strabo.geographica 17.1.11
πτολεμαῖος γὰρ ὁ Λάγου διεδέξατο Ἀλέξανδρον , ἐκεῖνον δὲ Φιλάδελφος , τοῦτον δὲ ὁ Εὐεργέτης , εἶθʼ ὁ Φιλοπάτωρ ὁ τῆς Ἀγαθοκλείας , εἶθʼ ὁ Ἐπιφανής , εἶθʼ ὁ Φιλομήτωρ , παῖς παρὰ πατρὸς ἀεὶ διαδεχόμενος · τοῦτον δʼ ἀδελφὸς διεδέξατο ὁ δεύτερος Εὐεργέτης ὃν καὶ Φύσκωνα προσαγορεύουσι , τοῦτον δʼ ὁ Λάθουρος ἐπικληθεὶς Πτολεμαῖος , τοῦτον δʼ ὁ Αὐλητὴς ὁ καθʼ ἡμᾶς , ὅσπερ ἦν τῆς Κλεοπάτρας πατήρ . ἅπαντες μὲν οὖν οἱ μετὰ τὸν τρίτον Πτολεμαῖον ὑπὸ τρυφῆς διεφθαρμένοι χεῖρον ἐπολιτεύσαντο , χείριστα δʼ ὁ τέταρτος καὶ ἕβδομος καὶ ὁ ὕστατος ὁ Αὐλητής , ὃς χωρὶς τῆς ἄλλης ἀσελγείας χοραυλεῖν ἤσκησε , καὶ ἐπʼ αὐτῷ γε ἐσεμνύνετο τοσοῦτον ὥστʼ οὐκ ὤκνει συντελεῖν ἀγῶνας ἐν τοῖς βασιλείοις , εἰς οὓς παρῄει διαμιλλησόμενος τοῖς ἀνταγωνισταῖς . τοῦτον μὲν οὖν οἱ Ἀλεξανδρεῖς ἐξέβαλον , τριῶν δʼ αὐτῷ θυγατέρων οὐσῶν , ὧν μία γνησία ἡ πρεσβυτάτη , ταύτην ἀνέδειξαν βασίλισσαν · οἱ υἱοὶ δʼ αὐτοῦ δύο νήπιοι τῆς τότε χρείας ἐξέπιπτον τελέως . τῇ δὲ κατασταθείσῃ μετεπέμψαντο ἄνδρα ἐκ τῆς Συρίας κυβιοσάκτην τινά , προσποιησάμενον τοῦ γένους εἶναι τῶν Συριακῶν βασιλέων · τοῦτον μὲν οὖν ὀλίγων ἡμερῶν ἀπεστραγγάλισεν ἡ βασίλισσα οὐ φέρουσα τὸ βάναυσον καὶ τὸ ἀνελεύθερον . ἧκε δʼ ἀντʼ ἐκείνου προσποιησάμενος καὶ αὐτὸς εἶναι Μιθριδάτου υἱὸς τοῦ Εὐπάτορος Ἀρχέλαος , ὃς ἦν μὲν Ἀρχελάου υἱὸς τοῦ πρὸς Σύλλαν διαπολεμήσαντος καὶ μετὰ ταῦτα τιμηθέντος ὑπὸ Ῥωμαίων , πάππος δὲ τοῦ βασιλεύσαντος Καππαδόκων ὑστάτου καθʼ ἡμᾶς , ἱερεὺς δὲ τῶν ἐν Πόντῳ Κομάνων . Γαβινίῳ δὲ τότε συνδιέτριψεν ὡς συστρατεύσων ἐπὶ Παρθυαίους , λαθὼν δὲ τοῦτον κομίζεται διά τινων εἰς τὴν βασίλισσαν καὶ ἀναδείκνυται βασιλεύς . ἐν τούτῳ τὸν Αὐλητὴν ἀφικόμενον εἰς Ῥώμην δεξάμενος Πομπήιος Μάγνος συνίστησι τῇ συγκλήτῳ καὶ διαπράττεται κάθοδον μὲν τούτῳ , τῶν δὲ πρέσβεων τῶν πλείστων , ἑκατὸν ὄντων , ὄλεθρον τῶν καταπρεσβευσάντων αὐτοῦ · τούτων δʼ ἦν καὶ Δίων ὁ Ἀκαδημαϊκὸς ἀρχιπρεσβευτὴς γεγονώς . καταχθεὶς οὖν ὑπὸ Γαβινίου Πτολεμαῖος τόν τε Ἀρχέλαον ἀναιρεῖ καὶ τὴν θυγατέρα , χρόνον δʼ οὐ πολὺν τῇ βασιλείᾳ προσθεὶς τελευτᾷ νόσῳ , καταλιπὼν δύο μὲν υἱεῖς δύο δὲ θυγατέρας , πρεσβυτάτην δὲ Κλεοπάτραν . οἱ μὲν οὖν Ἀλεξανδρεῖς ἀπέδειξαν βασιλέας τόν τε πρεσβύτερον τῶν παίδων καὶ τὴν Κλεοπάτραν , οἱ δὲ συνόντες τῷ παιδὶ καταστασιάσαντες ἐξέβαλον τὴν Κλεοπάτραν , καὶ ἀπῆρε μετὰ τῆς ἀδελφῆς εἰς τὴν Συρίαν . ἐν τούτῳ Πομπήιος Μάγνος ἧκε φεύγων ἐκ Παλαιφαρσάλου πρὸς τὸ Πηλούσιον καὶ τὸ Κάσιον ὄρος · τοῦτον μὲν οὖν δολοφονοῦσιν οἱ μετὰ τοῦ βασιλέως · ἐπελθὼν δὲ Καῖσαρ τόν τε μειρακίσκον διαφθείρει καὶ καθίστησι τῆς Αἰγύπτου βασίλισσαν τὴν Κλεοπάτραν μεταπεμψάμενος ἐκ τῆς φυγῆς · συμβασιλεύειν δʼ ἀπέδειξε τὸν λοιπὸν ἀδελφὸν αὐτῇ νέον παντελῶς ὄντα . μετὰ δὲ τὴν Καίσαρος τελευτὴν καὶ τὰ ἐν Φιλίπποις διαβὰς Ἀντώνιος εἰς τὴν Ἀσίαν ἐξετίμησεν ἐπὶ πλέον τὴν Κλεοπάτραν ὥστε καὶ γυναῖκα ἔκρινε καὶ ἐτεκνοποιήσατο ἐξ αὐτῆς , τόν τε Ἀκτιακὸν πόλεμον συνήρατο ἐκείνῃ καὶ συνέφυγε · καὶ μετὰ ταῦτα ἐπακολουθήσας ὁ Σεβαστὸς Καῖσαρ ἀμφοτέρους κατέλυσε καὶ τὴν Αἴγυπτον ἔπαυσε παροινουμένην .
Lemmas: πτολεμαῖος γάρ ὁ Λάγος διαδέχομαι Ἀλέξανδρος , ἐκεῖνος δέ Φιλάδελφος , οὗτος δέ ὁ Εὐεργέτης , εἶτα ὁ Φιλοπάτωρ ὁ ὁ Ἀγαθόκλεια , εἶτα ὁ Ἐπιφανής , εἶτα ὁ Φιλομήτωρ , παῖς παρά πατήρ ἀεί διαδέχομαι · οὗτος δέ ἀδελφός διαδέχομαι ὁ δεύτερος Εὐεργέτης ὅς καί Φύσκων προσαγορεύω , οὗτος δέ ὁ Λάθουρος ἐπικαλέω Πτολεμαῖος , οὗτος δέ ὁ Αὐλητής ὁ κατά ἐγώ , ὅς εἰμί ὁ Κλεοπάτρη πατήρ . ἅπας μέν οὖν ὁ μετά ὁ τρίτος Πτολεμαῖος ὑπό τρυφή διαφθείρω κακός πολιτεύω , κακός δέ ὁ τέταρτος καί ἕβδομος καί ὁ ὕστερος ὁ Αὐλητής , ὅς χωρίς ὁ ἄλλος ἀσέλγεια χοραυλέω ἀσκέω , καί ἐπί αὐτός γε σεμνύνω τοσοῦτος ὥστε οὐ ὀκνέω συντελέω ἀγών ἐν ὁ βασίλειον , εἰς ὅς παρέρχομαι διαμιλλάομαι ὁ ἀνταγωνιστής . οὗτος μέν οὖν ὁ Ἀλεξανδρεύς ἐκβάλλω , τρεῖς δέ αὐτός θυγάτηρ εἰμί , ὅς εἷς γνήσιος ὁ πρέσβυς , οὗτος ἀναδείκνυμι βασίλισσα · ὁ υἱός δέ αὐτός δύο νήπιος ὁ τότε χρεία ἐκπίπτω τέλειος . ὁ δέ καθίστημι μεταπέμπω ἀνήρ ἐκ ὁ Συρία κυβιοσάκτης τις , προσποιέω ὁ γένος εἰμί ὁ Συριακός βασιλεύς · οὗτος μέν οὖν ὀλίγος ἡμέρα ἀποστραγγαλίζω ὁ βασίλισσα οὐ φέρω ὁ βάναυσος καί ὁ ἀνελεύθερος . ἵημι δέ ἀντί ἐκεῖνος προσποιέω καί αὐτός εἰμί Μιθριδάτης υἱός ὁ Εὐπάτωρ Ἀρχέλαος , ὅς εἰμί μέν Ἀρχέλαος υἱός ὁ πρός Σύλλας διαπολεμέω καί μετά οὗτος τιμάω ὑπό Ῥωμαῖος , πάππος δέ ὁ βασιλεύω Καππάδοξ ὕστατος κατά ἐγώ , ἱερεύς δέ ὁ ἐν Πόντος Κομάς . Γαβίνιος δέ τότε συνδιατρίβω ὡς συστρατεύω ἐπί Παρθυαῖος , λανθάνω δέ οὗτος κομίζω διά τις εἰς ὁ βασίλισσα καί ἀναδείκνυμι βασιλεύς . ἐν οὗτος ὁ Αὐλητής ἀφικνέομαι εἰς Ῥώμη δέχομαι Πομπήϊος Μάγνος συνίστημι ὁ σύγκλητος καί διαπράσσω κάθοδος μέν οὗτος , ὁ δέ πρέσβυς ὁ πολύς , ἑκατόν εἰμί , ὄλεθρος ὁ καταπρεσβεύω αὐτός · οὗτος δέ εἰμί καί Δίων ὁ Ἀκαδημαικός ἀρχιπρεσβευτής γίγνομαι . κατάγω οὖν ὑπό Γαβίνιος Πτολεμαῖος ὁ τε Ἀρχέλαος ἀναιρέω καί ὁ θυγάτηρ , χρόνος δέ οὐ πολύς ὁ βασιλεία προστίθημι τελευτάω νόσος , καταλείπω δύο μέν υἱός δύο δέ θυγάτηρ , πρέσβυς δέ Κλεοπάτρη . ὁ μέν οὖν Ἀλεξανδρεύς ἀποδείκνυμι βασιλεύς ὁ τε πρέσβυς ὁ παῖς καί ὁ Κλεοπάτρη , ὁ δέ σύνειμι ὁ παῖς καταστασιάζω ἐκβάλλω ὁ Κλεοπάτρη , καί ἀπαίρω μετά ὁ ἀδελφή εἰς ὁ Συρία . ἐν οὗτος Πομπήϊος Μάγνος ἵημι φεύγω ἐκ Παλαιφάρσαλος πρός ὁ Πηλούσιον καί ὁ Κάσιος ὄρος · οὗτος μέν οὖν δολοφονέω ὁ μετά ὁ βασιλεύς · ἐπέρχομαι δέ Καῖσαρ ὁ τε μειρακίσκος διαφθείρω καί καθίστημι ὁ Αἴγυπτος βασίλισσα ὁ Κλεοπάτρη μεταπέμπω ἐκ ὁ φυγή · συμβασιλεύω δέ ἀποδείκνυμι ὁ λοιπός ἀδελφός αὐτός νέος παντελής εἰμί . μετά δέ ὁ Καῖσαρ τελευτή καί ὁ ἐν Φίλιππος διαβαίνω Ἀντώνιος εἰς ὁ Ἀσία ἐκτιμάω ἐπί πολύς ὁ Κλεοπάτρη ὥστε καί γυνή κρίνω καί τεκνοποιέω ἐκ αὐτός , ὁ τε Ἀκτιακός πόλεμος συναίρω ἐκεῖνος καί συμφεύγω · καί μετά οὗτος ἐπακολουθέω ὁ Σεβαστός Καῖσαρ ἀμφότερος καταλύω καί ὁ Αἴγυπτος παύω παροινέω .