plutarchus.quomodo-quis-suos-in-virtute-sentiat-profectus-75a-86a 4
οὐ μὴν ἀλλὰ κἂν διαλείμματα γιγνόμενα τοῦ φιλοσοφεῖν , τὰ δʼ ὕστερα τῶν πρότερον ἑδραιότερα καὶ μακρότερα , σημεῖον οὐ φαῦλόν ἐστιν ἐκθλιβομένης πόνῳ καὶ ἀσκήσει τῆς ῥᾳθυμίας · τὸ δʼ ἐναντίον πονηρόν , αἱ μετʼ οὐ πολὺν χρόνον πολλαὶ καὶ συνεχεῖς ἀνακοπαί , τῆς προθυμίας οἷον ἀπομαραινομένης . ὡς γὰρ ἡ τοῦ καλάμου βλάστησις , ὁρμὴν ἔχουσα πλείστην ἀπʼ ἀρχῆς εἰς μῆκος ὁμαλὸν καὶ συνεχές , τὸ πρῶτον ἐν διαστήμασι μεγάλοις ὀλίγας λαμβάνουσα προσκρούσεις καὶ ἀντικοπάς , εἶθʼ οἷον ὑπʼ ἄσθματος ἄνω διʼ ἀσθένειαν ἀπαγορεύουσα πολλοῖς ἐνίσχεται καὶ πυκνοῖς τοῖς γόνασι , τοῦ πνεύματος πληγὰς καὶ τρόμους λαμβάνοντος , οὕτως ὅσοι τὸ πρῶτον μεγάλαις ἐκδρομαῖς ἐχρήσαντο πρὸς φιλοσοφίαν , εἶτα πολλὰ καὶ συνεχῆ προσκρούματα καὶ διασπάσματα λαμβάνουσι μηδενὸς διαφόρου πρὸς τὸ βέλτιον ἐπαισθανόμενοι , τελευτῶντες ἐξέκαμον καὶ ἀπηγόρευσαν . τῷ δʼ αὖτε πτερὰ γίγνετο διʼ ὠφέλειαν φερομένῳ καὶ διακόπτοντι τὰς προφάσεις ὥσπερ ὄχλον ἐμποδὼν ὄντα ῥώμῃ καὶ προθυμίᾳ τῆς ἀνύσεως . καθάπερ οὖν ἔρωτος ἀρχομένου σημεῖόν ἐστιν οὐ τὸ χαίρειν τῷ καλῷ παρόντι τοῦτο γὰρ κοινόν ἀλλὰ τὸ δάκνεσθαι καὶ ἀλγεῖν ἀποσπώμενον , οὕτως ἄγονται μὲν ὑπὸ φιλοσοφίας πολλοὶ καὶ σφόδρα γε φιλοτίμως ἀντιλαμβάνεσθαι τοῦ μανθάνειν δοκοῦσιν , ἂν δʼ ἀπέλθωσιν ὑπὸ πραγμάτων ἄλλων καὶ ἀσχολιῶν , ἐξερρύη τὸ πάθος αὐτῶν ἐκεῖνο , καὶ ῥᾳδίως φέρουσιν . ὅτῳ δʼ ἔρωτος δῆγμα παιδικῶν πρόσεστι , μέτριος μὲν ἄν σοι φανείη καὶ πρᾶος ἐν τῷ παρεῖναι καὶ συμφιλοσοφεῖν ὅταν δʼ ἀποσπασθῇ καὶ χωρὶς γένηται , θεῶ φλεγόμενον καὶ ἀδημονοῦντα καὶ δυσκολαίνοντα πᾶσι πράγμασι καὶ ἀσχολίαις , μνήμῃ δὲ φιλῶν ὥσπερ ἄλογος ἐλαύνεται πόθῳ τῷ πρὸς φιλοσοφίαν . οὐ γὰρ δεῖ τοῖς λόγοις εὐφραίνεσθαι μὲν παρόντας ὥσπερ τοῖς μύροις , ἀποστάντας δὲ μὴ ζητεῖν μηδʼ ἀσχάλλειν , ἀλλὰ πείνῃ τινὶ καὶ δίψῃ πάθος ὅμοιον ἐν τοῖς ἀποσπασμοῖς πάσχοντας ἔχεσθαι τοῦ προκόπτοντος ἀληθῶς , ἄν τε γάμος ἄν τε πλοῦτος ἄν τε φιλία τις ἄν τε στρατεία προσπεσοῦσα ποιήσῃ τὸν χωρισμόν . ὅσῳ γὰρ πλέον ἐστὶ τὸ προσειλημμένον ἐκ φιλοσοφίας , τοσούτῳ πλέον ἐνοχλεῖ τὸ ἀπολειπόμενον .
Lemmas: οὐ μήν ἀλλά ἐάν διάλειμμα γίγνομαι ὁ φιλοσοφέω , ὁ δέ ὕστερος ὁ πρότερος ἑδραῖος καί μακρός , σημεῖον οὐ φαῦλος εἰμί ἐκθλίβω πόνος καί ἄσκησις ὁ ῥαθυμία · ὁ δέ ἐναντίος πονηρός , ὁ μετά οὐ πολύς χρόνος πολύς καί συνεχής ἀνακοπή , ὁ προθυμία οἷος ἀπομαραίνομαι . ὡς γάρ ὁ ὁ κάλαμος βλάστησις , ὁρμή ἔχω πολύς ἀπό ἀρχή εἰς μῆκος ὁμαλός καί συνεχής , ὁ πρῶτος ἐν διάστημα μέγας ὀλίγος λαμβάνω πρόσκρουσις καί ἀντικοπή , εἶτα οἷος ὑπό ἄσθμα ἄνω διά ἀσθένεια ἀπαγορεύω πολύς ἐνίσχω καί πυκνός ὁ γόνυ , ὁ πνεῦμα πληγή καί τρόμος λαμβάνω , οὕτως ὅσος ὁ πρῶτος μέγας ἐκδρομή χράω πρός φιλοσοφία , εἶτα πολύς καί συνεχής πρόσκρουμα καί διάσπασμα λαμβάνω μηδείς διάφορος πρός ὁ ἀγαθός ἐπαισθάνομαι , τελευτάω ἐκκάμνω καί ἀπαγορεύω . ὁ δέ αὖτε πτερόν γίγνομαι διά ὠφέλεια φέρω καί διακόπτω ὁ πρόφασις ὥσπερ ὄχλος ἐμποδών εἰμί ῥώμη καί προθυμία ὁ ἄνυσις . καθά οὖν ἔρως ἄρχω σημεῖον εἰμί οὐ ὁ χαίρω ὁ καλός πάρειμι οὗτος γάρ κοινός ἀλλά ὁ δάκνω καί ἀλγέω ἀποσπάω , οὕτως ἄγω μέν ὑπό φιλοσοφία πολύς καί σφόδρα γε φιλότιμος ἀντιλαμβάνω ὁ μανθάνω δοκέω , ἐάν δέ ἀπέρχομαι ὑπό πρᾶγμα ἄλλος καί ἀσχολία , ἐκρέω ὁ πάθος αὐτός ἐκεῖνος , καί ῥᾴδιος φέρω . ὅστις δέ ἔρως δῆγμα παιδικός πρόσειμι , μέτριος μέν ἄν σύ φαίνω καί πρᾶος ἐν ὁ πάρειμι καί συμφιλοσοφέω ὅταν δέ ἀποσπάω καί χωρίς γίγνομαι , θεός φλέγω καί ἀδημονέω καί δυσκολαίνω πᾶς πρᾶγμα καί ἀσχολία , μνήμη δέ φιλέω ὥσπερ ἄλογος ἐλαύνω πόθος ὁ πρός φιλοσοφία . οὐ γάρ δέω ὁ λόγος εὐφραίνω μέν πάρειμι ὥσπερ ὁ μύρον , ἀφίστημι δέ μή ζητέω μηδέ ἀσχάλλω , ἀλλά πεῖνα τις καί δίψα πάθος ὅμοιος ἐν ὁ ἀποσπασμός πάσχω ἔχω ὁ προκόπτω ἀληθής , ἐάν τε γάμος ἐάν τε πλοῦτος ἐάν τε φιλία τις ἐάν τε στρατεία προσπίπτω ποιέω ὁ χωρισμός . ὅσος γάρ πολύς εἰμί ὁ προσλαμβάνω ἐκ φιλοσοφία , τοσοῦτος πολύς ἐνοχλέω ὁ ἀπολείπω .