scholia-in-aratum.scholia-in-aratum-scholia-vetera schol_aratum_maass_0147.1
σφαῖρας γίνονται . λεκτέον δὲ περὶ ὀλίγων , καὶ τότε τῆς κατὰ τὸν Ἄρατον ἀψόμεθα . θέσις τις ἐστὶ κατὰ τὸ Ἑλλησποντιακὸν καὶ τῆς Μακεδονίας κλίμα · παρὰ γὰρ Ἀντιγόνῳ διατρίβων Ἄρατος , τῷ τῆς Μακεδονίας βασιλεῖ , πρὸς τὸ αὐτόθι κλίμα καὶ τὴν διδασκαλίαν τῶν φαινομένων πεποίηται . ἐὰν μὲν οὖν οἱ 5 πόλοι πρὸς τῷ ὁρίζοντι τὴν θέσιν ἔχωσιν ὥστε ἐφάπτεσθαι τοῦ ὁρίζοντος , συμβήσεται μήτε τὸν ἄρκτιχὸν μήτε τὸν ἀνταρκτιχὸν ἀειφανῆ εἶναι , ἀλλ᾽ ἑκάτερον τούτων ἡμικύκλιον ἀνατέλλειν ἀεὶ καὶ δύειν . ἐὰν δὲ τὸν βόρειον πόλον ὑψηλότερον ποιήσωμεν τοῦ ὁρίζοντος , πρὸς τὸ γινόμενον ἕξαγμα καὶ ὕψος αὐτοῦ 10 καὶ τὰ κλίματα τῆς γῆς ἕξει τὰ μεγέθη τῶν ἡμερῶν καὶ τῶν νυκτῶν διάφορα . δώμεν ξ μοιρῶν κύκλον τέμνοντα τὴν σφαῖραν διὰ τῶν πόλων , ὥσπερ τοὺς κολούρους . δῆλον οὖν , ὅτι ἕκαστον τῶν ἡμισφαιρίων ἕξει ἀνὰ λ᾽ , τὸ δὲ ὑπὲρ γῆν μοῖρας λ᾽ ἀπὸ τοῦ ὁρίζοντος μέχρι τοῦ πόλου . ἐὰν οὖν μετεωρίσω τὸν 15 βόρειον πόλον μοῖρας ζ᾽ , ἔσται τοῦ Ἑλλησπόντου τὸ κλίμα καὶ ἡ ἡμέρα μεγίστη ὡρῶν ιε᾽ , ἡ δὲ νὺξ ( ἐλάχιστη ) θ᾽ χειμῶνος . ἐὰν δὲ μὴ μόνον ἐξ ἀλλ᾽ ἐννέα ἀπὸ τοῦ ὁρίζοντος μετεωρίσω τὸν βόρειον πόλον , μακροτέρα ἔσται ἡ μεγίστη ἡμέρα παρὰ τοῖς οὕτως οἰκοῦσιν ἢ τοῖς προειρημένοις ἐν τῷ Ἑλλησπόντῳ . καὶ πάλιν , ἐὰν ὑψηλότερον αὐτὸν ποιήσω καὶ πολὺ ἀπὸ τοῦ ὁρίζοντος ἀπέχοντα , μακρότεραι εὑρεθήσονται αἱ ἡμέραι , ἕως οὗ ἂν ὁ βόρειος πόλος μεσουρανίαν τὴν θέσιν σχῇ , καὶ τότε οὕτως κειμένης τῆς σφαῖρας συμβήσεται ἐξ μηνῶν εἶναι τὴν ἡμέραν καὶ ἐξ μηνῶν τὴν νύκτα · μεσουρανούντος γὰρ 20 τοῦ βορείου εὑρεθήσεται ὁ ζωδιακὸς ὑπὸ τοῦ ὁρίζοντος δίχα 190 τεμνόμενος καὶ τὸ ἥμισυ ὑπὲρ γῆν καὶ τὸ λοιπὸν ἥμισυ ὑπὸ γῆν ἀεὶ ἔχων . τοῦτον δὲ ὄντος δῆλον , ὅτι καὶ ἐξ ζωδία ὑπὲρ γῆν ἔσται , ταῦτα , ἐν οἷς ὁ ἥλιος γενόμενος καὶ καθ᾽ ἕκαστον λ᾽ ἡμέρας ποιῶν ποιήσει τὴν ἡμέραν μηνῶν ζ᾽ , τὰ δὲ ἄλλα ζ᾽ 30
Lemmas: σφαῖρα γίγνομαι . λεκτέος δέ περί ὀλίγος , καί τότε ὁ κατά ὁ Ἄρατος ἅπτω . θέσις τις εἰμί κατά ὁ Ἑλλησποντιακός καί ὁ Μακεδονία κλίμα · παρά γάρ Ἀντίγονος διατρίβω Ἄρατος , ὁ ὁ Μακεδονία βασιλεύς , πρός ὁ αὐτόθι κλίμα καί ὁ διδασκαλία ὁ φαίνω ποιέω . ἐάν μέν οὖν ὁ 5 πόλος πρός ὁ ὁρίζων ὁ θέσις ἔχω ὥστε ἐφάπτω ὁ ὁρίζων , συμβαίνω μήτε ὁ ἄρχιος μήτε ὁ ἀνταρκτικός ἀειφανής εἰμί , ἀλλά ἑκάτερος οὗτος ἡμικύκλιον ἀνατέλλω ἀεί καί δύο . ἐάν δέ ὁ βόρειος πόλος ὑψηλός ποιέω ὁ ὁρίζων , πρός ὁ γίγνομαι ἕξαγμα καί ὕψος αὐτός 10 καί ὁ κλίμα ὁ γῆ ἔχω ὁ μέγεθος ὁ ἡμέρα καί ὁ νύξ διάφορος . δήω ξ μοῖρα κύκλος τέμνω ὁ σφαῖρα διά ὁ πόλος , ὥσπερ ὁ κόλουρος . δῆλος οὖν , ὅτι ἕκαστος ὁ ἡμισφαίριον ἔχω ἀνά λίαν , ὁ δέ ὑπέρ γῆ μοῖρα λίαν ἀπό ὁ ὁρίζων μέχρι ὁ πόλος . ἐάν οὖν μετεωρίζω ὁ 15 βόρειος πόλος μοῖρα γῆ , εἰμί ὁ Ἑλλήσποντος ὁ κλίμα καί ὁ ἡμέρα μέγας ὥρα ἵημι , ὁ δέ νύξ ( λίγος ) ὁ χειμών . ἐάν δέ μή μόνος ἐκ ἀλλά ἐννέα ἀπό ὁ ὁρίζων μετεωρίζω ὁ βόρειος πόλος , μακρός εἰμί ὁ μέγας ἡμέρα παρά ὁ οὕτως οἰκέω ἢ ὁ προερέω ἐν ὁ Ἑλλήσποντος . καί πάλιν , ἐάν ὑψηλός αὐτός ποιέω καί πολύς ἀπό ὁ ὁρίζων ἀπέχω , μακρός εὑρίσκω ὁ ἡμέρα , ἠώς ὅς εἄν ὁ βόρειος πόλος μεσουράνιος ὁ θέσις ἔχω , καί τότε οὕτως κεῖμαι ὁ σφαῖρα συμβαίνω ἐκ μείς εἰμί ὁ ἡμέρα καί ἐκ μείς ὁ νύξ · μεσουρανέω γάρ 20 ὁ βόρειος εὑρίσκω ὁ ζωδιακός ὑπό ὁ ὁρίζων δίχα 190 τέμνω καί ὁ ἥμισυς ὑπέρ γῆ καί ὁ λοιπός ἥμισυς ὑπό γῆ ἀεί ἔχω . οὗτος δέ εἰμί δῆλος , ὅτι καί ἐκ ζῴδιον ὑπέρ γῆ εἰμί , οὗτος , ἐν ὅς ὁ ἥλιος γίγνομαι καί κατά ἕκαστος λίαν ἡμέρα ποιέω ποιέω ὁ ἡμέρα μείς γῆ , ὁ δέ ἄλλος γῆ 30