socrates-scholasticus.historia-ecclesiastica-2 4.12
Ὡς οἱ τὰ Μακεδονίου φρονοῦντες διὰ τὴν τοῦ βασιλέως περὶ αὐτοὺς βίαν στενοχωρούμενοι πρὸς Λιβέριον τὸν Ῥώμης διαπρεσβευσάμενοι τῷ ὁμοουσίῳ ἐγγράφως προσέθεντο . Τῶν δὲ φρονούντων τὸ ὁμοούσιον σφοδρῶς τότε συνελαθέντων , αὖθις οἱ διώκοντες κατὰ τῶν Μακεδονιανῶν ἐχώρουν . Οἱ δὲ φόβῳ μᾶλλον καὶ βίᾳ στενοχωρούμενοι κατὰ πόλεις διεπρεσβεύοντο πρὸς ἀλλήλους : δηλοῦντες , δεῖν ἐξ ἀνάγκης καταφεύγειν ἐπί τε τὸν ἀδελφὸν τοῦ βασιλέως , καὶ ἐπὶ Λιβέριον τὸν Ῥώμης ἐπίσκοπον , ἀσπάζεσθαί τε τὴν ἐκείνων πίστιν μᾶλλον ἢ κοινωνεῖν τοῖς περὶ Εὐδόξιον . Πέμπουσιν οὖν Εὐστάθιον τὸν ἐκ Σεβαστείας , ὃς πολλάκις καθῄρητο , Σιλβανὸν Ταρσοῦ τῆς Κιλικίας , καὶ Θεόφιλον Κασταβάλων , Κιλικίας δὲ καὶ ἥδε πόλις , ἐντειλάμενοι μὴ διακριθῆναι πρὸς Λιβέριον περὶ πίστεως , ἀλλὰ καὶ κοινωνῆσαι τῇ Ῥωμαίων ἐκκλησίᾳ , καὶ κυρῶσαι τὴν τοῦ ὁμοουσίου πίστιν . Οὗτοι γράμματα τῶν ἐν Σελευκείᾳ διακριθέντων ἐπικομιζόμενοι τὴν παλαιὰν Ῥώμην κατέλαβον : καὶ τῷ βασιλεῖ μὲν οὐκ ἐντυγχάνουσι : περὶ τὰς Γαλλίας γὰρ ἠσχολεῖτο , Σαυρομάτας ἐκεῖ πολεμῶν : Λιβερίῳ δὲ τὰς ἐπιστολὰς ἐγχειρίζουσιν . Ὁ δὲ αὐτοὺς προσδέξασθαι οὐδαμῶς ἐβούλετο : τῆς γὰρ Ἀρειανῶν μοίρας εἶναι , καὶ μὴ δύνασθαι δεχθῆναι ὑπὸ τῆς ἐκκλησίας ἔλεγεν , ὡς τὴν ἐν Νικαίᾳ πίστιν ἀθετήσαντες . Οἱ δὲ ἀπεκρίναντο , ἐκ μεταμελείας ἐπεγνώκεναι τὴν ἀλήθειαν , καὶ ἠρνῆσθαι μὲν ἤδη πρότερον τὴν τῶν ἀνομοίων πίστιν , ὅμοιόν τε ὡμολογηκέναι κατὰ πάντα τὸν Υἱὸν τῷ Πατρί : μηδέν τε διαφέρειν τοῦ ὁμοουσίου τὸ ὅμοιον . Ταῦτα λέγοντας Λιβέριος ἔγγραφον τὴν ὁμολογίαν τῆς γνώμης ἀπῄτησεν : οἱ δὲ αὐτῷ βιβλίον ὤρεξαν , ἐν ᾧ καὶ τὰ ῥήματα τῆς κατὰ Νίκαιαν ἐκδοθείσης πίστεως προσεγέγραπτο . Τὰς μὲν οὖν ἐπιστολὰς , ἃς ἀπὸ Σμύρνης τῆς ἐν Ἀσίᾳ , καὶ ἀπὸ Πισιδίας , Ἰσαυρίας τε καὶ Παμφυλίας καὶ Λυκίας , συνόδους ποιησάμενοι ἔγραψαν , ἐνταῦθα διὰ τὸ μῆκος οὐ προσέγραψα . Τὸ μέντοι βιβλίον , ὃ οἱ περὶ Εὐστάθιον πρέσβεις Λιβερίῳ ἐπέδοσάν , ἐστι τόδε : Κυρίῳ ἀδελφῷ καὶ συλλειτουργῷ Λιβερίῳ Εὐστάθιος , Θεόφιλος , Σιλβανὸς ἐν Κυρίῳ χαίρειν . Διὰ τὰς τῶν αἰρετικῶν μανιώδεις ὑπονοίας , οἳ οὐ παύονται ταῖς καθολικαῖς ἐκκλησίαις σκάνδαλα ἐπιφέροντες , τούτου χάριν πᾶσαν ἀφορμὴν αὐτῶν ἀναιροῦντες , ὁμολογοῦμεν τὴν σύνοδον τὴν γενομένην ἐν Λαμψάκῳ καὶ ἐν Σμύρνῃ , καὶ ἐν ἑτέροις διαφόροις τόποις , τῶν ὀρθοδόξων ἐπισκόπων . Ἧς συνόδου πρεσβείαν ποιούμενοι πρὸς τὴν χρηστότητά σου καὶ πάντας τοὺς Ἰταλούς τε καὶ Δυτικοὺς ἐπισκόπους γράμματα κομίζομεν , τὴν καθολικὴν πίστιν κρατεῖν καὶ φυλάσσειν , ἥτις ἐν τῇ ἁγίᾳ Νικαέων συνόδῳ , ἐπὶ τοῦ μακαρίου Κωνσταντίνου , ὑπὸ τριακοσίων δέκα καὶ ὀκτὼ ἐπισκόπων βεβαιωθεῖσα ἀκεραίᾳ καὶ ἀσαλεύτῳ καταστάσει ἕως νῦν καὶ διηνεκῶς διαμένει : ἐν ᾗ τὸ ὁμοούσιον ἁγίως καὶ εὐσεβῶς κεῖται ὑπεναντίως τῆς Ἀρείου διαστροφῆς . Ὁμοίως καὶ ἡμᾶς μετὰ τῶν προειρημένων τὴν αὐτὴν πίστιν κεκρατηκέναι τε καὶ κρατεῖν καὶ ἄχρι τέλους φυλάσσειν ἰδίᾳ χειρὶ ὁμολογοῦμεν , κατακρίνοντες Ἄρειον , καὶ τὴν ἀσεβῆ διδαχὴν αὐτοῦ , σὺν τοῖς μαθηταῖς αὐτοῦ , καὶ τοὺς ὁμόφρονας αὐτοῦ , καὶ πᾶσαν αἵρεσιν Σαβελλίου , Πατροπασσιανοὺς , Μαρκιωνιστὰς , Φωτιανοὺς , Μαρκελλιανοὺς , καὶ Παύλου τοῦ Σαμοσατέως , καὶ τούτων τὴν διδαχὴν , καὶ πάντας τοὺς ὁμόφρονας αὐτῶν , καὶ πάσας τὰς αἱρέσεις τὰς ἐναντιουμένας τῇ προειρημένῃ ἁγίᾳ πίστει , ἥτις εὐσεβῶς καὶ καθολικῶς ὑπὸ τῶν ἁγίων ἐξετέθη πατέρων ἐν Νικαίᾳ : ἀναθεματίζοντες ἐξαιρέτως καὶ τὴν ἐν Ἀριμίνῳ συνόδῳ ἀναγνωσθεῖσαν ἔκθεσιν , ὡς ὑπεναντίως τῆς προειρημένης ταύτης πίστεως τῆς ἁγίας συνόδου τῆς ἐν Νικαίᾳ πραχθεῖσαν : οἷς δόλῳ καὶ ἐπιορκίᾳ ὑποπεισθέντες οἱ ἐν Κωνσταντινουπόλει κομισθεῖσιν ἀπὸ Νίκης τῆς Θρᾴκης ὑπέγραψαν . Ἔστι δὲ ἡ πίστις ἡμῶν , καὶ αὐτῶν ὧν προείρηται , ὧν καὶ τὴν πρεσβείαν ποιούμεθα , αὕτη . Πιστεύομεν εἰς ἕνα Θεὸν , Πατέρα παντοκράτορα , πάντων ὁρατῶν καὶ ἀοράτων ποιήτην : καὶ εἰς ἕνα μονογενῆ Θεὸν , Κύριον Ἰησοῦν Χριστὸν , τὸν Υἱὸν τοῦ Θεοῦ , γεννηθέντα ἐκ τοῦ Πατρὸς , τουτέστιν ἐκ τῆς οὐσίας τοῦ Πατρὸς , Θεὸν ἐκ Θεοῦ , φῶς ἐκ φωτὸς , Θεὸν ἀληθινὸν ἐκ Θεοῦ ἀληθινοῦ , γεννηθέντα , οὐ ποιηθέντα , ὁμοούσιον τῷ Πατρὶ , δἰ οὗ τὰ πάντα ἐγένετο , τά τε ἐν τῷ οὐρανῷ , καὶ τὰ ἐπὶ τῆς γῆς : τὸν δἰ ἡμᾶς τοὺς ἀνθρώπους , καὶ διὰ τὴν ἡμετέραν σωτηρίαν κατελθόντα , καὶ σαρκωθέντα , καὶ ἐνανθρωπήσαντα , παθόντα , καὶ ἀναστάντα τῇ τρίτῃ ἡμέρᾳ , ἀνελθόντα εἰς οὐρανοὺς , καὶ ἐρχόμενον κρῖναι ζῶντας καὶ νεκρούς : καὶ εἰς τὸ Πνεῦμα τὸ Ἅγιον . Τοὺς δὲ λέγοντας , ἦν ποτὲ ὅτε οὐκ ἦν , καὶ πρὶν γεννηθῆναι οὐκ ἦν , καὶ ὅτι ἐξ οὐκ ὄντων ἐγένετο , ἢ ἐξ ἑτέρας ὑποστάσεως ἢ οὐσίας φάσκοντας εἶναι , ἢ τρεπτὸν , ἢ ἀλλοιωτὸν τὸν Υἱὸν τοῦ Θεοῦ , τούτους ἀναθεματίζει ἡ καθολικὴ καὶ ἀποστολικὴ ἐκκλησία τοῦ Θεοῦ . Ἐγὼ δὲ Εὐστάθιος ἐπίσκοπος πόλεως Σεβαστείας , καὶ Θεόφιλος , καὶ Σιλβανὸς , πρέσβεις συνόδων Λαμψάκου , Σμύρνης , καὶ τῶν λοιπῶν , ταύτην τὴν ὁμολογίαν χερσὶν ἡμῶν καὶ οἰκείαις προαιρέσεσιν ἐγράψαμεν . Εἰ δέ τις μετὰ τὴν ἐκτεθεῖσαν παῤ ἡμῶν πίστιν , καθ̓ ἡμῶν ἤτοι τῶν ἀποστειλάντων ἡμᾶς ἔγκλημά τι προσενεγκεῖν θελήσει , μετὰ γραμμάτων τῆς σῆς ἁγιοσύνης , πρὸς οὒς ἐὰν δοκιμάσῃ ἡ σὴ ἁγιότης ὀρθοδόξους ἐπισκόπους ἔρχεσθαι , καὶ ἐπ’ αὐτῶν μεθ̓ ἡμῶν διαδικάζεσθαι . Καὶ εἴ τι ἐγκλήματος ἕνεκεν συσταθῇ , εἰς τὸν αἴτιον ἐκδικηθείη . Τούτῳ δὴ τῷ βιβλίῳ τοὺς πρέσβεις ἀσφαλισάμενος ὁ Λιβέριος , εἰς κοινωνίαν τε ἐδέξατο , καὶ τάδε τὰ γράμματα δοὺς ἀπέλυσεν : Ἐπιστολὴ Λιβερίου τοῦ ἐπισκόπου τῆς Ῥωμαίων πρὸς τοὺς ἐπισκόπους τῶν Μακεδονιανῶν . Τοῖς ἀγαπητοῖς ἀδελφοῖς καὶ συλλειτουργοῖς Εὐηθίῳ , Κυρίλλῳ , Ὑπερεχίῳ , Οὐρανίῳ , Ἥρωνι , Ἐλπιδίῳ , Μαξίμῳ , Εὐσεβίῳ , Εὐκαρπίῳ , Ἑορτασίῳ , Νέωνι , Εὐμαθίῳ , Φαυστίνῳ , Προκλίνῳ , Πασινίκῳ , Ἀρσενίῳ , Σευήρῳ , Διδυμίωνι , Εὐστοχίῳ , Φαυστίνῳ , Προκλίνῳ , Πασινίκῳ , Ἀρσενίῳ , Δευήρῳ , Διδυμίωνι , Βρεττανίῳ , Καλλικράτει , Δαλματίῳ , Αἰδεσίῳ , Εὐστοχίῳ , Ἀμβροσίῳ , Γελωνίῳ , Παρδαλίῳ , Μακεδονίῳ , Παύλῳ , Μαρκέλλῳ , Ἡρακλείῳ , Ἀλεξάνδρῳ , Ἀδολίῳ , Μαρκιανῷ , Σθενέλῳ , Ἰωάννῃ , Μάκερι , Χαρισίῳ , Σιλβανῷ , Φωτεινῷ , Ἀντωνίῳ , Ἀΰθῳ , Κέλσῳ , Εὐφράνονι , Μιλησίῳ , Πατρικίῳ , Σευηριανῷ , Εὐσεβίῳ , Εὐμολπίῳ , Ἀθανασίῳ , Διοφάντῳ , Μηνοδώρῳ , Διοκλεῖ , Χρυσαμπέλῳ , Νέωνι , Εὐγενίῳ , Εὐσταθίῳ , Καλλικράτει , Ἀρσενίῳ , Εὐγενίῳ , Μαρτυρίῳ , Ἱερακίῳ , Λεοντίῳ , Φιλαγρίῳ , Λουκίῳ , καὶ πᾶσι τοῖς ἐν τῇ ἀνατολῇ ὀρθοδόξοις ἐπισκόποις Λιβέριος ἐπίσκοπος Ἰταλίας , καὶ οἱ κατὰ τὴν δύσιν ἐπίσκοποι , ἐν Κυρίῳ πάντοτε χαίρειν . Τὴν εὐκταιοτάτην ἡμῖν χαρὰν τῆς εἰρήνης καὶ τῆς ὁμονοίας ἤνεγκε τὰ ὑμέτερα γράμματα , τῷ τῆς πίστεως φωτὶ προλαμπόμενοι ἀδελφοὶ ἀγαπητοὶ , τὰ ἀποδοθέντα ἡμῖν διὰ τῶν τιμιωτάτων ἀδελφῶν τῶν ἐπισκόπων , Εὐσταθίου , Σιλβανοῦ , καὶ Θεοφίλου . Καὶ ταύτῃ μάλιστα , ὅτι τὴν ὑμετέραν γνώμην καὶ τὰ ὑμέτερα φρονήματα συμφωνεῖν καὶ συνᾴδειν πρός τε τὴν ἐμὴν ἐλαχιστότητα , καὶ τῶν ἐν Ἰταλίᾳ καὶ δυτικῶν πάντων , διεβεβαιώσαντο καὶ ἀπέδειξαν . Καὶ ταύτην εἶναι γινώσκομεν τὴν καθολικὴν καὶ ἀποστολικὴν πίστιν , ἥτις μέχρι τῆς κατὰ Νίκαιαν συνόδου ἀκεραία καὶ ἀσάλευτος διέμεινε . Ταύτην τε αὐτοῖς ἔχειν ὡμολόγησαν , καὶ χαρὰς ἀναπλησθέντες , πᾶν ἴχνος καὶ ζώπυρον ἀτόπου ὑπονοίας ἐκβαλόντες , οὐ μόνον διὰ λόγου , ἀλλὰ καὶ ἐγγράφως ταύτην ἐξέθεντο . Ἧς καὶ τὸ ἀντίτυπον ἀναγκαίως τούτοις τοῖς γράμμασιν ὑποτάξαι ἡγησάμεθα δεῖν , μή τινα πρόφασιν τοῖς αἱρετικοῖς εἰς ἐπιβουλὴν αὖθις καταλείπωμεν , ἐν ᾗ πάλιν τὰ ὑπεκκαύματα τῆς ἰδίας κακίας ἀνακινοῦντες , πυρκαϊὰς διὰ διχοστασιῶν συνήθως ἐξάπτοιεν . Ἔπειτα καὶ τοῦτο ὡμολόγησαν οἱ τιμιώτατοι ἀδελφοὶ ἡμῶν , Εὐστάθιος καὶ Σιλβανὸς καὶ Θεόφιλος , ἑαυτούς τε καὶ τὴν ὑμετέραν ἀγάπην πάντοτε ταύτην τὴν πίστιν ἐσχηκέναι , καὶ ταύτην μέχρι τέλους διαφυλάξειν , δηλαδὴ τὴν ἐν Νικαίᾳ δοκιμασθεῖσαν ὑπὸ τριακοσίων δέκα καὶ ὀκτὼ ὀρθοδόξων ἐπισκόπων : ἥτις τὴν τελείαν περιέχει ἀλήθειαν , καὶ πάντα τὰ τῶν αἱρετικῶν πλήθη ἐπιστομίζει τε καὶ ἀνατρέπει . Οὐδὲ γὰρ ἀπὸ ταὐτομάτου , ἀλλὰ θείῳ νεύματι , ὁ τῶν τοσούτων ἀριθμὸς ἐπισκόπων συνεκροτήθη κατὰ τῆς Ἀρείου μανίας : ἀλλ̓ ἐν ὅσῳ ἀριθμῷ ὁ μακάριος Ἀβραὰμ τοσαύτας χιλιάδας διὰ πίστεως κατεστρέψατο : ἥτις πίστις ἐν τῇ ὑποστάσει καὶ τῷ ὀνόματι τοῦ ὁμοουσίου περιεχομένη , ὥσπερ ἔρυμα ὀχυρὸν καὶ ἄμαχον , πάσας τὰς προσβολὰς καὶ τὰς κακομηχανίας τῆς Ἀρείου κενοδοξίας καθαιρεῖ τε καὶ ἀποτρέπεται . Τοιγαροῦν πάντων τῶν κατὰ τὴν δύσιν ἐπισκόπων τῶν εἰς τὸ Ἀρίμινον συνελθόντων , ὁπότε τούτους ἡ κακοήθεια τῶν Ἀρειανῶν συνεκρότησεν , ὅπως ἢ διὰ πειθοῦς τινὸς , ἢ ἵνα ἀληθέστερον εἴπω , κοσμικῆς δυναστείας , τοῦθ̓ ὅπερ ἀσφαλέστατον ἦν ἐν τῇ πίστει κείμενον ἀνέλοιεν , ἢ πλαγίως ἀρνήσωνται , οὐδὲν τούτων ὠφέλησεν ἡ πανουργία . Καὶ γὰρ σχεδὸν πάντες ἐκεῖνοι οἱ ἐν τῇ Ἀριμίνῳ γενόμενοι , καὶ δελεασθέντες ἢ ὑπαχθέντες τότε , νῦν ἀναφρονήσαντες καὶ ἀναθεματίσαντες τὴν ἔκθεσιν τῶν ἐν Ἀριμίνῳ συνελθόντων , καὶ ὑπογράψαντες τῇ καθολικῇ καὶ ἀποστολικῇ πίστει τῇ κατὰ Νίκαιαν θεσπισθείσῃ , οἱ καὶ ἡμῖν κοινωνήσαντες , ἐκθυμότερον κατὰ τοῦ Ἀρείου δόγματος καὶ κατὰ τῶν αὐτοῦ μαθητῶν χαλεπαίνουσιν . Οὗτινος πράγματος τὸν ἔλεγχον καὶ αὐτοὶ οἱ πρέσβεις τῆς ὑμετέρας ἀγάπης ἐπιγνόντες , ὑμᾶς αὐτοὺς τῇ οἰκείᾳ ὑπογραφῇ συνέζευξαν , ἀναθεματίζοντες Ἄρειον καὶ τὰ ἐν Ἀριμίνῳ πραχθέντα κατὰ τῆς πίστεως τῆς ἐν Νικαίᾳ θεσπισθείσης , οἷς καὶ ὑμεῖς αὐτοὶ δελεασθέντες δἰ ὁρκωμοσιῶν ὑπεγράψατε . Ὅθεν ἀκόλουθον ἡμῖν ἐφάνη γράψαι πρὸς τὴν ὑμετέραν ἀγάπην , καὶ βοηθῆσαι τοῖς δίκαια αἰτουμένοις : μάλιστα ὅτε διὰ τῆς ὁμολογίας τῶν ὑμετέρων πρεσβειῶν ἀναφρονήσαντας τοὺς ἀνατολικοὺς συμφωνεῖν πρὸς τοὺς ὀρθοδόξους τῶν δυτικῶν ἐπέγνωμεν . Καὶ δηλοῦμεν ὅπως εἰδέναι ἔχοιτε , τὰς ἐν τῇ Ἀριμίνῳ βλασφημίας καὶ ὑπὸ τῶν δοξασάντων τότε κατὰ συναρπαγὴν παραβεβλάφθαι νῦν ἀναθεματισθείσας , καὶ πάντας πρὸς τὴν κατὰ Νίκαιαν πίστιν συμπεπνευκέναι . Καὶ χρὴ δἰ ὑμῶν τοῦτο πᾶσι γνωσθῆναι , ὅπως δυνηθεῖεν καὶ οἱ κατ̓ ἐπήρειαν παραβλαφθέντες ἤδη ποτὲ ἐκ τοῦ αἱρετικοῦ σκότους πρὸς τὸ θεῖον φῶς τῆς καθολικῆς ἐλευθερίας ἀνακάμψαι . Οἵτινες μετὰ ταύτην τὴν σύνοδον , εἰ μὴ θελήσειαν ἀποπτύσαι τὸν τῆς κακοδοξίας ἰὸν , καὶ τὰς βλασφημίας Ἀρείου πάσας ἀνελεῖν , ταύτας τε ἀναθεματίσαι , γινωσκέτωσαν ἑαυτοὺς μετὰ τοῦ Ἀρείου καὶ τῶν τούτου μαθητῶν καὶ τῶν λοιπῶν ὄφεων , ἤτοι Σαβελλιανῶν ἢ Πατροπασσιανῶν ἢ οἱασδήποτε ἄλλης αἱρέσεως , ἐκσπόνδους εἶναι καὶ ἀκοινωνήτους τῶν ἐκκλησιαστικῶν συνάξεων , ἥτις τοὺς ἐκ μοιχείας υἱοὺς οὐ προσίεται . Ὁ Θεὸς ὑμᾶς ἐρρωμένους διαφυλάξοι , ἀδελφοὶ ἀγαπητοί . Ταῦτα τὰ γράμματα οἱ περὶ Εὐστάθιον δεξάμενοι αὖθις ἐπὶ τὴν Σικελίαν ὥρμησαν : ἐκεῖ τε παρασκευάσαντες γενέσθαι σύνοδον τῶν Σικελῶν ἐπισκόπων , ἐπ’ αὐτῶν τε τὴν τοῦ ὁμοουσίου πίστιν ὁμολογήσαντες , καὶ τὴν ἐν Νικαίᾳ πίστιν κυρώσαντες , ὁμόψηφά τε καὶ παῤ ἐκείνων δεξάμενοι γράμματα , ἐπανῆκον παρὰ τοὺς πέμψαντας . Οἱ δὲ τὰς Λιβερίου ἐπιστολὰς δεξάμενοι διεπρεσβεύοντο κατὰ πόλεις πρὸς τοὺς προεστῶτας τῆς ὁμοουσίου πίστεως , προτρεπόμενοι συνελθεῖν ὁμοθυμαδὸν εἰς Ταρσὸν τῆς Κιλικίας , ἐπὶ τῷ κυρῶσαι τὴν ἐν Νικαίᾳ πίστιν , καὶ λῦσαι πᾶσαν μετὰ ταῦτα γεγενημένην ἐρεσχελίαν . Καὶ δὴ ἴσως ἂν ταῦτα ἐγεγόνει , εἰ μὴ ὁ μέγιστον τότε δυνάμενος παρὰ βασιλεῖ διεκώλυσε , λέγω δὴ Εὐδόξιος ὁ τῆς Ἀρειανῆς προεστὼς θρησκείας : ὃς καὶ πλείω διὰ τὴν κηρυχθεῖσαν σύνοδον ἐξαφθεὶς , μείζονα κακὰ τούτους εἰργάσατο . Ὅτι μὲν οὖν Μακεδονιανοὶ δἰ ὧν ἔπεμψαν πρεσβευτῶν κοινωνήσαντες Λιβερίῳ τὴν ἐν Νικαίᾳ πίστιν ἐκύρωσαν , αὐτὸς Σαβῖνος ἐν τῇ συναγωγῇ τῶν συνοδικῶν ὡμολόγησεν .
Lemmas: ὡς ὁ ὁ Μακεδόνιος φρονέω διά ὁ ὁ βασιλεύς περί αὐτός βία στενοχωρέω πρός Λιβέριος ὁ Ῥώμη διαπρεσβεύομαι ὁ ὁμοούσιος ἔγγραφος προστίθημι . ὁ δέ φρονέω ὁ ὁμοούσιος σφοδρός τότε συνελαύνω , αὖθις ὁ διώκω κατά ὁ Μακεδονιανός χωρέω . ὁ δέ φόβος μᾶλλον καί βία στενοχωρέω κατά πόλις διαπρεσβεύομαι πρός ἀλλήλων : δηλόω , δήω ἐκ ἀνάγκη καταφεύγω ἐπί τε ὁ ἀδελφός ὁ βασιλεύς , καί ἐπί Λιβέριος ὁ Ῥώμη ἐπίσκοπος , ἀσπάζομαι τε ὁ ἐκεῖνος πίστις μᾶλλον ἢ κοινωνέω ὁ περί Εὐδόξιος . πέμπω οὖν Εὐστάθιος ὁ ἐκ Σεβάστεια , ὅς πολλάκις καθαιρέω , Σιλβανός Ταρσός ὁ Κιλικία , καί Θεόφιλος Καστάβαλα , Κιλικία δέ καί ὅδε πόλις , ἐντέλλω μή διακρίνω πρός Λιβέριος περί πίστις , ἀλλά καί κοινωνέω ὁ Ῥωμαῖος ἐκκλησία , καί κυρόω ὁ ὁ ὁμοούσιος πίστις . οὗτος γράμμα ὁ ἐν Σελεύκεια διακρίνω ἐπικομίζω ὁ παλαιός Ῥώμη καταλαμβάνω : καί ὁ βασιλεύς μέν οὐ ἐντυγχάνω : περί ὁ Γαλλία γάρ ἀσχολέω , Σαυρομάτης ἐκεῖ πολεμέω : Λιβέριος δέ ὁ ἐπιστολή ἐγχειρίζω . ὁ δέ αὐτός προσδέχομαι οὐδαμῶς βούλομαι : ὁ γάρ Ἀρειανός μοῖρα εἰμί , καί μή δύναμαι δέχομαι ὑπό ὁ ἐκκλησία λέγω , ὡς ὁ ἐν Νίκαια πίστις ἀθετέω . ὁ δέ ἀποκρίνω , ἐκ μεταμέλεια ἐπιγιγνώσκω ὁ ἀλήθεια , καί ἀρνέομαι μέν ἤδη πρότερος ὁ ὁ ἀνόμοιος πίστις , ὁμοῖος τε ὁμολογέω κατά πᾶς ὁ υἱός ὁ πατήρ : μηδείς τε διαφέρω ὁ ὁμοούσιος ὁ ὅμοιος . οὗτος λέγω Λιβέριος ἔγγραφος ὁ ὁμολογία ὁ γνώμη ἀπαιτέω : ὁ δέ αὐτός βιβλίον ὀρέγω , ἐν ὅς καί ὁ ῥῆμα ὁ κατά Νίκαια ἐκδίδωμι πίστις προσγράφω . ὁ μέν οὖν ἐπιστολή , ὅς ἀπό Σμύρνη ὁ ἐν Ἀσία , καί ἀπό Πισιδία , Ἰσαυρία τε καί Παμφυλία καί Λύκιος , σύνοδος ποιέω γράφω , ἐνταῦθα διά ὁ μῆκος οὖον προσγράφω . ὁ μέντοι βιβλίον , ὅς ὁ περί Εὐστάθιος πρέσβυς Λιβέριος ἐπιδίδωμι , εἰμί ὅδε : κύριος ἀδελφός καί συλλειτουργῶ Λιβέριος Εὐστάθιος , Θεόφιλος , Σιλβανός ἐν κύριος χαίρω . Ζεύς ὁ ὁ αἱρετικός μανιώδης ὑπόνοια , ἕ οὖον παύω ὁ καθολικός ἐκκλησία σκάνδαλον ἐπιφέρω , οὗτος χάρις πᾶς ἀφορμή αὐτός ἀναιρέω , ὁμολογέω ὁ σύνοδος ὁ γίγνομαι ἐν Λάμψακος καί ἐν Σμύρνη , καί ἐν ἕτερος διάφορος τόπος , ὁ ὀρθόδοξος ἐπίσκοπος . ἧς σύνοδος πρεσβεία ποιέω πρός ὁ χρηστότης σύ καί πᾶς ὁ Ἰταλός τε καί δυτικός ἐπίσκοπος γράμμα κομίζω , ὁ καθολικός πίστις κρατέω καί φυλάσσω , ὅστις ἐν ὁ ἅγιος Νικαεύς σύνοδος , ἐπί ὁ μακάριος Κωνσταντῖνος , ὑπό τριακόσιοι δέκα καί ὀκτώ ἐπίσκοπος βεβαιόω ακέραια καί ἀσάλευτος κατάστασις ἠώς νῦν καί διηνεκής διαμένω : ἐν ὅς ὁ ὁμοούσιος ἅγιος καί εὐσεβής κεῖμαι ὑπεναντίος ὁ Ἄρειος διαστροφή . ὅμοιος καί ἐγώ μετά ὁ προερέω ὁ αὐτός πίστις κρατέω τε καί κρατέω καί ἄχρι τέλος φυλάσσω ἴδιος χείρ ὁμολογέω , κατακρίνω Ἄρειος , καί ὁ ἀσεβής διδαχή αὐτός , σύν ὁ μαθητής αὐτός , καί ὁ ὁμόφρων αὐτός , καί πᾶς αἵρεσις Σαβέλλιος , Πατροπασσιανοὺς , Μαρκιωνιστής , Φωτιανός , Μαρκελλιανός , καί Παῦλος ὁ Σαμοσατεύς , καί οὗτος ὁ διδαχή , καί πᾶς ὁ ὁμόφρων αὐτός , καί πᾶς ὁ αἵρεσις ὁ ἐναντιόομαι ὁ προερέω ἅγιος πίστις , ὅστις εὐσεβής καί καθολικός ὑπό ὁ ἅγιος ἐκτίθημι πατήρ ἐν Νίκαια : ἀναθεματίζω ἐξαίρετος καί ὁ ἐν Ἀρίμινον σύνοδος ἀναγιγνώσκω ἔκθεσις , ὡς ὑπεναντίος ὁ προερέω οὗτος πίστις ὁ ἅγιος σύνοδος ὁ ἐν Νίκαια πράσσω : ὅς δόλος καί ἐπιορκία ὑποπείθω ὁ ἐν Κωνσταντινούπολις κομίζω ἀπό Νίκη ὁ Θρᾴκη ὑπογράφω . εἰμί δέ ὁ πίστις ἐγώ , καί αὐτός ὅς προερέω , ὅς καί ὁ πρεσβεία ποιέω , οὗτος . πιστεύω εἰς εἷς θεός , πατήρ παντοκράτωρ , πᾶς ὁρατής καί ἀόρατος ποιητής : καί εἰς εἷς μονογενής θεός , κύριος Ἰησοῦς Χριστός , ὁ υἱός ὁ Θεός , γεννάω ἐκ ὁ πατήρ , τουτέστιν ἐκ ὁ οὐσία ὁ πατήρ , θεός ἐκ Θεός , φάος ἐκ φάος , θεός ἀληθινός ἐκ Θεός ἀληθινός , γεννάω , οὖον ποιέω , ὁμοούσιος ὁ πατήρ , διά ὅς ὁ πᾶς γίγνομαι , ὁ τε ἐν ὁ οὐρανός , καί ὁ ἐπί ὁ γῆ : ὁ διά ἐγώ ὁ ἄνθρωπος , καί διά ὁ ἡμέτερος σωτηρία κατέρχομαι , καί σαρκόω , καί ἐνανθρωπέω , πάθος , καί ἀνίστημι ὁ τρίτος ἡμέρα , ἀνέρχομαι εἰς οὐρανός , καί ἔρχομαι κρίνω ζῶ καί νεκρός : καί εἰς ὁ πνεῦμα ὁ Ἅγιον . ὁ δέ λέγω , εἰμί ποτέ ὅτε οὐ εἰμί , καί πρίν γεννάω οὐ εἰμί , καί ὅτι ἐκ οὐ εἰμί γίγνομαι , ἢ ἐκ ἕτερος ὑπόστασις ἢ οὐσία φάσκω εἰμί , ἢ τρεπτός , ἢ ἀλλοιωτός ὁ υἱός ὁ Θεός , οὗτος ἀναθεματίζω ὁ καθολικός καί ἀποστολικός ἐκκλησία ὁ Θεός . ἐγώ δέ Εὐστάθιος ἐπίσκοπος πόλις Σεβάστεια , καί Θεόφιλος , καί Σιλβανός , πρέσβυς σύνοδος Λάμψακος , Σμύρνη , καί ὁ λοιπός , οὗτος ὁ ὁμολογία χείρ ἐγώ καί οἰκεῖος προαίρεσις γράφω . εἰμί δέ τις μετά ὁ ἐκτίθημι παρά ἐγώ πίστις , κατά ἐγώ ἤτοι ὁ ἀποστέλλω ἐγώ ἔγκλημα τίς προσφέρω ἐθέλω , μετά γράμμα ὁ σός αγιοσύνη , πρός ὅς ἐάν δοκιμάζω ὁ σός ἁγιότης ὀρθόδοξος ἐπίσκοπος ἔρχομαι , καί ἐπί αὐτός μετά ἐγώ διαδικάζω . καί εἰμί τίς ἔγκλημα ἕνεκα συνίστημι , εἰς ὁ αἴτιος ἐκδικέω . οὗτος δή ὁ βιβλίον ὁ πρέσβυς ἀσφαλίζω ὁ Λιβέριος , εἰς κοινωνία τε δέχομαι , καί ὅδε ὁ γράμμα δίδωμι ἀπολύω : Ἐπιστολή Λιβερίου ὁ ἐπίσκοπος ὁ Ῥωμαῖος πρός ὁ ἐπίσκοπος ὁ Μακεδονιανός . ὁ ἀγαπητός ἀδελφός καί συλλειτουργέω Εὐήθιος , Κύριλλος , Ὑπερέχιος , Οὐράνιος , Ἥρων , Ἐλπίδιος , Μάξιμος , Εὐσέβιος , Εὐκάρπιος , Ἑορτάσιος , Νέων , Εὐμάθιος , Φαυστῖνος , προκλίνω , Πασίνικος , Ἀρσένιος , Σευῆρος , Διδυμίων , Εὐστόχιος , Φαυστῖνος , προκλίνω , Πασίνικος , Ἀρσένιος , Δευήρῳ , Διδυμίων , Βρεττανίῳ , Καλλικράτης , Δαλματίῳ , Αἰδέσιος , Εὐστόχιος , Ἀμβρόσιος , Γέλων , Παρδάλιον , Μακεδών , Παῦλος , Μάρκελλος , Ἡράκλειος , Ἀλέξανδρος , Ἀδόλιος , Μαρκιανός , Σθένελος , Ἰωάννης , Μάκερ , Χαρίσιος , Σιλβανός , Φωτεινός , Ἀντώνιος , Ἀΰθῳ , ξελσυς , Εὐφράνονι , Μιλήσιος , Πατρίκιος , Σευηριανός , Εὐσέβιος , Εὐμόλπιος , Ἀθανάσιος , Διόφαντος , Μηνόδωρος , Διοκλῆς , Χρυσάμπελος , Νέων , Εὐγένιος , Εὐστάθιος , Καλλικράτης , Ἀρσένιος , Εὐγένιος , μαρτύριον , ἱεράκιον , Λεόντιος , Φιλάγριον , Λούκιος , καί πᾶς ὁ ἐν ὁ ἀνατολή ὀρθόδοξος ἐπίσκοπος Λιβέριος ἐπίσκοπος Ἰταλία , καί ὁ κατά ὁ δύσις ἐπίσκοπος , ἐν κύριος πάντοτε χαίρω . ὁ εὐκταῖος ἐγώ χαρά ὁ εἰρήνη καί ὁ ὁμόνοια φέρω ὁ ὑμέτερος γράμμα , ὁ ὁ πίστις φάος προλάμπω ἀδελφός ἀγαπητός , ὁ ἀποδίδωμι ἐγώ διά ὁ τίμιος ἀδελφός ὁ ἐπίσκοπος , Εὐστάθιος , Σιλβανός , καί Θεόφιλος . καί οὗτος μάλιστα , ὅτι ὁ ὑμέτερος γνώμη καί ὁ ὑμέτερος φρόνημα συμφωνέω καί συνᾴδω πρός τε ὁ ἐμός ἐλαχιστότης , καί ὁ ἐν Ἰταλία καί δυτικός πᾶς , διαβεβαιόομαι καί ἀποδείκνυμι . καί οὗτος εἰμί γιγνώσκω ὁ καθολικός καί ἀποστολικός πίστις , ὅστις μέχρι ὁ κατά Νίκαια σύνοδος ακέραια καί ἀσάλευτος διαμένω . οὗτος τε αὐτός ἔχω ὁμολογέω , καί χαρά ἀναπίμπλημι , πᾶς ἴχνος καί Ζώπυρος ἄτοπος ὑπόνοια ἐκβάλλω , οὖον μόνος διά λόγος , ἀλλά καί ἔγγραφος οὗτος ἐκτίθημι . ἧς καί ὁ ἀντίτυπος ἀναγκαῖος οὗτος ὁ γράμμα ὑποτάσσω ἡγέομαι δήω , μή τις πρόφασις ὁ αἱρετικός εἰς ἐπιβουλή αὖθις καταλείπω , ἐν ὅς πάλιν ὁ ὑπέκκαυμα ὁ ἴδιος κακία ἀνακινέω , πυρκαιά διά διχοστασία συνήθης ἐξάπτω . ἔπειτα καί οὗτος ὁμολογέω ὁ τίμιος ἀδελφός ἐγώ , Εὐστάθιος καί Σιλβανός καί Θεόφιλος , ἑαυτοῦ τε καί ὁ ὑμέτερος ἀγάπη πάντοτε οὗτος ὁ πίστις ἔχω , καί οὗτος μέχρι τέλος διαφυλάσσω , δηλαδή ὁ ἐν Νίκαια δοκιμάζω ὑπό τριακόσιοι δέκα καί ὀκτώ ὀρθόδοξος ἐπίσκοπος : ὅστις ὁ τέλειος περιέχω ἀλήθεια , καί πᾶς ὁ ὁ αἱρετικός πλῆθος ἐπιστομίζω τε καί ἀνατρέπω . οὐδέ γάρ ἀπό αὐτόματος , ἀλλά θεῖον νεῦμα , ὁ ὁ τοσοῦτος ἀριθμός ἐπίσκοπος συγκροτέω κατά ὁ Ἄρειος μανία : ἀλλά ἐν ὅσος ἀριθμός ὁ μακάριος Ἀβραάμ τοσοῦτος χιλιάς διά πίστις καταστρέφω : ὅστις πίστις ἐν ὁ ὑπόστασις καί ὁ ὄνομα ὁ ὁμοούσιος περιέχω , ὥσπερ ἔρυμα ὀχυρός καί ἄμαχος , πᾶς ὁ προσβολή καί ὁ κακομηχανία ὁ Ἄρειος κενοδοξία καθαιρέω τε καί ἀποτρέπω . τοιγάρ πᾶς ὁ κατά ὁ δύσις ἐπίσκοπος ὁ εἰς ὁ Ἀρίμενον συνέρχομαι , ὁπότε οὗτος ὁ κακοήθεια ὁ Ἀρειανός συγκροτέω , ὅπως ἢ διά πειθώ τις , ἢ ἵνα ἀληθής εἶπον , κοσμικός δυναστεία , οὗτος ὅσπερ ἀσφαλής εἰμί ἐν ὁ πίστις κεῖμαι ἀναιρέω , ἢ πλάγιος ἀρνέομαι , οὐδείς οὗτος ὠφελέω ὁ πανουργία . καί γάρ σχεδόν πᾶς ἐκεῖνος ὁ ἐν ὁ Ἀρίμινον γίγνομαι , καί δελεάζω ἢ ὑπάγω τότε , νῦν ἀναφρονέω καί ἀναθεματίζω ὁ ἔκθεσις ὁ ἐν Ἀρίμινον συνέρχομαι , καί ὑπογράφω ὁ καθολικός καί ἀποστολικός πίστις ὁ κατά Νίκαια θεσπίζω , ὁ καί ἐγώ κοινωνέω , ἔκθυμος κατά ὁ Ἄρειος δόγμα καί κατά ὁ αὐτός μαθητής χαλεπαίνω . ὅστις πρᾶγμα ὁ ἔλεγχος καί αὐτός ὁ πρέσβυς ὁ ὑμέτερος ἀγάπη ἐπιγιγνώσκω , σύ αὐτός ὁ οἰκεῖος ὑπογράφω συζεύγνυμι , ἀναθεματίζω Ἄρειος καί ὁ ἐν Ἀρίμινον πράσσω κατά ὁ πίστις ὁ ἐν Νίκαια θεσπίζω , ὅς καί σύ αὐτός δελεάζω διά ὁρκωμοσία ὑπογράφω . ὅθεν ἀκόλουθος ἐγώ φαίνω γράφω πρός ὁ ὑμέτερος ἀγάπη , καί βοηθέω ὁ Δίκαιος αἰτέω : μάλιστα ὅτε διά ὁ ὁμολογία ὁ ὑμέτερος πρέσβυς ἀναφρονέω ὁ ἀνατολικός συμφωνέω πρός ὁ ὀρθόδοξος ὁ δυτικός ἐπιγιγνώσκω . καί δηλόω ὅπως οἶδα ἔχω , ὁ ἐν ὁ Ἀρίμινον βλασφημία καί ὑπό ὁ δοξάζω τότε κατά συναρπαγή παραβλάπτω νῦν ἀναθεματίζω , καί πᾶς πρός ὁ κατά Νίκαια πίστις συμπνέω . καί χρή διά σύ οὗτος πᾶς γιγνώσκω , ὅπως δύναμαι καί ὁ κατά ἐπήρεια παραβλάπτω ἤδη ποτέ ἐκ ὁ αἱρετικός σκότος πρός ὁ θέω φάος ὁ καθολικός ἐλευθερία ἀνακάμπτω . ὅστις μετά οὗτος ὁ σύνοδος , εἰμί μή ἐθέλω ἀποπτύω ὁ ὁ κακοδοξία ἰός , καί ὁ βλασφημία Ἄρειος πᾶς ἀναιρέω , οὗτος τε ἀναθεματίζω , γιγνώσκω ἑαυτοῦ μετά ὁ Ἄρειος καί ὁ οὗτος μαθητής καί ὁ λοιπός ὄφις , ἤτοι Σαβελλιανός ἢ Πατροπασσιανῶν ἢ ὁράω ἄλλος αἵρεσις , ἐκσπονδος εἰμί καί ἀκοινώνητος ὁ ἐκκλησιαστικός σύναξις , ὅστις ὁ ἐκ μοιχεία υἱός οὖον προσίημι . ὁ θεός σύ ῥώννυμι διαφυλάσσω , ἀδελφός ἀγαπητός . οὗτος ὁ γράμμα ὁ περί Εὐστάθιος δέχομαι αὖθις ἐπί ὁ Σικελία ὁρμάω : ἐκεῖ τε παρασκευάζω γίγνομαι σύνοδος ὁ Σικελός ἐπίσκοπος , ἐπί αὐτός τε ὁ ὁ ὁμοούσιος πίστις ὁμολογέω , καί ὁ ἐν Νίκαια πίστις κυρόω , ομόψηφος τε καί παρά ἐκεῖνος δέχομαι γράμμα , ἐπανήκω παρά ὁ πέμπω . ὁ δέ ὁ Λιβερίου ἐπιστολή δέχομαι διαπρεσβεύομαι κατά πόλις πρός ὁ προίστημι ὁ ὁμοούσιος πίστις , προσρέπω συνέρχομαι ὁμοθυμαδόν εἰς Ταρσός ὁ Κιλικία , ἐπί ὁ κυρόω ὁ ἐν Νίκαια πίστις , καί λύω πᾶς μετά οὗτος γίγνομαι ἐρεσχελία . καί δή ἴσως εἄν οὗτος γίγνομαι , εἰμί μή ὁ μέγας τότε δύναμαι παρά βασιλεύς διακωλύω , λέγω δή Εὐδόξιος ὁ ὁ αρειανός προίστημι θρησκεία : ὅς καί πλείων διά ὁ κηρύσσω σύνοδος ἐξάπτω , μείζων κακός οὗτος ἐργάζομαι . ὅτι2 μέν οὖν Μακεδονιανός διά ὅς πέμπω πρεσβευτής κοινωνέω Λιβέριος ὁ ἐν Νίκαια πίστις κυρόω , αὐτός Σαβῖνος ἐν ὁ συναγωγή ὁ συνοδικός ὁμολογέω .