suda.lexicon 4.Π.2054
2054 Πόπλιοϲ · περὶ τούτου τοῦ ϲτρατηγοῦ ζητοῦϲί τινεϲ , τίνι τρόπῳ ἐγένετο ἐπιφανέϲτατοϲ , ἀπὸ ποίαϲ φύϲεωϲ ἢ τριβῆϲ ὁρμηθείϲ . οἱ μὲν οὖν ἄλλοι πάντεϲ ἐπιτυχῆ τινα καὶ τὸ πλεῖον αἰεὶ παραλόγωϲ καὶ τῷ αὐτομάτῳ κατορθοῦντα τὰϲ ἐπιβολὰϲ παρειϲάγουϲι , νομίζοντεϲ ὡϲανεὶ θειοτέρουϲ εἶναι καὶ θαυμαϲτοτέρουϲ τοὺϲ τοιούτουϲ ἄνδραϲ τῶν κατὰ λόγον ἐν ἑκάϲτοιϲ πραττόντων , ἀγνοοῦντεϲ , ὅτι τὸ μὲν ἐπαινετόν , τὸ μακαριϲτὸν εἶναι ϲυμβαίνει τῶν προειρημένων . καὶ τὸ μὲν κοινόν ἐϲτι καὶ τοῖϲ τυχοῦϲι , τὸ δὲ ἐπαινετὸν μόνον ἴδιον ὑπάρχειν τῶν εὐλογίϲτω καὶ φρέναϲ ἐχόντων ἀνδρῶν , οὓϲ καὶ θειοτάτουϲ εἶναι καὶ προϲφιλεϲτάτουϲ τοῖϲ θεοῖϲ νομιϲτέον . ἐμοὶ δοκεῖ Πόπλιοϲ , φηϲὶν ὁ Πολύβιοϲ , Λυκούργῳ τῷ τῶν Λακεδαιμονίων νομοθέτῃ παραπληϲίαν ἐϲχηκέναι φύϲιν καὶ προαίρεϲιν . οὔτε γὰρ Λυκοῦργον ἡγητέον δειϲιδαιμονοῦτα καὶ παντὰ προϲέχοντα τῆ Πυθίᾳ ϲυϲτήϲαϲθαι τὸ Λακεδἀιμονίων πολίτευμα , οὔτε Πόπλιον ἐξ ἐνυπνίων ὁρμώμενον καὶ κληδόνων τηλικαύτην τῇ πατρίδι περιποιῆϲαι δυναϲτείαν · ἀλλ᾿ ὁρῶνετεϲ ἑκάτεροι τοὺϲ πολλοὺϲ τῶν ἀνθρώπων οὔτε παράδοξα προϲδεχομένουϲ ῥᾳδίωϲ οὔτε τοῖϲ δεινοῖϲ τολμῶνταϲ παραβάλλεϲθαι χωρὶϲ τῆϲ τῶν θεῶν ἐλπίδοϲ , Λυκοῦργοϲ μὲν αἰεὶ προϲλαμβανόμενοϲ ταῖϲ ἰδίαιϲ ἐπιβολαῖϲ τὴν ἐκ τῆϲ Πυθίαϲ φήμην εὐπαραδεκτοτέραϲ καὶ πιϲτοτέραϲ ἐποίει τὰϲ ἰδίαϲ ἐπινοίαϲ , Πόπλιοϲ δὲ παραπληϲίωϲ ὡϲ μετὰ τῆϲ θείαϲ ἐπιπνοίαϲ ποιούμενοϲ τὰϲ ἐπιβολὰϲ εὐθαρϲεϲτέρουϲ παρεϲκεύαζε τοὺϲ ὑποταττομένουϲ πρὸϲ τὰ δεινὰ τῶν ἔργων . καὶ μετὰ λογιϲμοῦ καὶ προνοίαϲ ἔπραττε καὶ πάντα κατὰ λόγον ἐξέβαινε τὰ τέλη τῶν πράξεων αὐτῷ . ἐκεῖνοϲ γὰρ ὅτι μὲν ἦν εὐεργετικὸϲ καὶ μεγαλόψυχοϲ , ὁμολογεῖται , διότι δ᾿ ἀγχίνουϲ καὶ νήπτηϲ , τῇ διανοίᾳ περὶ τὸ προτεθὲν ἐντεταμένοϲ , οὐδεὶϲ ἂν ϲυγχωρήϲειε πλὴν τῶν ϲυμβεβιωκότων καὶ τεθεαμένων ὑποϲτὰϲ αὐτοῦ τὴν φύϲιν . ὧν εἷϲ ἦν Γάιοϲ Λάιλιοϲ , ἀπὸ νέου μετεϲχηκὼϲ αὐτῷ παντὸϲ ἔργου καὶ λόγου μέχρι τελευτῆϲ , ὁ ταύτην περὶ αὐτοῦ δόξαν ἐργαϲάμενοϲ διὰ τὸ δοκεῖν εἰκότα λέγειν καὶ ϲύμφωνα τοῖϲ ὑπ᾿ ἐκείνου πεπραγμένοιϲ . ὅτι πρώτῳ Ποπλίῳ ἔλλοχήϲεωϲ ἀμοιβῆϲ δεξιῶϲ γενομένηϲ , ὑπὸ Ῥωμαίων ἐδόθη ϲτέφανοϲ ἀγρώϲτεωϲ χλωρᾶϲ . ὅτι ποτὲ νεανίϲκοι τινεϲ τῶν Ῥωμαίων ἐπιτυχόντεϲ παρθένῳ κατὰ τὴν ἀκμὴν καὶ τὸ κάλλοϲ διαφερούϲῃ τῶν ἄλλων γυναικῶν καὶ ϲυνιδόντεϲ φιλογύνην ὄντα τὸν Πόπλιον ἧκον αὐτὴν ἄγοντεϲ καὶ παραϲτήϲαντεϲ ἔφαϲκον αὐτῷ δωρεῖϲθαι τὴν κόρην . ὁ δὲ καταπλαγεὶϲ καὶ θαυμάϲαϲ τὸ κάλλοϲ , ἰδιώτηϲ μὲν ὢν οὐδεμίαν ἂν ἥδιον ἔφη δέξαϲθαι ταύτηϲ τῆϲ δωρεᾶϲ , ϲτρατηγὸϲ δ᾿ ὑπάρχων οὐδ᾿ ὁποίαν ἧττον , τοῦτ᾿ αἰνιττόμενοϲ διὰ τῆϲ ἀποφάϲεωϲ , διότι κατὰ μὲν τὰϲ ἀναπαύϲειϲ ἐνίοτε καὶ ῥᾳθυμίαϲ ἐν τῷ ζῆν ἡδίϲταϲ τοῖϲ νέοιϲ ἀπολαύϲειϲ τὰ τοιαῦτα παρέχεται καὶ διατριβάϲ , ἐν δὲ τοῖϲ τοῦ πράττειν καιροῖϲ μέγιϲτα γίνεται κατὰ ψυχὴν καὶ κατὰ ϲῶμα ἐμπόδια τοῖϲ χρωμένοιϲ . τοῖϲ μὲν οὖν νεανίϲκοιϲ ἔφη χάριν ἔχειν , τὸν δὲ τῆϲ παρθένου πατέρα καλέϲαϲ καὶ δοὺϲ αὐτὴν ἐκ χειρὸϲ ἐκέλευε ϲυνοικίζειν ᾧ ποτ᾿ ἆν προαιρῆται τῶν πολιτῶν . δι᾿ ὧν καὶ τὰ τῆϲ ἐγκρατείαϲ καὶ τὰ τῆϲ μετριότητοϲ ἐμφαίνων μεγάλην ἀποδοχὴν εἰργάζετο τοῖϲ ὑποταττομένοϲ .
Lemmas: 2054 Πόπλιος · περί οὗτος ὁ στρατηγός ζητέω τις , τίς τρόπος γίγνομαι ἐπιφανής , ἀπό Ποίας φύσις ἢ τριβή ὁρμάω . ὁ μέν οὖν ἄλλος πᾶς ἐπιτυχής τις καί ὁ πλείων ἀεί παράλογος καί ὁ αὐτόματος κατορθόω ὁ ἐπιβολή παρεισάγω , νομίζω ὡσανεί θεῖος εἰμί καί θαυμαστός ὁ τοιοῦτος ἀνήρ ὁ κατά λόγος ἐν ἕκαστος πράσσω , ἀγνοέω , ὅτι ὁ μέν ἐπαινετός , ὁ μακαριστός εἰμί συμβαίνω ὁ προερέω . καί ὁ μέν κοινός εἰμί καί ὁ τυγχάνω , ὁ δέ ἐπαινετός μόνος ἴδιος ὑπάρχω ὁ εὐλόγιστος καί φρήν ἔχω ἀνήρ , ὅς καί θεῖος1 εἰμί καί προσφιλής ὁ θεός νομιστέος . ἐγώ δοκέω Πόπλιος , φημί ὁ Πολύβιος , Λυκοῦργος ὁ ὁ Λακεδαιμόνιος νομοθέτης παραπλήσιος ἔχω φύσις καί προαίρεσις . οὔτε γάρ Λυκοῦργος ἡγητέον δεισιδαιμονέω καί πατά προσέχω τῆ Πυθία συνίστημι ὁ Λακεδαιμόνιος πολίτευμα , οὔτε Πόπλιος ἐκ ἐνύπνιος ὁρμάω καί κληδών τηλικόσδε ὁ πατρίς περιποιέω δυναστεία · ἀλλά ὁράω ἑκάτερος ὁ πολύς ὁ ἄνθρωπος οὔτε παράδοξος προσδέχομαι ῥᾳδίως οὔτε ὁ δεινός τολμάω παραβάλλω Χωρὶς ὁ ὁ θεός ἐλπίς , Λυκοῦργος μέν ἀεί προσλαμβάνω ὁ ἴδιος ἐπιβολή ὁ ἐκ ὁ Πυθία φήμη εὐπαράδεκτος καί πιστός2 ποιέω ὁ ἴδιος ἐπίνοια , Πόπλιος δέ παραπλήσιος ὡς μετά ὁ θεῖος ἐπίπνοια ποιέω ὁ ἐπιβολή εὐθαρσής παρασκευάζω ὁ ὑποτάσσω πρός ὁ δεινός ὁ ἔργον . καί μετά λογισμός καί πρόνοια πράσσω καί πᾶς κατά λόγος ἐκβαίνω ὁ τέλος ὁ πρᾶξις αὐτός . ἐκεῖνος γάρ ὅτι μέν εἰμί εὐεργετικός καί μεγαλόψυχος , ὁμολογέω , διότι δέ ἀγχίνοος καί νήπτης , ὁ διάνοια περί ὁ προτίθημι ἐντείνω , οὐδείς εἄν συγχωρέω πλήν ὁ συμβιόω καί θεάομαι ὑφίστημι αὐτός ὁ φύσις . ὅς εἷς εἰμί Γάιος Λαίλιος , ἀπό νέος μετέχω αὐτός πᾶς ἔργον καί λόγος μέχρι τελευτή , ὁ οὗτος περί αὐτός δόξα ἐργάζομαι διά ὁ δοκέω εἰκός λέγω καί σύμφωνος ὁ ὑπό ἐκεῖνος πράσσω . ὅτι πρῶτος Πόπλιος ἐλλόχησις ἀμοιβή δεξιός γίγνομαι , ὑπό Ῥωμαῖος δίδωμι στέφανος ἄγρωστις χλωρός . ὅτι ποτέ νεανίσκος τις ὁ Ῥωμαῖος ἐπιτυγχάνω παρθένος κατά ὁ ἀκμή καί ὁ κάλλος διαφέρω ὁ ἄλλος γυνή καί συνοράω φιλογύνης εἰμί ὁ Πόπλιος ἥκω αὐτός ἄγω καί παρίστημι φάσκω αὐτός δωρέω ὁ κόρη . ὁ δέ καταπλάσσω καί θαυμάζω ὁ κάλλος , ἰδιώτης μέν εἰμί οὐδείς εἄν ἡδύς φημί δέχομαι οὗτος ὁ δωρεά , στρατηγός δέ ὑπάρχω οὐδέ ὁποῖος κακός , οὗτος αἰνίσσομαι διά ὁ ἀπόφασις , διότι κατά μέν ὁ ἀνάπαυσις ἐνίοτε καί ῥᾳθυμία ἐν ὁ ζῶ ἡδύς ὁ νέος ἀπολαύω ὁ τοιοῦτος παρέχω καί διατριβή , ἐν δέ ὁ ὁ πράσσω καιρός μέγας γίγνομαι κατά ψυχή καί κατά σῶμα ἐμπόδιος ὁ χράω . ὁ μέν οὖν νεανίσκος φημί χάρις ἔχω , ὁ δέ ὁ παρθένος πατήρ καλέω καί δίδωμι αὐτός ἐκ χείρ κελεύω συνοικίζω ὅς πρός ἀνά προαιρέω ὁ πολίτης . διά ὅς καί ὁ ὁ ἐγκράτεια καί ὁ ὁ μετριότης ἐμφαίνω μέγας ἀποδοχή ἐργάζομαι ὁ ὑποτάσσω .