plutarchus.quaestiones-convivales-612c-748d 4.4.3
ἐγὼ δʼ ὁ Σύμμαχος ἔφη τῷ πράγματι μετὰ σπουδῆς πρόσειμι καὶ διαλεκτικώτερον . εἰ γὰρ ὄψον ἐστὶ τὸ τὴν τροφὴν ἐφηδῦνον , ἄριστον ἂν ὄψον εἴη τὸ μάλιστα τὴν ὄρεξιν ἐπὶ τῷ σίτῳ κατασχεῖν δυνάμενον . ὥσπερ οὖν οἱ προσαγορευθέντες Ἐλπιστικοὶ φιλόσοφοι συνεκτικώτατον εἶναι τοῦ βίου τὸ ἐλπίζειν ἀποφαίνονται τῷ ἀπούσης ἐλπίδος οὐδʼ ἡδυνούσης οὐκ ἀνεκτὸν εἶναι τὸν βίον , οὕτω καὶ τῆς ἐπὶ τὴν τροφὴν ὀρέξεως συνεκτικὸν θετέον , οὗ μὴ παρόντος ἄχαρις γίγνεται τροφὴ πᾶσα καὶ δυσπρόσοιστος . τῶν μὲν οὖν ἐκ γῆς τοιοῦτον οὐδὲν εὑρήσεις , τῶν δὲ θαλαττίων τὸν ἅλα πρῶτον , οὗ χωρὶς οὐδὲν ὡς ἔπος εἰπεῖν ἐστιν ἐδώδιμον · ἀλλὰ καὶ τὸν ἄρτον οὗτος ἐμμιγνύμενος συνηδύνει · διὸ καὶ Δήμητρος σύνναος ὁ Ποσειδῶν , καὶ τῶν ἄλλων ὄψων οἱ ἅλες ἥδιστον ὄψον εἰσίν . οἱ γοῦν ἥρωες εὐτελοῦς καὶ λιτῆς ἐθάδες ὥσπερ ἀσκηταὶ διαίτης ὄντες καὶ τῆς τροφῆς πᾶσαν ἡδονὴν ἐπίθετον καὶ περίεργον ἀφελόντες , ὡς μηδʼ ἰχθύσι χρῆσθαι παρὰ τὸν Ἑλλήσποντον στρατοπεδεύοντες , οὐχ ὑπέμενον τὰ κρέα χωρὶς ἁλῶν προσφέρεσθαι , μαρτυροῦντες ὅτι τοῦτο τῶν ὄψων μόνον ἀπαραίτητόν ἐστιν . ὡς γὰρ τὰ χρώματα τοῦ φωτός , οὕτως οἱ χυμοὶ τοῦ ἁλὸς δέονται πρὸς τὸ κινῆσαι τὴν αἴσθησιν εἰ δὲ μή , βαρεῖς τῇ γεύσει προσπίπτουσι καὶ ναυτιώδεις . νέκυες γὰρ κοπρίων ἐκβλητότεροι καθʼ Ἡράκλειτον , κρέας δὲ πᾶν νεκρόν ἐστι καὶ νεκροῦ μέρος · ἡ δὲ τῶν ἁλῶν δύναμις , ὥσπερ ψυχὴ παραγενομένη , χάριν αὐτῷ καὶ ἡδονὴν προστίθησι . διὸ καὶ προλαμβάνουσι τῆς ἄλλης τροφῆς τὰ δριμέα καὶ τὰ ἁλμυρά , καὶ ὅλως ὅσα μάλιστα τῶν ἁλῶν μετέσχηκε · γίγνεται γὰρ φίλτρα ταῦτα τῇ ὀρέξει πρὸς τἄλλα ὄψα , καὶ δελεασθεῖσα διὰ τούτων ἐπʼ ἐκεῖνα πρόσεισι νεαλὴς καὶ πρόθυμος · ἐὰν δʼ ἀπʼ ἐκείνων ἄρξηται , ταχέως ἀπαγορεύει . οὐ μόνον τοίνυν πρὸς τὴν τροφὴν ἀλλὰ καὶ πρὸς ποτὸν ὄψον εἰσὶν οἱ ἅλες . τὸ μὲν γὰρ Ὁμηρικὸν ἐκεῖνο κρόμυον ποτῷ ὄψον ναύταις καὶ κωπηλάταις μᾶλλον ἢ βασιλεῦσιν ἐπιτήδειον ἦν · τὰ δʼ ὑφαλμυρίζοντα μετρίως τῶν σιτίων διʼ εὐστομίαν πᾶν μὲν οἴνου γένος ἡδὺ τῇ γεύσει καὶ λεῖον ἐπάγει , πᾶν δʼ ὕδωρ προσφιλὲς παρέχεσθαι ἄλκιμον · ἀηδίας δὲ καὶ δυσχερείας , ἣν ἐμποιεῖ τὸ κρόμμυον , οὐδʼ ὀλίγον μετέσχηκεν ἀλλὰ καὶ διαφορεῖ τὴν ἄλλην τροφὴν καὶ παραδίδωσιν εὐπειθῆ καὶ μαλακωτέραν τῇ πέψει , εὔχαριν μὲν χάριν ὄψου δύναμιν δὲ φαρμάκου τῷ σώματι τῶν ἁλῶν προσφερομένων . καὶ μὴν τὰ γʼ ἄλλα θαλάττης ὄψα πρὸς τῷ ἡδίστῳ καὶ τὸ ἀβλαβέστατον ἔχει · κρεώδη μὲν γάρ ἐστιν οὐ βαρύνει δʼ ὁμοίως , ἀλλὰ καταπέττεται καὶ διαφορεῖται ῥᾳδίως . μαρτυρήσει δʼ οὑτοσὶ Ζήνων καὶ νὴ Δία Κράτων , οἳ τοὺς ἀσθενοῦντας πρὸ τῶν ἄλλων ἁπάντων ἐπὶ τὸν ἰχθὺν ἄγουσιν ὡς κουφότατον ὄψων . καὶ λόγον ἔχει τὴν θάλατταν ὑγιεινὰ καὶ διαπεπονημένα τοῖς σώμασιν ἐκτρέφειν , εἴ γε καὶ ἡμῖν ἀέρα λεπτότητι καὶ καθαρότητι πρόσφορον ἀναδίδωσιν .
Lemmas: ἐγώ δέ ὁ Σύμμαχος φημί ὁ πρᾶγμα μετά σπουδή πρόσερχομαι καί διαλεκτικός . εἰ γάρ ὄψον εἰμί ὁ ὁ τροφή ἐφηδύνω , ἀγαθός ἄν ὄψον εἰμί ὁ μάλα ὁ ὄρεξις ἐπί ὁ σῖτος κατέχω δύναμαι . ὥσπερ οὖν ὁ προσαγορεύω Ἐλπιστικός φιλόσοφος συνεκτικός εἰμί ὁ βίος ὁ ἐλπίζω ἀποφαίνω ὁ ἄπειμι ἐλπίς οὐδέ ἡδύνω οὐ ἀνεκτός εἰμί ὁ βίος , οὕτως καί ὁ ἐπί ὁ τροφή ὄρεξις συνεκτικός τίθημι , ὅς μή πάρειμι ἄχαρις γίγνομαι τροφή πᾶς καί δυσπρόσοιστος . ὁ μέν οὖν ἐκ γῆ τοιοῦτος οὐδείς εὑρίσκω , ὁ δέ θαλάσσιος ὁ ἅλς πρῶτος , ὅς χωρίς οὐδείς ὡς ἔπος λέγω εἰμί ἐδώδιμος · ἀλλά καί ὁ ἄρτος οὗτος ἐμμίγνυμαι συνηδύνω · διό καί Δημήτηρ σύνναος ὁ Ποσειδῶν , καί ὁ ἄλλος ὄψον ὁ ἅλς ἡδύς ὄψον εἰμί . ὁ γοῦν ἥρως εὐτελής καί λιτός ἐθάς ὥσπερ ἀσκητής δίαιτα εἰμί καί ὁ τροφή πᾶς ἡδονή ἐπίθετος καί περίεργος ἀφαιρέω , ὡς μηδέ ἰχθῦς χράω παρά ὁ Ἑλλήσποντος στρατοπεδεύω , οὐ ὑπομένω ὁ κρέας χωρίς ἅλς προσφέρω , μαρτυρέω ὅτι οὗτος ὁ ὄψον μόνος ἀπαραίτητος εἰμί . ὡς γάρ ὁ χρῶμα ὁ φώς , οὕτως ὁ χυμός ὁ ἅλς δέω πρός ὁ κινέω ὁ αἴσθησις εἰ δέ μή , βαρύς ὁ γεῦσις προσπίπτω καί ναυτιώδης . νέκυς γάρ κόπριον ἔκβλητος κατά Ἡράκλειτος , κρέας δέ πᾶς νεκρός εἰμί καί νεκρός μέρος · ὁ δέ ὁ ἅλς δύναμις , ὥσπερ ψυχή παραγίγνομαι , χάριν αὐτός καί ἡδονή προστίθημι . διό καί προλαμβάνω ὁ ἄλλος τροφή ὁ δριμύς καί ὁ ἁλμυρός , καί ὅλος ὅσος μάλα ὁ ἅλς μετέχω · γίγνομαι γάρ φίλτρον οὗτος ὁ ὄρεξις πρός ἄλλος ὄψον , καί δελεάζω διά οὗτος ἐπί ἐκεῖνος πρόσειμι νεαλής καί πρόθυμος · ἐάν δέ ἀπό ἐκεῖνος ἄρχω , ταχύς ἀπαγορεύω . οὐ μόνος τοίνυν πρός ὁ τροφή ἀλλά καί πρός ποτός ὄψον εἰμί ὁ ἅλς . ὁ μέν γάρ Ὁμηρικός ἐκεῖνος κρόμυον ποτός ὄψον ναύτης καί κωπηλάτης μάλα ἤ βασιλεύς ἐπιτήδειος εἰμί · ὁ δέ ὑφαλμυρίζω μέτριος ὁ σιτίον διά εὐστομία πᾶς μέν οἶνος γένος ἡδύς ὁ γεῦσις καί λεῖος ἐπάγω , πᾶς δέ ὕδωρ προσφιλής παρέχω ἄλκιμος · ἀηδία δέ καί δυσχέρεια , ὅς ἐμποιέω ὁ κρόμμυον , οὐδέ ὀλίγος μετέχω ἀλλά καί διαφορέω ὁ ἄλλος τροφή καί παραδίδωμι εὐπειθής καί μαλακός ὁ πέψις , εὔχαρις μέν χάρις ὄψον δύναμις δέ φάρμακον ὁ σῶμα ὁ ἅλς προσφέρω . καί μήν ὁ γε ἄλλος θάλασσα ὄψον πρός ὁ ἡδύς καί ὁ ἀβλαβής ἔχω · κρεώδης μέν γάρ εἰμί οὐ βαρύνω δέ ὅμοιος , ἀλλά καταπέσσω καί διαφορέω ῥᾴδιος . μαρτυρέω δέ οὗτος Ζήνων καί νή Ζεύς Κράτων , ὅς ὁ ἀσθενέω πρό ὁ ἄλλος ἅπας ἐπί ὁ ἰχθῦς ἄγω ὡς κοῦφος ὄψον . καί λόγος ἔχω ὁ θάλασσα ὑγιεινός καί διαπονέω ὁ σῶμα ἐκτρέφω , εἰ γε καί ἐγώ ἀήρ λεπτότης καί καθαρότης πρόσφορος ἀναδίδωμι .