sextus-empiricus.adversus-mathematicos 9.54
καὶ Κριτίας ( B25 Diels ) δὲ εἶς τῶν ἐν Ἀθήναις τυραννησάντων δοκεῖ ἐκ τοῦ τάγματος τῶν ἀθέων ὑπάρχειν φάμενος , ὅτι οἱ παλαιοὶ νομοθέται ἐπίσκοπόν τινα τῶν ἀνθρωπίνων κατορθωμάτων καὶ ἁμαρτημάτων ἔπλασαν τὸν θεὸν ὑπὲρ τοῦ μηδένα λάθρᾳ τὸν πλησίον ἀδικεῖν , εὐλαβούμενον τὴν ὑπὸ τῶν θεῶν τιμωρίαν . ἔχει δὲ παρ’ αὐτῷ τὸ ῥητὸν οὕτως · ἦν χρόνος , ὅτ’ ἦν ἄτακτος ἀνθρώπων βίος καὶ θηριώδης ἰσχύος θ’ ὑπηρέτης , ὄτ’ οὐδὲν ἆθλον οὔτε τοῖς ἐσθλοῖσιν ἦν οὔτ’ αὖ κόλασμα τοῖς κακοῖς ἐγίγνετο . κἄπειτά μοι δοκοῦσιν ἄνθρωποι νόμους θέσθαι κολαστάς , ἴνα δίκη τύραννος ᾖ < . . . . > τήν θ᾿ ὕβριν δούλην ἔχῃ · ἐζημιοῦτο δ᾿ εἴ τις ἐξαμαρτάνοι . ἔπειτ᾿ ἐπειδὴ τἀμφανῆ μὲν οἱ νόμοι ἀπεῖργον αὐτοὺς ἔργα μὴ πράσσειν βίᾳ , λάθρᾳ δ᾿ ἔπρασσον , τηνικαῦτά μοι δοκεῖ <πρῶτον> πυκνός τις καὶ σοφὸς γνώμην ἀνήρ θεῶν δέος θνητοῖσιν ἐξευρεῖν , ὅπως εἴη τι δεῖμα τοῖς κακοῖσι , κἂν λάθρᾳ πράσσωσιν ἢ λέγωσιν ἢ φρονῶσί <τι> . ἐντεῦθεν οὖν τὸ θεῖον εἰσηγήσατο , ὡς ἔστι δαίμων ἀφθίτῳ θάλλων βίῳ , νόῳ τ᾿ ἀκούων καὶ βλέπων , φρονῶν τε καί προσέχων τε ταῦτα , καὶ φύσιν θείαν φορῶν , ὃς πᾶν [ μὲν ] τὸ λεχθὲν ἐν βροτοῖς ἀκούσεται , <τὸ> δρώμενον δὲ πᾶν ἰδεῖν δυνήσεται . ἐὰν δὲ σὺν σιγῇ τι βουλεύῃς κακόν , τοῦτ’ οὐχὶ λήσει τοὺς θεούς · τὸ γὰρ φρονοῦν <αὐτοῖς> ἔνεστι . τούσδε τοὺς λόγους διδαγμάτων ἥδιστον εἰσηγήσατο , ψευδεῖ καλύψας τὴν ἀλήθειαν λόγῳ . ναίειν δ’ ἔφασκε τοὺς θεοὺς ἐνταῦθ’ , ἴνα μάλιστ’ ἂν ἐξέπληξεν ἀνθρώπους ἄγων , ὅθεν περ ἔγνω τοὺς φόβους ὄντας βροτοῖς καὶ τὰς ὀνήσεις τῷ ταλαιπώρῳ βίῳ , ἐκ τῆς ὕπερθε περιφορᾶς , ἵν᾿ ἀστραπάς κατεῖδεν οὔσας , δεινὰ δὲ κτυπήματα βροντῆς , τό τ’ ἀστερωπὸν οὐρανοῦ δέμας , Χρόνου καλὸν ποίκιλμα , τέκτονος σοφοῦ , ὅθεν τε λαμπρὸς ἀστέρος στείχει μύδρος , ὅ θ’ ὑγρὸς εἰς γῆν ὄμβρος ἐκπορεύεται . τοίους δὲ περιέστησεν ἀνθρώποις φόβους , δι’ οὓς καλῶς τε τῷ λόγῳ κατῴκισεν τὸν δαίμον’ οὗτος κἀν πρέποντι χωρίῳ , τὴν ἀνομίαν τε τοῖς νόμοις κατέσβεσεν . καὶ ὀλίγα προσδιελθὼν ἐπιφέρει οὕτω δὲ πρῶτον οἴομαι πεῖσαί τινα θνητοὺς νομίζειν δαιμόνων εἷναι γένος .
Lemmas: καί Κριτίας ( B25 Diels ) δέ εἰμί ὁ ἐν Ἀθῆναι τυραννέω δοκέω ἐκ ὁ τάγμα ὁ ἄθεος ὑπάρχω φημί , ὅτι ὁ παλαιός νομοθέτης ἐπίσκοπος τις ὁ ἀνθρώπινος κατόρθωμα καί ἁμάρτημα πλάσσω ὁ θεός ὑπέρ ὁ μηδείς λάθρῃ ὁ πλησίος ἀδικέω , εὐλαβέομαι ὁ ὑπό ὁ θεός τιμωρία . ἔχω δέ παρά αὐτός ὁ ῥητός οὕτως · εἰμί χρόνος , ὅτι εἰμί ἄτακτος ἄνθρωπος βίος καί θηριώδης ἰσχύς ὁ ὑπηρέτης , ὅτι οὐδείς ἆθλος οὔτε ὁ ἐσθλός εἰμί οὔτε αὖος κόλασμα ὁ κακός γίγνομαι . ἔπειτα ἐγώ δοκέω ἄνθρωπος νόμος τίθημι κολαστής , ἵνα δίκη τύραννος εἰμί < . . . . > ὁ ὁ ὕβρις δοῦλος ἔχω · ζημιόω δέ εἰμί τις ἐξαμαρτάνω . ἔπειτα ἐπεί ἐμφανής μέν ὁ νόμος ἀπείργω αὐτός ἔργον μή πράσσω βία , λάθρῃ δέ πράσσω , τηνικαῦτα ἐγώ δοκέω <πρῶτον> πυκνός τις καί σοφός γνώμη ἀνήρ θεός δέος θνητός ἐξευρίσκω , ὅπως εἰμί τίς δεῖμα ὁ κακός , κἀν λάθρῃ πράσσω ἢ λέγω ἢ φρονέω ὅς . ἐντεῦθεν οὖν ὁ θέω εἰσηγέομαι , ὡς εἰμί δαίμων ἄφθιτος θάλλω βίος , νόος τε ἀκούω καί βλέπω , φρονέω τε καί προσέχω τε οὗτος , καί φύσις θεῖος φορός , ὅς πᾶς [ μέν ] ὁ λέγω3 ἐν βροτός ἀκούω , ὅς δράω δέ πᾶς ὁράω δύναμαι . ἐάν δέ σύν σιγή τίς βουλεύω κακός , οὗτος οὐ λανθάνω ὁ θεός · ὁ γάρ φρονέω αὐτός ἔνειμι . ὅδε ὁ λόγος δίδαγμα ἡδύς εἰσηγέομαι , ψευδής καλύπτω ὁ ἀλήθεια λόγος . νάω δέ φάσκω ὁ θεός ἐνταῦθα , ἵνα μάλιστα εἄν ἐκπλήσσω ἄνθρωπος ἄγω , ὅθεν περ γιγνώσκω ὁ φόβος εἰμί βροτός καί ὁ ὀνίνημι ὁ ταλαίπωρος βίος , ἐκ ὁ ὕπερθεν περιφορά , ἵνα ἀστραπή καθοράω εἰμί , δεινός δέ χτύπημα βροντή , ὁ τε ἀστερωπός οὐρανός δέμας , Χρόνος καλός ποίκιλμα , τέκτων σοφός , ὅθεν τε λαμπρός ἀστήρ στείχω μύδρος , ὅς ὁ ὑγρός εἰς γῆ ὄμβρος ἐκπορεύω . τοῖος δέ περιίστημι ἄνθρωπος φόβος , διά ὅς καλῶς τε ὁ λόγος κατοικίζω ὁ δαίμων οὗτος ἐν πρέπω χωρίον , ὁ ἀνομία τε ὁ νόμος κατασβέννυμι . καί ὀλίγος προσδιέρχομαι ἐπιφέρω οὗτος δέ πρῶτος οἴομαι πείθω τις θνητός νομίζω δαίμων ἵημι γένος .