strabo.geographica 1.2.3
ποιητὴν γὰρ ἔφη πάντα στοχάζεσθαι ψυχαγωγίας , οὐ διδασκαλίας . τοὐναντίον δʼ οἱ παλαιοὶ φιλοσοφίαν τινὰ λέγουσι πρώτην τὴν ποιητικήν , εἰσάγουσαν εἰς τὸν βίον ἡμᾶς ἐκ νέων καὶ διδάσκουσαν ἤθη καὶ πάθη καὶ πράξεις μεθʼ ἡδονῆς · οἱ δʼ ἡμέτεροι καὶ μόνον ποιητὴν ἔφασαν εἶναι τὸν σοφόν . διὰ τοῦτο καὶ τοὺς παῖδας αἱ τῶν Ἑλλήνων πόλεις πρώτιστα διὰ τῆς ποιητικῆς παιδεύουσιν , οὐ ψυχαγωγίας χάριν δήπουθεν ψιλῆς , ἀλλὰ σωφρονισμοῦ · ὅπου γε καὶ οἱ μουσικοὶ ψάλλειν καὶ λυρίζειν καὶ αὐλεῖν διδάσκοντες μεταποιοῦνται τῆς ἀρετῆς ταύτης · παιδευτικοὶ γὰρ εἶναί φασι καὶ ἐπανορθωτικοὶ τῶν ἠθῶν . ταῦτα δʼ οὐ μόνον παρὰ τῶν Πυθαγορείων ἀκούειν ἐστὶ λεγόντων , ἀλλὰ καὶ Ἀριστόξενος οὕτως ἀποφαίνεται . καὶ Ὅμηρος δὲ τοὺς ἀοιδοὺς σωφρονιστὰς εἴρηκε , καθάπερ τὸν τῆς Κλυταιμνήστρας φύλακα ᾧ πόλλʼ ἐπέτελλεν Ἀτρείδης Τροίηνδε κιὼν εἴρυσθαι ἄκοιτιν , τόν τε Αἴγισθον οὐ πρότερον αὐτῆς περιγενέσθαι πρὶν ἢ τὸν μὲν ἀοιδὸν ἄγων ἐς νῆσον ἐρήμην κάλλιπεν · τὴν δʼ ἐθέλων ἐθέλουσαν ἀνήγαγεν ὅνδε δόμονδε . χωρὶς δὲ τούτων ὁ Ἐρατοσθένης ἑαυτῷ μάχεται · μικρὸν γὰρ πρὸ τῆς λεχθείσης ἀποφάσεως ἐναρχόμενος τοῦ περὶ τῆς γεωγραφίας λόγου φησὶν ἅπαντας κατʼ ἀρχὰς φιλοτίμως ἔχειν εἰς τὸ μέσον φέρειν τὴν ὑπὲρ τῶν τοιούτων ἱστορίαν . Ὅμηρον γοῦν ὑπέρ τε τῶν Αἰθιόπων ὅσα ἐπύθετο καταχωρίσαι εἰς τὴν ποίησιν καὶ περὶ τῶν κατʼ Αἴγυπτον καὶ Λιβύην , τὰ δὲ δὴ κατὰ τὴν Ἑλλάδα καὶ τοὺς σύνεγγυς τόπους καὶ λίαν περιέργως ἐξενηνοχέναι , πολυτρήρωνα μὲν τὴν Θίσβην λέγοντα , Ἁλίαρτον δὲ ποιήεντα , ἐσχατόωσαν δὲ Ἀνθηδόνα , Λίλαιαν δὲ πηγῇς ἔπι Κηφισσοῖο , καὶ οὐδεμίαν προσθήκην κενῶς ἀπορρίπτειν . πότερον οὖν ὁ ποιῶν ταῦτα ψυχαγωγοῦντι ἔοικεν ἢ διδάσκοντι ; νὴ Δία , ἀλλὰ ταῦτα μὲν οὕτως εἴρηκε , τὰ δʼ ἔξω τῆς αἰσθήσεως καὶ οὗτος καὶ ἄλλοι τερατολογίας μυθικῆς πεπληρώκασιν . οὐκοῦν ἐχρῆν οὕτως εἰπεῖν , ὅτι ποιητὴς πᾶς τὰ μὲν ψυχαγωγίας χάριν μόνον ἐκφέρει τὰ δὲ διδασκαλίας · ὁ δʼ ἐπήνεγκεν ὅτι ψυχαγωγίας μόνον , διδασκαλίας δʼ οὔ . καὶ προσεξεργάζεταί γε , πυνθανόμενος τί συμβάλλεται πρὸς ἀρετὴν ποιητοῦ πολλῶν ὑπάρξαι τόπων ἔμπειρον ἢ στρατηγίας ἢ γεωργίας ἢ ῥητορικῆς ἢ οἷα δὴ περιποιεῖν αὐτῷ τινες ἐβουλήθησαν ; τὸ μὲν οὖν ἅπαντα ζητεῖν περιποιεῖν αὐτῷ προεκπίπτοντος ἄν τις θείη τῇ φιλοτιμίᾳ , ὡς ἂν εἴ τις , φησὶν ὁ Ἵππαρχος , Ἀττικῆς εἰρεσιώνης κατηγοροίη καὶ ἃ μὴ δύναται φέρειν μῆλα καὶ ὄγχνας , οὕτως ἐκείνου πᾶν μάθημα καὶ πᾶσαν τέχνην . τοῦτο μὲν δὴ ὀρθῶς ἂν λέγοις , ὦ Ἐρατόσθενες · ἐκεῖνα δʼ οὐκ ὀρθῶς , ἀφαιρούμενος αὐτὸν τὴν τοσαύτην πολυμάθειαν καὶ τὴν ποιητικὴν γραώδη μυθολογίαν ἀποφαίνων , ᾗ δέδοται πλάττειν , φησίν , ὃ ἂν αὐτῇ φαίνηται ψυχαγωγίας οἰκεῖον . ἆρα γὰρ οὐδὲ τοῖς ἀκροωμένοις τῶν ποιητῶν οὐδὲν συμβάλλεται πρὸς ἀρετήν ; λέγω δὲ τὸ πολλῶν ὑπάρξαι τόπων ἔμπειρον ἢ στρατηγίας ἢ γεωργίας ἢ ῥητορικῆς , ἅπερ ἡ ἀκρόασις , ὡς εἰκός , περιποιεῖ .
Lemmas: ποιητής γάρ φημί πᾶς στοχάζομαι ψυχαγωγία , οὐ διδασκαλία . ἐναντίος δέ ὁ παλαιός φιλοσοφία τις λέγω πρῶτος ὁ ποιητικός , εἰσάγω εἰς ὁ βίος ἐγώ ἐκ νέος καί διδάσκω ἦθος καί πάθος καί πρᾶξις μετά ἡδονή · ὁ δέ ἡμέτερος καί μόνος ποιητής φημί εἰμί ὁ σοφός . διά οὗτος καί ὁ παῖς ὁ ὁ Ἕλλην πόλις πρῶτος διά ὁ ποιητικός παιδεύω , οὐ ψυχαγωγία χάριν δήπουθεν ψιλός , ἀλλά σωφρονισμός · ὅπου γε καί ὁ μουσικός ψάλλω καί λυρίζω καί αὐλέω διδάσκω μεταποιέω ὁ ἀρετή οὗτος · παιδευτικός γάρ εἰμί φημί καί ἐπανορθωτικός ὁ ἦθος . οὗτος δέ οὐ μόνος παρά ὁ Πυθαγόρειος ἀκούω εἰμί λέγω , ἀλλά καί Ἀριστόξενος οὕτως ἀποφαίνω . καί Ὅμηρος δέ ὁ ἀοιδός σωφρονιστής λέγω , καθά ὁ ὁ Κλυταιμνήστρα φύλαξ ὅς πολύς ἐπιτέλλω Ἀτρείδης Τροία κίω ἐρύω ἄκοιτις , ὁ τε Αἴγισθος οὐ πρότερος αὐτός περιγίγνομαι πρίν ἤ ὁ μέν ἀοιδός ἄγω εἰς νῆσος ἐρῆμος καταλείπω · ὁ δέ ἐθέλω ἐθέλω ἀνάγω ὅς δόμονδε . χωρίς δέ οὗτος ὁ Ἐρατοσθένης ἑαυτοῦ μάχομαι · μικρός γάρ πρό ὁ λέγω ἀπόφασις ἐνάρχομαι ὁ περί ὁ γεωγραφία λόγος φημί ἅπας κατά ἀρχή φιλότιμος ἔχω εἰς ὁ μέσος φέρω ὁ ὑπέρ ὁ τοιοῦτος ἱστορία . Ὅμηρος γοῦν ὑπέρ τε ὁ Αἰθίοψ ὅσος πυνθάνομαι καταχωρίζω εἰς ὁ ποίησις καί περί ὁ κατά Αἴγυπτος καί Λιβύη , ὁ δέ δή κατά ὁ Ἑλλάς καί ὁ σύνεγγυς τόπος καί λίαν περίεργος ἐκφέρω , πολυτρήρων μέν ὁ Θίσβη λέγω , Ἁλίαρτος δέ ποιήεις , ἐσχατάω δέ Ἀνθηδών , Λίλαια δέ πηγή ἐπί Κηφισσός , καί οὐδείς προσθήκη κενῶς ἀπορρίπτω . πότερος οὖν ὁ ποιέω οὗτος ψυχαγωγέω ἔοικα ἤ διδάσκω ; νή Ζεύς , ἀλλά οὗτος μέν οὕτως λέγω , ὁ δέ ἔξω ὁ αἴσθησις καί οὗτος καί ἄλλος τερατολογία μυθικός πληρόω . οὐκοῦν χρή οὕτως λέγω , ὅτι ποιητής πᾶς ὁ μέν ψυχαγωγία χάριν μόνος ἐκφέρω ὁ δέ διδασκαλία · ὁ δέ ἐπιφέρω ὅτι ψυχαγωγία μόνος , διδασκαλία δέ οὐ . καί προσεξεργάζομαι γε , πυνθάνομαι τίς συμβάλλω πρός ἀρετή ποιητής πολύς ὑπάρχω τόπος ἔμπειρος ἤ στρατηγία ἤ γεωργία ἤ ῥητορική ἤ οἷος δή περιποιέω αὐτός τις βούλομαι ; ὁ μέν οὖν ἅπας ζητέω περιποιέω αὐτός προεκπίτνω ἄν τις τίθημι ὁ φιλοτιμία , ὡς ἄν εἰ τις , φημί ὁ Ἵππαρχος , Ἀττική εἰρεσιώνη κατηγορέω καί ὅς μή δύναμαι φέρω μῆλον καί ὄγχνη , οὕτως ἐκεῖνος πᾶς μάθημα καί πᾶς τέχνη . οὗτος μέν δή ὀρθός ἄν λέγω , ὦ Ἐρατοσθένης · ἐκεῖνος δέ οὐ ὀρθός , ἀφαιρέω αὐτός ὁ τοσοῦτος πολυμάθεια καί ὁ ποιητικός γραώδης μυθολογία ἀποφαίνω , ὅς δίδωμι πλάσσω , φημί , ὅς ἄν αὐτός φαίνω ψυχαγωγία οἰκεῖος . ἆρα γάρ οὐδέ ὁ ἀκροάομαι ὁ ποιητής οὐδείς συμβάλλω πρός ἀρετή ; λέγω δέ ὁ πολύς ὑπάρχω τόπος ἔμπειρος ἤ στρατηγία ἤ γεωργία ἤ ῥητορική , ὅς ὁ ἀκρόασις , ὡς ἔοικα , περιποιέω .