soranus.gynaeciorum-libri-iv 1.5
24 . Μέλλουϲαν δὲ γίνεϲθαι κάθαρϲιν ϲημειωτέον ἐκ τοῦ κατὰ τὴν προθεϲμίαν τοῦ ϲυνήθουϲ καιροῦ δυϲκινηϲίαν παρακολουθεῖν καὶ βάροϲ ὀϲφύοϲ , ἔϲθ᾿ ὅτε δὲ καὶ πόνον καὶ νωθρότητα χάϲμην τε ϲυνεχῆ καὶ κώλων ἔκταϲιν , ποτὲ δὲ καὶ μήλων ἔρευθοϲ ἤτοι μένον ἢ διαφορού - μενον καὶ ἐκ διαϲτήματοϲ πάλιν ἐπανθοῦν , ἐπ᾿ ἐνίων δὲ καὶ ἐκ τοῦ ναυτιώδη τὸν ϲτόμαχον εἶναι καὶ ἀνόρεκτον . τὴν δὲ πρῶτον γενηϲο - μένην κάθαρϲιν καὶ ἐκ τούτων μέν , μάλιϲτα δὲ ἐκ τῆϲ ὡϲ ἐν πλάτει περὶ τὸ τεϲϲαρεϲκαιδέκατον ἔτοϲ ἐκφύϲεωϲ τῶν μαϲτῶν καὶ ἐκ τοῦ περὶ τὸ ἦτρον βάρουϲ κνηϲμοῦ καὶ ἡβήϲεωϲ . * * ϲυμβαίνει δὲ τὰϲ τῇ ϲυνουϲίᾳ προϲβιαζομέναϲ τοῦτο πάϲχειν . 25 . τῆϲ δὲ ἐπιμελείαϲ χάριν πρὸ μὲν τοῦ ἐκκρίνεϲθαι τὸ ἔμμηνον πειρᾶϲθαι δεῖ ϲυνεργεῖν ἀπὸ τῆϲ τριϲκαιδεκαετοῦϲ ἡλικίαϲ , ὅπωϲ δι᾿ ἑαυτοῦ καὶ πρὸ διακορήϲεωϲ ἐνεχθῇ . πρὸϲ γὰρ τὴν ϲυνουϲίαν τῆϲ ὕληϲ ἐπὶ τὰ μέρη φερομένηϲ ὡϲ ἐπὶ ἀρρένων οὕτωϲ καὶ ἐπὶ θηλειῶν , φόβοϲ μή πωϲ τῇ ἀποκρίϲει καθυπηρετουμένου τοῦ ζῴου διάτοϲιϲ γέ - νηται καὶ φλεγμονή . διὸ πρᾷοϲ μὲν ὁ περίπατοϲ ἔϲτω καὶ ὁμαλόϲ . ἐπιμήκηϲ δὲ ἡ αἰώρα καὶ ἀνειμένα τὰ γυμνάϲια καὶ μετὰ πολλοῦ λίπουϲ ἀναβεβλημένη ἡ τρίψιϲ καὶ καθ᾿ ἡμέραν τὸ λουτρὸν καὶ πᾶϲα ψυχῆϲ διάχυϲιϲ . ϲυνεξανίεται γὰρ αὐτῇ τὸ ϲῶμα καὶ ἀπαραποδίϲτουϲ φέρει τὰϲ ἀποκρίϲειϲ , χωρὶϲ εἰ μὴ κακῶϲ τιϲ ἠγμένη λίαν ἐϲτὶν εὔθρυ - πτοϲ . τότε γὰρ ἐπιτονοῦν δεῖ τὸ ϲῶμα , ὡϲ μὴ ϲυνεκλύεϲθαι τοῖϲ ὅλοιϲ καὶ τὴν ὑϲτέραν καὶ διὰ τοῦτο περὶ τὴν οἰκείαν ἐνέργειαν ἀτονεῖν . | 26 . πρῶτον ἠργμένηϲ τῆϲ καθάρϲεωϲ μεθ᾿ ὦν ἐξεθέμεθα δυϲ - αρεϲτημάτων ἠρεμία τὰ πολλὰ χρήϲιμοϲ . καθάπερ γἀρ οἱ ἀπὸ κραιπά - ληϲ γέμοντεϲ ϲυντόνοιϲ κινήϲεϲιν ἐλέγχονται μέχρι τοῦ νόϲῳ περι - πεϲεῖν καὶ οἱ πλήρειϲ τὴν κεφαλὴν βιαιότερον ἀναφωνήϲαντεϲ εἰϲ ἄλγημα περιτρέπονται , τὸν αὐτὸν τρόπον καὶ ἡ ὑϲτέρα πεπληρωμένη τῆϲ ἐπὶ τὴν κάθαρϲιν φερομένηϲ ὕληϲ ὑπὸ τῶν κινήϲεων εἰϲ κοπώδη ϲυναίϲθηϲιν καταπυκνοῦται . διὸ καὶ ταῖϲ εὐχύλοιϲ καὶ ϲυμμέτροιϲ τρο - φαῖϲ χρῆϲθαι προϲῆκεν , ἔτι δὲ τοῖϲ δι᾿ ἐλαίου θερμοῦ πεϲϲοῖϲ . ἐπὶ δὲ τῶν ἤδη πολλάϲιϲ κεκαθαρμένων ὡϲ ἔθοϲ ἑκάϲτῃ ποιεῖν ἐπιτρεπτέον . αἱ μὲν γὰρ ϲυνήθωϲ ἠρεμοῦϲιν , αἱ δὲ ἐπὶ μετρίαϲ προΐαϲιν κινήϲειϲ . ἀϲφαλέϲτερον δὲ τὸ ἠρεμεῖν καὶ ἀλουτεῖν καὶ μάλιϲτα τῇ πρώτῃ τῶν ἡμερῶν . ἐπὶ δὲ τῶν ἤδη μηκέτι καθαίρεϲθαι μελλουϲῶν διὰ τὸν παρα - βεβηκότα χρόνον φροντιϲτέον , ὅπωϲ μὴ ἀθρόα τῶν ἐμμήνων ἡ ἀπο - κοπὴ γένηται . πᾶν γὰρ τὸ αἰφνίδιον ἐν μεταβολῇ , κἂν ἐπὶ τὸ βέλτιον [ ἢ ] μεταφέρηται , διὰ ξενοπάθειαν λυπεῖ τὸν ὄγκον · οὐκ ἐπιγιώϲκεται γὰρ τὸ μὴ προμελετηθέν , ἀλλ᾿ ὡϲ ἄηθεϲ δυϲαρέϲτημά τι ϲύνεϲτιν . ὅϲα 〈 δὲ 〉 παραλαμβάνομεν ἐπὶ τῆϲ πρώτηϲ γενηϲομένηϲ καθάρϲεωϲ , ταῦτα νῦν ϲυντακτέον ἐπὶ τῆϲ ἤδη καταπαυομένηϲ διὰ τὸν χρόνον · ἅ γὰρ τὴν μὴ ὑπάρχουϲαν ἔκκριϲιν ἱκανὰ προϲκαλεῖν , ταῦτα καὶ τὴν ἔτι ἀκμὴν παροῦϲαν ἱκανώτερα μέχρι τινὸϲ φυλάξαι . προϲπαραλαμ - βανέϲθωϲαν δὲ καὶ πεϲϲοὶ οἱ μαλάϲϲειν δυνάμενοι καὶ οἱ τῆϲ 〈 αὐτῆϲ 〉 δυνάμεωϲ ἐγχυματιϲμοὶ 〈 ϲὺν 〉 πᾶϲι τοῖϲ τὰ ϲκληρυνόμενα ϲώματα τρυφερὰ ποιεῖν δυναμένοιϲ . εἰ δὲ πλείων ἡ κάθαρϲιϲ τῆϲ δυνάμεωϲ εἴη ἤ τιϲιν | ἔμπαλιν ἐπέχοιτο παρὰ φύϲιν , τότε χρεία θεραπευτικῆϲ ἐπιμελείαϲ , ἢν ἐν τῷ περὶ τῶν παρὰ φύϲιν λόγῳ ϲυντάξομεν .
Lemmas: 24 . Μέλλω δέ γίγνομαι κάθαρσις σημειωτέος ἐκ ὁ κατά ὁ προθεσμία ὁ συνήθης καιρός δυσκινησία παρακολουθέω καί βάρος ὀσφῦς , ἔστω ὅτε δέ καί πόνος καί νωθρότης χάσμη τε συνεχής καί κῶλον ἔκτασις , ποτέ δέ καί μῆλον ἔρευθος ἤτοι μένω ἢ διαφορέω - μένω καί ἐκ διάστημα πάλιν ἐπανθέω , ἐπί ἔνιοι δέ καί ἐκ ὁ ναυτιώδης ὁ στόμαχος εἰμί καί ἀνόρεκτος . ὁ δέ πρῶτος γίγνομαι - μένω κάθαρσις καί ἐκ οὗτος μέν , μάλιστα δέ ἐκ ὁ ὡς ἐν πλάτος περί ὁ τεσσαρεσκαιδέκατος ἔτος ἔκφυσις ὁ μαστός καί ἐκ ὁ περί ὁ ἦτρον βάρος κνησμός καί ἥβησις . * * συμβαίνω δέ ὁ ὁ συνουσία προσβιάζομαι οὗτος πάσχω . 25 . ὁ δέ ἐπιμέλεια χάρις πρό μέν ὁ ἐκκρίνω ὁ ἔμμηνος πειράω δεῖ συνεργέω ἀπό ὁ τρισκαιδεκαετής ἡλικία , ὅπως διά ἑαυτοῦ καί πρό διακόρησις φέρω . πρός γάρ ὁ συνουσία ὁ ὕλη ἐπί ὁ μέρος φέρω ὡς ἐπί ἄρσην οὕτως καί ἐπί θῆλυς , φόβος μή πως ὁ ἀπόκρισις καθυπηρετέω ὁ ζῷον διατοτις γε - νέομαι καί φλεγμονή . διό πρᾶος μέν ὁ περίπατος ἵστημι καί ὁμαλός . ἐπιμήκης δέ ὁ αἰώρα καί ἀνίημι ὁ γυμνάσιον καί μετά πολύς λίπος ἀναβάλλω ὁ τρῖψις καί κατά ἡμέρα ὁ λουτρόν καί πᾶς Ψυχή διάχυσις . συνεξανίημι γάρ αὐτός ὁ σῶμα καί ἀπαραπόδιστος φέρω ὁ ἀπόκρισις , Χωρὶς εἰμί μή κακῶς τις ἄγω λίαν εἰμί εὔθρυ - πτος . τότε γάρ ἐπιτονόω δεῖ ὁ σῶμα , ὡς μή συνεκλύω ὁ ὅλος καί ὁ ὕστερος καί διά οὗτος περί ὁ οἰκεῖος ἐνέργεια ἀτονέω . | 26 . πρῶτος ἄρχω ὁ κάθαρσις μετά οὖν ἐκτίθημι δύο - αρεστημάτων ἠρεμία ὁ πολύς χρήσιμος . καθάπερ γάρ ὁ ἀπό κραιπά - Λῆς γέμω σύντονος κίνησις ἐλέγχω μέχρι ὁ νόσος περί - πίπτω καί ὁ πλήρης ὁ κεφαλή βίαιος ἀναφωνέω εἰς ἄλγημα περιτρέπω , ὁ αὐτός τρόπος καί ὁ ὕστερος πληρόω ὁ ἐπί ὁ κάθαρσις φέρω ὕλη ὑπό ὁ κίνησις εἰς κοπώδης συναίσθησις καταπυκνόω . διό καί ὁ εὔχυλος καί σύμμετρος τρος - Φάις χράω προσήκω , ἔτι δέ ὁ διά ἔλαιον θερμός πεσσός . ἐπί δέ ὁ ἤδη πολλάσις καθαρμένος ὡς ἔθος ἕκαστος ποιέω ἐπιτρεπτέον . ὁ μέν γάρ συνήθης ἠρεμέω , ὁ δέ ἐπί μέτριος πρόειμι κινέω . ἀσφαλής δέ ὁ ἠρεμέω καί ἀλουτέω καί μάλιστα ὁ πρῶτος ὁ ἡμέρα . ἐπί δέ ὁ ἤδη μηκέτι καθαίρω μέλλω διά ὁ παρά - βαίνω χρόνος φροντιστέον , ὅπως μή ἀθρόος ὁ ἔμμηνος ὁ ἀπος - κοπή γίγνομαι . πᾶς γάρ ὁ αἰφνίδιος ἐν μεταβολή , κἀν ἐπί ὁ ἀγαθός [ ἢ ] μεταφέρω , διά ξενοπάθεια λυπέω ὁ ὄγκος · οὐ ἐπιγιώσκεται γάρ ὁ μή προμελετάω , ἀλλά ὡς ἀήθης δυσαρέστημα τίς σύνειμι . ὅσος 〈 δέ 〉 παραλαμβάνω ἐπί ὁ πρῶτος γίγνομαι κάθαρσις , οὗτος νῦν συντακτέον ἐπί ὁ ἤδη καταπαύω διά ὁ χρόνος · ὅς γάρ ὁ μή ὑπάρχω ἔκκρισις ἱκανός προσκαλέω , οὗτος καί ὁ ἔτι ἀκμή πάρειμι ἱκανός μέχρι τις φυλάσσω . προσπαραλαμ - βαίνω δέ καί πεσσός ὁ μαλάσσω δύναμαι καί ὁ ὁ 〈 αὐτός 〉 δύναμις ἐγχυματισμός 〈 σύν 〉 πᾶς ὁ ὁ σκληρύνω σῶμα τρυφερός ποιέω δύναμαι . εἰμί δέ πλείων ὁ κάθαρσις ὁ δύναμις εἰμί ἤ τις | ἔμπαλιν ἐπέχω παρά φύσις , τότε χρεία θεραπευτικός ἐπιμέλεια , εἄν ἐν ὁ περί ὁ παρά φύσις λόγος συντάσσω .