strabo.geographica 16.4.18
ταῦτʼ εἰπὼν περὶ τῶν Τρωγλοδυτῶν καὶ τῶν προσχώρων Αἰθιόπων ἐπάνεισιν ἐπὶ τοὺς Ἄραβας · καὶ πρώτους ἔπεισι τοὺς τὸν Ἀράβιον κόλπον ἀφορίζοντας καὶ ἀντικειμένους τοῖς Τρωγλοδύταις , ἀρξάμενος ἀπὸ τοῦ Ποσειδίου . φησὶ δὲ ἐνδοτέρω κεῖσθαι τοῦτο τοῦ μυχοῦ · συνεχῆ δὲ τοῦ Ποσειδίου φοινικῶνα εἶναι εὔυδρον , τιμᾶσθαί τε κομιδῆ διὰ τὸ πᾶσαν τὴν κύκλῳ καυματηράν τε καὶ ἄνυδρον καὶ ἄσκιον ὑπάρχειν , ἐνταῦθα δὲ καὶ τὴν εὐκαρπίαν τῶν φοινίκων εἶναι θαυμαστήν · προεστήκασι δὲ τοῦ ἄλσους ἀνὴρ καὶ γυνὴ διὰ γένους ἀποδεδειγμένοι δερματοφόροι , τροφὴν ἀπὸ τῶν φοινίκων ἔχοντες · κοιτάζονται δʼ ἐπὶ δένδρων καλυβοποιησάμενοι διὰ τὸ πλῆθος τῶν θηρίων . εἶθʼ ἑξῆς ἔστι νῆσος φωκῶν , ἀπὸ τοῦ πλήθους τῶν θηρίων τούτων ὠνομασμένη . πλησίον δʼ αὐτῆς ἀκρωτήριον , ὃ διατείνει πρὸς τὴν Πέτραν τὴν τῶν Ναβαταίων καλουμένων Ἀράβων καὶ τὴν Παλαιστίνην χώραν , εἰς ἣν Μιναῖοί τε καὶ Γερραῖοι καὶ πάντες οἱ πλησιόχωροι τὰ τῶν ἀρωμάτων φορτία κομίζουσιν . εἶτʼ ἄλλη παραλία πρότερον μὲν Μαρανιτῶν καλουμένη , ὧν οἳ μὲν ἦσαν γεωργοὶ τινὲς δὲ σκηνῖται , νῦν δὲ Γαρινδαίων ἀνελόντων ἐκείνους δόλῳ · ἐπέθεντο γὰρ αὐτοῖς πενταετηρικήν τινα πανήγυριν ἐπιτελοῦσι , καὶ τούτους τε διέφθειραν καὶ τοὺς ἄλλους ἐπελθόντες ἄρδην διελυμήναντο . εἶθʼ ὁ Αἰλανίτης κόλπος καὶ ἡ Ναβαταίων , πολύανδρος οὖσα χώρα καὶ εὔβοτος · οἰκοῦσι δὲ καὶ νήσους προκειμένας πλησίον · οἳ πρότερον μὲν καθʼ ἡσυχίαν ἦσαν , ὕστερον δὲ σχεδίαις ἐλῄζοντο τοὺς ἐκ τῆς Αἰγύπτου πλέοντας · δίκας δʼ ἔτισαν ἐπελθόντος στόλου καὶ ἐκπορθήσαντος αὐτούς . ἑξῆς δʼ ἐστὶ πεδίον εὔδενδρόν τε καὶ εὔυδρον καὶ βοσκημάτων παντοίων μεστὸν ἄλλων τε καὶ ἡμιόνων · καὶ καμήλων ἀγρίων καὶ ἐλάφων καὶ δορκάδων πλῆθος ἐν αὐτῷ , λέοντές τε καὶ παρδάλεις καὶ λύκοι συχνοί . πρόκειται δὲ νῆσος καλουμένη Δία · εἶτα κόλπος ὅσον πεντακοσίων σταδίων ὄρεσι περικλειόμενος καὶ δυσεισβόλῳ στόματι · περιοικοῦσι δὲ θηρευτικοὶ ἄνδρες τῶν χερσαίων ἀγρευμάτων . εἶτʼ ἔρημοι τρεῖς νῆσοι πλήρεις ἐλαιῶν , οὐ τῶν παρʼ ἡμῖν ἀλλὰ τῶν ἐντοπίων , ἃς καλοῦμεν Αἰθιοπικάς , ὧν τὸ δάκρυον καὶ ἰατρικῆς δυνάμεώς ἐστιν . ἐφεξῆς δʼ ἐστὶν αἰγιαλὸς λιθώδης , καὶ μετὰ τοῦτον τραχεῖα καὶ δυσπαράπλευστος ὅσον χιλίων σταδίων παραλία σπάνει λιμένων καὶ ἀγκυροβολίων · ὄρος γὰρ παρατείνει τραχὺ καὶ ὑψηλόν · εἶθʼ ὑπώρειαι σπιλαδώδεις μέχρι τῆς θαλάττης , τοῖς ἐτησίαις μάλιστα καὶ ταῖς τότε ἐπομβρίαις ἀβοήθητον παρέχουσαι τὸν κίνδυνον . ἑξῆς δʼ ἐστὶ κόλπος νήσους ἔχων σποράδας , καὶ συνεχῶς θῖνες ψάμμου μελαίνης τρεῖς ἄγαν ὑψηλοί , καὶ μετὰ τούτους Χαρμοθᾶς λιμὴν ὅσον σταδίων τὸν κύκλον ἑκατόν , στενὸν καὶ ἐπικίνδυνον ἔχων τὸν εἴσπλουν παντὶ σκάφει , ῥεῖ δὲ καὶ ποταμὸς εἰς αὐτόν · ἐν μέσῳ δὲ νῆσος εὔδενδρος καὶ γεωργήσιμος . εἶτʼ ἐστὶ παραλία τραχεῖα καὶ μετὰ ταύτην κόλποι τινὲς καὶ χώρα νομάδων ἀπὸ καμήλων ἐχόντων τὸν βίον · καὶ γὰρ πολεμοῦσιν ἀπʼ αὐτῶν καὶ ὁδεύουσι καὶ τρέφονται τῷ τε γάλακτι χρώμενοι καὶ ταῖς σαρξί . ῥεῖ δὲ ποταμὸς διʼ αὐτῶν ψῆγμα χρυσοῦ καταφέρων , οὐκ ἴσασι δʼ αὐτὸ κατεργάζεσθαι · καλοῦνται δὲ Δέβαι , οἱ μὲν νομάδες οἱ δὲ καὶ γεωργοί . οὐ λέγω δὲ τῶν ἐθνῶν τὰ ὀνόματα τὰ πολλὰ διὰ τὴν ἀδοξίαν καὶ ἅμα ἀτοπίαν τῆς ἐκφορᾶς αὐτῶν . ἐχόμενοι δʼ εἰσὶν ἡμερώτεροι τούτων ἄνδρες εὐκρατοτέραν οἰκοῦντες γῆν · καὶ γὰρ εὔυδρός ἐστι καὶ εὔομβρος · χρυσός τε ὀρυκτὸς γίνεται παρʼ αὐτοῖς οὐ ψήγματος ἀλλὰ βωλαρίων χρυσοῦ καθάρσεως οὐ πολλῆς δεομένων , μέγεθος δʼ ἐχόντων ἐλάχιστον μὲν πυρῆνος μέσον δὲ μεσπίλου μέγιστον δὲ καρύου · τηρήσαντες δὲ ταῦτα ἐναλλὰξ λίθοις διαφανέσιν ὅρμους ποιοῦνται διείροντες λίνον , περιτίθενται δὲ περὶ τοὺς τραχήλους καὶ καρπούς · πωλοῦσι δὲ καὶ πρὸς τοὺς ἀστυγείτονας εὔωνον τὸν χρυσόν , τριπλάσιον ἀντιδιδόντες τοῦ χαλκοῦ , διπλάσιον δὲ τοῦ * ἀργύρου , διά τε τὴν ἀπειρίαν τῆς ἐργασίας καὶ τὴν σπάνιν τῶν ἀντιλαμβανομένων , ὧν ἡ χρεία πρὸς τοὺς βίους ἀναγκαιοτέρα .
Lemmas: οὗτος λέγω περί ὁ Τρωγλοδύτης καί ὁ πρόσχωρος Αἰθίοψ ἐπανέρχομαι ἐπί ὁ Ἄραψ · καί πρῶτος ἔπειμι ὁ ὁ Ἀράβιος κόλπος ἀφορίζω καί ἀντίκειμαι ὁ Τρωγλοδύτης , ἄρχω ἀπό ὁ Ποσείδιον . φημί δέ ἔνδον κεῖμαι οὗτος ὁ μυχός · συνεχής δέ ὁ Ποσείδιον φοινικών εἰμί εὔυδρος , τιμάω τε κομιδῇ διά ὁ πᾶς ὁ κύκλος καυματηρός τε καί ἄνυδρος καί ἄσκιος ὑπάρχω , ἐνταῦθα δέ καί ὁ εὐκαρπία ὁ φοῖνιξ εἰμί θαυμαστός · προΐστημι δέ ὁ ἄλσος ἀνήρ καί γυνή διά γένος ἀποδείκνυμι δερματοφόρος , τροφή ἀπό ὁ φοῖνιξ ἔχω · κοιτάζω δέ ἐπί δένδρον καλυβοποιέομαι διά ὁ πλῆθος ὁ θηρίον . εἶτα ἑξῆς εἰμί νῆσος φώκη , ἀπό ὁ πλῆθος ὁ θηρίον οὗτος ὀνομάζω . πλησίον δέ αὐτός ἀκρωτήριον , ὅς διατείνω πρός ὁ Πέτρα ὁ ὁ Ναβαταῖοι καλέω Ἄραψ καί ὁ Παλαιστίνη χώρα , εἰς ὅς Μιναῖος τε καί Γερραῖος καί πᾶς ὁ πλησιόχωρος ὁ ὁ ἄρωμα φορτίον κομίζω . εἶτα ἄλλος παραλία πρότερος μέν Μαρανῖται καλέω , ὅς ὁ μέν εἰμί γεωργός τις δέ σκηνίτης , νῦν δέ Γαρινδαῖος ἀναιρέω ἐκεῖνος δόλος · ἐπιτίθημι γάρ αὐτός πενταετηρικός τις πανήγυρις ἐπιτελέω , καί οὗτος τε διαφθείρω καί ὁ ἄλλος ἐπέρχομαι ἄρδην διαλυμαίνομαι . εἶτα ὁ Αἰλανίτης κόλπος καί ὁ Ναβαταῖοι , πολύανδρος εἰμί χώρα καί εὔβοτος · οἰκέω δέ καί νῆσος πρόκειμαι πλησίον · ὁ πρότερος μέν κατά ἡσυχία εἰμί , ὕστερον δέ σχεδία ληΐζομαι ὁ ἐκ ὁ Αἴγυπτος πλέω · δίκη δέ τίνω ἐπέρχομαι στόλος καί ἐκπορθέω αὐτός . ἑξῆς δέ εἰμί πεδίον εὔδενδρος τε καί εὔυδρος καί βόσκημα παντοῖος μεστός ἄλλος τε καί ἡμίονος · καί κάμηλος ἄγριος καί ἔλαφος καί δορκάς πλῆθος ἐν αὐτός , λέων τε καί πάρδαλις καί λύκος συχνός . πρόκειμαι δέ νῆσος καλέω Ζεύς · εἶτα κόλπος ὅσος πεντακόσιοι στάδιον ὄρος περικλείω καί δυσείσβολος στόμα · περιοικέω δέ θηρευτικός ἀνήρ ὁ χερσαῖος ἄγρευμα . εἶτα ἐρῆμος τρεῖς νῆσος πλήρης ἐλαία , οὐ ὁ παρά ἐγώ ἀλλά ὁ ἐντόπιος , ὅς καλέω Αἰθιοπικός , ὅς ὁ δάκρυον καί ἰατρικός δύναμις εἰμί . ἐφεξῆς δέ εἰμί αἰγιαλός λιθώδης , καί μετά οὗτος τραχύς καί δυσπαράπλευστος ὅσος χίλιοι στάδιον παραλία σπάνις λιμήν καί ἀγκυροβόλιον · ὄρος γάρ παρατείνω τραχύς καί ὑψηλός · εἶτα ὑπώρεια σπιλαδώδης μέχρι ὁ θάλασσα , ὁ ἐτησίαι μάλα καί ὁ τότε ἐπομβρία ἀβοήθητος παρέχω ὁ κίνδυνος . ἑξῆς δέ εἰμί κόλπος νῆσος ἔχω σποράς , καί συνεχής θίς ψάμμος μέλας τρεῖς ἄγαν ὑψηλός , καί μετά οὗτος Χαρμοθᾶς λιμήν ὅσος στάδιον ὁ κύκλος ἑκατόν , στενός καί ἐπικίνδυνος ἔχω ὁ εἴσπλοος πᾶς σκάφος , ῥέω δέ καί ποταμός εἰς αὐτός · ἐν μέσος δέ νῆσος εὔδενδρος καί γεωργήσιμος . εἶτα εἰμί παραλία τραχύς καί μετά οὗτος κόλπος τις καί χώρα νομάς ἀπό κάμηλος ἔχω ὁ βίος · καί γάρ πολεμέω ἀπό αὐτός καί ὁδεύω καί τρέφω ὁ τε γάλα χράω καί ὁ σάρξ . ῥέω δέ ποταμός διά αὐτός ψῆγμα χρυσός καταφέρω , οὐ οἶδα δέ αὐτός κατεργάζομαι · καλέω δέ Δέβαι , ὁ μέν νομάς ὁ δέ καί γεωργός . οὐ λέγω δέ ὁ ἔθνος ὁ ὄνομα ὁ πολύς διά ὁ ἀδοξία καί ἅμα ἀτοπία ὁ ἐκφορά αὐτός . ἔχω δέ εἰμί ἥμερος οὗτος ἀνήρ εὔκρατος οἰκέω γῆ · καί γάρ εὔυδρος εἰμί καί εὔομβρος · χρυσός τε ὀρυκτός γίγνομαι παρά αὐτός οὐ ψῆγμα ἀλλά βωλάριον χρυσός κάθαρσις οὐ πολύς δέω , μέγεθος δέ ἔχω ἐλαχύς μέν πυρήν μέσος δέ μέσπιλον μέγας δέ κάρυον · τηρέω δέ οὗτος ἐναλλάξ λίθος διαφανής ὅρμος ποιέω διείρω λίνον , περιτίθημι δέ περί ὁ τράχηλος καί καρπός · πωλέω δέ καί πρός ὁ ἀστυγείτων εὔωνος ὁ χρυσός , τριπλάσιος ἀντιδίδωμι ὁ χαλκός , διπλάσιος δέ ὁ * ἄργυρος , διά τε ὁ ἀπειρία ὁ ἐργασία καί ὁ σπάνις ὁ ἀντιλαμβάνω , ὅς ὁ χρεία πρός ὁ βίος ἀναγκαῖος .