proclus.in-platonis-timaeum-commentaria proclus_timaeus_v1_0373.2
πατρικόν — τοῦτο δὲ ἐστὶ νοερὸν ἀμέθεκτον ὁλικόν — ἐπὶ τὸ τρίτον μέτεισι νῦν , τὸ παράδειγμα τοῦ παντὸς ἐπιζητῶν ὁποῖόν ἐστι , πότερον γεννητὸν ἢ αἰώνιον · κατεῖδε γάρ , ὅτι πᾶς δημιουργὸς ἢ ἐξωθεν λαμβάνει τὸ παράδειγμα ὅν δημιουργεῖ , ἢ αὐτὸς αὐτὸ τίκτει ἀφ’ ἑαυτοῦ · ὥσπερ καὶ τῶν ἐνταῦθα δημιουργῶν οἱ μὲν ἄλλα μιμήσασθαι ἀκριβῶς δύνανται , οἱ δὲ αὐτοὶ δύναμιν ἀναπλαστικὴν ἔχουσι μορφωμάτων θαυμαστῶν ἔργων ἀναγκαίων πρὸς τὰς χρείας , ὡς ὁ πρῶτος νῦν ποιήσας τὸ παράδειγμα τῆς νεὼς ἐν ἑαυτῷ E ἀνέπλασε φανταστικῶς . ἐπὶ τοίνυν κἀκεῖνο συνειδεν , ὅτι πᾶν τὸ τεταγμένως ποιοῦν σκοπὸν ἔχει καὶ μέτρον τοῦ ποιήματος · εἰ γὰρ μή , καὶ ἐν τῷ ποιεῖν πλανήσεται , καὶ ἐὰν εἰς τὸ τέλος ἐλθῇ , οὐκ εἴσεται · πόθεν γάρ , εἰ τοῦτο τέλος ἐστί ; μήποτε γὰρ ἐλλείπει τι ἢ πλεονάζει , καὶ δεῖ ἀφελεῖν ἢ προσθεῖναι · διὰ γὰρ τοῦτο καὶ τὰ σώματα ἀλόγως ποιεῖ καὶ ἀνόητως , ὅτι οὐδὲν ἔχει μέτρον οὐδὲ αἰτίαν τοῦ ποιουμένου · δεῖ γὰρ ἄχρι τοσοῦτον θερμανθῆναι τὸ φάρμακον · ἀλλ’ ἐὰν μὴ παρῇ τέχνη καὶ νοῦς ἰατρικὸς ἀφορίζων τὸ μέτρον τῷ πυρὶ τῆς ἐνεργείας , πλεῖον ἢ ἄτερον ἀπεργάζεται τὸ πῦρ καὶ φθείρει τὸ ὅλον , ᾧ συντελεῖν ἔμελλε πρὸς τὴν γένεσιν · οὐ γὰρ εἶχε τοῦ γιγνομένου τὸ εἶδος . πᾶν ἄρα τὸ ποιοῦν ἔχειν δεῖ τοῦ ποιουμένου τὸν λόγον , εἰ μέλλοι τεταγμένως ποιῆσειν . ταῦτ’ οὖν κατιδὼν ὁ Πλάτων ἅμα τῇ ποιητικῇ αἰτίᾳ ἀπολείπειν ἔθετο καὶ παράδειγμα τοῦ παντός , ὥσπερ καὶ Ἀριστοτέλης τῷ τὸ παράδειγμα ἀνελεῖν συνανεῖλε καὶ τὸ ποιοῦν . θέμενος δ’ οὖν ὁ Πλάτων εἶναι παράδειγμα ζητεῖ F διὰ τούτων , ὁποῖον τὸ παράδειγμα , καὶ τοῖς εἰρημένοις ἀνωτέρω διωρισμοῖς χρῶμενος δι’ ἐκείνων τῶν ὑποθέσεων τῶν τριῶν εὑρίσκει τὸ ζητούμενον . καὶ πῶς μὲν αὐτὸς ποιήσεται τὴν εὑρεσιν καὶ δι’ οἷας ἀποδείξεως , θεασόμεθα μικρὸν ὕστερον [ p . 328 ss ] . ἡμῖν δὲ πρῶτον αὐτὸ τοῦτο δεῖκτέον , ὅτι
Lemmas: πατρικός — οὗτος δέ εἰμί νοερός ἀμέθεκτος ὁλικός — ἐπί ὁ τρίτος μέτειμι νῦν , ὁ παράδειγμα ὁ πᾶς ἐπιζητέω ὁποῖος εἰμί , πότερος γεννητός ἢ αἰώνιος · καθοράω γάρ , ὅτι πᾶς δημιουργός ἢ ἐξωθεν λαμβάνω ὁ παράδειγμα ὅς δημιουργέω , ἢ αὐτός αὐτός τίκτω ἀπό ἑαυτοῦ · ὥσπερ καί ὁ ἐνταῦθα δημιουργός ὁ μέν ἄλλος μιμέομαι ἀκριβῶς δύναμαι , ὁ δέ αὐτός δύναμις ἀναπλαστικός ἔχω μόρφωμα θαυμαστός ἔργον ἀναγκαῖος πρός ὁ χρεία , ὡς ὁ πρῶτος νῦν ποιέω ὁ παράδειγμα ὁ ναός ἐν ἑαυτοῦ E ἀναπλάσσω φανταστικός . ἐπί τοίνυν ἐκεῖνος συνοράω , ὅτι πᾶς ὁ τεταγμένως ποιέω σκοπός ἔχω καί μέτρον ὁ ποίημα · εἰμί γάρ μή , καί ἐν ὁ ποιέω πλανάω , καί ἐάν εἰς ὁ τέλος ἔρχομαι , οὐ εἶμι · πόθεν γάρ , εἰμί οὗτος τέλος εἰμί ; μήποτε γάρ ἐλλείπω τίς ἢ πλεονάζω , καί δεῖ ἀφαιρέω ἢ προστίθημι · διά γάρ οὗτος καί ὁ σῶμα ἄλογος ποιέω καί ἀνόητος , ὅτι οὐδείς ἔχω μέτρον οὐδέ αἴτιος ὁ ποιέω · δεῖ γάρ ἄχρι τοσοῦτος θερμαίνω ὁ φάρμακον · ἀλλά ἐάν μή πείρω τέχνη καί νόος ἰατρικός ἀφορίζω ὁ μέτρον ὁ πῦρ ὁ ἐνέργεια , πλείων ἢ ἕτερος ἀπεργάζομαι ὁ πῦρ καί φθείρω ὁ ὅλος , ὅς συντελέω μέλλω πρός ὁ γένεσις · οὖον γάρ ἔχω ὁ γίγνομαι ὁ εἶδος . πᾶς ἄρα ὁ ποιέω ἔχω δεῖ ὁ ποιέω ὁ λόγος , εἰμί μέλλω τεταγμένως ποιέω . αὐτός οὖν κατεῖδον ὁ Πλάτων ἅμα ὁ ποιητικός αἴτιος ἀπολείπω τίθημι καί παράδειγμα ὁ πᾶς , ὥσπερ καί Ἀριστοτέλης ὁ ὁ παράδειγμα ἀναιρέω συναναιρέω καί ὁ ποιέω . τίθημι δέ οὖν ὁ Πλάτων εἰμί παράδειγμα ζητέω F διά οὗτος , ὁποῖος ὁ παράδειγμα , καί ὁ εἴρω ἀνωτέρω διορισμός χράω διά ἐκεῖνος ὁ ὑπόθεσις ὁ τρεῖς εὑρίσκω ὁ ζητέω . καί πῶς μέν αὐτός ποιέω ὁ εὐρύς καί διά οἶς ἀπόδειξις , θεάομαι μικρός ὕστερος [ p . 328 ss ] . ἐγώ δέ πρῶτος αὐτός οὗτος δείκνυμι , ὅτι