severian-of-gabala.in-pretiosam-et-vivificam-crucem 3
Τυφλοὶ ἀναβλέπουσι . Καὶ τί πρὸς τὴν ἐρώτησιν , Σὺ εἶ ὁ ἐρχόμενος ; Μὴ γὰρ εἶπον , τί ἐργάζῃ ; τί ποιεῖς ; ποῖα σημεῖα γνωρίζεις ; Ἐρωτώμενος , Σὺ εἶ ὁ ἐρχόμενος ; ἄλλο δείκνυσιν · ὅτι τοῦ ἐρχομένου σημεῖα ταῦτά ἐστι . Καὶ πόθεν τοῦτο δῆλον , ὅτι τοῦ ἐρχομένου σημεῖα ταῦτά ἐστι ; Ἐπειδὴ ἐμοὶ ἀπιστοῦσι πολλάκις καὶ πρὸς τὸ σῶμα βλέποντες καὶ σκανδαλιζόμενοι , ἐρωτήσωσιν Ἡσαΐαν τὸν πρὸ τῶν θαυμάτων τούτων ταῦτα τὰ θαύματα κηρύττοντα . Ἄκουε γὰρ Ἰσχύσατε χεῖρες ἀνειμέναι , καὶ γόνατα παραλελυμμένα · παρακλήθητε οἱ ὀλιγόψυχοι τῇ διανοίᾳ · ἰσχύσατε , μὴ φοβεῖσθε . Ἰδοὺ ὁ θεὸς ἡμῶν , ἰδοὺ κύριος μετὰ ἰσχύος ἔρχεται . Καὶ ὁ ἐρχόμενος τί ποιεῖ ; Ἀνοίγει τυφλῶν ὀφθαλμούς . Τότε ἀνοιχθήσονταί φησιν οφθαλμοὶ τυφλῶν . Πορευθέντες ἀπαγγείλατε Ἰωάννῃ , τυφλοὶ ἀναβλέπουσι · τότε ἀνοιχθήσονται οφθαλμοὶ τυφλῶν . Παράθες τῇ εὐαγγελικῇ λέξει λέξιν προφητικήν , ἵνα ἴδῃς τὸν προφήτην Ἰωάννην καὶ πρόδρομον σύνῳδα φθεγγόμενον τῷ Ἡσαΐᾳ . Τότε ἀνοιχθήσονται ὀφθαλμοὶ τυφλῶν · τυφλοὶ ἀναβλέπουσι · κωφοὶ ἀκούουσιν καὶ ὦτα κωφῶν ἀκούσεται · χωλοὶ περιπατοῦσι , τότε ἁλεῖται ὡς ἔλαφος ὁ χωλός · καὶ τρανὴ ἔσται γλῶσσα μογιλάλων . Καὶ πότε ἐποίησε τρανὴν γλῶσσαν μογιλάλων ; Προσηνέχθη ποτὲ τῷ κυρίῳ ἄνθρωπος δαιμονιζόμενος , κωφὸς καὶ ἄλαλος , καὶ τί γέγονεν ; Ἀπολαβὼν αὐτὸν κατ’ ἰδίαν καὶ πτύσας , ἥψατο τῆς γλώσσης αὐτοῦ . Διὰ τί πτύει ὁ λόγῳ πάντα ποιῶν ; Τρὶς κέχρηται πτυέλῳ , τῷ ὀργάνῳ τούτῳ . Εὑρίσκεις αὐτὸν ἐπὶ τριῶν θαυμάτων χρησάμενον τούτῳ τῷ φαρμάκῳ · ἐπὶ τοῦ ἐκ γενετῆς τυφλοῦ , ὅτε πτύσας πηλὸν ἐποίησε , καὶ ἐπὶ ἑτέρου τυφλοῦ , ἔπτυσεν εἰς τὰ ὄμματα αὐτοῦ , καὶ ἐπὶ τοῦ κωφοῦ καὶ μογιλάλου , ἔπτυσεν εἰς τὰ ὦτα αὐτοῦ . Τρίτον ἐχρήσατο τῷ φαρμάκῳ τούτῳ , οὐ δεόμενος αὐτοῦ , ἀλλὰ πρᾶγμα μυστικὸν ὑποτιθέμενος , ἐπειδὴ ἀπ’ ἀρχῆς ὁ διάβολος ταύτας τὰς αἰσθήσεις ἔβλαψε . Θεασαμένη γὰρ ἡ γυνὴ τὸ δένδρον ὅτι καλόν , θεασαμένη τῷ ὀφθαλμῷ καὶ ἀκούσασα ἐκ τοῦ ὄφεως . Ποίῳ γὰρ μέρει ; Τῇ ἀκοῇ , ἐπειδὴ ὁ ἰὸς τοῦ ὄφεως κατὰ τῆς ἀκοῆς ἔδραμε , καὶ διὰ τῆς ἀκοῆς πᾶσαν ἐπλήρωσε τὴν δεξαμενὴν τῆς ψυχῆς , καὶ ὅλος ἰοῦ ἐπληρώθη ὁ ἄνθρωπος , ὡς μὴ μόνον ἔχειν , ἀλλὰ καὶ διδόναι . Ἐπειδὴ ἐπληρώθησαν ἰοῦ , εὑρέθησαν καὶ ἰὸν φέροντες – Ἰὸς γὰρ ἀσπίδων ὑπὸ τὰ χείλη αὐτῶν – μετέδωκεν ἡ τοῦ ὄφεως πικρία καὶ τῷ ἀνθρώπῳ , καὶ ἀπὸ τοῦ ἀνθρώπου δέδωκεν εἰς ἄλλους . Ἐπεὶ τοίνυν ἰὸς ὄφεως πτύελόν ἐστιν ὄφεως , εἰσάγει τὸ δηλητήριον ἀντιφάρμακον , τὸν ἰὸν πτυέλῳ . Λέγεται γὰρ φυσικῶς , ὅτι ὅπερ ἐστὶν ἰὸς ὄφεως ἀνθρώπῳ , τοῦτο τῷ ὄφει πτύελος ἀνθρώπου . Ἀλλ’ ὁ μὲν ἐμὸς πτύελος τὸν αἰσθητὸν ὄφιν τροποῦται , ὁ δὲ τοῦ δεσπότου τὸν νοητόν . Πτύει εἰς τὰ ὦτα , ἵνα τὸν ἰὸν ἀποπλύνῃ · καὶ ἀνοίγει τὴν γλῶσσαν λέγων · Ἐφφαθά , ὅ ἐστι , διανοίχθητι . Ὃ γὰρ ἀπέκλεισεν ὁ διάβολος τῇ παραβάσει , ἤνοιξεν ὁ σωτὴρ τῇ φιλανθρωπίᾳ . Τὸν δὲ τυφλόν , οὐ τὸν ἐκ γενετῆς , ἀλλ’ ἕτερον παραλαβὼν ἔξω τῆς κώμης καὶ θεωρήσας , φησίν , εἰς τὸν οὐρανὸν ἐστέναξε , καὶ στενάξας προσέπτυσε τοῖς ὄμμασι τοῦ τυφλοῦ . Διὰ τί στενάζει καὶ διὰ τί προσπτύει ; Διὰ τί μὴ κελεύει ὡς αὐθεντῶν ; Διὰ τί μὴ ἰατρεύει ὡς θεός ; Διὰ τί ἀναβλεπει εἰς τὸν οὐρανὸν καὶ στενάζει ; Οὐκ ἀπὸ τῆς θεότητος οὕτω φθέγγεται , ἀλλὰ τὸ σχῆμα καὶ τὸ φθέγμα τὸν Ἀδὰμ δείκνυσιν . Ἐπειδὴ γὰρ τὸν Ἀδὰμ ἐνεδύσατο τὸν πεσόντα καὶ ἐκλήθη Ἀδὰμ διὰ τὸ ἀναλαβεῖν πλάσμα τοῦ Ἀδάμ . Ὁ γὰρ πρῶτος ἄνθρωπος Ἀδὰμ εἰς ψυχὴν ζῶσαν · ὁ δεύτερος Ἀδὰμ εἰς πνεῦμα ζωοποοῦν . Ἀναβλέψας ἐστέναξεν ἐκ προσώπου τῆς ἀνθρωπότητος , μονονουχὶ διὰ τοῦ στεναγμοῦ κηρύττων τὴν βίαν τοῦ διαβόλου καὶ λέγων · Ἰδοὺ τὸ πλάσμα πῶς ὕβρισται ; Ἰδοὺ τὰ ὄργανα τὰ ὑπ’ ἐμοῦ πλασθέντα πῶς ἡ τοῦ διαβόλου τυραννὶς ἀπέπνιξεν ; Ἐστέναξε συμπαθὼν τῇ ἀνθρωπότητι οὕτως ὑπὸ τοῦ διαβόλου πεπεδημένῃ , οὕτως ὑπὸ τῆς τυραννίδος τοῦ διαβόλου κατεχομένῃ . Ἐστέναξεν · ἔδειξε τὴν συμπάθειαν . Λοιπὸν δείκνυσι καὶ τὴν ἐνέργειαν . Καὶ προσπτύει τοῖς ὄμμασιν αὐτοῦ καὶ ἐπιτίθησι τὰς χεῖρας . Προσπτύει , ἵν’ ἀποπλύνῃ τὸν ἰόν . Ἐπιτίθησι τὰς χεῖρας , ἵνα δείξῃ τὸν πλάστην . Ἄλλως γὰρ οὐ γίνεται πλάσις ἢ χειρὸς θεοῦ ἐπικειμένης · χειρὸς δὲ νοητῆς . Καὶ τούτῳ τῷ λόγῳ μαρτυρεῖ Δαυὶδ λέγων · Σὺ ἔπλασάς με καὶ ἔθηκας ἐπ’ ἐμὲ τὴν χεῖρά σου . Ἐπέθηκεν αὐτῷ τὰς χεῖρας καὶ ἀνέβλεψε . Καὶ ἐρωτᾷ αὐτὸν ὁ σωτήρ · Τί βλέπεις ; Ὁ δὲ λέγει · Βλέπω τοὺς ἀνθρώπους ὡς δένδρα περιπατοῦντας . Οὐδέπω ἦν καθαρῶς ἀναβλέψας , ἀλλ’ ἠρέμα αὐγὴν ἔβλεπεν . Ἐπέθηκεν ἐκ δευτέρου τὰς χεῖρας ὁ Ἰησοῦς καὶ ἀνέβλεψεν καθαρῶς . Ἠτόνει γὰρ ἡ δύναμις ἐκ πρώτης προσβολῆς ὅλην τὴν ἀχλὺν διασκεδάσαι ; Διὰ τί ἡ πρώτη ἐπίθεσις τῆς χειρὸς ἀμαυρότερον ἔδειξε τὸ φῶς · ἡ δευτέρα δὲ καθαρὸν ἀπέδωκεν ; Ἵνα ἑρμηνεύση τὸ μυστήριον . Ὅτι ἡ πρώτη πλάσις οὐκ ἴσχυσεν ἰδεῖν καθαρῶς τὴν ἀλήθειαν , οὐ παρὰ τὴν ἀσθένειαν τοῦ τεχνίτου , ἀλλὰ παρὰ τὴν ἀμβλύτητα τῆς διανοίας . Ἡ δὲ δευτέρα ἀναγέννησις ἀπέδωκεν αὐτῷ καθαρῶς τὸ ὁρᾶν . Διὰ τοῦτο ὁ Παῦλος τῇ ἐσκοτισμένῃ ταύτῃ πλάσει φησι · Σκοτισθήσεσθε διὰ τὴν ἀσύνετον ὑμῶν καρδίαν . φάσκοντες γὰρ εἶναι σοφοὶ ἐμωράνθησαν . Ἐσκοτίσθη οὐχ ἡ πλάσις , ἀλλ’ ἡ ἀσύνετος αὐτῶν καρδία . Ὁ δὲ μακάριος Δαυὶδ τὸ σκεῦος τῆς γνώσεως παρασκευάζων τῷ θείῳ λόγῳ λέγει · Προσέλθετε πρὸς αὐτὸν καὶ φωτίσθητε . Ἐπέθηκε τὰς χεῖρας , ἀνέβλεψε καὶ λέγει · Βλέπω φησὶ τοὺς ἀνθρώπους ὡς δένδρα περιπατοῦντας , διὰ τὴν ζωτικήν δύναμιν , ἐπειδὴ κινούμενόν ἐστι καὶ μεταφερόμενον τὸ πλάσμα . Διὰ τί ὡς δένδρα βλέπει ; Ἐπειδὴ καὶ τὸν καιρὸν προλαμβάνει , καὶ ἀποβάλλει καὶ πρόσκαιρον ἔχει τὴν χρῆσιν . Μετὰ ταῦτα οὐ βλέπει ὡς δένδρα , ἀλλὰ βλέπει ἀνθρώπους . Τὸ πρῶτον πλάσμα ἐοικὸς φυτείᾳ πεφυτευμένῃ καὶ ἀνασπωμένῃ . Ἡ δὲ δευτέρα ἀναγέννησις τὸν ἄνθρωπον δείκνυσι καθαρόν , τὴν αὐτὴν εἰκόνα . Εἰκὼν δὲ θεοῦ θανάτῳ οὐχ ὑποπίπτει . Εἰ γὰρ ἀποθνήσκει ἡ εἰκών , ὑβρίζεται τὸ πρωτότυπον . Οὕτως ἔδειξε δένδρα διὰ πάντων τὴν ἐνέργειαν ἀστράπτουσαν .
Lemmas: τυφλός ἀναβλέπω . καί τίς πρός ὁ ἐρώτησις , σύ εἰμί ὁ ἔρχομαι ; Μή γάρ λέγω , τίς ἐργάζομαι ; τίς ποιέω ; ποῖος σημεῖον γνωρίζω ; ἐρωτάω , σύ εἰμί ὁ ἔρχομαι ; ἄλλος δείκνυμι · ὅτι ὁ ἔρχομαι σημεῖον οὗτος εἰμί . καί πόθεν οὗτος δῆλος , ὅτι ὁ ἔρχομαι σημεῖον οὗτος εἰμί ; Ἐπειδή ἐγώ ἀπιστέω πολλάκις καί πρός ὁ σῶμα βλέπω καί σκανδαλίζω , ἐρωτάω Ἡσαΐας ὁ πρό ὁ θαῦμα οὗτος οὗτος ὁ θαῦμα κηρύσσω . Ἄκουος γάρ ἰσχύω χείρ ἀνίημι , καί γόνυ παραλύω · παρακαλέω ὁ ὀλιγόψυχος ὁ διάνοια · ἰσχύω , μή φοβέω . ἰδέ ὁ θεός ἐγώ , ἰδού κύριος μετά ἰσχύς ἔρχομαι . καί ὁ ἔρχομαι τίς ποιέω ; ἀνοίγνυμι τυφλός ὀφθαλμός . τότε ἀνοίγνυμι φημί ὀφθαλμός τυφλός . πορεύομαι ἀπαγγέλλω Ἰωάννης , τυφλός ἀναβλέπω · τότε ἀνοίγνυμι ὀφθαλμός τυφλός . παρατίθημι ὁ εὐαγγελικός λέξις λέξις προφητικός , ἵνα ἰδέω ὁ προφήτης Ἰωάννης καί πρόδρομος συνωδά φθέγγομαι ὁ Ἠσαΐας . τότε ἀνοίγνυμι ὀφθαλμός τυφλός · τυφλός ἀναβλέπω · κωφός ἀκούω καί ἄτη κωφός ἀκούω · χωλός περιπατέω , τότε ἀλέω ὡς ἔλαφος ὁ χωλός · καί τρανός εἰμί γλῶσσα μογιλάλος . καί πότε ποιέω τρανός γλῶσσα μογιλάλος ; προσφέρω ποτέ ὁ κύριος ἄνθρωπος δαιμονίζομαι , κωφός καί ἄλαλος , καί τίς γίγνομαι ; ἀπολαμβάνω αὐτός κατά ἴδιος καί πτύω , ἅπτω ὁ γλῶσσα αὐτός . Ζεύς τίς πτύω ὁ λόγος πᾶς ποιέω ; τρίς χράω πτύελον , ὁ ὄργανον οὗτος . εὑρίσκω αὐτός ἐπί τρεῖς θαῦμα χράω οὗτος ὁ φάρμακον · ἐπί ὁ ἐκ γενέτης τυφλός , ὅτε πτύω πηλός ποιέω , καί ἐπί ἕτερος τυφλός , πτύω εἰς ὁ ὄμμα αὐτός , καί ἐπί ὁ κωφός καί μογιλάλος , πτύω εἰς ὁ ἄτη αὐτός . Τρίτος χράω ὁ φάρμακον οὗτος , οὐ δέομαι αὐτός , ἀλλά πρᾶγμα μυστικός ὑποτίθημι , ἐπεί ἀπό ἀρχή ὁ διάβολος αὐτός ὁ αἴσθησις βλάπτω . θεάομαι γάρ ὁ γυνή ὁ δένδρον ὅτι καλός , θεάομαι ὁ ὀφθαλμός καί ἀκούω ἐκ ὁ ὄφις . ποῖος γάρ μέρος ; Τά ἀκοή , ἐπεί ὁ ἰός ὁ ὄφις κατά ὁ ἀκοή τρέχω , καί διά ὁ ἀκοή πᾶς πληρόω ὁ δεξαμενή ὁ ψυχή , καί ὅλος ἰός πληρόω ὁ ἄνθρωπος , ὡς μή μόνος ἔχω , ἀλλά καί δίδωμι . Ἐπειδή πληρόω ἰός , εὑρίσκω καί ἰός φέρω – ἰός γάρ ἀσπίς ὑπό ὁ χεῖλος αὐτός – μεταδίδωμι ὁ ὁ ὄφις πικρία καί ὁ ἄνθρωπος , καί ἀπό ὁ ἄνθρωπος δίδωμι εἰς ἄλλος . Ἐπεί τοίνυν ἰός ὄφις πτύελον εἰμί ὄφις , εἰσάγω ὁ δηλητήριος ἀντιφάρμακον , ὁ ἰός πτύελον . λέγω γάρ φυσικός , ὅτι ὅς εἰμί ἰός ὄφις ἄνθρωπος , οὗτος ὁ ὄφις πτύελος ἄνθρωπος . ἀλλά ὁ μέν ἐμός πτύελος ὁ αἰσθητός ὄφις τροπόω , ὁ δέ ὁ δεσπότης ὁ νοητός . πτύω εἰς ὁ ἄτη , ἵνα ὁ ἰός ἀποπλύνω · καί ἀνοίγνυμι ὁ γλῶσσα λέγω · ἐφφαθά , ὁ εἰμί , διανοίγνυμι . ὅς γάρ ἀποκλείω ὁ διάβολος ὁ παράβασις , ἀνοίγνυμι ὁ σωτήρ ὁ φιλανθρωπία . ὁ δέ τυφλός , οὐ ὁ ἐκ γενέτης , ἀλλά ἕτερος παραλαμβάνω ἔξω ὁ κώμη καί θεωρέω , φημί , εἰς ὁ οὐρανός στενάζω , καί στενάζω προσπτύω ὁ ὄμμα ὁ τυφλός . Ζεύς τίς στενάζω καί διά τίς προσπτύω ; Ζεύς τίς μή κελεύω ὡς αὐθεντέω ; Ζεύς τίς μή ἰατρεύω ὡς θεός ; Ζεύς τίς ἀναβλέπω εἰς ὁ οὐρανός καί στενάζω ; οὐ ἀπό ὁ θεότης οὕτως φθέγγομαι , ἀλλά ὁ σχῆμα καί ὁ φθέγμα ὁ Ἀδάμ δείκνυμι . Ἐπειδή γάρ ὁ Ἀδάμ ἐνδύω ὁ πίπτω καί καλέω Ἀδάμ διά ὁ ἀναλαμβάνω πλάσμα ὁ Ἀδάμ . ὁ γάρ πρῶτος ἄνθρωπος Ἀδάμ εἰς ψυχή ζάω · ὁ δεύτερος Ἀδάμ εἰς πνεῦμα ζωοποιέω . ἀναβλέπω στενάζω ἐκ πρόσωπον ὁ ἀνθρωπότης , μονονού διά ὁ στεναγμός κηρύσσω ὁ βία ὁ διάβολος καί λέγω · ἰδέ ὁ πλάσμα πῶς ὑβρίζω ; ἰδέ ὁ ὄργανον ὁ ὑπό ἐγώ πλάσσω πῶς ὁ ὁ διάβολος τυραννίς ἀποπνίγω ; στενάζω συμπαθέω ὁ ἀνθρωπότης οὕτως ὑπό ὁ διάβολος πεδάω , οὕτως ὑπό ὁ τυραννίς ὁ διάβολος κατέχω . στενάζω · δείκνυμι ὁ συμπάθεια . λοιπός δείκνυμι καί ὁ ἐνέργεια . καί προσπτύω ὁ ὄμμα αὐτός καί ἐπιτίθημι ὁ χείρ . προσπτύω , ἵνα ἀποπλύνω ὁ ἰός . ἐπιτίθημι ὁ χείρ , ἵνα δείκνυμι ὁ πλάστης . ἄλλως γάρ οὐ γίγνομαι πλάσις ἢ χείρ θεός ἐπίκειμαι · χείρ δέ νοητός . καί οὗτος ὁ λόγος μαρτυρέω Δαυίδ λέγω · σύ πλάσσω ἐγώ καί τίθημι ἐπί ἐγώ ὁ χείρ σύ . ἐπιτίθημι αὐτός ὁ χείρ καί ἀναβλέπω . καί ἐρωτάω αὐτός ὁ σωτήρ · τις βλέπω ; ὁ δέ λέγω · βλέπω ὁ ἄνθρωπος ὡς δέντρο περιπατέω . οὐδέπω εἰμί καθαρός ἀναβλέπω , ἀλλά ἠρέμα αὐγή βλέπω . ἐπιτίθημι ἐκ δεύτερος ὁ χείρ ὁ Ἰησοῦς καί ἀναβλέπω καθαρός . ἀτονέω γάρ ὁ δύναμις ἐκ πρῶτος προσβολή ὅλος ὁ ἀχλύς διασκεδάννυμι ; Ζεύς τίς ὁ πρῶτος ἐπίθεσις ὁ χείρ ἀμαυρός δείκνυμι ὁ φάος · ὁ δεύτερος δέ καθαρός ἀποδίδωμι ; ἵνα ἑρμηνεύω ὁ μυστήριον . ὅτι ὁ πρῶτος πλάσις οὐ ἰσχύω ὁράω καθαρός ὁ ἀλήθεια , οὐ παρά ὁ ἀσθένεια ὁ τεχνίτης , ἀλλά παρά ὁ ἀμβλύτης ὁ διάνοια . ὁ δέ δεύτερος ἀναγέννησις ἀποδίδωμι αὐτός καθαρός ὁ ὁράω . Ζεύς οὗτος ὁ Παῦλος ὁ σκοτισμένος οὗτος πλάσις φημί · Σκοτίζω διά ὁ ἀσύνετος σύ καρδία . φάσκω γάρ ἔρχομαι σοφός μωραίνω . σκοτίζω οὐ ὁ πλάσις , ἀλλά ὁ ἀσύνετος αὐτός Καρδίη . ὁ δέ μακάριος Δαυίδ ὁ σκεῦος ὁ γνῶσις παρασκευάζω ὁ θεῖος λόγος λέγω · προσέρχομαι πρός αὐτός καί φωτίζω . ἐπιτίθημι ὁ χείρ , ἀναβλέπω καί λέγω · βλέπω φημί ὁ ἄνθρωπος ὡς δέντρο περιπατέω , διά ὁ ζωτικός δύναμις , ἐπεί κινέω εἰμί καί μεταφέρω ὁ πλάσμα . Ζεύς τίς ὡς δέντρο βλέπω ; Ἐπειδή καί ὁ καιρός προλαμβάνω , καί ἀποβάλλω καί πρόσκαιρος ἔχω ὁ χρῆσις . μετά οὗτος οὐ βλέπω ὡς δέντρο , ἀλλά βλέπω ἄνθρωπος . Τέ πρῶτος πλάσμα ἔοικα φυτεία φυτεύω καί ἀνασπάω . ὁ δέ δεύτερος ἀναγέννησις ὁ ἄνθρωπος δείκνυμι καθαρός , ὁ αὐτός εἰκών . Εἰκών δέ θεός θάνατος οὐ ὑποπίπτω . εἰμί γάρ ἀποθνήσκω ὁ εἰκών , ὑβρίζω ὁ πρωτότυπος . οὕτως δείκνυμι δέντρο διά πᾶς ὁ ἐνέργεια ἀστράπτω .