pseudo-galenus.ad-gaurum-quomodo-animetur-fetus 12
Εἰ μὲν οὖν ἔχει τις δεικνύναι ἡρμοσμένον ἤδη τὸ σῶμα κατὰ τὴν ἐντὸς ἀτέλειαν , ἀνάγκη συντίθεσθαι ἐντὸς γίγνεσθαι τὴν χρησομένην τῷ πρὸς τὴν χρῆσιν ἐπιτηδείῳ · εἰ δὲ λέλυται μὲν κατὰ γαστρὸς ἔτι κυούμενον τὸ σῶμα , χορδοποιοῦ δὲ ἔτι χρεία καὶ νε(υρο)στρόφου , οὐ τοῦ ψάλτου , τί παρέντες σκοπεῖν τὰ γιγνόμενα εἰς παραλόγους ἀτοπίας αὑτοὺς παραβάλλομεν , τῷ μὴ καθορᾶν παρὰ τὴν κύησιν τὴν ψυχὴν εἰσιοῦσαν δοξάζοντες προκύπτειν τὰ ἔμβρυα ἤδη ταύτην προειληφότα ; ( ἃ ἡ)μ(εῖς ) φαμεν οὐδὲ νοῦν ἔχοντα ἐν τῇ τῶν παίδων ἡλικίᾳ καθορᾶ(σθαι ) · καὶ γὰρ οὖν καὶ ὁ νοῦς προϊ(ούσης ) τῆς ἡλικίας εἰσκρίνεται . ἐγὼ δὲ τοῦτο οὐκ εἰς ἄτοπον ἀναδειξάμενος συγχωρεῖν παραιτήσομαι , ἀλλὰ καὶ εἴ τι ἄλλο διαβεβαιοῦμαι , καὶ τὸν Πλάτωνα τοῦ λόγου ἐπαγόμενος μάρτυρα καὶ σὺν τούτῳ γε Ἀριστοτέλην , ὡς ὀψὲ νοῦς ἀνθρώποι(ς ) παραγίγνεται καὶ οὐδὲ πᾶσιν οὕτως , σπάνιος δὲ ὅτῳ ἐπιτηδεία ψυχὴ πρὸς νοῦ γίγνεται συνουσίαν . εἰ δὲ στραφεῖσα εἰς ἑαυτὴν ψυχὴ εὑρίσκει τοῦτον παρόντα , οὐ δήπου διὰ τοῦτο καὶ ἔχουσα ἀπ’ ἀρχῆς εἰσεκρίθη · τὰ γὰρ μὴ τόπῳ κρατούμενα μηδὲ σωματικῶς κατεχόμενα , ταῖς δ’ ἐπιτηδειότησι τῶν δεχομένων καὶ ὁμοιότησι συμφυόμενα οὐχ ὁ τόπος οὐδ’ ὁ χρόνος οὐδὲ ἄλλη τις βία κατέχει , λύει δὲ καὶ κωλύει ἡ ἀνεπιτηδειότης καὶ κρατεῖ καὶ συνάγει ἡ ἐπιτηδειότης , καὶ ὅσῳ συμφωνεῖ τόσῳ κατέχει · διὸ καὶ ὁ γνοὺς τὸν θεὸν ἔχει τὸν θεὸν παρόντα καὶ ὁ ἀγνοῶν τῷ πανταχοῦ παρόντι ἄπεστι . καὶ † οὐδὲ ὀσμή τις μέμφ * * πόλων ἀφαιρεῖσθαι τὸν νοῦν , ὃν καὶ Πλάτων ἀγαπητὸν ὅτῳ εἰς γῆρας ἀφικνεῖται λελόγισται καὶ πτερορρυούσας τὰς ψυχὰς ἀφικνεῖσθαι εἰς τὴν γένεσιν , καὶ Ἀριστοτέλης θύραθεν ἐγγίγνεσθαι οἷς ἂν ἐγγένηται ἀπέδειξε · λογισμοὺς δὲ καὶ προαιρέσεις καὶ δόξας ἐκ πρώτης ἔχουσα ψυχὴ ἀφικνεῖται , ἀτελὴς δ’ ἔτι νηπιάζων ὁ ἄνθρωπος . καὶ οὐκ ἔστιν ἡ κατὰ γαστρὸς ζωὴ ἐοικυῖα τῇ νηπίου πρὸς τὸν ἡβῶντα ἀτελείᾳ , παρηλλαγμένη δὲ καὶ ἀλλοία . ξηρὰν μὲν γὰρ πρ(οϊόντ)ος τοῦ χρόνου τροφὴν [ δὴ ] λήψ(εται ) , γάλακτι δὲ ἐν νηπιότητι τρέφεται , ἀλλ’ οὔτε ( τοῦ γένου)ς τῶν ἐδεσμάτων ἐκβ(έβηκ)ε τὸ γάλα , οὔτε δι’ ἄλλου ἀλλὰ διὰ στόματος ἡ θρέ(ψ)ις · ἡ μέντοι κατὰ γαστρός ( ἐστιν ἰδ)ία , καὶ οὐ διὰ στόματος , δι’ ἄλ(λου δέ , ) εἴ [ δέ ] γε τοῦ ὀμφαλοῦ , ὅπερ ἦν φυτῶν μᾶλλον , οὐ ζῴων . καὶ ἄσημα μὲν φθέγγεται καὶ ἀσύνετα ὁ νηπιάζων , ἀλλ’ ὅμως τὰ λυποῦντα διὰ φαντάσεων καὶ κλαυσμάτων ἐπισημαίνει · ἐν τούτοις δ’ ἦν ἄφωνος ὁ βίος καὶ ἀφάνταστος . τά τε ἄλλα , ἵνα μὴ τὰ αὐτὰ πάλιν ἀναγυμνῶμεν , τῇ τῶν φυτῶν μᾶλλον ἢ τῇ τῶν ζῴων προσχωρεῖ διαζήσει κυουμένων ἔτι τῶν ἐμβρύων ἡ ἔκθρεψις . τὸ μὲν οὖν λογικὸν ἔνεστί πως καὶ τοῖς βρέφεσιν , ὅ(τι ) καὶ τὸ αἰσθητικὸν δι’ οὗ κἀκεῖνο ἀνεγείρεται πρὸς ἐνέργειαν , καὶ ὅμως πολλῆς τῆς ἐκ τῶν 〈 συ〉ζώντων καὶ τῆς ἔξωθεν συνενδόσεως ἀπὸ τοῦ ἤδη ἐνεργείᾳ λογικοῦ χρῄζει πρὸς τὴν εἰς τὸ ἐνεργεῖν ἄφιξιν . τοῦ δ’ αἰσθητικοῦ οὐδὲ ἴχνος ἐν τοῖς ἔτι κυουμένοις καὶ ὅτι οὐδὲ τὰ ὄργανα δι’ ὧν αἱ αἰσθήσεις οὐδ’ οἱ τόποι οὐδὲ τὰ ἀποστήματα ἔνεισί πω . παλμοὶ δὲ οὐχ ἥττους καὶ ἐν τοῖς ἐπικυήμασι , καὶ στροφαὶ οἷα δὴ ἐμβρύων καὶ ἐπὶ τούτων , ὡς καὶ μαίας καὶ αὐτὰς τὰς ὠδινούσας πολλάκις πλανᾶσθαι , μὴ τῶν ζῳογονουμένων ᾖ τὸ κινούμενον · τὰ δ’ αὐτὰ κινήματα καὶ τοὺς παλμοὺς καὶ τὸ λεγόμενον πάθος τοῦ μύ(λου ) παρέχει , ὡς καὶ ἄδηλον ἄχρι πολλοῦ γενέσθαι , μὴ καὶ ἔμβρυον ᾖ τὸ κινούμενον , ὑπερβάλλον δὲ τὸν χρόνον τῶν κυουμένων ἠλέγχθη · συγκεχώρηται δὲ ἄψυχα εἶναι ταῦτα , φύσεως μέντοι οὐκ ἄμοιρα , οἷα δὴ καὶ τὰ τέρατα , ἃ καίπερ ὄντα παρὰ φύσιν φύσεως ἦν ἀστοχούσης τοῦ κατὰ λόγον γεννήματος . ἔνθα δὲ τῆς θρεπτικῆς ἦν χρεία ἐνεργείας αὐξητικῆς τε καὶ πλαστικῆς , περιττὴ καὶ ἐμπόδιος ἡ τῆς αἰσθητικῆς καὶ δοξαστικῆς δυνάμεως εἴσκρισις , ὅπου γε καὶ νῦν , εἰ μ〈ὲν 〉 ἡ φύσις ἐκθρέψει καὶ τὸ κατ’ αὐτὴν ἔργον ἀνεμποδίστως περανεῖ , ἐμποδίζεται ἡ αἴσθησις καὶ ὑπονοστεῖ κατὰ τοὺς ὕπνους , καὶ ὅσῳ ἀνόνειρος καὶ ἀφάνταστος ὁ ὕπνος , τόσῳ μᾶλλον ἡ φύσις ἐνεργός , οἱ δ’ ἄγρυπνοι καὶ μεριμνηταὶ ἄτροφοι , ἐκκρουομένου τοῦ τῆς ἑτέρας ἔργου ὑπὸ τῶν ἐνεργειῶν τῆς ἑτέρας . εἰ δὲ καὶ ἀπηχήματος αἰσθητικοῦ χρεία καὶ οἷον φωτὸς ἔξω(θεν ) ἡλίου ἀκτῖνος μὴ εἰσβαλλούσης , αὔταρκες τὸ ἐν ὑποκειμένῳ αἰσθητικῷ τῷ τῆς μητρὸς ὄγκῳ τὴν δημιουργίαν συντελεῖσθαι .
Lemmas: εἰμί μέν οὖν ἔχω τις δείκνυμι ἁρμόζω ἤδη ὁ σῶμα κατά ὁ ἐντός ἀτέλεια , ἀνάγκη συντίθημι ἐντός γίγνομαι ὁ χράω ὁ πρός ὁ χρῆσις ἐπιτήδειος · εἰμί δέ λύω μέν κατά γαστήρ ἔτι κύω ὁ σῶμα , χορδοποιός δέ ἔτι χρεία καί νευροστρόφος , οὖον ὁ ψάλτης , τίς παρίημι σκοπέω ὁ γίγνομαι εἰς παράλογος ἀτοπία ἑαυτοῦ παραβάλλω , ὁ μή καθοράω παρά ὁ κύησις ὁ ψυχή εἰσέρχομαι δοξάζω προκύπτω ὁ ἔμβρυον ἤδη οὗτος προλαμβάνω ; ( ὁ ἡμεῖς ) φημί οὐδέ νόος ἔχω ἐν ὁ ὁ παῖς ἡλικία καθοράω ) · καί γάρ οὖν καί ὁ νόος προΐημι ) ὁ ἡλικία εἰσκρίνω . ἐγώ δέ οὗτος οὐ εἰς ἄτοπος ἀναδείκνυμι συγχωρέω παραιτέομαι , ἀλλά καί εἰμί τίς ἄλλος διαβεβαιόω , καί ὁ Πλάτων ὁ λόγος ἐπάγω μάρτυς καί σύν οὗτος γε Ἀριστοτέλης , ὡς ὀψέ νόος ἄνθρωπος ) παραγίγνομαι καί οὐδέ πᾶς οὕτως , σπάνις δέ ὅστις ἐπιτήδειος ψυχή πρός νόος γίγνομαι συνουσία . εἰμί δέ στρέφω εἰς ἑαυτοῦ ψυχή εὑρίσκω οὗτος πάρειμι , οὖον δήπου διά οὗτος καί ἔχω ἀπό ἀρχή εἰσκρίνω · ὁ γάρ μή τόπος κρατέω μηδέ σωματικός κατέχω , ὁ δέ ἐπιτηδειότης ὁ δέχομαι καί ὁμοιότης συμφύω οὐ ὁ τόπος οὐδέ ὁ χρόνος οὐδέ ἄλλος τις βία κατέχω , λύω δέ καί κωλύω ὁ ἀνεπιτηδειότης καί κρατέω καί συνάγω ὁ ἐπιτηδειότης , καί ὅσος συμφωνέω τόσος κατέχω · διό καί ὁ γιγνώσκω ὁ θεός ἔχω ὁ θεός πάρειμι καί ὁ ἀγνοέω ὁ πανταχοῦ πάρειμι ἄπειμι . καί † οὐδέ ὀσμή τις μέμφ * * πόλος ἀφαιρέω ὁ νόος , ὅς καί Πλάτων ἀγαπητός ὅστις εἰς γῆρας ἀφικνέομαι λογίζομαι καί πτερορρυέω ὁ ψυχή ἀφικνέομαι εἰς ὁ γένεσις , καί Ἀριστοτέλης θύραθεν ἐγγίγνομαι ὅς εἄν ἐγγίγνομαι ἀποδείκνυμι · λογισμός δέ καί προαίρεσις καί δόξα ἐκ πρῶτος ἔχω ψυχή ἀφικνέομαι , ἀτελής δέ ἔτι νηπιάζω ὁ ἄνθρωπος . καί οὐ εἰμί ὁ κατά γαστήρ ζωή ἔοικα ὁ νήπιος πρός ὁ ἡβάω ἀτέλεια , παραλλάσσω δέ καί ἀλλοῖος . ξηρός μέν γάρ προΐημι ὁ χρόνος τροφή [ δή ] λαμβάνω ) , γάλα δέ ἐν νηπιότης τρέφω , ἀλλά οὔτε ( ὁ γένος ὁ ἔδεσμα ἐκβαίνω ὁ γάλα , οὔτε διά ἄλλος ἀλλά διά στόμα ὁ θρέψις · ὁ μέντοι κατά γαστήρ ( εἰμί ὁράω , καί οὖον διά στόμα , διά ἄλλος δέ , ) εἰμί [ δέ ] γε ὁ ὀμφαλός , ὅσπερ εἰμί φυτός μᾶλλον , οὖον ζῷον . καί ἄσημος μέν φθέγγομαι καί ἀσύνετος ὁ νηπιάζω , ἀλλά ὅμως ὁ λυπέω διά φάντασις καί κλαῦσμα ἐπισημαίνω · ἐν οὗτος δέ εἰμί ἄφωνος ὁ βίος καί ἀφάνταστος . ὁ τε ἄλλος , ἵνα μή ὁ αὐτός πάλιν ἀναγυμνόω , ὁ ὁ φυτός μᾶλλον ἢ ὁ ὁ ζῷον προσχωρέω διάζησις κυέω ἔτι ὁ ἔμβρυον ὁ ἔκθρεψις . ὁ μέν οὖν λογικός ἔνειμι πως καί ὁ βρέφος , ὅστις ) καί ὁ αἰσθητικός διά ὅς ἐκεῖνος ἀνεγείρω πρός ἐνέργεια , καί ὅμως πολύς ὁ ἐκ ὁ 〈 συζάω καί ὁ ἔξωθεν συνένδοσις ἀπό ὁ ἤδη ἐνέργεια λογικός χρῄζω πρός ὁ εἰς ὁ ἐνεργέω ἄφιξις . ὁ δέ αἰσθητικός οὐδέ ἴχνος ἐν ὁ ἔτι κυέω καί ὅτι οὐδέ ὁ ὄργανον διά ὅς ὁ αἴσθησις οὐδέ ὁ τόπος οὐδέ ὁ ἀπόστημα ἔνειμι πω . παλμός δέ οὐ κακός καί ἐν ὁ ἐπικύημα , καί στροφή οἷος δή ἔμβρυον καί ἐπί οὗτος , ὡς καί μαῖα καί αὐτός ὁ ὠδινέω πολλάκις πλανάω , μή ὁ ζωογονέω εἰμί ὁ κινέω · ὁ δέ αὐτός κίνημα καί ὁ παλμός καί ὁ λέγω πάθος ὁ μύλος ) παρέχω , ὡς καί ἄδηλος ἄχρι πολύς γίγνομαι , μή καί ἔμβρυον εἰμί ὁ κινέω , ὑπερβάλλω δέ ὁ χρόνος ὁ κυέω ἐλέγχω · συγχωρέω δέ ἄψυχος εἰμί οὗτος , φύσις μέντοι οὐ ἄμοιρος , οἷος δή καί ὁ τέρας , ὁ καίπερ εἰμί παρά φύσις φύσις εἰμί ἀστοχέω ὁ κατά λόγος γέννημα . ἔνθα δέ ὁ θρεπτικός εἰμί χρεία ἐνέργεια αὐξητικός τε καί πλαστικός , περισσός καί ἐμπόδιος ὁ ὁ αἰσθητικός καί δοξαστικός δύναμις εἴσκρισις , ὅπου γε καί νῦν , εἰμί μέν 〉 ὁ φύσις ἔκθρεψις καί ὁ κατά αὐτός ἔργον ἀνεμπόδιστος περαίνω , ἐμποδίζω ὁ αἴσθησις καί ὑπονοστέω κατά ὁ ὕπνος , καί ὅσος ἀνόνειρος καί ἀφάνταστος ὁ ὕπνος , τόσος μᾶλλον ὁ φύσις ἐνεργός , ὁ δέ ἄγρυπνος καί μεριμνητής ἄτροφος , ἐκκρούω ὁ ὁ ἕτερος ἔργον ὑπό ὁ ἐνέργεια ὁ ἕτερος . εἰμί δέ καί ἀπήχημα αἰσθητικός χρεία καί οἷος φάος ἔοικα ) ἥλιος ἀκτίς μή εἰσβάλλω , αὐτάρκης ὁ ἐν ὑπόκειμαι αἰσθητικός ὁ ὁ μήτηρ ὄγκος ὁ δημιουργία συντελέω .