scholia-in-homerum.scholia-in-iliadem-scholia-vetera 6a.1.61
195 . οὐρανὸν τὴν κεφαλήν φησι διὰ τὸ σφαιροειδές Ἀθηνᾶ ἐστιν ἡ τοῦ Διὸς σύνεσις , ἡ αὑτὴ οὖσα τῇ ἐν αὑτῷ προνοί · διὸ καὶ Προνοίας Ἀθηνᾶς ἵδρυται ναός . λέγεται δὲ γεννη - θῆναι ἐκ τῆς κεφαλῆς τοῦ Διός , ὡς τῶν ἀρχαίων ὑπολαβόνταων τὸ ἡγεμονικὸν τῆς ψυχῆς ἡμῶν ἐνταῦθα εἰναι , ὡς καὶ ἕτεροι μετὰ ταῦτα ἐδόξασαν . ἀμήτωρ δέ ἐστιν ἡ Ἀθηνᾶ διὰ τὸ ἀλλοίαν εἰναι τὴν τῆς ἀρετῆς γένεσιν καὶ οὺχ οἵα τῶν ἐκ συνδυασμοῦ γενομένων . λέγεται δὲ ὡς τὴν Μῆτιν καταπιὼν ὁ Σεὺς ταύτην ἐγέννησενʼ μη - τιέτης γὰρ καὶ συνετὸς ὣν οὐδαμόθεν ἄλλοθεν ἢ ἐκ τῆς καθʼ αὑτὸν βουλῆς τὴν ἀρχὴν τοῦ φρονεῖν ἔσχεν . ἐτυμολογεῖται δὲ Ἀθηνᾶ ἢ ἀπὸ τοῦ ἀθρεῖν πάντα , ἤτοι Ἀθρηνᾶ τις οὖσα , ἢ Ἄθηλᾶ τις οὖσα διὰ τὸ καίπερ θήλεια οὖσα ἦκιστα θηλύτητος καὶ ἐκλύσεως μετέ - χειν · τοιοῦτοι γἀρ οἱ . φρόνιμοι , ἀθροῦντες ἤτοι προβλέποντες τὰ μέλλοντα καὶ ἥκιστα χαυνότητος μετέχοντες . παρθενεία δέ ἐστι σύμβολον τοῦ καθαροῦ καὶ ἀμιάντου ἥτοι τῆς ἀρετῆς . πλισμένη δὲ πλάττεται , καὶ οὕταως ἱστοροσιν αὑτὴν γεγονέναι , παριστάντες ἐκ τούτου ὅτι αὐτάρκης καὶ ὡπλισμένη ἐστιν ἡ φρόνησις πρὸς τὰς μεγίστας καὶ δυσχερεστάτας πράξεις . διὰ ταύτην τὴν αἰτίαν καὶ τὸ γοργωπὸν ἔχει καὶ τὸ ἀνδρεον καὶ τὸ γλαυκῶπις λέγεσθαι · τῶν γὰρ θηρίων τὰ ἀλκιμώτατα , ὡς λέοντες καὶ παρδάλεις , τοιαῦτά εἰσιν . ἱστόρηται δὲ ἔχουσα προτομὴν οργόνος κατὰ τὸ μέσον στῆθος διὰ τὸ γοργὸν τῆς φρονήσετως ἔξτω προβεβληκυαν τὴν γλῶσσαν , ὡς ὄν ἐκφανεστάτου ὄντος ἐν τῇ τῶν πάντων οἰκονομί , τοῦ λόγου . ἀνατίθεται δὲ αὐτῇ καὶ ἡ γλαῦκα διὰ τὸ ἐμφερὲς τῶν ὀμμάτων καὶ οἱ δράκοντες · σμερδαλέον γὰρ ὁ δράκων δέδορκε καὶ τὸ φυλακτικὸν ἔχει , τοιοῦτος δὲ καὶ ὁ φρόνιμος . ἀλλὰ καὶ ἄγρυπνος ὁ δράκων καὶ οὺκ εὐθήρατός ἐστιν · τοιοῦτος δὲ καὶ ὁ φρόνιμος · “ οὐ χρὴ ” γὰρ “ παννύχιον εὕδειν βουληφόρον ἄνδρα ” ( Il . 2 . 24 ) . λέγεται δὲ καὶ Ἀτρυτώνη ὠs μὴ τρυομένη καὶ καταπονουμένη ὑπʼ οὐδενὸς πόνου · ἀκαταπόνητος γὰρ ὁ φρόνιμος . ἀλλἀ καὶ ριτογένεια λέγεται ὡς τοῖς κακὸς ἐγγεννοῶσα τὸ τρεῖν καὶ φοβεἴσθαι—ἀεὶ γὰρ πολέμιός ἐστι πρὸς τὴν κακίαν—ἢ ὡς τὰ τρία γένη τοῶν σκεμμάτων τῆς κατἀ φιλοσοφίαν θεαωρίαs γενννσα , τὸ φυσιολογικόν , τὸ θεολογικὸν καὶ μαθηματικόν . ἀλλὰ καὶ ἡ ἐλαία ταύτῃ ἀνάκειται διὰ τὸ ἀεὶ θάλλειν ( Cornult . Theol . c . 20 p . 35 L . )
Lemmas: 195 . οὐρανός ὁ κεφαλή φημί διά ὁ σφαιροειδής Ἀθηνᾶ εἰμί ὁ ὁ Ζεύς σύνεσις , ὁ αὑτός εἰμί ὁ ἐν ἑαυτοῦ προνέω · διό καί Πρόνοια Ἀθηνᾶ ἱδρύω ναός . λέγω δέ γέννα - θάω ἐκ ὁ κεφαλή ὁ Ζεύς , ὡς ὁ ἀρχαῖος ὑπολαμβάνω ὁ ἡγεμονικός ὁ Ψυχή ἐγώ ἐνταῦθα εἰναι , ὡς καί ἕτερος μετά οὗτος δοξάζω . ἀμήτωρ δέ εἰμί ὁ Ἀθηνᾶ διά ὁ ἀλλοῖος εἰναι ὁ ὁ ἀρετή γένεσις καί οὐ οἷος ὁ ἐκ συνδυασμός γίγνομαι . λέγω δέ ὡς ὁ Μῆτις καταπίνω ὁ Σεύς οὗτος γεννάω μη - τίω γάρ καί συνετός ἐάν οὐδαμόθεν ἄλλοθεν ἢ ἐκ ὁ κατά ἑαυτοῦ βουλή ὁ ἀρχή ὁ φρονέω ἔχω . ἐτυμολογέω δέ Ἀθηνᾶ ἢ ἀπό ὁ ἀθρέω πᾶς , ἤτοι Ἀθρηνᾶ τις εἰμί , ἢ Ἄθηλος τις εἰμί διά ὁ καίπερ θῆλυς εἰμί ἥκιστος θηλύτης καί ἔκλυσις Μετέ - χέω · τοιοῦτος γάρ ὁ . φρόνιμος , ἀθρέω ἤτοι προβλέπω ὁ μέλλω καί ἥκιστος χαυνότης μετέχω . παρθενεία δέ εἰμί σύμβολον ὁ καθαρός καί ἀμίαντος ἤτοι ὁ ἀρετή . πλίσσομαι δέ πλάσσω , καί οὗτος ἵστωρ ἑαυτοῦ γίγνομαι , παρίστημι ἐκ οὗτος ὅτι αὐτάρκης καί ὁπλίζω εἰμί ὁ φρόνησις πρός ὁ μέγας καί δυσχερής πρᾶξις . διά οὗτος ὁ αἴτιος καί ὁ γοργωπός ἔχω καί ὁ ἀνδρών καί ὁ γλαυκῶπις λέγω · ὁ γάρ θηρίον ὁ ἄλκιμος , ὡς λέων καί πάρδαλις , τοιοῦτος εἰμί . ἱστορέω δέ ἔχω προτομή οργόνος κατά ὁ μέσος στῆθος διά ὁ γοργός ὁ φρόνησις ἔκτος προβάλλω ὁ γλῶσσα , ὡς εἰμί ἐκφανής εἰμί ἐν ὁ ὁ πᾶς οἰκονομέω , ὁ λόγος . ἀνατίθημι δέ αὐτός καί ὁ γλαῦξ διά ὁ ἐμφερής ὁ ὄμμα καί ὁ δράκων · σμερδαλέος γάρ ὁ δράκων δέρκομαι καί ὁ φυλακτικός ἔχω , τοιοῦτος δέ καί ὁ φρόνιμος . ἀλλά καί ἄγρυπνος ὁ δράκων καί οὐ εὐθήρατος εἰμί · τοιοῦτος δέ καί ὁ φρόνιμος · “ οὖον χρή ” γάρ “ παννύχιος εὕδω βουληφόρος ἀνήρ ” ( Il . 2 . 24 ) . λέγω δέ καί Ἀτρυτώνη ὡς μή τρύω καί καταπονέω ὑπό οὐδείς πόνος · ἀκαταπόνητος γάρ ὁ φρόνιμος . ἄλλος καί ριτογενειον λέγω ὡς ὁ κακός ἐγγίγνομαι ὁ τρέω καί ἀφοβέω γάρ πολέμιος εἰμί πρός ὁ ἵημι ὡς ὁ τρεῖς γένος τοῶν σκέμμα ὁ καταί φιλοσοφία θεαωρίαs γεννάω , ὁ φυσιολογικός , ὁ θεολογικός καί μαθηματικός . ἀλλά καί ὁ ἐλαία οὗτος ἀνάκειμαι διά ὁ ἀεί θάλλω ( Cornult . Theol . c . 20 p . 35 L . )