strabo.geographica 1.1.16
̔́οτι δὲ καὶ τὸ ὄφελος μέγα παντὶ τῷ παραλαβόντι τὴν τοιαύτην ἱστορίαν ἔκ τε τῆς παλαιᾶς μνήμης δῆλον καὶ ἐκ τοῦ λόγου . οἱ γοῦν ποιηταὶ φρονιμωτάτους τῶν ἡρώων ἀποφαίνουσι τοὺς ἀποδημήσαντας πολλαχοῦ καὶ πλανηθέντας · ἐν μεγάλῳ γὰρ τίθενται τὸ πολλῶν ἀνθρώπων ἰδεῖν ἄστεα καὶ νόον γνῶναι . καὶ ὁ Νέστωρ σεμνύνεται διότι τοῖς Λαπίθαις ὡμίλησεν , ἐλθὼν μετάπεμπτος τηλόθεν ἐξ ἀπίης γαίης · καλέσαντο γὰρ αὐτοί . καὶ ὁ Μενέλαος ὡσαύτως Κύπρον Φοινίκην τε καὶ Αἰγυπτίους ἐπαληθεὶς Αἰθίοπας θʼ ἱκόμην καὶ Σιδονίους καὶ Ἐρεμβοὺς καὶ Λιβύην , ἵνα τʼ ἄρνες ἄφαρ κεραοὶ τελέθουσι , προσθεὶς καὶ τὸ ἰδίωμα τῆς χώρας τρὶς γὰρ τίκτει μῆλα τελεσφόρον εἰς ἐνιαυτόν . πάντα γὰρ τὰ τοιαῦτα παρασκευαί τινες εἰς φρόνησιν μεγάλαι τῷ μαθεῖν τῆς χώρας τὴν φύσιν καὶ ζῴων καὶ φυτῶν ἰδέας . προσθεῖναι δὲ καὶ τὰ τῆς θαλάττης · ἀμφίβιοι γὰρ τρόπον τινά ἐσμεν καὶ οὐ μᾶλλον χερσαῖοι ἢ θαλάττιοι . καὶ τὸν Ἡρακλέα εἰκὸς ἀπὸ τῆς πολλῆς ἐμπειρίας τε καὶ ἱστορίας λεχθῆναι μεγάλων ἐπιίστορα ἔργων . ἔκ τε δὴ τῆς παλαιᾶς μνήμης καὶ ἐκ τοῦ λόγου μαρτυρεῖται τὰ λεχθέντα ἐν ἀρχαῖς ὑφʼ ἡμῶν , διαφερόντως δʼ ἐπάγεσθαι δοκεῖ μοι πρὸς τὰ νῦν ἐκεῖνος ὁ λόγος , διότι τῆς γεωγραφίας τὸ πλέον ἐστὶ πρὸς τὰς χρείας τὰς πολιτικάς . χώρα γὰρ τῶν πράξεων ἐστὶ γῆ καὶ θάλαττα , ἣν οἰκοῦμεν , τῶν μὲν μικρῶν μικρὰ τῶν δὲ μεγάλων μεγάλη , μεγίστη δʼ ἡ σύμπασα , ἥνπερ ἰδίως καλοῦμεν οἰκουμένην , ὥστε τῶν μεγίστων πράξεων αὕτη ἂν εἴη χώρα , μέγιστοι δὲ τῶν στρατηλατῶν , ὅσοι δύνανται γῆς καὶ θαλάττης ἄρχειν , ἔθνη καὶ πόλεις συνάγοντες εἰς μίαν ἐξουσίαν καὶ διοίκησιν πολιτικήν . δῆλον οὖν ὅτι ἡ γεωγραφικὴ πᾶσα ἐπὶ τὰς πράξεις ἀνάγεται τὰς ἡγεμονικάς , διατιθεῖσα ἠπείρους καὶ πελάγη τὰ μὲν ἐντὸς τὰ δὲ ἐκτὸς τῆς συμπάσης οἰκουμένης . πρὸς τούτους δὲ ἡ διάθεσις , οἷς διαφέρει ταῦτα ἔχειν οὕτως ἢ ἑτέρως καὶ γνώριμα εἶναι ἢ μὴ γνώριμα . βέλτιον γὰρ ἂν διαχειρίζοιεν ἕκαστα εἰδότες τὴν χώραν ὁπόση τις καὶ πῶς κειμένη τυγχάνει καὶ τίνας διαφορὰς ἴσχουσα τάς τʼ ἐν τῷ περιέχοντι καὶ τὰς ἐν αὐτῇ . ἄλλων δὲ κατʼ ἄλλα μέρη δυναστευόντων καὶ ἀπʼ ἄλλης ἑστίας καὶ ἀρχῆς τὰς πράξεις προχειριζομένων καὶ ἐπεκτεινόντων τὸ τῆς ἡγεμονίας μέγεθος , οὐκ ἐπʼ ἴσης δυνατὸν οὔτʼ ἐκείνοις ἅπαντα γνωρίζειν οὔτε τοῖς γεωγραφοῦσιν , ἀλλὰ τὸ μᾶλλον καὶ ἧττον πολὺ ἐν ἀμφοτέροις καθορᾶται τούτοις . μόλις γὰρ τὸ ἐπʼ ἴσης πάντʼ εἶναι φανερὰ συμβαίη τῆς συμπάσης οἰκουμένης ὑπὸ μίαν ἀρχὴν καὶ πολιτείαν ὑπηγμένης · ἀλλʼ οὐδʼ οὕτως , ἀλλὰ τὰ ἐγγυτέρω μᾶλλον ἂν γνωρίζοιτο . κἂν προσήκοι ταῦτα διὰ πλειόνων ἐμφανίζειν , ἵνʼ εἴη γνώριμα · ταῦτα γὰρ καὶ τῆς χρείας ἐγγυτέρω ἐστίν . ὥστʼ οὐκ ἂν εἴη θαυμαστὸν οὐδʼ εἰ ἄλλος μὲν Ἰνδοῖς προσήκοι χωρογράφος , ἄλλος δὲ Αἰθίοψιν , ἄλλος δὲ Ἕλλησι καὶ Ῥωμαίοις . τί γὰρ ἂν προσήκοι τῷ παρʼ Ἰνδοῖς γεωγράφῳ καὶ τὰ κατὰ Βοιωτοὺς οὕτω φράζειν ὡς Ὅμηρος οἵθʼ Ὑρίην ἐνέμοντο καὶ Αὐλίδα πετρήεσσαν Σχοῖνόν τε Σκῶλόν τε ; ἡμῖν δὲ προσήκει , τὰ δὲ παρʼ Ἰνδοῖς οὕτω καὶ τὰ καθʼ ἕκαστα οὐκέτι · οὐδὲ γὰρ ἡ χρεία ἐπάγεται · μέτρον δʼ αὕτη μάλιστα τῆς τοιαύτης ἐμπειρίας .
Lemmas: ὅτι δέ καί ὁ ὄφελος μέγας πᾶς ὁ παραλαμβάνω ὁ τοιοῦτος ἱστορία ἐκ τε ὁ παλαιός μνήμη δῆλος καί ἐκ ὁ λόγος . ὁ γοῦν ποιητής φρόνιμος ὁ ἥρως ἀποφαίνω ὁ ἀποδημέω πολλαχοῦ καί πλανάω · ἐν μέγας γάρ τίθημι ὁ πολύς ἄνθρωπος ὁράω ἄστυ καί νόος γιγνώσκω . καί ὁ Νέστωρ σεμνύνω διότι ὁ Λαπίθης ὁμιλέω , ἔρχομαι μετάπεμπτος τηλόθεν ἐκ ἄπιος γῆ · καλέω γάρ αὐτός . καί ὁ Μενέλαος ὡσαύτως Κύπρος Φοινίκη τε καί Αἰγύπτιος ἐπαλάομαι Αἰθίοψ τε ἱκνέομαι καί Σιδώνιος καί Ἐρεμβοί καί Λιβύη , ἵνα τε ἀρήν ἄφαρ κεραός τελέθω , προστίθημι καί ὁ ἰδίωμα ὁ χώρα τρίς γάρ τίκτω μῆλον τελεσφόρος εἰς ἐνιαυτός . πᾶς γάρ ὁ τοιοῦτος παρασκευή τις εἰς φρόνησις μέγας ὁ μανθάνω ὁ χώρα ὁ φύσις καί ζῷον καί φυτόν ἰδέα . προστίθημι δέ καί ὁ ὁ θάλασσα · ἀμφίβιος γάρ τρόπος τις εἰμί καί οὐ μάλα χερσαῖος ἤ θαλάσσιος . καί ὁ Ἡρακλέης ἔοικα ἀπό ὁ πολύς ἐμπειρία τε καί ἱστορία λέγω μέγας ἐπιΐστωρ ἔργον . ἐκ τε δή ὁ παλαιός μνήμη καί ἐκ ὁ λόγος μαρτυρέω ὁ λέγω ἐν ἀρχή ὑπό ἐγώ , διαφερόντως δέ ἐπάγω δοκέω ἐγώ πρός ὁ νῦν ἐκεῖνος ὁ λόγος , διότι ὁ γεωγραφία ὁ πολύς εἰμί πρός ὁ χρεία ὁ πολιτικός . χώρα γάρ ὁ πρᾶξις εἰμί γῆ καί θάλασσα , ὅς οἰκέω , ὁ μέν μικρός μικρός ὁ δέ μέγας μέγας , μέγας δέ ὁ σύμπας , ὅς ἴδιος καλέω οἰκουμένη , ὥστε ὁ μέγας πρᾶξις οὗτος ἄν εἰμί χώρα , μέγας δέ ὁ στρατηλάτης , ὅσος δύναμαι γῆ καί θάλασσα ἄρχω , ἔθνος καί πόλις συνάγω εἰς εἷς ἐξουσία καί διοίκησις πολιτικός . δῆλος οὖν ὅτι ὁ γεωγραφικός πᾶς ἐπί ὁ πρᾶξις ἀνάγω ὁ ἡγεμονικός , διατίθημι ἤπειρος καί πέλαγος ὁ μέν ἐντός ὁ δέ ἐκτός ὁ σύμπας οἰκουμένη . πρός οὗτος δέ ὁ διάθεσις , ὅς διαφέρω οὗτος ἔχω οὕτως ἤ ἑτέρως καί γνώριμος εἰμί ἤ μή γνώριμος . ἀγαθός γάρ ἄν διαχειρίζω ἕκαστος οἶδα ὁ χώρα ὁπόσος τις καί πῶς κεῖμαι τυγχάνω καί τίς διαφορά ἴσχω ὁ τε ἐν ὁ περιέχω καί ὁ ἐν αὐτός . ἄλλος δέ κατά ἄλλος μέρος δυναστεύω καί ἀπό ἄλλος ἑστία καί ἀρχή ὁ πρᾶξις προχειρίζω καί ἐπεκτείνω ὁ ὁ ἡγεμονία μέγεθος , οὐ ἐπί ἴσος δυνατός οὔτε ἐκεῖνος ἅπας γνωρίζω οὔτε ὁ γεωγραφέω , ἀλλά ὁ μάλα καί ἥσσων πολύς ἐν ἀμφότερος καθοράω οὗτος . μόλις γάρ ὁ ἐπί ἴσος πᾶς εἰμί φανερός συμβαίνω ὁ σύμπας οἰκουμένη ὑπό εἷς ἀρχή καί πολιτεία ὑπάγω · ἀλλά οὐδέ οὕτως , ἀλλά ὁ ἐγγύς μάλα ἄν γνωρίζω . ἄν προσήκω οὗτος διά πολύς ἐμφανίζω , ἵνα εἰμί γνώριμος · οὗτος γάρ καί ὁ χρεία ἐγγύς εἰμί . ὥστε οὐ ἄν εἰμί θαυμαστός οὐδέ εἰ ἄλλος μέν Ἰνδός προσήκω χωρογράφος , ἄλλος δέ Αἰθίοψ , ἄλλος δέ Ἕλλην καί Ῥωμαῖος . τίς γάρ ἄν προσήκω ὁ παρά Ἰνδός γεωγράφος καί ὁ κατά Βοιωτός οὕτως φράζω ὡς Ὅμηρος ὁ Ὑρίη νέμω καί Αὐλίς πετρήεις Σχοῖνος τε Σκῶλος τε ; ἐγώ δέ προσήκω , ὁ δέ παρά Ἰνδός οὕτως καί ὁ κατά ἕκαστος οὐκέτι · οὐδέ γάρ ὁ χρεία ἐπάγω · μέτρον δέ οὗτος μάλα ὁ τοιοῦτος ἐμπειρία .