scholia-in-euripidem.scholia-in-euripidis-hecubam-scholia-vetera-et-scholia-recentiora-thomae-magistri-triclinii-moschopuli-et-anonyma 3.839
846.—849 . δεινόν γε θνητοῖς : ἐπειδὴ τὴν Ἑκάβην ὁ χορὸς εἶδε δεομένην τοῦ Ἀγαμέμνονος βοηθῆσαι αὐτῇ , ἐχθροῦ ὄντος , ὡς τὴν πόλιν ταύτης πορθήσαντος , λέγει δεινοπαθῶν · δεινόν ἐστιν ὅτι συμπιτνεῖ καὶ συμπίπτει πάντα τοῖς θνητοῖς , καὶ οὕτε ὁ φίλος ἀεὶ φίλος , οὕτε ὁ ἐχθρὸς ἀεὶ ἐχθρός . ἀλλʼ ὁ μὲν φίλος ἔστιν ὅτε ἐχθρὸς γίνεται , ὁ δὲ ἐχθρὸς φίλος . καὶ οἱ νόμοι κελεύοντες τὸν μὲν φίλον ἀεὶ φίλον ἡγεῖσθαι , τὸν δὲ ἐχθρὸν ἀεὶ ἐχθρὸν , λέγουσι κεχωρισμένως τὰς ἀνάγκας τιθέντες διὰ τούτων τοὺς φίλους ἐχθροὺς , καὶ τὸ ἀνάπαλιν . οἷον ἐάν τις ἀνάγκη συμβῇ , ὥσπερ καὶ νῦν , ὁ μὲν φίλος ἐχθρὸς , ὁ δὲ ἐχθρὸς φίλος καθίσταται . οὕτω τοῦτο νοεῖται . οἱ δὲ ἐναλλάσσοντες τὰς λέξεις καὶ τὰς ἀνάγκας ἀντὶ τοῦ ἀνάγκαι , καὶ τὸ νόμοι ἀντὶ τοῦ νόμους , καὶ τὰ ἄλλα ὁμοίως λέγοντες , οὐ καλῶς λέγουσι . Gu . I . δεινόν γε θνητοῖς : μεταλλακτέον τὰς πτώσεις . ἔστι γὰρ , καὶ αἱ ἀνάγκαι τοὺς νόμους διώρισαν . ὁ δὲ νοῦς · δεινὸν ὅτι πάντα συνέρχεται τὰ κακὰ κατὰ ταυτὸν τοῖς ἀνθρώποις καὶ αἱ ἀνάγκαι τὰ νενομισμένα τοῖς ἀνθρώποις μετήλλαξαν . ἐδέδοκτο γὰρ πολέμιον εἶναι τῇ Ἑκάβῃ τὸν Ἀγαμέμνονα , ἀλλʼ ἡ ἀνάγκη τὸν νενομισμένον τῇ Ἑκάβῃ μετήλλαξεν . Ἄλλως . ἐναντίως εἶπεν · ἔδει γὰρ , καὶ τοὺς νόμους αἱ ἀνάγκαι διορίζουσιν , αὗται γὰρ καὶ νόμων ἐπικρατέστεραι , οὐ τὸ ἐναντίον , διότι οἱ νόμοι τὰ ἑκούσια τιμωροῦνται , οὐχὶ τὰ ἐξ ἀνάγκης δρώμενα , ὡς καὶ νῦν ἡ γραῦς ἐξ ἀνάγκης φίλον ποιεῖται τὸν πολέμιον . B.M.I . ὁ δὲ Δίδυμος οὕτως · μᾶλλον ὤφειλεν εἰπεῖν ὅτι τοὺς νόμους αἱ ἀνάγκαι διορίζουσιν · αἱ γὰρ ἀνάγκαι καὶ τῶν νόμων ἐπικρατέστεραι , οὐχ οἱ νόμοι τῶν ἀναγκῶν . καὶ νῦν οὖν τοὐναντίον εἶπεν . M . Fl . 21 . Καὶ ἄλλως . αἱ ἀνάγκαι οὐκ ἀκολούθως τοῖς νόμοις πράττουσιν . M . Fl . 59 . δεινόν γε : θαυμαστὸν πρᾶγμα ὑπάρχει , ὡς τὰ πάντα τά τε καλὰ καὶ τὰ κακὰ συνέρχονται τοῖς βροτοῖς , καὶ τὰς ἀνάγκας , ἤγουν τὴν εἱμαρμένην αὐτὴν , διέταξαν οἱ νόμοι , — ὅπου γὰρ εἱμαρμένον , ἐκεῖ νόμος οὐκ ἔστι · — φίλους τιθέντες τοὺς πολεμιωτάτους , καὶ ἀνάπάλιν τοὺς φίλους ἐχθρούς . ὁ γὰρ Ἀγαμέμνων πρὸ τῆς τοιαύτης δυστυχίας τῆς Ἑκάβης , ἤγουν τοῦ φόνου τοῦ Πολυδώρου , ἐχθρὸς ἦν αὐτῇ , Ἑκάβῃ , ὡς αἰχμαλωτίσας αὐτήν · νῦν δὲ , καταλαβὸν ταύτην ἕτερον δεινὸν , καὶ εἰς βοήθειαν Ἀγαμέμνονα χρήζουσα , φαίνεται φίλος ταύτης ὁ πρώην ἐχθρὸς , ὁ δὲ Πολυμήστωρ , ὁ πρώην φίλος , μετὰ τὴν τοῦ Πλυδώρου σφαγὴν ἐχθρὸς ἐγένετο τῇ Ἑκά κάβῃ ὁ πρώην αὐτῇ φίλος . διὸ καὶ τὰ καλὰ καὶ τὰ κακὰ συνέρχονται τοῖς ἀνθρώποις . Fl . 59 . ἀντίπτωσις . καὶ αἱ ἀνάγκαι τοὺς νόμους διεμέρισαν , διορίζουσι , τάσσουσι , διέταξαν . Fl . 10 . 17 . 33 . 56 . 59 . 76 . οἱ νόμοι τὰ ἑκούσια τιμωροῦνται , οὐ τὰ ἐξ ἀνάγκης δρώμενα , ὡς καὶ νῦν ἐξ ἀνάγκης φίλιον ποιεῖται τὸν πολέμιον · ἐπικρατέστεραι γὰρ τοῦ νόμου αἱ ἀνάγκαι . Fl . 10 . οὐκ ἔστι τι , ὅπερ οὐκ εὐμαρῶς ἔρχεται τῇ φύσει τῶν ἀνθρώπων . καὶ ἡ ἀνάγκη γὰρ αὐτὴ , ἡ συνδέονται φίλοι ἢ συγγενεῖς , καταλύεται καὶ τρέπεται τοῖς νόμοις , καὶ ἡγούμεθα τὸν παρανομοῦντα φίλον πολέμιον , τὸν δὲ μὴ παρανομοῦντα καὶ ἀδικούμενον φίλον , εἰ καὶ πολέμιός ἐστι . τοῦτο λέγει ὁ χορός προκαταλαμβάνων τὸν τοῦ Ἀγαμέμνονος λόγον , καὶ ἀποφαινόμενος ὡς λίαν δικαίου ὄντος τοῦ πράγματος βοηθηθῆναι τὴν Ἑκάβην . Gr . δεινόν : χαλεπὸν καὶ ἄδικόν ἐστι λίαν τὸ μὴ πάσχειν τοὺς κακοὺς κακῶς καὶ τοὺς ἀγαθοὺς καλῶς . Fl . 33 . μέγα πρᾶγμα ὑπάρχει . Fl . 6 . 9 . 17 . 21 . 56 . 59 . 76 . φοβερὸν , δυσνόητον , θαυμαστόν . Fl . 33 . ἅπαντα : κακά . Fl . 10 . ἃ βούλονταί τε καὶ οὐ βούλονται , καλὰ , κακά . Gu . συμπίτνει : συμβαίνει . Gr . συμπίπτει . Gu .
Lemmas: 846.—849 . δεινός γε θνητός : ἐπεί ὁ Ἑκάβη ὁ χορός ὁράω δήω ὁ Ἀγαμέμνων βοηθέω αὐτός , ἐχθρός εἰμί , ὡς ὁ πόλις οὗτος πορθέω , λέγω δεινοπαθέω · δεινός εἰμί ὅτι συμπιτνέω καί συμπίπτω πᾶς ὁ θνητός , καί ἵημι ὁ φίλος ἀεί φίλος , ἵημι ὁ ἐχθρός ἀεί ἐχθρός . ἀλλά ὁ μέν φίλος εἰμί ὅτε ἐχθρός γίγνομαι , ὁ δέ ἐχθρός φίλος . καί ὁ νόμος κελεύω ὁ μέν φίλος ἀεί φίλος ἡγέομαι , ὁ δέ ἐχθρός ἀεί ἐχθρός , λέγω κεχωρισμένως ὁ ἀνάγκη τίθημι διά οὗτος ὁ φίλος ἐχθρός , καί ὁ ἀνάπαλιν . οἷος ἐάν τις ἀνάγκη συμβαίνω , ὥσπερ καί νῦν , ὁ μέν φίλος ἐχθρός , ὁ δέ ἐχθρός φίλος καθίστημι . οὗτος οὗτος νοέω . ὁ δέ ἐναλλάσσω ὁ λέγω καί ὁ ἀνάγκη ἀντί ὁ ἀνάγκη , καί ὁ νόμος ἀντί ὁ νόμος , καί ὁ ἄλλος ὁμοίως λέγω , οὖον καλῶς λέγω . Gu . I . δεινός γε θνητός : μεταλλακτέον ὁ πτῶσις . εἰμί γάρ , καί ὁ ἀνάγκη ὁ νόμος διόριζω . ὁ δέ νόος · δεινός ὅτι πᾶς συνέρχομαι ὁ κακός κατά τατός ὁ ἄνθρωπος καί ὁ ἀνάγκη ὁ νομίζω ὁ ἄνθρωπος μεταλλάσσω . δοκέω γάρ πολέμιος εἰμί ὁ Ἑκάβη ὁ Ἀγαμέμνων , ἀλλά ὁ ἀνάγκη ὁ νομίζω ὁ Ἑκάβη μεταλλάσσω . ἄλλος . ἐναντίος εἶπον · ἐσθίω γάρ , καί ὁ νόμος ὁ ἀνάγκη διορίζω , οὗτος γάρ καί νόμος ἐπικρατής , οὖον ὁ ἐναντίος , διότι ὁ νόμος ὁ ἑκούσιος τιμωρέω , οὐ ὁ ἐκ ἀνάγκη δράω , ὡς καί νῦν ὁ γραῦς ἐκ ἀνάγκη φίλος ποιέω ὁ πολέμιος . B.M.I . ὁ δέ Δίδυμος οὕτως · μᾶλλον ὀφείλω εἶπον ὅτι ὁ νόμος ὁ ἀνάγκη διορίζω · ὁ γάρ ἀνάγκη καί ὁ νόμος ἐπικρατής , οὐ ὁ νόμος ὁ ἀνάγκη . καί νῦν οὖν ἐναντίος εἶπον . M . Fl . 21 . καί ἄλλως . ὁ ἀνάγκη οὐ ἀκόλουθος ὁ νόμος πράσσω . M . Fl . 59 . δεινός γε : θαυμαστός πρᾶγμα ὑπάρχω , ὡς ὁ πᾶς ὁ τε καλός καί ὁ κακός συνέρχομαι ὁ βροτός , καί ὁ ἀνάγκη , ἤγουν ὁ μείρομαι αὐτός , διατάσσω ὁ νόμος , — ὅπου γάρ μείρομαι , ἐκεῖ νόμος οὐ εἰμί · — φίλος τίθημι ὁ πολέμιος , καί ανάπαλιν ὁ φίλος ἐχθρός . ὁ γάρ Ἀγαμέμνων πρό ὁ τοιοῦτος δυστυχία ὁ Ἑκάβη , ἤγουν ὁ φόνος ὁ Πολύδωρος , ἐχθρός εἰμί αὐτός , Ἑκάβη , ὡς αἰχμαλωτίζω αὐτός · νῦν δέ , καταλαμβάνω οὗτος ἕτερος δεινός , καί εἰς βοήθεια Ἀγαμέμνων χρῄζω , φαίνω φίλος οὗτος ὁ πρώην ἐχθρός , ὁ δέ Πολυμήστωρ , ὁ πρώην φίλος , μετά ὁ ὁ πλυδωρον σφαγή ἐχθρός γίγνομαι ὁ ἑκα κάβα ὁ πρώην αὐτός φίλος . διό καί ὁ καλός καί ὁ κακός συνέρχομαι ὁ ἄνθρωπος . Fl . 59 . ἀντίπτωσις . καί ὁ ἀνάγκη ὁ νόμος διαμερίζω , διορίζω , τάσσω , διατάσσω . Fl . 10 . 17 . 33 . 56 . 59 . 76 . ὁ νόμος ὁ ἑκούσιος τιμωρέω , οὖον ὁ ἐκ ἀνάγκη δράω , ὡς καί νῦν ἐκ ἀνάγκη φίλιος ποιέω ὁ πολέμιος · ἐπικρατής γάρ ὁ νόμος ὁ ἀνάγκη . Fl . 10 . οὐ εἰμί τίς , ὅσπερ οὐ εὐμαρής ἔρχομαι ὁ φύσις ὁ ἄνθρωπος . καί ὁ ἀνάγκη γάρ αὐτός , ὁ συνδέω φίλος ἢ συγγενής , καταλύω καί τρέπω ὁ νόμος , καί ἡγέομαι ὁ παρανομέω φίλος πολέμιος , ὁ δέ μή παρανομέω καί ἀδικέω φίλος , εἰμί καί πολέμιος εἰμί . οὗτος λέγω ὁ χορός προκαταλαμβάνω ὁ ὁ Ἀγαμέμνων λόγος , καί ἀποφαίνω ὡς λίαν Δίκαιος εἰμί ὁ πρᾶγμα βοηθέω ὁ Ἑκάβη . Gr . δεινός : χαλεπός καί ἄδικος εἰμί λίαν ὁ μή πάσχω ὁ κακός κακῶς καί ὁ ἀγαθός καλῶς . Fl . 33 . μέγας πρᾶγμα ὑπάρχω . Fl . 6 . 9 . 17 . 21 . 56 . 59 . 76 . φοβερός , δυσνόητος , θαυμαστός . Fl . 33 . ἅπας : κακός . Fl . 10 . ὁ βούλομαι τε καί οὖον βούλομαι , καλός , κακός . Gu . συμπίπτω : συμβαίνω . Gr . συμπίπτω . Gu .