severian-of-gabala.de-serpente-homilia 3
Εἰκὼν ἦν , ἀδελφοί , τῆς τοῦ σταυροῦ οἰκονομίας ὁ τύπος τοῦ ὄφεως . Κατὰ δὲ τὸν τρόπον , ὥσπερ ἐκεῖνος ὁ τύπος τοῦ ὄφεως εἰκόνα μὲν καὶ ὄψιν εἶχεν ὄφεως , ἰὸν δὲ καὶ πονηρίαν οὐκ εἶχεν ὄφεως , οὕτω καὶ ὁ σωτήρ , κατὰ τὸν θεῖον ἀπόστολον , ἐν ὁμοιώματι σαρκὸς ἁμαρτίας ἐπιφανείς , ἔξω γέγονεν πάσης ἁμαρτίας · Ὃς ἁμαρτίαν οὐκ ἐποίησεν , οὐδὲ εὑρέθη δόλος ἐν τῷ στόματι αὐτοῦ . Κατὰ τὸν Ἡσαΐαν ἔχεις μίαν εἰκόνα . Ἐλθέ μοι καὶ ἐφ’ ἑτέραν εἰκόνα . Βλέπε διὰ τῶν τύπων λάμπουσαν τὴν ἀλήθειαν . Οἱ ὄφεις ἔδακνον τοὺς υἱοὺς Ἰσραήλ , ὅτε λαὸς ὀλέθρῳ περιέπεσε . Φάρμακον εἰς σωτηρίαν Μωϋσῆς ἱκετεύει δοῦναι τὸν θεόν . Ὁ θεὸς ὑποδείκνυσι τῷ θεράποντι φάρμακον εὐεργεσίας καί φησι · Ποίησον ὄφιν χαλκοῦν καὶ πῆξον αὐτὸν πρὸ τῆς σκηνῆς τοῦ μαρτυρίου . . Τί βούλεται τὸ ὑπόδειγμα ; Ἄλλοι οἱ δάκνοντες ὄφεις , καὶ ἄλλος ὑπὲρ αὐτῶν σταυρούμενος . Τί βούλεται τὸ αἴνιγμα ; Τί ἐπαγγέλλεται ἡ σκιὰ τοῦ μυστηρίου ; Ὥσπερ ἐκεῖ , φησίν , ὁ τύπος , ἄλλων δακνόντων ὄφεων , ὁ μὴ δάκνων μηδὲ πλήξας προσήλωται τῷ ξύλῳ , οὕτω καὶ τῶν ἄλλων ἀνθρώπων ἁμαρτανόντων , ὑπὲρ πάντων μέλλει πάσχειν ὁ Ἰησοῦς ὁ ἀναμάρτητος . Ὑπὲρ τῶν δακνόντων ὄφεων ὄφις ἀναμάρτητος σταυροῦται · ὑπὲρ ἡμῶν τῶν ὑποκειμένων θανάτῳ ὁ ἁμαρτίᾳ μὴ ὑποκείμενος προσηλοῦται . Ὅπερ μετὰ τῶν ἄλλων καλῶς προανεφώνησεν Ὑπὲρ τῶν ἁμαρτιῶν τοῦ λαοῦ ἦλθεν εἰς θάνατον · καί · Ὁ κύριος παρέδωκεν ἑαυτὸν ὑπὲρ τῶν ἁμαρτιῶν ἡμῶν . Ἀναμαρτυρῆσαι χρὴ πάλιν τοῦ μυστηρίου τὸν λόγον . Ὥσπερ ἐκεῖ ἄλλοι οἱ δάκνοντες καὶ ἄλλος ὁ πηγνύμενος , οὕτω καὶ ἐνταῦθα πάντες οἱ ἁμαρτήσαντες καὶ εἷς ὁ ὑπὲρ πάντων σταυρούμενος . Ἔχεις δευτέραν εἰκόνα . Σκόπησόν μοι καὶ ἑτέραν εἰκόνα τρίτην · ἐπὶ στόματος δύο καὶ τριῶν μαρτύρων σταθήσεται πᾶν ῥῆμα . Διὰ τί σταυροῦται χαλκοῦς ὄφις ; Ἵνα καταργηθῇ τὰ δήγματα τῶν ὄφεων . Ἄλλο οὖν τὸ σταυρούμενον καὶ ἄλλα τὰ καταργούμενα . Οὐχ ὁρᾷς τὴν ἔμφασιν τῆς ἀληθείας ; Οὐ βλέπεις ὡς ἐν κρυπτῷ γράμματι τὴν δύναμιν τῆς οἰκονομίας ; Ἐσταυρώθη , φησίν , ὄφις , ἵνα καταργηθῇ τῶν δακνόντων τὰ δήγματα . Ἐσταυρώθη Χριστὸς , ἵνα καταργηθῶσι τῷ δαιμόνων αἱ ἐνέργειαι . Ἄλλος ὁ ὄφις ὁ πηγνύμενος καὶ ἄλλοι οἱ καταργούμενοι δράκοντες . Ἄλλος ὁ ἐπὶ σταυροῦ Χριστὸς καὶ ἄλλοι οἱ καταργούμενοι δαίμονες . Καὶ ὥσπερ ἐκεῖ ἡ εἰκὼν τοῦ ὄφεως τοῦ φαινομένου κατήργησε τὰ δήγματα τῶν ὄφεων , οὕτω καὶ ἐνταῦθα ἡ τοῦ Χριστοῦ νέκρωσις τοῦ θανάτου γέγονε νέκρωσις καὶ τῶν δαιμόνων καθαίρεσις . Καὶ καθὼς Μωϋσῆς ὕψωσε τὸν ὄφιν ἐν τῇ ἐρήμῳ , οὕτω δεῖ ὑψωθῆναι τὸν υἱὸν τοῦ ἀνθρώπου , ἵνα πᾶς ὁ πιστεύων εἰς αὐτὸν μὴ ἀπόληται , ἀλλ’ ἔχῃ ζωὴν αἰώνιον . Ἔχεις , ἀδελφέ , μακάριον Μωϋσῆν καὶ ἐν ἑτέρῳ σχήματι τὸν σταυρὸν ὑπογράφοντα . Καὶ ὅπως ἄκουε . Δεῖ γὰρ περὶ σταυροῦ λέγοντας πολλὰς παραστῆσαι τοῦ μυστηρίου τὰς θεωρίας.Ἐπέθεντό ποτε τοῖς Ἰσραηλίταις ἀλλόφυλοι κατὰ τὴν ἔρημον . Ἀμαλὴκ δὲ ὄνομα τοῖς ἀλλοφύλοις . Ἀποστέλλει Μωϋσῆς Ἰησοῦν τὸν τοῦ Ναυῆ , στρατηγήσοντα τοῖς ὁμοφύλοις καὶ ὁπλίζει μὲν τὸν διάδοχον ἑαυτοῦ , μένει δὲ αὐτὸς ἐν τῷ ὄρει τὰς χεῖρας ἐκτείνων . Μωϋσῆς γάρ φησιν ἀνέβη εἰς τὸ ὄρος καὶ ἥπλωσε τὰς χεῖρας αὐτοῦ · καὶ ἐγένετο ἡνίκα ἂν ἐξέτεινε Μωϋσῆς τὰς χεῖρας , ἐνίκα ὁ Ἰσραήλ · καὶ ἡνίκα ἂν κατετίθη τὰς χεῖρας ὑπὸ τοῦ σωματικοῦ βάρους νικώμενος , ἐνίκα ὁ Ἀμαλήκ . Τί βούλεται τὸ σχῆμα ; Ὁ Ἰουδαῖος εὐθέως φοβούμενος μὴ λάμψῃ διὰ τῆς εἰκόνος ἡ δόξα τοῦ σταυροῦ τοῦ Χριστοῦ . Οὐδέν , φησίν , ὁ τύπος ἔχει τῶν παρὰ σοὶ μυθευομένων . Προσευχῆς ἦν ἐκεῖνο τὸ σχῆμα τύπος , οὐκ εἰκόνος , ὡς σὺ ὑπονοεῖς . Καὶ τί δήποτε , εἴπερ ἀληθῶς ὅτι καρπὸς ἦν τῆς προσευχῆς ἡ νίκη , οὐ τῇ προσευχῇ τὴν νίκην ὑπέγραψεν ὁ λόγος – Οὐ γὰρ εἶπεν ἡ γραφή · Ἡνίκα ηὔχετο Μωϋσῆς . Τοῦτο γὰρ ἦν γνωρίζοντος ἀληθῶς ὅτι καρπὸς οὐκ ἦν τῆς προσευχῆς ἡ νίκη . – , ἀλλ’ ἢ τῇ εἰκόνι καὶ τὸ σχήματι τῶν χειρῶν ; Ἡνίκα γὰρ καθῆκε Μωϋσῆς τὰς χεῖρας , ἡττᾶτο ὁ Ἰσραήλ · ἡνίκα δὲ ἥπλου , ἡττᾶτο ὁ Ἀμαλήκ . Εἰ γὰρ τῆς προσευχῆς ἦν τὸ ἔργον , ἐχρῆν εἰπεῖν · Καὶ ἡνίκα ηὔχετο Μωϋσῆς , ἐνίκα . Ἀλλ’ , ὡς ἔφθην εἰπών , τὴν προσευχὴν παρενθέμενος , οὐχ ὡς ἄχρηστον , ἀλλ’ ὡς ὀφείλουσαν παραχωρῆσαι τῇ εἰκόνι τοῦ σταυροῦ τῷ τύπῳ καὶ τῷ σημείῳ τὴν νίκην ὑπογράφει . Ἡνίκα γὰρ ἥπλωσε Μωϋσῆς τὰς χεῖρας , ἐνίκα ὁ Ἰσραήλ . Τί βούλεται ἁπλουμένη χείρ ; Ἀναζωγράφησον παρ’ ἑαυτῷ χεῖρας ἡπλωμένας , ἵνα ἴδῃς τοῦ προσκυνητοῦ σταυροῦ λάμπουσαν τὴν εἰκόνα . Ἀλλ’ ἔκαμε , φησί , Μωϋσῆς . Οὐ γὰρ ὑπούργησαν αἱ χεῖρες πρὸς τὴν εἰκόνα τῷ σωματικῷ βάρει νικώμεναι . Τί οὖν ; Ἵνα μὴ λυθείσης τῆς εἰκόνος , λυθῇ καὶ ἡ νίκη , ἵσταται Ἀαρὼν καὶ Ὣρ καὶ ἐκούφιζον αὐτοῦ τὰς χεῖρας , ἵνα μὴ ἡ εἰκὼν τοῦ σταυροῦ παρελθοῦσα καὶ παυσαμένη σβέσῃ τὴν νίκην . Διὰ τι δὲ ὅλως Ἀαρὼν καὶ Ὣρ τὰς χεῖρας ὑποστηρίζουσι ; Ἀαρὼν , ἀδελφοί , τὴν ἱερατικὴν ἐπεῖχεν ἀξίαν · ὁ δὲ Ὣρ τῆς βασιλικῆς φυλῆς εἶχε τὴν συγγένειαν . Δορυφορεῖ τοίνυν τὴν εἰκόνα τοῦ σταυροῦ ἱερωσύνη καὶ βασιλεία . Καὶ ὥσπερ μεταμορφωθέντος τοῦ κυρίου ἐν τῷ ὄρει , ὤφθη Μωϋσῆς καὶ Ἠλίας ἐκ δεξιῶν καὶ ἐξ εὐωνύμων , ἵνα δορυφορήσωσι τοῦ Χριστοῦ τὴν βασιλικὴν εἰκόνα , οὕτω καὶ ἐνταῦθα Ἀαρὼν τῆς ἱερατείας τάξιν ἐπέχων , δορυφορεῖ τὸν σταυρόν , καὶ Ὣρ ὁμοίως τῆς βασιλικῆς ἔχων τὸ πρῶτον ἄνθος , δορυφορεῖ τὸν σταυρόν . Ταῦτά μοι εἴρηται , ἵνα δείξω ὅπως τοῖς πατράσι τοῖς ἀρχαίοις ἐκείνοις τῆς εὐσεβείας εἰσήγετο ἡ εἰκὼν καὶ ἐτιμήθη ὁ τύπος τῆς οἰκονομίας . Εἰ δὲ οἱ προαναφωνοῦντες οὕτως ἐκήρυξαν ἐνδόξως , οὕτω προετύπωσαν ἐντίμως , ποίοις καὶ πόσοις ἡμεῖς καὶ πηλίκοις στόμασι τοῦ κυρίου τὸν σταυρὸν καὶ τὴν ἔνθεον οἰκονομίαν κηρύξωμεν ; Οἶδα ὅτι πολὺς ὑμᾶς ἔχει πόθος τῶν δογματικῶν λόγων καὶ τῶν τῆς θεολογίας κηρυγμάτων · ἀλλ’ ἔστιν ἐκείνων ἀδελφὰ καὶ τὰ νῦν εἰρημένα . Τῆς γὰρ αὐτῆς ἐννοίας καὶ σταυρὸν κηρῦξαι καὶ τὸν μονογενῆ θεὸν λόγον ὑψῶσαι . Τοιγαροῦν κἂν τὴν θεότητα τοῦ μονογενοῦς ὑμνήσῃς , κἂν τὴν οἰκονομίαν τιμήσῃς , μίαν καὶ τὴν αὐτὴν ἔχει ἀπόδειξιν τῆς εὐσεβείας .
Lemmas: Εἰκών εἰμί , ἀδελφός , ὁ ὁ σταυρός οἰκονομία ὁ τύπος ὁ ὄφις . κατά δέ ὁ τρόπος , ὥσπερ ἐκεῖνος ὁ τύπος ὁ ὄφις εἰκών μέν καί ὄψις ἔχω ὄφις , ἰός δέ καί πονηρία οὐ ἔχω ὄφις , οὕτως καί ὁ σωτήρ , κατά ὁ θεῖος ἀπόστολος , ἐν ὁμοίωμα σάρξ ἁμαρτία ἐπιφαίνω , ἔξω γίγνομαι πᾶς ἁμαρτία · ὅς ἁμαρτία οὐ ποιέω , οὐδέ εὑρίσκω δόλος ἐν ὁ στόμα αὐτός . κατά ὁ Ἡσαΐας ἔχω εἷς εἰκών . ἔρχομαι ἐγώ καί ἐπί ἕτερος εἰκών . βλέπω διά ὁ τύπος λάμπω ὁ ἀλήθεια . ὁ ὄφις δάκνω ὁ υἱός Ἰσραήλ , ὅτε λαός ὄλεθρος περιπίπτω . Φάρμακος εἰς σωτηρία Μωϋσῆς ἱκετεύω δίδωμι ὁ θεός . ὁ θεός ὑποδείκνυμι ὁ θεράπων Φάρμακος εὐεργεσία καί φημί · ποιέω ὄφις χάλκεος καί πήγνυμι αὐτός πρό ὁ σκηνή ὁ μαρτύριον . . τις βούλομαι ὁ ὑπόδειγμα ; ἄλλος ὁ δάκνω ὄφις , καί ἄλλος ὑπέρ αὐτός σταυρόω . τις βούλομαι ὁ αἴνιγμα ; τις ἐπαγγέλλω ὁ σκιά ὁ μυστήριο ; ὥσπερ ἐκεῖ , φημί , ὁ τύπος , ἄλλος δάκνω ὄφις , ὁ μή δάκνω μηδέ πλήσσω προσηλόω ὁ ξύλον , οὕτως καί ὁ ἄλλος ἄνθρωπος ἁμαρτάνω , ὑπέρ πᾶς μέλλω πάσχω ὁ Ἰησοῦς ὁ ἀναμάρτητος . ὑπέρ ὁ δάκνω ὄφις ὄφις ἀναμάρτητος σταυρόω · ὑπέρ ἐγώ ὁ υποκείμενος θάνατος ὁ ἁμαρτία μή ὑπόκειμαι προσηλόω . ὅς μετά ὁ ἄλλος καλός προαναφωνέω ὑπέρ ὁ ἁμαρτία ὁ λαός ἔρχομαι εἰς θάνατος · καί · ὁ κύριος παραδίδωμι ἑαυτοῦ ὑπέρ ὁ ἁμαρτία ἐγώ . Ἀναμαρτυρέω χράω πάλιν ὁ μυστήριο ὁ λόγος . ὥσπερ ἐκεῖ ἄλλος ὁ δάκνω καί ἄλλος ὁ πήγνυμι , οὕτως καί ἐνταῦθα πᾶς ὁ ἁμαρτάνω καί εἷς ὁ ὑπέρ πᾶς σταυρόω . ἔχω δεύτερος εἰκών . σκοπέω ἐγώ καί ἕτερος εἰκών τρίτος · ἐπί στόμα δύο καί τρεῖς μάρτυς ἵστημι πᾶς ῥῆμα . Ζεύς τίς σταυρόω χάλκεος ὄφις ; ἵνα καταργέω ὁ δῆγμα ὁ ὄφις . ἄλλος οὖν ὁ σταυρόω καί ἄλλος ὁ καταργούμενος . οὐ ορώ ὁ ἔμφασις ὁ ἀλήθεια ; οὐ βλέπω ὡς ἐν κρυπτός γράμμα ὁ δύναμις ὁ οἰκονομία ; σταυρόω , φημί , ὄφις , ἵνα καταργέω ὁ δάκνω ὁ δῆγμα . σταυρόω Χριστός , ἵνα καταργέω ὁ δαίμων ὁ ἐνέργεια . ἄλλος ὁ ὄφις ὁ πήγνυμι καί ἄλλος ὁ καταργέω δράκων . ἄλλος ὁ ἐπί σταυρός Χριστός καί ἄλλος ὁ καταργέω δαίμων . καί ὥσπερ ἐκεῖ ὁ εἰκών ὁ ὄφις ὁ φαίνω καταργέω ὁ δῆγμα ὁ ὄφις , οὕτως καί ἐνταῦθα ὁ ὁ Χριστός νέκρωσις ὁ θάνατος γίγνομαι νέκρωσις καί ὁ δαίμων καθαίρεσις . καί καθώς Μωϋσῆς ὑψόω ὁ ὄφις ἐν ὁ ἐρῆμος , οὕτως δέω ὑψόω ὁ υἱός ὁ ἄνθρωπος , ἵνα πᾶς ὁ πιστεύω εἰς αὐτός μή ἀπόλλυμι , ἀλλά ἔχω ζωή αἰώνιος . ἔχω , ἀδελφός , μακάριος Μωϋσῆς καί ἐν ἕτερος σχῆμα ὁ σταυρός ὑπογράφω . καί ὅπως ἀκούω . Δεύς γάρ περί σταυρός λέγω πολύς παρίστημι ὁ μυστήριο ὁ θεωρίας.Ἐπέθεντό ποτέ ὁ Ἰσραηλίτης ἀλλόφυλος κατά ὁ ἐρῆμος . Ἀμαλήκ δέ ὄνομα ὁ ἀλλόφυλος . ἀποστέλλω Μωϋσῆς Ἰησοῦς ὁ ὁ Ναυῆ , στρατηγέω ὁ ὁμόφυλος καί ὁπλίζω μέν ὁ διάδοχος ἑαυτοῦ , μένω δέ αὐτός ἐν ὁ ὄρος ὁ χείρ ἐκτείνω . Μωϋσῆς γάρ φημί ἀναβαίνω εἰς ὁ ὄρος καί ἁπλόω ὁ χείρ αὐτός · καί γίνομαι ἡνίκα ἄν ἐκτείνω Μωϋσῆς ὁ χείρ , νικάω ὁ Ἰσραήλ · καί ἡνίκα ἄν κατατίθημι ὁ χείρ ὑπό ὁ σωματικός βάρος νικάω , νικάω ὁ Ἀμαλήκ . Τι βούλομαι ὁ σχῆμα ; ὁ Ἰουδαῖος εὐθύς φοβέω μή λάμπω διά ὁ εἰκών ὁ δόξα ὁ σταυρός ὁ Χριστός . οὐδείς , φημί , ὁ τύπος ἔχω ὁ παρά σύ μυθεύω . προσευχή εἰμί ἐκεῖνος ὁ σχῆμα τύπος , οὐ εἰκών , ὡς σύ ὑπονοέω . καί τίς δήποτε , εἴπερ ἀληθῶς ὅτι καρπός εἰμί ὁ προσευχή ὁ νίκη , οὐ ὁ προσευχή ὁ νίκη ὑπογράφω ὁ λόγος – οὐ γάρ λέγω ὁ γραφεύς · Ἡνίκα εὔχομαι Μωϋσῆς . οὗτος γάρ εἰμί γνωρίζω ἀληθῶς ὅτι καρπός οὐ εἰμί ὁ προσευχή ὁ νίκη . – , ἀλλά ἢ ὁ εἰκών καί ὁ σχῆμα ὁ χείρ ; ἡνίκα γάρ καθίημι Μωϋσῆς ὁ χείρ , ἡσσάομαι ὁ Ἰσραήλ · ἡνίκα δέ ἁπλόω , ἡσσάομαι ὁ Ἀμαλήκ . εἰμί γάρ ὁ προσευχή εἰμί ὁ ἔργον , χρή λέγω · καί ἡνίκα εὔχομαι Μωϋσῆς , νικάω . ἀλλά , ὡς φθάνω λέγω , ὁ προσευχή παρεντίθημι , οὐ ὡς ἄχρηστος , ἀλλά ὡς ὀφείλω παραχωρέω ὁ εἰκών ὁ σταυρός ὁ τύπος καί ὁ σημεῖον ὁ νίκη ὑπογράφω . ἡνίκα γάρ ἁπλόω Μωϋσῆς ὁ χείρ , νικάω ὁ Ἰσραήλ . τις βούλομαι ἁπλόω χείρ ; Ἀναζωγραφέω παρά ἑαυτοῦ χείρ ἁπλόω , ἵνα ἰδέω ὁ προσκυνητής σταυρός λάμπω ὁ εἰκών . ἀλλά κάμνω , φημί , Μωϋσῆς . οὐ γάρ ὑπουργέω ὁ χείρ πρός ὁ εἰκών ὁ σωματικός βάρος νικάω . τις οὖν ; ἵνα μή λύω ὁ εἰκών , λύω καί ὁ νίκη , ἵστημι Ἀαρών καί ὦρ καί κουφίζω αὐτός ὁ χείρ , ἵνα μή ὁ εἰκών ὁ σταυρός παρέρχομαι καί παύω σβέννυμι ὁ νίκη . Ζεύς τίς δέ ὅλος Ἀαρών καί ὦρ ὁ χείρ ὑποστηρίζω ; Ἀαρών , ἀδελφός , ὁ ἱερατικός ἐπέχω ἄξιος · ὁ δέ ὦρ ὁ βασιλικός φυλή ἔχω ὁ συγγένεια . δορυφορέω τοίνυν ὁ εἰκών ὁ σταυρός ἱερωσύνη καί βασίλειος . καί ὥσπερ μεταμορφόω ὁ κύριος ἐν ὁ ὄρος , ὁράω Μωϋσῆς καί Ἠλίας ἐκ δεξιός καί ἐκ εὐώνυμος , ἵνα δορυφορέω ὁ Χριστός ὁ βασιλικός εἰκών , οὕτως καί ἐνταῦθα Ἀαρών ὁ ἱερατεία τάξις ἐπέχω , δορυφορέω ὁ σταυρός , καί ὦρ ὅμοιος ὁ βασιλικός ἔχω ὁ πρῶτος ἄνθος , δορυφορέω ὁ σταυρός . ταῦτα ἐγώ λέγω , ἵνα δείκνυμι ὅπως ὁ πατήρ ὁ ἀρχαῖος ἐκεῖνος ὁ εὐσέβεια εἰσάγω ὁ εἰκών καί τιμάω ὁ τύπος ὁ οἰκονομία . εἰμί δέ ὁ προαναφωνέω οὕτως κηρύσσω ἔνδοξος , οὕτως προτυπόω ἔντιμος , ποῖος καί πόσος ἐγώ καί πηλίκος στόμα ὁ κύριος ὁ σταυρός καί ὁ ἔνθεος οἰκονομία κηρύσσω ; οἶδα ὅτι πολύς σύ ἔχω πόθος ὁ δογματικός λόγος καί ὁ ὁ θεολογία κήρυγμα · ἀλλά εἰμί ἐκεῖνος ἀδελφός καί ὁ νῦν λέγω . ὁ γάρ αὐτηες͂ς ἔννοια καί σταυρός κηρύσσω καί ὁ μονογενής θεός λόγος ὑψόω . τοιγάρ κἀν ὁ θεότης ὁ μονογενής ὑμνέω , κἀν ὁ οἰκονομία τιμάω , εἷς καί ὁ αὐτός ἔχω ἀπόδειξις ὁ εὐσέβεια .