pseudo-galenus.de-remediis-parabilibus-libri-iii 1.3
[ Πρὸς τὰ τῶν ὤτων πάθη , καὶ πρῶτον πρὸς τὰς ὠταλγίας . ] Ὤτων πόνοι γίνονται κατὰ ψύχωσιν ὑπὸ ἀνέμων ψυχρῶν , ἢ λουτροῦ ψυχροῦ , καὶ ὑδάτων φαρμακωδῶν εἰσρυέντων , ἢ διὰ φλεγμονὴν , ποτὲ μὲν αὐτοῦ μόνου κατὰ τὸν πόρον τοῦ δέρματος , ποτὲ δὲ καὶ διὰ βάθους τοῦ ἀκουστικοῦ πόρου ἢ μέρους φλεγμήναντος καὶ διατείναντος τὰ μόρια , ἔσθ᾿ ὅτε δὲ καὶ διὰ πνεύματος φυσώδους οὐκ ἔχοντας διέξοδον ὀδυνηρὸν γίνεται . ὀδυνῶσι δὲ καὶ οἱ ἐν αὐτοῖς τοῖς ὠσὶ διά τινα πρόφασιν γεννηθέντες ἰχῶρες . τὰς μὲν οὖν ἀπὸ ψύξεως μόνης γινομένας ὀδύνας τὰ θερμαίνοντα θεραπεύει τάχιστα · ἔστι δὲ ταῦτα κρόμμυον ἐλαίῳ ζέσας ἔγχει τοῖς ὠσίν . ἄλλο . πέπερι εὖ μάλα λελειωμένον μετ᾿ ἐλαίου . ἄλλο . νάρδος ἐγχεομένη θερμή . ἄλλο . πήγανον ἐνεψημένον ἐλαίῳ . [ Πρὸς τὰς ἐκ τῶν ὑδάτων βλάβας τῶν ὤτων . ] Ἔλαιον ἐγχέων συνεχῶς θερμὸν δι᾿ ἐρίου μαλακοῦ σπόγγιζε , εἶτ᾿ αὖθις ἔγχει . ἄλλο . ὠοῦ τὸ λευκὸν , ᾧ καὶ πρὸς τὰς ὀφθαλμίας χρώμεθα , ἢ γάλα γυναικεῖον χλιάνας χρῶ . ἄλλο . στέαρ χήνειον , ἢ ἀλωπέκειον , ἢ ὀρνίθειον . [ Πρὸς τὰς ἐν ὠσὶ φλεγμονάς . ] Νάρδος μετὰ βασιλικοῦ φαρμάκου ἐγχεομένη · εἰ δ᾿ ἀνύποιστος εἴη ὀδύνη , καστόριον γάλακτι γυναικείῳ , ἢ ὠοῦ τὸ λευκὸν χλιάνας χρῶ . ἄλλο . ὄπιον ἐλάχιστον μετὰ ἑψήματος . οὐ χρὴ δὲ ἐνοχλεῖν τῷ πόρῳ κατὰ τὸν καιρὸν τῆς ὀδύνης , ἀλλὰ καὶ διὰ μηλωτίδος περικείμενον ἐχούσης ἔριον μαλακὸν ἐκμάσσειν · καὶ πυριᾷν δὲ σπόγγοις τρυφεροῖς ἐν ὕδατι ἡψημένην ἔχοντι ἀλθαίαν , ἣν καὶ δενδρομαλάχην καλοῦσιν , ἢ πιτύροις ἐλαφροῖς . εἰ δὲ φυσῶδες εἴη τὸ ἀπολειφθὲν , καὶ ἔμφραξις μᾶλλον ἢ πόνος , ἀφρονίτρῳ μετ᾿ ὄξους χρῶ , ἢ δρακοντίου βοτάνης χυλῷ , ἢ κενταυρίου , ἢ πολίου . [ Περὶ πυρώσεως τῶν ὤτων . ] Ἐν δὲ ταῖς ἀρχαῖς πυρώδους αἰσθήσεως περὶ τὸν ἀκουστικὸν πόρον γινομένης , χωρὶς σφυγματώδους ὀδύνης , ὄξος μετὰ ῥοδίνου ὠφελεῖν εἴωθεν . [ Περὶ τῶν ἐν τοῖς ὠσὶ ἑλκῶν . ] Γλαύκιον μετ᾿ ὄξους ἀποτρίψας ἔγχει . εἰ δὲ ὑγρὰ πάμπολλα φέροιτο χωρὶς πόνων , σκωρίαν σιδήρου ὄξει λειώσας ἐπιμελῶς ἐν ἡλίῳ χρῶ . [ Πρὸς δυσηκοίας καὶ ἤχους . ] Ἐπὶ τῶν ἐξαίφνης ἤχων ὄξος μετὰ ναρδίνου ἔγχει . ἄλλο . κύμινον καὶ ἔλαιον ὡς μέλιτος πάχος ποιήσας ἔγχει . ἐπὶ δὲ τῶν ἐκ νόσου ἤχων ἀψινθίου ἀφεψήματι πυρίασας τὸ ὄξος καὶ τὸ ῥόδινον ἔγχει , ἢ ῥαφάνου χυλὸν μετὰ ῥοδίνου , ἢ ἑλλέβορον μέλαν μετ᾿ ὄξους , ἢ ὄξος δριμὺ καθ᾿ ἑαυτὸ χλιαίνων ἔνσταζε , ἢ μέλι καθ᾿ ἑαυτὸ , ἢ ὀξύμελι , ἢ ὀξέλαιον . ἄλλο . πράσου χυλὸν μετὰ γάλακτος γυναικείου ἢ ῥοδίνου ἐγχυμάτιζε . ἄλλο . ἀμυγδάλων πικρῶν ἔλαιον μίξας ἐλαίῳ ἔμβαλε εἰς φλοιὸν κρομμύου , καὶ χλιάνας ἔνσταζε . ἄλλο . κρόμμυον καὶ σκόροδον καὶ στέαρ χήνειον ἴσα τρίψας καὶ διηθήσας ἔγχει . ἄλλο . φακοῦ ἀφέψημα μετὰ μέλιτος ἔγχει . ἄλλο . μυρσίνην ἀφηψημένην ἐν οἴνῳ γλυκεῖ ἔνσταζε , ἢ ἐλαίας φύλλα χυλώσας καὶ μέλιτι μίξας συνέψησον καὶ τούτῳ χρῶ . ἄλλο . κρομμύων χυλίσματι μετὰ μέλιτος χρῶ . ἄλλο . κάρδαμον τρίψας ῥοδίνῳ διεὶς χρῶ . ἢ ἔντερα γῆς ἑψήσας τῷ ἰχῶρι ἐγχυμάτιζε . [ Πρὸς δυσηκοΐας . ] Χρῶ μὲν περὶ τὰς ἀρχὰς ἀποφλεγματισμῷ διὰ πυρέθρου καὶ μαστίχης , καὶ τὴν γαστέρα ὕπαγε διὰ τῆς κολυκινθίδος καταποτίοις . εἰς αὐτὸ δὲ τὸ οὖς χρῶ πυρίᾳ διὰ καλάμου , ἀψίνθιον μετὰ ὕδατος ἑψήσας χρῶ . κλύζε δὲ μετὰ τὴν πυρίαν τὸ οὗς ὄξει λευκῷ καὶ ὕδατι ἴσοις , ἐμβληθέντος νίτρου συμβρασθέντος . ἄλλο . δάφνης φύλλα , ἢ δαφνίδας ὁμοίως ἑψήσας χρῶ . [ Ἐγχύματα εἰς τὰ ὦτα . ] Πράσου χυλὸν καὶ ἴρινον μύρον μίξας ἐγχυμάτιζε . ἄλλο . χολὴν βοείαν , ἢ αἰγείαν μετὰ ῥοδίνου μίξας ἔνσταζε . ἄλλο . φλοιοῦ τοῦ ῥαφάνου τὸν χυλὸν σὺν τῷ ῥοδίνῳ λεάνας ἔνσταζε . [ Πρὸς τοὺς ἐν ὠσὶ σκώληκας . ] Ἐφ᾿ ὧν δὲ σκώληκές εἰσι , βοείου κρέατος παρωπτημένου τὸν ἰχῶρα λαβὼν ἔνσταζε , ἢ ἀριστολοχίαν λειώσας ἔμπλαττε · ἢ καλαμίνθην ἔνσταζε , ἢ βάτου χυλόν . ὁμοίως δὲ καὶ ἀψινθίου χυλὸν ἔνσταζε . [ Περὶ παρωτίδων . ] Αἱ ἐκ νόσων συμβαίνουσαι παρωτίδες διαφέρουσι τῶν ἄλλως γινομένων φλεγμονῶν · διάφορον δὲ καὶ τὴν θεραπείαν ἀπαιτοῦσιν . ἐπὶ μὲν γὰρ τῶν διὰ ῥεύματος ἐπιφορὰν γιγνομένων , εἰ μήτε πολὺ εἴη τὸ ἐπιῤῥέον , μήτε κακόηθες , μήτε πληθωρικοῦ τοῦ ὅλου σώματος ὑπάρχοντος , σπόγγος μόνος ἐπιτεθεὶς ὀξυκράτῳ καταστέλλει τὰς ἀρχομένας φλεγμονάς . ἐπὶ δὲ τῶν παρωτίδων τῶν ἄλλου νοσήματος ἐκγόνων πᾶν τοὐναντίον ἐργαζόμεθα , φαρμάκοις ἑλκτικοῖς χρώμενοι καὶ σικύαν προσφέροντες . βουλόμεθα γὰρ ἐκ τοῦ βάθους ἐπὶ τὸ δέρμα τὸν λυποῦντα χυμὸν ἐπισπάσασθαι . ὅταν μέντοι σφοδρὰν ὁρμὴν ἐξ ἑαυτοῦ ἔχῃ τὸ ἐπιῤῥέον , οὐδὲν ἡμεῖς τηνικαῦτα προσπεριεργαζόμεθα τῇ φύσει . ἐν τούτῳ γὰρ , ἐὰν ἤτοι σικύαν ἢ φάρμακον ἕλκον ἐκ τοῦ βάθους ἐπὶ τὸ δέρμα τοὺς χυμοὺς ἐπενέγκωμεν , ὀδύνη σφοδρὰ καταλαμβάνει τὸν ἄνθρωπον , ὡς δι᾿ αὐτὴν ἀγρυπνίας τε γίνεσθαι καὶ πυρετοὺς ἐπιγίνεσθαι καὶ τὴν δύναμιν καταλύεσθαι . παρηγορεῖν οὖν τηνικαῦτα μᾶλλον , οὐ συμπράττειν τῇ ῥοπῇ τῶν χυμῶν προσήκει , καταπλάσμασι χρωμένους παρηγορητικωτάτοις · ἔστι δὲ τάδε . [ Πρὸς ἐπωδύνους παρωτίδας . ] Ἄρτον μετ᾿ ἐλαίου κατάπλασσε . ἄλλο . πύρινον ἄλευρον μετ᾿ ἐλαίου κατάπλασσε . ἄλλο . κρίθινον ἄλευρον μετὰ ἀξουγγίου κατάπλασσε . ἄλλο . ὑοσκύαμον βοτάνην μετὰ βουτύρου κατάπλασσε . ἐὰν δὲ ἐκπυήσωσι , διὰ τομῆς ἐκκρῖναι χρὴ τὸ πῦον , καὶ ἰᾶσθαι τὸ ἕλκος κοινῶς , ἢ πειρᾶσθαι διαφορεῖν αὐτὸ φαρμάκοις ἑλκτικήν τε ἅμα καὶ λεπτομερῆ δύναμιν ἔχουσιν , ἀφαιροῦντας δὶς τῆς ἡμέρας αὐτὰ , καὶ πυριᾷν , μέχρις ἂν ἐνδῶσιν αἱ ὀδύναι . ἔστι δὲ παυσαμένης τῆς ὀδύνης διαφορητικὰ τάδε . ἀρνογλώσσῳ λείῳ μεθ᾿ ἁλῶν κατάπλασσε , ἢ λαπάθου ῥίζης ἡψημένης ἐν οἴνῳ , ἢ θείῳ ἀπύρῳ καὶ κιμωλίᾳ μετ᾿ ὄξους , ἢ σύκων ἐν ἅλμῃ ἡψημένων καὶ ἐπιτιθεμένων λείων , ἢ πράσιον μεθ᾿ ἁλῶν · ἢ ἅλας λεῖον μετὰ βουτύρου οἰσυπηρῷ ἐρίῳ ἐπιθέντος , μάλιστα πρὸς τὰς ἀρχομένας παρωτίδας , καὶ μάλιστα ἐπὶ τῶν ἁπαλοσάρκων · ἐπὶ δὲ τῶν ἀνωδύνων καὶ ἐσκιῤῥωμένων κόπρος αἰγεία μετ᾿ ὄξους καταπλασσομένη . ἐφ᾿ ὧν μέντοι ἐκπυῆσαι ταχέως βουλόμεθα , ἀπαντλήσομεν ὕδατι θερμῷ συνεχῶς καὶ κριθίνοις ἀλεύροις ἀλεύροις καταπλάσομεν .
Lemmas: [ πρός ὁ ὁ οὖς πάθος , καί πρῶτος πρός ὁ ὠταλγία . ] οὖς πόνος γίγνομαι κατά ψύχω ὑπό ἄνεμος ψυχρός , ἢ λουτρόν ψυχρός , καί ὕδωρ φαρμακώδης εἰσρέω , ἢ διά φλεγμονή , ποτέ μέν αὐτός μόνος κατά ὁ πόρος ὁ δέρμα , ποτέ δέ καί διά βάθος ὁ ἀκουστικός πόρος ἢ μέρος φλεγμαίνω καί διατείνω ὁ μόριον , ἔστω ὅτε δέ καί διά πνεῦμα φυσώδης οὐ ἔχω διέξοδος ὀδυνηρός γίγνομαι . ὀδυνάω δέ καί ὁ ἐν αὐτός ὁ οὖς διά τις πρόφασις γεννάω ἰχώρ . ὁ μέν οὖν ἀπό ψῦξις μόνος γίγνομαι ὀδύνη ὁ θερμαίνω θεραπεύω ταχύς · εἰμί δέ οὗτος κρόμμυον ἔλαιον ζέω ἔγχος ὁ οὖς . ἄλλος . πέπερι εὕω μάλα λειόω μετά ἔλαιον . ἄλλος . νάρδος ἐγχέω θερμός . ἄλλος . πήγανον ἐμψάω ἔλαιον . [ πρός ὁ ἐκ ὁ ὕδωρ βλάβη ὁ οὖς . ] ἔλαιος ἔγχος συνεχῶς θερμός διά ἔριον μαλακός σπογγίζω , εἶτα αὖθις ἔγχος . ἄλλος . ᾠόν ὁ λευκός , ὅς καί πρός ὁ ὀφθαλμίας χράω , ἢ γάλα γυναικεῖος χλιαίνω χράω . ἄλλος . στέαρ χήνειος , ἢ ἀλωπέκειος , ἢ ὀρνίθειος . [ πρός ὁ ἐν οὖς φλεγμονή . ] Νάρδος μετά βασιλικός φάρμακον ἐγχέω · εἰμί δέ ἀνύποιστος εἰμί ὀδύνη , καστόριον γάλα γυναικεῖος , ἢ ᾠόν ὁ λευκός χλιαίνω χράω . ἄλλος . ὄπιον μικρός μετά ἕψημα . οὖον χρή δέ ἐνοχλέω ὁ πόρος κατά ὁ καιρός ὁ ὀδύνη , ἀλλά καί διά μηλωτίς περίκειμαι ἔχω ἔριον μαλακός ἐκμάσσω · καί πυριάω δέ σπόγγος τρυφερός ἐν ὕδωρ ἑψέω ἔχω ἀλθαία , ὅς καί δενδρομαλάχη καλέω , ἢ πίτυρον ἐλαφρός . εἰμί δέ φυσώδης εἰμί ὁ ἀπολείπω , καί ἔμφραξις μᾶλλον ἢ πόνος , ἀφρόνιτρον μετά ὄξος χράω , ἢ δρακόντιον βοτάνη χυλός , ἢ κενταύρειον , ἢ πόλιον . [ περι πύρωσις ὁ οὖς . ] ἐν δέ ὁ ἀρχή πυρώδης αἴσθησις περί ὁ ἀκουστικός πόρος γίγνομαι , Χωρὶς σφυγματώδης ὀδύνη , ὄξος μετά ῥόδινος ὠφελέω εἴωθα . [ περι ὁ ἐν ὁ οὖς ἕλκος . ] γλαύκιον μετά ὄξος ἀποτρίβω ἔγχος . εἰμί δέ ὑγρός παμπολύς φέρω Χωρὶς πόνος , σκωρία σίδηρος ὄξος λειόω ἐπιμελής ἐν ἥλιος χράω . [ πρός δυσηκοία καί ἦχος . ] ἐπί ὁ ἐξαπίνης ἦχος ὄξος μετά νάρδινος ἔγχος . ἄλλος . κύμινον καί ἔλαιον ὡς μέλι πάχος ποιέω ἔγχος . ἐπί δέ ὁ ἐκ νόσος ἦχος ἀψίνθιον ἀφέψημα πυριάζω ὁ ὄξος καί ὁ ῥόδινος ἔγχος , ἢ ῥάφανος χυλός μετά ῥόδινος , ἢ ἑλλέβορος μέλας μετά ὄξος , ἢ ὄξος δριμύς κατά ἑαυτοῦ χλιαίνω ἐνστάζω , ἢ μέλι κατά ἑαυτοῦ , ἢ ὀξύμελι , ἢ ὀξέλαιον . ἄλλος . πράσον χυλός μετά γάλα γυναικεῖος ἢ ῥόδινος ἐγχυματίζω . ἄλλος . ἀμύγδαλον πικρός ἔλαιον μίγνυμι ἔλαιον ἐμβάλλω εἰς φλοιός κρόμμυον , καί χλιαίνω ἐνστάζω . ἄλλος . κρόμμυον καί σκόροδον καί στέαρ χήνειος ἴσος τρίβω καί διηθέω ἔγχος . ἄλλος . φακός ἀφέψημα μετά μέλι ἔγχος . ἄλλος . μυρσίνη ἀφάπτω ἐν οἶνος γλυκύς ἐνστάζω , ἢ ἐλαία φύλλον χυλόω καί μέλι μίγνυμι συνέψω καί οὗτος χράω . ἄλλος . Κρομμύων χύλισμα μετά μέλι χράω . ἄλλος . κάρδαμον τρίβω ῥόδινος διΐημι χράω . ἢ ἔντερον γῆ ψάω ὁ ἰχώρ ἐγχυματίζω . [ πρός δυσηκοία . ] χράω μέν περί ὁ ἀρχή ἀποφλεγματισμός διά πύρεθρον καί μαστίχη , καί ὁ γαστήρ ὑπάγω διά ὁ κολυκινθίδος καταπότιον . εἰς αὐτός δέ ὁ οὖς χράω πυρία διά κάλαμος , ἀψίνθιον μετά ὕδωρ ψάω χράω . κλύζω δέ μετά ὁ πυρία ὁ ὗς ὄξος λευκός καί ὕδωρ ἴσος , ἐμβάλλω νίτρον συμβράζω . ἄλλος . δάφνη φύλλον , ἢ δαφνίς ὁμοίως ψάω χράω . [ ἔγχυμα εἰς ὁ οὖς . ] Πράσου χυλός καί ἴρινος μύρον μίγνυμι ἐγχυματίζω . ἄλλος . χολή βόειος , ἢ αἴγειος μετά ῥόδινος μίγνυμι ἐνστάζω . ἄλλος . φλόος ὁ ῥάφανος ὁ χυλός σύν ὁ ῥόδινος λεαίνω ἐνστάζω . [ πρός ὁ ἐν οὖς σκώληξ . ] ἐπί ὅς δέ σκώληξ εἰμί , βόειος κρέας παρωπτημένου ὁ ἰχώρ λαμβάνω ἐνστάζω , ἢ ἀριστολόχεια λειόω ἐμπλήσσω · ἢ καλαμίνθη ἐνστάζω , ἢ βάτος χυλός . ὁμοίως δέ καί ἀψίνθιον χυλός ἐνστάζω . [ περι παρωτίς . ] ὁ ἐκ νόσος συμβαίνω παρωτίς διαφέρω ὁ ἄλλως γίγνομαι φλεγμονή · διάφορος δέ καί ὁ θεραπεία ἀπαιτέω . ἐπί μέν γάρ ὁ διά ῥεῦμα ἐπιφορά γίγνομαι , εἰμί μήτε πολύς εἰμί ὁ ἐπιρρέω , μήτε κακοήθης , μήτε πληθωρικός ὁ ὅλος σῶμα ὑπάρχω , σπόγγος μόνος ἐπιτίθημι ὀξύκρατον καταστέλλω ὁ ἄρχω φλεγμονή . ἐπί δέ ὁ παρωτίς ὁ ἄλλος νόσημα ἔκγονος πᾶς ἐναντίος ἐργάζομαι , φάρμακον ἑλκτικός χράω καί σικύα προσφέρω . βούλομαι γάρ ἐκ ὁ βάθος ἐπί ὁ δέρμα ὁ λυπέω χυμός ἐπισπάω . ὅταν μέντοι σφοδρός ὁρμή ἐκ ἑαυτοῦ ἔχω ὁ ἐπιρρέω , οὐδείς ἐγώ τηνικαῦτα προσπεριεργάζομαι ὁ φύσις . ἐν οὗτος γάρ , ἐάν ἤτοι σικύα ἢ φάρμακον ἕλκω ἐκ ὁ βάθος ἐπί ὁ δέρμα ὁ χυμός ἐπιφέρω , ὀδύνη σφοδρός καταλαμβάνω ὁ ἄνθρωπος , ὡς διά αὐτός ἀγρυπνία τε γίγνομαι καί πυρετός ἐπιγίγνομαι καί ὁ δύναμις καταλύω . παρηγορέω οὖν τηνικαῦτα μᾶλλον , οὖον συμπράσσω ὁ ῥοπή ὁ χυμός προσήκω , κατάπλασμα χράω παρηγορητικός · εἰμί δέ ὅδε . [ πρός επώδυνος παρωτίς . ] Ἄρτος μετά ἔλαιον καταπλάσσω . ἄλλος . πύρινος ἄλευρον μετά ἔλαιον καταπλάσσω . ἄλλος . κρίθινος ἄλευρον μετά ἀξούγγιον καταπλάσσω . ἄλλος . ὑοσκύαμος βοτάνη μετά βούτυρον καταπλάσσω . ἐάν δέ ἐκπυέω , διά τομή ἐκκρίνω χρή ὁ πυός , καί ἰάομαι ὁ ἕλκος κοινῶς , ἢ πειράω διαφορέω αὐτός φάρμακον ἑλκτικός τε ἅμα καί λεπτομερής δύναμις ἔχω , ἀφαιρέω δίς ὁ ἡμέρα αὐτός , καί πυριάω , μέχρι εἄν ἐνδέω ὁ ὀδύνη . εἰμί δέ παύω ὁ ὀδύνη διαφορητικός ὅδε . ἀρνόγλωσσον λεῖος μετά ἅλς καταπλάσσω , ἢ λάπαθον ῥίζα ἑψέω ἐν οἶνος , ἢ θεῖον ἄπυρος καί κιμωλία μετά ὄξος , ἢ σῦκον ἐν ἅλμη ἑψέω καί ἐπιτίθημι λεῖος , ἢ πράσινος μετά ἅλς · ἢ ἅλς λεῖος μετά βούτυρον οἰσυπηρός ἔριον ἐπιτίθημι , μάλιστα πρός ὁ ἄρχω παρωτίς , καί μάλιστα ἐπί ὁ ἁπαλόσαρκος · ἐπί δέ ὁ ἀνώδυνος καί ἐσκιῤῥωμένων κόπρος Αἰγεία μετά ὄξος καταπλάσσω . ἐπί ὅς μέντοι ἐκπυέω ταχέως βούλομαι , ἀπαντλέω ὕδωρ θερμός συνεχῶς καί κρίθινος ἄλευρον ἄλευρον καταπλάσσω .