pseudo-galenus.de-optima-secta-ad-thrasybulum-liber 19
Πόθεν οὖν , φαίη τις ἂν , τὰ χρήσιμα καὶ τὰ ἄχρηστα τῶν συμπτωμάτων διαγιγνώσκει ὁ Λογικός ; ῥητέον , ὅτι τῇ πρὸς τοὺς ἐνδεικνυμένους σκοποὺς ἀναφορᾷ . εἰδὼς γὰρ , ὅτι τάδε μὲν τὰ συμπτώματα δηλωτικά ἐστι τῶν τὸ συμφέρον ἐνδεικνυμένων σκοπῶν , τὰ δὲ οὐκ ἔστι τοιαῦτα , τὰ μὲν χρήσιμα παραφυλάττει , τὰ δ’ ἄλλα παραιτεῖται . ἐκ δὲ τῆς τῶν χρησίμων συμπτωμάτων καταλήψεως καὶ τὸ δύνασθαι τῇ τοῦ ὁμοίου μεταβάσει κεχρῆσθαι παραγίνεται . ἔστι δ’ ὅτε οὐχ ὅλην τὴν θεραπείαν μεταφέρει , ἀλλὰ μέρος τι αὐτῆς . ὡς γὰρ τὰς συνδρομὰς καταδιαιρεῖ , οὕτω καὶ τὰς θεραπείας . καὶ οἶδε , τίνα μὲν τῶν ἐν τῇ θεραπείᾳ βοηθημάτων ὑπεναντιοῦται τοῖς ἀπὸ τῶν αἰτίων ἐπιφερομένοις συμπτώμασι , τίνα δὲ τοῖς ἀπὸ τῶν τόπων ἢ τῶν δυνάμεων . εἰδὼς γὰρ , ὅτι τόδε μὲν ἀπὸ τῶν αἰτιῶν ἐστι τὸ σύμπτωμα , τόδε δὲ ἀπὸ τῶν τόπων , τόδε δὲ ἀπὸ τῆς δυνάμεως , καὶ ὅτι ἀπὸ μὲν τοῦ αἰτίου τὸ γένος τῶν βοηθημάτων ὑπαγορεύεται , ἀπὸ δὲ τοῦ τόπου ὁ τρόπος τῆς χρήσεως , ἀπὸ δὲ τῆς δυνάμεως , ἐπὶ τοῦ παρόντος εἰπεῖν , τὸ μέτρον , τοῦ μὲν αὐτοῦ αἰτίου ὄντος , καὶ τῶν δηλωτικῶν τοῦ αἰτίου συμπτωμάτων φαινομένων , τοῦ δὲ αὐτοῦ τόπου μὴ ὄντος , μηδὲ τῆς αὐτῆς δυνάμεως , τὸ μὲν αὐτὸ γένος παραλήψεται τοῦ βοηθήματος , τὸν δὲ τόπον καὶ τὸν τρόπον οὐκ ἔτι . εἰ δ’ αἴτιον μὲν μὴ εἴη τὸ αὐτὸ , ὁ δὲ τόπος ὁ αὐτὸς , καὶ ἡ δύναμις ἡ αὐτὴ , τὸ μὲν γένος οὐ τὸ αὐτὸ παραλήψεται τοῦ βοηθήματος , τὸν δὲ τρόπον καὶ τὸ μέτρον τὸ αὐτό . ἐπεὶ οὖν ἱκανός ἐστι μερίζειν ὁ Λογικὸς τάς τε συνδρομὰς καὶ τὰς θεραπείας , δύναται κατὰ τὰς ὁμοιότητας τῶν συνδρομῶν κινούμενος μέρη τινὰ τῆς θεραπείας κατὰ τὸ ἐοικὸς μεταφέρειν . ὁ δ’ Ἐμπειρικὸς μήτ’ αἰτίαν , μήτε δηλωτικὰ αἰτιῶν συμπτώματα , ἢ τόπου , ἢ δυνάμεως πολυπραγμονῶν , τοῦτο ποιεῖν οὐχ οἶός τε ἔσται . διὰ τοῦτο δὲ οὐδὲ τῇ τοῦ ὁμοίου μεταβάσει κεχρῆσθαι δύναται . κατὰ τί γὰρ αἱ συνδρομαὶ ἀλλήλων προσεοίκασιν , ἀγνοεῖ . καὶ διὰ τοῦτο οὐδὲ τὴν θεραπείαν καταδιαιρεῖν δύναται , καὶ προσαγαγεῖν τὸ δυνάμενον ὑπεναντιωθῆναι τῷ παρόντι συμπτώματι βοήθημα . ἐὰν γὰρ τοῦτο φῇ δυνατὸς εἶναι , λέγω δὴ μερίζειν τά τε τῶν συνδρομῶν συμπτώματα , καὶ τὴν θεραπείαν ἐπιστάμενος , καθ’ ὅ τι ἕκαστον ὠφελεῖ καὶ βλάπτει , αἰτιῶν κεκρυμμένων καταληπτικὸς εἶναι ὁμολογήσει . εἰ δὲ τοῦτο , καὶ ἀπ’ ἐνδείξεως τὰ βοηθήματα δυνατὸς εἶναι λαμβάνειν ὁμολογήσει .
Lemmas: πόθεν οὖν , φημί τις εἄν , ὁ χρήσιμος καί ὁ ἄχρηστος ὁ σύμπτωμα διαγιγνώσκω ὁ Λογικός ; ῥητέος , ὅτι ὁ πρός ὁ ἐνδείκνυμι σκοπός ἀναφορά . εἰδοί γάρ , ὅτι ὅδε μέν ὁ σύμπτωμα δηλωτικός εἰμί ὁ ὁ συμφέρω ἐνδείκνυμι σκοπός , ὁ δέ οὐ εἰμί τοιοῦτος , ὁ μέν χρήσιμος παραφυλάσσω , ὁ δέ ἄλλος παραιτέομαι . ἐκ δέ ὁ ὁ χρήσιμος σύμπτωμα κατάληψις καί ὁ δύναμαι ὁ ὁ ὁμοιόω μετάβασις χράομαι παραγίγνομαι . εἰμί δέ ὅτε οὐ ὅλος ὁ θεραπεία μεταφέρω , ἀλλά μέρος τίς αὐτός . ὡς γάρ ὁ συνδρομάς καταδιαιρέω , οὗτος καί ὁ θεραπεία . καί οἶδα , τίς μέν ὁ ἐν ὁ θεραπεία βοήθημα ὑπεναντιόομαι ὁ ἀπό ὁ αἴτιος ἐπιφέρω σύμπτωμα , τίς δέ ὁ ἀπό ὁ τόπος ἢ ὁ δύναμις . εἰδοί γάρ , ὅτι ὅδε μέν ἀπό ὁ αἰτία εἰμί ὁ σύμπτωμα , ὅδε δέ ἀπό ὁ τόπος , ὅδε δέ ἀπό ὁ δύναμις , καί ὅτι ἀπό μέν ὁ αἴτιος ὁ γένος ὁ βοήθημα ὑπαγορεύω , ἀπό δέ ὁ τόπος ὁ τρόπος ὁ χρῆσις , ἀπό δέ ὁ δύναμις , ἐπί ὁ πάρειμι εἶπον , ὁ μέτρον , ὁ μέν αὐτός αἴτιος εἰμί , καί ὁ δηλωτικός ὁ αἴτιος σύμπτωμα φαίνω , ὁ δέ αὐτός τόπος μή εἰμί , μηδέ ὁ αὐτός δύναμις , ὁ μέν αὐτός γένος παραλαμβάνω ὁ βοήθημα , ὁ δέ τόπος καί ὁ τρόπος οὐ ἔτι . εἰμί δέ αἴτιος μέν μή εἰμί ὁ αὐτός , ὁ δέ τόπος ὁ αὐτός , καί ὁ δύναμις ὁ αὐτός , ὁ μέν γένος οὖον ὁ αὐτός παραλαμβάνω ὁ βοήθημα , ὁ δέ τρόπος καί ὁ μέτρον ὁ αὐτός . ἐπεί οὖν ἱκανός εἰμί μερίζω ὁ Λογικός ὁ τε συνδρομάς καί ὁ θεραπεία , δύναμαι κατά ὁ ὁμοιότης ὁ συνδρομή κινέω μέρος τις ὁ θεραπεία κατά ὁ ἔοικα μεταφέρω . ὁ δέ ἐμπειρικός μήτε αἴτιος , μήτε δηλωτικός αἰτία σύμπτωμα , ἢ τόπος , ἢ δύναμις πολυπραγμονέω , οὗτος ποιέω οὐ οἷος τε εἰμί . διά οὗτος δέ οὐδέ ὁ ὁ ὁμοιόω μετάβασις χράομαι δύναμαι . κατά τίς γάρ ὁ συνδρομή ἀλλήλων προσέοικα , ἀγνοέω . καί διά οὗτος οὐδέ ὁ θεραπεία καταδιαιρέω δύναμαι , καί προσάγω ὁ δύναμαι ὑπεναντιόομαι ὁ πάρειμι σύμπτωμα βοήθημα . ἐάν γάρ οὗτος φημί δυνατός εἰμί , λέγω δή μερίζω ὁ τε ὁ συνδρομή σύμπτωμα , καί ὁ θεραπεία ἐπίσταμαι , κατά ὅς τίς ἕκαστος ὠφελέω καί βλάπτω , αἰτία κρύπτω καταληπτικός εἰμί ὁμολογέω . εἰμί δέ οὗτος , καί ἀπό ἔνδειξις ὁ βοήθημα δυνατός εἰμί λαμβάνω ὁμολογέω .