strabo.geographica 4.4.2
τὸ δὲ σύμπαν φῦλον , ὃ νῦν Γαλλικόν τε καὶ Γαλατικὸν καλοῦσιν , ἀρειμάνιόν ἐστι καὶ θυμικόν τε καὶ ταχὺ πρὸς μάχην , ἄλλως δὲ ἁπλοῦν καὶ οὐ κακόηθες . διὰ δὲ τοῦτο ἐρεθισθέντες μὲν ἀθρόοι συνίασι πρὸς τοὺς ἀγῶνας καὶ φανερῶς καὶ οὐ μετὰ περισκέψεως , ὥστε καὶ εὐμεταχείριστοι γίνονται τοῖς καταστρατηγεῖν ἐθέλουσι · καὶ γὰρ ὅτε βούλεται καὶ ὅπου καὶ ἀφʼ ἧς ἔτυχε προφάσεως παροξύνας τις αὐτοὺς ἑτοίμους ἔσχε πρὸς τὸν κίνδυνον , πλὴν βίας καὶ τόλμης οὐδὲν ἔχοντας τὸ συναγωνιζόμενον . παραπεισθέντες δὲ εὐμαρῶς ἐνδιδόασι πρὸς τὸ χρήσιμον , ὥστε καὶ παιδείας ἅπτεσθαι καὶ λόγων . τῆς δὲ βίας τὸ μὲν ἐκ τῶν σωμάτων ἐστὶ μεγάλων ὄντων , τὸ δʼ ἐκ τοῦ πλήθους · συνίασι δὲ κατὰ πλῆθος ῥᾳδίως διὰ τὸ ἁπλοῦν καὶ αὐθέκαστον , συναγανακτούντων τοῖς ἀδικεῖσθαι δοκοῦσιν ἀεὶ τῶν πλησίον . νυνὶ μὲν οὖν ἐν εἰρήνῃ πάντες εἰσὶ δεδουλωμένοι καὶ ζῶντες κατὰ τὰ προστάγματα τῶν ἑλόντων αὐτοὺς Ῥωμαίων , ἀλλʼ ἐκ τῶν παλαιῶν χρόνων τοῦτο λαμβάνομεν περὶ αὐτῶν καὶ τῶν μέχρι νῦν συμμενόντων παρὰ τοῖς Γερμανοῖς νομίμων . καὶ γὰρ τῇ φύσει καὶ τοῖς πολιτεύμασιν ἐμφερεῖς εἰσι καὶ συγγενεῖς ἀλλήλοις οὗτοι , ὅμορόν τε οἰκοῦσι χώραν διοριζομένην τῷ Ῥήνῳ ποταμῷ καὶ παραπλήσια ἔχουσαν τὰ πλεῖστα . ἀρκτικωτέρα δʼ ἐστὶν ἡ Γερμανία , κρινομένων τῶν τε νοτίων μερῶν πρὸς τὰ νότια καὶ τῶν ἀρκτικῶν πρὸς τὰ ἀρκτικά . διὰ τοῦτο δὲ καὶ τὰς μεταναστάσεις αὐτῶν ῥαδίως ὑπάρχειν συμβαίνει , φερομένων ἀγεληδὸν καὶ πανστρατιᾷ , μᾶλλον δὲ καὶ πανοικίων ἐξαιρόντων , ὅταν ὑπʼ ἄλλων ἐκβάλλωνται κρειττόνων . οἵ τε Ῥωμαῖοι πολὺ ῥᾷον τούτους ἐχειρώσαντο ἢ τοὺς Ἴβηρας · καὶ γὰρ ἤρξαντο πρότερον καὶ ἐπαύσαντο ὕστερον ἐκείνοις πολεμοῦντες , τούτους δʼ ἐν τῷ μεταξὺ χρόνῳ πάντας κατέλυσαν , τοὺς ἀνὰ μέσον Ῥήνου καὶ τῶν Πυρηναίων ὀρῶν σύμπαντας . ἀθρόοι γὰρ καὶ κατὰ πλῆθος ἐμπίπτοντες ἀθρόοι κατελύοντο , οἱ δʼ ἐταμίευον καὶ κατεκερμάτιζον τοὺς ἀγῶνας , ἄλλοτε ἄλλοι καὶ κατʼ ἄλλα μέρη λῃστρικῶς πολεμοῦντες . εἰσὶ μὲν οὖν μαχηταὶ πάντες τῇ φύσει , κρείττους δʼ ἱππόται ἢ πεζοί , καὶ ἔστι Ῥωμαίοις τῆς ἱππείας ἀρίστη παρὰ τούτων . ἀεὶ δὲ οἱ προσβορρότεροι καὶ παρωκεανῖται μαχιμώτεροι .
Lemmas: ὁ δέ σύμπας φῦλον , ὅς νῦν Γαλλικός τε καί Γαλατικός καλέω , ἀρειμάνιος εἰμί καί θυμικός τε καί ταχύς πρός μάχη , ἄλλος δέ ἁπλόος καί οὐ κακοήθης . διά δέ οὗτος ἐρεθίζω μέν ἀθρόος συνέρχομαι πρός ὁ ἀγών καί φανερός καί οὐ μετά περίσκεψις , ὥστε καί εὐμεταχείριστος γίγνομαι ὁ καταστρατηγέω ἐθέλω · καί γάρ ὅτε βούλομαι καί ὅπου καί ἀπό ὅς τυγχάνω πρόφασις παροξύνω τις αὐτός ἑτοῖμος ἔχω πρός ὁ κίνδυνος , πλήν βία καί τόλμα οὐδείς ἔχω ὁ συναγωνίζομαι . παραπείθω δέ εὐμαρής ἐνδίδωμι πρός ὁ χρήσιμος , ὥστε καί παιδεία ἅπτω καί λόγος . ὁ δέ βία ὁ μέν ἐκ ὁ σῶμα εἰμί μέγας εἰμί , ὁ δέ ἐκ ὁ πλῆθος · συνέρχομαι δέ κατά πλῆθος ῥᾴδιος διά ὁ ἁπλόος καί αὐθέκαστος , συναγανακτέω ὁ ἀδικέω δοκέω ἀεί ὁ πλησίον . νυνί μέν οὖν ἐν εἰρήνη πᾶς εἰμί δουλόω καί ζάω κατά ὁ πρόσταγμα ὁ αἱρέω αὐτός Ῥωμαῖος , ἀλλά ἐκ ὁ παλαιός χρόνος οὗτος λαμβάνω περί αὐτός καί ὁ μέχρι νῦν συμμένω παρά ὁ Γερμανός νόμιμος . καί γάρ ὁ φύσις καί ὁ πολίτευμα ἐμφερής εἰμί καί συγγενής ἀλλήλων οὗτος , ὅμορος τε οἰκέω χώρα διορίζω ὁ Ῥῆνος ποταμός καί παραπλήσιος ἔχω ὁ πολύς . ἀρκτικός δέ εἰμί ὁ Γερμανία , κρίνω ὁ τε νότιος μέρος πρός ὁ νότιος καί ὁ ἀρκτικός πρός ὁ ἀρκτικός . διά οὗτος δέ καί ὁ μετανάστασις αὐτός ῥᾴδιος ὑπάρχω συμβαίνω , φέρω ἀγεληδόν καί πανστρατιά , μάλα δέ καί πανοίκιος ἐξαίρω , ὅταν ὑπό ἄλλος ἐκβάλλω κρατύς . ὁ τε Ῥωμαῖος πολύς ῥᾴδιος οὗτος χειρόω ἤ ὁ Ἴβηρ · καί γάρ ἄρχω πρότερος καί παύω ὕστερον ἐκεῖνος πολεμέω , οὗτος δέ ἐν ὁ μεταξύ χρόνος πᾶς καταλύω , ὁ ἀνά μέσος Ῥῆνος καί ὁ Πυρηναῖος ὄρος σύμπας . ἀθρόος γάρ καί κατά πλῆθος ἐμπίπτω ἀθρόος καταλύω , ὁ δέ ταμιεύω καί κατακερματίζω ὁ ἀγών , ἄλλοτε ἄλλος καί κατά ἄλλος μέρος λῃστρικός πολεμέω . εἰμί μέν οὖν μαχητής πᾶς ὁ φύσις , κρατύς δέ ἱππότης ἤ πεζός , καί εἰμί Ῥωμαῖος ὁ ἱππεία ἀγαθός παρά οὗτος . ἀεί δέ ὁ πρόσβορρος καί παρωκεανῖται μάχιμος .