scholia-in-homerum.scholia-in-iliadem-scholia-vetera 3.10.32
68 . πατρόθεν ἐκ γενεῆς ] ὡς ὅταν λέγῃ “ διογενὲς Λαερτιάδη · ” τὸν πατέρα γὰρ δηλοῖ , τὸ δὲ διογενὲς τὸν ἀρχηγὸν τοῦ γένους . * Πορφυρίου . φθέγγεο δ᾿ ᾗ κεν — μεγαλίζεο θυμῷ ] ταῦτα σημειωτέον ὡς ἐπιτήδεια εἰς αἰτίας ἀπόδοσιν , διʼ ἣν εἰώθασιν οὕτω πρὸς ἀλλήλους διαλέγεσθαι οἱ ἥρωες “ διογενὲς Λαερτιάδη πολυμήχανʼ Ὀδυσσεῦ · ” εἶναι γὰρ φιλοφρονουμένων τὸν τοιοῦτον τρόπον τῆς προσαγορεύσεως . τὸ μὲν οὖν πατρόθεν ὀνομάζειν ἐστὶν ἐν τῷ Λαερτιάδη , τὸ δὲ ἐκ γενεῆς τὸ ἐκ γενάρχου , οἷον τὸ διογενές · ἐκ γὰρ τοῦ Διὸς τοῦ ἀρχηγέτου τοῦ γένους εἴληπται τὸ διογενές . τὸ δὲ οὕτως ὀνομάζειν κυδαίνοντός ἐστι τοὺς καλουμένους . τί οὖν τὸ μηδὲ μεγαλίζεο θυμῷ ; οὐ γὰρ , ὥσπερ οἱ γραμματικοὶ , τὸ μὴ μέγα ἡγοῦ τὸ τοιοῦτον καὶ τὸ οὕτω προσφωνεῖν · ἀλλὰ σημαίνει , μὴ μεγάλυνε σεαυτοῦ τὴν ψυχὴν , ἐξ οὗ σημαίνεται , μὴ ὑπερόπτης γίνου μηδʼ ἀνάξιον σαυτοῦ τὸ ἄλλον κυδαίνειν ἡγοῦ . ταυτὸν γὰρ τοῦτο καὶ ἐν ἄλλοις ἔφη “ σὺ δὲ μεγαλήτορα θυμὸν ἴσχειν ἐν στήθεσσι ” ( Il . 9 , 255 ) · ὅμοιον γὰρ τῷ μὴ μεγαλίζεο θυμῷ τὸ ἴσχειν ἐν στήθεσι θυμὸν μεγαλήτορα , ᾧ ἐπάγει “ φιλοφροσύνη γὰρ ἀμείνων · ” ταυτὸν οὖν τῷ πάντας κυδαί - νων . καὶ ἡ Πηνελόπη δὲ λέγει “ οὐ γάρ τι μεγαλίζομαι οὐδʼ ἀθερί - ζω ” ( Od . 23 , 174 ) , οὐχ ὑπερηφανῶ ὥς τις μεγάλη , οὐδέ σʼ ὡς μικρὸν καὶ ἀνάξιον ἀτιμάζω · ἀθερίζειν γὰρ , ἀπὸ τῶν ἀποκρινομένων ἀθέρων , τὸ ἀτιμάζοντα ἀποκρίνειν ὡς τοῦ μηδενὸς ἄξιον , ὡς ἀθέρας ἀπὸ τοῦ καρποῦ ἀποκρίνοντα · “ καὶ οὔ ποτέ μʼ οἵ γʼ ἀθέριζον ” ( Ιl . 1 , 261 ) , οὔ ποτέ με ἐν ἀθέρων μοίρᾳ εἶχον . ταυτὸ δὲ τὸ ἀθερίζειν ἐστὶ τῷ ἀπόβλητόν τι ποιεῖσθαι · “ οὔ τοι ἀπόβλητον ἔπος ἔσσεται ” ( Ιl . 2 , 361 ) , ὧ ἀντικείσεται τὸ “ ἄνδρας δὲ λίσσεσθαι ἐπιπροέηκεν ἀρίστους κρινάμενοι κατὰ λαὸν Ἀχαϊκόν ” ( Ιl . 9 , 520 ) καὶ “ αἰσυ - μνῆται δʼ ἔκκριτοι ἐννέα πάντες ἀνέσταν ” ( Od . 8 , 258 ) . ἐξηγού - μενος δὲ τὸ ἀθερίζειν ἔφη “ τῶν δʼ ἄλλων οὔ πέρ τινʼ ἀναίνομαι οὐδʼ ἀθερίζω . ” ἔστι δὲ τὸ ἀναίνομαι οὐχὶ ἐπαινῶ , διὸ ἴσον ἂν εἴη τῷ πάντας κυδαίνειν . καὶ τὸ οὐχ ἅλιον δὲ ἴσον τῷ οὐκ ἀθερίζειν , οὐκ ἀποβολῆς ἄξιον τῆς θαλάττης · τὸ μὲν γὰρ ἀθερίζειν ἀπὸ τῶν ἀπο - κρινομένων ἀθέρων , ὁ δὲ ἅλιος ἀπὸ τῶν εἰς ἅλα βαλλομένων , ὡς τὸ “ ἅλιον ἔπος ἔκβαλον ἤματι κείνῳ ” ( Il . 18 , 324 ) . τὸ μὲν οὖν μὴ μεγαλίζεσθαι θυμῷ σημαίνει τὸ μὴ ὑπερηφανεῖν διʼ ὑπεροψίαν . αὐτό τε τὸ ὑπερηφανῆσαί φησι “ σὺ δὲ σῷ μεγαλήτορι θυμῷ εἴξας ἄνδρα φέριστον , ὃν ἀθάνατοί περ ἔτισαν , ἠτίμησας ” ( Il . 9 , 109 ) , ὃ ἔφη ἠθέρισας . καὶ πάλιν “ οἳ τὸ πάρος θυμῷ ἦρα φέροντες ἀφεστᾶσι ” ( Il . 14 , 131 ) καταφρονοῦντες καὶ ὑπερηφανοῦντες διὰ τὸ αὐτοῖς χωρίζεσθαι , ὥς που ἔφη “ ταῦθʼ ὑπερηφανέοντες Ἐπειοὶ χαλκο - χίτωνες ἡμέας ὑβρίζοντες ἀτάσθαλα μηχανόωνται ” ( Ιl . 11 , 694 ) . οἱ μέντοι συνείκοντες καὶ τῆς ὑπεροψίας παυόμενοι · “ ὡς ὁ μὲν Αἰτωλοῖσιν ἀπήμυνεν κακὸν ἦμαρ , εἴξας ᾧ θυμῷ ” ( Ιl . 9 , 597 ) .
Lemmas: 68 . πατρόθεν ἐκ γενεά ] ὡς ὅταν λέγω “ διογενής Λαερτιάδης · ” ὁ πατήρ γάρ δηλόω , ὁ δέ διογενής ὁ ἀρχηγός ὁ γένος . * Πορφύριος . φθέγγομαι δέ ὅς ἄν — μεγαλίζομαι θυμός ] οὗτος σημειωτέος ὡς ἐπιτήδειος εἰς αἴτιος ἀπόδοσις , διά ὅς εἴωθα οὗτος πρός ἀλλήλων διαλέγω ὁ ἥρως “ διογενής Λαερτιάδης πολυμήχανος Ὀδυσσεύς · ” εἰμί γάρ φιλοφρονέομαι ὁ τοιοῦτος τρόπος ὁ προσαγόρευσις . ὁ μέν οὖν πατρόθεν ὀνομάζω εἰμί ἐν ὁ Λαερτιάδης , ὁ δέ ἐκ γενεά ὁ ἐκ γενάρχης , οἷος ὁ διογενής · ἐκ γάρ ὁ Ζεύς ὁ ἀρχηγέτης ὁ γένος λαμβάνω ὁ διογενής . ὁ δέ οὕτως ὀνομάζω κυδαίνω εἰμί ὁ καλέω . τίς οὖν ὁ μηδέ μεγαλίζομαι θυμός ; οὖον γάρ , ὥσπερ ὁ γραμματικός , ὁ μή μέγας ἡγέομαι ὁ τοιοῦτος καί ὁ οὗτος προσφωνέω · ἀλλά σημαίνω , μή μεγαλύνω σεαυτοῦ ὁ ψυχή , ἐκ ὅς σημαίνω , μή ὑπερόπτης γίγνομαι μηδέ ἀνάξιος σεαυτοῦ ὁ ἄλλος κυδαίνω ἡγέομαι . τατός γάρ οὗτος καί ἐν ἄλλος φημί “ σύ δέ μεγαλήτωρ θυμός ἴσχω ἐν στῆθος ” ( Il . 9 , 255 ) · ὅμοιος γάρ ὁ μή μεγαλίζομαι θυμός ὁ ἴσχω ἐν στῆθος θυμός μεγαλήτωρ , ὅς ἐπάγω “ φιλοφροσύνη γάρ ἀγαθός · ” τατός οὖν ὁ πᾶς κυδά - νάω . καί ὁ Πηνελόπη δέ λέγω “ οὖον γάρ τίς μεγαλίζομαι οὐδέ ἀθήρ - ζω ” ( Od . 23 , 174 ) , οὐ ὑπερηφανέω ὅς τις μέγας , οὐδέ σός ὡς μικρός καί ἀνάξιος ἀτιμάζω · ἀθερίζω γάρ , ἀπό ὁ ἀποκρίνω ἀθήρ , ὁ ἀτιμάζω ἀποκρίνω ὡς ὁ μηδείς ἄξιος , ὡς ἀθήρ ἀπό ὁ καρπός ἀποκρίνω · “ καί οὖον ποτός εἷς ὁ γε ἀθερίζω ” ( Ιl . 1 , 261 ) , οὖον ποτός ἐγώ ἐν ἀθήρ μοῖρα ἔχω . τατός δέ ὁ ἀθερίζω εἰμί ὁ ἀπόβλητος τίς ποιέω · “ οὖον ὅς ἀπόβλητος ἔπος εἰμί ” ( Ιl . 2 , 361 ) , ἵημι ἀντίκειμαι ὁ “ ἀνήρ δέ λίσσομαι ἐπιπροίημι ἀγαθός κρίνω κατά λαός ἀχαϊκός ” ( Ιl . 9 , 520 ) καί “ αἰσυ - μιμνῄσκω δέ ἔκκριτος ἐννέα πᾶς ἀνίστημι ” ( Od . 8 , 258 ) . ἐξηγέομαι - μένος δέ ὁ ἀθερίζω φημί “ ὁ δέ ἄλλος οὖον περ τις ἀναίνομαι οὐδέ ἀθερίζω . ” εἰμί δέ ὁ ἀναίνομαι οὐ ἐπαινέω , διό ἴσος εἄν εἰμί ὁ πᾶς κυδαίνω . καί ὁ οὐ ἥλιος δέ ἴσος ὁ οὐ ἀθερίζω , οὐ ἀποβολή ἄξιος ὁ θάλασσα · ὁ μέν γάρ ἀθερίζω ἀπό ὁ ἀπος - κρίνω ἀθήρ , ὁ δέ ἥλιος ἀπό ὁ εἰς ἅλς βάλλω , ὡς ὁ “ ἥλιος ἔπος ἐκβάλλω ἦμαρ ἐκεῖνος ” ( Il . 18 , 324 ) . ὁ μέν οὖν μή μεγαλίζω θυμός σημαίνω ὁ μή ὑπερηφανέω διά ὑπεροψία . αὐτός τε ὁ ὑπερηφανέω φημί “ σύ δέ σός μεγαλήτωρ θυμός ἔοικα ἀνήρ ἀγαθός , ὅς ἀθάνατος περ τίνω , ἀτιμάω ” ( Il . 9 , 109 ) , ὅς φημί θερίζω . καί πάλιν “ ἕ ὁ πάρος θυμός ἆρα φέρω ἀφίστημι ” ( Il . 14 , 131 ) καταφρονέω καί ὑπερηφανέω διά ὁ αὐτός χωρίζω , ὅς ποῦ φημί “ αὐτός ὑπερηφανέω Ἐπειός χαλκός - χιτών ἡμεῖς ὑβρίζω ἀτάσθαλος μηχανάομαι ” ( Ιl . 11 , 694 ) . ὁ μέντοι συνείκω καί ὁ ὑπεροψία παύω · “ ὡς ὁ μέν Αἰτωλός ἀπαμύνω κακός ἦμαρ , ἔοικα ὅς θυμός ” ( Ιl . 9 , 597 ) .