pseudo-galenus.de-remediis-parabilibus-libri-iii 1.5
[ Πρὸς τὰ τῶν ὀφθαλμῶν πάθη . ] Ἅπαντα μὲν τὰ μόρια τοῦ σώματος ἀκριβεστάτων χρῄζει διορισμῶν ἐν ταῖς θεραπείαις , εἰ μέλλοιεν ὄντως ἰαθήσεσθαι . ὀφθαλμοὶ δ᾿ ὅσον κυριωτάτην ἔχουσι τὴν χρείαν , καὶ οὐκ ὀλίγον τῶν ἄλλων διαφέρουσιν , ἀκριβεστάτης ἐπισκέψεως δέονται , συχνῶν τῶν περὶ αὐτοὺς παθῶν γιγνομένων , καὶ ἐπὶ ποικίλαις καὶ διαφόροις αἰτίαις συνισταμένων τε καὶ παροξυνομένων . ἀλλ᾿ ὁ μὲν τελειότατος καὶ ἀκριβέστατος περὶ αὐτῶν λόγος ἑτέρας ἐστὶ πραγματείας · ὁ δὲ ἐνεστὼς τῆς προκειμένης πραγματείας στοχαζόμενος διδάσκει τὸ χρήσιμον κατὰ τὸ ἐνδεχόμενον . αἱ τοίνυν περὶ τοὺς ὀφθαλμοὺς διαθέσεις ὁτὲ μὲν μετὰ πυρώσεως συνίστανται , ὁτὲ δὲ μετὰ ψύξεως καὶ ναρκώδους αἰσθήσεως , καὶ ποτὲ μὲν μετὰ φλεγμονῆς , ποτὲ δὲ χωρὶς φλεγμονῆς , καὶ ἔσθ᾿ ὅτε μὲν μετὰ δαψιλοῦς ῥεύματος , ἔσθ᾿ ὅτε δὲ χωρὶς ῥεύματος , καὶ ποτὲ μὲν μετὰ βάρους καὶ ὀδύνης , ποτὲ δὲ καὶ χωρὶς τούτων . τὰς μὲν οὖν μικρὰς καὶ πυρώδεις ταράξεις ἱκανὸν καὶ ὀξύκρατον ἀποκρούσασθαι , ὥσπερ τὰς ἐκ ψύξεως αἱ διὰ σπόγγων ἐξ οἴνου κεκραμένου λευκοῦ πυρίαι · τὰς δὲ ἰσχυρὰς διαθέσεις καὶ σὺν φλεγμονῇ μεγάλῃ καὶ βαρείᾳ , ἐὰν μὲν τὰ κατὰ τὸ μέτωπον ἀγγεῖα πλήρη ᾖ , καὶ διατεταμένα , καὶ αὐτόθεν ἐμφαίνει τὸ πλῆθος τοῦ αἵματος , φλεβοτομία μὲν ἐν ἀρχῇ , εἰ μή τι κωλύει · τὰς δ᾿ ἐφ᾿ ἑτέρας γιγνομένας καὶ παροξυνομένας διὰ ἔμφραξιν ἡ διὰ τῆς κάτω γαστρὸς κάθαρσις · χρῆσθαι δὲ δεῖ τοῖς ἐγχύτοις τήξεως χυλῷ μάλα καλῶς κατεσκευασμένῳ . καλῶς δ᾿ ἂν γένοιτο , εἰ πλυθείη ἡ τῆλις ἐπιμελῶς ὕδατι γλυκεῖ , ἑψηθεῖσά τε ἐπ᾿ ὀλίγον , ὡς ἅπαν τὸ ἐν αὐτῇ δριμὺ ἀποθέσθαι , εἶτ᾿ αὖθις ἑτέρῳ ὕδατι ἑψηθεῖσα ἀποχυθέντος τοῦ προτέρου . χρήσιμον δὲ καὶ τοῦ ὠοῦ τὸ λευκὸν καὶ λεπτὸν , συνεχῶς ἐγχεόμενον , καὶ γάλα γυναικεῖον ἐκ τῶν μαζῶν αὐτῶν ἐκθλιβόμενον τοῖς ὀφθαλμοῖς . ἔστω δὲ εὔχυμον τὸ γάλα . παρηγορεῖν δὲ καὶ καταπλάσμασι κούφοις τὰς φλεγμονὰς διά τε ὠοῦ λεπτοῦ καὶ λεκίθου καὶ μελιλώτου καὶ ἄρτου καὶ ῥοδίνου . εἰ δὲ καὶ κολλυρίων εὐπορία ἐπιτηδείων , ἃ διὰ τῆς μακρᾶς πείρας σχεδὸν πᾶσίν ἐστι γνώριμα , ἄλλων ἄλλοις συνειθισμένων χρῆσθαι , καὶ τούτοις μετὰ τοῦ λεπτοτάτου ὠοῦ , κούφως δὲ καὶ ἀθλίπτως φέρειν · καὶ τὰς ἐμφερομένας τοῖς ὀφθαλμοῖς λήμας σπόγγῳ ἁπαλῷ δι᾿ ὕδατος θερμοῦ ἀφαιρεῖν , καὶ λεπτοτάτῃ διαίτῃ χρῆσθαι . εἰ δ᾿ ἄμετρον εἴη τὸ τῆς κεφαλῆς βάρος , ἀφαιρεῖν τε τὰς κόμας καὶ σικύᾳ χρῆσθαι πατὰ τοῦ ἰνίου μετ᾿ ἐγχαράξεως , συχνὸν τοῦ αἵματος ἀποσχέοντας . ἀτμῶν δὲ πεπληρωκότων τὴν κεφαλὴν καὶ φλέγματος ὄντος τοῦ ἐμφράττοντος τὰς διεξόδους τῶν πόρων , πταρμικοῖς τε τοῖς ἐπιεικεστέροις , καὶ δι᾿ ἀποφλεγματισμῶν κενώσομεν καὶ διαλύσομεν τὴν σφήνωσιν , πταρμικῷ μὲν πεπέρι λείῳ χρώμενοι , κελεύοντες τοῖς μυκτῆρσιν ἀνέλκειν τοὺς πεπονθότας , ἀποφλεγματισμοῖς δὲ τοῖς διὰ νάπυος λειουμένου εὖ μάλα τοῦ νάπυος , καὶ προσλαμβάνοντος ὄξους λευκοῦ συμμέτρου , καὶ μέλιτος καὶ ὕδατος , ὅπως ὑγρὸν γενόμενον διακρατείητο καὶ ἀναγαργαρίζοιτο · ῥᾳδίως γὰρ δύνανται ὄντως καὶ αὐτῶν διὰ τῶν μυκτήρων καὶ τοῦ οὐρανίσκου τῆς κενώσεως δαψιλοῦς γενομένης , τὰς περὶ τὴν κεφαλὴν σφηνώσεις διαλυθῆναι . ὅτι δὲ τὸ προηγούμενον καὶ οἷον κεφάλαιον τῆς θεραπείας οὐκ ἐπὶ ὀφθαλμιώντων μόνον , ἀλλὰ καὶ ἐπὶ πάντων σχεδὸν τῶν ἄλλων παθῶν , ἐν τῇ ἀκριβείᾳ μάλιστα τῆς διαίτης κεῖται , οὐδένα οἶμαι τοῦτο ἀγνοεῖν . χρώμεθα δὲ πρὸς τὰς θερινὰς ὀφθαλμίας καὶ ῥόδων ἀφεψήματι ξηρῶν , τούτῳ συνεχῶς ἀποσπογγίζοντες τὰ βλέφαρα . [ Πρὸς τὰς ἐκ χρόνων ὀφθαλμίας . ] Πυρῆνα μήλης καθέντες εἰς σκόροδον , ὡς χρωσθῆναι τῷ χυλῷ ἐγχρίομεν . ἄλλο . πυροὺς ἐπὶ διαπύρων σιδήρων ὀπτήσαντες σὺν οἴνῳ καταχρίομεν τὰ βλέφαρα . ἄλλο . χάλκανθον λειώσαντες ἐν μέλιτι , χρίομεν τὸ μέτωπον καὶ τὰ βλέφαρα . [ Ἀρχιγένους ἐκλογαὶ ἐκ τῶν συνθέτων περὶ τῶν εἰς τοὺς ὀφθαλμοὺς ῥευμάτων . ] Ἐπὶ τῶν κατὰ τοὺς ὀφθαλμοὺς ῥευματισμῶν ἐν ἀρχῇ μὲν ἁρμόζει ὀλιγοσιτία καὶ ὑδροποσία καὶ πάντων μᾶλλον συνουσίας ἀποχὴ , καὶ ἡ κοιλία ὑποσυρέσθω , καὶ πολὺ ψυχρὸν τὸ ποτὸν , εἶτα καὶ ὀλίγου ὄξους ὕδατι μιγέντος , συνεχῶς τὸ πρόσωπον προσκλυζέσθωσαν . ἔνιοι δὲ χάλκανθον ὕδατι δεύοντες διδόασι προσκλύζεσθαι . περικαμπτέσθωσαν ὀσμὰς δριμείας , κονιορτοὺς , καπνόν τε καὶ τὴν ἀφ᾿ ἡλίου καὶ τὴν ἀπὸ λύχνου αὐγήν . εἰς νύκτα δὲ ἔρια καθαρὰ ἐξ οἴνου , ἢ ῥυπαρὰ ἔξ ὕδατος ψυχροῦ ἐπιτιθέσθωσαν , ἕωθεν δὲ , ὡς εἵρηται , προκλυζέσθωσαν . εἰ δ᾿ ἐπιτείνοιτο ὁ ῥευματισμὸς καὶ ἀλγηδὼν ἐπιγένηται , φλεβοτομία τε ἁρμόζει , καὶ τελέως ἀσιτία καὶ δίψα , εἰ μὴ ἐκκενοῖτο καὶ ἐπιτείνοιτο · κοιλίας εὔτονος λύσις , ἤτοι διὰ συμφώνου καθαρτικοῦ , ἢ διὰ κλυστήρων εὐτόνων . μετὰ ταῦτα δὲ κατὰ τοῦ μετώπου ἀμπέλου φύλλα χλωρὰ συνεχῶς ἐπιτιθέμενα ὠφελεῖ , ἢ μυρσίνης , ἢ σχίνου , ἢ βάτου χύλισμα , ἢ κράμβης , ἢ ἀμπέλου φύλλα μετὰ λεπτοῦ ἀλφίτου , ἢ σαμψύχου , ἢ ἀειζώου , ἢ ἀνδράχνης , ἢ κυδωνίων . τὰ δ᾿ ἁπαλὰ φύλλα ἕκαστα αὐτῶν μετ᾿ οἴνου , καὶ τοῦ λεπτοῦ τῶν ἀλφίτων ἐπὶ τοῦ μετώπου καταπλασσόμενα . κατ᾿ αὐτῶν δὲ τῶν ὀφθαλμῶν καθαρὸν ἔριον ὠοῦ τῷ λευκῷ διαβρέχων , καὶ ὠοῦ λέκυθον ἐφθὴν μετ᾿ οἴνου , καὶ τοῦ λεπτοῦ τῶν ἀλφίτων ἐπὶ τὸ μέτωπον ἐπιπλαττόμενα , ἢ καὶ ἐπ᾿ αὐτοὺς ἐπιτιθέμενα τοὺς ὀφθαλμοὺς , καὶ ἠρυγγίου ῥίζαν λείαν μεθ᾿ ὕδατος , καὶ κωνείου σπέρμα τὸν αὐτὸν κατασκευαζόμενα τρόπον ὠφελεῖ . καὶ τυρὸς ἁπαλὸς νεαλὴς μετὰ σελίνου φύλλων καταπλασσόμενος , καὶ ἄρτος ἐξ οἴνου , ἢ ῥοδίνου φυραθεὶς ὠφελεῖ θαυμαστῶς . καὶ καθόλου πᾶν τὸ τῶν στυφόντων γένος καὶ ἀποκρουομένων ἐν ἀρχαῖς , ὅσα ἐστὶ κώνειόν τε καὶ ψύλλιον , σέλινον , στρύχνον καὶ οἱ ἐπὶ τῶν τελμάτων φακοὶ , ἕρπυλλον , σάμψυχον , φύλλα ἀμπέλου , κόριον , ἀνδράχνη , φακὸς ὁ ἐπὶ τοῦ ὕδατος . τούτων ἕκαστον λεαίνων μετ᾿ οἴνου κατάπλασσε . τὸ δὲ ψύλλιον μεθ᾿ ὕδατος καὶ τὸν ἀπὸ τῶν τελμάτων φακὸν . [ Πρὸς θερμὰ ῥεύματα . ] Κράμβη λεῖα μετ᾿ ἀλφίτου λείου σὺν ὕδατι καταπλασθεῖσα · καὶ ὠκίμου φύλλα ὁμοίως , ἢ σαμψύχου πέταλα λεῖα κατάπλασσε . ἵστησι δὲ πολὺ ῥεῦμα , κωδεία καὶ ὑοσκύαμος μετὰ ἀλφίτου λεπτοῦ σὺν οἴνῳ , προπυρία δὲ καὶ οὕτως κατάπλασσε . εἰ δὲ διάτασις εἴη τῶν δύο βλεφάρων , ὀθόνην βουτύρῳ βρέξας ἐπιτίθει τοῖς ὀφθαλμοῖς , ἐφ᾿ ὧν δὲ χύμωσις ἰσχυρὰ γέγονε , καλεῖται . δὲ χύμωσις ἡ ἐπὶ τῷ κερατοειδεῖ ἐρυθρὰ καὶ σαρκώδης φλεγμονὴ , σάρκας μυῶν ἐπιμελῶς λεάνας , καὶ προσβαλὼν ὠοῦ λέκυθον , ὠμὴν συλλείου , καὶ ὅταν κερατοειδὲς γένηται , εἰς ὀθόνην ἐμπλάσας ἐπιτίθει , καὶ παραχρῆμα παύει . [ Περίχρισμα ὀφθαλμῶν . ] Ἄρτος καθαρὸς κεκαυμένος , μιγεὶς ἀκακίᾳ καὶ κυτίνῳ σὺν ὕδατι . [ Πρὸς τὰς περιωδυνίας . ] Ῥόδα ξηρὰ ἢ χλωρὰ ἐν γλυκεῖ βρέξας ὕδατι λέαινε , μίξας ὠοῦ λευκοῦ λέκιθον καὶ κρόκου τὸ ἀρκοῦν κατάπλασσε · ἢ κρίθινα ἄλευρα ἐν γλυκεῖ ἡψημένα . ἐὰν δὲ μείζων εἴη ἡ ὀδύνη , πρόσμισγε ὑοσκυάμου φύλλα , ἢ πέπονος , ἢ σικύου τὴν σάρκα μετ᾿ ὠοῦ ὀπτοῦ ἢ λεκίθου , καὶ ὀλίγου οἴνου , κατάπλασσε . [ Κατάπλασμα ὀφθαλμῶν . ] Καλῶς ποιεῖ πίτυος φλοιὸς καὶ ἄλφιτα σὺν οἴνῳ . [ Πρὸς σφοδρὰς περιωδυνίας . ] Κορίου χυλὸν μετὰ γυναικείου γάλακτος εἰς τοὺς κανθοὺς ἔνσταζε , ἢ φύλλα πλατάνου λεῖα μετὰ τῶν λεπτῶν ἀλφίτων , ἄνωθεν ἐπὶ τοὺς ὀφθαλμοὺς ἐμπλαττόμενα . [ Ἐπὶ τῶν ῥευμάτων καταπλάσματα . ] Κυπάρισσος χλωρὰ ἢ βράθυ χλωρὸν μετ᾿ οἴνου · ἢ παλιούρου φύλλα , ἢ ἀνδράχνη λεία μετὰ στέατος χηνείου καὶ κρόκου , ἢ ἴρις ξηρὰ μετὰ μέλιτος , ἢ σελίνου φύλλα μετὰ ἀλφίτων . ἐπὶ δὲ τῶν μεγάλων ῥευμάτων γλήχωνος προσφάτου καρπὸν , καὶ μάλιστα χυλὸν σὺν ὄξει , μαλαγματῶδες ποιήσας ἐπιτίθει κατὰ τοῦ βρέγματος , καὶ ἐπάνω ἔρια , καὶ ἐπιδέσμει ἐλαφρῶς · ἢ ῥόδα καὶ μελίλωτα ἑφθὰ μετὰ ἀμύλου αὐτοὺς τοὺς ὀφθαλμοὺς κατάπλασον , ἢ ἄμυλον σὺν οἴνῳ λευκῷ , ἢ ὠοῦ λευκῷ . [ Ἀνακολλήματα πρὸς ῥεύματα . ] Κοχλίαν μετὰ τοῦ ὀστράκου κόψας , ἀπὸ τοῦ κροτάφου ἐπὶ τὸν κρόταφον κατάχριε . [ Πρὸς τὰς αἱμάλωπας καὶ ὑποσφάγματα . ] Πρὸς τὰς περὶ τοὺς ὀφθαλμοὺς γινομένας πληγὰς καὶ διὰ τοῦτο συμβαινούσας αἱματώδεις ὑποχύσεις , εὐθέως ἐν ἀρχῇ πρὸς τὰς φλεγμονὰς καὶ τὸ ἄλγημα , ποιεῖ περιστερᾶς ἐνσταζόμενον αἷμα , καὶ μάλιστα τὸ ἐκ τῶν ἁπαλῶν πτερῶν ἐκπιεζόμενον , καὶ τὸ λευκὸν τοῦ ὠοῦ , τὸν αὐτὸν τρόπον εἰς τὸν ὀφθαλμὸν ἐγχεόμενον , ἔτι δὲ ἐρίῳ καθαρῷ προσαναλαμβανόμενον , καὶ ἄνωθεν ἐπιτιθέμενον . εὐθετεῖ δὲ καὶ λέκιθος ὠοῦ κατωπτημένη , καὶ μετὰ οἴνου καταπλασσομένη . ἔτι δὲ ῥόδων τὰ φύλλα καὶ τὸ ἄνθος ἰδίᾳ , καὶ μετ᾿ οἴνου ὁμοῦ τριβόμενα , καὶ μετὰ χνοώδους ἀλφίτου καταπλασσόμενα . [ Πρὸς τὰ γινόμενα περὶ τοὺς ὀφθαλμοὺς οἰδήματα διὰ πληγάς . ] Λίαν ἁρμόττει πυρία ἐξ ὀξυκράτου μαλακῷ σπόγγῳ συνεχῶς γινομένη , εἶτ᾿ ὄξει βρεχόμενος καὶ κεκραμένος καινὸς σπόγγος , καὶ ἐπιτιθέμενος . [ Πρὸς τοὺς ὀφθαλμοὺς διὰ τὸν ἥλιον καὶ κονιορτὸν ψωροφθαλμιῶντας . ] Ὕδωρ πλεῖον προσκλυζόμενον , θέρους ψυχρὸν , χειμῶνος θερμὸν , καὶ πυρία διὰ σπόγγων ἁρμόζει ἐκ φακῶν ἀφεψήματος . καὶ αὐτοῖς δὲ προσάγειν τοῖς κανθοῖς , ἢ βάτου , ἢ ῥόδων χυλὸν κατ᾿ ἰδίαν ἑκάστου σὺν ὕδατι · ἢ ῥόδα ξηρὰ τριβόμενα σὺν οἴνῳ . χριέσθωσαν δὲ καὶ ἐλαίῳ παλαιῷ καθεύδοντες , ἀπεχέσθωσαν δὲ πάντων τῶν δριμέων καὶ ὀξέων . [ Πρὸς τὰς χρονίας περὶ τὰ βλέφαρα διαθέσεις καὶ τετυλωμένας . ] Ἀμόργην ἑφθὴν καὶ μετὰ ἐλαίου λειοτριβουμένην ἔγχριε . [ Πρὸς πτίλους καὶ τρίχας μὴ ἔχοντας , ἄκρως ποιεῖ , καὶ τρίχας ἀνάγει . ] Μυόχοδα καὶ κόπρους τράγου ἴσα κεκαυμένα καλάμου Ἑλληνικοῦ διπλοῦν σὺν μέλιτι ἐγχριόμενα . τοῦτο καὶ ἀλφοὺς ὠφελεῖ . [ Πρὸς τὰς ἐπιφυομένας ἐν τοῖς βλεφάροις τρίχας . ] Προεκτίλας τὰς τρίχας ἐκ ῥιζῶν αἵματι κόρεως κατάχριε , καὶ οὐ μὴ φυήσονται · ἢ κρότωνος ἀπὸ κυνὸς αἵματι ἄκρως ποιεῖ . χρῶ δὲ ἐκ ῥιζῶν τίλλων τρίχας , ἢ χολῇ τραγείᾳ , τίλλων εὐθέως κατάχριε · ἢ αἰγείᾳ χολῇ μετὰ χυλοῦ κράμβης . [ Πρὸς λευκώματα . ] Ταχέως ἰᾶται νίτρον μετ᾿ ἐλαίου παλαιοῦ λεανθὲν ἐπιμελῶς καὶ ἐπιχριόμενον · ἢ σαύρας ἀφόδευμα ἔγχριε · ἢ νυκτικόρακος ὠὸν ἔγχριε , καὶ βάψεις αὐτούς . [ Πρὸς ἀμαύρωσιν ὀφθαλμῶν . ] Ἀμαύρωσιν πᾶσαν καὶ ἀρχομένην ὑπόχυσιν θεραπεύει γυπὸς χολὴ μετὰ πρασίου χυλοῦ καὶ μέλιτος Ἀττικοῦ · εἰ δὲ μὴ παρείη καὶ τῷ ἁπαλῷ χρῆσθαι μέλιτι . ἔστω δὲ ὅ τε χυλὸς τοῦ πρασίου , καὶ τὸ μέλι ἑκάστου διπλάσιον τῆς χολῆς · ἢ μαράθρου χυλὸν καὶ χολὴν ταυρείαν ὑγρὰν ἴσα , μετὰ διπλασίονος μέλιτος ἔγχριε · ἢ χολὴ ἀρκεία μετὰ ὕδατος διπλασίου . [ Πρὸς πτερύγια . ] Αἰγείρου ὀπῷ μετὰ μέλιτος διπλοῦ ἔγχριε . [ Πρὸς νυκτάλωπας . ] Ἧπαρ τράγειον ὀπτήσας , τὸν ἐν τῇ ὀπτήσει ἀποῤῥέοντα τὸν ἰχῶρα συναγαγὼν ἔγχριε , καὶ αὐτὸ τὸ ἧπαρ δίδου ἐσθίειν . ὠφελεῖ καὶ αἷμα περιστερᾶς ἐγχριόμενον , καὶ χολὴ αἰγεία · ἢ ἧπαρ αἰγὸς ἐνέψων κέλευε αὐτοὺς περικαλυψαμένους ἀτενίζειν εἰς τὴν χύτραν , καὶ δέχεσθαι τὴν ἀμίδα τοῖς ὀφθαλμοῖς · ἢ ὀνίδα πρόσφατον χυλώσας ὑπάλειφε . [ Πρὸς τὰς ἐπιγενομένας ἐπὶ τῶν ὀφθαλμῶν κριθάς . ] Κηρῷ λευκῷ πυρία · ἢ μυιῶν τὴν κεφαλὴν ἀποβαλὼν , τῷ λοιπῷ σώματι παράτριβε τὴν κριθήν . [ Πρὸς ὑπώπια . ] Ὑπώπια παραχρῆμα καταπλασσομένη ἡ ῥάφανος λεῖα αἴρει · αἴρει δὲ αὐτὴν ὅταν ἄρξηται δάκνειν · ὁ τυρὸς νεαλὴς καταπλασσόμενος · ἢ κηρωτὴ μετὰ ἀψινθίου , ἢ χυλῷ ῥαφάνου ἀναλειφθεῖσα · ἄκρως ποιεῖ πρὸς τὰ πρόσφατα καὶ πέλια τῶν ὑπωπίων σπόγγος ἐν ἅλμῃ ἀποβαπτόμενος καὶ συνεχῶς προστιθέμενος . μετὰ τοῦτο δὲ πυρία συνεχὴς διὰ ὕδατος θερμοῦ . ταῦτα πρὸς τὰ πέλια τῶν ὑπωπίων · ἐφ᾿ ὧν δὲ αἱματώδη εἰσὶν , ἢ ὑπόξανθα , ἢ ὕπωχρα , φεύγειν χρὴ τὴν ἅλμην , καταπλάσσειν δὲ βατίνῳ , ἢ ἀψινθίῳ , ἢ ὑσσώπῳ καὶ ὀριγάνῳ , ἢ ῥαφάνου φλοιῷ , ἢ σταφίδι χωρὶς τῶν γιγάρτων · κατ᾿ ἰδίαν ἕκαστον μετὰ μέλιτος , ἢ ὄξους , ἢ ὕδατος ἀνέφθου καὶ λευκὸς βολβὸς μετ᾿ ὠοῦ καὶ μέλιτος , ἢ κυκλάμινος μετὰ σταφίδος . ἐπὶ δὲ τῶν κεχρονισμένων καὶ μεμελανωμένων νᾶπυ μετὰ στέατος προβατείου διπλασίονος · ἢ κυάμινον ἄλευρον μετὰ μέλιτος φυραθὲν , καὶ μασηθὲν , καὶ σὺν σιέλῳ καταχρισθέν · ἢ κύμινον ῥάκει ἐνδήσας , καὶ εἰς ζεστὸν ἀποβάπτων πυρίαζε . ἢ κρίθινον ἄλευρον μετ᾿ ὀξυμέλιτος ἑψημένον · μαράθρῳ λείῳ μετὰ κηρωτῆς . [ Πρὸς ὑπώπια μετὰ οἰδήματος . ] Σπόγγον ὄξει καταβρέξας ἐπιτίθει , καὶ κατάπλασσε ἀλεύρῳ κριθίνῳ μετ᾿ ὀξυμέλιτος ἡψημένου μέχρι καταστολῆς , καὶ ὕστερον ἐπιτίθει φακὸν ἑφθὸν λεῖον μετὰ μέλιτος . [ Πρὸς ὑπώπια πρόσφατα . ] Κώνειον λεῖον μετὰ ὕδατος κατάπλασσε , ἢ βρυωνίας ῥίζαν τρίψας , μετ᾿ οἰνομέλιτος ἐπιτίθει .
Lemmas: [ πρός ὁ ὁ ὀφθαλμός πάθος . ] ἅπας μέν ὁ μόριον ὁ σῶμα ἀκριβής χρῄζω διορισμός ἐν ὁ θεραπεία , εἰμί μέλλω εἰμί ἰάομαι . ὀφθαλμός δέ ὅσος κύριος ἔχω ὁ χρεία , καί οὐ ὀλίγος ὁ ἄλλος διαφέρω , ἀκριβής ἐπίσκεψις δήω , συχνός ὁ περί αὐτός πάθος γίγνομαι , καί ἐπί ποικίλος καί διάφορος αἴτιος συνίστημι τε καί παροξύνω . ἀλλά ὁ μέν τέλειος καί ἀκριβής περί αὐτός λόγος ἕτερος εἰμί πραγματεία · ὁ δέ ἐνίστημι ὁ πρόκειμαι πραγματεία στοχάζομαι διδάσκω ὁ χρήσιμος κατά ὁ ἐνδέχομαι . ὁ τοίνυν περί ὁ ὀφθαλμός διάθεσις ὁτὲ μέν μετά πύρωσις συνίστημι , ὁτὲ δέ μετά ψῦξις καί ναρκώδης αἴσθησις , καί ποτέ μέν μετά φλεγμονή , ποτέ δέ Χωρὶς φλεγμονή , καί ἔστω ὅτε μέν μετά δαψιλής ῥεῦμα , ἔστω ὅτε δέ Χωρὶς ῥεῦμα , καί ποτέ μέν μετά βάρος καί ὀδύνη , ποτέ δέ καί Χωρὶς οὗτος . ὁ μέν οὖν μικρός καί πυρώδης τάραξις ἱκανός καί ὀξύκρατον ἀποκρούω , ὥσπερ ὁ ἐκ ψῦξις ὁ διά σπόγγος ἐκ οἶνος κεράννυμι λευκός πυρία · ὁ δέ ἰσχυρός διάθεσις καί σύν φλεγμονή μέγας καί βαρύς , ἐάν μέν ὁ κατά ὁ μέτωπον ἀγγεῖον πλήρης εἰμί , καί διατείνω , καί αὐτόθεν ἐμφαίνω ὁ πλῆθος ὁ αἷμα , φλεβοτομία μέν ἐν ἀρχή , εἰμί μή τίς κωλύω · ὁ δέ ἐπί ἕτερος γίγνομαι καί παροξύνω διά ἔμφραξις ὁ διά ὁ κάτω γαστήρ κάθαρσις · χράω δέ δεῖ ὁ ἐγχυτέω τῆξις χυλός μάλα καλῶς κατασκευάζω . καλῶς δέ εἄν γίγνομαι , εἰμί πλύνω ὁ τῆλις ἐπιμελής ὕδωρ γλυκύς , ἑψέω τε ἐπί ὀλίγος , ὡς ἅπας ὁ ἐν αὐτός δριμύς ἀποτίθημι , εἶτα αὖθις ἕτερος ὕδωρ ἕψω ἀποχέω ὁ πρότερος . χρήσιμος δέ καί ὁ ᾠόν ὁ λευκός καί λεπτόν , συνεχῶς ἐγχέω , καί γάλα γυναικεῖος ἐκ ὁ μαστός αὐτός ἐκθλίβω ὁ ὀφθαλμός . ἵστημι δέ εὔχυμος ὁ γάλα . παρηγορέω δέ καί κατάπλασμα κοῦφος ὁ φλεγμονή διά τε ᾠόν λεπτός καί λέκιθος καί μελίλωτον καί ἄρτος καί ῥόδινος . εἰμί δέ καί κολλύριον εὐπορία ἐπιτήδειος , ὁ διά ὁ μακρός πείρω σχεδόν πᾶς εἰμί γνώριμος , ἄλλος ἄλλος συνεθίζω χράω , καί οὗτος μετά ὁ λεπτός ᾠόν , κοῦφος δέ καί ἄθλιπτος φέρω · καί ὁ ἐμφέρω ὁ ὀφθαλμός λήμη σπόγγος ἁπαλός διά ὕδωρ θερμός ἀφαιρέω , καί λεπτός δίαιτα χράω . εἰμί δέ ἄμετρος εἰμί ὁ ὁ κεφαλή βάρος , ἀφαιρέω τε ὁ κόμη καί σικύα χράω πατά ὁ ἰνίον μετά ἐγχάραξις , συχνός ὁ αἷμα ἀπέχω . ἀτμός δέ πληρόω ὁ κεφαλή καί φλέγμα εἰμί ὁ ἐμφράσσω ὁ διέξοδος ὁ πόρος , πταρμικός τε ὁ ἐπιεικής , καί διά ἀποφλεγματισμός κενόω καί διαλύω ὁ σφήνωσις , πταρμικός μέν πέπερι λεῖος χράω , κελεύω ὁ μυκτήρ ἀνέλκω ὁ πάσχω , ἀποφλεγματισμός δέ ὁ διά νᾶπυ λειόω εὕω μάλα ὁ νᾶπυ , καί προσλαμβάνω ὄξος λευκός σύμμετρος , καί μέλι καί ὕδωρ , ὅπως ὑγρός γίγνομαι διακρατέω καί ἀναγαργαρίζω · ῥᾳδίως γάρ δύναμαι εἰμί καί αὐτός διά ὁ μυκτήρ καί ὁ οὐρανίσκος ὁ κένωσις δαψιλής γίγνομαι , ὁ περί ὁ κεφαλή σφήνωσις διαλύω . ὅτι δέ ὁ προηγούμενος καί οἷος κεφάλαιος ὁ θεραπεία οὐ ἐπί ὀφθαλμιάω μόνος , ἀλλά καί ἐπί πᾶς σχεδόν ὁ ἄλλος πάθος , ἐν ὁ ἀκρίβεια μάλιστα ὁ δίαιτα κεῖμαι , οὐδείς οἴομαι οὗτος ἀγνοέω . χράω δέ πρός ὁ θερινός ὀφθαλμίας καί ῥόδον ἀφέψημα ξηρός , οὗτος συνεχῶς ἀποσπογγίζω ὁ βλέφαρον . [ πρός ὁ ἐκ χρόνος ὀφθαλμίας . ] πυρήν μήλη καθίημι εἰς σκόροδον , ὡς χρώννυμι ὁ χυλός ἐγχρίω . ἄλλος . πυρός ἐπί διάπυρος σίδηρος ὀπτάω σύν οἶνος καταχρίω ὁ βλέφαρον . ἄλλος . χάλκανθον λειόω ἐν μέλι , χρίω ὁ μέτωπον καί ὁ βλέφαρον . [ Ἀρχιγένης ἐκλογή ἐκ ὁ συντίθημι περί ὁ εἰς ὁ ὀφθαλμός ῥεῦμα . ] ἐπί ὁ κατά ὁ ὀφθαλμός ῥευματισμός ἐν ἀρχή μέν ἁρμόζω ὀλιγοσιτία καί ὑδροποσία καί πᾶς μᾶλλον συνουσία ἀποχή , καί ὁ κοιλία ὑποσύρω , καί πολύς ψυχρός ὁ ποτόν , εἶτα καί ὀλίγος ὄξος ὕδωρ μείγνυμι , συνεχῶς ὁ πρόσωπον προσκλύζω . ἔνιοι δέ χάλκανθον ὕδωρ δεύω δίδωμι προσκλύζω . περικάμπτω ὀσμή δριμύς , κονιορτός , καπνός τε καί ὁ ἀπό ἥλιος καί ὁ ἀπό λύχνος αὐγή . εἰς νύξ δέ ἔριον καθαρός ἐκ οἶνος , ἢ ῥυπαρός ἐκ ὕδωρ ψυχρός ἐπιτίθημι , ἕωθεν δέ , ὡς λέγω , προκλύζω . εἰμί δέ ἐπιτείνω ὁ ῥευματισμός καί ἀλγηδών ἐπιγίγνομαι , φλεβοτομία τε ἁρμόζω , καί τέλειος ἀσιτία καί δίψα , εἰμί μή ἐκκενόω καί ἐπιτείνω · κοιλία Εὔτονος λύσις , ἤτοι διά σύμφωνος καθαρτικός , ἢ διά κλυστήρ εὔτονος . μετά οὗτος δέ κατά ὁ μέτωπον ἄμπελος φύλλον χλωρός συνεχῶς ἐπιτίθημι ὠφελέω , ἢ μυρσίνη , ἢ σχῖνος , ἢ βάτος χύλισμα , ἢ κράμβη , ἢ ἄμπελος φύλλον μετά λεπτός ἄλφιτον , ἢ σάμψυχος , ἢ ἀείζωος , ἢ ἀνδράχνη , ἢ κυδώνιον . ὁ δέ ἁπαλός φύλλον ἕκαστος αὐτός μετά οἶνος , καί ὁ λεπτός ὁ ἄλφιτον ἐπί ὁ μέτωπον καταπλάσσω . κατά αὐτός δέ ὁ ὀφθαλμός καθαρός ἔριον ᾠόν ὁ λευκός διαβρέχω , καί ᾠόν λέκυθος ἑφθός μετά οἶνος , καί ὁ λεπτός ὁ ἄλφιτον ἐπί ὁ μέτωπον ἐπιπλήσσω , ἢ καί ἐπί αὐτός ἐπιτίθημι ὁ ὀφθαλμός , καί ἠρύγγιον ῥίζα λεῖος μετά ὕδωρ , καί κώνειον σπέρμα ὁ αὐτός κατασκευάζω τρόπος ὠφελέω . καί τυρός ἁπαλός νεαλής μετά σέλινον φύλλον καταπλάσσω , καί ἄρτος ἐκ οἶνος , ἢ ῥόδινος φυράω ὠφελέω θαυμαστός . καί καθόλου πᾶς ὁ ὁ στύφω γένος καί ἀποκρούω ἐν ἀρχή , ὅσος εἰμί κώνειον τε καί ψύλλιον , σέλινον , στρύχνος καί ὁ ἐπί ὁ τέλμα φακός , ἕρπυλλος , σάμψυχον , φύλλον ἄμπελος , κόριον , ἀνδράχνη , φακός ὁ ἐπί ὁ ὕδωρ . οὗτος ἕκαστος λεαίνω μετά οἶνος καταπλάσσω . ὁ δέ ψύλλιον μετά ὕδωρ καί ὁ ἀπό ὁ τέλμα φακός . [ πρός θερμός ῥεῦμα . ] κράμβη λεῖος μετά ἄλφιτον λεῖος σύν ὕδωρ καταπλάσσω · καί ὤκιμον φύλλον ὁμοίως , ἢ σάμψυχος πέταλος λεῖος καταπλάσσω . ἵστημι δέ πολύς ῥεῦμα , κώδεια καί ὑοσκύαμος μετά ἄλφιτον λεπτός σύν οἶνος , προπυριάω δέ καί οὕτως καταπλάσσω . εἰμί δέ διάτασις εἰμί ὁ δύο βλέφαρον , ὀθόνη βούτυρον βρέχω ἐπιτίθημι ὁ ὀφθαλμός , ἐπί ὅς δέ χύμωσις ἰσχυρός γίγνομαι , καλέω . δέ χύμωσις ὁ ἐπί ὁ κερατοειδής ἐρυθρός καί σαρκώδης φλεγμονή , σάρξ μῦς ἐπιμελής λεαίνω , καί προσβάλλω ᾠόν λέκυθος , ὠμός Σύλλειον , καί ὅταν κερατοειδής γίγνομαι , εἰς ὀθόνη ἐμπλάζω ἐπιτίθημι , καί παραχρῆμα παύω . [ περίχρισμα ὀφθαλμός . ] Ἄρτος καθαρός καίω , μείγνυμι ἀκακία καί κύτινος σύν ὕδωρ . [ πρός ὁ περιωδυνία . ] Ῥόδα ξηρός ἢ χλωρός ἐν γλυκύς βρέχω ὕδωρ λεαίνω , μίγνυμι ᾠόν λευκός λέκιθος καί κρόκος ὁ ἀρκέω καταπλάσσω · ἢ κρίθινος ἄλευρον ἐν γλυκύς ἑψέω . ἐάν δέ μείζων εἰμί ὁ ὀδύνη , προσμείγνυμι ὑοσκύαμος φύλλον , ἢ πέπων , ἢ σίκυος ὁ σάρξ μετά ᾠόν ὀπτός ἢ λέκιθος , καί ὀλίγος οἶνος , καταπλάσσω . [ κατάπλασμα ὀφθαλμός . ] καλῶς ποιέω πίτυς φλοιός καί ἄλφιτον σύν οἶνος . [ πρός σφοδρός περιωδυνία . ] κόριον χυλός μετά γυναικεῖος γάλα εἰς ὁ κανθός ἐνστάζω , ἢ φύλλον πλάτανος λεῖος μετά ὁ λεπτός ἄλφιτον , ἄνωθεν ἐπί ὁ ὀφθαλμός ἐμπλήσσω . [ ἐπί ὁ ῥεῦμα κατάπλασμα . ] Κυπάρισσος χλωρός ἢ βράθυ χλωρός μετά οἶνος · ἢ παλίουρος φύλλον , ἢ ἀνδράχνη λεῖος μετά στέαρ χήνειος καί κρόκος , ἢ Ἴρις ξηρός μετά μέλι , ἢ σέλινον φύλλον μετά ἄλφιτον . ἐπί δέ ὁ μέγας ῥεῦμα γλήχων πρόσφατος καρπός , καί μάλιστα χυλός σύν ὄξος , μαλαγματώδης ποιέω ἐπιτίθημι κατά ὁ βρέγμα , καί ἐπάνω ἔριον , καί ἐπιδεσμέω ἐλαφρός · ἢ ῥόδον καί μελίλωτον ἑφθός μετά ἄμυλος αὐτός ὁ ὀφθαλμός καταπλάσσω , ἢ ἄμυλος σύν οἶνος λευκός , ἢ ᾠόν λευκός . [ ἀνακόλλημα πρός ῥεῦμα . ] κοχλίας μετά ὁ ὄστρακον κόπτω , ἀπό ὁ κρόταφος ἐπί ὁ κρόταφος καταχρίω . [ πρός ὁ αἱμάλωψ καί ὑπόσφαγμα . ] πρός ὁ περί ὁ ὀφθαλμός γίγνομαι πληγάς καί διά οὗτος συμβαίνω αἱματώδης ὑπόχυσις , εὐθύς ἐν ἀρχή πρός ὁ φλεγμονή καί ὁ ἄλγημα , ποιέω περιστερά ἐνστάζω αἷμα , καί μάλιστα ὁ ἐκ ὁ ἁπαλός πτερόν ἐκπιέζω , καί ὁ λευκός ὁ ᾠόν , ὁ αὐτός τρόπος εἰς ὁ ὀφθαλμός ἐγχέω , ἔτι δέ ἔριον καθαρός προσαναλαμβάνω , καί ἄνωθεν ἐπιτίθημι . εὐθετέω δέ καί λέκιθος ᾠόν κατοπτάω , καί μετά οἶνος καταπλάσσω . ἔτι δέ ῥόδον ὁ φύλλον καί ὁ ἄνθος ἴδιος , καί μετά οἶνος ὁμοῦ τρίβω , καί μετά χνοώδης ἄλφιτον καταπλάσσω . [ πρός ὁ γίγνομαι περί ὁ ὀφθαλμός οἴδημα διά πληγάς . ] Λίαν ἁρμόζω πυρία ἐκ ὀξύκρατον μαλακός σπόγγος συνεχῶς γίγνομαι , εἶτα ὄξος βρέχω καί κεράννυμι καινός σπόγγος , καί ἐπιτίθημι . [ πρός ὁ ὀφθαλμός διά ὁ ἥλιος καί κονιορτός ψωροφθαλμιάω . ] ὕδωρ πλείων προσκλύζω , θέρος ψυχρός , χειμών θερμός , καί πυρία διά σπόγγος ἁρμόζω ἐκ φακός ἀφέψημα . καί αὐτός δέ προσάγω ὁ κανθός , ἢ βάτος , ἢ ῥόδον χυλός κατά ἴδιος ἕκαστος σύν ὕδωρ · ἢ ῥόδον ξηρός τρίβω σύν οἶνος . χρίω δέ καί ἔλαιον παλαιός καθεύδω , ἀπέχω δέ πᾶς ὁ δριμύς καί ὀξύς . [ πρός ὁ χρόνιος περί ὁ βλέφαρον διάθεσις καί τυλόω . ] Ἀμόργης ἑφθός καί μετά ἔλαιον λειοτριβέω ἐγχρίω . [ πρός πτίλος καί θρίξ μή ἔχω , ἄκρως ποιέω , καί θρίξ ἀνάγω . ] μυόχοδον καί κόπρος τράγος ἴσος καίω κάλαμος Ἑλληνικός διπλόος σύν μέλι ἐγχράω . οὗτος καί ἀλφός ὠφελέω . [ πρός ὁ ἐπιφύω ἐν ὁ βλέφαρον θρίξ . ] προεκτίλλω ὁ θρίξ ἐκ ῥίζα αἷμα κόρις καταχρίω , καί οὖον μή φύω · ἢ Κρότων ἀπό κύων αἷμα ἄκρως ποιέω . χράω δέ ἐκ ῥίζα τίλλω θρίξ , ἢ χολή τράγειος , τίλλω εὐθύς καταχρίω · ἢ αἴγειος χολή μετά χυλός κράμβη . [ πρός λεύκωμα . ] ταχέως ἰάομαι νίτρον μετά ἔλαιον παλαιός λεαίνω ἐπιμελής καί ἐπιχρίω · ἢ σαύρα ἀφόδευμα ἐγχρίω · ἢ νυκτικόραξ ᾠόν ἐγχρίω , καί βάπτω αὐτός . [ πρός ἀμαύρωσις ὀφθαλμός . ] ἀμαύρωσις πᾶς καί ἄρχω ὑπόχυσις θεραπεύω γύψ χολή μετά πράσινος χυλός καί μέλι Ἀττικός · εἰμί δέ μή πείρω καί ὁ ἁπαλός χράω μέλι . ἵστημι δέ ὅς τε χυλός ὁ πράσινος , καί ὁ μέλι ἕκαστος διπλάσιος ὁ χολή · ἢ μάραθρον χυλός καί χολή ταύρειος ὑγρός ἴσος , μετά διπλασίων μέλι ἐγχρίω · ἢ χολή ἄρκειος μετά ὕδωρ διπλάσιος . [ πρός πτερύγιον . ] Αἴγειρος ὄψ μετά μέλι διπλόος ἐγχρίω . [ πρός νυκτάλωψ . ] ἧπαρ τράγειος ὀπτάω , ὁ ἐν ὁ ὀπτάω απορρέων ὁ ἰχώρ συνάγω ἐγχρίω , καί αὐτός ὁ ἧπαρ δίδωμι ἐσθίω . ὠφελέω καί αἷμα περιστερά ἐγχρίω , καί χολή Αἰγεία · ἢ ἧπαρ αἴξ ἐνέψω κελεύω αὐτός περικαλύπτω ἀτενίζω εἰς ὁ χύτρα , καί δέχομαι ὁ ἀμίς ὁ ὀφθαλμός · ἢ ὀνίς πρόσφατος χυλόω ὑπαλείφω . [ πρός ὁ ἐπιγίγνομαι ἐπί ὁ ὀφθαλμός κριθή . ] κηρός λευκός πυρία · ἢ μυῖα ὁ κεφαλή ἀποβάλλω , ὁ λοιπός σῶμα παρατρίβω ὁ κριθή . [ πρός ὑπώπιον . ] ὑπώπιον παραχρῆμα καταπλάσσω ὁ ῥάφανος λεῖος ἀείρω · ἀείρω δέ αὐτός ὅταν ἄρχω δάκνω · ὁ τυρός νεαλής καταπλάσσω · ἢ κηρωτή μετά ἀψίνθιον , ἢ χυλός ῥάφανος ἀναλείφω · ἄκρως ποιέω πρός ὁ πρόσφατος καί πέλιος ὁ ὑπώπιον σπόγγος ἐν ἅλμη ἀποβάπτω καί συνεχῶς προστίθημι . μετά οὗτος δέ πυρία συνεχής διά ὕδωρ θερμός . οὗτος πρός ὁ πέλιος ὁ ὑπώπιον · ἐπί ὅς δέ αἱματώδης εἰμί , ἢ ὑπόξανθος , ἢ ὕπωχρος , φεύγω χρή ὁ ἅλμη , καταπλήσσω δέ βάτινον , ἢ ἀψίνθιον , ἢ ὕσσωπος καί ὀρίγανον , ἢ ῥάφανος φλόος , ἢ σταφίς Χωρὶς ὁ γίγαρτον · κατά ἴδιος ἕκαστος μετά μέλι , ἢ ὄξος , ἢ ὕδωρ ἄνεφθος καί λευκός βολβός μετά ᾠόν καί μέλι , ἢ κυκλάμινος μετά σταφίς . ἐπί δέ ὁ χρονίζω καί μελανωμένος νᾶπυ μετά στέαρ προβάτειος διπλασίων · ἢ κυάμινος ἄλευρον μετά μέλι φυράω , καί μασάομαι , καί σύν σίαλον καταχρίω · ἢ κύμινον ῥάκος ἐνδέω , καί εἰς ζεστός ἀποβάπτω πυριάζω . ἢ κρίθινος ἄλευρον μετά ὀξύμελι ἕψω · μάραθρον λεῖος μετά κηρωτή . [ πρός ὑπώπιον μετά οἴδημα . ] Σπόγγος ὄξος καταβρέχω ἐπιτίθημι , καί καταπλάσσω ἄλευρον κρίθινος μετά ὀξύμελι ἑψέω μέχρι καταστολή , καί ὕστερος ἐπιτίθημι φακός ἑφθός λεῖος μετά μέλι . [ πρός ὑπώπιον πρόσφατος . ] κώνειον λεῖος μετά ὕδωρ καταπλάσσω , ἢ βρυωνία ῥίζα τρίβω , μετά οἰνόμελι ἐπιτίθημι .