strabo.geographica 3.4.13
αὐτῶν τε τῶν Κελτιβήρων εἰς τέτταρα μέρη διῃρημένων οἱ κράτιστοι μάλιστα πρὸς ἕω εἰσὶ καὶ πρὸς νότον οἱ Ἀρουάκοι , συνάπτοντες Καρπητανοῖς καὶ ταῖς τοῦ Τάγου πηγαῖς · πόλις δʼ αὐτῶν ὀνομαστοτάτη Νομαντία . ἔδειξαν δὲ τὴν ἀρετὴν τῷ Κελτιβηρικῷ πολέμῳ τῷ πρὸς Ῥωμαίους εἰκοσαετεῖ γενομένῳ · πολλὰ γὰρ στρατεύματα σὺν ἡγεμόσιν ἐφθάρη , τὸ δὲ τελευταῖον οἱ Νομαντῖνοι πολιορκούμενοι ἀπεκαρτέρησαν πλὴν ὀλίγων τῶν ἐνδόντων τὸ τεῖχος . καὶ οἱ Λούσωνες δὲ ἑῷοί εἰσι , συνάπτοντες καὶ αὐτοὶ ταῖς τοῦ Τάγου πηγαῖς . τῶν δʼ Ἀρουάκων ἐστὶ καὶ Σεγήδα πόλις καὶ Παλλαντία . διέχει δὲ Νομαντία τῆς Καισαραυγούστας , ἣν ἔφαμεν ἐπὶ τῷ Ἴβηρι ἱδρῦσθαι , σταδίους ἐπὶ ὀκτακοσίους . καὶ Σεγοβρίγα δʼ ἐστὶ τῶν Κελτιβήρων πόλις καὶ Βίλβιλις , περὶ ἃς Μέτελλος καὶ Σερτώριος ἐπολέμησαν . Πολύβιος δὲ τὰ τῶν Ὀυακκαίων καὶ τῶν Κελτιβήρων ἔθνη καὶ χωρία διεξιὼν συλλέγει ταῖς ἄλλαις πόλεσι καὶ Σεγεσάμαν καὶ Ἰντερκατίαν . φησὶ δὲ Ποσειδώνιος Μάρκον Μάρκελλον πράξασθαι φόρον ἐκ τῆς Κελτιβηρίας τάλαντα ἑξακόσια , ἐξ οὗ τεκμαίρεσθαι πάρεστιν ὅτι καὶ πολλοὶ ἦσαν οἱ Κελτίβηρες καὶ χρημάτων εὐποροῦντες , καίπερ οἰκοῦντες χώραν παράλυπρον . Πολυβίου δʼ εἰπόντος τριακοσίας αὐτῶν καταλῦσαι πόλεις Τιβέριον Γράκχον , κωμῳδῶν φησι τοῦτο τῷ Γράκχῳ χαρίσασθαι τὸν ἄνδρα , τοὺς πύργους καλοῦντα πόλεις , ὥσπερ ἐν ταῖς θριαμβικαῖς πομπαῖς . καὶ ἴσως οὐκ ἄπιστον τοῦτο λέγει · καὶ γὰρ οἱ στρατηγοὶ καὶ οἱ συγγραφεῖς ῥᾳδίως ἐπὶ τοῦτο φέρονται τὸ ψεῦσμα καλλωπίζοντες τὰς πράξεις , ἐπεὶ καὶ οἱ φάσκοντες πλείους ἢ χιλίας τὰς τῶν Ἰβήρων ὑπάρξαι πόλεις ἐπὶ τοῦτο φέρεσθαί μοι δοκοῦσι , τὰς μεγάλας κώμας πόλεις ὀνομάζοντες . οὔτε γὰρ ἡ τῆς χώρας φύσις πόλεων ἐπιδεκτικὴ πολλῶν ἐστι διὰ τὴν λυπρότητα ἢ διὰ τὸν ἐκτοπισμὸν καὶ τὸ ἀνήμερον , οὔθʼ οἱ βίοι καὶ πράξεις αὐτῶν ( ἔξω τῶν κατὰ τὴν παραλίαν τὴν καθʼ ἡμᾶς ) ὑπαγορεύουσι τοιοῦτον οὐδέν · ἄγριοι γὰρ οἱ κατὰ κώμας οἰκοῦντες · τοιοῦτοι δʼ οἱ πολλοὶ τῶν Ἰβήρων · αἱ δὲ πόλεις ἡμεροῦσιν οὐδʼ αὗται ῥᾳδίως , ὅταν πλεονάζῃ τὸ τὰς ὕλας ἐπὶ κακῷ τῶν πλησίον οἰκοῦν .
Lemmas: αὐτός τε ὁ Κελτίβηρες εἰς τέσσαρες μέρος διαιρέω ὁ κρατύς μάλα πρός ἠώς εἰμί καί πρός νότος ὁ Ἀρουάκοι , συνάπτω Καρπητανός καί ὁ ὁ Τάγος πηγή · πόλις δέ αὐτός ὀνομαστός Νουμαντία . δείκνυμι δέ ὁ ἀρετή ὁ Κελτιβηρικός πόλεμος ὁ πρός Ῥωμαῖος εἰκοσαετής γίγνομαι · πολύς γάρ στράτευμα σύν ἡγεμών φθείρω , ὁ δέ τελευταῖος ὁ Νομαντῖνος πολιορκέω ἀποκαρτερέω πλήν ὀλίγος ὁ ἐνδίδωμι ὁ τεῖχος . καί ὁ Λούσων δέ ἑῷος εἰμί , συνάπτω καί αὐτός ὁ ὁ Τάγος πηγή . ὁ δέ Ἀρόυαξ εἰμί καί Σεγήδα πόλις καί Παλλαντία . διέχω δέ Νουμαντία ὁ Καισαραυγουστα , ὅς φημί ἐπί ὁ Ἴβηρ ἱδρύω , στάδιον ἐπί ὀκτακόσιοι . καί Σεγόβριγα δέ εἰμί ὁ Κελτίβηρες πόλις καί Βίλβιλις , περί ὅς Μέτελλος καί Σερτώριος πολεμέω . Πολύβιος δέ ὁ ὁ Ὀυακκαῖος καί ὁ Κελτίβηρες ἔθνος καί χωρίον διεξέρχομαι συλλέγω ὁ ἄλλος πόλις καί Σεγεσάμα καί Ἰντερκατία . φημί δέ Ποσειδώνιος Μάρκος Μάρκελλος πράσσω φόρος ἐκ ὁ Κελτιβηρία τάλαντον ἑξακόσιοι , ἐκ ὅς τεκμαίρομαι πάρειμι ὅτι καί πολύς εἰμί ὁ Κελτίβηρες καί χρῆμα εὐπορέω , καίπερ οἰκέω χώρα παράλυπρος . Πολύβιος δέ λέγω τριακόσιοι αὐτός καταλύω πόλις Τιβέριος Γράκχος , κωμῳδέω φημί οὗτος ὁ Γράκχος χαρίζω ὁ ἀνήρ , ὁ πύργος καλέω πόλις , ὥσπερ ἐν ὁ θριαμβικός πομπή . καί ἴσως οὐ ἄπιστος οὗτος λέγω · καί γάρ ὁ στρατηγός καί ὁ συγγραφεύς ῥᾴδιος ἐπί οὗτος φέρω ὁ ψεῦσμα καλλωπίζω ὁ πρᾶξις , ἐπεί καί ὁ φάσκω πολύς ἤ χίλιοι ὁ ὁ Ἴβηρος ὑπάρχω πόλις ἐπί οὗτος φέρω ἐγώ δοκέω , ὁ μέγας κώμη πόλις ὀνομάζω . οὔτε γάρ ὁ ὁ χώρα φύσις πόλις ἐπιδεκτικός πολύς εἰμί διά ὁ λυπρότης ἤ διά ὁ ἐκτοπισμός καί ὁ ἀνήμερος , οὔτε ὁ βίος καί πρᾶξις αὐτός ( ἔξω ὁ κατά ὁ παραλία ὁ κατά ἐγώ ) ὑπαγορεύω τοιοῦτος οὐδείς · ἄγριος γάρ ὁ κατά κώμη οἰκέω · τοιοῦτος δέ ὁ πολύς ὁ Ἴβηρος · ὁ δέ πόλις ἡμερόω οὐδέ οὗτος ῥᾴδιος , ὅταν πλεονάζω ὁ ὁ ὕλη ἐπί κακός ὁ πλησίον οἰκέω .