severian-of-gabala.contra-iudaeos-in-serpentem-aeneum 9
Ἐπεὶ τοίνυν ἐδίδαξεν ἡμᾶς ἡ πηγὴ τῆς σοφίας ἀντερωτήσεσι λύειν τὰς ἀτόπους ἐρωτήσεις , ἐρωτῶ τὸν αἱρετικόν · Τί ἐστι τοῦτο τὸ ὄνομα τὸ ὑπὲρ πᾶν ὄνομα ; Ὡς θέλεις αὐτὸ εἰπέ . Τί ἐστι τὸ ὄνομα ; Ὅτι Ἰησοῦς λέγεται ; ὅτι χριστός ; ὅτι σωτήρ ; Εἰπέ μοι τὸ ὄνομα . Στῆσον πρῶτον , ἵν’ ὅταν τὴν μαρτυρίαν ἀγάγω τὴν ἔνθεον , προφητῶν δόξαν , ἀποστόλων κήρυγμα , μὴ παραγράψῃ τὴν μαρτυρίαν . Ἀλλὰ πρῶτον στῆσόν σου τὴν ἔννοιαν . Εἰπέ μοι ποῖον φρονεῖς ὄνομα τὸ ὑπὲρ πᾶν . Ἀλλὰ τί ποιήσω ; Ἐν μέσῳ πιστῶν εἰμι καὶ οὐ θέλω προφάσει τῶν ἐχθρῶν κρεμάσαι τοὺς υἱοὺς τῆς ἐκκλησίας . Ἀναπτύξωμεν τοίνυν καὶ εἴ τις πάρεστιν ἐχθρός , εὐεργετείσθω καὶ γενέσθω φίλος ἀντ’ ἐχθροῦ καὶ γενέσθω σύμφωνος ἀντ’ ἐναντίου . Μὴ ἧτταν νομισάσθω τὸ ἡττᾶσθαι τῇ ἀληθείᾳ . Μὴ σπουδασάτω νικῆσαι τὴν κακὴν νίκην , ἀλλ’ ἡττηθῆναι τὴν καλὴν ἧτταν . Ἀναπτύξωμεν ἡμεῖς τὸν λόγον , καθὼς οἴονται · Ποῖον λέγεις ὄνομα αὐτῷ κεχαρίσθαι τὸ ὑπὲρ πᾶν ὄνομα ; Ὅτι Ἰησοῦς ἐκλήθη ; Ἐκληθη πρὸ αὐτοῦ Ἰησοῦς ὁ τοῦ Ναυή . Ὅτι Χριστὸς ἐκλήθη ; Πᾶς βασιλεὺς καὶ προφήτης χριστός . Οὕτω λέγει Δαυὶδ περὶ Σαοὺλ τοῦ βασιλέως , καίτοι πονηροῦ ὄντος , ἀλλ’ ὅμως χρίσμα εἶχε βασιλικόν . Συμβουλευόμενος παρά τινων τῶν αὐτοῦ δορυφόρων · Ἰδοὺ ἡμέρα ᾗ εἶπε κύριος παραδοῦναι τὸν ἐχθρόν σου εἰς τὰς χεῖράς σου , πάταξον αὐτόν . Λέγει Δαυίδ · Ζῇ κύριος , οὐ μὴ ἐπαγάγω τὴν χεῖρά μου ἐπ’ αὐτόν , ὅτι χριστὸς κυρίου ἐστί . Καὶ οὐχ εἷς μόνος χριστός , ἀλλὰ καὶ πολλοί · Μὴ ἅπτεσθε τῶν χριστῶν μου καὶ ἐν τοῖς προφήταις μου μὴ πονηρεύεσθε . Καὶ ὁ Ἀμβακούμ · Ἐξῆλθες εἰς σωτηρίαν λαοῦ σου τοῦ σῶσαι τοὺς χριστούς σου . Πῶς οὖν ὑπὲρ πᾶν ὄνομα ; Εἰ γὰρ πρὸ αὐτοῦ ἄλλοι εἶχον τὸ ὄνομα , πῶς ὑπὲρ πᾶν ὄνομα ἔδωκεν αὐτῷ ὄνομα ὁ πατὴρ ἢ ποῖον ὄνομα ; Ὅτι σωτὴρ ἐκλήθη ; Ἐκλήθησαν σωτῆρες πολλοί . Μνήσθητι τῶν προειρημένων . Ποῖον τὸ ὑπὲρ πᾶν ὄνομα ; Ἀλλ’ ἐπειδὴ οὐκ ἔχεις καιρὸν ἀποκρίνασθαι ἢ εἰδὼς κακουργεῖς καὶ θέλων κρύπτεις , μάνθανε · Ὄνομα καλεῖ ἡ γραφὴ πολλάκις θεοῦ οὐ προσηγορίαν , ἀλλὰ τὴν δόξαν . Ὄνομα λέγεται θεοῦ ἡ δόξα τοῦ θεοῦ , οἷον · ὅταν ποιήσῃ θαυμάσια , ὄνομα γίνεται αὐτῷ ἀπὸ τοῦ θαύματος , καθὼς λέγει ὁ μακάριος προφήτης · Ποῦ ἐστιν ὁ ἀναγαγὼν τῇ δεξιᾷ τὸν Μωϋσῆν ; Κατίσχυσεν ὕδωρ πρὸ προσώπου αὐτοῦ καὶ ἐξήγαγε τὸν λαὸν αὐτοῦ ἐν τῇ ἐρήμῳ καὶ ἐποίησεν αὐτῷ ὄνομα , ἀντὶ τοῦ φήμην , τουτέστιν ὀνομαστός , ἐγένου . Καὶ ἐφ’ ἡμῶν λέγεται τοῦτο · Ὀνομαστὸς ἄνθρωπος , οὐκ ἀπὸ τοῦ ὄνομα ἔχειν – Πάντες γὰρ ἔχουσιν ὀνόματα . – , ἀλλ’ ἀπὸ τὸ ὀνομάζεσθαι πανταχοῦ . Ὄνομα καλεῖ τὴν δόξαν καὶ τὴν φήμην τὴν λαλουμένην πανταχοῦ . Οὕτω λέγει τῷ Σολομῶντι ὁ θεός · Καὶ ἐποίησά σοι ὄνομα , καθὼς τὸ ὄνομα τῶν ἀρχαίων τῶν βασιλέων . Ἀλλ’ οὐ τὸ ὄνομα αὐτοῦ ἤλλαξεν . οὐ Σολομὼν ἐλέγετο , ἀλλὰ ἐποίησά σοι ὄνομα , τουτέστιν φήμην , δόξαν . Οὕτω καὶ ἐνταῦθα λέγει · Ἔδωκεν αὐτῷ ὄνομα , τουτέστιν δόξαν . Καὶ τίς ἡ δόξα ; Ἵνα μὴ ἐγὼ ἑρμηνεύσω , ἄκουε Ἵνα ἐν τῷ ὀνόματι Ἰησοῦ πᾶν γόνυ κάμψῃ ἐπουρανίων καὶ ἐπιγείων καὶ καταχθονίων καὶ πᾶσα γλῶσσα ἐξομολογήσηται ὅτι κύριος Ἰησοῦς Χριστός . Ὁρᾷς ὅτι ὄνομα τὴν δόξαν εἶπε , τὴν προσκύνησιν τῆς οἰκουμένης , τὸ πανταχοῦ αὐτὸν δοξάζεσθαι καὶ ἐν πάσῃ τῇ οἰκουμένῃ περιαγγέλλεσθαι . Ναί , φησίν , ἐδεξάμην τὴν ἑρμηνείαν , ἀλλ’ ἐκείνου οὐκ ἀφίσταμαι , ὅτι ὁ πατὴρ αὐτῷ ἔδωκε τὸ ὄνομα . Θέλεις , φησί , τὸ ὄνομα νοῆσαι προσηγορίαν ; Θέλεις νοῆσαι τὸ ὄνομα δόξαν ; Θέλεις φήμην εἰπεῖν ; Θέλεις εὔκλειαν ; Ἐγὼ τέως ἐκείνου οὐκ ἀφίσταμαι . Ἔδωκεν αὐτῷ ὁ θεὸς ὄνομα , διὸ καὶ ὁ θεὸς αὐτὸν ὑπερύψωσεν . Ἀναγκαῖον τοίνυν ζητῆσαι . Εὑρίσκεται γὰρ τὸ ῥῆμα , ὥσπερ μισθὸς δοθεὶς τῷ σωτῆρι . Τοῦτο φρονείσθω ἐν ὑμῖν , ὃ καὶ ἐν Χριστῷ Ἰησοῦ · ὃς ἐν μορφῇ θεοῦ ὑπάρχων , οὐχ ἁρπαγμὸν ἡγήσατο τὸ εἶναι ἴσα θεῷ , ἀλλ’ ἑαυτὸν ἐκένωσε μορφὴν δούλου λαβών , ἐν ὁμοιώματι ἀνθρώπου γενόμενος καὶ σχήματι εὑρεθεὶς ὡς ἄνθρωπος · ἐταπείνωσεν ἑαυτὸν μέχρι θανάτου , θανάτου δὲ σταυροῦ . Διὸ καὶ ὁ θεὸς αὐτὸν ὑπερύψωσε καὶ ἐχαρίσατο αὐτῷ ὄνομα τὸ ὑπὲρ πᾶν ὄνομα . Δείκνυται ἐνταῦθα ὅτι ἐπειδὴ ἔπαθε , μισθὸν ἔλαβε τοῦ πάθους . Ἐπειδὴ ἐταπείνωσεν ἑαυτὸν μέχρι θανάτου , διὸ καὶ ὁ θεὸς αὐτὸν ὑπερύψωσε . Τὸ γὰρ διὸ αἰτίαν λέγει , δι’ ἣν ἐπάγει αὐτῷ τὴν δόξαν . Ἡ δόξα αὕτη καὶ ἡ ὕψωσις μισθὸς τοῦ πάθους . Τίς τοίνυν ὁ παθών ; Τίς ὁ λαβὼν τὸν μισθόν ; Μὴ συγχωρήσῃ σοι Παῦλος ἁπλῶς κατὰ τῆς θεότητος μαίνεσθαι , Καὶ ἐταπείνωσεν ἑαυτὸν γενόμενος ὑπήκοος μέχρι θανάτου , ἐν ὁμοιώματι ἀνθρώπου γενόμενος καὶ σχήματι εὑρεθεὶς ὡς ἄνθρωπος , ἐταπείνωσεν ἑαυτόν . Πρόσεχε ἀκριβῶς . Πρῶτον εἶπε μορφὴν θεοῦ , ὅτι Ἐν μορφῇ θεοῦ ὑπάρχων . Εἶτα ἔδειξε μορφὴν δούλου · Μορφὴν δούλου λαβών , ἐν ὁμοιώματι ἀνθρώπου γενόμενος καὶ σχήματι εὑρεθεὶς ὡς ἄνθρωπος , ἵνα δείξῃ τὴν τοῦ δούλου μορφήν , τὸν ἄνθρωπον , λαμβάνοντα μισθὸν καὶ τὸ ὄνομα . Δύο γάρ εστιν . Ἐπειδὴ ὁ σωτὴρ τὴν ἑαυτοῦ ψυχὴν ἔθηκε – Ψυχὴν γὰρ εἶχεν , ἐπειδὴ ὁλόκληρον ἄνθρωπον ἀνέλαβε . – , λαμβάνει μισθὸν αὐτὴ ἡ σὰρξ ἡ τῷ σωτῆρι λόγῳ διακονησαμένη τὸ ὑπὲρ πᾶν ὄνομα διακονηθῆναι καὶ ἵνα πᾶν γόνυ κάμψῃ τῷ Χριστῷ ἐπουρανίων καὶ ἐπιγείων καὶ καταχθονίων .
Lemmas: ἐπεί τοίνυν διδάσκω ἐγώ ὁ πηγή ὁ σοφία ἀντερωτήσεσι λύω ὁ ἄτοπος ἐρώτησις , ρωτώ ὁ αἱρετικός · τις εἰμί οὗτος ὁ ὄνομα ὁ ὑπέρ πᾶς ὄνομα ; ὡς θέλω αὐτός λέγω . τις εἰμί ὁ ὄνομα ; Ὅτι Ἰησοῦς λέγω ; ὅτι χριστός ; ὅτι σωτήρ ; λέγω ἐγώ ὁ ὄνομα . ἵστημι πρῶτος , ἵνα ὅταν ὁ μαρτυρία ἄγω ὁ ἔνθεος , προφήτης δόξα , ἀπόστολος κήρυγμα , μή παραγράφω ὁ μαρτυρία . ἀλλά πρῶτος ἵστημι σύ ὁ ἔννοια . λέγω ἐγώ ποῖος φρονέω ὄνομα ὁ ὑπέρ πᾶς . ἀλλά τίς ποιέω ; ἐν μέσος πιστός εἰμί καί οὐ θέλω πρόφασις ὁ ἐχθρός κρεμάννυμι ὁ υἱός ὁ ἐκκλησία . ἀναπτύσσω τοίνυν καί εἰμί τις πάρειμι ἐχθρός , εὐεργετέω καί γίγνομαι φίλος ἀντί ἐχθρός καί γίγνομαι σύμφωνος ἀντί ἐναντίος . Μή ἧσσα νομίζω ὁ ἡσσάομαι ὁ ἀλήθεια . Μή σπουδάζω νικάω ὁ κακός νίκη , ἀλλά ἡσσάομαι ὁ καλός ἧσσα . ἀναπτύσσω ἐγώ ὁ λόγος , καθώς οἴομαι · ποῖος λέγω ὄνομα αὐτός χαρίζω ὁ ὑπέρ πᾶς ὄνομα ; Ὅτι Ἰησοῦς καλέω ; καλέω πρό αὐτός Ἰησοῦς ὁ ὁ ναύω . Ὅτι Χριστός καλέω ; πᾶς βασιλεύς καί προφήτης χριστός . οὕτως λέγω Δαυίδ περί Σαῦλος ὁ βασιλεύς , καίτοι πονηρός εἰμί , ἀλλά ὅμως χρίσμα ἔχω βασιλικός . συμβουλεύω παρά τις ὁ αὐτός δορυφόρος · ἰδέ ἡμέρα ὅς λέγω κύριος παραδίδωμι ὁ ἐχθρός σύ εἰς ὁ χείρ σύ , πατάσσω αὐτός . Λέγος Δαυίδ · ζάω κύριος , οὐ μή ἐπάγω ὁ χείρ ἐγώ ἐπί αὐτός , ὅτι χριστός κύριος εἰμί . καί οὐ εἷς μόνος χριστός , ἀλλά καί πολύς · Μή ἅπτω ὁ χριστός ἐγώ καί ἐν ὁ προφήτης ἐγώ μή πονηρεύομαι . καί ὁ Ἀμβακούμ · ἐξέρχομαι εἰς σωτηρία λαός σύ ὁ σῴζω ὁ χριστός σύ . Πῶς οὖν ὑπέρ πᾶς ὄνομα ; εἰμί γάρ πρό αὐτός ἄλλος ἔχω ὁ ὄνομα , πῶς ὑπέρ πᾶς ὄνομα δίδωμι αὐτός ὄνομα ὁ πατήρ ἢ ποῖος ὄνομα ; Ὅτι σωτήρ καλέω ; καλέω σωτήρ πολύς . μιμνήσκω ὁ προλέγω . ποιος ὁ ὑπέρ πᾶς ὄνομα ; ἀλλά ἐπεί οὐ ἔχω καιρός ἀποκρίνω ἢ οἶδα κακουργέω καί ἐθέλω κρύπτω , μανθάνω · ὄνομα καλέω ὁ γραφή πολλάκις θεός οὐ προσηγορία , ἀλλά ὁ δόξα . ὄνομα λέγω θεός ὁ δόξα ὁ θεός , οἷος · ὅταν ποιέω θαυμάσιος , ὄνομα γίγνομαι αὐτός ἀπό ὁ θαῦμα , καθώς λέγω ὁ μακάριος προφήτης · ποῦ εἰμί ὁ ἀνάγω ὁ δεξιός ὁ Μωϋσῆς ; κατισχύω ὕδωρ πρό πρόσωπον αὐτός καί ἐξάγω ὁ λαός αὐτός ἐν ὁ ἐρῆμος καί ποιέω αὐτός ὄνομα , ἀντί ὁ φήμη , τουτέστι ὀνομαστός , γίγνομαι . καί ἐπί ἐγώ λέγω οὗτος · ὀνομαστός ἄνθρωπος , οὐ ἀπό ὁ ὄνομα ἔχω – Παντές γάρ ἔχω ὄνομα . – , ἀλλά ἀπό ὁ ὀνομάζω πανταχοῦ . ὄνομα καλέω ὁ δόξα καί ὁ φήμη Τάν λαλέω πανταχοῦ . οὕτως λέγω ὁ Σολομών ὁ θεός · καί ποιέω σύ ὄνομα , καθώς ὁ ὄνομα ὁ ἀρχαῖος ὁ βασιλεύς . ἀλλά οὐ ὁ ὄνομα αὐτός ἀλλάσσω . οὐ Σολομώντας λέγω , ἀλλά ποιέω σύ ὄνομα , τουτέστι φήμη , δόξα . οὕτως καί ἐνταῦθα λέγω · δίδωμι αὐτός ὄνομα , τουτέστι δόξα . καί τίς ὁ δόξα ; ἵνα μή ἐγώ ἑρμηνεύω , ἀκούω ἵνα ἐν ὁ ὄνομα Ἰησοῦς πᾶς γόνυ κάμπτω ἐπουράνιος καί ἐπίγειος καί καταχθόνιος καί πᾶς γλῶσσα ἐξομολογέω ὅτι κύριος Ἰησοῦς Χριστός . Όρας ὅτι ὄνομα ὁ δόξα λέγω , ὁ προσκύνησις ὁ οἰκουμένη , ὁ πανταχοῦ αὐτός δοξάζω καί ἐν πᾶς ὁ οἰκουμένη περιαγγέλλω . Ναίς , φημί , δέχομαι ὁ ἑρμηνεία , ἀλλά ἐκεῖνος οὐ ἀφίστημι , ὅτι ὁ πατήρ αὐτός δίδωμι ὁ ὄνομα . ἐθέλω , φημί , ὁ ὄνομα νοέω προσηγορία ; θέλω νοέω ὁ ὄνομα δόξα ; θέλω φήμη λέγω ; θέλω εὔκλεια ; ἐγώ τέως ἐκεῖνος οὐ ἀφίστημι . δίδωμι αὐτός ὁ θεός ὄνομα , διό καί ὁ θεός αὐτός ὑπερυψόω . ἀναγκαῖος τοίνυν ζητέω . εὑρίσκω γάρ ὁ ῥῆμα , ὥσπερ μισθός δίδωμι ὁ σωτήρ . οὗτος φρονέω ἐν σύ , ὁ καί ἐν Χριστός Ἰησοῦς · ὅς ἐν μορφή θεός ὑπάρχω , οὐ ἁρπαγμός ἡγέομαι ὁ ἔρχομαι ἴσος θεός , ἀλλά ἑαυτοῦ κενόω μορφή δοῦλος λαμβάνω , ἐν ὁμοίωμα ἄνθρωπος γίγνομαι καί σχῆμα εὑρίσκω ὡς ἄνθρωπος · ταπεινόω ἑαυτοῦ μέχρι θάνατος , θάνατος δέ σταυρός . Διὸ καί ὁ θεός αὐτός ὑπερυψόω καί χαρίζομαι αὐτός ὄνομα ὁ ὑπέρ πᾶς ὄνομα . δείκνυμι ἐνταῦθα ὅτι ἐπεί πάσχω , μισθός λαμβάνω ὁ πάθος . Ἐπειδή ταπεινόω ἑαυτοῦ μέχρι θάνατος , διό καί ὁ θεός αὐτός ὑπερυψόω . Τέ γάρ διό αἰτία λέγω , διά ὅς ἐπάγω αὐτός ὁ δόξα . ὁ δόξα οὗτος καί ὁ ὕψωσις μισθός ὁ πάθος . Τῖς τοίνυν ὁ πάσχω ; Τῖς ὁ λαμβάνω ὁ μισθός ; μή συγχωρέω σύ Παῦλος ἁπλῶς κατά ὁ θεότης μαίνομαι , καί ταπεινόω ἑαυτοῦ γίγνομαι ὑπήκοος μέχρι θάνατος , ἐν ὁμοίωμα ἄνθρωπος γίγνομαι καί σχῆμα εὑρίσκω ὡς ἄνθρωπος , ταπεινόω ἑαυτοῦ . προσέχω ἀκριβῶς . Πρῶτος λέγω μορφή θεός , ὅτι ἐν μορφή θεός ὑπάρχω . εἶτα δείκνυμι μορφή δοῦλος · Μορφή δοῦλος λαμβάνω , ἐν ὁμοίωμα ἄνθρωπος γίγνομαι καί σχῆμα εὑρίσκω ὡς ἄνθρωπος , ἵνα δείκνυμι ὁ ὁ δοῦλος μορφή , ὁ ἄνθρωπος , λαμβάνω μισθός καί ὁ ὄνομα . δύο γάρ εἰμί . Ἐπειδή ὁ σωτήρ ὁ ἑαυτοῦ ψυχή τίθημι – Ψυχή γάρ ἔχω , ἐπεί ὁλόκληρος ἄνθρωπος ἀναλαμβάνω . – , λαμβάνω μισθός αὐτός ὁ σάρξ ὁ ὁ σωτήρ λόγος διακονέω ὁ ὑπέρ πᾶς ὄνομα διακονέω καί ἵνα πᾶς γόνυ κάμπτω ὁ Χριστός ἐπουράνιος καί ἐπίγειος καί καταχθόνιος .