strabo.geographica 1.2.20
τὸ δʼ ὅλον οὐκ εὖ τὸ τὴν Ὁμήρου ποίησιν εἰς ἓν συνάγειν τῇ τῶν ἄλλων ποιητῶν εἴς τε τἆλλα καὶ εἰς αὐτὰ τὰ νῦν προκείμενα τὰ τῆς γεωγραφίας καὶ μηδὲν αὐτῷ πρεσβεῖον ἀπονέμειν . καὶ γὰρ εἰ μηδὲν ἄλλο , τόν γε Τριπτόλεμον τὸν Σοφοκλέους ἢ τὸν ἐν ταῖς Βάκχαις ταῖς Εὐριπίδου πρόλογον ἐπελθόντα καὶ παραβαλόντα τὴν Ὁμήρου περὶ τὰ τοιαῦτα ἐπιμέλειαν , ῥᾷον ἦν αἰσθέσθαι τὴν ὑπερβολὴν ἢ τὴν διαφοράν · ὅπου γὰρ χρεία τάξεως ὧν μέμνηται τόπων , φυλάττει τὴν τάξιν ὁμοίως μὲν τῶν Ἑλληνικῶν , ὁμοίως δὲ τῶν ἄπωθεν · Ὄσσαν ἐπʼ Οὐλύμπῳ μέμασαν θέμεν , αὐτὰρ ἐπʼ Ὄσσῃ Πήλιον εἰνοσίφυλλον . Ἥρη δʼ ἀίξασα λίπεν ῥίον Οὐλύμποιο , Πιερίην δʼ ἐπιβᾶσα καὶ Ἠμαθίην ἐρατεινὴν σεύατʼ ἐφʼ ἱπποπόλων Θρῃκῶν ὄρεα νιφόεντα · ἐξ Ἀθόω δʼ ἐπὶ πόντον . καὶ ἐν τῷ καταλόγῳ τὰς μὲν πόλεις οὐκ ἐφεξῆς λέγει · οὐ γὰρ ἀναγκαῖον · τὰ δὲ ἔθνη ἐφεξῆς . ὁμοίως δὲ καὶ περὶ τῶν ἄπωθεν · Κύπρον Φοινίκην τε καὶ Αἰγυπτίους ἐπαληθεὶς Αἰθίοπάς θʼ ἱκόμην καὶ Σιδονίους καὶ Ἐρεμβοὺς καὶ Λιβύην . ὅπερ καὶ Ἵππαρχος ἐπισημαίνεται . οἱ δʼ ἐφʼ ὧν τάξεως χρεία , ὁ μὲν τὸν Διόνυσον ἐπιόντα τὰ ἔθνη φράζων , ὁ δὲ τὸν Τριπτόλεμον τὴν κατασπειρομένην γῆν , τὰ μὲν πολὺ διεστῶτα συνάπτουσιν ἐγγύς , τὰ δὲ συνεχῆ διασπῶσι · λιπὼν δὲ Λυδῶν τὰς πολυχρύσους γύας Φρυγῶν τε Περσῶν θʼ ἡλιοβλήτους πλάκας Βάκτριά τε τείχη , τήν τε δύσχειμον χθόνα Μήδων ἐπελθὼν Ἀραβίαν τʼ εὐδαίμονα . τοιαῦτα δὲ καὶ ὁ Τριπτόλεμος ποιεῖ . κἀν τοῖς κλίμασι δὲ κἀν τοῖς ἀνέμοις διαφαίνει τὸ πολυμαθὲς τὸ περὶ τὴν γεωγραφίαν Ὅμηρος , ἐν ταῖς τοποθεσίαις λέγων ἅμα καὶ ταῦτα πολλαχοῦ · αὐτὴ δὲ χθαμαλὴ πανυπερτάτη εἰν ἁλὶ κεῖται πρὸς ζόφον · αἱ δέ τʼ ἄνευθε πρὸς ἠῶ τʼ ἠέλιόν τε . δύω δέ τέ οἱ θύραι εἰσίν , αἱ μὲν πρὸς βορέαν , αἱ δʼ αὖ πρὸς νότον . εἴτʼ ἐπὶ δεξίʼ ἴωσι πρὸς ἠῶ τʼ ἠέλιόν τε , εἴτʼ ἐπʼ ἀριστερά τοί γε ποτὶ ζόφον . καὶ μὴν τὴν ἄγνοιάν γε τῶν τοιούτων τελείαν ἡγεῖται σύγχυσιν τῶν ἁπάντων · ὦ φίλοι , οὐ γάρ τʼ ἴδμεν , ὅπῃ ζόφος οὐδʼ ὅπῃ ἠώς , οὐδʼ ὅπῃ ἠέλιος . κἀνταῦθα δʼ εἰπόντος εὖ τοῦ ποιητοῦ βορέης καὶ ζέφυρος , τώ τε Θρῄκηθεν ἄητον , οὐκ εὖ δεξάμενος ὁ αὐτὸς συκοφαντεῖ ὡς καθόλου λέγοντος , ὅτι ὁ ζέφυρος ἐκ Θρᾴκης πνεῖ , ἐκείνου λέγοντος οὐ καθόλου , ἀλλʼ ὅταν κατὰ τὴν Θρᾳκίαν θάλατταν συμπέσωσι περὶ τὸν Μέλανα κόλπον αὐτοῦ τοῦ Αἰγαίου μέρος οὖσαν . ἐπιστροφὴν γὰρ λαμβάνει πρὸς νότον ἀκρωτηριάζουσα ἡ Θρᾴκη καθʼ ἃ συνάπτει τῇ Μακεδονίᾳ , καὶ προπίπτουσα εἰς τὸ πέλαγος τοὺς ζεφύρους ἐντεῦθεν πνέοντας ἀποφαίνει τοῖς ἐν Θάσῳ καὶ Λήμνῳ καὶ Ἴμβρῳ καὶ Σαμοθρᾴκῃ καὶ τῇ περὶ αὐτὰς θαλάττῃ , καθάπερ καὶ τῇ Ἀττικῇ ἀπὸ τῶν Σκειρωνίδων πετρῶν , ἀφʼ ὧν καὶ Σκείρωνες καλοῦνται οἱ ζέφυροι , καὶ μάλιστα οἱ ἀργέσται . οὐκ ἐνόησε δὲ τοῦτο Ἐρατοσθένης , ὑπενόησε δʼ ὅμως . αὐτὸς γοῦν ἐξηγεῖται τὴν ἐπιστροφὴν ἣν λέγω τῆς χώρας · ὡς καθόλου οὖν δέχεται , εἶτʼ ἀπειρίαν αἰτιᾶται τοῦ ποιητοῦ , ὡς τοῦ ζεφύρου μὲν ἀπὸ τῆς ἑσπέρας πνέοντος καὶ τῆς Ἰβηρίας , τῆς δὲ Θρᾴκης ἐκεῖσε μὴ διατεινούσης . πότερον οὖν τὸν ζέφυρον ἀγνοεῖ ἀπὸ ἑσπέρας πνέοντα ; ἀλλʼ ὅταν οὕτω φῇ , φυλάττει τὴν οἰκείαν αὐτοῦ τάξιν σὺν δʼ εὖρός τε νότος τε πέσον ζέφυρός τε δυσαὴς καὶ βορέης · ἢ τὴν Θρᾴκην οὐκ οἶδε μὴ προπίπτουσαν πέραν τῶν Παιονικῶν καὶ Θετταλικῶν ὀρῶν ; ἀλλὰ καὶ ταύτην τὴν ἐφεξῆς κατὰ τοὺς Θρᾷκας εἰδὼς καὶ κατονομάζων τήν τε παραλίαν καὶ τὴν μεσόγαιαν Μάγνητας μέν τινας καὶ Μαλιεῖς καὶ τοὺς ἐφεξῆς Ἕλληνας καταλέγει μέχρι Θεσπρωτῶν , ὁμοίως δὲ καὶ τοῖς Παίοσι τοὺς ὁμόρους Δόλοπας καὶ Σελλοὺς περὶ Δωδώνην μέχρις Ἀχελώου · Θρᾳκῶν δʼ οὐ μέμνηται περαιτέρω . εὐεπιφόρως δὲ ἔχει πρὸς τὴν ἐγγυτάτην καὶ γνωριμωτάτην ἑαυτῷ θάλατταν , ὡς καὶ ὅταν φῇ κινήθη δʼ ἀγορὴ ὡς κύματα μακρὰ θαλάσσης πόντου Ἰκαρίοιο .
Lemmas: ὁ δέ ὅλος οὐ εὖ ὁ ὁ Ὅμηρος ποίησις εἰς εἷς συνάγω ὁ ὁ ἄλλος ποιητής εἰς τε ἄλλος καί εἰς αὐτός ὁ νῦν πρόκειμαι ὁ ὁ γεωγραφία καί μηδείς αὐτός πρεσβεῖον ἀπονέμω . καί γάρ εἰ μηδείς ἄλλος , ὁ γε Τριπτόλεμος ὁ Σοφοκλῆς ἤ ὁ ἐν ὁ Βάκχη ὁ Εὐριπίδης πρόλογος ἐπέρχομαι καί παραβάλλω ὁ Ὅμηρος περί ὁ τοιοῦτος ἐπιμέλεια , ῥᾴδιος εἰμί αἰσθάνομαι ὁ ὑπερβολή ἤ ὁ διαφορά · ὅπου γάρ χρεία τάξις ὅς μιμνῄσκω τόπος , φυλάσσω ὁ τάξις ὅμοιος μέν ὁ Ἑλληνικός , ὅμοιος δέ ὁ ἄπωθεν · Ὄσσα ἐπί Ὄλυμπος μέμαα τίθημι , ἀτάρ ἐπί Ὄσσα Πήλιον εἰνοσίφυλλος . Ἥρα δέ ἀΐσσω λείπω ῥίον Ὄλυμπος , Πιερία δέ ἐπιβαίνω καί Ἠμαθίη ἐρατεινός σεύω ἐπί ἱπποπόλος Θρᾷξ ὄρος νιφόεις · ἐκ Ἄθως δέ ἐπί πόντος . καί ἐν ὁ κατάλογος ὁ μέν πόλις οὐ ἐφεξῆς λέγω · οὐ γάρ ἀναγκαῖος · ὁ δέ ἔθνος ἐφεξῆς . ὅμοιος δέ καί περί ὁ ἄπωθεν · Κύπρος Φοινίκη τε καί Αἰγύπτιος ἐπαλάομαι Αἰθίοψ τε ἱκνέομαι καί Σιδόνιος καί Ἐρεμβοί καί Λιβύη . ὅς καί Ἵππαρχος ἐπισημαίνω . ὁ δέ ἐπί ὅς τάξις χρεία , ὁ μέν ὁ Διόνυσος ἐπέρχομαι ὁ ἔθνος φράζω , ὁ δέ ὁ Τριπτόλεμος ὁ κατασπείρω γῆ , ὁ μέν πολύς διΐστημι συνάπτω ἐγγύς , ὁ δέ συνεχής διασπάω · λείπω δέ Λυδός ὁ πολύχρυσος γύης Φρύξ τε Πέρσης τε ἡλιόβλητος πλάξ Βάκτριος τε τεῖχος , ὁ τε δυσχείμων χθών Μῆδος ἐπέρχομαι Ἀραβία τε εὐδαίμων . τοιοῦτος δέ καί ὁ Τριπτόλεμος ποιέω . ἐν ὁ κλίμα δέ ἐν ὁ ἄνεμος διαφαίνω ὁ πολυμαθής ὁ περί ὁ γεωγραφία Ὅμηρος , ἐν ὁ τοποθεσία λέγω ἅμα καί οὗτος πολλαχοῦ · αὐτός δέ χθαμαλός πανυπέρτατος ἐν ἅλς κεῖμαι πρός ζόφος · ὁ δέ τε ἄνευθε πρός ἠώς τε ἥλιος τε . δύο δέ τε ἕ θύρα εἰμί , ὁ μέν πρός βορέας , ὁ δέ αὖ πρός νότος . εἴτε ἐπί δεξιός ἔρχομαι πρός ἠώς τε ἥλιος τε , εἴτε ἐπί ἀριστερός ὁ γε πρός ζόφος . καί μήν ὁ ἄγνοια γε ὁ τοιοῦτος τέλειος ἡγέομαι σύγχυσις ὁ ἅπας · ὦ φίλος , οὐ γάρ τε οἶδα , ὅπῃ ζόφος οὐδέ ὅπῃ ἠώς , οὐδέ ὅπῃ ἥλιος . ἐνταῦθα δέ λέγω εὖ ὁ ποιητής βορέας καί ζέφυρος , ὁ τε Θρῄκηθεν ἄημι , οὐ εὖ δέχομαι ὁ αὐτός συκοφαντέω ὡς καθόλου λέγω , ὅτι ὁ ζέφυρος ἐκ Θρᾴκη πνέω , ἐκεῖνος λέγω οὐ καθόλου , ἀλλά ὅταν κατά ὁ Θρᾴκιος θάλασσα συμπίπτω περί ὁ Μέλας κόλπος αὐτός ὁ Αἰγαῖος μέρος εἰμί . ἐπιστροφή γάρ λαμβάνω πρός νότος ἀκρωτηριάζω ὁ Θρᾳκία κατά ὅς συνάπτω ὁ Μακεδονία , καί προπίπτω εἰς ὁ πέλαγος ὁ Ζέφυρος ἐντεῦθεν πνέω ἀποφαίνω ὁ ἐν Θάσος καί Λῆμνος καί Ἴμβρος καί Σαμοθρᾴκη καί ὁ περί αὐτός θάλασσα , καθά καί ὁ Ἀττικός ἀπό ὁ Σκειρωνίς πέτρα , ἀπό ὅς καί Σκείρων καλέω ὁ Ζέφυρος , καί μάλα ὁ ἀργεστής . οὐ νοέω δέ οὗτος Ἐρατοσθένης , ὑπονοέω δέ ὅμως . αὐτός γοῦν ἐξηγέομαι ὁ ἐπιστροφή ὅς λέγω ὁ χώρα · ὡς καθόλου οὖν δέχομαι , εἶτα ἀπειρία αἰτιάομαι ὁ ποιητής , ὡς ὁ ζέφυρος μέν ἀπό ὁ ἑσπέρα πνέω καί ὁ Ἰβηρία , ὁ δέ Θρᾴκη ἐκεῖσε μή διατείνω . πότερος οὖν ὁ ζέφυρος ἀγνοέω ἀπό ἑσπέρα πνέω ; ἀλλά ὅταν οὕτως φημί , φυλάσσω ὁ οἰκεῖος αὐτός τάξις σύν δέ εὖρος τε νότος τε πίπτω ζέφυρος τε δυσαής καί βορέας · ἤ ὁ Θρᾴκη οὐ οἶδα μή προπίπτω πέραν ὁ Παιονικός καί Θεσσαλικός ὄρος ; ἀλλά καί οὗτος ὁ ἐφεξῆς κατά ὁ Θρᾷξ οἶδα καί κατονομάζω ὁ τε παράλιος καί ὁ μεσόγαιος Μάγνης μέν τις καί Μαλιεύς καί ὁ ἐφεξῆς Ἕλλην καταλέγω μέχρι Θεσπρωτοί , ὅμοιος δέ καί ὁ Παίων ὁ ὅμορος Δόλοψ καί Σελλοί περί Δωδώνη μέχρι Ἀχελῷος · Θρᾴκιος δέ οὐ μιμνῄσκω πέρα . εὐεπίφορος δέ ἔχω πρός ὁ ἐγγύτατος καί γνώριμος ἑαυτοῦ θάλασσα , ὡς καί ὅταν φημί κινέω δέ ἀγορά ὡς κῦμα μακρός θάλασσα πόντος Ἰκάριος .