plutarchus.quaestiones-convivales-612c-748d 2.1.2
μέγα μὲν οὖν ἔφην ἐγώ , ἀλλʼ ὅρα καὶ αὐτὸς ὁ Ξενοφῶν ἔν τε τῷ Σωκρατικῷ καὶ τοῖς Περσικοῖς ἐπιδείκνυσι συμποσίοις τὸ γένος . εἰ δὲ δοκεῖ καὶ ἡμᾶς ἐπιθέσθαι τινὶ λόγῳ , πρῶτον ἡδέως ἐρωτᾶσθαί μοι δοκοῦσιν ἃ ῥᾳδίως ἀποκρίνασθαι δύνανται · ταῦτα δʼ ἐστὶν ὧν ἐμπειρίαν ἔχουσιν . ὁἱ γὰρ ἀγνοοῦσιν , ἢ μὴ λέγοντες ἄχθονται καθάπερ αἰτηθέντες ὃ δοῦναι μὴ δύνανται , ἢ λέγοντες ἀπὸ δόξης καὶ εἰκασίας οὐ βεβαίου διαταράσσονται καὶ κινδυνεύουσιν . ἂν δὲ μὴ μόνον ἔχῃ τὸ ῥᾴδιον ἀλλὰ καὶ περιττὸν ἡ ἀπόκρισις , ἡδίων ἐστὶ τῷ ἀποκρινομένῳ περιτταὶ δʼ εἰσὶν αἱ τῶν ἐπισταμένων ἃ μὴ πολλοὶ γιγνώσκουσιν μηδʼ ἀκηκόασιν ; οἷον ἀστρολογικῶν , διαλεκτικῶν , ἄνπερ ἕξιν ἐν αὐτοῖς ἔχωσιν . οὐ γὰρ πράττων μόνον ἕκαστος οὐδὲ διημερεύων , ὡς Εὐριπίδης φησίν , ἀλλὰ καὶ διαλεγόμενος ἵνʼ αὐτὸς αὑτοῦ τυγχάνει κράτιστος ὤν ἡδέως διατίθεται · καὶ χαίρουσι τοῖς ἐρωτῶσιν ἃ γιγνώσκοντες ἀγνοεῖσθαι καὶ λανθάνειν οὐ θέλουσι . διὸ καὶ περὶ χώρας ἀποίκου καὶ ξένης θαλάττης ἐθῶν τε βαρβαρικῶν καὶ νόμων οἱ πεπλανημένοι καὶ πεπλευκότες ἣδιον ἐρωτῶνται , καὶ προθύμως διηγοῦνται καὶ διαγράφουσι κόλπους καὶ τόπους , οἰόμενοι καὶ χάριν τινὰ τῶν πόνων ταύτην καὶ παραμυθίαν κομίζεσθαι . καθόλου δʼ ὅσα μηδενὸς ἐρωτῶντος αὐτοὶ διηγεῖσθαι καὶ λέγειν ἀφʼ ἑαυτῶν εἰώθαμεν , ἣδιον ἐρωτώμεθα , χαρίζεσθαι τούτοις δοκοῦντες ; ὧν ἔργον ἦν ἐνοχλουμένων ἀποσχέσθαι . καὶ τοῦτο μὲν ἐν τοῖς πλωτικοῖς μάλιστα φύεται τὸ γένος τοῦ νοσήματος · οἱ δὲ κομψότεροι ταῦτʼ ἐρωτᾶσθαι θέλουσιν ἃ βουλόμενοι λέγειν αἰδοῦνται καὶ φείδονται τῶν παρόντων · οἷον ὅσα τυγχάνουσιν αὐτοὶ διαπεπραγμένοι καὶ κατωρθωκότες . ὀρθῶς γοῦν ὁ Νέστωρ τὴν φιλοτιμίαν τοῦ Ὀδυσσέως ἐπιστάμενος εἴπʼ ἄγε μʼ , ὦ πολύαινʼ Ὀδυσεῦ ʽ φησἴ , μέγα κῦδος Ἀχαιῶν , ὅππως τούσδʼ ἵππους λάβετον . ἄχθονται γὰρ τοῖς αὑτοὺς ἐπαινοῦσι καὶ τὰς ἑαυτῶν εὐτυχίας διεξιοῦσιν , ἂν μὴ κελεύσῃ ἄλλος τις τῶν παρόντων καὶ οἷον βιαζόμενοι λέγωσι . ἡδέως γοῦν ἐρωτῶνται περὶ πρεσβειῶν καὶ περὶ πολιτειῶν εἰ μέγα τι καὶ λαμπρὸν εἰργασμένοι τυγχάνουσιν . ὅθεν ἣκιστα περὶ τούτων οἱ φθονεροὶ καὶ κακοήθεις ἐρωτῶσι , κἂν ἄλλος τις ἔρηται τὰ τοιαῦτα , διακρούονται καὶ παρατρέπουσι , χώραν τῇ διηγήσει μὴ , διδόντες μηδὲ βουλόμενοι λόγου τὸν λέγοντα κοσμοῦντος ἀφορμὰς προέσθαι . καὶ ταῦτʼ οὖν ἐρωτῶντες χαρίζεσθαι τοῖς ἀποκρινομένοις , ἃ τοὺς ἐχθροὺς καὶ δυσμενεῖς αἰσθάνονται μὴ βουλομένους ἀκούειν .
Lemmas: μέγας μέν οὖν φημί ἐγώ , ἀλλά ὁράω καί αὐτός ὁ Ξενοφῶν ἐν τε ὁ Σωκρατικός καί ὁ Περσικός ἐπιδείκνυμι συμπόσιον ὁ γένος . εἰ δέ δοκέω καί ἐγώ ἐπιτίθημι τις λόγος , πρῶτος ἡδύς ἐρωτάω ἐγώ δοκέω ὅς ῥᾴδιος ἀποκρίνω δύναμαι · οὗτος δέ εἰμί ὅς ἐμπειρία ἔχω . ὅς γάρ ἀγνοέω , ἤ μή λέγω ἄχθομαι καθά αἰτέω ὅς δίδωμι μή δύναμαι , ἤ λέγω ἀπό δόξα καί εἰκασία οὐ βέβαιος διαταράσσω καί κινδυνεύω . ἐάν δέ μή μόνος ἔχω ὁ ῥᾴδιος ἀλλά καί περισσός ὁ ἀπόκρισις , ἡδύς εἰμί ὁ ἀποκρίνω περισσός δέ εἰμί ὁ ὁ ἐπίσταμαι ὅς μή πολύς γιγνώσκω μηδέ ἀκούω ; οἷος ἀστρολογικός , διαλεκτικός , ἐάν ἕξις ἐν αὐτός ἔχω . οὐ γάρ πράσσω μόνος ἕκαστος οὐδέ διημερεύω , ὡς Εὐριπίδης φημί , ἀλλά καί διαλέγω ἵνα αὐτός ἑαυτοῦ τυγχάνω κρατύς εἰμί ἡδύς διατίθημι · καί χαίρω ὁ ἐρωτάω ὅς γιγνώσκω ἀγνοέω καί λανθάνω οὐ ἐθέλω . διό καί περί χώρα ἄποικος καί ξένος θάλασσα ἔθος τε βαρβαρικός καί νόμος ὁ πλανάω καί πλέω ἡδύς ἐρωτάω , καί πρόθυμος διηγέομαι καί διαγράφω κόλπος καί τόπος , οἴομαι καί χάρις τις ὁ πόνος οὗτος καί παραμυθία κομίζω . καθόλου δέ ὅσος μηδείς ἐρωτάω αὐτός διηγέομαι καί λέγω ἀπό ἑαυτοῦ εἴωθα , ἡδύς ἐρωτάω , χαρίζω οὗτος δοκέω ; ὅς ἔργον εἰμί ἐνοχλέω ἀπέχω . καί οὗτος μέν ἐν ὁ πλωτικός μάλα φύω ὁ γένος ὁ νόσημα · ὁ δέ κομψός οὗτος ἐρωτάω ἐθέλω ὅς βούλομαι λέγω αἰδέομαι καί φείδομαι ὁ πάρειμι · οἷος ὅσος τυγχάνω αὐτός διαπράσσω καί κατορθόω . ὀρθός γοῦν ὁ Νέστωρ ὁ φιλοτιμία ὁ Ὀδυσσεύς ἐπίσταμαι λέγω ἄγε ἐγώ , ὦ πολύαινος Ὀδυσσεύς ʽ φημί , μέγας κῦδος Ἀχαιός , ὅπως ὅδε ἵππος λαμβάνω . ἄχθομαι γάρ ὁ ἑαυτοῦ ἐπαινέω καί ὁ ἑαυτοῦ εὐτυχία διεξέρχομαι , ἐάν μή κελεύω ἄλλος τις ὁ πάρειμι καί οἷος βιάζω λέγω . ἡδύς γοῦν ἐρωτάω περί πρεσβεία καί περί πολιτεία εἰ μέγας τις καί λαμπρός ἐργάζομαι τυγχάνω . ὅθεν ἦκα περί οὗτος ὁ φθονερός καί κακοήθης ἐρωτάω , ἐάν ἄλλος τις ἔρομαι ὁ τοιοῦτος , διακρούω καί παρατρέπω , χώρα ὁ διήγησις μή , δίδωμι μηδέ βούλομαι λόγος ὁ λέγω κοσμέω ἀφορμή προίημι . καί οὗτος οὖν ἐρωτάω χαρίζω ὁ ἀποκρίνω , ὅς ὁ ἐχθρός καί δυσμενής αἰσθάνομαι μή βούλομαι ἀκούω .