severian-of-gabala.in-psalmum-96 4
Προσέχετε ἀκριβῶς . Εἰ τοίνυν ὕδωρ ζῶν τὸ πνεῦμα τὸ ἅγιον , καὶ αὐτὸ λαμβάνουσιν οἱ πιστεύοντες , διὰ τὶ εἶπες , Εἴ τις διψᾷ , ἐρχέσθω πρὸς με , καὶ οὐκ εἶπες , Εἴ τις διψᾷ , ἐρχέσθω πρὸς τὸ πνεῦμα τὸ ἅγιον ; Ἀλλ’ εἰ καὶ πρὸς ἐμὲ εἶπον , τὴν ἀλήθειαν ἔφην . Μία γὰρ πηγὴ ἀμφοτέρων · Ὅτι παρὰ σοῦ πηγὴ ζωῆς , ἐν τῷ φωτί σου ὀψόμεθα φῶς . Ἀλλ’ ἐπειδὴ ὁ σωτὴρ ὕδωρ ζῶν ἐκάλεσε τὸ πνεῦμα τὸ ἅγιον , διὰ τί φησίν ὕδωρ ζῶν ; Ἵνα μάθῃς αὐτὸ ἐκ τῆς πηγῆς τοῦ θεοῦ ὄν . Ὕδωρ ζῶν τὸ πνεῦμα , πηγὴ ὕδατος ζῶντος ὁ θεός , ἴν’ ὅταν μάθῃς τὴν πηγήν , νοήσῃς πόθεν τὸ ὕδωρ τὸ ζῶν . Ποταμοὶ ἐκ τῆς κοιλίας αὐτοῦ ῥεύσουσιν ὕδατος ζῶντος . Τοῦτο δὲ ἔλεγε τὸ ὕδωρ περὶ τοῦ πνεύματος , οὗ ἔμελλον λαμβάνειν οἱ πιστεύοντες . Εἰ ὕδωρ ζῶν τὸ πνεῦμα , ζητήσωμεν αὐτοῦ τὴν πηγὴν . Τίς ἡ πηγή ; Λεγέτω Ἰερεμίας · Τάδε λέγει κύριος · Ἐξέστη ὁ οὐρανὸς ἐπὶ τούτῳ , καὶ ἔφριξεν ἡ γῆ , ὅτι δύο καὶ πονηρὰ ἐποίησεν ὁ λαὸς μου · ἐμὲ ἐγκατέλιπε πηγὴν ὕδατος ζῶντος . Ὁρᾷς πηγὴν ὕδατος τὸν θεόν , ζῶν δὲ ὕδωρ τὸ πνεῦμα τὸ ἅγιον ; Πηγὴ ὕδατος ζῶντος ὁ πατήρ · ποταμὸς ἐκ τῆς γῆς προερχόμενος , ὁ υἱός · ὕδωρ τοῦ ποταμοῦ τὸ πνεῦμα τὸ ἅγιον . Ἐμὲ ἐγκατέλιπον πηγὴν ὕδατος ζῶντος . Λεγέτω περὶ τοῦ υἱοῦ τὰ αὐτὰ καὶ ὁ προφήτης Ἠσαΐας · Καὶ ἥξει κύριος ὡς ποταμὸς ἔνδοξος ἐν γῇ διψώσῃ . Ὁρᾷς πηγήν ; ποταμόν ; ὕδωρ ζῶν ; Καὶ ὥσπερ οὐ δύνῃ τὴν πηγὴν καλέσαι ποταμόν , ἕως τὴν ῥίζαν ὁρᾷς , οὔτε πάλιν τὸν ποταμὸν προελθόντα ἔξω οὐ δύνῃ καλέσαι πηγήν , οὔτε τὸ ὕδωρ τὸ ἀπὸ τοῦ ποταμοῦ σχιζόμενον καὶ τὴν γῆν ἀρδεῦον οὐ καλεῖς ποταμόν , ἀλλ’ ὕδωρ ἀρδείας · καὶ τὰ μὲν ὀνόματα τέμνεται , ἡ δὲ φύσις ἀμέριστος · ὥσπερ οὖν ( πάλιν γὰρ τὰ αὐτὰ ἀναλαβὼν διηγήσομαι ) οὔτε τὴν πηγὴν καλεῖς ποταμόν , ἕως τὴν ῥίζαν ὁρᾷς , οὔτε προελθοῦσαν τὴν πηγὴν εἰς ποταμὸν οὐ καλεῖς πηγήν , ἀλλ’ ἐκείνης τῆς πηγῆς ἀπόῤῥοιαν · πάλιν τοῦ ποταμοῦ τὸ ὕδωρ ἐπειδὰν εἰς ἀρδείαν προέλθῃ , ποταμὸς οὐ λέγεται , ἀλλ’ ὕδωρ ἀρδεῦον , καὶ τὰ μὲν ὀνόματα τέμνεται , ἡ δὲ φύσις οὐ μερίζεται · οὕτω τὸν μὲν πατέρα υἱὸν καλέσαι οὐ δυνατόν , οὐδὲ τὸν υἱὸν πατέρα , ἵνα μὴ εἰς τὴν Σαβελλίου δόξαν ἐμπέσωμεν . Οὐ μὴν ἡ διαφορὰ τῶν ὀνομάτων τέμνει τὴν φύσιν . Οἱ γὰρ αἱρετικοὶ βούλονται ἀπὸ τῆς διαφορᾶς τῶν ὀνομάτων διαφορὰν κατασκευάσαι φύσεως . Ὅταν δὲ ἴδῃς τὰς εἰκόνας ταύτας παραβαλλομένας , μὴ δι’ ὅλου δούλευε τῇ εἰκόνι . Οὐδὲν γὰρ τῶν ὁρωμένων παριστᾷ ἐναργῶς τὰ ἀόρατα . Ἀλλὰ διαφεύγουσι τὸ ἄτοπον , καὶ λαμβάνουσι τὸ ἔνδοξον . Οὐ γὰρ ἐπειδὴ ποταμὸς κατὰ ἀπόῤῥοιαν προέρχεται , κατὰ ῥεῦσιν ἐγέννησεν ὁ πατήρ . Καὶ ταῦτα εἶπον , τῇ γραφῇ ἀκολουθήσας . Οὐδεὶς γὰρ ἀφ’ ἑαυτοῦ τολμᾷ πιστὸς φθέγγεσθαι . Εἰ μὴ ἤκουσα τοῦ πατρὸς λέγοντος , Ἐμὲ ἐγκατέλιπον πηγὴν ὕδατος ζῶντος · εἰ μὴ ἤκουσα τοῦ κυρίου λέγοντος , Ποταμοὶ ἐκ τῆς κοιλίας αὐτοῦ ῥεύσουσιν ὕδατος ζῶντος · τοῦτο δὲ ἔλεγε περὶ τοῦ πνεύματος , οὗ ἔμελλον λαμβάνειν οἱ πιστεύοντες · οὐκ ἂν ἀνθρωπίνῃ καὶ θνητῇ ἐννοίᾳ κατὰ τῆς ἀθανάτου ταῦτα ἐκαινοτόμησα . Ἀλλ’ ἔλθωμεν εἰς τρανοτέραν ἀπόδειξιν . Καὶ μὴ τις νομίσῃ περιττὴν εἶναι ταύτην τὴν διδασκαλίαν . Μάλιστα γὰρ πλησιαζούσης τῆς χάριτος , καὶ ἐπειδὴ μέλλει λοιπὸν τὸ ὕδωρ τὸ ζῶν τὴν ἑαυτοῦ ἐνέργειαν δεικνύναι , ἐνέθηκε τοῖς ὕδασι ὕδωρ νοητόν . Καὶ γὰρ δεῖ οὕτω λέγεσθαι , καὶ διὰ τούς προσιόντας μαθεῖν οἵᾳ δωρεᾷ προσέρχονται , καὶ τοὺς ἤδη ἀξιωθέντας δωρεᾶς , καὶ τοὺς μηδέπω λαβόντας εἰς ἐπιθυμίαν ἐλθεῖν ταύτης τῆς δωρεᾶς . Ἀναγκαίως τὸ ὕδωρ τὸ ἅγιον καὶ ζῶν προέρχεται , λόγῳ μὲν κηρυττόμενον , πίστει δὲ προσκυνούμενον . Ὁ δὲ κύριος ἡμῶν Ἰησοῦς Χριστὸς καλεῖ ὕδωρ ζῶν τὸ πνεῦμα τὸ ἅγιον , ὡς λέγει τῇ Σαμαρείτιδι · Εἰ ᾔδεις τὴν δωρεὰν τοῦ θεοῦ , καὶ τίς ἐστιν ὁ λέγων σοι , Δός μοι πιεῖν , σὺ ἂν ᾔτησας αὐτόν , καὶ ἔδωκεν ἂν σοι ὕδωρ ζῶν . Περὶ τούτου τοῦ ὕδατος καὶ Ζαχαρίας διαλέγεται καὶ Ἰεζεκιὴλ οἱ προφῆται . Πρόσεχε ἀκριβῶς . Λέγει ὁ σωτὴρ Νικοδήμῳ τῷ ἄρχοντι τῶν Ἰουδαίων · Ἀμήν , ἀμήν , λέγω ὑμῖν , ἐὰν μὴ τις γεννηθῇ ἐξ ὕδατος καὶ πνεύματος , οὐ μὴ εἰσέλθῃ εἰς τὴν βασιλείαν τῶν οὐρανῶν . Ἐκεῖνος ὡς Ἰουδαῖος , Ἰουδαϊκῇ ἀμαθίᾳ συγγηράσας , καὶ μηδὲν δυνάμενος ἔξω τῶν σωματικῶν φαντάζεσθαι , λέγει τῷ σωτῆρι , ἀκούσας περὶ ἀναγεννήσεως · Πῶς ταῦτα δύναται γενέσθαι ; μὴ δύναται ἄνθρωπος γέρων ὢν , ἐκ δευτέρου εἰς τὴν κοιλίαν τῆς μητρὸς αὐτοῦ εἰσελθεῖν , καὶ γεννηθῆναι ; Πνευματικὰ ἀκούων , σωματικὴν αἴσθησιν ἐλάμβανε . Λέγει αὐτῷ ὁ σωτήρ · Πᾶν τὸ γεγεννημένον ἐκ τῆς σαρκός , σάρξ ἐστιν . Οὐ περὶ σαρκὸς διαλέγομαι , ἢ σαρκικῆς ἀναγεννήσεως · τὸ δὲ γεγεννημένον ἐκ τοῦ πνεύματος , πνεῦμα ἐστιν · εἶτα ἐγκαλεῖ αὐτῷ · Σὺ εἶ ὁ διδάσκαλος τοῦ Ἰσραὴλ , καὶ ταῦτα οὐ γινώσκεις ; Ὁρᾷς ὅσον ἐστὶν ἔγκλημα , διδασκάλου τάξιν ἐπέχοντα , μὴ ἐπιβάλλειν ἑαυτὸν καὶ ἐρευνᾷν τάς γραφάς · Σὺ εἶ ὁ διδάσκαλος τοῦ Ἰσραὴλ , καὶ ταῦτα οὐ γινώσκεις ; Καὶ εἰ διδάσκαλος ἦν τοῦ Ἰσραὴλ , πόθεν ᾔδει ὅτι μυστήριον ξένον κηρύττεις καὶ οὐράνιον δῶρον ; Οὐδείς γὰρ μέχρι τοῦ νῦν ἐκήρυξε βάπτισμα τοιοῦτον ἀθανασίας . Ναί , φησίν · ἀλλ’ οἱ προφῆται ἐμήνυσαν . Οὐκ ἀνέγνως τοὺς προφήτας ; οὐκ εἶ σὺ ἱερεύς ; οὐκ εἶ διδάσκαλος ; οὐκ ἤκουσας περὶ ὕδατος καὶ πνεύματος ἐν τῷ προφήτῃ ; Τί ξένον εἶπον ἐγὼ παρὰ τοὺς προφήτας , Ἐὰν μὴ τις γεννηθῇ ἐξ ὕδατος καὶ πνεύματος ; Ταῦτα καὶ Ἰεζεκιὴλ ἐλάλησε · Καὶ ἔσται ἐπ’ ἐσχάτων τῶν ἡμερῶν , λέγει Ἀδωναῒ κύριος · καὶ προσλήψομαι ὑμᾶς καὶ ῥανῶ ἐφ’ ὑμᾶς ὕδωρ καθαρόν , καὶ δώσω τὸ πνεῦμὰ μου εἰς ὑμᾶς . Ὕδωρ καὶ πνεῦμα . Ἐὰν μὴ τις γεννηθῇ ἐξ ὕδατος καὶ πνεύματος . Ῥανῶ ἐφ’ὑμᾶς ὕδωρ καθαρόν , καὶ δώσω ὑμῖν πνεῦμα καινόν . Ὕδωρ καὶ πνεῦμα .
Lemmas: προσέχω ἀκριβῶς . εἰμί τοίνυν ὕδωρ ζάω ὁ πνεῦμα ὁ ἅγιος , καί αὐτός λαμβάνω ὁ πιστεύω , διά τίς λέγω , εἰμί τις διψάω , ἔρχομαι πρός ἐγώ , καί οὐ λέγω , εἰμί τις διψάω , ἔρχομαι πρός ὁ πνεῦμα ὁ ἅγιος ; ἀλλά εἰμί καί πρός ἐγώ λέγω , ὁ ἀλήθεια φημί . εἷς γάρ πηγή ἀμφότερος · ὅτι παρά σύ πηγή ζωή , ἐν ὁ φάος σύ ὁράω φάος . ἀλλά ἐπεί ὁ σωτήρ ὕδωρ ζάω καλέω ὁ πνεῦμα ὁ ἅγιος , διά τίς φημί ὕδωρ ζάω ; ἵνα μανθάνω αὐτός ἐκ ὁ πηγή ὁ θεός εἰμί . ὕδωρ ζάω ὁ πνεῦμα , πηγή ὕδωρ ζάω ὁ θεός , ἵνα ὅταν μανθάνω ὁ πηγή , νοέω πόθεν ὁ ὕδωρ ὁ ζάω . Ποταμός ἐκ ὁ κοιλία αὐτός ῥέω ὕδωρ ζάω . Τοῦτης δέ λέγω ὁ ὕδωρ περί ὁ πνεῦμα , ὅς μέλλω λαμβάνω ὁ πιστεύω . εἰμί ὕδωρ ζάω ὁ πνεῦμα , ζητέω αὐτός ὁ πηγή . Τῖς ὁ πηγή ; λέγω Ἰερεμίας · Τά λέγω κύριος · ἐξίστημι ὁ οὐρανός ἐπί οὗτος , καί φρίσσω ὁ γῆ , ὅτι δύο καί πονηρός ποιέω ὁ λαός ἐγώ · ἐγώ ἐγκαταλείπω πηγή ὕδωρ ζάω . Όρας πηγή ὕδωρ ὁ θεός , ζάω δέ ὕδωρ ὁ πνεῦμα ὁ ἅγιος ; Πηγή ὕδωρ ζάω ὁ πατήρ · ποταμός ἐκ ὁ γῆ προέρχομαι , ὁ γιός · ὕδωρ ὁ ποταμός ὁ πνεῦμα ὁ ἅγιος . ἐγώ ἐγκαταλείπω πηγή ὕδωρ ζάω . λέγω περί ὁ υἱός ὁ αὐτός καί ὁ προφήτης Ἠσαΐας · καί ἔσσομαι κύριος ὡς ποταμός ἔνδοξος ἐν γῆ διψάω . Όρας πηγή ; ποταμός ; ὕδωρ ζάω ; καί ὥσπερ οὐ δύναμαι ὁ πηγή καλέω ποταμός , ἠώς ὁ ῥίζα ορώ , οὔτε πάλιν ὁ ποταμός προέρχομαι ἔξω οὐ δύναμαι καλέω πηγή , οὔτε ὁ ὕδωρ ὁ ἀπό ὁ ποταμός σχίζω καί ὁ γῆ ἀρδεύω οὐ καλέω ποταμός , ἀλλά ὕδωρ ἀρδεία · καί ὁ μέν ὄνομα τέμνω , ὁ δέ φύσις ἀμέριστος · ὥσπερ οὖν ( πάλιν γάρ ὁ αὐτός ἀναλαμβάνω διηγέομαι ) οὔτε ὁ πηγή καλέω ποταμός , ἠώς ὁ ῥίζα ορώ , οὔτε προέρχομαι ὁ πηγή εἰς ποταμός οὐ καλέω πηγή , ἀλλά ἐκεῖνος ὁ πηγή ἀπόρροια · πάλιν ὁ ποταμός ὁ ὕδωρ ἐπειδάν εἰς ἀρδεία προέρχομαι , ποταμός οὐ λέγω , ἀλλά ὕδωρ ἀρδεύω , καί ὁ μέν ὄνομα τέμνω , ὁ δέ φύσις οὐ μερίζω · οὕτως ὁ μέν πατέρας υἱός καλέω οὐ δυνατός , οὐδέ ὁ υἱός πατέρας , ἵνα μή εἰς ὁ Σαβέλλιος δόξα ἐμπίπτω . οὐ μήν ὁ διαφορά ὁ ὄνομα τέμνω ὁ φύσις . όϊ γάρ αἱρετικός βούλομαι ἀπό ὁ διαφορά ὁ ὄνομα διαφορά κατασκευάζω φύσις . ὅταν δέ ἰδέω ὁ εἰκών αὐτός παραβάλλω , μή διά ὅλος δουλεύω ὁ εἰκών . οὐδείς γάρ ὁ ὁράω παρίστημι ἐναργής ὁ ἀόρατος . ἀλλά διαφεύγω ὁ ἄτοπος , καί λαμβάνω ὁ ἔνδοξος . οὐ γάρ ἐπεί ποταμός κατά ἀπόρροια προέρχομαι , κατά ῥεῦσις γεννάω ὁ πατήρ . καί οὗτος λέγω , ὁ γραφή ἀκολουθέω . οὐδείς γάρ ἀπό ἑαυτοῦ τολμάω πιστός φθέγγομαι . εἰμί μή ἀκούω ὁ πατήρ λέγω , ἐγώ ἐγκαταλείπω πηγή ὕδωρ ζάω · εἰμί μή ἀκούω ὁ κύριος λέγω , Ποταμός ἐκ ὁ κοιλία αὐτός ῥέω ὕδωρ ζάω · οὗτος δέ λέγω περί ὁ πνεῦμα , ὅς μέλλω λαμβάνω ὁ πιστεύω · οὐ ἄν ἀνθρώπινος καί θνητός ἔννοια κατά ὁ ἀθάνατος οὗτος καινοτομέω . ἀλλά ἔρχομαι εἰς τρανής ἀπόδειξις . καί μή τις νομίζω περισσός ἔρχομαι οὗτος ὁ διδασκαλία . μάλιστα γάρ πλησιάζω ὁ χάρις , καί ἐπεί μέλλω λοιπός ὁ ὕδωρ ὁ ζάω ὁ ἑαυτοῦ ἐνέργεια δείκνυμι , ἐντίθημι ὁ ὕδωρ ὕδωρ νοητός . καί γάρ δέω οὕτως λέγω , καί διά ὁ προσέρχομαι μανθάνω οἷος δωρεά προσέρχομαι , καί ὁ ἤδη ἀξιόω δωρεά , καί ὁ μηδέπω λαμβάνω εἰς ἐπιθυμία ἔρχομαι οὗτος ὁ δωρεά . ἀναγκαῖος ὁ ὕδωρ ὁ ἅγιος καί ζάω προέρχομαι , λόγος μέν κηρύσσω , πίστις δέ προσκυνέω . ὁ δέ κύριος ἐγώ Ἰησοῦς Χριστός καλέω ὕδωρ ζάω ὁ πνεῦμα ὁ ἅγιος , ὡς λέγω ὁ Σαμαρείτης · εἰμί οἶδα ὁ δωρεά ὁ θεός , καί τίς εἰμί ὁ λέγω σύ , δίδωμι ἐγώ πίνω , σύ ἄν αἰτέω αὐτός , καί δίδωμι ἄν σύ ὕδωρ ζάω . περι οὗτος ὁ ὕδωρ καί Ζαχαρίας διαλέγω καί Ἰεζεκιήλ ὁ προφήτης . προσέχω ἀκριβῶς . λέγος ὁ σωτήρ Νικόδημος ὁ ἄρχων ὁ Ἰουδαῖος · ἀμήν , ἀμήν , λέγω σύ , ἐάν μή τις γεννάω ἐκ ὕδωρ καί πνεῦμα , οὐ μή εἰσέρχομαι εἰς ὁ βασίλειος ὁ οὐρανός . ἐκεῖνος ὡς Ἰουδαῖος , Ἰουδαϊκός ἀμαθία συγγηράσκω , καί μηδείς δύναμαι ἔξω ὁ σωματικός φαντάζω , λέγω ὁ σωτήρ , ἀκούω περί ἀναγέννησις · Πῶς οὗτος δύναμαι γίγνομαι ; μή δύναμαι ἄνθρωπος γέρων εἰμί , ἐκ δεύτερος εἰς ὁ κοιλία ὁ μήτηρ αὐτός εἰσέρχομαι , καί γεννάω ; πνευματικός ἀκούω , σωματικός αἴσθησις λαμβάνω . λέγος αὐτός ὁ σωτήρ · Πᾶν ὁ γεννάω ἐκ ὁ σάρξ , σάρξ εἰμί . οὐ περί σάρξ διαλέγω , ἢ σαρκικός ἀναγέννησις · ὁ δέ γεννάω ἐκ ὁ πνεῦμα , πνεῦμα εἰμί · εἶτα ἐγκαλέω αὐτός · σύ εἰμί ὁ διδάσκαλος ὁ Ἰσραήλ , καί οὗτος οὐ γιγνώσκω ; Όρας ὅσον εἰμί ἔγκλημα , διδάσκαλος τάξις ἐπέχω , μή ἐπιβάλλω ἑαυτοῦ καί ἐρευνάω ὁ γραφεύς · σύ εἰμί ὁ διδάσκαλος ὁ Ἰσραήλ , καί οὗτος οὐ γιγνώσκω ; καί εἰμί διδάσκαλος εἰμί ὁ Ἰσραήλ , πόθεν οἶδα ὅτι μυστήριον ξένος κηρύσσω καί οὐράνιος δῶρον ; οὐδείς γάρ μέχρι ὁ νῦν κηρύσσω βάπτισμα τοιοῦτος ἀθανασία . Ναίς , φημί · ἀλλά ὁ προφήτης μηνύω . οὐ ἀναγιγνώσκω ὁ προφήτης ; οὐ εἰμί σύ ἱερεύς ; οὐ εἰμί διδάσκαλος ; οὐ ἀκούω περί ὕδωρ καί πνεῦμα ἐν ὁ προφήτης ; τις ξένος λέγω ἐγώ παρά ὁ προφήτης , ἐάν μή τις γεννάω ἐκ ὕδωρ καί πνεῦμα ; Ταΰς καί Ἰεζεκιήλ λαλέω · καί εἰμί ἐπί ἔσχατος ὁ ἡμέρα , λέγω ἀδωνᾶς κύριος · καί προσλαμβάνω σύ καί ῥαίνω ἐπί σύ ὕδωρ καθαρός , καί δίνω ὁ πνεῦμα ἐγώ εἰς σύ . ὕδωρ καί πνεῦμα . ἐάν μή τις γεννάω ἐκ ὕδωρ καί πνεῦμα . ῥαίνω εὐφήμη ὕδωρ καθαρός , καί δίνω σύ πνεῦμα καινός . ὕδωρ καί πνεῦμα .