severian-of-gabala.homilia-de-legislatore 7
Μὴ λείπει τῷ θεῷ πρόφασις καί , ὅτε βούλεται , οὐκ ἐμποδίζει τὸ μὴ παρεῖναι συμμαχίαν · θεοῦ ὅπλον , θεοῦ στρατιώτης , θεοῦ δύναμις , νεῦμα μόνον θεοῦ . Τῷ Χριστῷ τοῦτο εἴπωμεν · Εἰπὲ λόγῳ , καὶ σκορπισθήσονται οἱ ἐχθροί σου · εἰπὲ λόγῳ , καὶ ἐλεήσεις τὴν πόλιν σου · εἰπὲ λόγῳ , καὶ οἰκτειρήσεις τὸν κόσμον σου . Εἴπωμεν αὐτῷ · Ἰδοὺ οἱ ἐχθροί σου ἤχησαν καὶ οἱ μισοῦντές σε ἦραν κεφαλήν . Θέλεις μαθεῖν καὶ ἄλλης γυναικὸς στρατήγημα , ἐπειδὴ τοῦτο ἠθέλησεν ὁ θεός ; Ἄλλος τις ἦν , Ἀβιμελὲχ ὄνομα , ἀνελὼν ἑαυτοῦ ἀδελφοὺς ἑβδομήκοντα , καὶ κρατήσας ἀπὸ τῆς τοιαύτης ἀδελφοκτονίας , πάντα τὸν λαὸν ἔχων ὑποχείριον , συνεπάλαισέ τινι πόλει τειχομαχῶν , καὶ πάντων ναρκησάντων πρὸς τὴν θέαν τοῦ πολέμου , πάλιν ὁ θεὸς γυναικὸς χεῖρα νευρώσας , ποιεῖ τινα γυναῖκα φανῆναι ἐκ τοῦ τείχους , ἥτις κλάσμα μύλου λαβοῦσα , ἐπέρριψε τῇ κεφαλῇ τοῦ τυράννου καὶ συνέτριψεν αὐτοῦ τὸ κρανίον . Καὶ ὅρα τοῦ ὑπερηφάνου τὴν ἄμετρον κακίαν συναποθανοῦσαν . Λέγει τῷ παρεστῶτι δορυφόρῳ · Σπάσαι τὴν μάχαιράν σου καὶ πλῆξόν με , ἵνα μὴ εἴπωσι · Γυνὴ αὐτὸν ἀπέκτεινε . Τὸ σῶμα αὐτοῦ ἀπέθνησκε , καὶ ἡ ὑπερηφανία ἔμενεν . Ἀπετίθετο τὴν ζωὴν καὶ οὐκ ἀπετίθετο τὴν κενοδοξίαν . Καὶ νῦν οὐ λείπει τῷ θεῷ Δεβώρα , οὐ λείπει τῷ θεῷ Ἰαήλ . Ἔχομεν καὶ ἡμεῖς τὴν ἁγίαν παρθένον καὶ θεοτόκον Μαρίαν πρεσβεύουσαν ὑπὲρ ἡμῶν . Εἰ γὰρ ἡ τυχοῦσα γυνὴ ἐνίκησε , πόσῳ μᾶλλον ἡ τοῦ Χριστοῦ μήτηρ καταισχύνει τοὺς ἐχθροὺς τῆς ἀληθείας ; Πανοπλίαν ἐνδυόμενος ὁ ἐχθρὸς ἐνόμισε γυναῖκα εἶναι χλευαζομένην καὶ εὗρε στρατηγὸν ἀγωνιζόμενον . Οὐκ ἐνόμισε μνήματι ἅπτεσθαι , καὶ εὑρέθη αὐτῷ τάφος · νεκρὰν ἐνόμισε , καὶ ἐνεκρώθη ὑπ’ αὐτῆς . Ἔχομεν τὴν δέσποιναν ἡμῶν τὴν ἁγίαν Μαρίαν τὴν θεοτόκον · ἀλλὰ χρεία καὶ ἀποστόλων . Εἴπωμεν Παύλῳ καθὼς εἶπον οἱ τότε · Διαβὰς εἰς Μακεδονίαν βοήθησον ἡμῖν . Ἔχομεν ἀποστόλους , μὴ ναρκήσωμεν . Ἔχομεν τὴν δέσποιναν ἡμῶν τὴν θεοτόκον , τὴν ἁγίαν ἀειπαρθένον Μαρίαν , μὴ ὀκνήσωμεν . Ἔχομεν τὸν χορὸν τῶν μαρτύρων , μὴ ῥᾳθυμήσωμεν . Μὴ μόνον ἱκετεύσωμεν , ἀλλ’ , εἰ δοκεῖ , καὶ νηστεύσωμεν . Βέλτιον νηστεῦσαι νηστείαν πόθου καὶ μὴ νηστείαν λιμοῦ · βέλτιον νηστεῦσαι νηστείαν ἀγάπης καὶ μὴ νηστείαν ἀνάγκης . Τὸ γένος τοῦτο οὐκ ἐκπορεύεται , εἰ μὴ ἐν προσευχῇ καὶ νηστείᾳ . Δαίμονας φυγαδεύει εὐχὴ καὶ νηστεία , καὶ βαρβάρους οὐκ ἐλαύνει ; Καὶ ἤδη εἶπον , καὶ πάλιν λέγω · Παρακαλέσωμεν τὴν ἁγίαν ἔνδοξον παρθένον καὶ θεοτόκον Μαρίαν , παρακαλέσωμεν τοὺς ἁγίους καὶ ἐνδόξους ἀποστόλους , παρακαλέσωμεν τοὺς ἁγίους μάρτυρας . Ἐάν τις ἐν ἀνάγκῃ καταστὰς προσδράμῃ τινὶ τῶν δυνατῶν , οὐ προσέχει αὐτῷ γνησίως . Πρὸ ἀνάγκης φησὶν οὐκ ᾔδεις με τιμῆσαι ἢ θεραπεῦσαι , ἀλλ’ ἐν τῇ ἀνάγκῃ . Ἀνύποπτος τιμὴ ἡ ἔξω ἀνάγκης . Ἐὰν πρὸ ἀνάγκης θεραπεύσῃς τὸν δικαστήν , ἐν τῇ ἀνάγκῃ εὑρήσεις σύμμαχον . Οἶδε γάρ , ὅτι οὐχ ἡ ἀνάγκη , ἀλλ’ ὁ πόθος σε ἤγαγε . Γενώμεθα οὖν τῶν μαρτύρων μὴ ἐν τῇ ἀνάγκῃ φίλοι , ἀλλ’ ἐν τῇ ἀγάπῃ . Πρὸ χειμῶνος , ὡς ἐν χειμῶνι , λυπηθῶμεν , ἵνα ἐν καιρῷ χειμῶνος τὸ ἔαρ εὕρωμεν . Ταῦτα λέγομεν οὐκ αὐθεντοῦντες , ἀλλὰ παρακαλοῦντες · οὐ νομοθετοῦντες , ἀλλὰ δυσωποῦντες · ἱκετεύομεν πάντας νῆψαι . Ἱκανὸς δὲ ὁ θεὸς ὑπὲρ πᾶσαν πίστιν , ὑπὲρ πάντα λόγον καὶ τοὺς ἐχθροὺς καταισχῦναι καὶ τὴν οἰκουμένην ἐλεῆσαι καὶ τοὺς βασιλεῖς τιμῆσαι καὶ τὴν βασιλείαν στῆσαι καὶ τὴν αὐτοῦ δόξαν φαιδρῦναι ἐν Χριστῷ Ἰησοῦ τῷ κυρίῳ ἡμῶν · ᾧ ἡ δόξα εἰς τοὺς αἰῶνας . Ἀμήν .
Lemmas: μή λείπω ὁ θεός πρόφασις καί , ὅτε βούλομαι , οὐ ἐμποδίζω ὁ μή πάρειμι συμμαχία · θεός ὅπλον , θεός στρατιώτης , θεός δύναμις , νεῦμα μόνος θεός . ὁ Χριστός οὗτος λέγω · λέγω λόγος , καί σκορπίζω ὁ ἐχθρός σύ · λέγω λόγος , καί ἐλεέω ὁ πόλις σύ · λέγω λόγος , καί οἰκτειρέω ὁ κόσμος σύ . λέγω αὐτός · ἰδέ ὁ ἐχθρός σύ ἠχέω καί ὁ μισέω σύ αἴρω κεφαλή . ἐθέλω μανθάνω καί ἄλλος γυνή στρατήγημα , ἐπεί οὗτος ἐθέλω ὁ θεός ; ἄλλος τις εἰμί , Αβιμέλεχ ὄνομα , ἀναιρέω ἑαυτοῦ ἀδελφός ἑβδομήκοντα , καί κρατέω ἀπό ὁ τοιοῦτος ἀδελφοκτονία , πᾶς ὁ λαός ἔχω ὑποχείριος , συμπαλαίω τις πόλις τειχομάχης , καί πᾶς ναρκέω πρός ὁ θέα ὁ πόλεμος , πάλιν ὁ θεός γυνή χείρ νευρόω , ποιέω τις γυνή φαίνω ἐκ ὁ τεῖχος , ὅστις κλάσμα μύλος λαμβάνω , ἐπιρριπτέω ὁ κεφαλή ὁ τύραννος καί συντρίβω αὐτός ὁ κρανίον . καί ὁράω ὁ ὑπερήφανος ὁ ἄμετρος κακία συναποθνῄσκω . Λέγος ὁ παρίστημι δορυφόρος · σπάω ὁ μαχαιρᾶς σύ καί πλήσσω ἐγώ , ἵνα μή λέγω · γυνή αὐτός ἀποκτείνω . Τέ σῶμα αὐτός ἀποθνῄσκω , καί ὁ ὑπερηφανία μένω . ἀποτίθημι ὁ ζωή καί οὐ ἀποτίθημι ὁ κενοδοξία . καί νῦν οὐ λείπω ὁ θεός Δεβώρα , οὐ λείπω ὁ θεός Ἰαήλ . ἔχω καί ἐγώ ὁ ἅγιος παρθένος καί θεοτόκος Μαρία πρεσβεύω ὑπέρ ἐγώ . εἰμί γάρ ὁ τυγχάνω γυνή νικάω , πόσος μᾶλλον ὁ ὁ Χριστός μήτηρ καταισχύνω ὁ ἐχθρός ὁ ἀλήθεια ; πανοπλία ἐνδύω ὁ ἐχθρός νομίζω γυνή ἔρχομαι χλευάζω καί εὑρίσκω στρατηγός ἀγωνίζομαι . οὐ νομίζω μνῆμα ἅπτω , καί εὑρίσκω αὐτός τάφος · νεκρός νομίζω , καί νεκρόω ὑπό αὐτηες͂ς . ἔχω ὁ δέσποινα ἐγώ ὁ ἅγιος Μαρία ὁ θεοτόκος · ἀλλά χρεῖος καί ἀπόστολος . εἶπον Παῦλος καθώς λέγω ὁ τότε · διαβαίνω εἰς Μακεδονία βοηθέω ἐγώ . ἔχω ἀπόστολος , μή ναρκέω . ἔχω ὁ δέσποινα ἐγώ ὁ θεοτόκος , ὁ ἅγιος ἀειπάρθενος Μαρία , μή ὀκνέω . ἔχω ὁ χορός ὁ μάρτυς , μή ῥᾳθυμέω . μή μόνος ἱκετεύω , ἀλλά , εἰμί δοκέω , καί νηστεύω . Ἀγαθός νηστεύω νηστεία πόθος καί μή νηστεία λιμός · ἀγαθός νηστεύω νηστεία ἀγάπη καί μή νηστεία ἀνάγκη . Τέ γένος οὗτος οὐ ἐκπορεύω , εἰμί μή ἐν προσευχή καί νηστεία . Δαίμων φυγαδεύω εὐχή καί νηστεία , καί βάρβαρος οὐ ἐλαύνω ; καί ἤδη λέγω , καί πάλιν λέγω · παρακαλέω ὁ ἅγιος ἔνδοξος παρθένος καί θεοτόκος Μαρία , παρακαλέω ὁ ἅγιος καί ἔνδοξος ἀπόστολος , παρακαλέω ὁ ἅγιος μάρτυς . ἐάν τις ἐν ἀνάγκη καθίστημι προστρέχω τις ὁ δυνατός , οὐ προσέχω αὐτός γνήσιος . πρό ἀνάγκη φημί οὐ οἶδα ἐγώ τιμάω ἢ θεραπεύω , ἀλλά ἐν ὁ ἀνάγκη . ἀνύποπτος τιμή ὁ ἔξω ἀνάγκη . ἐάν πρό ἀνάγκη θεραπεύω ὁ δικαστής , ἐν ὁ ἀνάγκη εὑρίσκω σύμμαχος . οἶδα γάρ , ὅτι οὐ ὁ ἀνάγκη , ἀλλά ὁ πόθος σύ ἄγω . γίγνομαι οὖν ὁ μάρτυς μή ἐν ὁ ἀνάγκη φίλος , ἀλλά ἐν ὁ ἀγάπη . πρό χειμών , ὡς ἐν χειμών , λυπέω , ἵνα ἐν καιρός χειμών ὁ ἔαρ εὑρίσκω . Ταΰς λέγω οὐ αὐθεντέω , ἀλλά παρακαλέω · οὐ νομοθετέω , ἀλλά δυσωπέω · ἱκετεύω πᾶς νήφω . Ἱκανός δέ ὁ θεός ὑπέρ πᾶς πίστις , ὑπέρ πᾶς λόγος καί ὁ ἐχθρός καταισχύνω καί ὁ οἰκουμένη ἐλεέω καί ὁ βασιλεύς τιμάω καί ὁ βασίλειος ἵστημι καί ὁ αὐτός δόξα φαιδρύνω ἐν Χριστός Ἰησοῦς ὁ κύριος ἐγώ · ὅς ὁ δόξα εἰς ὁ αἰών . ἀμήν .