plutarchus.quomodo-adulator-ab-amico-internoscatur-48e-74e 14
ἕτεροι τοίνυν , ὥσπερ οἱ ζωγράφοι τὰ φωτεινὰ καὶ λαμπρὰ τοῖς σκιεροῖς καὶ σκοτεινοῖς ἐπιτείνουσιν ἐγγὺς παρατιθεμένοις , οὕτω τῷ ψέγειν τἀναντία καὶ λοιδορεῖν ἢ διασύρειν καὶ καταγελᾶν λανθάνουσι τὰ προσόντα κακὰ τοῖς κολακευομένοις ἐπαινοῦντες καὶ τρέφοντες . σωφροσύνην τε γὰρ ὡς ἀγροικίαν ψέγουσιν ἐν ἀσώτοις , κἀν πλεονέκταις καὶ κακούργοις καὶ πλουτοῦσιν ἀπὸ πραγμάτων αἰσχρῶν καὶ πονηρῶν αὐτάρκειάν τε καὶ δικαιοσύνην ὡς ἀτολμίαν καὶ ἀρρωστίαν πρὸς τὸ πράττειν · ὅταν δὲ ῥᾳθύμοις σχολασταῖς καὶ τὰ μέσα φεύγουσι τῶν πόλεων ὁμιλῶσιν , οὐκ αἰσχύνονται πολιτείαν μὲν ἀλλοτριοπραγίαν ἐπίπονον , φιλοτιμίαν δὲ κενοδοξίαν ἄκαρπον ὀνομάζοντες . ἤδη δὲ καὶ ῥήτορος ἔστιν ὅτε κολακεία διασύρει φιλόσοφον , καὶ παρὰ γυναιξὶν ἀκολάστοις εὐδοκιμοῦσιν οἱ τὰς μονολεχεῖς καὶ φιλάνδρους ἀναφροδίτους καὶ ἀγροίκους ἀποκαλοῦντες . ὑπερβάλλει δὲ μοχθηρίᾳ τὸ μηδʼ ἑαυτῶν ἀπέχεσθαι τοὺς κόλακας . ὡς γὰρ οἱ παλαισταὶ τὸ σῶμα ποιοῦσι ταπεινόν , ὅπως ἑτέρους καταβάλωσιν , οὕτω τῷ ψέγειν ἑαυτοὺς εἰς τὸ θαυμάζειν τοὺς πλησίον ὑπορρέουσιν . ἀνδράποδόν εἰμι δειλὸν ἐν θαλάσσῃ , πρὸς τοὺς πόνους ἀπαγορεύω , μαίνομαι κακῶς ἀκούσας ὑπʼ ὀργῆς ἀλλὰ τούτῳ φησὶν οὐδέν ἐστι δεινόν , οὐδὲν πονηρόν , ἀλλʼ ἴδιος ἄνθρωπος , πάντα πράως φέρει , πάντʼ ἀλύπως . ἂν δʼ ᾖ τις οἰόμενος πολὺν ἔχειν νοῦν καὶ βουλόμενος αὐστηρὸς εἶναι καὶ αὐθέκαστος ὑπὸ δή τινος ὀρθότητος ἀεὶ προβάλληται τὸ Τυδείδη , μήτʼ ἄρ με μάλʼ αἴνεε μήτε τι νείκει , οὐ ταύτῃ πρόσεισιν ὁ τεχνίτης κόλαξ , ἀλλʼ ἔστι τις ἑτέρα μηχανὴ πρὸς τὸν τοιοῦτον . ἥκει γὰρ αὐτῷ περὶ πραγμάτων ἰδίων ὡς δὴ φρονήσει περισσοτέρῳ συμβουλευσόμενος , καί φησι μᾶλλον μὲν ἑτέρους ἔχειν συνήθεις , ἐνοχλεῖν δʼ ἀναγκαίως ἐκείνῳ · ποῖ γὰρ καταφύγωμεν οἱ γνώμης δεόμενοι , τίνι δὲ πιστεύσωμεν ; εἶτʼ ἀκούσας ὅ τι ἂν εἴπῃ , χρησμὸν εἰληφέναι φήσας οὐ γνώμην ἄπεισιν . ἂν δὲ καὶ λόγων τινὸς ἐμπειρίας ὁρᾷ μεταποιούμενον , ἔδωκέ τι τῶν αὑτῷ γεγραμμένων , ἀναγνῶναι καὶ διορθῶσαι κελεύσας . Μιθριδάτῃ δὲ τῷ βασιλεῖ φιλιατροῦντι καὶ τεμεῖν ἔνιοι καὶ καῦσαι παρέσχον αὑτοὺς τῶν ἑταίρων , ἔργῳ κολακεύοντες οὐ λόγῳ · μαρτυρεῖσθαι γὰρ ἐμπειρίαν ἐδόκει πιστευόμενος ὑπʼ αὐτῶν . πολλαὶ μορφαὶ τῶν δαιμονίων , τὸ δὲ γένος τοῦτο τῶν ἀρνουμένων ἐπαίνων πανουργοτέρας δεόμενον εὐλαβείας ἐλεγκτέον ἐπίτηδες ἀτόπους ἐκτάττοντα συμβουλίας καὶ ὑποθήκας , καὶ διορθώσεις ποιούμενον ἀλόγους . πρὸς μηδὲν γὰρ ἀντιλέγων , ἀλλὰ πᾶσι συνεπινεύων καὶ δεχόμενος πάντα καὶ βοῶν παρʼ ἕκαστον ὡς εὖ καὶ καλῶς , γίγνεται καταφανὴς σύνθημʼ ἐρωτῶν , ἄλλο μαστεύων χρέος , ἐπαινέσαι καὶ συνεπιτυφῶσαι βουλόμενος
Lemmas: ἕτερος τοίνυν , ὥσπερ ὁ ζωγράφος ὁ φωτεινός καί λαμπρός ὁ σκιερός καί σκοτεινός ἐπιτείνω ἐγγύς παρατίθημι , οὕτως ὁ ψέγω ἐναντίος καί λοιδορέω ἤ διασύρω καί καταγελάω λανθάνω ὁ πρόσειμι κακός ὁ κολακεύω ἐπαινέω καί τρέφω . σωφροσύνη τε γάρ ὡς ἀγροικία ψέγω ἐν ἄσωτος , ἐν πλεονέκτης καί κακοῦργος καί πλουτέω ἀπό πρᾶγμα αἰσχρός καί πονηρός αὐτάρκεια τε καί δικαιοσύνη ὡς ἀτολμία καί ἀρρωστία πρός ὁ πράσσω · ὅταν δέ ῥᾴθυμος σχολαστής καί ὁ μέσος φεύγω ὁ πόλις ὁμιλέω , οὐ αἰσχύνω πολιτεία μέν ἀλλοτριοπραγία ἐπίπονος , φιλοτιμία δέ κενοδοξία ἄκαρπος ὀνομάζω . ἤδη δέ καί ῥήτωρ εἰμί ὅτε κολακεία διασύρω φιλόσοφος , καί παρά γυνή ἀκόλαστος εὐδοκιμέω ὁ ὁ μονολεχής καί φίλανδρος ἀναφρόδιτος καί ἄγροικος ἀποκαλέω . ὑπερβάλλω δέ μοχθηρία ὁ μηδέ ἑαυτοῦ ἀπέχω ὁ κόλαξ . ὡς γάρ ὁ παλαιστής ὁ σῶμα ποιέω ταπεινός , ὅπως ἕτερος καταβάλλω , οὕτως ὁ ψέγω ἑαυτοῦ εἰς ὁ θαυμάζω ὁ πλησίον ὑπορρέω . ἀνδράποδον εἰμί δειλός ἐν θάλασσα , πρός ὁ πόνος ἀπαγορεύω , μαίνομαι κακός ἀκούω ὑπό ὀργή ἀλλά οὗτος φημί οὐδείς εἰμί δεινός , οὐδείς πονηρός , ἀλλά ἴδιος ἄνθρωπος , πᾶς πρᾶος φέρω , πᾶς ἄλυπος . ἐάν δέ εἰμί τις οἴομαι πολύς ἔχω νόος καί βούλομαι αὐστηρός εἰμί καί αὐθέκαστος ὑπό δή τις ὀρθότης ἀεί προβάλλω ὁ Τυδεΐδης , μήτε ἄρα ἐγώ μάλα αἰνέω μήτε τις νεικέω , οὐ οὗτος πρόσειμι ὁ τεχνίτης κόλαξ , ἀλλά εἰμί τις ἕτερος μηχανή πρός ὁ τοιοῦτος . ἥκω γάρ αὐτός περί πρᾶγμα ἴδιος ὡς δή φρόνησις περισσός συμβουλεύω , καί φημί μάλα μέν ἕτερος ἔχω συνήθης , ἐνοχλέω δέ ἀναγκαῖος ἐκεῖνος · ποῖ γάρ καταφεύγω ὁ γνώμη δέω , τίς δέ πιστεύω ; εἶτα ἀκούω ὅς τις ἄν λέγω , χρησμός λαμβάνω φημί οὐ γνώμη ἄπειμι . ἐάν δέ καί λόγος τις ἐμπειρία ὁράω μεταποιέω , δίδωμι τις ὁ ἑαυτοῦ γράφω , ἀναγιγνώσκω καί διορθόω κελεύω . Μιθριδάτης δέ ὁ βασιλεύς φιλιατρέω καί τέμνω ἔνιοι καί καίω παρέχω ἑαυτοῦ ὁ ἑταῖρος , ἔργον κολακεύω οὐ λόγος · μαρτυρέω γάρ ἐμπειρία δοκέω πιστεύω ὑπό αὐτός . πολύς μορφή ὁ δαιμόνιον , ὁ δέ γένος οὗτος ὁ ἀρνέομαι ἔπαινος πάνουργος δέω εὐλάβεια ἐλεγκτέος ἐπίτηδες ἄτοπος ἐκτάσσω συμβουλία καί ὑποθήκη , καί διόρθωσις ποιέω ἄλογος . πρός μηδείς γάρ ἀντιλέγω , ἀλλά πᾶς συνεπινεύω καί δέχομαι πᾶς καί βοάω παρά ἕκαστος ὡς εὖ καί καλός , γίγνομαι καταφανής σύνθημα ἐρωτάω , ἄλλος μαστεύω χρέος , ἐπαινέω καί συνεπιτυφόω βούλομαι