pseudo-galenus.de-optima-secta-ad-thrasybulum-liber 8
Ἐπὶ τούτῳ τῷ κοινῷ οἱ μὲν Ἐμπειρικοὶ μεμενήκασιν , οὐ μόνον τὰς δυνάμεις , ἀλλὰ καὶ τὰ συμφέροντα πείρᾳ εὑρῆσθαι λέγοντες . οἱ δὲ Μεθοδικοὶ ἐπὶ κοινῷ τῷ προειρημένῳ λέγουσί τι διαφέρον παρὰ τοὺς Ἐμπειρικούς . φασὶ γὰρ , πλὴν τοῦ τὰς δυνάμεις τῶν προσφερομένων ἐκμαθεῖν , ἕτερον οὐδὲν χρήσιμον ἐκ τῆς πείρας περιγίνεσθαι . οὐδὲν γὰρ , τῶν συμφερόντων αὐτῶν ἐκ τηρήσεως δύναται λαμβάνεσθαι ἁπλῶς , τῶν συμφερόντων ἀπό τινων φαινομένων τετηρημένων . οἱ δὲ Λογικοὶ μέσοι τούτων κεχωρήκασιν . οὕτω γὰρ πάντα τὰ συμφέροντα ἐκ τηρήσεώς φασι λαμβάνεσθαι , ὡς λέγουσιν οἱ Ἐμπειρικοὶ , οὐ μὴν οὐδ’ ἐκ τῆς ἐνδείξεως εὑρίσκεσθαι , ὡς οἴονται οἱ Μεθοδικοὶ , ἀλλ’ ἃ μὲν ἐκ τηρήσεως εὑρίσκεσθαι , ὡς τὰ θανάσιμα καὶ ἰοβόλα , ἃ δ’ ἐξ ἐνδείξεως , ἐφ’ ὧν τὰ αἴτια εὑρίσκεται . ὁμογνωμονοῦσι τοίνυν οἱ Μεθοδικοὶ τοῖς Λογικοῖς , καθ’ ὅσον οἴονται ἐξ ἐνδείξεως τὸ συμφέρον λαμβάνεσθαι · ᾗ δὲ ἀπὸ διαφερόντων , διαφωνοῦσιν . οἱ μὲν γὰρ Μεθοδικοὶ ἀπὸ φαινομένων τινῶν ἐνδεικνύμενα οἴονται τὰ συμφέροντα λαμβάνεσθαι · οἱ δὲ Λογικοὶ , ἀπὸ φαινομένων μὲν οὐδαμῶς , ἀπὸ δὲ κεκρυμμένων . ἐπεὶ γὰρ ἀπὸ αἰτίων τὰς ἐνδείξεις ἀξιοῦσι γίνεσθαι , τὰ δ’ αἴτια , ᾗ αἴτιά ἐστιν , οὐ φαίνεται , δῆλον ὡς οὐκ ἀπὸ φαινομένων αὐτοῖς αἱ ἐνδείξεις γένοιντ’ ἂν , ὁδηγεῖν τέ φασι τὰ φαινόμενα πρὸς τὴν τῶν ἐπιδείκνυσθαι δυναμένων κατάληψιν . κατ’ αὐτὸ οὖν πάλιν συμφωνοῦσιν οἱ Ἐμπειρικοὶ τοῖς Λογικοῖς , ἀπὸ μηδενὸς φαινομένου τοῦ συμφέροντος ἔνδειξιν γίγνεσθαι λέγοντες . ἕτερον δὲ κοινὸν τοῦτο καὶ ὁμολογούμενον ἅπασιν ἰατροῖς , τὸ τὰ φαινόμενα εὔχρηστα εἶναι . οἱ μὲν Ἐμπειρικοὶ ἐπὶ τὸ τηρῆσαι τὰ ἐπὶ τοῖς φαινομένοις φασὶν εὔχρηστα ὑπάρχειν τὰ φαινόμενα , διὰ τὸ εἶναι τήρησιν ἐπί τισιν αὐτῶν , καὶ ὅτι ἐστὶν ἐξ αὐτῶν τὰ ἐνδείκνυσθαι δυνάμενα καταλαβεῖν . οἱ δὲ Μεθοδικοὶ ὡς ὄντα συμφέροντα τὰ φαινόμενα εὔχρηστα εἶναι φασιν . πάλιν ἐνταῦθα κοινὸν μὲν Ἐμπειρικοῖς καὶ Μεθοδικοῖς τὸ μὴ κεκρυμμένον ἐκ τῶν φαινομένων καταλαμβάνεσθαι , ἀφ’ οὗ τὴν ἔνδειξιν τῶν συμφερόντων γίγνεσθαι . τῶν δ’ Ἐμπειρικῶν πρὸς τοὺς Λογικοὺς κοινόν ἐστι τὸ ἐπὶ τοῖς φαινομένοις τὰ συμφέροντα τηρεῖν . τοῖς δὲ Λογικοῖς καὶ Μεθοδικοῖς κοινὸν τὸ ἐπὶ τοῖς φαινομένοις χρήσιμα καταλαμβάνεσθαι . οἱ μὲν οὖν Μεθοδικοὶ αὐτό φασι τὸ συμφέρον ἐκ τῶν φαινομένων καταλαμβάνεσθαι , οἱ δὲ Λογικοὶ τὰ ἐνδείκνυσθαι τὸ συμφέρον δυνάμενα ἐκ τῶν φαινομένων φασὶν εὑρίσκεσθαι , συμφέρον δὲ μηδέν . πρὸς δὲ τοὺς οἰομένους ἐκ τῶν προδήλων αἰτιῶν συμφέρον εὑρίσκεσθαί τι ὡς ἐπὶ τοῦ σκόλοπος , ῥητέον , ὅτι οὐχ ὡς ἀπὸ τῶν φαινομένων , ἀλλ’ ὡς ἀπὸ αἰτιῶν εὑρίσκεσθαι τὸ συμφέρον ἐπὶ τούτων . τὸ δ’ αἴτιον , ᾗ αἴτιόν ἐστιν , οὐ φαίνεται , ἀλλ’ ἐκ τῶν συμπτωμάτων καταλαμβάνεται . ἐὰν γοῦν τῇ ἐπιφανείᾳ προσκείμενον ψαμμίον ἢ σκολόπιον μὴ λυπῇ , μηδ’ εἰς αἴσθησιν ἡμᾶς ἄγῃ , οὐ καταλαμβάνομεν . οὐ γάρ ἐστιν αἴτιόν τινος ὅ τι δὴ ποιοῦν . ὅ τι μέν ἐστιν αἴτιον , φαίνεται ὡς αἴτιον . τὰ γὰρ πρός τί πως ἔχοντα , καθ’ ὃ πρός τί πως ἔχει , οὐ φαίνονται · αὐτὰ δὲ τὰ πρός τι φαίνεται , οἷον πατὴρ , δοῦλος , ἀδελφὸς , καὶ τὰ τοιαῦτα , αὐτὰ μὲν ἕκαστα φαίνεται , αἱ δὲ πρὸς ἕτερα σχέσεις αὐτῶν οὐ φαίνονται .
Lemmas: ἐπί οὗτος ὁ κοινός ὁ μέν ἐμπειρικός μένω , οὖον μόνος ὁ δύναμις , ἀλλά καί ὁ συμφέρω πείρω εὑρίσκω λέγω . ὁ δέ μεθοδικός ἐπί κοινός ὁ προερέω λέγω3 τίς διαφέρω παρά ὁ ἐμπειρικός . φημί γάρ , πλήν ὁ ὁ δύναμις ὁ προσφέρω ἐκμανθάνω , ἕτερος οὐδείς χρήσιμος ἐκ ὁ πείρω περιγίγνομαι . οὐδείς γάρ , ὁ συμφέρω αὐτός ἐκ τήρησις δύναμαι λαμβάνω ἁπλόος , ὁ συμφέρω ἀπό τίνω φαίνω τηρέω . ὁ δέ λογικός μέσος οὗτος χωρέω . οὗτος γάρ πᾶς ὁ συμφέρω ἐκ τήρησις φημί λαμβάνω , ὡς λέγω ὁ ἐμπειρικός , οὖον μήv οὐδέ ἐκ ὁ ἔνδειξις εὑρίσκω , ὡς οἴομαι ὁ Μεθοδικός , ἀλλά ὁ μέν ἐκ τήρησις εὑρίσκω , ὡς ὁ θανάσιμος καί ἰοβόλος , ὁ δέ ἐκ ἔνδειξις , ἐπί ὅς ὁ αἴτιος εὑρίσκω . ὁμογνωμονέω τοίνυν ὁ μεθοδικός ὁ λογικός , κατά ὅσος οἴομαι ἐκ ἔνδειξις ὁ συμφέρω λαμβάνω · ὅς δέ ἀπό διαφέρω , διαφωνέω . ὁ μέν γάρ μεθοδικός ἀπό φαίνω τις ἐνδείκνυμι οἴομαι ὁ συμφέρω λαμβάνω · ὁ δέ λογικός , ἀπό φαίνω μέν οὐδαμῶς , ἀπό δέ κρύπτω . ἐπεί γάρ ἀπό αἴτιος ὁ ἐνδείκνυμι ἀξιόω γίγνομαι , ὁ δέ αἴτιος , ὅς αἴτιος εἰμί , οὖον φαίνω , δῆλος ὡς οὐ ἀπό φαίνω αὐτός ὁ ἐνδείκνυμι γίγνομαι εἄν , ὁδηγέω τε φημί ὁ φαίνω πρός ὁ ὁ ἐπιδείκνυμι δύναμαι κατάληψις . κατά αὐτός οὖν πάλιν συμφωνέω ὁ Ἐμπειρικός ὁ Λογικός , ἀπό μηδείς φαίνω ὁ συμφέρω ἔνδειξις γίγνομαι λέγω . ἕτερος δέ κοινός οὗτος καί ὁμολογέω ἅπας ἰατρός , ὁ ὁ φαίνω εὔχρηστος εἰμί . ὁ μέν Ἐμπειρικός ἐπί ὁ τηρέω ὁ ἐπί ὁ φαίνω φημί εὔχρηστος ὑπάρχω ὁ φαίνω , διά ὁ εἰμί τήρησις ἐπί τις αὐτός , καί ὅτι εἰμί ἐκ αὐτός ὁ ἐνδείκνυμι δύναμαι καταλαμβάνω . ὁ δέ μεθοδικός ὡς εἰμί συμφέρω ὁ φαίνω εὔχρηστος εἰμί φημί . πάλιν ἐνταῦθα κοινός μέν Ἐμπειρικός καί μεθοδικός ὁ μή κρύπτω ἐκ ὁ φαίνω καταλαμβάνω , ἀπό ὅς ὁ ἔνδειξις ὁ συμφέρω γίγνομαι . ὁ δέ ἐμπειρικός πρός ὁ λογικός κοινός εἰμί ὁ ἐπί ὁ φαίνω ὁ συμφέρω τηρέω . ὁ δέ λογικός καί μεθοδικός κοινός ὁ ἐπί ὁ φαίνω χρήσιμος καταλαμβάνω . ὁ μέν οὖν μεθοδικός αὐτός φημί ὁ συμφέρω ἐκ ὁ φαίνω καταλαμβάνω , ὁ δέ λογικός ὁ ἐνδείκνυμι ὁ συμφέρω δύναμαι ἐκ ὁ φαίνω φημί εὑρίσκω , συμφέρω δέ μηδείς . πρός δέ ὁ οἴομαι ἐκ ὁ πρόδηλος αἰτία συμφέρω εὑρίσκω τίς ὡς ἐπί ὁ σκόλοψ , ῥητέος , ὅτι οὐ ὡς ἀπό ὁ φαίνω , ἀλλά ὡς ἀπό αἰτία εὑρίσκω ὁ συμφέρω ἐπί οὗτος . ὁ δέ αἴτιος , ὅς αἴτιος εἰμί , οὖον φαίνω , ἀλλά ἐκ ὁ σύμπτωμα καταλαμβάνω . ἐάν γοῦν ὁ ἐπιφάνεια πρόσκειμαι ψαμμίον ἢ σκολόπιον μή λυπέω , μηδέ εἰς αἴσθησις ἐγώ ἄγω , οὖον καταλαμβάνω . οὖον γάρ εἰμί αἴτιος τις ὅς τίς δή ποιέω . ὅς τίς μέν εἰμί αἴτιος , φαίνω ὡς αἴτιος . ὁ γάρ πρός τίς πως ἔχω , κατά ὅς πρός τίς πως ἔχω , οὖον φαίνω · αὐτός δέ ὁ πρός τίς φαίνω , οἷος πατήρ , δοῦλος , ἀδελφός , καί ὁ τοιοῦτος , αὐτός μέν ἕκαστος φαίνω , ὁ δέ πρός ἕτερος σχέσις αὐτός οὖον φαίνω .