plutarchus.quaestiones-convivales-612c-748d 1.1.5
εἶναι δὲ δεῖ καὶ αὐτὰς τὰς ζητήσεις ὑγροτέρας καὶ γνώριμα τὰ προβλήματα καὶ τὰς πεύσεις ἐπιεικεῖς καὶ μὴ γλίσχρας , ἵνα μὴ πνίγωσι τοὺς ἀνοητοτέρους μηδʼ ἀποτρέπωσιν . ὥσπερ γὰρ τὰ σώματα πινόντων διʼ ὀρχήσεως καὶ χορείας νενόμισται σαλεύειν , ἂν δʼ ὁπλομαχεῖν ἀναστάντας ἢ δισκεύειν ἀναγκάζωμεν αὐτούς , οὐ μόνον ἀτερπὲς ἀλλὰ καὶ βλαβερὸν ἔσται τὸ συμπόσιον · οὕτω τὰς ψυχὰς αἱ μὲν ἐλαφραὶ ζητήσεις ἐμμελῶς καὶ ὠφελίμως κινοῦσιν , ἐριδαντέων δὲ κατὰ Δημόκριτονκαὶ ἱμαντελικτέων λόγους ἀφετέον , οἳ αὐτούς τε κατατείνουσιν ἐν πράγμασι γλίσχροις καὶ δυσθεωρήτοις τούς τε παρατυγχάνοντας ἀνιῶσι · δεῖ γὰρ ὡς τὸν οἶνον κοινὸν εἶναι καὶ τὸν λόγον , οὗ πάντες μεθέξουσιν . οἱ δὲ τοιαῦτα προβλήματα καθιέντες οὐδὲν ἂν τῆς Αἰσωπείου γεράνου καὶ ἀλώπεκος ἐπιεικέστεροι πρὸς κοινωνίαν φανεῖεν · ὧν ἡ μὲν ἔτνος τι λιπαρὸν κατὰ λίθου πλατείας καταχεαμένη τὴν γέρανον ἐδέξατο οὐκ εὐωχουμένην , ἀλλὰ γελοῖα πάσχουσαν · ἐξέφευγε γὰρ ὑγρότητι τὸ ἔτνος τὴν λεπτότητα τοῦ στόματος αὐτῆς . ἐν μέρει τοίνυν ἡ γέρανος αὐτῇ καταγγείλασα δεῖπνον ἐν λαγυνίδι προὔθηκε λεπτὸν ἐχούσῃ καὶ μακρὸν τράχηλον , ὥστʼ αὐτὴ μὲν καθιέναι τὸ στόμα ῥᾳδίως καὶ ἀπολαύειν , τὴν δʼ ἀλώπεκα μὴ δυναμένην κομίζεσθαι συμβολὰς πρεπούσας . οὕτω τοίνυν , ὅταν οἱ φιλόσοφοι παρὰ πότον εἰς λεπτὰ καὶ διαλεκτικὰ προβλήματα καταδύντες ἐνοχλῶσι τοῖς πολλοῖς ἕπεσθαι μὴ δυναμένοις , ἐκεῖνοι δὲ πάλιν ἐπʼ ᾠδάς τινας καὶ διηγήματα φλυαρώδη καὶ λόγους βαναύσους καὶ ἀγοραίους ἐμβάλλωσιν ἑαυτούς , οἴχεται τῆς συμποτικῆς κοινωνίας τὸ τέλος καὶ καθύβρισται ὁ Διόνυσος . ὥσπερ οὖν , Φρυνίχου καὶ Αἰσχύλου τὴν τραγῳδίαν εἰς μύθους καὶ πάθη προαγόντων , ἐλέχθη τὸ τί ταῦτα πρὸς τὸν Διόνυσον ; οὕτως ἔμοιγε πολλάκις εἰπεῖν παρέστη πρὸς τοὺς ἕλκοντας εἰς τὰ συμπόσια τὸν Κυριεύοντα ὦ ἄνθρωπε , τί ταῦτα πρὸς τὸν Διόνυσον ; ᾄδειν μὲν γὰρ ἴσως τὰ καλούμενα σκόλια , κρατῆρος ἐν μέσῳ προκειμένου καὶ στεφάνων διανεμομένων , οὓς ὁ θεὸς ἐλευθερῶν ἡμᾶς ἐπιτίθησιν , οὐ καλὸν δʼ οὐδὲ συμποτικόν . ἐπεί τοι καὶ τὰ σκόλιά φασιν οὐ γένος ᾀσμάτων εἶναι πεποιημένων ἀσαφῶς , ἀλλʼ ὅτι πρῶτον μὲν ᾖδον ᾠδὴν τοῦ θεοῦ κοινῶς ἅπαντες μιᾷ φωνῇ παιανίζοντες , δεύτερον δʼ ἐφεξῆς ἑκάστῳ μυρσίνης παραδιδομένης , ἣν αἴσακον οἶμαι διὰ τὸ ᾄδειν τὸν δεξάμενον ἐκάλουν · ἐπὶ δὲ τούτῳ λύρας περιφερομένης , ὁ μὲν πεπαιδευμένος ἐλάμβανε καὶ ᾖδεν ἁρμοζόμενος , τῶν δʼ ἀμούσων οὐ προσιεμένων , σκολιὸν ὠνομάσθη τὸ μὴ κοινὸν αὐτοῦ μηδὲ ῥᾴδιον . ἄλλοι δέ φασι τὴν μυρσίνην οὐ καθεξῆς βαδίζειν , ἀλλὰ καθʼ ἕκαστον ἀπὸ κλίνης ἐπὶ κλίνην διαφέρεσθαι · τὸν γὰρ πρῶτον ᾄσαντα τῷ πρώτῳ τῆς δευτέρας κλίνης ἀποστέλλειν , ἐκεῖνον δὲ τῷ πρώτῳ τῆς τρίτης , εἶτα τὸν δεύτερον ὁμοίως τῷ δευτέρῳ , καὶ τὸ ποικίλον καὶ πολυκαμπὲς ὡς ἔοικε τῆς περιόδου σκολιὸν ὠνομάσθη .
Lemmas: εἰμί δέ δέω καί αὐτός ὁ ζήτησις ὑγρός καί γνώριμος ὁ πρόβλημα καί ὁ πεῦσις ἐπιεικής καί μή γλίσχρος , ἵνα μή πνίγω ὁ ἀνόητος μηδέ ἀποτρέπω . ὥσπερ γάρ ὁ σῶμα πίνω διά ὄρχησις καί χορεία νομίζω σαλεύω , ἐάν δέ ὁπλομαχέω ἀνίστημι ἤ δισκεύω ἀναγκάζω αὐτός , οὐ μόνος ἀτερπής ἀλλά καί βλαβερός εἰμί ὁ συμπόσιον · οὕτως ὁ ψυχή ὁ μέν ἐλαφρός ζήτησις ἐμμελής καί ὠφέλιμος κινέω , ἐριδάντης δέ κατά Δημόκριτος ἱμαντελικτής λόγος ἀφετέος , ὅς αὐτός τε κατατείνω ἐν πρᾶγμα γλίσχρος καί δυσθεώρητος ὁ τε παρατυγχάνω ἀνιάω · δέω γάρ ὡς ὁ οἶνος κοινός εἰμί καί ὁ λόγος , ὅς πᾶς μετέχω . ὁ δέ τοιοῦτος πρόβλημα καθίημι οὐδείς ἄν ὁ Αἰσώπειος γέρανος καί ἀλώπηξ ἐπιεικής πρός κοινωνία φαίνω · ὅς ὁ μέν ἔτνος τις λιπαρός κατά λίθος πλατύς καταχέω ὁ γέρανος δέχομαι οὐ εὐωχέω , ἀλλά γελοῖος πάσχω · ἐκφεύγω γάρ ὑγρότης ὁ ἔτνος ὁ λεπτότης ὁ στόμα αὐτός . ἐν μέρος τοίνυν ὁ γέρανος αὐτός καταγγέλλω δεῖπνον ἐν λαγυνίς προτίθημι λεπτός ἔχω καί μακρός τράχηλος , ὥστε αὐτός μέν καθίημι ὁ στόμα ῥᾴδιος καί ἀπολαύω , ὁ δέ ἀλώπηξ μή δύναμαι κομίζω συμβολή πρέπω . οὕτως τοίνυν , ὅταν ὁ φιλόσοφος παρά πότος εἰς λεπτός καί διαλεκτικός πρόβλημα καταδύω ἐνοχλέω ὁ πολύς ἕπομαι μή δύναμαι , ἐκεῖνος δέ πάλιν ἐπί ἀοιδή τις καί διήγημα φλυαρώδης καί λόγος βάναυσος καί ἀγοραῖος ἐμβάλλω ἑαυτοῦ , οἴχομαι ὁ συμποτικός κοινωνία ὁ τέλος καί καθυβρίζω ὁ Διόνυσος . ὥσπερ οὖν , Φρύνιχος καί Αἰσχύλος ὁ τραγῳδία εἰς μῦθος καί πάθος προάγω , λέγω ὁ τίς οὗτος πρός ὁ Διόνυσος ; οὕτως ἐγώ πολλάκις λέγω παρίστημι πρός ὁ ἕλκω εἰς ὁ συμπόσιον ὁ Κυριεύων ὦ ἄνθρωπος , τίς οὗτος πρός ὁ Διόνυσος ; ἀείδω μέν γάρ ἴσως ὁ καλέω σκόλιον , κρατήρ ἐν μέσος πρόκειμαι καί στέφανος διανέμω , ὅς ὁ θεός ἐλευθερόω ἐγώ ἐπιτίθημι , οὐ καλός δέ οὐδέ συμποτικός . ἐπεί τοι καί ὁ σκόλιον φημί οὐ γένος ᾆσμα εἰμί ποιέω ἀσαφής , ἀλλά ὅτι πρῶτος μέν ἀείδω ἀοιδή ὁ θεός κοινός ἅπας εἷς φωνή παιανίζω , δεύτερος δέ ἐφεξῆς ἕκαστος μυρσίνη παραδίδωμι , ὅς αἴσακος οἴομαι διά ὁ ἀείδω ὁ δέχομαι καλέω · ἐπί δέ οὗτος λύρα περιφέρω , ὁ μέν παιδεύω λαμβάνω καί ἀείδω ἁρμόζω , ὁ δέ ἄμουσος οὐ προσίημι , σκολιός ὀνομάζω ὁ μή κοινός αὐτός μηδέ ῥᾴδιος . ἄλλος δέ φημί ὁ μυρσίνη οὐ καθεξῆς βαδίζω , ἀλλά κατά ἕκαστος ἀπό κλίνη ἐπί κλίνη διαφέρω · ὁ γάρ πρῶτος ἀείδω ὁ πρῶτος ὁ δεύτερος κλίνη ἀποστέλλω , ἐκεῖνος δέ ὁ πρῶτος ὁ τρίτος , εἶτα ὁ δεύτερος ὅμοιος ὁ δεύτερος , καί ὁ ποικίλος καί πολυκαμπής ὡς ἔοικα ὁ περίοδος σκολιός ὀνομάζω .