιν αὐτῆς , ἵνα γένηταί ποτε ἀληθευτικός . Ἐπιχειρεῖ δὲ καὶ οὕτω πρὸς τοὺς πάντα ψευδῆ λέγοντας εἶναι . ἔστω , φησί ; πάντα ψευδῆ , ἆρα καὶ ὁμοίως πάντα ψευδῆ ; καὶ ὁ τὰ δύο λέγων ἄρτια τῷ τὰ τρία λέγοντι ἄρτια ὁμοίως ψεύδεται , ἢ ὁ τὰ τέσσαρα λέγων εἶναι πέντε τῷ χίλια εἰπόντι παραπλησίως ἐξαμαρτάνει ; ἡ ἐπὶ μὲν τοῦ προτέρου ὁ μὲν ἀληθεύει ὁ δὲ ψεύδεται , ἐπὶ δὲ τοῦ δευτέρου ὁ μὲν ὀλίγον ὁ δὲ πολὺ παρορᾷ ; ἀλλ’ ὅμως ψευδέσθωσαν μὲν πάντες διὰ τὴν ὑπόθεσιν , ἀλλ’ ἆρα οὐκ ἂν τὸν μὲν ἧττον τὸν δὲ μᾶλλον ἀπεσφάλθαι λέγοι τις ἄν αὐτοῦ τἀληθοῦς ; καὶ μὴν εἰ τοῦτο συγχωρηθείη , τότ’ ἤδη εἶπέν τι ὡς ἀληθές , οὗ ὁ μὲν ἧττον ὁ δὲ μᾶλλον ἀποπέπτωκεν . εἰ δέ τις μηδὲ τοῦτον ἡμῶν τὸν τρόπον κατασκευαζόντων εἶναι τὸ ἀληθὲς ἀνέχοιτο , ἀλλ’ ἐκεῖνό γε ἄν κερδάναιμεν ἐκ τοῦ λόγου , τὸ μὴ ὁμοίως πάντα πρὸς ἀλήθειαν ἢ πρὸς ψεῦδος ἔχειν , ᾧ τὸ μηδὲν ὡρίσθαι παρείπετο . διὸ τῆς ἄγαν ἀκράτου παραφροσύνης ἀπαλλαγέντες ἀμυδρὸν μὲν εἰσδέξασθαι τῶν πραγμάτων ὅρον αὐτοὺς ἠναγκάσαμεν , ὅμως δὲ γέγονέ τι τῶν προὔργου καὶ διὰ ταύτης τῆς ἐρωτήσεως . ταυτὶ δὲ λέγοντος τοῦ Ἀριστοτέλους καὶ διὰ τοῦ μᾶλλον ἀληθοῦς τὸ εἶναι αὐτὸ τἀληθὲς ἐπιχειροῦντος δεικνύναι , θαυμάζω μὲν τῆς ἀγχινοίας καὶ τῆς ἀποδεικτικῆς ἐπιστήμης τὸν ἄνδρα , ἠβουλόμην δὲ καὶ περὶ κύκλου καὶ ἴσου καὶ τῶν παραπλησίων τὰς αὐτὰς ἀφιέναι φωνὰς τὸν φιλόσοφον · εἰ γὰρ ὁ ἐν οὐρανῷ κύκλος καὶ μᾶλλον ἴσον , εἴη ἂν καὶ αὐτοκύκλος καὶ τὸ αὐτοΐσον . ἀλλὰ ταῦτα μὲν καὶ εἰς ἑτέραν ὑπερτεθείσθω σχολήν . Πάλιν δὲ ὁ Ἀριστοτέλης εἰς ταὐτὸν ἄγει τὴν Πρωταγόρου δόξαν τοῖς τὰ μόρια τῆς ἀντιφάσεως συναληθεύειν λέγουσι . δεῖ δὲ ἐπιστῆσαι , μήποτε τούτοις μὲν καὶ ἡ Πρωταγόρου δόξα καὶ πᾶσα | παραφορὰ παρέπεται ἅτε σύγχυσιν ἐργαζομένοις τῶν ὅλων , Πρωταγόρᾳ δὲ οὐχ ἕπεται τὸ κατὰ τὴν ἀντίφασιν ἁμάρτημα · εἰ μὲν γὰρ τῷ αὐτῷ καὶ γλυκὺ τὸ αὐτὸ καὶ οὐ γλυκὺ ἔλεγεν εἶναι , σαφῶς περιέπιπτε τῷ κατὰ τὴν ἀντίφασιν ἁμαρτήματι · εἰ δὲ τῶδε μὲν <μὴ> γλυκύ φησιν αὐτὸ εἶναι τῷδε δὲ γλυκὺ καὶ ὅλως τὴν ἀλήθειαν καὶ τὰ πάντα εἶναι πρός τι , οὐκ ἄν ἴσως τὸ κατὰ τὴν ἀντίφασιν ἀξίωμα συνταράττοι . ἔστωσαν δύο οἱ δοκοῦντες ἀντιφάσκειν καὶ ὁ μὲν λεγέτω καὶ νομιζέτω τοῦτ’ εἶναι λευκόν , ὁ δὲ μὴ εἶναι λευκόν · ἐπιστὰς αὐτοῖς ὁ Πρωταγόρας ἐρεῖ δηλονότι ταυτὶ μὴ μάχεσθαι πρὸς ἄλληλα , ἑκάτερον γὰρ αὐτῶν ἀληθεύειν , καὶ εἶναι τούτῳ μὲν λευκὸν τὸ ὑποκείμενον τούτῳ δὲ οὐ λευκόν , ταῦτα δὲ οὐκ ἀντίφασιν εἶναι , ὥσπερ οὐδ’ εἰ τὸν ὀκτὼ διπλάσιόν τε καὶ μὴ διπλάσιον λέγοι τις , τῶν μὲν τεσσάρων διπλάσιον ἄλλων δέ τινων οὐ διπλάσιον . ταυτὶ μὲν ἐπὶ τοσοῦτον ἠπορήσθω . Φησὶ δὲ Ἀριστοτέλης τοὺς ἀντιλέγοντας τῷ τῆς ἀντιφάσεως ἀξιώματι διττοὺς εἶναι , καὶ τοὺς μὲν ἀγωνιστικωτέρων χρῄζειν ἐλέγχων , ὅσοι λόγου χάριν καὶ τῆς παρὰ τοῖς πολλοῖς εὐδοκιμήσεως προίστανται ταύτης τῆς θέσεως , πρὸς οὓς καὶ ἤδη ἀπήντησεν ἱκανῶς , ἑτέρους δὲ διαταραχθέντας ἔκ τινων ἀποριῶν καὶ ὥσπερ παρενεχθέντας τῇ ταραχῇ τῆς διανοίας , οὓς καὶ ὑφηγητικωτέρων ἀξιώσει λόγων , λύων αὐτῶν τούς διανοητικοὺς δεσμοὺς καὶ ἐπὶ τὰς κατὰ φύσιν ἐννοίας ἀνακαλούμενος . οὔτε δὲ ἰατρὸς ὁ τὴν αἰτίαν τοῦ ἀρρωστήματος ἀγνοῶν ἱκανὸς θεραπεῦσαι τὸν κάμνοντα , οὔθ’ ὁ τῆς ψυχῆς κηδεμὼν μὴ διακαθήρας πρότερον τὴν ψυχὴν καὶ τὰς αἰτίας τῆς ψευδοδοξίας ἐπισκεψάμενος δύναιτ’ ἂν ἐπὶ τὸ τέλειον ἡμᾶς ἀναπέμψαι . διά τοι τοῦτο καὶ ὁ φιλόσοφος τὰς αἰτίας τῶν κατὰ τοῦτο ψευδοδοξούντων διερευνώμενος ἀπὸ τῆς τῶν αἰσθητῶν μεταπτώσεως καὶ συνεχοῦς μεταβολῆς καὶ τῆς ἐπὶ τἀναντία τροπῆς φησιν αὐτοὺς διεστράφθαι . ὁρῶντες γὰρ ἐκ τῶν αὐτῶν γιγνόμενα θερμὰ ψυχρά , 〈 ὑγρὰ 〉 ξηρά , σκληρὰ μαλακά , καὶ πάσας τὰς ἐναντιώσεις , καὶ προειληφότες ὅτι ἐκ μὴ ὄντος οὐδὲν ἄν γένοιτο , ὑπέλαβον τὴν ὑποκειμένην φύσιν καὶ θερμὴν εἶναι καὶ οὐ θερμήν , καὶ ὑγρὰν καὶ οὐχ ὑγράν · * * * ἔπεισεν ἐν πάσῃ ὁμοιομερείᾳ πάντα λέγειν εἶναι κατ’ ἐνέργειαν , δέον μὴ ὑποτίθεσθαι κατ’ ἐνέργειαν ἅμα τἀναντία ἀλλὰ δυνάμει . οἱ δὲ ἐνεργείᾳ αὐτὰ ὑπετίθεντο , πρᾶγμα μηδ’ ἐπινοηθῆναι σωφρόνως δυνάμενον . διχῶς τοίνυν λεγομένου τοῦ ὄντος , τοῦ μὲν δυνάμει τοῦ δὲ ἐνεργείᾳ , μοναχῶς αὐτὸ λέγεσθαι ὑπελάμβανον . καὶ πάλιν τοῦ μὴ ὄντος διχῶς λεγομένου μὴ ὂν γὰρ καὶ τὸ μηδαμῇ μηδαμῶς ὂν καὶ τὸ μήπω ὄν , ὃ εἰς ταὐτὸν ἔρχεται τῷ δυνάμει | ὄντι ) κατὰ τὸν πρότερον τρόπον μόνως ὑπελάμβανον καὶ τοῦτο λέγεσθαι . φήσομεν οὖν πρὸς αὐτούς , ὅτι τὸ γιγνόμενον καὶ ἐξ ὄντος γίγνεται καὶ ἐκ μὴ οντος , ἐξ ὄντος του ουναμει , ἐκ μὴ ὄντος τοὐ μήπω ὄντος · ἄνθρωπος γὰρ καὶ ἐξ ἀνθρώπου τοῦ δυνάμει καὶ ἐξ οὐκ ἀνθρώπου · τοιοῦτον γὰρ τὸ σπέρμα καὶ πολὺ πρὸ αὐτοῦ ἡ ὕλη . τὸ αὐτὸ οὗν καὶ ἄνθρωπος καὶ οὐκ ἄνθρωπος , ἀλλ’ οὐχὶ τὰ ἐνεργείᾳ ἤδη ὄντα , ἀλλὰ τὰ δυνάμει . καὶ ταῦτα περὶ τῶν ἐν γενέσει . Δεῖ δὲ ἐννοεῖν καὶ τὰ θειότατα τῶν ὄντων καὶ νοητὰ καὶ ἀκίνητα , ὅπου καὶ τὸ δυνάμει πᾶν διαγέγραπται . καθαραὶ γὰρ ἐνέργειαι τἀκεῖ , ἐφ’ ὧν οὐδ’ ἄχρις ἐμφάσεως ταὐτὸν καὶ ἔστι καὶ οὐκ ἔστι · πέρατα γὰρ πάντα καὶ ὅροι , καὶ τὸ ἀόριστον ἐκεῖθεν ἐξελήλαται . δείξας δὲ ὁ φιλόσοφος ἐκ τῶν ἐν γενέσει πραγμάτων διαστραφέντας τοὺς τὴν ἀντίφασιν οἰηθέντας συναληθεύειν τῷ μὴ τὸ δυνάμει τοῦ ἐνεργείᾳ διαστῆσαι , καὶ τοὺς ἀμφὶ τὸν Πρωταγόραν ἐκ τῶν αἰσθητῶν φησιν ἄλλοτε ἀλλοίων φαινομένων ταύτην ἔχειν τὴν ὑπόληψιν , ὡς ἄρα τὸ φαινόμενον ἑκάστῳ τοῦτο καὶ ἔστιν · οὔτε γὰρ πλήθει καὶ ὀλιγότητι τῶν ἀποφαινομένων ἔδει κρίνεσθαι τὰ πράγματα , οὔτε ἄλλη τις αὐτῶν ἐπενοεῖτο διάκρισις . σαφῶς τε τὰ αὐτὰ γλυκέα μὲν ἡμῖν τοῖς ὑγιαίνουσι φαίνονται , πικρὰ δὲ τοῖς νοσοῦσ’ . , καὶ πικρὰ μὲν ἡμῖν , ἄλλοις δὲ ζῴοις γλυκέα , ὡς ὁ θαλλὸς τῆς ἐλαίας . ὅθεν καὶ ὁ Δημόκριτος ἀπεφαίνετο μηδὲν εἶναι ἀληθὲς <ἢ> ἡμῖν ἄγνωστον , Ἐμπεδοκλῆς τε καὶ εἰς ταὐτὸν ἦγον τῷ φαινομένῳ τὸ ἀληθές · Ἀναξαγόρου τε λόγον ἀπομνημονεύει τοιαῦτα ἡμῖν ἔσεσθαι τὰ πράγματα διισχυριζόμενον ὁποῖοί ποτ’ ἂν ὦμεν αὐτοί . καὶ Ὅμηρος δέ φησιν τὸν παραφρονοῦντα Ἕκτορα ὁμοίως ἔχειν φρόνησιν εἰ καὶ ἄλλην , ἀλλὰ μὴ τὴν τοῦ ὑγιαίνοντος · κεῖτο γὰρ ἀλλοφρονέων . ” ταῦτα δὲ ὅτι μὲν οἱ παλαιοὶ οὐχ οὕτως εἶπον ὡς νῦν ὁ Ἀριστοτέλης ἐκλαμβάνει , πρόδηλον . αὐτὸς δὲ ὡς τούτων οὕτω διακειμένων , οἳ δοκοῦσιν ἡγεμόνες εἶναι τῆς παρ’ Ἕλλησι φιλοσοφίας , εἰκότως ἀθυμεῖν φησι τοὺς ἐπὶ ἄγραν τἀληθοῦς ἰόντας , μήποτε τὰ ἀκίχητα διώκουσι · Πρὸς οὖν πάντας αὐτοὺς οὕτως ἀπαντᾷ · πρῶτον μὲν τὰ ὄντα οὐκ ἔστι μόνα τὰ αἰσθητά . ἐν γὰρ τούτοις πολὺ τὸ ἐκ τῆς ὕλης ἀόριστον καὶ τὸ δυνάμει καὶ ἡ τῶν ἀντικειμένων φαντααία , ὡς καὶ τὸν Κρατύλον δοκεῖν τι λέγειν ἐγκαλοῦντα τῷ διδασκάλῳ , ὅτι δὶς ἔφη μὴ δύνασθαι ἡμᾶς εἰς τὸν αὐτὸν ἐμπεσεῖν ποταμόν · οὐδὲ γὰρ οὐδὲ ἅπαξ δυνατὸν εἶναι . ἔπειτα δὲ ὅτι καὶ ἐν αὐτοῖς τοῖς αἰσθητοῖς τὸ μέν τι μεταβάλλει τὸ δὲ μένει · μεταβάλλει μὲν γὰρ <ἡ> ποσότης καὶ τἆλλα πάθη , μένει δὲ τό εἶδος τὸ Σωκράτους γενετῆς ἄχρι θανάτου . καίτοι οὐδὲ τὸ μεταβάλλον αὐτοῦ πάντῃ οὐ μένει · ὢ οὐ γὰρ μεταβέβληκεν ἀλλὰ μεταβάλλει · σαφῶς δὲ τὸ εἶδος ὑπομένει , ὥστε μηκέτι χώραν ἔχειν ἐπ’ αὐτοῦ τὸ Σωκράτης καὶ οὐ Σωκρά|της . καὶ ταῦτα μὲν περὶ τῶν ἐνύλων . ἔδει δὲ καὶ εἰς τὸν οὐρανὸν ἀναβλέψαι πλήρη ὄντα θείων καὶ ἀπαθῶν οὐσιῶν , καὶ οὔτε αὐτὸν εἰσδεχόμενόν τι ἀόριστον ἀπὸ τῆς γενέσεως οὕτε τὰ τῇδε πάντῃ πέρατος καὶ συνοχῆς ἔρημα καταλιμπάνοντα · ἔδει δὲ καὶ τῶν νοητῶν καὶ ἀκινήτων αἰτίων εἰς ἔννοιαν ἐλθεῖν , ἐξ ὧν ἁπάντων δυνατὸν ἦν συλλογίσασθαι , ὅτι οὐ πᾶν οὕτω τε καὶ οὐχ οὕτως ἔχει , ἀλλὰ τὰ μὲν νοητὰ καὶ τὰ οὐράνια ἕστηκεν , ἕνα ὅρον καὶ μίαν ἀεὶ τάξιν διαφυλάττοντα , τὰ δὲ ἐν γενέσει μικρὰ ὄντα καὶ τῷ ὄγκῳ καὶ τῇ ἀξίᾳ ὡς πρὸς τὸν ὅλον οὐρανὸν ἐνεργείᾳ μὲν οὐ δέχεταί ποτε τἀναντία , δυνάμει δὲ διὰ τὴν ὕλην . ἐπεὶ εἰ ἐνεργείᾳ ἦν ἐν τοῖς γενητοῖς τὰ ἀντικείμενα , οὐδ’ ἂν κίνησις ὤφθη ἐν αὐτοῖς οὐδέ τις τρόπος μεταβολῆς · νυνὶ γὰρ τὸ λευκὸν γέγονέ τε ἐξ οὐ λευκοῦ καὶ μεταβάλλει εἰς μὴ λευκόν . εἰ δὲ κατὰ ταὐτὸν καὶ λευκόν ἐστι καὶ οὐ λευκόν , καὶ ἀγένητόν ἐστι καὶ ἄφθαρτον καὶ πάντῃ ἀμετάβλητον · εἰς ὃ γὰρ μεταβαλεῖ , οὐκ ἔχει · ὥστε συμβαίνει πάντα ἱστάνειν τοὺς ἐνεργείᾳ τὰ ἀντικείμενα φάσκοντας ἐν τοῖς γενητοῖς εἶναι . μεταβολῆς δὲ ἀναιρουμένης οὐδ᾿ ἂν γένεσις οὐδ’ ἄν γενητόν τι εἴη · πάντα γὰρ ὑπάρχει πᾶσι . Καὶ Πρωταγόραν δὲ διελέγχει πᾶν τὸ φαινόμενον ἀληθὲς εἷναι διϊσχυριζόμενον ὡς δύο ψευδεῖς προτάσεις παραλαμβάνοντα · ῾ πᾶσα φαντασία αἴσθησις , πᾶσα αἴσθησις ἀληθής᾿ δῆλον <τὸ> συμπέρασμα · ἔστι δὲ ἡ μὲν ὅλη ψευδής , ἡ δὲ μείζων ἐπί τι ψευδής · τῶν γὰρ ἰδίων ἑκάστη γίγνεται μᾶλλον ἐγκρατής , ὅταν τὸ μεταξὺ μὴ κωλύῃ . ἔτι δὲ καταγελάστους φησὶν εἶναι τοὺς ἀποροῦντας , πότερον οἱ ἐγγὺς ὄντες τῶν αἰσθητῶν καὶ οἱ ὑγιαίνοντες καὶ ἐρρωμενέστεροι καὶ ἐγρηγορότες ἄμεινον αὐτὰ κρίνουσιν , ἢ οἱ πόρρω καὶ νοσοῦντες καὶ ἀσθενεῖς καὶ καθεύδοντες · οὔτε γὰρ οὕτω διάκεινται δηλοῦσι δὲ αὐτῶν αἱ πράξεις ) , καὶ τὰς ἀρχὰς τῆς γνώσεως , ἃς εἰλήφαμεν παρὰ τῆς φύσεως , αἰσθήσεις τε καὶ κοινὰς ἐννοίας ἀποδεικνύναι ἡμᾶς ἀναγκάζουσι , περὶ ἃς ἁπάσης ἁπάσης ἀποδείξεως διακείμεθα . ἔσται οὖν ἡ μὲν τοῦ τεχνίτου δόξα περί τε τῶν ἐνεστώτων καὶ τῶν μελλόντων κυριωτέρα τῆς τῶν ἰδιωτῶν , κἄν πολλαπλασίους οὗτοι τύχωσιν ὄντες · ἡ δὲ τῆς ὄψεως κρίσις ἐπὶ χρωμάτων τῆς γεύσεως , ὥσπερ ἡ γεῦσις ἐπὶ χυμῶν κρατεῖ τῆς ὄψεως , καὶ οὕτως ἐφ’ ἑκάστων , τὸ οἰκεῖον κριτήριον οὐδέποτέ φησι τὸ κρινόμενον οὕτως ἔχειν καὶ οὐχ οὐτῶ . τι οὖν ; τὸν αὐτὸν οἶνον οὐ νυν μὲν γλυκὺν νυνὶ δὲ πικρὸν ἡ γεῦσις ἀποφαίνεται ; ἢ πρῶτον μὲν ἐν ἄλλῳ καὶ ἄλλῳ χρόνω τοῦτο δὲ οὐκ ἀντίφασις ) , ἔπειτα δὲ οὐδὲ οἴνου ἐστὶ κριτικὴ καθ’ αὑτὸ ἀλλὰ γλυκύτητος , ἣ οὐκέτι προσπίπτει ἤτοι τοῦ οἴνου μεταβάλλοντος ἢ χυμοῦ τινος περὶ τὴν γλῶτταν συμπλεκομένου αὐτῇ καὶ διαφθείροντος αὐτήν · ἐπεὶ ἔστ’ ἂν γλυκύτης διαμένουσα προσβάλλῃ τῇ γλώττῃ , | τὴν 877a αὐτὴν ἡ γεῦσις ἐκφέρει κρίσιν περὶ αὐτῆς . ὅλως δὲ οἱ τὰς θέσεις ταύτας εἰσηγούμενοι λόγοι τὰς μὲν οὐσίας ἐκ τῶν πραγμάτων ἀναιρεῖν ἐπιχειροῦσι , τὰς δὲ ἀναγκαίας προτάσεις ἐκ τῶν ἀποδείξεων · οὔτε γὰρ ἐπὶ τῶν κατ’ οὐσίαν ὑπαρχόντων οὔτε ἐπὶ τῶν ἀναγκαίων προτάσεων χώραν ἔχει τὸ οὕτω τε καὶ οὐχ οὕτω . πρὸς τούτοις δείκνυσιν , ὅτι οἱ πᾶν τὸ φαινόμενον ἀληθὲς εἶναι λέγοντες συναπογεννῶσι τὰ αἰσθητὰ ταῖς αἰσθήσεσιν . ἀναιρουμένων οὖν ζῴων καὶ αἰσθήσεων οὐδὲ τὰ αἰσθητὰ ἔσται , ὥστε οὐδὲ ἔσται πάντα κατ’ αὐτοὺς αἰσθητά . καίτοι τὰ κινητικὰ τῶν κινητῶν ἔδει πρότερα εἶναι · νῦν δὲ τὰ αἰσθητὰ καὶ συναπογεννᾶται ταῖς αἰσθήσεσι καὶ φθείρεται . Ὅταν δὲ κρατούμενοι τούτοις τοῖς λόγοις ἐρωτῶσι , τίς οὗν ἔσται ὁ κρίνων τὸν ὑγιαίνοντα καὶ μή , τὸν φρόνιμον καὶ μή , εἰ μὲν τῶν ἀπορούντων εἶεν , ἐροῦμεν πρὸς αὐτοὺς ὅτι τῶν μὲν κατὰ φύσιν κριτικοί ἐσμεν ὡς γευστικοὶ τῶν γλυκέων , τῶν δὲ τὴν κρίσιν τοῖς ἐπιστήμοσι καταλείψομεν , οὓς ἐκ τῶν ἔργων ἔγνωμεν ἐπιστήμονας ὄντας , ἔχομεν δὲ καὶ κοινὰς ἐννοίας , δι’ ὧν πολλὰ δυνάμεθα συνορᾶν , καὶ οὐ χρὴ τὰς ἀρχὰς τῆς γνώσεως ἀποδεικτὰς ποιεῖν · εἰ δὲ τῶν ἐριστικωτέρων , τἀληθῆ καὶ πρὸς τούτους δικαιολογησόμεθα · φήσομεν γὰρ αὐτοὺς ἀδύνατα παρ’ ἡμῶν ἐπιζητεῖν · ἃ γὰρ ἐμέλλομεν αὐτοὺς δρᾶν εἰς ἀντίφασιν περιιστάντες , ταῦτα προλαμβάνοντες αὐτοὶ κατεδέξαντο . καθάπερ οὖν τοὺς ἑαυτοὺς κατακρημνίζοντας ἢ ἄλλως πως ἀποκτιννύντας οὐκ ἔστιν οὐκέτι διὰ κολάσεως ἐπανορθώσασθαι , τὸν αὐτὸν τρόπον οὐδὲ τοὺς λέγοντας ἐν ἀρχῇ τὰ τῶν παραλογωτάτων ἀφρονέστατα δυνατὸν περιτρέψαι · φθάσαντες γὰρ ἃ ἔμελλεν αὐτοῖς ὁ ἔλεγχος εἰς θεραπείαν προσφέρειν , ἐπὶ τὸ ἀνίατοι γενέσθαι προσήλαντο , καὶ τοῦτο τῆς πολυαράτου σοφίας ἀπολελαύκασι τὸ δυνατώτεροι γενέσθαι τῶν ἐπιχειρούντων αὐτοὺς ἰάσασθαι . πλὴν τά γε * * * ἐγχωροῦντα λέγεσθαι πρὸς αὐτοὺς τοιαῦτά ἐστιν · εἰ πᾶν τὸ φαινόμενον ἀληθές ἐστι , πρός τί ἐστι τὰ πάντα , ἵνα τόδε ἡ ἀληθὲς καὶ τότε καὶ διὰ τῆσδε τῆς αἰσθήσεως τοιώσδε ἐνεργοῦντι · εἰ δὲ μή , οὐδὲν μᾶλλον ἀληθὲς ἡ ψεῦδος εὑρεθήσεται . εἰ τοίνυν πάντα τὰ φαινόμενα ἀληθῆ , πάντα τὰ φαινόμενα πρός τι , καὶ εἰ μὴ πάντα πρός τι , ἀλλ’ ἔστι τι καὶ ἀληθὲς καθ’ αὑτὸ καὶ ὡρισμένην ἔχον φύσιν , οὐ πᾶν τὸ φαινόμενον ἀληθές · τὸ γὰρ αὐτὸ τῷδε μὲν λευκὸν τῷδε δὲ οὐ λευκὸν φαίνεται · εἰ μὲν οὖν ἑκάτερος αὐτῶν ἀληθεύσει , πρός τι ἄν εἴη τὰ πράγματα . δῆλον γὰρ ὅτι οὐχ ἀπλῶς ἐστι λευκὸν τὸ ὑποκείμενον , ἀλλὰ τῷδε μὲν λευκὸν τῷδε δὲ οὐ λευκόν · εἰ δὲ ὡρισμένην ἔχοι τινὰ καὶ εἴη καθ’ αὑτὸ λευκὸν ἢ μὴ λευκόν , δῆλον ὅτι ὁ ἕτερος διέψευσται . ἀληθὴς οὗν ὁ λόγος ὁ συνημμένος · εἰ γὰρ πᾶν τὸ φαινόμενον ἀληθές , πάντα πρός τι · ἀλλὰ μὴν οὐ πάντα πρός τι , ὡς ἐπιδείξω , οὐκ ἄρα πᾶν τὸ φαινόμενον ἀληθές . Ὅτι δὲ μὴ πάντα πρός τι , δείκνυσιν οὕτως · εἰ | τὰ δοξαστὰ αὐτὰ πάρεστι κατὰ τὸ ὑποκείμενον σὺν τῇ δόξῃ , οὔτ’ ἂν ἀπροσδόκητόν τι προσπέσοι οὔτ’ ἂν δοξασθὲν ἀτελεύτητον μένοι . ἀλλὰ μὴν ἑκάτερον ἐναργές · ῾τά τε γὰρ δοκηθέντα οὐκ ἐτελέσθη καὶ τῶν ἀδοκήτων πόρος εὑρέθη᾿ · οὐκ ἄρα συναοτίκτεται τῇ δόξῃ τὸ δοξαστόν · εἰ <δὲ> τοῦτο , οὐ πάντα πρός τι . ἔτι εἰ πάντα πρός τι , οὐκ ἔσται ὁ ἄνθρωπος καὶ δοξάζον καὶ δοξαζόμενον · τὸ γὰρ πρός τι ἑτέρου ἐστίν . εἰ οὖν <τὸ> αὐτό ἐστι δοξαζομένῳ εἶναι ἀνθρώπῳ εἶναι τοῦτο γὰρ ἔχει ἡ ὑπόθεσις καὶ δοξάζοντι καὶ ἀνθρώπῳ εἶναι ) , οὐ πρὸς ἕτερον ῥηθήσεται · ὃ καὶ τῆς ὑποθέσεως ἐστιν ἀνατρεπτικώτατον καὶ τῇ ἀληθείᾳ μαχόμενον . ἔτι τῶν πρός τι ὃ ἂν λάβῃς , πρὸς ἓν εὑρήσεις λεγόμενον ἢ πάντως γε πρὸς ὡρισμένα · τὸ δὲ δοξάζον πρὸς τὸ δοξαζόμενον εἰ λέγοιτο , πρὸς ἄπειρα ῥηθήσεται · δοξάζεται γὰρ ἵππος κύων ἔλαωος καὶ πᾶν φυτόν . εἰ μὲν οὖν ἄλλο ἦν ἑκάστῳ τὸ εἶναι , πάθημα δὲ κοινὸν αὐτῶν τὸ δοξάζεσθαι , πρὸς ἓν ἐλέγετο τὸ δοξάζον · πρὸς γὰρ τὸ κοινὸν πάθημα τῶν ζῴων καὶ τῶν φυτῶν . εἰ δὲ ταὐτὸν ἑκάστῳ αὐτῶν τό τε εἶναι καὶ τὸ δοξάζεσθαι , εἴγε συναποτίκτται τῇ δόξῃ τὸ εἶδος αὐτῶν , εἴη ἂν πρὸς ἀόριστα λεγόμενον τὸ δοξάζον · οὐκ ἄρ’ ἅπαντα πρός τι , οὔτε πᾶν τὸ φαινόμενον ἀληθές . Τοσαῦτα πρὸς τὰς θέσεις εἰπὼν ταύτας ὁ φιλόσοφος οὐ τὰ περὶ τῆς ἀντιφάσεως μόνα βεβαιοῖ , ἀλλὰ καὶ περὶ ἄλλων ἀξιωμάτων διαλέγεται , οἷον ὅτι τἀναντία τῷ αὐτῷ παρεῖναι κατὰ ταὐτὸν καὶ ὡσαύτως ἀδύνατον , καὶ ὅτι μεταξὺ ἀντιφάσεως οὐδέν · εἰ γὰρ ἔστι τὶ , ἀληθεύσει πάντως ἢ ψεύσεται · παντὶ γὰρ ἀποφαντικῷ λόγῳ τοῦτο ὑπάρχει · ἀλλ’ οὐδὲν ἄλλο πέφυκεν ἀληθεύειν ἢ ψεύδεσθαι πλὴν φάσεως καὶ ἀποφάσεως · οὐκ ἄρα ἔστι τὶ . πῶς δὲ αὗται μόναι ἀληθεύουσι ; πᾶς ὁ ἀληθεύων ἢ τὸ ὂν εἶναί φησιν ἢ τὸ μὴ ὂν μὴ εἶναι · τοῦτο δὲ φάσις καὶ ἀπόφασις . πῶς δὲ καὶ ψεύδονται ; πᾶς ὁ ψευδόμενος ἢ τὸ μὴ ὂν εἶναί φησιν ἢ τὸ ὂν μὴ εἶναι . ἔστι δὲ τὸ μὲν πρότερον κατάφασις ψευδής , τὸ δὲ δεύτερον ἀπόφασις ψευδής · οὐδὲν ἄρα μεταξὺ καταφάσεως καὶ ἀποφάσεως , οὔθ’ ὡς τὸ φαιὸν λευκοῦ καὶ μέλανος εἶναι λέγεται μεταξύ , οὔθ’ ὡς ἵππου καὶ ἀνθρώπου τὸ μηδέτερον ὄν . ὁμοίως δέ φησι χρῆναι καὶ πρὸς τὰς ἄλλας ἵστασθαι θέσεις · μοναχῶς γὰρ κατὰ πάντων οὐδὲν πέφυκε τῶν ὄντων λέγεσθαι · οὔτε ἄρα πάντα ἀληθῆ οὔτε πάντα ψευδῆ , εἴθ’ Ἡράκλειτος καὶ Ἀναξαγόρας προίσταντο τῶν λόγων εἴτ’ ἄλλοι τινές · πρὸς γὰρ τῇ ἄλλῃ τερατολογίᾳ καὶ ἑαυτοὺς ἀνατρέπουσιν οἱ τοιοῦτοι τῶν λόγων . εἰ γὰρ πάντα ἀληθῆ , καὶ ἃ φάσκονταί σε ψεύδεσθαι πάντως ἀληθῆ . καὶ εἰ πάντα ψευδῆ , καὶ τὸ σὸν δὴ τοῦτο δόγμα ψεύδεται . εἰ δὲ πάντες μὲν ἀληθεύσουσι παρὰ τὸν ἀντιλέγοντα τῷ θαυμαστῷ τούτῳ λόγῳ , πάντες δὲ ψεύσονται πλὴν αὐτοῦ , πολλοὶ καὶ ὣς ἔσονται κατὰ μὲν τὸν εἰπόντα πάντα ἀληθῆ οἱ ψευδόμενοι · οὐ γὰρ μόνος ὁ ἀντιλέγων αὐτῷ , ἀλλὰ καὶ ὁ τοῦτον ἀποδεχόμενος καὶ ὁ τὸν ἀποδεχόμννον ἐπαινῶν , καὶ τοῦτο εἰς ἄπειρον · ὥστε πολλοὶ ψεύσονται . κατὰ δὲ τὸν εἰπόντα πάντα ψευδῆ πάλιν οἱ ἀληθεύσοντες πολλοί · | αὐτός τε γὰρ οὗτος καὶ οἱ τούτου θιασῶλιν σῶται καὶ οἱ τῶν ἐπαινετῶν ἐπαινέται , καὶ χορὸς οὐκ ὀλίγος ἕψεται τῶν ἀληθευσόντων . ἀλλ’ οὐδ’ εἴ τις πάντα κινεῖσθαι ἢ πάντα ἠρεμεῖν φήσει , ἐφησόμεθα , οὐδ’ εἴ τις τὰ πάντα νῦν μέν ἠρεμεῖν νῦν δὲ κινεῖσθαι λέγοι . καὶ γὰρ ἐροῦμεν πρὸς αὐτόν , ὅτι ἕνα λόγον κατὰ πάντων εἰπεῖν τῶν ὄντων ἀληθῶς οὐχ οἷόν τε . τούτων οὗν τὰ μὲν ἀκίνητα φήσομεν εἶναι , ὡς τὰ νοητὰ αἴτια καὶ τοὺς πόλους καὶ εἴ τι τοιοῦτον , τὰ τὰ ἀεικίνητα , ὡς τὰ κατ’ οὐρανόν , τὰ δὲ ποτὲ μὲν κινεῖσθαι ποτὲ δὲ ἠρεμεῖν , ὡς τὰ ἐν γενέσει . Τοσαῦτα κατὰ ταύτην διαλεχθεὶς τὴν βίβλον ὁ Ἀριστοτέλης καταπαύει τὴν περὶ τούτων διδασκαλίαν , διδάξας μὲν περὶ ἃ | στρέφεται ὁ πρῶτος φιλόσοφος , παραστὰς δὲ καὶ τοῖς περὶ τῆς ἀντιφάσεως ἀξιώμασιν , ἔτι δὲ ἄλλας ἀρχὰς διαλεκτικάς τε ἅμα καὶ φυσικὰς ὡς οἷόν τε ἦν συγκροτήσας , καὶ ἐπὶ πᾶσιν ἐκεῖνο παρεγγυησάμενος , μηδένα λόγον ἕν τι τοῖς οὖσι πᾶσιν ἀποκληροῦντα προσίεσθαι πλὴν εἰ μὴ ὁμωνύμως λέγοι · πάντα ἐφίεται τἀγαθοῦ’ δεῖ συγχωρεῖν , ὁμώνυμον γὰρ τὸ τῆς ἐφέσεως · ‘πάντα τὰ ὄντα ἔστι’ <οὐ> δεῖ συγχωρεῖν · οὐ γὰρ ταὐτὸν τοῖς πᾶσι τὸ εἶναι · συνώνυμον δὲ κατηγορίαν ἐπὶ πάντων οὐδεμίαν προσίεσθαι δεῖ , πολυειδῶν ὄντων οὕτω τῶν τε ἐγκο - σμίων καὶ τῶν ὑπερκοσμίων . |
Lemmas: Ὑφηγηματικός μέν εἰμί οὗτος ὁ βιβλίον καί οὐ ὥσπερ ὁ πρό αὐτός ἀπορητικός . λύω δέ ἐν αὐτός πολύς ὁ πρόβλημα · καί γάρ ὅτι ὁ αἴτιος εἷς 〈 εἰμί ἐπιστήμη οἶδα ὅς ὁ εἰμί εἰμί εἰμί , καί ὅτι ὁ ὁ πᾶς οὐσία ἐπισκοπέω καί ὁ κατά ἑαυτοῦ ὁ οὐσία ὑπάρχω , καί ὅτι καί περί ὁ ἀρχή ἔχω ὁ ἀποδεικτικός ὁ πρώϊος φιλόσοφος , ἐν οὗτος ἀναδιδάσκω . διαλέγω δέ καί περί ὁ κατά ὁ ἀντίφασις ἀξίωμα ὡς πρῶτος εἰμί καί συνεκτικός πᾶς ὁ ἀποδείκνυμι ἐν ὁ ἐπιστήμη , εἰμί δέ ] καί αὐτός ἀποδεικτός εἰμί , ἢ καί εἰμί ἔχω τις πίστις ἀπόδειξις ἀγαθός . αὐτός πειράζω μέν ἐν οὗτος ὁ Βίβλος , ὅς ἐγώ ἱκανῶς ὑπό ὁ φιλόπονος σαφηνίζω Ἀλέξανδρος πᾶς μέν οὐ ἐξηγέομαι · εἰμί δέ ποῦ ἐγώ δοκέω λέγω τίς πραγματειώδης † ἐξέτασις πειράζω κατά ἐκεῖνος βασανίζω ὁ μέρος , ὁ ἄλλος πᾶς ὁ συνεχής ἕνεκα ὁ πραγματεία παραφράζω . p . 1003a22 ἔρτις . . . ὁ ἄλλος ὁ αὐτός . ὅτι2 μέν εἰμί εἰμί τις οὗτος ἐπιστήμη , οὐδείς ὁ ἄλλος εἰμί ὁ αὐτός , καί ὁ φιλόσοφος ὑπομιμνῄσκω εἶπον οὐδείς . . . συμβεβηκός · καί ὁ επαγωγικός πίστις ἀπό ὁ μάθημα , γεωμετρία ἀστρολογία ἀριθμητικός . ἀλλά τίς ἀνάγκη τοιοῦτος εἰμί ἐπιστήμη , ὅστις πᾶς εἰμί ὁ εἰμί ὅς εἰμί ; ἢ μάλιστα μέν , ὡς εἴωθα πολλαχοῦ ποιέω , ὅς μέλλω δείκνυμι προαναφωνέω , μετά ὀλίγος δέ σαφῶς δείκνυμι , οὗτος αὐτός λαμβάνω ὅτι καί εἰμί μή συνώνυμος ὁ εἰμί κατά πᾶς λέγω , ἀλλά οὖν οὐδέ ὁμώνυμος , ἀλλά ἔοικα ὁ ἀπό εἷς καί πρός εἷς προστίθημι δέ ὅτι οὗτος εἷς ἐπιστήμη . ἔπειτα δέ καί ἀπό ὁ προκαταβάλλω αὐτός λόγος οὗτος συνάγω ἄν . εἰμί γάρ ὁ μάλιστα εἰμί ὁ μάλιστα γνῶσις , καί ὅσος τιμιότης διαφέρω τίς , τοσοῦτος καί ἀλήθεια καί γνῶσις ἐνάργεια , ὡς ἐν ὁ μικρός ὁ ὅς λέγω , εἰμί εἄν καί ὁ εἰμί ὅς εἰμί ἐπιστήμη τις , καί οὖον μόνος γε ἀλλά καί ὁ καλός καί ἀγαθός ὁ ἐπιστήμη . οὖον γάρ εἰμί σεμνός ὁ εἰμί οὐδείς · εἴτε γάρ εἰμί τίς εἰμί οὐ ἄλλος τίς εἰμί , οἷος νόος ἢ ψυχή ἢ οὐρανός ἢ κόσμος , ὅς μόνος εἰμί εἰμί αὐτοόν ὑπάρχω , δηλονότι πᾶς εἰμί ὁ ἄλλος σεμνός , αὐτός μέν οὖον δήω ὁ εἰμί κόσμος ἢ οὐρανός ἢ ψυχή , ὁ δέ ἄλλος ἅπας ὁ εἰμί παρά αὐτός κομίζω · εἴτε τίς ] ὁ εἰμί ἀνάγκη τίς οὗτος εἰμί , ἀλλά οὖν καθό εἰμί τίμιος εἰμί ἢ καθό ἄλλος ὁστισοῦν . πανταχοῦ γάρ ὁ εἰμί καί ὁ οὐσία ὁ πρωτεῖος φέρω , καί ὁ ἑστία ὁ πρᾶγμα οὗτος . πῶς εἄν οὖν ἢ οὗτος ἄγνωστος μένω , πᾶς εἰμί ἀγαθός ὁ ὅπως ποτέ εἰμί , ἢ περί ἄλλος τίς εἄν ἔχω ὅς γε ἀληθινός φιλοσοφία ; ὁ γάρ πρῶτος ὁ ἐπιστήμη ὁ πρῶτος καί ὁ ἀγαθός ὁ ἀγαθός καί ὁ ὅλος ὁ ὅλος δικαίως εἄν εἰμί νομίζω . τίς δέ ; οὖον ἀγαθός καί ὁ εἰμί ἐπέκεινα ; πῶς οὖν οὐ ὁ πρῶτος ὁ ἐπιστήμη περί τἀγαθόν ; καθάπερ ὁ Πλάτων ἐν πολιτεία δοκέω λέγω “ ἐπεί ὅτι γε ὁ ὁ ἀγαθός ἰδέα μέγας μάθημα , πολλάκις ἀκούω ὅς καί Δίκαιος καί ὁ ἄλλος προσχράομαι χρήσιμος καί ὠφέλιμος γίγνομαι ” ὁ μάλιστα μέν οὐ ἕτερος ἀγαθός ὁ εἰμί κατά Ἀριστοτέλης · ὁ γάρ πρῶτος αὐτός καί εἰμί καί τἀγαθόν , ὡς ἐν ὁ N σαφῶς παραδίδωμι · ὅθεν καί ἐν ὁ φυσικός εἰς αὐτός ἄγω ὁ εἶδος ὁ τέλος · ἥκω γάρ ὁ μέν εἶδος ἐκ ὁ εἰμί , ὁ δέ τέλος ἐκ ὁ ἀγαθός . ὥστε καί οὕτως ὁ πρῶτος καί ἀγαθός ὁ | ἐπιστήμη περί ὁ εἰμί ὅς εἰμί διατρίβω κατά αὐτός Ἀριστοτέλης . ἔπειτα δέ καί παρά ὅς ἐξαιρέω ὁ εἰμί τἀγαθόν , ἄγνωστος εἰμί καί ὑπέρ πᾶς ἐπιστήμη , ὡς ἐν Παρμενίδης σαφῶς ὁ Πλάτος βοάω · ὁ δέ ἐκ ὁ Πολιτεία παρατίθημι περί ὁ ἰδέα ὁ ἀγαθός μᾶλλον διαλέγω , ὅστις ἐν ὁ εἰμί ἐνοράω καί σύν ὁ εἰμί . σύζυγος οὖν πάλιν ὁ πρῶτος ὁ ἐπιστήμη ὁ εἰμί ὅς ὅς καί κατά ὁ θεωρητικός ὁ φιλόσοφος . καί οὗτος μέν οὐ εἄν ἄλλως ἔχω , καί αὐτός γε ὁ Πλάτων ἐν ὁ κατατομή ὁ ἐν πολιτεία γραμμή ἱκανῶς ἐγώ αὐτός σαφηνίζω . εἰμί δέ μή μόνος ὁ εἰμί ὅς εἰμί , ἀλλά καί ὁ κατά ἑαυτοῦ συμβεβηκός αὐτός εἰμί εἄν ] ὁ σοφία γνῶσις , ἵνα καί ὁ ἀγαθός ὁ ἐν αὐτός γιγνώσκω καί ὅλως τέλειος αὐτός γνῶσις ἔχω , εἰμί ἄν καί ἀποδεικτικός τις , μᾶλλον δέ ὁ σύμπας ἀποδεικτικός , σύμπας δέ οὐ ὁ ἐκ ὁ μερικός συντίθημι , ἀλλά ὁ πρό ὁ μέρος ὅλος · διό καί ὁ ἀρχή ὁ ἀπόδειξις ὁ ἄλλος χορηγέω . ἀνέρχομαι εἄν οὖν διά ἀπόδειξις ὁ καθά ἑαυτοῦ ὁ εἰμί ὑπάρχω θεωρέω , διά ὅς ἐπί ὁ ἰδιότης ὁ εἰμί ἀνατρέχω . ἄνω δέ λοιπός ἵστημι κατά φύσις ποιέω ὁ πρόοδος , διαιρετικός μέν καί διοριστικός ὁ οὐσία διαιρέω ὁ πρᾶγμα , ἀποδεικτικός δέ ὁ κατά ἑαυτοῦ ὑπάρχω . ζητέω τοίνυν οὗτος καί ὁ πρῶτος καί ἄκρος αἴτιος , ὅς οὐ εἰμί ὁ ἐν ὑπόκειμαι ἀλλά αὐτός ὁ οὐσία , ὅς φύω ἑαυτοῦ εἰμί καί κατά ἑαυτοῦ εἰμί . μήποτε δέ καί ὁ περσβυτερεω ὁ φιλόσοφος ὁ στοιχεῖον ζητέω ὁ εἰμί τοιοῦτος ἀρχή βούλομαι θεωρέω , ὅς οὖον ὁ συμβεβηκός εἰμί ( αὐτός γάρ <ἡ> κατά συμβαίνω ἀρχή καί ὁ ὁ συμβεβηκός ἀρχή ) ἀλλά ὁ κατά ἑαυτοῦ καί ὁ κατά ἑαυτοῦ εἰμί δύναμαι οὐσία . ἐκεῖνος μέν οὖν εἴτε κρατέω ὁ πρόθεσις εἴτε μή , παρίημι λέγω ὁ νῦν · ἑαυτοῦ δέ φημί ὁ Ἀριστοτέλης ἀναγκαῖος εἰμί τοιοῦτος αἴτιος ἐπιζητέω . ὅτι2 μέν οὖν οὖον συνώνυμος κατηγορέω ὁ εἰμί ὁ εἰμί ἅπας οὐδέ εἰμί ἰσότιμος ὁ ὄνιον ὅς εἰμί , καί ἐν ἄλλος δείκνυμι καί νῦν συγχωρέω . οὖον μήv οὐδέ ἁπλόος ὁμώνυμος φημί ὁ εἰμί , ἀλλά εἰμί καί πολλαχῶς λέγω ὁ εἰμί , ἀλλά ἐν ὡς πρός εἷς καί ὁ ὁ οὐσία ἀναφέρω εἷς φύσις . ὥσπερ γάρ οὖον συνώνυμος μέν ὁ ὑγιεινός κατά ὁ γυμνάσιον καί ὁ σιτίον καί ὁ χρῶμα καί ὁ σῶμα , πρός εἷς δέ καί ἀπό εἷς ὁ ὑγίεια ὁ μέν γάρ ὡς φυλακτικός αὐτός , ὁ δέ ὡς ποιητικός , ὁ δέ ὡς σημεῖον , ὁ δέ σῶμα ὡς δεκτικός αὐτός ὑγιεινός λέγω ) , καί ἰατρικός παιδίον ὁ μέν λέγω ὁ μανθάνω καί ἔχω ὁ ἰατρικός , ὁ δέ ὁ εὐφυής εἰμί πρός μάθησις , ἤδη δέ καί ἰατρικός καλέω ὁ ἀπό ὁ ἰατρικός ἐπιτελέω , καί οὔτε συνώνυμος οὔτε ὁμώνυμος κατά | οὗτος ὁ ἰατρικός , ἀλλά πρός εἷς καί δή ἀπό εἷς · οὗτος καί ἐπί ἄλλος πολύς , οἷος ὁ ἀγαθός · καί γάρ ὁ θεός καί ὁ καιρός ἀγαθός καί <ἡ> ἀρετή ἀγαθός καί ὁ εἶδος . οὗτος δέ καί ἐπί ὁ εἰμί · πολλαχῶς μέν γάρ καί οὗτος λέγω καί οὖον συνώνυμος κατηγορέω ὁ πρᾶγμα , πρός δέ ὁ οὐσία ἀναφέρω πᾶς καί οὗτος ἕνεκα λέγω εἰμί · κύριος μέν γάρ εἰμί ὁ οὐσία καί πρῶτος καί μάλιστα , ἤδη δέ καί ὁ πάθος οὗτος εἰμί προσεῖπον , οἷος θερμότης ψύχω 〈 ξηρότης 〉 ὑγρότης καί πᾶς ὁ τοιοῦτος γένος . οὖον μήv ἀλλά καί ὁ γένεσις οἷος ὁδός τις εἰς οὐσία ἄγω θεωρέω εἰμί προσεῖπον , καί οὖον ὁ γένεσις μόνος , ἀλλά καί ὁ φθορά , ὅτι δή καί οὗτος οὐσία εἰμί φθορά · καί πήρωσις δέ καί κωφότης εἰμί προσεῖπον , ὅτι περί ὁ οὐσία στερητικός ἐπιγίγνομαι θεωρέω · ὁ τε ποιητικός ὁ οὐσία , οἷος ὁ ἐνέργεια ὁ ποιητικός οὐσία εἰμί καλέω . ὁμοίως δέ καί ὁ ποιητής , οἷος αἰσθάνομαι κατά τις σῆψις ὑγρός ζῷον γεννάω καί οὗτος ὁ εἰμί εφαδιαιρετικος μέν ἵημι · κἀν ποιότης δέ τίς ποιητικός ἢ γεννητικός εἰμί , ὁ ὁ εἰμί ἀξιόω αὐτός προσηγορία , ἐπεί πᾶς ὁ συμβαίνω πρός ὁ οὐσία λέγω , κἀν σχέσις μόνος , ἐπεί ὁ πρός τίς ὁ οὐσία παραφύω . πᾶς οὖν πρός ὁ οὐσία ἀναφέρω εἰμί προσαγορεύω . καί τίς θαυμαστός , ὅπου καί ὁ ὁ συμβεβηκός ἀπόφασις καί ὁ αὐτός ὁ οὐσία εἰμί φημί ; εἰμί γάρ πως καί ὁ μή λευκός καί ὁ οὐ ἄνθρωπος . ὅς δή καί θαυμαστός τις καί δαιμόνιος ὁ εἰμί ὁ οὐσία ὁ δύναμις ἀναφαίνω · εἰμί γάρ καί ὁ οἷος ἀντίκειμαι αὐτός ὁ εἰμί μεταδίδωμι , πῶς οὐ πᾶς ὁ εἰμί πληρόω καί πᾶς ἄφθονος ὁ παρά ἑαυτοῦ ὀρέγω βοήθεια ; καθάπερ οὖν ἀγαθός καί ὁ λέγω κακός αἴτιος καί ὁ φάος ὁ σκότος , οὗτος καί ὁ οὐσία ὁ καί ὁ μή εἰμί εἰμί πως αἰτία · ὅταν γοῦν λέγω ὁ μή εἰμί εἰμί μή εἰμί , ἀληθεύω ὁ εἰμί κατηγορέω αὐτός . τίς οὖν εἰμί θαυμαστός , εἰμί πᾶς ὁ εἰμί πρός εἷς λέγω ὁ οὐσία , εἷς εἰμί φημί ἐπιστήμη πᾶς ὁ εἰμί ὁ ὅς ; ὡς γάρ ὁ ὑγιεινός ἅπας πρός εἷς ὁ ὑγίεια λέγω εἷς ἐπιστήμη , οὗτος καί ὁ εἰμί ἀπαντάω εἷς εἰμί ἐπιστήμη · οὖον γάρ ἐπί ὅς εἷς τάσσω τις ἐπιστήμη , οὗτος πάντῃ καί πάντως εἰμί συνώνυμος , ἀλλά καί ὁ πρός εἷς λέγω εἷς γίγνομαι θεωρία · καί γάρ εἰμί μεταξύ οὗτος ὁ τε ὁμώνυμος καί ὁ συνώνυμος , ἀλλά μᾶλλον ἀποκλίνω πρός ὁ συνώνυμος . δῆλος οὖν ὅτι καί ὁ εἰμί εἷς ἐπιστήμη θεωρέω ὅς εἰμί εἰμί . οὖον μήv ἐπεί πᾶς ὁ εἰμί θεωρέω , ἐπίσης ἑαυτοῦ ἀπονέμω ὁ πᾶς , ἀλλά μᾶλλον διατρίβω περί ὁ πρῶτος εἰμί οἷος καί περί ὁ οὐσία , ἐκ ὅς καί ἀρτέομαι ἄλλος | καί ὁ ὁ εἰμί προσηγορία ἀξιόω . 867a ὀρθῶς ἄρα καί αὐτός εἶπον ἐν ὁ προοιμιάζω , ὅτι ὁ αἴτιος ὁ οὐσία ὁ φιλόσοφος ἔχω ἐθέλω . καί δή τρεῖς οὗτος εἴρω ἐν ὁ προοίμιον , ὅτι περί πᾶς ἔχω ὁ εἰμί ὅς εἰμί ὁ σοφός , καί ὅτι περί ὁ κατά ἑαυτοῦ συμβεβηκός ὁ εἰμί , καί ὅτι ὁ ὁ οὐσία αἴτιος εἰμί θεωρός , ὁ μέν πρῶτος ἀποδείκνυμι ἤδη , ὁ εἰμί οὐ ὁμώνυμος εὑρίσκω λέγω , ἀλλά πᾶς πρός εἷς φύσις ὁ ὁ οὐσία · ὁ δέ τρίτος διά ὅς περί ὁ οὐσία φημί αὐτός μάλιστα σπουδάζω , ὅς αἱρέω οὐ εἰμί μή πᾶς ὁ αἴτιος οὗτος ἐπισκοπέω . λείπω δέ συνίστημι καί ὁ δύο , ὅσπερ ὅσος οὐδέπω ποιέω , οὗτος προσλαμβάνω , ὅτι ὁ ὁμοειδής ὑπόκειμαι , ὅς νῦν καλέω γένος , εἰμί μέν αἰσθητός εἰμί , εἷς ὁ αἴσθησις συζυγέω , ὡς ὁ χρῶμα ὁ ὁράω καί ὁ χυμός ὁ γεύω καί ὁ ψόφος ὁ ἀκοή · εἰμί δέ ἐπιστητός , εἷς γίγνομαι πάλιν ἐπιστήμη περιληπτός · πᾶς γάρ φωνή ὁ γραμματικός ἐπισκοπέω καί πᾶς ὁ σχῆμα ὁ γεωμέτρης <καὶ> πᾶς ὁ ἁρμονία ὁ μουσικός . οὕτως οὖν πᾶς ὁ οὐσία ὁ φιλόσοφος , καί εἰμί ὁ οὐσία ὁ μέν πρός ὁ ἀίδιος εἰμί νοητός τε εἰμί καί ἀκίνητος , ὁ δέ ἀίδιος μέν κινητής δέ , ὁ δέ γίγνομαι καί φθείρω . καίτοι δοκέω ἄν πάλιν μηδείς περί πᾶς ἔχω κατηγορία . οὔτε γάρ ὁ γεωμέτρης περί πᾶς ποιότης οὔτε ὁ ἀριθμητικός περί πᾶς ὁ ποσός οὔτε ὁ ἁρμονικός περί πᾶς ὁ πρός τίς , ἀλλά περί εἷς εἶδος ἕκαστος αὐτός ὁ ὑπό τις ὁ κατηγορία ἀνάγω . αἴτιος δέ ὅτι μηδείς αὐτός περί ποιός ἔχω ὅς ποιός μηδέ περί ποσός ὅς ποσός μηδέ περί ἄλλος τίς ὁ γενικός ὅς τοιοῦτος · εἰμί γάρ ἔχω περί τίς τοιοῦτος , πᾶς εἰμί ἀνάγκη περί ὁ ὅλος αὐτός πραγματεύομαι κατηγορία . ἢ ἐν ἀπογιγνώσκω δεῖ , ὅτι εἰμί τις ἐπιστήμη περί ὁ οὐσία καθό εἰμί ὄντα σπουδάζω , ἢ ἠώς εἄν οὗτος συγχωρέω , περί πᾶς αὐτός οὐσία διατρίβω ὁμολογέω . οὖον μήv ἀλλά ὥσπερ ὁ εἷς φιλοσοφία καί ὅλος περί πᾶς ἔχω , οὗτος καί ὁ εἶδος αὐτός περί ὁ εἶδος ὁ οὐσία . εἰμί ἐν ὁ μέν πρῶτος φιλοσοφία περί ὁ νοητός οὐσία , ὁ δέ περί οὐρανός πραγματεύομαι περί ὁ ἀίδιος μέν κινέω δέ , ὁ δέ περί ὁ ἐν γένεσις καί φθορά . ἔξεστι δέ καί δύο ὁ μερικός ποιέω , ὁ μέν πρῶτος ὀνομάζω φιλοσοφία , ὁ δέ φυσικός , ὅσος περί ὁ κινέω φθαρτός τε καί ἀίδιος · ὅπως γάρ ἄν ὁ οὐσία διαιρέω , οὗτος καί ὁ γνῶσις αὐτός ἀνά ὁ αὐτός λόγος διαιρέω . ἀποδείκνυμι οὖν καί ἄλλος τίς νῦν ὁ ἐν ὁ δύο βιβλίον διαπορέω · ἀπορέω δέ ἐκεῖ πότερος εἷς τις ἐπιστήμη περί πᾶς ὦ ἔχω ὁ οὐσία , ἢ ἄλλος περί ἄλλος · ἀναφαίνω δέ νῦν , ὅτι ὁ μέν ὅλος φιλοσοφία περί | πᾶς , ὁ δέ εἶδος αὐτός ἕκαστος περί εἷς . p . 1003b22 εἰμί δή ὁ εἰμί καί ὁ εἷς ὁ αὐτός καί εἷς φύσις . βούλομαι μέν ἐντεῦθεν κατασκευάζω , ὅτι καί ὁ κατά ἑαυτοῦ ὁ οὐσία συμβαίνω ὁ εἷς εἰμί καί ὅλος φιλοσοφία θεωρέω · δέ ὁ ἀπόδειξις οὗτος . ὁ εἰμί καί ὁ εἷς εἷς φύσις · ὥστε εἰμί ὁ φιλόσοφος ὁ εἰμί ὅς εἰμί ἐπισκέπτομαι , καί ὁ εἷς ὅς εἷς θεωρέω . ἀλλά μήv ὁ αὐτός ὁ ἀντίκειμαι θεωρέω · θεωρέω ἄρα καί ὁ πολύς ὡς ὁ εἷς ἀντίκειμαι . εἰμί δέ ὁ εἷς καί ὁ πολύς ἐπισκοπέω , πᾶς δέ ἐναντίωσις ὑπό οὗτος πίπτω αὐτός γάρ καί ὅμοιος καί ἴσος εἷς πως εἰμί ἕτερος δέ καί ἀνόμοιος καί ἄνισος δυάς καί πλῆθος ) , καί πᾶς ἄν ὁ οὕτως ἀντίκειμαι θεωρέω · οὗτος δέ εἰμί ὁ κατά ἑαυτοῦ ὑπάρχω ὁ οὐσίᾳπρώτως τε γάρ αὐτός ὑπάρχω καί πᾶς · ὥστε καί ὁ κατά ἑαυτοῦ ὁ οὐσία ὑπάρχω ὁ φιλόσοφος γιγνώσκω εἰμί . τοιοῦτος δέ ὁ μεταχείρισις ὁ λόγος γίγνομαι , ὁ μέν ὁ κατά ἑαυτοῦ ὑπάρχω ὁ εἰμί ἀντίκειμαι πρός ἀλλήλων καί ὁ ὁ ἀντίκειμαι πᾶς ὁ ] ὑπό ὁ εἷς ἀνά - γίγνομαι καί ὁ πολύς , οὗτος δέ εἷς εἰμί γνωρίζω ἐπιστήμη , εὐπαράδεκτος τέως εἰμί · καί γάρ ὅς δοκέω οὗτος εἰμί βίαιος , ὁ πᾶς ὁ ἀντίκειμαι ὑπό ὁ εἷς καί ὁ πλῆθος ἀνάγω , πολύς μέν καί ἐκ ὅς ἕπω αὐτός ἔχω παραμυθία , πλεῖστος δέ παρρησία ἐκ ὁ δύο συστοιχέω πλεῖστος δέ παρρησία ἐκ ὁ ὁ παρά ὁ Πυθαγόρειος μεταλαμβάνω . ὁ μέντοι ὁ εἷς καί ὁ εἰμί αὐτός εἰμί καί εἷς ἄμφω φύσις , ὡς ὁ ἀρχή καί ὁ αἴτιος , καί ὁ ἀμερής καί ὁ μικρός , καί ἄλλος ὅς ὁ μέν ἐπιβολή καί ὁ λόγος διάφορος , ὁ δέ ὑπόκειμαι εἷς , καί ] οὗτος πολύς ἀπορία ἔχω καί παρά ὁ ὁ πρᾶγμα δύναμαι ὁράω καί παρά ὁ ὁ ὁμολογία αὐτός πρός ] ὁ πρός ἑαυτοῦ διαφυλάσσω ἐθέλω . ὁ μέν γάρ ἴσως ἀξιόω ὁ εἷς εἰμί ἑνόω ὁ ἕνωσις ἀλλαχόθεν ἥκω αὐτός , καί δῆλος ὡς ἀπό ὁ ὑπέρ οὐσία εἷς , ὅς ὁ μέν εἰμί μηδείς αὐτός προσδέω , εἷς δέ καθαρός εἰμί πᾶς ἕνωσις μεταδίδωμι , ὅς ἄνευ συνίστημι ὁ ἀρχή ἢ συνίστημι διαμένω ἀδυνατέω ὁ πρᾶγμα · ὥστε συνοχικός αὐτός οὗτος ἐφίστημι καί φρουρητικός δύναμις ὁ ὁ πρό πᾶς εἷς ἀγαθότης . ὁ δέ διά τίς φημί ὁ εἷς καί ὁ εἰμί αὐτός εἰμί ; ἆρα διά οὗτος , ὅτι εἷς μέν καί ὁ ] ἄνθρωπος οὐ ἀεί ἅμα , ἀλλά ὅπου μέν ἄνθρωπος , καί εἷς , ὅπου δέ εἷς , οὖον πάντως ἄνθρωπος οὐδέ ἥλιος οὐδέ κόσμος οὐδέ νόος . ὅπου δέ εἰμί ἐκεῖ καί εἷς , καί ὅπου εἷς , ἐκεῖ καί εἰμί ; ἀλλά πρῶτος μέν οὐδέ οὗτος συγχωρέω · ὁ γάρ εἷς καί ὑπέρ ὁ μή εἰμί καί σύν ὁ εἰμί καί ἐπί ὅδε ὁ εἰμί , ὡς ἐπί ὁ ὕλη καί ὁ στέρησις · ὅμως δέ τίς ἀνάγκη σύνειμι αὐτός μή ἔχω πρός ἀλλήλων διαφορά ὁ ὁ πρότερος καί ὕστερος ; πῶς δέ 〈 εἰμί εἷς 〉 εἰμί ὁ οὐσία , οὐ καί | ἀριθμός εἰμί οὐσία , καί οὗτος ὁ ἐν ὁ ἀριθμητός ; εἰμί γάρ ὁ Σωκράτης καί εἷς καί εἰμί κατά ἑαυτοῦ , καί σύν Πλάτων καί δύο καί εἰμί κατά ἑαυτοῦ , καί οὕτως ἐφεξῆς . ὥσπερ οὖν ὁ οὐσία πλείων γίγνομαι οὖον μεταπίπτω εἰς συμβεβηκός , ἀλλά εἰμί πάλιν ὁ ] οὐσία , οὗτος καί ὁ ἐν ἕκαστος εἷς συντίθημι ἀριθμός οὐσιώδης ποιέω · εἰμί γάρ ἰός δέκα ἄνθρωπος ὁ μέν ἀριθμός συμβαίνω , ὁ δέ οὐσία ὁ δέκα οὖον συμβαίνω ἀλλά εἰμί αὐτός οὐσία , καί καί εἷς ὁ μέν εἷς εἰμί συμβεβηκός , ὁ δέ αὐτός οὐσιώδης · οὐ ἄρα οὐδέ ἐν Σωκράτης αὐτός εἰμί ὁ εἰμί ὁ εἷς , εἰμί γε ὁ μέν συντερθειμενω καί πολλαπλασιάζω εἰμί μόνος καί οὐσία , ὁ δέ πρόειμι ἀριθμός ἀνούσιος ἀναφαίνω . κατά ἄλλος δέ αὖθις ἐπιβολή , εἰμί αὐτός ὁ εἷς ὁ εἰμί κατά ὁ ὑπόκειμαι , καί ὁ ἀντίκειμαι ὁ εἰμί ὁ μή εἰμί ὁ ἀντίκειμαι ὁ εἷς αὐτός εἰμί · οὐ εἰμί ἄρα ὁ πολύς · ἀλλά μήv καί εἰμί · οὐ εἰμί ἄρα ὁ εἰμί . εἰμί δέ τις ὁ κατάληξις ὁ φωνή ἐπερείδω ὁμόσε χωρέω λέγω ὁ ὄνιον οὐ εἰμί εἰμί , μηδέ γάρ εἰμί εἰμί ἀλλά ὁ ] εἰμί , σοφίζω ἐγώ ἐπιχείρησις · οὖον γάρ ὅτι πολλαπλάσιος εἰμί ὁ πολύς ὁ εἷς εἰμί οὐ εἰμί λέγω , ἀλλά ὅτι ὁ εἰμί εἰμί στέρησις . ἢ πρός μέν οὗτος φημί τις ἄν ὑπέρ Ἀριστοτέλης , ὅτι ἀλλά οὐδέ ὁ πολύς ὁ εἷς στερέω τελέω , ἀλλά εἰμί αὐτός πρόοδος · ἐάν δέ στερέω αὐτός ὁ εἷς , πάντῃ τελέω οἴχομαι ὁ εἰμί ἀποδιδράσκω πρός ὁ μή ὅς καί ὁ ὁ μηδαμός μηδαμῶς εἰμί ἀχανίαν . ἐγώ δέ βούλομαι μέν εἄν αὐτός οὗτος καί λέγω καί φρονέω · εἰμί γάρ πως Πυθαγορικός καί Πλατωνικός ὁ τε Παρμενίδης Φίλων φίλος , καί ἅμα εἰς ἔννοια ἄγω πως , ὡς πᾶς ὁ εἷς καί εἰμί καί σῴζω . προσανακρίνω δέ πάλιν , πότερος ὁ εἷς ἄνθρωπος οἴομαι σεμνός εἰμί ὁ ὁ δέκα ἄνθρωπος · εἰμί μέν γάρ ὁ εἷς ἄνθρωπος , πῶς δεκαπλασιάζω ὁ τίμιος ὁ πρᾶγμα οὖον σεμνός γίγνομαι ; εἰμί δέ ὁ δέκα ἄνθρωπος πῶς εἰμί ὁ μέν εἷς εἶδος καί εἰμί , ὁ δέ πολύς στέρησις καί μή εἰμί ; εἰμί δέ ὁ δέκα ἄνθρωπος κατά μέν ὁ ἀριθμός λείπω φημί ὁ εἷς ἄνθρωπος , κατά δέ ὁ οὐσιώδης ὁ ἐν ὁ ἄνθρωπος πλεονεκτέω , οὐ εἰμί αὐτός ἐν ὁ εἷς ἄνθρωπος ὁ εἰμί αὐτός καί ὁ εἷς · οὖον γάρ ἄν ὁ μέν πολλαπλασιάζω γίγνομαι σεμνός , ὁ δέ ἄτιμος . πάλιν εἰμί μή ὡς στέρησις ὁ πολύς ὁ εἷς , μᾶλλον δέ κατά ὁ πρός τίς ἀντίκειμαι , καθά καί αὐτός ἐν ὁ I ὅδε ὁ πραγματεία ἐγκρίνω , ἀνάγκη καί ὁ ἄνθρωπος ὁ ἄνθρωπος οὗτος ἀντίκειμαι ὁ τρόπος · ἀλλά μήv οὐδείς ἐκ ὁ ἀντίκειμαι ἑαυτοῦ σύγκειμαι , οὔτε ἄρα ὁ ἄνρωποι ὁ ἄνθρωπος ἀντίκειμαι , οὔτε τοιοῦτος ὁ εἷς , ἐκ ὅς σύγκειμαι ὁ πολύς , ὁ πολύς . ἔτι ὁ μέν ἄνθρωπος ὅς ἄνθρωπος καί ὁ ὅς ὅς εἰμί ὁ ἄνθρωπος καί ὁ εἰμί οὖον διαφέρω , ὁ δέ εἷς ὅς εἷς ὁ πολύς διαφέρω ὅς πολύς · οὐ ἄρα αὐτός εἰμί | αὐτός εἷς τε εἰμί καί εἰμί · ἄλλος ἄρα ὁ εἷς καί ἄλλος ὁ εἰμί , καί εἰμί συνυπάρχω ὁ εἰμί ὁ εἷς , ἐπεί μηδείς ἄνευ ὁ εἷς εἰμί δύναμαι . ἀλλά οὗτος μέν ἀπορέω διά ὁ διδασκαλία ὁ δαιμόνιος ὅδε ἀνήρ ὁ διάφωνος ἔχω ἐνιαχοῦ διά ὁ ἐγείρω τε ἅμα πρός ὁ πρέσβυς φιλοσοφία καί ἐποπτικός , καί φυλάσσω ὁ παρά ὁ πολύς διά συνήθεια εὐδόκιμος . καί γάρ νῦν ὁρμάω ἀνυμνέω ὁ ἐν Πυθαγορείως τε καί πλατωνικός καί οὐσιώδης τε αὐτός εἶπον καί ἡγεμονία αὐτός δίδωμι ὁ ἀγαθός ὁ συστοιχία , ὅμως διά ὁ ὁ ἐκλέγω ἅπας ὁ εἰμί φύσις αὐτός μή κατακρατέω ὁ πρός ἑαυτοῦ ἔχω ἐναντίωσις · μόνος γάρ ὁ ὑπέρ ὁ εἰμί εἰμί ὁ ὑπερέχω ὁ πλῆθος , ἐπεί ὁ συντάσσω ὁ εἰμί εἷς εἰμί μή κατά ἄλλος λείπω ὁ πολύς , πῶς ἄν εἰμί ὁ εἷς ἄτιμος , εἰμί μήτε τίκτω παρά αὐτός μήτε ὁ ἐν αὐτός ἕκαστος ἐκεῖνος δεύτερος εἰμί ; ἔρχομαι δέ καί ἐπί ὁ ἑξῆς . ἀρέσκω τοίνυν αὐτός αὐτός εἰμί ὁ ὑπόκειμαι εἰμί καί εἷς , καί εἰμί ὁ λόγος αὐτός ἕτερος ἄγω · εἰμί δέ τις καί ὁ αὐτός λόγος ἀμφότερος ἀποδίδωμι , οὖον φημί διαφέρω , μᾶλλον γάρ αὐτός συντρέχω οὗτος ὁ ὅλος πρόθεσις · ὁ γάρ ὑπό ὁ εἷς ἐπί πλέω δείκνυμι προσήκω ὁ φιλόσοφος ἅτε περί ὁ εἰμί ὅς εἰμί στρέφω . τίς οὖν ὁ κατασκευή ὁ αὐτός εἰμί ὁ εἷς καί ὁ εἰμί ; πρῶτος μέν ὅτι καί ὁ ἄνθρωπος καί ὁ εἷς ἄνθρωπος καί ὁ εἰμί ἄνθρωπος αὐτός δηλόω , ἄν εἶπον δέ εἷς εἰμί ἄνθρωπος , οὐ ἕτερος δηλόω ὁ γάρ ἀναδιπλόω εἄν ἀνατριπλόω αὐτός σημαίνω ) , δύο δέ ὅτι ὁ ἕκαστος οὐσία οὐ εἰμί εἷς 〈 κατά 〉 συμβεβηκός , ἀλλά ὥσπερ ὅσπερ εἰμί τίς , οὗτος καί ὅσπερ εἷς τίς · ὥστε ὁσαχῶς ὁ εἷς , τοσαυταχῶς καί ὁ εἰμί , εἴπερ ἄμφω αὐτός , * * * ὁ οὐσία ἐπισκέπτομαι καί πᾶς ὁ εἰμί ὁ φιλόσοφος ὁ διαφορά ὁ εἷς ἐπισκοπέω . διαφορά δέ ὁ εἷς καί ὥσπερ εἶδος ὁ αὐτός ὁ ὅμοιος ὁ ἴσος ὁ εὐθύς2 καί ὅλως <ἡ> ἀγαθός συστοιχία , ὥσπερ ὁ καταδεής ὁ πολύς εἰμί ἀκόλουθος . πραγματεύομαι δέ οὗτος ἴδιος καί αὐτός οὗτος ὁ φιλόσοφος ἐκλογή πᾶς ποιέω ὁ ἐναντίος καί ὑποτάσσω ὁ μέν ὁ εἷς , ὁ δέ ὁ πολύς . εἰμί τοίνυν περί τε ὁ οὐσία καί περί ὁ ὁ εἷς καί ὁ πολύς ἔχω διαφορά ὁ ὅλος φιλοσοφία , καί ὁ μέρος αὐτός περί ὁ εἶδος ὁ οὐσία διατρίβω · ὁ δέ οὐσία ὁ μέν νοητός τε καί ὁ δέ αἰσθητός τε καί φθαρτός · ὥστε ὁ μέν εἰμί πρῶτος φιλοσοφία ὁ περί ὁ νοητός τε καί ἀκίνητος οὐσία στρέφω , ὁ δέ οὗτος ἔχω καί δύο ὁ περί ὁ φύσις διατρίβω . ὥσπερ γάρ ὁ εἰμί καί ὁ εἷς εἶδος ἔχω , ὁ μέν πρῶτος ὁ δέ ἐφεξῆς , οὗτος καί ὁ ἐπιστήμη ὁ εἰμί ἀνάλογος τάσσω . ἔχω γάρ ὁ φιλοσοφία ὁ πρότερος ἐν ἑαυτοῦ καί ὁ ὕστερος . ὥσπερ καί ὁ μαθηματικός · καθάπερ οὖν πρότερος μέν | ὁ ἀριθμητικός ὁ γεωμέτρης , πάλιν δέ οὗτος ὁ ἀστρονόμος καί οὗτος εἰμί τυγχάνω ὁ μηχανικός , οὗτος καί ὁ εἶδος ὁ ὅλος φιλοσοφία ὁ πρῶτος καί μέσος καί τελευταῖος διακοσμέω . μία δέ ἀντίκειμαι πάντως ἀλλήλων θεωρέω δεῖ ὁ ὁ εἷς οἶδα καί ὁ πολύς οἶδα · ὁ γάρ πολύς ἤτοι ἀπόφασις ὁ εἷς ἢ στέρησις . διαφέρω δέ ἀλλήλων ὁ ἀντίθεσις οὗτος , ὅτι ὁ μέν ἀπόφασις ἐπί πᾶς ἀληθεύω ὁ παρά ὁ εἷς ἐκεῖνος ὁ ἀναιρέω · ὁ γάρ οὐ ἵππος ἐπί πᾶς ἀληθής ὁ παρά ὁ ἵππος , ὁ δέ στέρησις οὐ οὕτως · οὖον γάρ ἁπλόος ἄπειμι ὁ ἕξις 〈 ἔννοια 〉 παρίστημι ὁ στέρησις οὖον γάρ Τυφλὸς ὁ μή ἔχω ὄψις , ἐπεί καί λίθος εἄν εἰμί τυφλός ) , ἀλλά ἄπειμι ὁ φύζω αὐτός δέχομαι · κωφός οὖν οὐ πᾶς ὅς μή ἀκούω , ἀλλά ὁ οὖς ἐάν μή ἀκούω , ὅτι φύω ἀκούω · δεῖ γάρ ὑπόκειμαι εἷς φύσις ὁ ἔχω καί ὁ στερέω . καί διαφορά μέν οὗτος μέγας στέρησις καί ἀπόφασις . εἴτε μέντοι στέρησις εἰμί ὁ εἷς ὁ πολύς εἴτε ἀπόφασις , ἐπεί διά ἑκάτερος εἰμί ὁ εἷς θεωρέω , ὁ αὐτός εἰμί ὁ τε εἷς οἶδα καί ὁ πολύς · καί γάρ ὅλως ὁ κατά οιανεω ἀντίθεσις ἀλλήλων ἀντίκειμαι εἷς εἰμί ἐπιστήμη οἶδα . εἰμί δέ ὁ φιλόσοφος ὁ τε εἷς εἶμι καί ὁ πολύς οὖον μόνος ὁ αὐτός καί ἴσος καί ὅμοιος ἐπισκοπέω διαφορά εἰμί ὁ εἷς , ἀλλά καί ὁ οὗτος ἀντίκειμαι , ὁ ἕτερος ὁ ἀνόμοιος ὁ ἄνισος , ὅσπερ ὑπό ὁ πλῆθος ἀνάγω , καί οὖον μόνος γε οὗτος ἀλλά καί ὅσος διά οὗτος ὑπό ὁ εἷς καί ὁ πολύς τάσσω · καί γάρ ὁ λευκός καί ὅς μέλας καί ὁ γλυκύς καί ὁ πικρός καί πᾶς ὁ γένος ὑπό ὁ πρῶτος ὁ ἀντίκειμαι τάσσω , ὡς μέν ἐγώ νομίζω , ὁ γλυκύς καί ὁ λευκός καί πᾶς ὅς ὁ εἶδος συγγενής ὑπό ὁ ὁ δέ πικρός καί μέλας καί πᾶς ὁ εἰς ὁ στέρησις ὑποφέρω ὑπό ὁ πολύς · ὡς δέ ὁ Ἀλέξανδρος ἐξηγέομαι , ὁ μέν διακριτικός θερμός γλυκύς λευκός ] ὑπό ὁ πολύς , ὁ δέ οὗτος ἀντίθετος ὑπό ὁ εἷς . καί ὁ ἐναντίωσις δέ αὐτός ἀνάγω ἐπί ὁ πολύς , ὁ δέ φίλιος ὑπό ὁ εἷς · διαφορά γάρ τις , φημί , ὁ ἐναντίωσις , ὁ δέ διαφορά ἑτερότης . εὕω γε σύ πᾶς οὗτος λέγω εἰμί ἀγαθός · τίς οὖν οὐ καί ὁ εἷς καί ὁ ἀόριστος δυάς παραλαμβάνω ἐν ὁ ἀρχή ; τίς δέ ὁ Ἐμπεδοκλῆς φίλιος καί ὁ νεῖκος διαμάχομαι ; ὁ γάρ αὐτός νῦν πρᾶγμα καί ὁ αὐτός δύναμις διά ἕτερος ὄνομα εἰς ὁ ἀρχή εἰσάγω , ὁ μέν εἷς οὐδʼ ὑπαλλάσσω ὄνομα , ὁ δέ ἀόριστος δυάς πολύς μετονομάζω . οὗτος μέν οὖν ὑπέρευ . ἐπεί δέ ὁ ἀρχή ἐξαιρέω δεῖ οὗτος ὅς εἰμί ἀρχή , ἵστημι σύ ὁ εἷς καί ὁ πλῆθος ὁ κατά μέθεξις εἷς καί ὅδε ὁ πολύς ἐξαιρέω , καί οὗτος ὁ τε πρᾶγμα σεμνός θεάομαι καί ἐγώ ἐγώ αὐτός οὖον διαφωνέω . οὗτος μέν καί εἰσαῦθις , εἰμί δοκέω . Τέως δέ δείκνυμι ἐγώ , ὅτι εἷς ἐπιστήμη ὁ εἰμί πᾶς καί ὁ ὑπό ὁ εἷς καί ὁ πολύς ἀνάγω θεωρέω , λύω τις ἔνστασις ὁ ἀπορούω , πῶς ἐπεί πολλαχῶς ὁ εἷς καί ὁ εἰμί , ὑπό εἷς ἐπιστήμη . ὁ δέ φημί ὅτι πρός εἷς λέγω . ὥσπερ οὖν ὁ ὑγιεινός εἷς , οὗτος καί οὗτος εἷς · πρός γάρ ὁ οὐσία ἅπας ὁ εἰμί καί πρός ὁ πρῶτος εἷς ἀναφέρω . οὗτος δέ καί ὁ αὐτός εἰμί διαφορά ἔχω , πᾶς πρός ὁ πρῶτος αὐτός τάσσω , οὗτος δέ εἰμί ὁ ὁ οὐσία αὐτός · οὗτος καί ὁ ἕτερος καί ὁ ὅμοιος καί ἀνόμοιος . δεῖ οὖν διαιρέω , ποσαχῶς ἕκαστος οὗτος λέγω , εἴτε δεκαχῶς † ἐπεί πᾶς ὁ εἰμί ὑπάρχω εἴτε κατά ἄλλος ἀριθμός , ὁ ἐν ἕκαστος κατηγορία συντάσσω ὁ ἐν ὁ οὐσία αὐτός καί ὅμοιος καί ἕτερος καί ἀνόμοιος · ὁ μέν γάρ ὁ ἐκεῖνος ὁ πρῶτος ἔχω αὐτός , ὁ δέ ὁ ἐκεῖνος ὁ πρῶτος ποιέω αὐτός ἔχω γάρ ὁ οὐσία καί ποιέω οὗτος ὁ λέγω εἰμί ) , ὁ δέ καί κατά ἄλλος τρόπος · ἤτοι γάρ σχέσις ἔχω πρός οὐσία ἢ πάθος αὐτός εἰμί ἤ τίς τοιοῦτος . λύω ἐν ἐκεῖνος ὁ ἀπορία , τίς εἰμί διαλαμβάνω περί αὐτός καί ἕτερος καί ἴσος καί ἄνισος καί ὅλως πᾶς ὁ κατά ἑαυτοῦ ὁ οὐσία ὑπάρχω · δῆλος γάρ ἐκ ὁ εἴρω ὅτι ὁ φιλόσοφος · καί γάρ εἰμί μή οὗτος , τίς εἰμί ὁ σύν ἀποδείκνυμι λέγω εἴτε αὐτός Σωκράτης 〈 καί Σωκράτης ἕτερος , εἴτε πῇ μέν αὐτός πῇ δέ ἕτερος · ἢ εἰμί δυνατός εἷς πολύς εἰμί ἐναντίος ἢ ἀδύνατος ἀλλά ἀνάγκη εἷς εἷς . ἐπεί οὖν οὐ ὁ ἀριθμός ἢ ὁ σχῆμα οὗτος πάθος , ἀλλά ὁ εἰμί ὅς εἰμί , φανερός ὅτι ὁ πρῶτος οὖς φιλοσοφία ὁ περί οὗτος σχολή · καί οὖον διά οὗτος κακίζω ἄν τις ὁ σοφιστής , ὅτι περί οὗτος στρέφω , ἀλλά ὅτι μηδείς περί οὐσία ἐπαίω περί οὗτος σύν ἀμαθία πολύς διατρίβω . ἐσθίω δέ οἶδα ὅτι ὥσπερ ἀριθμός πάθος εἰμί ἴδιος ὁ ἄρτιος καί περιπνέω καί κατά ὁ πρός ἀλλήλων παραβολή πολλαπλάσιον , ὑποπολλαπλάσιος καί ὅλως ὁ δέκα σχέσις ὁ ὑπό ὁ ὑπεροχή καί ἔλλειψις , ὁμοίως δέ καί ὁ στερεός σῶμα ὁ τε ὑπό ὁ γεωμέτρης κατανοέω καί ἀκίνητος , καί ὁ φυσικός καί κινητός , καί ὁ κινέω ὁ τε ἀβαρής καί οὐράνιος καί ὁ ἔνυλος καί βάρος ἔχω ἢ κουφότης , οὗτος δή καί ὁ εἰμί καθό εἰμί κατά ἑαυτοῦ τις συμβαίνω , περί ὅς οὐδείς εἶπον ὑγιής ὁ μή ἐπισκοπέω δύναμαι . μόνος οὖν ὁ φιλόσοφος περί αὐτός ἀξιόχρεως διισχυρίζομαι · ὑποδύω δέ ὁ διαλεκτικός τε καί σοφιστής προσποιέω μέν καί αὐτός περί πᾶς ὁ εἰμί διαλέγω , ἀπολιμπάνω δέ αὐτός τε | καί ὁ ἀλήθεια , ὁ μέν διά ὁ μή ἔχω αὐτός ὁ ἐφίστημι ἀλλά ἔνδοξος ἐπιχειρέω περί ὅς ὁ φιλόσοφος ἀποδείκνυμι , ὁ δέ καί προαίρεσις μοχθηρός χράω . σχεδόν γάρ ὑπεναντίος ὁ φιλόσοφος σπουδάζω · ὁ μέν γάρ ὁ ὁ πρόσειμι ὁ ἀκρόασις σωτηρία στοχάζομαι , ὁ δέ πρός ἀπάτη ὁράω καί ὁ παρά ὁ διαστρέφω χρηματίζω . ὁ δέ διαλεκτικός ἀγαθός μέν ἔχω ὁ σοφιστικός προαίρεσις καί φιλόσοφος ἔχω ὁ γνῶσις , εἰμί καί ὁ σύνειμι πειραστικός εἰμί οὖον διδασκαλικός , ὥσπερ ὁ φιλόσοφος . ὁ δέ γε Σοφιστὴς εἴδωλον εἰμί εἴδωλον · ὁ γάρ πειραστικός μιμέομαι , οὐδέ αὐτός οὗτος δύναμαι ποιέω . δείκνυμι οὖν ὁ απιστοτελεω 〈 ἐκ ὁ σοφιστικός 〉 ἐκ ὁ διαλεκτική κατά μίμησις ὁ φιλοσοφία περί πᾶς ὁ εἰμί ἔχω , ὅτι ὁ φιλοσοφία πᾶς ὁ εἰμί ὅς ὅς εἰμί γνωστικός , χράω καί ἄλλος τις τοιόσδε ἐπιχείρημα · πᾶς ὁ τε φυσικός καί ὁ οὗτος ὑπέρτερος θεωρία φιλοφρονέομαι ὁ ἀρχή ὁ εἰμί ἐναντίος ποιέω . εἶτα ὁ δόξα παρατίθημι ὁ πρέσβυς · ὁ μέν γάρ Πυθαγόρειος περισσός καί ἄρτιος , Παρμενίδης δέ πῦρ καί γῆ , Πλάτων πέρας καί ἤπειρος , Ἐμπεδοκλῆς φίλιος καί νεῖκος · πᾶς δέ οὗτος καί ὁ ἄλλος ὁ ἐναντίος εἰς ὁ εἷς καί ὁ Πλῆ ἄνθος ἀνάγω · οὗτος δέ εἷς ἐπιστήμη θεωρέω · ὥστε περί πᾶς ὁ τέλειος φιλόσοφος , εἴτε συνώνυμος ὁ εἷς καί ὁ εἰμί κατά πᾶς ὁ εἰμί λέγω , εἴτε , ὅσπερ εἰμί μᾶλλον ἀληθής , ὁ πολλαχῶς μέν εἰμί λέγω , ὡς πρός εἷς δέ καί εἷς φύσις ἀνάγω ὁ τε ὑπό ὁ εἷς καί ὁ ὑπό ὁ πολύς . καί οὕτως οὔτε χωριστός ὁ εἷς ὁ πᾶς ὑποτίθημι εἰμί οὔτε ὁμώνυμος αὐτός κατηγορέω ὁ πρᾶγμα , καί ὅλως ὑπό εἷς ἐπιστήμη ὁ πᾶς ὁ εἷς καί ὁ εἰμί ἀνάγω πάθος . ὁ μέν γάρ πρός εἷς λέγω , ὁ δέ ὁ ἐφεξῆς , ὡς ὁ ἀριθμός καί ὁ σχῆμα · οὖον γάρ ὁ γεωμέτρης περί αὐτός καί ὁμοιόω καί τέλειος διαλαμβάνω , ἀλλά ἄν ὀνομάζω ποτέ ὅμοιος τρίγωνος , ἐκ ὑπόθεσις αὐτός λαμβάνω Κῶς ὁρισμός · ὑποτίθημι γάρ ὅτι ὁμοῖος εἰμί τρίγωνος ὁ ὑπό ὁ ἴσος γωνία ὁ πλευρά ἔχω ἀνάλογος , οὕτως ἀποδείκνυμι ὅδε ὁ τρίγωνος ὅμοιος · εἴτε δέ χρή ὁ τοιοῦτος ὅμοιος καλέω εἴτε μή , λέγω οὐ ἔχω . συμπέρασμα δή οὗτος ἐπιτίθημι . διά ὅς ὁ αὐτός ἐπιστήμη εἰμί φημί καί πᾶς ὁ εἰμί ὅς εἰμί θεωρέω καί ὁ κατά ἑαυτοῦ οὗτος πάθος · καί προστίθημι ὅτι καί περί ὁ πρότερος καί ὕστερος καί περί γένος καί εἶδος καί ὅλος καί μέρος ὁ αὐτός γιγνώσκω · πᾶς γάρ οὗτος ἀντίκειμαι ἀλλήλων , ὁ δέ ἀντίκειμαι πᾶς ὁ εἷς καί ὁ πολύς περιλαμβάνω , περί ὁ δείκνυμι προηγουμένως ἔχω ὁ φιλόσοφος . ῥητέος οὖν πάλιν πρός αὐτός , ὡς εἰμί ὁ παρά ὁ εἷς ἕτερος δηλόω ὁ ἐναντίος , δεῖ τίς πρό πᾶς ἐναντίωσις ἕτερος εἷς εἰμί , ὅς πᾶς μετέχω καί ὁ ὁ ἕτερος συστοιχία , ὅς πᾶς | εἰμί ἀρχή . δεῖ γάρ μή ἀπό διαίρεσις ἄρχω ὁ ἀρχή ἀλλά ἀπό ὁ εἷς , ἐπειδή , ὡς ὅς φημί , οὐ ἀγαθός πολυκοιρανία . καί γάρ δή καί ὁ Πυθαγόρειος ἀγαθός ὁ μή ἀπό ὁ ἀντίκειμαι ἄρχω , προτάσσω δέ ὁ δύο στοιχεῖον εἷς ὁ πᾶς ἐξαιρέω αἴτιος , ὅς μήτε τίς ἀντίκειμαι μήτε ὅλως ἰσοσθενής εἰμί βούλομαι . καί περί μέν οὗτος τοσοῦτος καί νῦν . ἐντεῦθεν δέ ἤδη ὁ Ἀριστοτέλης μέτειμι ἐπί ὁ ζητέω , εἰμί ὁ ὁ ἀπόδειξις ἀρχή ὥσπερ ὁ ὁ οὐσία ὁ φιλόσοφος ἐπιγιγνώσκω · καί διαρρήδην ἀποφαίνω ὁ φιλόσοφος ὁ οὗτος προσήκω ἐπίσκεψις . ὁ δέ κατασκευή τοιοῦτος · πᾶς ὁ εἰμί διά αὐτός ἀποδείκνυμι ὁ κατά ἑαυτοῦ συμβεβηκός . ὥστε ὁ οὗτος δείκνυμι ἔχω τίς πλέω εἶπον περί αὐτός . ὥσπερ γάρ εἰμί ὁ ὁ ἀριθμός ὑπάρχω μόνος διά αὐτός γνωρίζω , ἀριθμητικός εἰμί ὅς ὁ οὗτος θεωρία , ὁ εἰμί ὁ ὁ μέγεθος καί σχῆμα , γεωμετρία , οὕτως ἐπεί ὁ ὁ εἰμί πᾶς κατά αὐτός ὑπάρχω δείκνυμι διά αὐτός , ὁ περί πᾶς ὁ εἰμί ὅς εἰμί ἔχω περί αὐτός διαλαμβάνω · καί γάρ μόνος καθολικός αὐτός χράω , ἐπεί ὁ ἄλλος τέχνη ἅτε περί τίς εἰμί ἔχω καί οὖον περί πᾶς ὁ εἰμί , ὁ πρόσφορος ἑαυτοῦ ἀποδιαλαμβάνω Ζεύς αὐτός συλλογίζομαι , ὁ μέν γεωμέτρης · ὁ ὁ αὐτός μέγεθος ἴσος καί 870b ἀλλήλων εἰμί ἴσος , ὁ δέ ἀριθμητικός · ἐάν ἀπό ἴσος ἀριθμός ἴσος ἀφαιρέω , λάω , ὁ λείπω ἴσος . καί ἐκ ὅς δέ μηδείς ὁ μαθηματικός ἢ ὁ ἄλλος τεχνίτης ἐπιχειρέω λέγω περί αὐτός , λαμβάνω εἄν ὅτι ὁ φιλόσοφος μόνος πρέπω εἰμί ὁ περί αὐτός σκέψις . εἰμί δέ καί ὁ περί φύσις δεινός λέγω3 τίς πολλάκις περί αὐτός , ἐξαπατάω ἑαυτοῦ · οἴομαι γάρ μόνος εἰμί ὁ σῶμα καί αὐτός περί πούς ὁ εἰμί ἔχω οὗτος τίς λέγω περί ὁ ἀξίωμα · ὅς ὑπομιμνῄσκω ὅτι φιλόσοφος μέν εἰμί καί αὐτός περί ὁ φυσικός οὐσία διατρίβω , οὖον μήv ὁ πρῶτος . εἰμί δέ τις ἄλλος περί ὁ ὁ ἀξίωμα ἀλήθεια ἐπιχειρέω λέγω ἀποδείκνυμι αὐτός προχειρίζω , διά ἀπαιδευσία ὁ ἀναλυτικός αὐτός ποιέω · δεῖ γάρ οὖον ζητέω ὁ ὁστισοῦν μανθάνω ὁ ἀξίωμα , ἀλλά ἥκω αὐτός προλαμβάνω . εἰμί δέ καί ὁ ἄλλος τεχνίτης ὁ βέβαιος ἀρχή οἶδα ὁ γένος περί ὅς στρέφω , πολύς δή πλέω ἀναγκαῖον εἰμί ὁ φιλόσοφος πᾶς ὁ ἀξίωμα ὁ βέβαιος καί ἀρχηγικός κατανοέω . βέβαιος δέ εἰμί περί ὅς ἀπατάω οὐ οἷος τε , καί ἀρχηγικός εἰς ὅς πᾶς ἀναλύω ὡς εἰς ἀνυπόθετος · ὁ γάρ ὑπόθεσις ἀρχή μέν ὡς πρός ὅδε , ἁπλόος δέ οὐ ἀρχή ἀλλά αποδεικτός ὁ ἐπαναβαίνω . δεῖ δέ ὁ βέβαιος καί ἀρχηγικός καί ἐναργής εἰμί , ἵνα μηδείς ἀπατάω περί αὐτός . εἰμί δέ τοιοῦτος ὁ κατά ὁ ἀντίφασις · οὔτε γάρ ὁ αὐτός ὁ αὐτός ἅμα καί κατά αὐτός καί ὡσαύτως ὑπάρχω δύναμαι καί μή ὑπάρχω · οὔτε εἰμί | οὗτος τις διάκειμαι , ἐν ἕνεκα λόγος θέσις παρίστημι , οὔτε φημί καί ἀποφαίνω δυνατός ἀληθεύω ἅμα . ὅτι δέ ἀπατάω περί οὗτος οὖον δυνατός ὁ ἀρχή , δείκνυμι οὕτως · εἰμί τις οἴομαι ὁ αὐτός ὁ αὐτός καί ὑπάρχω καί μή ὑπάρχω , ὁ ἐναντίος ἔχω δόξα ἐν ἑαυτοῦ · ἐναντίος γάρ ὁ κατά ἀντίφασις δόξα , ὡς ἐν ὁ τέλος ὁ περί ἑρμηνεία εἴρω . ἀλλά μήv ἀδύνατος ἅμα τἀναντία πάρειμι τις , ἀδύνατος ἄρα καί ἀπατάω τις περί οὗτος ὁ ἀρχή . διό καί πᾶς <οἱ> ὁστισοῦν ἀποδείκνυμι αὐτός χράομαι · δέ ὁ Ἡρακλείτειος ἢ ὁ ἄλλος φυσικός τις οἴομαι καί αὐτός οὗτος δοξάζω καί ὁ πρᾶγμα δέχομαι κατά αὐτός ὁ οὗτος μή εἰμί ὅσπερ εἰμί , λόγος μέν ἕνεκα ποιέω αὐτός ὁ τοιοῦτος ἀπόφανσις οἰητέον · ἐγώ γάρ σαφῶς ὑπομιμνῄσκω , ὅτι ὁ ἐναντίος δόξα ὁ αὐτός πάρειμι ἀδύνατος . οὖον μήv διά οὗτος ἀποδείκνυμι ὁ ἀλήθεια ὁ ἀξίωμα ἐπιχειρέω · αὐτός γάρ οὗτος μέγας εἰμί ἀμαθία τεκμήριον , ὁ οἴομαι πᾶς εἰμί αποδεικτός · καί γάρ ὁ οὗτος λέγω ἀπόδειξις ἀναιρέω , ὥσπερ ὁ αὐτόθεν μηδείς εἰμί λέγω ἀποδεικτός . διχῶς γάρ ἀναιρέω ὁ πρατεχνητῶν γμάτων ἕκαστος , ἢ αὐτόθεν ἢ ὁ ἀρχή μή δίδωμι . ὥσπερ οὖν ὁ πᾶς γενητός φάσκω εἰμί γένεσις ἀναιρέω , μή δίδωμι εἰμί ὁ ἀρχή ὁ γενητός ὁ ἀγένητος , οὕτως ὁ πᾶς δείκνυμι ἄξιος ἀναιρετικός εἰμί ἀπόδειξις , οὐ ἐάω ἵημι ὁ ἀναπόδεικτος , ὅσπερ εἰμί αἴτιος ὁ καί ὁ μετά αὐτός δείκνυμι . εἰμί δέ ὅλως εἰμί τίς ἀναπόδεικτος , τίς ἄν εἰμί πρό οὗτος ὁ ἀξίωμα , ὅθεν καί ὁ ἄλλος πᾶς ἀναπόδεικτος δύναμις ἐφήκω ; οἷος ἐάν ἀπό ἴσος ἴσος ἀφαιρέω ; ὁ καταλείπω εἰμί ἴσος · διά τίς ; ὅτι ἐάν μή ἴσος εἰμί , προστίθημι ὁ ἀφαιρέω ποιέω ὁ ὅλος μή ἴσος · ὁ γάρ μή ἴσος ὁ ἴσος προσθήκη ὁ ἐκ ἀρχή ἀνισότης γίγνομαι τηρητικός · εἰμί ἐν ὁ αὐτός ἴσος καί οὐ ἴσος , ὅσπερ ἄτοπος . καί οὖον λέγω ὅτι ἀπόδειξις εἰμί οὗτος , ἀλλά ὅτι εἰς ἐναργής ἀπάγω ἄτοπος ὁ ἐνίστημι so ὁ ἄλλος ἀξίωμα εἰς ὁ ἀντίφασις καταντάω αὐτός παρασκευάζω . ὅλως δέ μή συγχωρέω αὐτός εἰμί ἴσος αὐτός ὁ ὑποτίθημι εἰμί μή ἴσος τίς ἄλλος ἢ κυρόω ὁ ὁ ἀντίφασις ἀξίωμα ; καί οὐ ἐγώ ὁ ὑποτίθημι , ἀλλά αὐτός ὁ ἐνίστημι . τίς γάρ εἄν καί ἀξιόω ἐγώ ἄλλος ὑποτίθημι , μή συγχωρέω ἴσος αὐτός εἰμί , οὐδός πλάσσω δυνατός , ὁ ὁ αὐτός ἴσος . μή γάρ ἀλλά εἰμί δυνατός , ὁ αʹ ὁ γݲ ἵστημι μή ἴσος , ἑκάτερος δέ αὐτός ὁ Β . οὐκοῦν ἐπεί ὁ αʹ οὐ ἴσος ὁ γݲ , ἡλίκος δέ ὁ Υݲ , τηλικόσδε [ δέ ] ὁ βݲ , οὐδέ ὁ βݲ ἴσος εἰμί ὁ αʹ . ἀλλά καί ἴσος · ὁ αὐτός ἄρα καί ἴσος τίς καί οὐ ἴσος , ὅσπερ ἄτοπος . ὁμοίως δέ καί ἐπί ὁ ὦ ἄλλος ἀξίωμα ὁ ἔλεγχος κατά ὁ ἐνίστημι διά ὁ ἀντίφασις , ἐπεί καί διά ὁ εἰς ἀδύνατος ἀπαγωγή · καί πᾶς μέν γάρ ἔλεγχος εἰς ἀντίφασις περιίστημι , ὁ δέ ὁ ἀντίκειμαι ὁ ἀληθής ὑποτίθημι πολλαχοῦ χράω ὁ ἀντίφασις καί ἐναργής . οὗτος τοίνυν ὁ ἀξίωμα πῶς ἄν ἀποδείκνυμι , μηδείς ἔχω ἑαυτοῦ βέβαιος μηδέ γνώριμος μηδέ ἀρχηγικός ; οὖον μήv ἀλλά εἰμί καί μή εἰμί αὐτός δείκνυμι , ἐπεί ὁ ὅς ἄν λαμβάνω εἰς ὁ κατασκευή αὐτός , ἢ ἰσοδυναμέω αὐτός λαμβάνω ἢ ἀμυδρός ἔχω γνῶσις , ὅμως εἰμί ὁ ἐνίστημι αὐτός περιβάλλω ἔλεγχος , ἐάν μόνος ἐθέλω λόγος χράω . λέγω γάρ ἐγώ ἐκεῖνος , εἰμί μή κατά ζῷον ἄλογος ἢ καί φυτόν ἀναίσθητος τάσσω ἑαυτοῦ · ἆρα οὐ ὁ ὄνομα ἕκαστος σημαίνω τίς ; σημαίνω δέ τίς οὐ εἷς ἢ πολύς ὁρίζω ἢ πᾶς σημαίνω πᾶς ἀνάγκη ; ἀλλά εἰμί μέν πᾶς σημαίνω , οὐδείς σημαίνω · ὅς γάρ μηδείς μᾶλλον ὅδε ἢ ὁστισοῦν ἄλλος σημαίνω , οὐδείς σημαίνω . λείπω δή , εἴπερ τίς σημαίνω , ἢ εἷς ἢ πολύς καί ὁρίζω σημαίνω αὐτός . ἀλλά εἴτε εἷς εἴτε πολύς καί ὁρίζω σημαίνω , εἰμί ἐπί ἕκαστος ὁ πρᾶγμα ἴδιος ὄνομα . εἰμί μέν γάρ εἷς εἷς εἰμί σημαντικός , αὐτόθεν λαμβάνω ὁ ζητέω . εἰμί δέ εἷς πολύς καί ὁρίζω , λαμβάνω ὁ πολύς ἐκεῖνος καί ὁρίζω ὁ σημαίνω , καί ἐπί ἕκαστος τάσσω ἴδιος ὄνομα · ὅς γάρ ὁ διάνοια ὁ ἄλλος δύναμαι , οὗτος καί διά ὄνομα ἢ λόγος σημαίνω ἄν · εἷς ἄρα εἷς σημαντικός , ἐπεί κἀν εἷς πολύς , οὖον ποιέω ἀντίφασις οὗτος · ὥστε μάτην εἄν νῦν παραλαμβάνω ὁ ὁμώνυμος λέγω . εἰμί τοίνυν εἷς πρᾶγμα οἷος ὁ ἄνθρωπος εἷς ὄνομα εἰμί ὁ ἄνθρωπος σημαντικός , οὐδείς ἄλλος ἢ ὁ εἰμί αὐτός σημαίνω · εἰμί γάρ καί συμβαίνω αὐτός σημαίνω , οἷος ὁ λευκός ἢ μουσικός , οὐ εἷς ἄν ἔτι σημαίνω , ἀλλά ὡς εἄν εἰμί τις τίθημι ἵππος καί ἄνθρωπος εἷς ὄνομα , οὕτως εἰμί ἄνθρωπος καί λευκός εἷς προσφωνέω .. οὐ εἰμί εἷς εἷς νέμω ἔτι . ὅταν τοίνυν ἄνθρωπος οὗτος καλέω , οὐδείς ἄλλος ἢ ζῷον αὐτός πεζός δίπους εἰμί δηλόω . εἰμί ἄρα ἀληθεύω λέγω , ὅτι οὗτος εἰμί ἄνθρωπος , ἀνάγκη οὗτος ζῷον εἰμί πεζός δίπους · ἀλλά εἰμί ἀνάγκη οὗτος ζῷον εἰμί πεζός δίπους , ἀδύνατος οὗτος μή εἰμί ζῷον πεζός δίπους · εἰμί δέ ἀδύνατος μή εἰμί , ὁ λέγω μή εἰμί ψεύδω · εἰμί ἄρα ἀληθής εἶπον οὗτος ἄνθρωπος εἰμί , ψεῦδος εἶπον οὗτος μή εἰμί ἄνθρωπος . ἐπί ὅς ἄρα ὁ κατάφασις ἀληθεύω , ἐπί οὗτος ψευδής ὁ ἀπόφασις . οὗτος λέγω Ἀριστοτέλης ἐκπλάσσω μέν ἄν τις καί ὁ ἐπιβολή ὁ κατασκευή καί ὁ ὅλος μεταχείρισις ὁ λόγος σύν ἀγχίνοια πολύς καί δεινότης γίγνομαι · ἐπισημαίνω δέ ἄν τις , ὅτι ὁ μέν ἄλλος ἀντιλέγω | οὐ εἄν ἔχω ὁ ἐνίστημι ὁ ἀπόφασις , ἅπαξ ὑπομένω λόγος , ἐκεῖνος δέ ἄν ἴσως καίπερ ὅς λίαν ἐναργής διαμαχέω · οὖον γάρ εἰμί ἀνάγκη , φημί ἄν , ὅδε ὁ ζῷον εἰμί πεζός δίπους , ἀδύνατος εὐθύς μή εἰμί · αὐτός γάρ οὗτος εἰμί ὅς διατελέω λέγω , καί οὗτος εἰμί καί ὁ ἀντίκειμαι ἕκαστος ὁ πρᾶγμα · οὐκοῦν φημί αὐτός ἀναιρέω τίς ὁ κεῖμαι · οὐκέτι γάρ εἷς εἷς εἰμί σημαντικός . ὁ δέ φημί ἄν εἷς μέν εἷς , οὖον μέντοι πᾶς ὁ εἷς ἀλλά μόριον αὐτός , ὁ δέ λοιπός τίς κωλύω ὁ ἀντίκειμαι ; καί οὗτος , εἰμί ἵστημι ὁ φύσις ὁ πρᾶγμα καί ὁρίζω · εἰμί δέ ῥέω καί μεταπίπτω ἀεί ἕκαστος , ὥσπερ ὁ ηρακλείτειος λέγω , οὐδείς μᾶλλον οὕτως ἢ οὐ οὕτως ἔχω ὁ πρᾶγμα . πρός ὅς εἶπον εἄν ὅτι ὁ μέν Ἡρακλείτειος , εἴπερ οὗτος διανοέομαι ὁ λόγος , νῦν ἐκποδών ποιέω · οὗτος γάρ ἐφίστημι ὅς λέγω οὐδέ σημαίνω τίς φημί ὁ ὄνομα · ὡς γάρ ὁ παραρρέω ἀήρ πιέζω ὁ χείρ οὐ εἰμί , οὕτως οὐδέ ὁ ἄστατος μεταπίπτω ὁ πρᾶγμα φύσις σίω δηλόω διά ὁ ὄνομα · διό καί ὁ Κρατύλος ἱστορέω τις ἀπέχω μέν ὕστερος ὁ χρῆσις ὁ λόγος , κατανεύω δέ μόνος καί ἀνανεύω . εἰμί δέ ὅλως εἰμί τις ὁρίζω ὁ πρᾶγμα ὑπόστασις , εἰμί καί ἐπί ἕκαστος πᾶς πάντως εἷς τε ἔννοια καί ὄνομα εἷς · εἰμί δέ καί μή εἄν , πολύς μέν ὄνομα δήω εἄν ἕκαστος , οὖον μέντοι ὁ τε ὁ ἕξις δηλόω καί ὁ στέρησις · οὗτος γάρ εἰμί ἀδύνατος · ὡς γάρ πάρειμι ἕξις ἀδύνατος ἔτι ὁ στέρησις αὐτός ἐνοράω ὁ ὑπόκειμαι , οὕτως ἀμήχανος ὁ ἑαυτοῦ διά τε ὁ ὁ στέρησις καί διά ὁ ὁ ἕξις ὄνομα δηλόω κατά αὐτός · εἰμί δέ οὗτος , οὐδέ ἄν διά ὁ κατάφασις καί ἀπόφασις ἑρμηνεύω ὁ αὐτός . πάλιν οὖν ἀναλαμβάνω ὁ λόγος οὗτος συντίθημι · εἰμί σημαίνω τίς ὁ ὄνομα , εἷς τίς σημαίνω · κἀν γάρ πλείων καί ὁρίζω , λαμβάνω ὁ ἕκαστος δηλόω . ἀλλά εἰμί εἷς σημαίνω , ὁ εἰμί αὐτός σημαίνω , ὁ δέ εἰμί αὐτός οὖον δήπου σύνειμι ὁ στέρησις αὐτός ὁ γάρ ἀπουσία ὁ εἰμί ὁ στέρησις ὑφίστημι ) · ὥστε οὗτος κατάφασις μέν εἰμί ἑρμηνεύω , ἀπόφασις δέ ὁ ἀντίκειμαι ἀδύνατος , ἐπεί καί ἀδύνατος ἕξις ἅμα καί στέρησις ὁ αὐτός ὁ αὐτός πάρειμι . εἰμί γάρ ἀληθής εἶπον ὅδε τίς καί εἰμί ζῷον καί μή εἰμί ζῷον , ἔχω εἄν καί ὁ εἶδος ὁ ζῷον ὅδε τίς καί ὁ στέρησις ὁ αὐτός ζῷον · ἀλλά μήv στέρησις ἔχω μή ἀπόλλυμι ὁ εἶδος οὖον δύναμαι · οὐδέ ἄρα καταφάσκω κατά αὐτός καί ἀποφάσκω · εἰμί γάρ μηδέ ἄνθρωπος καί λευκός κατά αὐτός ἀλλά κατά ἄλλος καί ἄλλος , πῶς ἄνθρωπος καί οὐ ἄνθρωπος κατά αὐτός ; ὅμοιος γάρ ὡς εἰμί τις ὁ εἶδος καί ὁ στέρησις ὁ εἶδος εἷς λέγω . εἰμί δέ κατά ἄλλος μέν ἄνθρωπος , ὦ κατά ἄλλος δέ οὐ ἄνθρωπος , οὐ ἀντίφασις οὗτος , ἐπεί καί ὁ Σωκράτης οὐσία μέν ὡς ἄνθρωπος , οὐ οὐσία δέ ὡς πατήρ ἢ σιμός . ἀρά οὖν ἀποδείκνυμι | αὐτός περί ὁ ὁ ἀντίφασις μή συναληθεύω ; οὗτος καί πρότερος διαμαρτύρομαι , ὅτι οὗτος ἀποδείκνυμι ἀδύνατος · ἀλλά ὁ Ἀριστοτέλης ἐλεγκτικός ἐπιχειρέω ἀποδείκνυμι καί ὁ μέν ἄλλος συγχωρέω λαμβάνω , ἐκεῖνος δέ ἀληθής μέν λαμβάνω ὅτι εἰμί ἀνάγκη εἰμί , ἀδύνατος μή εἰμί , οὐ ἱκανῶς δέ πρός ὁ ὁ ἀντίφασις λέγω συναληθεύω , ἐγώ ὅτι οὖον δύναμαι τις ἐνίστημι οὗτος πειράω δείκνυμι , ἵνα μή εἰς αὐτός ὁ τε εἶδος ἀπάγω καί ὁ εἶδος ὁ στέρησις . οὗτος δέ ἀληθής μέν καί ἐγώ παραλαμβάνω , ὅτι μή δύναμαι συνίημι ὁ εἶδος ὁ στέρησις · εἰμί δέ οὗτος , οὐδέ εἄν ὁ ἄνθρωπος ὅς ἄνθρωπος οὐ ἄνθρωπος εἰμί · οὖον μέντοι ἐπίσης ἐναργής ὁ ὁ ἀντίφασις ἀξίωμα · ὥστε κρατέω ὁ ὁ Θεόφραστος , ὅς ἀγνώμων εἰμί φημί καί βίαιος ὁ ἀναγκάζω λόγος ὑπέχω οὗτος ὁ ἀξίωμα · αὐτόθεν γάρ ( 0 ) οὗτος ἐνίστημι λόγος χρεία ἀναιρέω καί ἀπόδειξις . εἰμί γάρ μηδείς μᾶλλον ὅδε ἢ ὁ ἀντίκειμαι , τίς εἰμί χρεία καί λόγος καί κατασκευή καί συμπέρασμα ; τίς δέ ὁ καρπός1 οὗτος πᾶς ὁ πραγματεία , ὅταν ὁ πειράω αὐτός παρίστημι ὁ κακός αὐτός τίς πρός ἐνάργεια εἰς κατασκευή αὐτός παραλαμβάνω ἀναγκάζω ; δείκνυμι δέ οὖν ὁ Ἀριστοτέλης , ὅτι ὁ κατάφασις ἀληθεύω ὁ ἀπόφασις ἀληθεύω οὐ οἷος τε , παραπλήσιος , φημί , ἀποδείκνυμι καί ὅτι ὁ ἀπόφασις ἀληθεύω οὐδέποτε ὁ κατάφασις ἀληθεύω · εἰμί γάρ ἀληθής εἶπον ὅτι οὗτος ζῷον οὐ εἰμί , ἀδύνατος οὗτος ζῷον εἰμί · εἰμί ἀδύνατος οὗτος ζῷον εἰμί , ἀνάγκη οὗτος ζῷον μή εἰμί · εἰμί δέ ἀνάγκη οὗτος ζῷον μή εἰμί , ψεύδω ὁ λέγω αὐτός ζῷον εἰμί . εἰμί ἄρα ἀληθεύω ὁ ἀπόφασις , ψεύδω ὁ κατάφασις . οὗτος δέ μεταχειρίζω ὁ ἀπόδειξις ὁ Ἀριστοτέλης καί δῆλος ὅτι δύναμαι καί ὁ ἄλλος δύο ὑπόθεσις ὁμοίως μετέρχομαι εἰμί γάρ ψεύδω ὁ κατάφασις , ἀλήθευσις ὁ ἀπόφασις * * * , συνοράω ὅτι ποτέ διά πανουργία ὁ ἐνίστημι ὁ ἀξίωμα ὁ ἀντίφασις οὖον δίδωμι ὁ ἕτερος ἀφωρισμένως ἀληθής εἰμί ἢ ψεῦδος , ἵνα μή ἀποδείκνυμι ἕτερος μόριον ὁ ἀντίφασις ἔχω ἀντικειμένως , ἀλλά ἐρωτάω · ‘ οὗτος ζώιον εἰμί ἢ οὖ ἀποκρίνω , ὅτι καί ζῷον καί οὖον ζῷον · ‘ οὗτος ἄνθρωπος εἰμί ἢ οὖ ὁ δέ φημί · καί ἄνθρωπος καί οὐ ἄνθρωπος . τότε οὖν εἴρω πρός αὐτός , φημί , πρῶτος μέν ὅτι ὁ ζητέω προλαμβάνω , ἔπειτα συγχέω ὁ ὁ διαλεκτική καθήκω · εἷς γάρ ἐγώ προτείνω οὖον περί αὐτός ποιέω ὁ ἀπόκρισις , ἀλλά προστίθημι ἄλλος τίς . εἰμί γάρ καί συγχωρέω τις ὁ ἄνθρωπος καί μή ἄνθρωπος εἰμί δύναμαι γάρ κατά τίς ὁ συμβεβηκός αὐτός εἰμί μή ἄνθρωπος ) , ὅμως ὁ ἐρώτησις περί εἷς γίγνομαι . ὥσπερ οὖν εἰμί ἔρομαι ἐγώ εἰμί Σωκράτης ἄνθρωπος εἰμί , λέγω · καί ἄνθρωπος καί σιμός καί Ἀθηναῖος εἶπον ἄν σύ · ‘ ὁ εἷς ἀρκέω ὁ πρῶτος · εἰμί δέ ὁ συμβεβηκός αὐτός βούλομαι ποιέω ὁ ἀπαρίθμησις , ὥρα σύ πᾶς διΐημι οὗτος τε ποιέω πᾶς μᾶλλον ἢ διαλεκτικός συνουσία ἀποπληρόω οὗτος καί ὁ οὐ ἄνθρωπος σύ προστίθημι καιρός ἀκούω ὅτι περίεργος γίγνομαι ὁ ἀπόκρισις ἢ επὶ οὗτος χράω καί τοιόσδε ἐπιχείρημα κατά αὐτός ὁ Ἀριστοτέλης · οὐσία καί ὁ τίς εἰμί ἔοικα ἀναιρέω ἐκ ὁ κατηγορέω ὁράω ὁ εἰμί καί μή εἰμί ὁ αὐτός λέγω . εἴπερ γάρ ὅλως δύναμαι τίς καί εἰμί καί μή εἰμί ὁ αὐτός , ἐπί συμβεβηκός γίγνομαι εἄν οὗτος ποτός , ἐπί δέ οὐσία ἀμήχανος . ὁ γάρ ἐνδέχομαι ὑπάρχω τις καί μή ὑπάρχω συμβαίνω αὐτός , καίτοι οὐδέ αὐτός ἀντικειμένως · οὖον γάρ ὅτε ὑπάρχω οὐδέ ὡς ὑπάρχω , τότε καί οὗτος οὐ ὑπάρχω ὁ τρόπος · ἀλλά ὅμως ἐπεί ποτέ μέν ὑπάρχω ποτέ δέ οὐ ὑπάρχω , μᾶλλον ἐπί ὁ ὁ συμβεβηκός κατηγορία ἔχω χώρα ὁ ἀντίφασις ἢ ἐπί ὁ ὁ κατά ἑαυτοῦ καί κατά οὐσία ὑπάρχω . εἰμί τοίνυν οὐσία ἐκ κατηγορέω ἀναιρέω , καί ὁ ἄμεσος ἀναιρέω πρότασις , ὅς καθόλου καλέω καί ἐν οὗτος καί ἐν ὁ ἀποδεικτικός · οὐσία δέ καί ἄμεσος πρότασις ἀναιρέω κατά συμβεβηκός τε ὁ κατηγορία ποιέω , καί οὗτος ἐπί ἤπειρος . ἀλλά ἀδύνατος . διχῶς γάρ ὁ συμβεβηκός κατηγορέω · ὁ γάρ οὐσία συμβεβηκός , ὡς ὅταν λέγω · ‘ Σωκράτης μουσικός εἰμί ἢ συμβεβηκός , ὡς ὅταν λέγω · τότος λευκός μουσικός εἰμί ὅτι ὁ αὐτός παιδάριον συμβαίνω ἀμφότερος . οὗτος μέν οὖν ἐκποδών ἐγώ ἵστημι , ἐπεί μηδέ πρόκειμαι τίς περί οὗτος σκοπέω . ὁ δέ ἕτερος οὐ ἔχω πλείων δύο συμβεβηκός ἐν ὁ αὐτή κατηγορία · ἐάν μέν γάρ εἶπον · Σωκράτης εἰμί ; εἷς εἷς · ἐάν δέ αὐξάνω ἐθέλω , ὁ πρότασις ποιέω · Σωκράτης ἀγαθός ἰατρός εἰμί ἐπί πλέω δέ ἐκτείνω οὐ εἰμί · οὖον γάρ ἔτι μένω εἷς ὁ πρότασις . εἰμί τοίνυν ἀντίφασις μέν συναληθεύω ἄμεσος οὐ εἰμί πρότασις ἐπεί μηδέ ὅλως κατά ἑαυτοῦ ἕτερος ἕτερος ὑπάρχω ) , ἄμεσος δέ μή εἰμί πρότασις ἐπί ἤπειρος ὁ κατηγορία ὁ συμβεβηκός · εἰμί γάρ τις λέγω · ‘ Σωκράτης ἰατρός , ἐρωτάω διά τίς ; ὁ δέ λέγω ἐγώ οὖον ὁ κατά ἑαυτοῦ τίς ὑπάρχω ὁ ἰατρός οὖον γάρ εἰμί οὗτος ) , ἀλλά ὅτι λευκός , εἰμί τυγχάνω · εἶτα ἐγώ · διά τίς ὅς οὗτος ; — εἰς ἤπειρος ἀνάγκη μή ἵστημι εἰς κατηγορία ὁ συμβαίνω . ἀλλά μήv οὗτος ἀδύνατος · πλείων γάρ δύο οὖον φύω κατηγορέω ὁ οὐσία · οὐ ἄρα συναληθεύω ὦ ποτέ ὁ ἀντίφασις . τίς οὖν κωλύω , φημί τις ἄν , πλείων μέν δύο ἐν εἷς πρότασις κατηγορέω ὁ οὐσία συμβεβηκός , πολύς δέ καί ἤπειρος κατά πᾶς ὁ ἀπόδειξις ; ἢ ὅτι πᾶς ἀπόδειξις ὁρισμός εἰμί μετατίθημι ὁ μέσος , καθά πολλαχοῦ δείκνυμι Ἀριστοτέλης , ὁ δέ ὁρισμός ἄμεσος πρότασις ἢ ὅλως πρότασις μετά ὁ ὁριστός · ὥστε πάλιν ἐν εἷς πρότασις πλείων ὁ δύο κατηγορέω εἄν ὁ οὐσία συμβεβηκός . οὗτος μέν ἐπί τοσοῦτος . δείκνυμι δέ ὁ Ἀριστοτέλης ὅτι ὁ κατά ἑαυτοῦ μέν ὑπάρχω καί ὁ κατά οὐσία κατηγορέω πειράω διαγράφω ὁ ὁ ἀντίφασις λέγω συναληθεύω , μόνος δέ εἰς διά ὁ συμβεβηκός ἐάω κατηγορία , δείκνυμι ἐφεξῆς ὅτι ὁ ὕλη ἔοικα ὁ αὐτός οὗτος περιφαντάζομαι , ἀλλά οὐ ὁ εἰδοποιέω καί ὅρος καί βεβαιότητα παρά ὁ φύσις ὑποδέχομαι , πάνυ δαιμόνιος καί φιλόσοφος ὁ ἄστατος αὐτός καί ἀβέβαιον ὁ δόξα ἀποστρέφω πρότερος μέν ὁ οὐσία , νυνί δέ ὁ εἶδος διισχυρίζομαι . καί γάρ ὁ εἰμί μᾶλλον ὁ ὕλη δοκέω εἄν ἐπιδέχομαι ὁ ἀντίφασις ἢ ἄλλος τίς ὁ εἰμί · δύναμις μέν γάρ εἰμί πᾶς , ἐνέργεια δέ οὐδείς · ὥστε καί ἄνθρωπος καί οὐ ἄνθρωπος , καί ἵππος καί οὐ ἵππος , καί ἕκαστος καί οὐ ἕκαστος . οὖον μήv οὐδέ ὁ ὕλη κατά γε ὁ ἀληθής δέχομαι ὁ ἀντίφασις ἅμα · κατά ἄλλος γάρ εἰμί ἄνθρωπος , ὅτι φύω , καί κατά ἄλλος οὐ ἄνθρωπος , ὅτι συμβαίνω αὐτός πρό ὁ ὁ εἶδος παρουσία ὁ στέρησις . ἀλλά ὅμως μᾶλλον ἐπί ὁ ὕλη ἢ ἐπί ἄλλος τις χώρα ὁ ἀντίφασις ἔχω , ὥσπερ ἐπί ὁ κατά συμβαίνω κατηγορέω ἢ ὁ κατά οὐσία ὑπάρχω . Πῶς οὖν ἐπί οὗτος ὑποφέρω ὁ δόξα ; εἰμί μέν ὁ Πρωταγόρας λέγω ἅπας ὅσπερ ἄν φαίνω ὅστις , οὗτος καί εἰμί , αὐτόθεν πᾶς εἴρω ἐν πᾶς εἰμί , καί ὁ ὁ Ἀναξαγόρας κρατέω παρά αὐτός · “ ὁμοῦ πᾶς χρῆμα ” · εἰμί γάρ ὁ αὐτός λευκός καί ὠχρός καί μέλας , ἐπεί ἄλλος ἀλλοῖος φαίνω , δέχομαι δέ ὁ ἀπόφασις ὁ οὗτος , ὁ αὐτός πᾶς εἰμί · οὗτος δέ ὁ ὕλη ὁ εἰμί . εἰμί δέ λέγω ὅτι κατά ὅς μέν ἕτερος μόριον , καί ἕτερος , οὖον κατά πᾶς δέ ἕτερος , ἀναγκάζω καί οὗτος πᾶς ἀντίφασις ἕκαστος νέμω . εἰμί γάρ ὁ ἄνθρωπος οὐ ἄνθρωπος εἰμί , πολύς πλέω οὖον τριήρης , οὖον τοῖχος , οὖον σίδηρος · ὁ γάρ ὁ ἄλλος ἀπος - φάσις μᾶλλον αὐτός προσήκω ὁ αὐτός . ὥστε εἰμί ὁ ἑαυτοῦ δέχομαι , καί ὁ ὁ ἄλλος δέχομαι . εἰμί δέ κατά ὅς ὁ ἀπόφασις , κατά οὗτος καί ὅς κατάφασις , πᾶς ὅς εἰμί ὁ ἄνθρωπος πᾶς ἐπί αὐτός ὁ ἀληθεύω καί οὐδείς διά ὁ ὁ ἀπόφασις ἁρμόζω αὐτός ὁ πᾶς · ὥστε πάλιν ὁ ὁ Ἀναξαγόρας κρατέω “ πᾶς ὁμοῦ χρῆμα , ” ἐκεῖνος οὗτος διά ὁ ὁ ὕλη φαντασία οὕτως ἀποφθέγγομαι . ἔτι δέ φημί ἀναγκάζω ὁ αὐτός ἀνήρ | καί πρός ὁ ἕτερος ἵστημι 874a ὁ ὁ ἀντίφασις ἀξίωμα . εἰμί γάρ ἐπί ὅς ὁ κατάφασις , ἐπί οὗτος καί ὁ ἀπόφασις , ἀνάγκη λέγω αὐτός μηδέ ἐπί πᾶς ἕτερος μόριον ὁ ἀντίφασις φύω λέγω · εἰμί γάρ ὁ αὐτός ἄνθρωπος εἰμί καί οὐ ἄνθρωπος εἰμί , καί ὁ οὗτος ἀπόφασις , εἴτε δύο ἄγω οὗτος εἴτε εἷς · οὗτος δέ ἀπόφασις , ὡς μέν εἷς , οὔτε ἄνθρωπος εἰμί οὔτε οὐ ἄνθρωπος εἰμί · ὡς δέ δύο · ἄνθρωπος οὐ εἰμί , οὐ ἄνθρωπος οὐ εἰμί . ὁπότερος δέ εἄν κρατέω , οὔτε ὁ ἄνθρωπος ἐπί αὐτός , ἐπεί ἄνθρωπος οὐ εἰμί , οὔτε ὁ οὐ ἄνθρωπος , ἐπεί οὐ ἄνθρωπος οὐ εἰμί . σχεδόν οὖν ἐνταῦθα ὁ Πρωταγόρειος πάθος ὁ λόγος ὑπομένω . ἐκεῖνος γάρ πᾶς δόξα βέβαιος εἰμί καί ἀληθής διισχυρίζομαι οὐδείς κακός πᾶς ψευδής λέγω ἀναγκάζω διά ὁ ἀντιφάσκω ἀλλήλων . πᾶς δέ οὗτος ὁ ὅρος ὁ πρᾶγμα καί ὁ βεβαιότητα σαλεύω ἐπιχειρέω ἑαυτοῦ περιτρέπω . οὖον μήv οὐδέ τὰ Ἀριστοτέλης ἐπιτρέπω . πειράω δέ προσαναγκάζω αὐτός ἢ ὅρος τις καταλείπω ἐν ὁ πρᾶγμα καί μή πᾶς ἀταξία καί ἀοριστία καταγιγνώσκω , ὁ μηδέ ἑαυτοῦ λογικός ἢ ὅλως αἰσθητικός εἰμί νομίζω . ἐρωτάω γάρ αὐτός , πότερος ἕκαστος ὁ εἰμί πᾶς δέχομαι ὁ ἀντίφασις ὁ οὖον , ἀλλά ὅδε μέν ὅδε ἄλλος δέ ἄλλος ; εἰμί μέν γάρ μή ἕκαστος πᾶς , ἤδη ἄν τις ὅρος ἐν ὁ πρᾶγμα φαίνω · αὐτός γάρ οὗτος , ὁ ὅδε μέν εἰμί ἐν ὅδε ὅδε δέ μή εἰμί , ἰδιότης εἰμί ἀφορίζω . καί εἰμί μή πᾶς δέ ὁ κατάφασις , ἀλλά ὁ ἀπόφασις πᾶς κατά ὁ αὐτός , εὑρίσκω ἄν τίς βέβαιος ἐν αὐτός μή εἰμί . καίτοι γέλοιος εἰμί στερέω μέν βεβαιότητα δίδωμι , εἶδος δέ μή δίδωμι · οὗτος δέ συμβαίνω , ἐάν πᾶς μέν κατάφασις σύν ὁ ἀπόφασις λέγω πάρειμι , μή πᾶς δέ ἀπόφασις συνίημι κατάφασις · πῶς γάρ οὐ ἄτοπος ὁ ἀπόφασις βέβαιος εἰμί καί ἄμικτος καί γνώριμος ὁ κατάφασις ; ἀλλά ὅμως δίδωμι τε καί ὁρίζω εἴτε στέρησις ἔτι ὅς τίς ποιός . εἄν δέ κατά αὐτός καί ὁ κατάφασις πᾶς ἀληθεύω λέγω καί ὁ ἀπόφασις , ἐρωτητέον αὐτός , εἰμί καί κατά ἑαυτοῦ ἑκάτερος λέγω ἀληθεύω , οἷος · ὕω οὗτος ἄνθρωπος καί πάλιν · οὐ εἰμί οὗτος Ἅνθρωπος ὁ κατά ἑαυτοῦ μέν οὐδέτερος οὗτος ἀληθεύω , ὁ συναμφότεροι δέ μόνος ποιέω ὁ ἀλήθεια · ὕω ἄνθρωπος , οὐ εἰμί ἄνθρωπος . ὁπότερος γάρ εἄν αἱρέω , ἄν κοινός ὁ διαίρεσις ἑκάτερος ἐν ἴδιος . συμβαίνω ἄτοπος . εἴτε γάρ μή ἀληθεύω ἴδιος λέγω , πρῶτος μέν οὐδείς σημαίνω · κατάφασις γάρ μή ἀληθεύω ἢ ψεύδω σημαίνω οὐδείς . ἔπειτα ὦ οὐδέ εἶμαι · τίς ἐν ὁ πρᾶγμα , εἴπερ μήτε κατάφημι εἰμί περί τις αὐτός | ἴδιος . μήτε ἀπόφημι . εἰμί δέ μή εἰμί τίς , οὐδέ ἄνθρωπος , εἴπερ γάρ τίς ὁ εἰμί ὁ ἄνθρωπος . ὥστε οὐδέ ὁ φθέγγομαι οὐδέ ὁ βαδίζω ἄνθρωπος μή εἰμί . ἔτι δέ ὅδε παράδοξος ὁ πάλιν ἕκαστος πᾶς εἷς ἀναφαίνω · εἰμί γάρ αὐτός ἄνθρωπος καί οὐ ἄνθρωπος καί τοῖχος καί οὖον τοῖχος , πᾶς εἄν εἰμί ἅμα · καί οὐδείς ἄρα εἰμί καί πᾶς εἷς , εἴπερ ἴδιος μέν ὁ κατάφασις μηδείς σημαίνω μηδέ ὁ ἀπόφασις , συνάπτω δέ ἀλλήλων μόνος ἀληθεύω . εἰμί δέ καί διαιρέω αὐτός ἀπό ἀλλήλων καί λέγω ἀληθεύω , καί πᾶς εἄν εἰμί ὁ αὐτός διά ὁ κατάφασις καί οὐδείς διά ὁ ἀπόφασις . ὥστε οὗτος μέν κοινός ὁ δύο ὑπόθεσις · ἴδιος δέ ὁ μέν ὁ ὁ κατάφασις καί ὁ ἀπόφασις διαιρέω λέγω μηδείς σημαίνω , ὁ δέ ὁ πᾶς λέγω ἀληθεύω καί πᾶς ψεύδω · εἰμί γάρ πᾶς κατάφασις ἀληθής καί πᾶς ἀπόφασις ἀληθής , ( 6 ) ὁστισοῦν λέγω ἀληθεύω μέν διά ὅς λέγω , ψεύδω δέ ὅτι καί ὁ ἀντίκειμαι αὐτός ἀληθής εἰμί · ὥστε καί αὐτός ἑαυτοῦ ὁμολογέω ψεύδω . εἰμί γάρ λέγω ὅδε εἰμί ἄνθρωπος , ὁμολογέω δέ αὐτός εἰμί καί μή ἄνθρωπος , ὁμολογέω καί ἑαυτοῦ ψεύδω , ὅτε ὁ μή ἄνθρωπος ἄνθρωπος λέγω ἀφωρισμένως . καί δῆλος εἰμί φημί ὁ Ἀριστοτέλης , ὅτι ὁ τοιοῦτος ἀνεπιτήδειος εἰς λόγος κοινωνία . ἑαυτοῦ γάρ παρά πούς αντιφάσκω ἀναιρέω ὁ τίθημι , καί πάλιν καί ὁ ἀντίφασις αὐτός ἀναιρέω , ἵνα μηδείς ὁρίζω ἀπολείπω , οὕτως ἑαυτοῦ εἰς ὁ ἀόριστος καί σκοτεινός καί ἄτακτος καί ἄγνωστος συνελαύνω . ὅμως ἐρωτάω πάλιν αὐτός · ἄρα ὁ μέν διάκειμαι νομίζω τοῖος ὁ ὑπόκειμαι οἷος θερμαίνω ψεύδω , ὁμοίως καί ὁ μή θερμαίνω , ὁ δέ ὁ συναμφότεροι καί οἴομαι καί φθέγγομαι οὗτος ἀληθεύω ; εἰμί γάρ μηδέ οὗτος ἀληθεύω , πῶς ἔτι φημί τοιοῦτος εἰμί ὁ πρᾶγμα ὁ φύσις , ὡς οὗτος τε καί μή οὕτως ἔχω ; ἀλλά ἆρα οὐδέτερος μέν ἀληθεύω , ἵνα μή σύν ὁ ἀλήθεια ὁ ὁρίζω εἰς ὁ πρᾶγμα παρέρχομαι , μᾶλλον μήv ὁ ὁ συναμφότεροι λέγω ἢ ὁ ὁ μόριον ὁ ἀντίφασις ; εἰμί γάρ οὗτος , ἤδη ἄν τίς φαίνω ἐν ὁ πρᾶγμα ἀφορίζω , οὖ ὁ μέν ἐγγυτέρω χώρα μᾶλλον ἀληθεύω λέγω , ὁ δέ ἀποπίπτω μάλιστα διαψεύδω . εἰμί δέ τολμάω ἅπας ὁμοίως μέν ἀληθεύω ὁμοίως δέ ψεύδω φάσκω , ἀναιρέω λοιπός καί λόγος καί διδασκαλία καί ἀπόδειξις · εἰμί δέ καί οὕτως ὑπολαμβάνω , οὔτε ἄν ἄνθρωπος λοιπός οὔτε ὅλως αἰσθητικός φαίνω , ὁ φυτός δέ βίος ἄν διαζῶ . ἀλλά ἴσως διάκειμαι μέν οὕτως ἀδύνατος , ὡς ὁ ὁρμή καί πρᾶξις δείκνυμι , τρέχω γάρ εἰς Μέγαρα οὗτος , εἰμί ὁ Μεγαρεύς δήω βουλή , φυλάσσω δέ τίς φρέαρ ἀλλά οὐ νομίζω αὐτός καί μή φρέαρ εἰμί , καί ὅλως φάραγ,γας , κρημνός , πᾶς ὁ φθαρτικός περιίστημι ἀλλά οὐ νομίζω αὐτός καί σωστικός εἰμί , ὥσπερ αὖος πάλιν ἐπιδιώκω ὁ σωστικός ἀλλά οὐ φεύγω ὡς καί φθορά αἴτιος . ὡς δῆλος ἐκ οὗτος ἅπας γίγνομαι , ὅτι οὐδέ ὁ ἐφεκτικός καλέω ὕστερος οὐδέ ὁ πρό Ἀριστοτέλης ὅδε χορηγέω ὁ λόγος περί πᾶς ἐπέχω ἢ ὁ ἀντίκειμαι δοξάζω , ἀλλά περί ἔνιοι ἀναμφισβήτητος καί ἀδιστάκτως ἔχω , καί μάλιστα περί ὁ ἀγαθός καί χείρων , ἴσως δέ οὖον διά ἐπιστήμη ἀλλά διά δόξα ὀρθός . διό καί μᾶλλον ὀφείλω ἑαυτοῦ ἐπιμελέομαι ὡς οὔπω ὁ τέλειος ἔχω πρός ἀλήθεια · ὡς γάρ ὁ νοσώδης προσεκτικός εἰμί ὁ ὑγιαίνω ὀφείλω περί ὁ ὑγιεινός , εἰμί μέλλω ποτέ παύω ὁ παρά φύσις διάθεσις , οὕτως ὁ μήπω κτάομαι ἐπιστήμη συντείνω ἑαυτοῦ εἰμί δίκαιος πρός ὁ κτῆσις αὐτός , ἵνα γίγνομαι ποτός ἀληθευτικός . ἐπιχειρέω δέ καί οὗτος πρός ὁ πᾶς ψευδής λέγω εἰμί . ἵστημι , φημί ; πᾶς ψευδής , ἆρα καί ὁμοίως πᾶς ψευδής ; καί ὁ ὁ δύο λέγω ἄρτιος ὁ ὁ τρεῖς λέγω ἄρτιος ὁμοίως ψεύδω , ἢ ὁ ὁ τέσσαρες λέγω εἰμί πέντε ὁ χίλιοι εἶπον παραπλήσιος ἐξαμαρτάνω ; ὁ ἐπί μέν ὁ πρότερος ὁ μέν ἀληθεύω ὁ δέ ψεύδω , ἐπί δέ ὁ δύο ὁ μέν ὀλίγος ὁ δέ πολύς παροράω ; ἀλλά ὅμως ψεύδω μέν πᾶς διά ὁ ὑπόθεσις , ἀλλά ἆρα οὐ εἄν ὁ μέν κακός ὁ δέ μᾶλλον ἀποσφάλλω λέγω τις ἄν αὐτός ἀληθής ; καί μήv εἰμί οὗτος συγχωρέω , τότε ἤδη εἶπον τίς ὡς ἀληθής , ὅς ὁ μέν κακός ὁ δέ μᾶλλον ἀποπίπτω . εἰμί δέ τις μηδέ οὗτος ἐγώ ὁ τρόπος κατασκευάζω εἰμί ὁ ἀληθής ἀνέχω , ἀλλά ἐκεῖνος γε ἄν κερδαίνω ἐκ ὁ λόγος , ὁ μή ὁμοίως πᾶς πρός ἀλήθεια ἢ πρός ψεῦδος ἔχω , ὅς ὁ μηδείς ὁρίζω παρεῖπον . διό ὁ ἄγαν ἄκρατος παραφροσύνη ἀπαλλάσσω ἀμυδρός μέν εἰσδέχομαι ὁ πρᾶγμα ὅρος αὐτός ἀναγκάζω , ὅμως δέ γίγνομαι τίς ὁ προὔργου καί διά οὗτος ὁ ἐρώτησις . οὗτος δέ λέγω ὁ Ἀριστοτέλης καί διά ὁ μᾶλλον ἀληθής ὁ εἰμί αὐτός ἀληθής ἐπιχειρέω δείκνυμι , θαυμάζω μέν ὁ ἀγχίνοια καί ὁ ἀποδεικτικός ἐπιστήμη ὁ ἀνήρ , βούλομαι δέ καί περί κύκλος καί ἴσος καί ὁ παραπλήσιος ὁ αὐτός ἀφίημι φωνή ὁ φιλόσοφος · εἰμί γάρ ὁ ἐν οὐρανός κύκλος καί μᾶλλον ἴσος , εἰμί εἄν καί αὐτόκυκλος καί ὁ αὐτόισον . ἀλλά οὗτος μέν καί εἰς ἕτερος ὑπερτίθημι σχολή . πάλιν δέ ὁ Ἀριστοτέλης εἰς αὐτός ἄγω ὁ Πρωταγόρας δόξα ὁ ὁ μόριον ὁ ἀντίφασις συναληθεύω λέγω . δεῖ δέ ἐφίστημι , μήποτε οὗτος μέν καί ὁ Πρωταγόρας δόξα καί πᾶς | παραφορά παρέπομαι ἅτε σύγχυσις ἐργάζομαι ὁ ὅλος , Πρωταγόρας δέ οὐ ἕπω ὁ κατά ὁ ἀντίφασις ἁμάρτημα · εἰμί μέν γάρ ὁ αὐτός καί γλυκύς ὁ αὐτός καί οὖον γλυκύς λέγω εἰμί , σαφῶς περιπίπτω ὁ κατά ὁ ἀντίφασις ἁμάρτημα · εἰμί δέ ὅδε μέν <μὴ> γλυκύς φημί αὐτός εἰμί ὅδε δέ γλυκύς καί ὅλως ὁ ἀλήθεια καί ὁ πᾶς εἰμί πρός τίς , οὐ ἄν ἴσως ὁ κατά ὁ ἀντίφασις ἀξίωμα συνταράσσω . εἰμί δύο ὁ δοκέω ἀντιφάσκω καί ὁ μέν λέγω καί νομίζω οὗτος εἰμί λευκός , ὁ δέ μή εἰμί λευκός · ἐφίστημι αὐτός ὁ Πρωταγόρας εἴρω δηλονότι οὗτος μή μάχομαι πρός ἀλλήλων , ἑκάτερος γάρ αὐτός ἀληθεύω , καί εἰμί οὗτος μέν λευκός ὁ ὑπόκειμαι οὗτος δέ οὖον λευκός , οὗτος δέ οὐ ἀντίφασις εἰμί , ὥσπερ οὐδέ εἰμί ὁ ὀκτώ διπλάσιος τε καί μή διπλάσιος λέγω τις , ὁ μέν τέσσαρες διπλάσιος ἄλλος δέ τίνω οὖον διπλάσιος . οὗτος μέν ἐπί τοσοῦτος ἀπορέω . φημί δέ Ἀριστοτέλης ὁ ἀντιλέγω ὁ ὁ ἀντίφασις ἀξίωμα δισσός εἰμί , καί ὁ μέν ἀγωνιστικός χρῄζω ἐλέγχω , ὅσος λόγος χάρις καί ὁ παρά ὁ πολύς εὐδοκίμησις προΐστημι οὗτος ὁ θέσις , πρός ὅς καί ἤδη ἀπαντάω ἱκανῶς , ἕτερος δέ διαταράσσω ἐκ τίνω ἀπορία καί ὥσπερ παραφέρω ὁ ταραχή ὁ διάνοια , ὅς καί ὑφηγητικός ἀξιόω λόγος , λύω αὐτός ὁ διανοητικός δεσμός καί ἐπί ὁ κατά φύσις ἔννοια ἀνακαλέω . οὔτε δέ ἰατρός ὁ ὁ αἴτιος ὁ ἀρρώστημα ἀγνοέω ἱκανός θεραπεύω ὁ κάμνω , οὔτε ὁ ὁ Ψυχή κηδεμών μή διακαθαίρω πρότερος ὁ ψυχή καί ὁ αἴτιος ὁ ψευδοδοξία ἐπισκοπέω δύο εἄν ἐπί ὁ τέλειος ἐγώ ἀναπέμπω . διά ὅς οὗτος καί ὁ φιλόσοφος ὁ αἴτιος ὁ κατά οὗτος ψευδοδοξέω διερευνάω ἀπό ὁ ὁ αἰσθητής μετάπτωσις καί συνεχής μεταβολεύς καί ὁ ἐπί τἀναντία τροπή φημί αὐτός διαστρέφω . ὁράω γάρ ἐκ ὁ αὐτός γίγνομαι θερμός ψυχρός , 〈 ὑγρός 〉 ξηρός , σκληρός μαλακός , καί πᾶς ὁ ἐναντίωσις , καί προλαμβάνω ὅτι ἐκ μή εἰμί οὐδείς ἄν γίγνομαι , ὑπολαμβάνω ὁ ὑπόκειμαι φύσις καί θερμός εἰμί καί οὖον θερμός , καί ὑγρός καί οὐ ὑγρός · * * * πείθω ἐν πᾶς ὁμοιομέρεια πᾶς λέγω εἰμί κατά ἐνέργεια , δήω μή ὑποτίθημι κατά ἐνέργεια ἅμα τἀναντία ἀλλά δύναμις . ὁ δέ ἐνέργεια αὐτός ὑποτίθημι , πρᾶγμα μηδέ ἐπινοέω σωφρόνως δύναμαι . διχῶς τοίνυν λέγω ὁ εἰμί , ὁ μέν δύναμις ὁ δέ ἐνέργεια , μοναχός αὐτός λέγω ὑπολαμβάνω . καί πάλιν ὁ μή εἰμί διχῶς λέγω μή εἰμί γάρ καί ὁ μηδαμός μηδαμῶς εἰμί καί ὁ μήπω εἰμί , ὅς εἰς αὐτός ἔρχομαι ὁ δύναμις | εἰμί ) κατά ὁ πρότερος τρόπος μόνος ὑπολαμβάνω καί οὗτος λέγω . φημί οὖν πρός αὐτός , ὅτι ὁ γίγνομαι καί ἐκ εἰμί γίγνομαι καί ἐκ μή εἰμί , ἐκ εἰμί ὁ ουναμει , ἐκ μή εἰμί ὁ μήπω εἰμί · ἄνθρωπος γάρ καί ἐκ ἄνθρωπος ὁ δύναμις καί ἐκ οὐ ἄνθρωπος · τοιοῦτος γάρ ὁ σπέρμα καί πολύς πρό αὐτός ὁ ὕλη . ὁ αὐτός ἐν καί ἄνθρωπος καί οὐ ἄνθρωπος , ἀλλά οὐ ὁ ἐνέργεια ἤδη εἰμί , ἀλλά ὁ δύναμις . καί οὗτος περί ὁ ἐν γένεσις . Δεύς δέ ἐννοέω καί ὁ θεῖος ὁ εἰμί καί νοητός καί ἀκίνητος , ὅπου καί ὁ δύναμις πᾶς διαγράφω . καθαρός γάρ ἐνέργεια ἐκεῖ , ἐπί ὅς οὐδέ ἄχρι ἔμφασις αὐτός καί εἰμί καί οὐ εἰμί · πέρας γάρ πᾶς καί ὅρος , καί ὁ ἀόριστος ἐκεῖθεν ἐξελαύνω . δείκνυμι δέ ὁ φιλόσοφος ἐκ ὁ ἐν γένεσις πρᾶγμα διαστρέφω ὁ ὁ ἀντίφασις οἴομαι συναληθεύω ὁ μή ὁ δύναμις ὁ ἐνέργεια διΐστημι , καί ὁ ἀμφί ὁ Πρωταγόρας ἐκ ὁ αἰσθητής φημί ἄλλοτε ἀλλοῖος φαίνω οὗτος ἔχω ὁ ὑπόληψις , ὡς ἄρα ὁ φαίνω ἕκαστος οὗτος καί εἰμί · οὔτε γάρ πλῆθος καί ὀλιγότης ὁ ἀποφαίνω ἐσθίω κρίνω ὁ πρᾶγμα , οὔτε ἄλλος τις αὐτός ἐπινοέω διάκρισις . σαφῶς τε ὁ αὐτός γλυκύς μέν ἐγώ ὁ ὑγιαίνω φαίνω , πικρός δέ ὁ νοσώ . , καί πικρός μέν ἐγώ , ἄλλος δέ ζῷον γλυκύς , ὡς ὁ θαλλός ὁ ἐλαία . ὅθεν καί ὁ Δημόκριτος ἀποφαίνω μηδείς εἰμί ἀληθής ἤ ἐγώ ἄγνωστος , Ἐμπεδοκλῆς τε καί εἰς αὐτός ἄγω ὁ φαίνω ὁ ἀληθής · Ἀναξαγόρας τε λόγος ἀπομνημονεύω τοιοῦτος ἐγώ εἰμί ὁ πρᾶγμα διισχυρίζομαι ὁποῖος πρός εἄν εἰμί αὐτός . καί Ὅμηρος δέ φημί ὁ παραφρονέω Ἕκτωρ ὁμοίως ἔχω φρόνησις εἰμί καί ἄλλος , ἀλλά μή ὁ ὁ ὑγιαίνω · κεῖμαι γάρ ἀλλοφρονέω . ” οὗτος δέ ὅτι μέν ὁ παλαιός οὐ οὕτως εἶπον ὡς νῦν ὁ Ἀριστοτέλης ἐκλαμβάνω , πρόδηλος . αὐτός δέ ὡς οὗτος οὗτος διάκειμαι , ἕ δοκέω ἡγεμών εἰμί ὁ παρά Ἕλλην φιλοσοφία , εἰκότως ἀθυμέω φημί ὁ ἐπί ἄγρα ἀληθής εἶμι , μήποτε ὁ ἀκίχητος διώκω · πρός οὖν πᾶς αὐτός οὕτως ἀπαντάω · πρῶτος μέν ὁ εἰμί οὐ εἰμί μόνος ὁ αἰσθητής . ἐν γάρ οὗτος πολύς ὁ ἐκ ὁ ὕλη ἀόριστος καί ὁ δύναμις καί ὁ ὁ ἀντίκειμαι φαντααία , ὡς καί ὁ Κρατύλος δοκέω τίς λέγω ἐγκαλέω ὁ διδάσκαλος , ὅτι δίς φημί μή δύναμαι ἐγώ εἰς ὁ αὐτός ἐμπίπτω ποταμός · οὐδέ γάρ οὐδέ ἅπαξ δυνατός εἰμί . ἔπειτα δέ ὅτι καί ἐν αὐτός ὁ αἰσθητός ὁ μέν τίς μεταβάλλω ὁ δέ μένω · μεταβάλλω μέν γάρ <ἡ> ποσότης καί ἄλλος πάθος , μένω δέ ὁ εἶδος ὁ Σωκράτης γενετή ἄχρι θάνατος . καίτοι οὐδέ ὁ μεταβάλλω αὐτός πάντῃ οὖον μένω · ὦ οὖον γάρ μεταβάλλω ἀλλά μεταβάλλω · σαφῶς δέ ὁ εἶδος ὑπομένω , ὥστε μηκέτι χώρα ἔχω ἐπί αὐτός ὁ Σωκράτης καί οὖον Σωκράτης . καί οὗτος μέν περί ὁ ἔνυλος . ἐσθίω δέ καί εἰς ὁ οὐρανός ἀναβλέπω πλήρης εἰμί θεῖον καί ἀπαθής οὐσία , καί οὔτε αὐτός εἰσδέχομαι τίς ἀόριστος ἀπό ὁ γένεσις ἵημι ὁ ὅδε πάντῃ πέρας καί συνοχεύς ἐρῆμος καταλείπω · ἐσθίω δέ καί ὁ νοητός καί ἀκίνητος αἴτιος εἰς ἔννοια ἔρχομαι , ἐκ ὅς ἅπας δυνατός εἰμί συλλογίζομαι , ὅτι οὖον πᾶς οὗτος τε καί οὐ οὕτως ἔχω , ἀλλά ὁ μέν νοητός καί ὁ οὐράνιος ἵστημι , εἷς ὅρος καί εἷς ἀεί τάξις διαφυλάσσω , ὁ δέ ἐν γένεσις μικρός εἰμί καί ὁ ὄγκος καί ὁ ἄξιος ὡς πρός ὁ ὅλος οὐρανός ἐνέργεια μέν οὖον δέχομαι ποτός τἀναντία , δύναμις δέ διά ὁ ὕλη . ἐπεί εἰμί ἐνέργεια εἰμί ἐν ὁ γενητός ὁ ἀντίκειμαι , οὐδέ εἄν κίνησις ὁράω ἐν αὐτός οὐδέ τις τρόπος μεταβολεύς · νυνί γάρ ὁ λευκός γίγνομαι τε ἐκ οὖον λευκός καί μεταβάλλω εἰς μή λευκός . εἰμί δέ κατά αὐτός καί λευκός εἰμί καί οὖον λευκός , καί ἀγένητος εἰμί καί ἄφθαρτος καί πάντῃ ἀμετάβλητος · εἰς ὅς γάρ μεταβάλλω , οὐ ἔχω · ὥστε συμβαίνω πᾶς ἱστάνω ὁ ἐνέργεια ὁ ἀντίκειμαι φάσκω ἐν ὁ γενητός εἰμί . μεταβολεύς δέ ἀναιρέω οὐδέ εἄν γένεσις οὐδέ ἄν γενητός τίς εἰμί · πᾶς γάρ ὑπάρχω πᾶς . καί Πρωταγόρας δέ διελέγχω πᾶς ὁ φαίνω ἀληθής ἵημι διισχυρίζομαι ὡς δύο ψευδής πρότασις παραλαμβάνω · ῾ πᾶς φαντασία αἴσθησις , πᾶς αἴσθησις ἀληθής δῆλος ὅς συμπέρασμα · εἰμί δέ ὁ μέν ὅλος ψευδής , ὁ δέ μείζων ἐπί τίς ψευδής · ὁ γάρ ἴδιος ἕκαστος γίγνομαι μᾶλλον ἐγκρατής , ὅταν ὁ μεταξύ μή κωλύω . ἔτι δέ καταγέλαστος φημί εἰμί ὁ ἀπορέω , πότερος ὁ ἐγγύς εἰμί ὁ αἰσθητής καί ὁ ὑγιαίνω καί ἐρρωμένος καί ἐγείρω ἀγαθός αὐτός κρίνω , ἢ ὁ πόρρω καί νοσέω καί ἀσθενής καί καθεύδω · οὔτε γάρ οὗτος διάκειμαι δηλόω δέ αὐτός ὁ πρᾶξις ) , καί ὁ ἀρχή ὁ γνῶσις , ὅς λαμβάνω παρά ὁ φύσις , αἴσθησις τε καί κοινός ἔννοια ἀποδείκνυμι ἐγώ ἀναγκάζω , περί ὅς ἅπας ἅπας ἀπόδειξις διάκειμαι . εἰμί οὖν ὁ μέν ὁ τεχνίτης δόξα περί τε ὁ ἐνίστημι καί ὁ μέλλω κύριος ὁ ὁ ἰδιώτης , ἄν πολλαπλάσιος οὗτος τυγχάνω εἰμί · ὁ δέ ὁ ὄψις κρίσις ἐπί χρῶμα ὁ γεῦσις , ὥσπερ ὁ γεῦσις ἐπί χυμός κρατέω ὁ ὄψις , καί οὕτως ἐπί ἕκαστος , ὁ οἰκέω κριτήριον οὐδέποτε φημί ὁ κρίνω οὕτως ἔχω καί οὐ οὐτάω . τίς οὖν ; ὁ αὐτός οἶνος οὖον νυν μέν γλυκύς νυνί δέ πικρός ὁ γεῦσις ἀποφαίνω ; ἢ πρῶτος μέν ἐν ἄλλος καί ἄλλος χρόνος οὗτος δέ οὐ ἀντίφασις ) , ἔπειτα δέ οὐδέ οἶνος εἰμί κριτικός κατά ἑαυτοῦ ἀλλά γλυκύτης , ὅς οὐκέτι προσπίπτω ἤτοι ὁ οἶνος μεταβάλλω ἢ χυμός τις περί ὁ γλῶσσα συμπλέκω αὐτός καί διαφθείρω αὐτός · ἐπεί ἔστω εἄν γλυκύτης διαμένω προσβάλλω ὁ γλῶσσα , | ὁ 877a αὐτός ὁ γεῦσις ἐκφέρω κρίσις περί αὐτός . ὅλως δέ ὁ ὁ θέσις οὗτος εἰσηγέομαι λόγος ὁ μέν οὐσία ἐκ ὁ πρᾶγμα ἀναιρέω ἐπιχειρέω , ὁ δέ ἀναγκαῖος πρότασις ἐκ ὁ ἀπόδειξις · οὔτε γάρ ἐπί ὁ κατά οὐσία ὑπάρχω οὔτε ἐπί ὁ ἀναγκαῖος πρότασις χώρα ἔχω ὁ οὗτος τε καί οὐ οὗτος . πρός οὗτος δείκνυμι , ὅτι ὁ πᾶς ὁ φαίνω ἀληθής εἰμί λέγω συναπογίγνομαι ὁ αἰσθητός ὁ αἴσθησις . ἀναιρέω οὖν ζῷον καί αἴσθησις οὐδέ ὁ αἰσθητός εἰμί , ὥστε οὐδέ εἰμί πᾶς κατά αὐτός αἰσθητής . καίτοι ὁ κινητικός ὁ κινητής ἐσθίω πρότερος εἰμί · νῦν δέ ὁ αἰσθητός καί συναπογεννάω ὁ αἴσθησις καί φθείρω . ὅταν δέ κρατέω οὗτος ὁ λόγος ἐρωτάω , τίς ἐν εἰμί ὁ κρίνω ὁ ὑγιαίνω καί μή , ὁ Φρόνιμον καί μή , εἰμί μέν ὁ ἀπορέω ἄγω , εἴρω πρός αὐτός ὅτι ὁ μέν κατά φύσις κριτικός εἰμί ὡς γευστικός ὁ γλυκύς , ὁ δέ ὁ κρίσις ὁ ἐπιστήμων καταλείπω , ὅς ἐκ ὁ ἔργον γιγνώσκω ἐπιστήμων εἰμί , ἔχω δέ καί κοινός ἔννοια , διά ὅς πολύς δύναμαι συνοράω , καί οὖον χρή ὁ ἀρχή ὁ γνῶσις ἀποδείκτης ποιέω · εἰμί δέ ὁ ἐριστικός , τἀληθῆ καί πρός οὗτος δικαιολογέομαι · φημί γάρ αὐτός ἀδύνατος παρά ἐγώ ἐπιζητέω · ὁ γάρ μέλλω αὐτός δράω εἰς ἀντίφασις περιίστημι , οὗτος προλαμβάνω αὐτός καταδέχομαι . καθάπερ οὖν ὁ ἑαυτοῦ κατακρημνίζω ἢ ἄλλως πως ἀποκτείνω οὐ εἰμί οὐκέτι διά κόλασις ἐπανορθόω , ὁ αὐτός τρόπος οὐδέ ὁ λέγω ἐν ἀρχή ὁ ὁ παράλογος ἄφρων δυνατός περιτρέπω · φθάνω γάρ ὁ μέλλω αὐτός ὁ ἔλεγχος εἰς θεραπεία προσφέρω , ἐπί ὁ ἀνίατος γίγνομαι προσέρχομαι , καί οὗτος ὁ πολυάρατος σοφία ἀπολαύω ὁ δυνατός γίγνομαι ὁ ἐπιχειρέω αὐτός ἰάομαι . πλήν ὁ γε * * * ἐγχωρέω λέγω πρός αὐτός τοιοῦτος εἰμί · εἰμί πᾶς ὁ φαίνω ἀληθής εἰμί , πρός τίς εἰμί ὁ πᾶς , ἵνα ὅδε ὁ ἀληθής καί τότε καί διά ὅδε ὁ αἴσθησις τοῖος ἐνεργέω · εἰμί δέ μή , οὐδείς μᾶλλον ἀληθής ὁ ψεῦδος εὑρίσκω . εἰμί τοίνυν πᾶς ὁ φαίνω ἀληθής , πᾶς ὁ φαίνω πρός τίς , καί εἰμί μή πᾶς πρός τίς , ἀλλά εἰμί τίς καί ἀληθής κατά ἑαυτοῦ καί ὁρίζω ἔχω φύσις , οὖον πᾶς ὁ φαίνω ἀληθής · ὁ γάρ αὐτός ὅδε μέν λευκός ὅδε δέ οὖον λευκός φαίνω · εἰμί μέν οὖν ἑκάτερος αὐτός ἀλήθευσις , πρός τίς ἄν εἰμί ὁ πρᾶγμα . δῆλος γάρ ὅτι οὐ ἀπλόος εἰμί λευκός ὁ ὑπόκειμαι , ἀλλά ὅδε μέν λευκός ὅδε δέ οὖον λευκός · εἰμί δέ ὁρίζω ἔχω τις καί εἰμί κατά ἑαυτοῦ λευκός ἢ μή λευκός , δῆλος ὅτι ὁ ἕτερος διαψεύδω . ἀληθής ἐν ὁ λόγος ὁ συνάπτω · εἰμί γάρ πᾶς ὁ φαίνω ἀληθής , πᾶς πρός τίς · ἀλλά μήv οὖον πᾶς πρός τίς , ὡς ἐπιδείκνυμι , οὐ ἄρα πᾶς ὁ φαίνω ἀληθής . ὅτι2 δέ μή πᾶς πρός τίς , δείκνυμι οὕτως · εἰμί | ὁ δοξαστός αὐτός πάρειμι κατά ὁ ὑπόκειμαι σύν ὁ δόξα , οὔτε εἄν ἀπροσδόκητος τίς προσπίπτω οὔτε εἄν δοξάζω ἀτελεύτητος μένω . ἀλλά μήv ἑκάτερος ἐναργής · ὅς τε γάρ δοκέω οὐ τελέω καί ὁ ἀδόκητος πόρος εὑρίσκω · οὐ ἄρα συναοτικτω ὁ δόξα ὁ δοξαστός · εἰμί <δὲ> οὗτος , οὖον πᾶς πρός τίς . ἔτι εἰμί πᾶς πρός τίς , οὐ εἰμί ὁ ἄνθρωπος καί δοξάζω καί δοξάζω · ὁ γάρ πρός τίς ἕτερος εἰμί . εἰμί οὖν ὅς αὐτός εἰμί δοξάζω εἰμί ἄνθρωπος εἰμί οὗτος γάρ ἔχω ὁ ὑπόθεσις καί δοξάζω καί ἄνθρωπος εἰμί ) , οὖον πρός ἕτερος εἴρω · ὅς καί ὁ ὑπόθεσις εἰμί ἀνατρεπτικός καί ὁ ἀλήθεια μάχομαι . ἔτι ὁ πρός τίς ὅς εἄν λαμβάνω , πρός εἷς εὑρίσκω λέγω ἢ πάντως γε πρός ὁρίζω · ὁ δέ δοξάζω πρός ὁ δοξάζω εἰμί λέγω , πρός ἤπειρος εἴρω · δοξάζω γάρ ἵππος κύω ἔλαος καί πᾶς φυτός . εἰμί μέν οὖν ἄλλος εἰμί ἕκαστος ὁ εἰμί , πάθημα δέ κοινός αὐτός ὁ δοξάζω , πρός εἷς λέγω ὁ δοξάζω · πρός γάρ ὁ κοινός πάθημα ὁ ζῷον καί ὁ φυτός . εἰμί δέ αὐτός ἕκαστος αὐτός ὁ τε εἰμί καί ὁ δοξάζω , εἰ συναποτίκτω ὁ δόξα ὁ εἶδος αὐτός , εἰμί εἄν πρός ἀόριστος λέγω ὁ δοξάζω · οὐ ἄρα ἅπας πρός τίς , οὔτε πᾶς ὁ φαίνω ἀληθής . τοσοῦτος πρός ὁ θέσις εἶπον οὗτος ὁ φιλόσοφος οὖον ὁ περί ὁ ἀντίφασις μόνος βεβαιόω , ἀλλά καί περί ἄλλος ἀξίωμα διαλέγω , οἷος ὅτι τἀναντία ὁ αὐτός πάρειμι κατά αὐτός καί ὡσαύτως ἀδύνατος , καί ὅτι μεταξύ ἀντίφασις οὐδείς · εἰμί γάρ εἰμί τίς , ἀλήθευσις πάντως ἢ ψεύδω · πᾶς γάρ ἀποφαντικός λόγος οὗτος ὑπάρχω · ἀλλά οὐδείς ἄλλος φύω ἀληθεύω ἢ ψεύδω πλήν φάσις καί ἀπόφασις · οὐ ἄρα εἰμί τίς . πῶς δέ οὗτος μόνος ἀληθεύω ; πᾶς ὁ ἀληθεύω ἢ ὁ εἰμί εἰμί φημί ἢ ὁ μή εἰμί μή εἰμί · οὗτος δέ φάσις καί ἀπόφασις . πῶς δέ καί ψεύδω ; πᾶς ὁ ψεύδω ἢ ὁ μή εἰμί εἰμί φημί ἢ ὁ εἰμί μή εἰμί . εἰμί δέ ὁ μέν πρότερος κατάφασις ψευδής , ὁ δέ δύο ἀπόφασις ψευδής · οὐδείς ἄρα μεταξύ κατάφασις καί ἀπόφασις , οὔτε ὡς ὁ φαιός λευκός καί μέλας εἰμί λέγω μεταξύ , οὔτε ὡς ἵππος καί ἄνθρωπος ὁ μηδέτερος εἰμί . ὁμοίως δέ φημί χρή καί πρός ὁ ἄλλος ἵστημι θέσις · μοναχός γάρ κατά πᾶς οὐδείς φύω ὁ εἰμί λέγω · οὔτε ἄρα πᾶς ἀληθής οὔτε πᾶς ψευδής , ἔτι Ἡράκλειτος καί Ἀναξαγόρας προΐστημι ὁ λόγος ἔτι ἄλλος τις · πρός γάρ ὁ ἄλλος τερατολογία καί ἑαυτοῦ ἀνατρέπω ὁ τοιοῦτος ὁ λόγος . εἰμί γάρ πᾶς ἀληθής , καί ὁ φάσκω σύ ψεύδω πάντως ἀληθής . καί εἰμί πᾶς ψευδής , καί ὁ σός δή οὗτος δόγμα ψεύδω . εἰμί δέ πᾶς μέν ἀληθεύω παρά ὁ ἀντιλέγω ὁ θαυμαστός οὗτος λόγος , πᾶς δέ ψεύδω πλήν αὐτός , πολύς καί ὡς εἰμί κατά μέν ὁ εἶπον πᾶς ἀληθής ὁ ψεύδω · οὖον γάρ μόνος ὁ ἀντιλέγω αὐτός , ἀλλά καί ὁ οὗτος ἀποδέχομαι καί ὁ ὁ ἀποδέχομαι ἐπαινέω , καί οὗτος εἰς ἤπειρος · ὥστε πολύς ψεύδω . κατά δέ ὁ εἶπον πᾶς ψευδής πάλιν ὁ ἀληθεύω πολύς · | αὐτός τε γάρ οὗτος καί ὁ οὗτος θιασῶλιν σῶτα καί ὁ ὁ ἐπαινετός ἐπαινέτης , καί χορός οὐ ὀλίγος ἕπω ὁ ἀληθεύω . ἀλλά οὐδέ εἰμί τις πᾶς κινέω ἢ πᾶς ἠρεμέω φημί , ἐφίημι , οὐδέ εἰμί τις ὁ πᾶς νῦν μέν ἠρεμέω νῦν δέ κινέω λέγω . καί γάρ εἴρω πρός αὐτός , ὅτι εἷς λόγος κατά πᾶς εἶπον ὁ εἰμί ἀληθής οὐ οἷος τε . οὗτος ἐν ὁ μέν ἀκίνητος φημί εἰμί , ὡς ὁ νοητός αἴτιος καί ὁ πόλος καί εἰμί τίς τοιοῦτος , ὁ ὁ αεικίνητος , ὡς ὁ κατά οὐρανός , ὁ δέ ποτέ μέν κινέω ποτέ δέ ἠρεμέω , ὡς ὁ ἐν γένεσις . τοσοῦτος κατά οὗτος διαλέγω ὁ Βίβλος ὁ Ἀριστοτέλης καταπαύω ὁ περί οὗτος διδασκαλία , διδάσκω μέν περί ὁ | στρέφω ὁ πρῶτος φιλόσοφος , παραστὰς δέ καί ὁ περί ὁ ἀντίφασις ἀξίωμα , ἔτι δέ ἄλλος ἀρχή διαλεκτική τε ἅμα καί φυσικός ὡς οἷος τε εἰμί συγκροτέω , καί ἐπί πᾶς ἐκεῖνος παρεγγυάω , μηδείς λόγος εἷς τίς ὁ εἰμί πᾶς ἀποκληρόω προσίημι πλήν εἰμί μή ὁμώνυμος λέγω · πᾶς ἐφίημι ἀγαθός δεῖ συγχωρέω , ὁμώνυμος γάρ ὁ ὁ ἔφεσις · πάντης ὁ εἰμί ἑστία οὐ δεῖ συγχωρέω · οὖον γάρ αὐτός ὁ πᾶς ὁ εἰμί · συνώνυμος δέ κατηγορία ἐπί πᾶς οὐδείς προσίημι δεῖ , πολυειδής εἰμί οὗτος ὁ τε ἐγκο - σμίων καί ὁ ὑπερκόσμιος . |