strabo.geographica 17.1.5
οἱ μὲν οὖν ἀρχαῖοι στοχασμῷ τὸ πλέον , οἱ δʼ ὕστερον αὐτόπται γενηθέντες ᾔσθοντο ὑπὸ ὄμβρων θερινῶν πληρούμενον τὸν Νεῖλον , τῆς Αἰθιοπίας τῆς ἄνω κλυζομένης , καὶ μάλιστα ἐν τοῖς ἐσχάτοις ὄρεσι , παυσαμένων δὲ τῶν ὄμβρων παυομένην κατʼ ὀλίγον τὴν πλημμυρίδα · τοῦτο δʼ ὑπῆρξε μάλιστα δῆλον τοῖς πλέουσι τὸν Ἀράβιον κόλπον μέχρι τῆς κινναμωμοφόρου καὶ τοῖς ἐκπεμπομένοις ἐπὶ τὴν τῶν ἐλεφάντων θήραν , καὶ εἴ τινες ἄλλαι χρεῖαι παρώξυνον ἐκεῖσε ἄνδρας προχειρίζεσθαι τοὺς τῆς Αἰγύπτου βασιλέας τοὺς Πτολεμαϊκούς . οὗτοι γὰρ ἐφρόντισαν τῶν τοιούτων , διαφερόντως δʼ ὁ Φιλάδελφος ἐπικληθείς , φιλιστορῶν καὶ διὰ τὴν ἀσθένειαν τοῦ σώματος διαγωγὰς ἀεί τινας καὶ τέρψεις ζητῶν καινοτέρας . οἱ πάλαι δὲ βασιλεῖς οὐ πάνυ ἐφρόντισαν τῶν τοιούτων · καίπερ οἰκεῖοι σοφίας γεγονότες καὶ αὐτοὶ καὶ οἱ ἱερεῖς , μεθʼ ὧν ἦν αὐτοῖς ὁ πλείων βίος · ὥστε καὶ θαυμάζειν ἄξιον καὶ διὰ τοῦτο καὶ διότι Σέσωστρις τὴν Αἰθιοπίαν ἐπῆλθεν ἅπασαν μέχρι τῆς κινναμωμοφόρου , καὶ ὑπομνήματα τῆς στρατείας αὐτοῦ καὶ νῦν ἔτι δείκνυται στῆλαι καὶ ἐπιγραφαί . Καμβύσης τε τὴν Αἴγυπτον κατασχὼν προῆλθε καὶ μέχρι τῆς Μερόης μετὰ τῶν Αἰγυπτίων · καὶ δὴ καὶ τοὔνομα τῇ τε νήσῳ καὶ τῇ πόλει τοῦτο παρʼ ἐκείνου τεθῆναί φασιν , ἐκεῖ τῆς ἀδελφῆς ἀποθανούσης αὐτῷ Μερόης · οἱ δὲ γυναῖκά φασι · τὴν ἐπωνυμίαν οὖν ἐχαρίσατο αὐτῇ τιμῶν τὴν ἄνθρωπον , θαυμαστὸν οὖν πῶς ἐκ τῶν τοιούτων ἀφορμῶν οὐ τελέως ἐναργὴς ἦν ἡ περὶ τῶν ὄμβρων ἱστορία τοῖς τότε , καὶ ταῦτα τῶν ἱερέων φιλοπραγμονέστερον ἀναφερόντων εἰς τὰ ἱερὰ γράμματα καὶ ἀποτιθεμένων , ὅσα μάθησιν περιττὴν ἐπιφαίνει . εἰ γὰρ ἄρα , τοῦτʼ ἐχρῆν ζητεῖν ὅπερ καὶ νῦν ἔτι ζητεῖται , τί δή ποτε θέρους , χειμῶνος δὲ οὔ , καὶ ἐν τοῖς νοτιωτάτοις , ἐν δὲ τῇ Θηβαΐδι καὶ τῇ περὶ Συήνην οὐ συμπίπτουσιν ὄμβροι · τὸ δʼ ὅτι ἐξ ὄμβρων αἱ ἀναβάσεις μὴ ζητεῖν , μηδὲ τοιούτων δεῖσθαι μαρτύρων οἵους Ποσειδώνιος εἴρηκε . φησὶ γὰρ Καλλισθένη λέγειν τὴν ἐκ τῶν ὄμβρων αἰτίαν τῶν θερινῶν παρὰ Ἀριστοτέλους λαβόντα , ἐκεῖνον δὲ παρὰ Θρασυάλκου τοῦ Θασίου ( τῶν ἀρχαίων δὲ φυσικῶν εἷς οὗτος ) ἐκεῖνον δὲ παρʼ ἄλλου , τὸν δὲ παρʼ Ὁμήρου διιπετέα φάσκοντος τὸν Νεῖλον ἂψ δʼ εἰς Αἰγύπτοιο διιπετέος ποταμοῖο . ἀλλʼ ἐῶ ταῦτα πολλῶν εἰρηκότων ὧν ἀρκέσει δύο μηνῦσαι τοὺς ποιήσαντας καθʼ ἡμᾶς τὸ περὶ τοῦ Νείλου βιβλίον , Εὔδωρόν τε καὶ Ἀρίστωνα τὸν ἐκ τῶν περιπάτων · πλὴν γὰρ τῆς τάξεως τά γε ἄλλα καὶ τῇ φράσει καὶ τῇ ἐπιχειρήσει ταὐτά ἐστι κείμενα παρʼ ἀμφοτέροις . ἐγὼ γοῦν ἀπορούμενος ἀντιγράφων εἰς τὴν ἀντιβολὴν ἐκ θατέρου θάτερον ἀντέβαλον · πότερος δʼ ἦν ὁ τἀλλότρια ὑποβαλλόμενος , ἐν Ἄμμωνος εὕροι τις ἄν . Εὔδωρος δʼ ᾐτιᾶτο τὸν Ἀρίστωνα · ἡ μέντοι φράσις Ἀριστώνειος μᾶλλόν ἐστιν . οἱ μὲν οὖν ἀρχαῖοι τὸ οἰκούμενον αὐτὸ καὶ ποτιζόμενον ὑπὸ τοῦ Νείλου μόνον Αἴγυπτον ἐκάλουν ἀπὸ τῶν περὶ Συήνην τόπων ἀρξάμενοι μέχρι τῆς θαλάττης , οἱ δʼ ὕστερον μέχρι νῦν προσέλαβον ἐκ μὲν τῶν πρὸς ἕω μερῶν μεταξὺ τοῦ Ἀραβίου κόλπου καὶ τοῦ Νείλου σχεδόν τι πάντα ( οἱ δʼ Αἰθίοπες οὐ πάνυ χρῶνται τῇ Ἐρυθρᾷ θαλάττῃ ) , ἐκ δὲ τῶν ἑσπερίων τὰ μέχρι τῶν αὐάσεων καὶ ἐν τῇ παραλίᾳ τὰ ἀπὸ τοῦ Κανωβικοῦ στόματος μέχρι Καταβαθμοῦ καὶ τῆς Κυρηναίων ἐπικρατείας . οἵ τε γὰρ ἀπὸ τοῦ Πτολεμαίου βασιλεῖς ἴσχυσαν τοσοῦτον , οἵ γε καὶ τὴν Κυρηναίαν αὐτὴν κατέσχον καὶ διενείμαντο πρὸς τὴν Αἴγυπτον καὶ τὴν Κύπρον , Ῥωμαῖοί τε οἱ διαδεξάμενοι τὴν ἐκείνων ἐπαρχίαν κρίναντες τὴν Αἴγυπτον ἐν τοῖς αὐτοῖς ὅροις διεφύλαξαν . αὐάσεις δʼ οἱ Αἰγύπτιοι καλοῦσι τὰς οἰκουμένας χώρας περιεχομένας κύκλῳ μεγάλαις ἐρημίαις ὡς ἂν νήσους πελαγίας · πολὺ δὲ τοῦτʼ ἔστι κατὰ τὴν Λιβύην , τρεῖς δʼ εἰσὶν αἱ πρόσχωροι τῇ Αἰγύπτῳ καὶ ὑπʼ αὐτῇ τεταγμέναι .
Lemmas: ὁ μέν οὖν ἀρχαῖος στοχασμός ὁ πολύς , ὁ δέ ὕστερον αὐτόπτης γίγνομαι αἰσθάνομαι ὑπό ὄμβρος θερινός πληρόω ὁ Νεῖλος , ὁ Αἰθιοπία ὁ ἄνω κλύζω , καί μάλα ἐν ὁ ἔσχατος ὄρος , παύω δέ ὁ ὄμβρος παύω κατά ὀλίγος ὁ πλημμυρίς · οὗτος δέ ὑπάρχω μάλα δῆλος ὁ πλέω ὁ Ἀράβιος κόλπος μέχρι ὁ κινναμωμοφόρος καί ὁ ἐκπέμπω ἐπί ὁ ὁ ἐλέφας θήρα , καί εἰ τις ἄλλος χρεία παροξύνω ἐκεῖσε ἀνήρ προχειρίζω ὁ ὁ Αἴγυπτος βασιλεύς ὁ Πτολεμαικός . οὗτος γάρ φροντίζω ὁ τοιοῦτος , διαφερόντως δέ ὁ Φιλάδελφος ἐπικαλέω , φιλιστορέω καί διά ὁ ἀσθένεια ὁ σῶμα διαγωγή ἀεί τις καί τέρψις ζητέω καινός . ὁ πάλαι δέ βασιλεύς οὐ πάνυ φροντίζω ὁ τοιοῦτος · καίπερ οἰκεῖος σοφία γίγνομαι καί αὐτός καί ὁ ἱερεύς , μετά ὅς εἰμί αὐτός ὁ πολύς βίος · ὥστε καί θαυμάζω ἄξιος καί διά οὗτος καί διότι Σέσωστρις ὁ Αἰθιοπία ἐπέρχομαι ἅπας μέχρι ὁ κινναμωμοφόρος , καί ὑπόμνημα ὁ στρατεία αὐτός καί νῦν ἔτι δείκνυμι στήλη καί ἐπιγραφή . Καμβύσης τε ὁ Αἴγυπτος κατέχω προέρχομαι καί μέχρι ὁ Μερόη μετά ὁ Αἰγύπτιος · καί δή καί ὄνομα ὁ τε νῆσος καί ὁ πόλις οὗτος παρά ἐκεῖνος τίθημι φημί , ἐκεῖ ὁ ἀδελφή ἀποθνῄσκω αὐτός Μερόη · ὁ δέ γυνή φημί · ὁ ἐπωνυμία οὖν χαρίζω αὐτός τιμάω ὁ ἄνθρωπος , θαυμαστός οὖν πῶς ἐκ ὁ τοιοῦτος ἀφορμή οὐ τέλειος ἐναργής εἰμί ὁ περί ὁ ὄμβρος ἱστορία ὁ τότε , καί οὗτος ὁ ἱερεύς φιλοπραγ́μων ἀναφέρω εἰς ὁ ἱερός γράμμα καί ἀποτίθημι , ὅσος μάθησις περισσός ἐπιφαίνω . εἰ γάρ ἄρα , οὗτος χρή ζητέω ὅς καί νῦν ἔτι ζητέω , τίς δή ποτέ θέρος , χειμών δέ οὐ , καί ἐν ὁ νότιος , ἐν δέ ὁ Θηβαίς καί ὁ περί Συήνη οὐ συμπίπτω ὄμβρος · ὁ δέ ὅτι ἐκ ὄμβρος ὁ ἀνάβασις μή ζητέω , μηδέ τοιοῦτος δέω μάρτυς οἷος Ποσειδώνιος λέγω . φημί γάρ Καλλισθένης λέγω ὁ ἐκ ὁ ὄμβρος αἰτία ὁ θερινός παρά Ἀριστοτέλης λαμβάνω , ἐκεῖνος δέ παρά Θρασυάλκης ὁ Θάσιος ( ὁ ἀρχαῖος δέ φυσικός εἷς οὗτος ) ἐκεῖνος δέ παρά ἄλλος , ὁ δέ παρά Ὅμηρος Διιπετής φάσκω ὁ Νεῖλος ἄψ δέ εἰς Αἴγυπτος διϊπετής ποταμός . ἀλλά ἐάω οὗτος πολύς λέγω ὅς ἀρκέω δύο μηνύω ὁ ποιέω κατά ἐγώ ὁ περί ὁ Νεῖλος βιβλίον , Εὔδωρος τε καί Ἀρίστων ὁ ἐκ ὁ περίπατος · πλήν γάρ ὁ τάξις ὁ γε ἄλλος καί ὁ φράσις καί ὁ ἐπιχείρησις αὐτός εἰμί κεῖμαι παρά ἀμφότερος . ἐγώ γοῦν ἀπορέω ἀντιγράφω εἰς ὁ ἀντιβολή ἐκ ἕτερος ἕτερος ἀντιβάλλω · πότερος δέ εἰμί ὁ ἀλλότριος ὑποβάλλω , ἐν Ἄμμων εὑρίσκω τις ἄν . Εὔδωρος δέ αἰτιάομαι ὁ Ἀρίστων · ὁ μέντοι φράσις Ἀριστώνειος μάλα εἰμί . ὁ μέν οὖν ἀρχαῖος ὁ οἰκέω αὐτός καί ποτίζω ὑπό ὁ Νεῖλος μόνος Αἴγυπτος καλέω ἀπό ὁ περί Συήνη τόπος ἄρχω μέχρι ὁ θάλασσα , ὁ δέ ὕστερον μέχρι νῦν προσλαμβάνω ἐκ μέν ὁ πρός ἠώς μέρος μεταξύ ὁ Ἀράβιος κόλπος καί ὁ Νεῖλος σχεδόν τις πᾶς ( ὁ δέ Αἰθίοψ οὐ πάνυ χράω ὁ Ἐρυθρός θάλασσα ) , ἐκ δέ ὁ ἑσπέριος ὁ μέχρι ὁ αὐάσις καί ἐν ὁ παράλιος ὁ ἀπό ὁ Κανωβικός στόμα μέχρι Καταβαθμός καί ὁ Κυρηναῖος ἐπικράτεια . ὁ τε γάρ ἀπό ὁ Πτολεμαῖος βασιλεύς ἰσχύω τοσοῦτος , ὁ γε καί ὁ Κυρηναῖος αὐτός κατέχω καί διανέμω πρός ὁ Αἴγυπτος καί ὁ Κύπρος , Ῥωμαῖος τε ὁ διαδέχομαι ὁ ἐκεῖνος ἐπαρχία κρίνω ὁ Αἴγυπτος ἐν ὁ αὐτός ὅρος διαφυλάσσω . αὔασις δέ ὁ Αἰγύπτιος καλέω ὁ οἰκέω χώρα περιέχω κύκλος μέγας ἐρημία ὡς ἄν νῆσος πελάγιος · πολύς δέ οὗτος εἰμί κατά ὁ Λιβύη , τρεῖς δέ εἰμί ὁ πρόσχωρος ὁ Αἴγυπτος καί ὑπό αὐτός τάσσω .