severian-of-gabala.de-serpente-homilia 2
Ἐνταῦθά μοι πρόσεχε ἀκριβῶς τὸν νοῦν , μή σε διαφύγῃ τῆς ἀληθείας τὸ θήραμα . Ἀντιλέξουσι γὰρ εὐθέως Ἰουδαῖοι , Οἱ ἐχθροὶ τοῦ σταυροῦ τοῦ Χριστοῦ , ὧν τὸ τέλος ἀπώλεια , καὶ ἐροῦσιν ἐσθ’ ὅτε πρὸς τοὺς ἀκεραίους · Εἰ ἐπικατάρατος ὁ κρεμάμενος , πῶς ἀπὸ τοῦ ἐπικαταράτου εὐλογίαν σοι δοθήσεσθαι προσδοκᾷς ; Πῶς δὲ ἀπὸ τοῦ θανάτῳ ὑποπεσόντος ζωὴν ἀναμένεις ; Γέγραπται γάρ · Ἐπικατάρατος πᾶς ὁ κρεμάμενος ἐπὶ ξύλου . Εἰ τοίνυν γέγραπται καὶ μεμαρτύρηται , πῶς ἀπὸ τοῦ ἐπικαταράτου εὐλογία δίδοται τοῖς τὸν σταυρὸν περιέπουσι ; Ταῦτα ἀεὶ καὶ προτείνει καὶ λέγει Ἰουδαῖος , ὁ ἐχθρὸς τοῦ σταυροῦ τοῦ Χριστοῦ . Οὐκοῦν ἐὰν εἴπῃ πρὸς σέ · Πῶς ὁ ἐπικατάρατος εὐλογίαν δίδωσιν ; εἰπὲ αὐτῷ · Πῶς ἐν τῇ ἐρήμῳ οἱ ὄφεις ἔδακνόν σου τοὺς προγόνους , εἰκόνα δὲ ὄφεως χαλκῆν ποιήσας Μωϋσῆς ἀνεσταύρωσε καὶ εἶπε · Πᾶς ὁ δηχθεὶς ὑπὸ τοῦ ὄφεως προσεχέτω τῷ ὄφει καὶ σωθήσεται ; Καὶ τί , φησί , τοῦτο πρὸς τὸ προκείμενον ; Ἀλλὰ καὶ σφόδρα οἰκειότατον . Ἢ οὐκ ἤκουσας τοῦ θεοῦ λέγοντος · Ἐπικατάρατος σὺ ἀπὸ πάντων τῶν θηρίων τῆς γῆς ; Πῶς οὖν ἡ εἰκὼν τοῦ ἐπικαταράτου ζωὴν ἤνεγκε τοῖς ὑμετέροις προγόνοις ; Ἀναλαμβάνω τὸ ῥῆμα , ἵνα στήσω τὸ νόημα . Εἰ ἄπορόν σοι νομίζεται τοῦ ἐπικαταράτου εὐλογίαν πηγάσαι – Ἐπικατάρατος γὰρ πᾶς ὁ κρεμάμενος ἐπὶ ξύλου . – πῶς ἡ εἰκὼν τοῦ ὄφεως τοῦ ἐπικαταράτου , ὃς ἤκουσεν · Ἐπικατάρατος σὺ ἀπὸ πάντων τῶν θηρίων , ἤνεγκε τῷ λαῷ ἐν συμφορᾷ κειμένῳ τὴν σωτηρίαν ; Ἆρα οὐκ ἦν ἀξιοπιστότερον εἰπεῖν · Ἐάν τις ὑμῶν δηχθῇ , ἀναβλέψῃ εἰς τὸν οὐρανὸν ἄνω ἐπὶ τὸν θεὸν καὶ σωθήσεται ; Ἵνα δὲ τὸ προσέχειν οὐρανῷ παραλίπῃ , οὐκ ἠδύνατο εἰπεῖν · Ἐάν τις δηχθῇ , ἀναβλέψῃ εἰς τὴν λυχνίαν τοῦ φωτὸς καὶ σωθήσεται ; ἢ ἀποβλέψῃ εἰς τὴν τράπεζαν τῆς προθέσεως τῶν ἁγίων ἄρτων καὶ σωθήσεται ; ἢ εἰς τὸ θυσιαστήριον ἢ εἰς τὸ καταπέτασμα ἢ εἰς τὴν κιβωτὸν ἢ εἰς τὴν εἰκόνα τῶν χερουβὶμ ἢ εἰς τὸ ἱλαστήριον ; Ἀλλ’ οὐδὲν τούτων εἰσήγαγεν ὁ νομοθέτης ὁ μέγας , ἀλλὰ μόνην ἔπηξε τοῦ σταυροῦ τὴν εἰκόνα καὶ ταύτην διὰ τοῦ ἐπικαταράτου ὄφεως . Διὰ τί οὖν , ὦ Ἰουδαῖε , ταῦτα ποιεῖ Μωϋσῆς ; Διὰ τί χωνεύει ὄφιν ὁ λέγων διὰ τοῦ νόμου · Οὐ ποιήσεις γλυπτὸν οὐδὲ χωνευτόν ; Ἀλλὰ τί ταῦτα πρὸς τὸν ἀγνώμονα φθέγγομαι ; Αὐτὸν ἐρωτῶ τὸν νομοθέτην · Εἰπέ μοι , ὦ πιστότατε τοῦ θεοῦ θεράπων , ὃ ἀπαγορεύεις ποιεῖς ; ὃ ἀνατρέπεις παρασκευάζεις ; Ὁ λέγων · Οὐ ποιήσεις γλυπτόν , οὐδὲ χωνευτόν , σὺ χωνεύεις καὶ γλύφεις ὄφιν ; Ἀλλ’ ἐκεῖνα μὲν ἐνομοθέτησα , φησίν , ἵνα τὰς ὕλας ἐκκόψω τῆς ἀσεβείας καὶ τὸν λαὸν τοῦτον ἀπαγάγω πάσης εἰδωλολατρείας . Νυνὶ δὲ χωνεύω τὸν ὄφιν , ἵνα προτυπώσω τὴν εἰκόνα τῆς τοῦ σταυροῦ οἰκονομίας . προομαλίζω τὸν δρόμον τοῖς ἀποστόλοις · προγυμνάζω τὸ μέγα καὶ ξένον ἐκεῖνο τὸ τοῦ σταυροῦ σύμβολον . Ὅτι δὲ οὐ βεβιασμένος ὁ λόγος , ἄκουε τοῦ κυρίου τὴν εἰκόνα τὴν ἀρχαίαν ἐκείνην βεβαιοῦντος καὶ εἰς ἑαυτὸν ἀναλαμβάνοντος . Νικοδήμῳ γάρ τινι Ἰουδαίων ἄρχοντι διαλεγόμενος ὡς διδασκάλῳ τοῦ λαοῦ καὶ συνιέναι δυναμένῳ τῆς οἰκονομίας τὴν θεωρίαν , φησί · Καὶ καθὼς Μωϋσῆς ὕψωσε τὸν ὄφιν ἐν τῇ ἐρήμῳ , οὕτω δεῖ ὑψωθῆναι τὸν υἱὸν τοῦ ἀνθρώπου , ἵνα πᾶς ὁ πιστεύων εἰς αὐτὸν μὴ ἀποληται , ἀλλ’ ἔχῃ ζωὴν αἰώνιον . Εἰπὲ οὖν , ὦ ἀναίσθητε Ἰουδαῖε , οὐ χαλκὸς ἐκεῖνο ἦν ; Νεκρὰ ὕλη νικῆσαι θάνατον ἰσχύουσα , τύπον ἔχουσα σταυροῦ . καὶ αὐτὴ ἡ ἀλήθεια τοῦ σταυροῦ οὐ πιστεύεται ; Καὶ ταῦτα μετὰ τὴν ἐπιστροφὴν τῆς οἰκουμένης , μετὰ τὴν λάμψασαν ἐν παντὶ τῷ κόσμῳ τῆς εὐσεβείας κατάστασιν , μετὰ τὴν πίστιν τῶν ἐθνῶν , μετὰ τὴν ἔγερσιν τῶν ἐκκλησιῶν , μετὰ τοσοῦτον ἀγωνισμόν , μετὰ τοσαύτην ἄσκησιν , μετὰ τοσαύτης ἀγγελικῆς πολιτείας ἐπίδοσιν ; Ἀλλὰ γὰρ ἀποδέδεικται σαφῶς , ὅπως ἀποκέκλεισται τοῖς ἐχθροῖς τοῦ σταυροῦ τὸ ὀνειδίζειν ἡμῖν τὸ σχῆμα τοῦ ἐπικαταράτου . Καὶ πρὸς μὲν ἐκείνους ταῦτα . Ἡμεῖς δὲ οἱ πιστοὶ παρ’ ἑαυτοῖς ἐξετάσωμεν καὶ βασανίσωμεν τῶν ῥημάτων τὴν ἀκρίβειαν . Τί δήποτε ὁ κύριος τὴν εἰκόνα τῆς οἰκονομίας ἐκείνης οὐ δι’ ἑτέρου τινός , ἀλλὰ δι’ ὄφεως ἐποίησε ; Πρὸς μὲν γὰρ τοὺς ἀγῶνας τῶν ἐναντίων ἱκανὸν τὸ ὑπόδειγμα τοῦ ἐπικαταράτου ὄφεως · πρὸς δὲ τὸ πεῖσαι τοὺς υἱοὺς τῆς εὐσεβείας , τί δήποτε τὸ σχῆμα τοῦ ἐπικαταράτου ὄφεως εἰκὼν ἐγένετο τοῦ προσκυνουμένου Χριστοῦ . Διὸ δεῖ καὶ ἡμᾶς εἰπεῖν μετὰ σπουδῆς καὶ ὑμᾶς ἀκοῦσαι μετὰ προθυμίας .
Lemmas: ἐνταῦθα ἐγώ προσέχω ἀκριβῶς ὁ νόος , μή σύ διαφεύγω ὁ ἀλήθεια ὁ θήραμα . ἀντιλέγω γάρ εὐθύς Ἰουδαῖος , ὁ ἐχθρός ὁ σταυρός ὁ Χριστός , ὅς ὁ τέλος ἀπώλεια , καί λέγω ἐστώ ὅτε πρός ὁ ἀκέραιος · εἰμί ἐπικατάρατος ὁ κρεμάννυμι , πῶς ἀπό ὁ ἐπικατάρατος εὐλογία σύ δίδωμι προσδοκάω ; πῶς δέ ἀπό ὁ θάνατος ὑποπίπτω ζωή ἀναμένω ; γράφω γάρ · ἐπικατάρατος πᾶς ὁ κρεμάννυμι ἐπί ξύλο . εἰμί τοίνυν γράφω καί μαρτυρέω , πῶς ἀπό ὁ ἐπικατάρατος εὐλογία δίδωμι ὁ ὁ σταυρός περιέπω ; οὗτος ἀεί καί προτείνω καί λέγω Ἰουδαῖος , ὁ ἐχθρός ὁ σταυρός ὁ Χριστός . οὐκοῦν ἐάν λέγω πρός σύ · Πῶς ὁ ἐπικατάρατος εὐλογία δίδωμι ; λέγω αὐτός · πῶς ἐν ὁ ἐρῆμος ὁ ὄφις δάκνω σύ ὁ πρόγονος , εἰκών δέ ὄφις χάλκεος ποιέω Μωϋσῆς ἀνασταυρόω καί λέγω · πᾶς ὁ δάκνω ὑπό ὁ ὄφις προσέχω ὁ ὄφις καί σῴζω ; καί τίς , φημί , οὗτος πρός ὁ πρόκειμαι ; ἀλλά καί σφόδρα οἰκεῖος . ἤ οὐ ἀκούω ὁ θεός λέγω · ἐπικατάρατος σύ ἀπό πᾶς ὁ θηρίον ὁ γῆ ; πῶς οὖν ὁ εἰκών ὁ ἐπικατάρατος ζωή φέρω ὁ ὑμέτερος πρόγονος ; ἀναλαμβάνω ὁ ῥῆμα , ἵνα ἵστημι ὁ νόημα . εἰμί ἄπορος σύ νομίζω ὁ ἐπικατάρατος εὐλογία πηγάζω – ἐπικατάρατος γάρ πᾶς ὁ κρεμάννυμι ἐπί ξύλο . – πῶς ὁ εἰκών ὁ ὄφις ὁ ἐπικατάρατος , ὅς ἀκούω · ἐπικατάρατος σύ ἀπό πᾶς ὁ θηρίον , φέρω ὁ λαός ἐν συμφορά κεῖμαι ὁ σωτηρία ; ἆρα οὐ εἰμί ἀξιόπιστος λέγω · ἐάν τις σύ δάκνω , ἀναβλέπω εἰς ὁ οὐρανός ἄνω ἐπί ὁ θεός καί σῴζω ; ἵνα δέ ὁ προσέχω οὐρανός παραλείπω , οὐ δύναμαι λέγω · ἐάν τις δάκνω , ἀναβλέπω εἰς ὁ λυχνία ὁ φάος καί σῴζω ; ἢ ἀποβλέπω εἰς ὁ τράπεζα ὁ πρόθεσις ὁ ἅγιος ἄρτος καί σῴζω ; ἢ εἰς ὁ θυσιαστήριον ἢ εἰς ὁ καταπέτασμα ἢ εἰς ὁ κιβωτός ἢ εἰς ὁ εἰκών ὁ χερουβίν ἢ εἰς ὁ ἱλαστήριος ; ἀλλά οὐδείς οὗτος εἰσάγω ὁ νομοθέτης ὁ μέγας , ἀλλά μόνος πήγνυμι ὁ σταυρός ὁ εἰκών καί οὗτος διά ὁ ἐπικατάρατος ὄφις . Ζεύς τίς οὖν , ὦ Ἰουδαῖος , οὗτος ποιέω Μωϋσῆς ; Ζεύς τίς χωνεύω ὄφις ὁ λέγω διά ὁ νόμος · οὐ ποιέω γλυπτός οὐδέ χωνευτός ; ἀλλά τίς οὗτος πρός ὁ ἀγνώμων φθέγγομαι ; αὐτός ρωτώ ὁ νομοθέτης · λέγω ἐγώ , ὦ πιστός ὁ θεός θεράπων , ὁ απαγορεύω ποιέω ; ὁ ἀνατρέπω παρασκευάζω ; ὁ λέγω · οὐ ποιέω γλυπτός , οὐδέ χωνευτός , σύ χωνεύω καί γλύφω ὄφις ; ἀλλά ἐκεῖνος μέν νομοθετέω , φημί , ἵνα ὁ ὕλη ἐκκόπτω ὁ ἀσέβεια καί ὁ λαός οὗτος ἀπάγω πᾶς εἰδωλολατρία . νυνί δέ χωνεύω ὁ ὄφις , ἵνα προτυπόω ὁ εἰκών ὁ ὁ σταυρός οἰκονομία . προομαλίζω ὁ δρόμος ὁ ἀπόστολος · προγυμνάζω ὁ μέγας καί ξένος ἐκεῖνος ὁ ὁ σταυρός σύμβολον . Ὅτι δέ οὐ βιάζω ὁ λόγος , ἀκούω ὁ κύριος ὁ εἰκών ὁ ἀρχαῖος ἐκεῖνος βεβαιόω καί εἰς ἑαυτοῦ ἀναλαμβάνω . Νικόδημος γάρ τις Ἰουδαῖος ἄρχων διαλέγω ὡς διδάσκαλος ὁ λαός καί συνίημι δύναμαι ὁ οἰκονομία ὁ θεωρία , φημί · καί καθώς Μωϋσῆς ὑψόω ὁ ὄφις ἐν ὁ ἐρῆμος , οὕτως δέω ὑψόω ὁ υἱός ὁ ἄνθρωπος , ἵνα πᾶς ὁ πιστεύω εἰς αὐτός μή ἀπόλλυμι , ἀλλά ἔχω ζωή αἰώνιος . λέγω οὖν , ὦ ἀναίσθητος Ἰουδαῖος , οὐ χαλκός ἐκεῖνος εἰμί ; Νεκρία ὕλη νικάω θάνατος ἰσχύω , τύπος ἔχω σταυρός . καί αὐτός ὁ ἀλήθεια ὁ σταυρός οὐ πιστεύω ; καί οὗτος μετά ὁ ἐπιστροφή ὁ οἰκουμένη , μετά ὁ λάμπω ἐν πᾶς ὁ κόσμος ὁ εὐσέβεια κατάστασις , μετά ὁ πίστις ὁ ἔθνος , μετά ὁ ἔγερσις ὁ ἐκκλησία , μετά τοσοῦτος ἀγωνισμός , μετά τοσοῦτος ἄσκησις , μετά τοσοῦτος ἀγγελικός πολιτεία ἐπίδοσις ; ἀλλά γάρ ἀποδείκνυμι σαφής , ὅπως ἀποκλείω ὁ ἐχθρός ὁ σταυρός ὁ ὀνειδίζω ἐγώ ὁ σχῆμα ὁ ἐπικατάρατος . καί πρός μέν ἐκεῖνος οὗτος . Ἡμεῖς δέ ὁ πιστός παρά ἑαυτοῦ ἐξετάζω καί βασανίζω ὁ ῥῆμα ὁ ἀκρίβεια . τί δήποτε ὁ κύριος ὁ εἰκών ὁ οἰκονομία ἐκεῖνος οὐ διά ἕτερος τις , ἀλλά διά ὄφις ποιέω ; πρός μέν γάρ ὁ ἀγών ὁ ἐναντίος ἱκανός ὁ ὑπόδειγμα ὁ ἐπικατάρατος ὄφις · πρός δέ ὁ πείθω ὁ υἱός ὁ εὐσέβεια , τίς δήποτε ὁ σχῆμα ὁ ἐπικατάρατος ὄφις εἰκών γίνομαι ὁ προσκυνέω Χριστός . Διὸ δέω καί ἐγώ λέγω μετά σπουδή καί σύ ἀκούω μετά προθυμία .