plutarchus.quomodo-adulator-ab-amico-internoscatur-48e-74e 20
εἷς δέ τις ἔοικε τρόπος εἶναι φυλακῆς τὸ γιγνώσκειν καὶ μνημονεύειν ἀεὶ ὅτι τῆς ψυχῆς τὸ μὲν ἀληθινὸν καὶ φιλόκαλον καὶ λογικὸν ἐχούσης , τὸ δʼ ἄλογον καὶ φιλοψευδὲς καὶ παθητικόν , ὁ μὲν φίλος ἀεὶ τῷ κρείττονι πάρεστι σύμβουλος καὶ συνήγορος , ὥσπερ ἰατρὸς τὸ ὑγιαῖνον αὔξων καὶ διαφυλάττων , ὁ δὲ κόλαξ τῷ παθητικῷ καὶ ἀλόγῳ παρακάθηται , καὶ τοῦτο κνᾷ καὶ γαργαλίζει καὶ ἀναπείθει , καὶ ἀφίστησι τοῦ λογισμοῦ , μηχανώμενος αὐτῷ πονηράς τινας ἡδυπαθείας . ὥσπερ οὖν τῶν σιτίων ἔστιν ἃ μήθʼ αἵματι προσφύεται μήτε πνεύματι , μηδὲ νεύροις τινὰ τόνον ἢ μυελοῖς προστίθησιν , ἀλλʼ αἰδοῖα παρακινεῖ καὶ κοιλίαν ἐγείρει καὶ σάρκα ποιεῖ σαθρὰν καὶ ὕπουλον , οὕτως ὁ τοῦ · κόλακος λόγος οὐδὲν τῷ φρονοῦντι καὶ λογιζομένῳ προστίθησιν , ἀλλʼ ἡδονήν τινα τιθασεύων ἔρωτος ἢ θυμὸν ἐντείνων ἀνόητον ἢ διερεθίζων φθόνον ἢ φρονήματος ὄγκον ἐμποιῶν ἐπαχθῆ καὶ κενὸν ἢ λύπῃ συνεπιθρηνῶν ἢ τὸ κακόηθες καὶ ἀνελεύθερον καὶ ἄπιστον ἀεί τισι διαβολαῖς καὶ προαισθήσεσι δριμὺ καὶ ψοφοδεὲς ποιῶν καὶ ὕποπτον οὐ διαφεύξεται τοὺς προσέχοντας . ἀεὶ γὰρ ὑφορμεῖ τινι πάθει καὶ τοῦτο πιαίνει , καὶ πάρεστι βουβῶνος δίκην ἑκάστοτε τοῖς ὑπούλοις καὶ φλεγμαίνουσι τῆς ψυχῆς ἐπιγιγνόμενος . ὀργίζῃ ; κόλασον . ἐπιθυμεῖς ; ὤνησαι . φοβῇ ; φύγωμεν . ὑπονοεῖς ; πίστευσον ἂν δὲ περὶ ταῦτα δυσφώρατος τὰ πάθη , διὰ σφοδρότητα καὶ μέγεθος ἐκκρουομένου τοῦ λογισμοῦ , περὶ τὰ μικρὰ λαβὴν παρέξει μᾶλλον , ὅμοιος ὤν . καὶ γὰρ ἐν ὑποψίᾳ κραιπάλης τινὸς ἢ πλησμονῆς γενόμενον καὶ διστάζοντα περὶ λουτροῦ καὶ τροφῆς ὁ μὲν φίλος ἐφέξει , φυλάττεσθαι καὶ προσέχειν παραινῶν , ὁ δὲ κόλαξ εἰς τὸ βαλανεῖον ἕλκει , καὶ κελεύει νεαρόν τι παρατιθέναι καὶ μὴ κακοῦν ἀνατάσει τὸ σῶμα . καὶ πρὸς ὁδὸν ἢ πλοῦν ἤ τινα πρᾶξιν ὁρῶν ἀπομαλακιζόμενον οὐ φήσει κατεπείγειν τὸν καιρόν , ἀλλὰ ταὐτὸ ποιήσειν ὑπερθεμένους ἢ πέμψαντας ἕτερον . ἂν δʼ ὑπεσχημένος ἀργύριον οἰκείῳ τινὶ δανείσειν ἢ ἐπιδώσειν μεταμέληται μὲν αἰδῆται δέ , τῇ χείρονι ῥοπῇ προστιθεὶς ἑαυτὸν ὁ κόλαξ ἐπέρρωσε τὴν εἰς τὸ βαλλάντιον γνώμην καὶ τὸ δυσωπούμενον ἐξέκοψεν , ὡς ἀναλίσκοντα πολλὰ καὶ πολλοῖς ἀρκεῖν ὀφείλοντα φείδεσθαι κελεύων . ὅθεν εἰ μὴ λανθάνομεν ἑαυτοὺς ἐπιθυμοῦντες ἀναισχυντοῦντες ἀποδειλιῶντες , ὁ κόλαξ ἡμᾶς οὐ λήσεται . ἔστι γὰρ συνηγορῶν ἀεὶ τούτοις τοῖς πάθεσι καὶ περὶ τὰς τούτων ἐκβάσεις παρρησιαζόμενος . ταῦτα μὲν οὖν ἱκανὰ περὶ τούτων .
Lemmas: εἷς δέ τις ἔοικα τρόπος εἰμί φυλακή ὁ γιγνώσκω καί μνημονεύω ἀεί ὅτι ὁ ψυχή ὁ μέν ἀληθινός καί φιλόκαλος καί λογικός ἔχω , ὁ δέ ἄλογος καί φιλοψευδής καί παθητικός , ὁ μέν φίλος ἀεί ὁ κρατύς πάρειμι σύμβουλος καί συνήγορος , ὥσπερ ἰατρός ὁ ὑγιαίνω αὐξάνω καί διαφυλάσσω , ὁ δέ κόλαξ ὁ παθητικός καί ἄλογος παρακάθημαι , καί οὗτος κνάω καί γαργαλίζω καί ἀναπείθω , καί ἀφίστημι ὁ λογισμός , μηχανάομαι αὐτός πονηρός τις ἡδυπάθεια . ὥσπερ οὖν ὁ σιτίον εἰμί ὅς μήτε αἷμα προσφύω μήτε πνεῦμα , μηδέ νεῦρον τις τόνος ἤ μυελός προστίθημι , ἀλλά αἰδοῖον παρακινέω καί κοιλία ἐγείρω καί σάρξ ποιέω σαθρός καί ὕπουλος , οὕτως ὁ ὁ · κόλαξ λόγος οὐδείς ὁ φρονέω καί λογίζομαι προστίθημι , ἀλλά ἡδονή τις τιθασεύω ἔρως ἤ θυμός ἐντείνω ἀνόητος ἤ διερεθίζω φθόνος ἤ φρόνημα ὄγκος ἐμποιόω ἐπαχθής καί κενός ἤ λύπη συνεπιθρηνέω ἤ ὁ κακοήθης καί ἀνελεύθερος καί ἄπιστος ἀεί τις διαβολή καί προαίσθησις δριμύς καί ψοφοδεής ποιέω καί ὕποπτος οὐ διαφεύγω ὁ προσέχω . ἀεί γάρ ὑφορμέω τις πάθος καί οὗτος πιαίνω , καί πάρειμι βουβών δίκη ἑκάστοτε ὁ ὕπουλος καί φλεγμαίνω ὁ ψυχή ἐπιγίγνομαι . ὀργίζω ; κολάζω . ἐπιθυμέω ; ὠνέομαι . φοβέω ; φεύγω . ὑπονοέω ; πιστεύω ἐάν δέ περί οὗτος δυσφώρατος ὁ πάθος , διά σφοδρότης καί μέγεθος ἐκκρούω ὁ λογισμός , περί ὁ μικρός λαβή παρέχω μάλα , ὅμοιος εἰμί . καί γάρ ἐν ὑποψία κραιπάλη τις ἤ πλησμονή γίγνομαι καί διστάζω περί λουτρόν καί τροφή ὁ μέν φίλος ἐπέχω , φυλάσσω καί προσέχω παραινέω , ὁ δέ κόλαξ εἰς ὁ βαλανεῖον ἕλκω , καί κελεύω νεαρός τις παρατίθημι καί μή κακόω ἀνάτασις ὁ σῶμα . καί πρός ὁδός ἤ πλόος ἤ τις πρᾶξις ὁράω ἀπομαλακίζομαι οὐ φημί κατεπείγω ὁ καιρός , ἀλλά αὐτός ποιέω ὑπερτίθημι ἤ πέμπω ἕτερος . ἐάν δέ ὑπισχνέομαι ἀργύριον οἰκεῖος τις δανείζω ἤ ἐπιδίδωμι μεταμέλομαι μέν αἰδέομαι δέ , ὁ κακός ῥοπή προστίθημι ἑαυτοῦ ὁ κόλαξ ἐπιρρώννυμι ὁ εἰς ὁ βαλλάντιον γνώμη καί ὁ δυσωπέω ἐκκόπτω , ὡς ἀναλίσκω πολύς καί πολύς ἀρκέω ὀφείλω φείδομαι κελεύω . ὅθεν εἰ μή λανθάνω ἑαυτοῦ ἐπιθυμέω ἀναισχυντέω ἀποδειλιάω , ὁ κόλαξ ἐγώ οὐ λανθάνω . εἰμί γάρ συνηγορέω ἀεί οὗτος ὁ πάθος καί περί ὁ οὗτος ἔκβασις παρρησιάζομαι . οὗτος μέν οὖν ἱκανός περί οὗτος .