priscianus.metaphrasis-in-theophrastum priscianus_lydus_bywater_0362.1
ἐπὶ τῆς αἰσθήσεως · αὕτη μὲν γάρ , ὡς καὶ νῦν ἐπάγει , οὐχ ἄνευ σώματος , ὁ δὲ χωριστός . διὸ τῶν ἔξω προσελθόντων οὐ δεῖται πρὸς τὴν τελείωσιν . . καὶ ὅταν ἄρα μὴ γινώσκῃ ἡ ψυχή , ἐνέργειά πᾶντα ἐστὶ κατὰ τὴν μένουσαν καὶ οὐσιώδη τελειότητα , ἄλλειπε δὲ ἡ κατὰ προβολὴν ἐνέρ - 5 γεια · διὸ δυνάμει ὡς πρὸς ταύτην · καὶ ἐπειδὴ συμφύς ἐστι τοῖς ἐπιστητοῖς , ὅταν ὁτιοῦν ἐπίστηται , ἐνέργεια οὖσα ὅπερ τὸ ἐπιστητὸν οὐχ ἕτερα ἐστιν ἑαυτῆς , διότι αὕτη κατὰ τὰ ἐπιστητὰ πάντα οὐσίαι . ἀλλὰ δὴ φαίνεται καὶ γινομένη πως . ὅταν γὰρ οὕτως ἕκαστα γένηται ὡς ἐπιστήμων κατ’ ἐνέργειαν λέγεται , τοῦτο δὲ συμβαίνειν φαμὲν ὅταν 10 δύνηται δι’ ἑαυτοῦ ἐνεργεῖν , ἔστι μὲν οὖν καὶ τότε δυνάμει πως , οὐ μὴν ὁμοίως καὶ πρὶν μαθεῖν καὶ εὑρεῖν . ὑπὸ τίνος οὖν ἢ 10 γένεσις καὶ πῶς , εἴτ’ οὖν [ ἡ ] ἕξεως καὶ δυνάμεως εἴτε οὐσίας ; ἔοικε δὲ μᾶλλον ἕξεως , αὕτη δὲ οἷον τελесоῦν τὴν φύσιν . γίνεται μὲν οὖν πως ἡ ψυχὴ ἐπειδὴ μὴ ἐστὶ μονοειδὴς ὡς τὰ νοερὰ , μηδὲ καθα - 15 ρῶς μόνιμος · ἀμὰ δὲ μένει καὶ ἐμφυτον ἔχει τὴν μεταβολήν , ἀμφιβολός τε ἐστὶ διὰ τὴν μεσότητα καὶ τὴν ἐν κινήσει ἀφοριζομένην ζωὴν . διὸ καὶ εἰς ἄγνωσιν ὑποφέρεται κατὰ τὴν εἰς τὸ χειρόν τροπὴν καὶ τῇ ἐπιστήμῃ αὐ τελεοῦται κατὰ τὴν ἐπὶ τὸ χρεῖττον στροφὴν . διὸ καὶ ἀτελὴς ποτε γίνεται καὶ τελεία , ὅταν μὲν ἄγνωσ ἀτελὴς καὶ διὰ τοῦτο δυνάμει , ἐπειδὴ 20 τὴν τοῦ γνῶναι δύναμιν ἔχει καὶ τότε · ὅταν δὲ ἐπίστηται τελεία . διὸ ἐνεργεῖ μὲν ( καὶ ἐν ) τῷ ἐνεργεῖν ἢ τελειότης · ἐπεὶ δὲ καὶ ὅταν ἐπίστηται οὐ πάντως ἐνεργεῖ , δυνάμει μὲν ἐστὶ καὶ τότε , οὐ μὴν ὁμοίως ὡσπερ καὶ πρὶν μαθεῖν ἢ εὑρεῖν , ἄτε τὴν ἔξιν ἤδη ἀπειληφωία καὶ τελεώσασα τὴν τῶν ἐπιστημονικῶν ἐνεργειῶν προβλητικὴν δύναμιν . ὑπὸ 25 τίνος οὖν , φησίν , ἢ γένεσις , εἴτε ἕξεως καὶ δυνάμεως εἴτε οὐσίας ; τουτέστι πότερον καθ’ ἕξιν μόνην καὶ δύναμιν ἐν τῇ ψυχῇ ἢ μεταβολὴ ἢ καὶ κατ’ οὐσίαν ; ’Επεὶ οὖν ἀπὸ τῆς οὐσίας αἱ τε ἕξεις καὶ ἐνέργειαι , ἀδύ - 11 νατον ὑποτιθεσθαι τὴν οὐσίαν μένουσαν πάντῃ ἀμετάβλητον καὶ ἀεὶ ὡσαύτως ἔχουσαν , ποτὲ μὲν τελείων καὶ ἀγαθουσιδῶν ἐνεργειῶν εἶναι ἀποδοτικὴν , 30 ποτὲ δὲ ἀτελῶν καὶ διαστραμμένων . αἱ γὰρ οὐσίαι τῶν ἐνεργειῶν αἰτία , καὶ ὁποῖαι ἂν ὦσιν αἱ ἐνέργειαι τοιούτων ἡμῖν καὶ τῆς δυνάμεως καὶ τῆς οὐσίας τὸ εἶδος συλλογιζέσθαι παρέχονται . εἰ δὲ διττὴν ἐν ἡμῖν οὐσίαν νοοῦτό τις καὶ διττὰς δυνάμεις τε καὶ ἐνεργείας , καὶ τὰς μὲν ἀεὶ τελείας ,
Lemmas: ἐπί ὁ αἴσθησις · οὗτος μέν γάρ , ὡς καί νῦν ἐπάγω , οὐ ἄνευ σῶμα , ὁ δέ χωριστός . διό ὁ ἔξω προσέρχομαι οὖον δήω πρός ὁ τελέω . . καί ὅταν ἄρα μή γιγνώσκω ὁ ψυχή , ἐνέργεια λήγω εἰμί κατά ὁ Μένων καί οὐσιώδης τελειότης , ἀλείφω δέ ὁ κατά προβολή ἐνὲρ - 5 γῆ · διό δύναμις ὡς πρός οὗτος · καί ἐπεί συμφύω εἰμί ὁ ἐπιστητός , ὅταν ὁστισοῦν ἐπίσταμαι , ἐνέργεια εἰμί ὅσπερ ὁ ἐπιστητός οὐ ἕτερος εἰμί ἑαυτοῦ , διότι οὗτος κατά ὁ ἐπιστητός πᾶς οὐσία . ἀλλά δή φαίνω καί γίγνομαι πως . ὅταν γάρ οὕτως ἕκαστος γίγνομαι ὡς Ἐπιστήμων κατά ἐνέργεια λέγω , οὗτος δέ συμβαίνω φημί ὅταν 10 δύναμαι διά ἑαυτοῦ ἐνεργέω , εἰμί μέν οὖν καί τότε δύναμις πως , οὖον μήv ὁμοίως καί πρίν μανθάνω καί εὑρίσκω . ὑπό τίς οὖν ἢ 10 γένεσις καί πῶς , ἔτι οὖν [ ὁ ] ἕξις καί δύναμις εἴτε οὐσία ; ἔοικα δέ μᾶλλον ἕξις , οὗτος δέ οἷος τέλλω ὁ φύσις . γίγνομαι μέν οὖν πως ὁ ψυχή ἐπεί μή εἰμί μονοειδής ὡς ὁ νοερός , μηδέ καθά - 15 Ῥῶς μόνιμος · ἐμός δέ μένω καί ἔμφυτος ἔχω ὁ μεταβολή , ἀμφίβολος τε εἰμί διά ὁ μεσότης καί ὁ ἐν κινέω ἀφορίζω ζωή . διό καί εἰς ἀγνώς ὑποφέρω κατά ὁ εἰς ὁ χείρων τροπή καί ὁ ἐπιστήμη αὖος τελέω κατά ὁ ἐπί ὁ χρίω στροφή . διό καί ἀτελής ποτός γίγνομαι καί τέλειος , ὅταν μέν ἀγνώς ἀτελής καί διά οὗτος δύναμις , ἐπεί 20 ὁ ὁ γιγνώσκω δύναμις ἔχω καί τότε · ὅταν δέ ἐπίσταμαι τέλειος . διό ἐνεργέω μέν ( καί ἐν ) ὁ ἐνεργέω ἢ τελειότης · ἐπεί δέ καί ὅταν ἐπίσταμαι οὖον πάντως ἐνεργέω , δύναμις μέν εἰμί καί τότε , οὖον μήv ὁμοίως ὡς καί πρίν μανθάνω ἢ εὑρίσκω , αὔγ-ασμα ὁ ἐξέρχομαι ἤδη ἀπολαμβάνω καί τελειόω ὁ ὁ ἐπιστημονικός ἐνέργεια προβλητικός δύναμις . ὑπό 25 τίς οὖν , φημί , ἢ γένεσις , εἴτε ἕξις καί δύναμις εἴτε οὐσία ; τουτέστι πότερος κατά ἕξις μόνος καί δύναμις ἐν ὁ Ψυχή ἢ μεταβολή ἢ καί κατά οὐσία ; Εἶπος οὖν ἀπό ὁ οὐσία ὁ τε ἔχω καί ἐνέργεια , ἀδύ - 11 νάω ὑποτίθημι ὁ οὐσία Μένων πάντῃ ἀμετάβλητος καί ἀεί ὡσαύτως ἔχω , ποτέ μέν τέλειος καί αγαθουσιδηω ἐνέργεια εἰμί ἀποδοτικός , 30 ποτέ δέ ἀτελής καί διαστρέφω . ὁ γάρ οὐσία ὁ ἐνέργεια αἰτία , καί ὁποῖος εἄν εἰμί ὁ ἐνέργεια τοιοῦτος ἐγώ καί ὁ δύναμις καί ὁ οὐσία ὁ εἶδος συλλογίζομαι παρέχω . εἰμί δέ δισσός ἐν ἐγώ οὐσία νοέω τις καί δισσός δύναμις τε καί ἐνέργεια , καί ὁ μέν ἀεί τέλειος ,