plutarchus.quaestiones-convivales-612c-748d 2.5.2
παυσαμένου δὲ τἀδελφοῦ , τἄλλα μὲν ἔφην ἀληθῶς λέγεσθαι , τὴν δʼ αἰτίαν τῆς τάξεως οὐκ ἐπενόουν . ἐδόκει δὲ καὶ τῶν ἄλλων τισὶ μὴ πιθανὸν εἶναι γεγονέναι τὸ πυκτεύειν καὶ παλαίειν πρότερον ἐν ἀγῶνι καὶ ἁμίλλῃ τοῦ τροχάζειν , καὶ παρεκάλουν ἐξάγειν εἰς τὸ ἀνώτερον . ἔφην δʼ ἐκ τοῦ παραστάντος , ὅτι ταῦτά μοι πάντα μιμήματα δοκεῖ καὶ γυμνάσματα τῶν πολεμικῶν εἶναι · καὶ γὰρ ὁπλίτης ἐπὶ πᾶσιν εἰσάγεται , μαρτυρούμενος ὅτι τοῦτο τὸ τέλος ἐστὶ τῆς σωμασκίας καὶ τῆς ἁμίλλης καὶ τὸ τοῖς νικηφόροις εἰσελαύνουσι τῶν τειχῶν ἐφίεσθαι μέρος διελεῖν καὶ καταβαλεῖν , τοιαύτην ἔχει διάνοιαν , ὡς οὐ μέγα πόλει τειχῶν ὄφελος ἄνδρας ἐχούσῃ μάχεσθαι δυναμένους καὶ νικᾶν . ἐν δὲ Λακεδαίμονι τοῖς νενικηκόσι στεφανίτας ἀγῶνας ἐξαίρετος ἦν ἐν ταῖς παρατάξεσι χώρα , περὶ αὐτὸν τὸν βασιλέα τεταγμένους μάχεσθαι · καὶ τῶν ζῴων μόνῳ τῷ ἵππῳ μετουσία στεφάνου καὶ ἀγῶνος ἔστιν , ὅτι μόνος καὶ πέφυκε καὶ ἤσκηται μαχομένοις παρεῖναι καὶ συμπολεμεῖν . εἰ δὲ δὴ ταῦτα λέγεται μὴ κακῶς , ἤδη σκοπῶμεν ἔφην ὅτι τῶν μαχομένων πρῶτον ἔργον ἐστὶ τὸ πατάξαι καὶ φυλάξασθαι , δεύτερον δὲ συμπεσόντας ἤδη καὶ γενομένους ἐν χερσὶν ὠθισμοῖς τε χρῆσθαι καὶ περιτροπαῖς ἀλλήλων , ᾧ δὴ μάλιστά φασιν ἐν Λεύκτροις τοὺς Σπαρτιάτας ὑπὸ τῶν ἡμετέρων , παλαιστρικῶν ὄντων , καταβιασθῆναι · διὸ καὶ παρʼ Αἰσχύλῳ τις τῶν πολεμικῶν ὀνομάζεται βριθύς , ὁπλιτοπάλας καὶ Σοφοκλῆς εἴρηκέ που περὶ τῶν Τρώων ὡς φίλιπποι καὶ κερουλκοί , σὺν σάκει δὲ κωδωνοκρότῳ παλαισταί · καὶ μὴν ἐπὶ πᾶσί γε τὸ τρίτον ἐστὶ νικωμένους φεύγειν ἢ διώκειν νικῶντας . εἰκότως οὖν ἡ πυγμὴ προῆγε , δευτέραν δʼ εἶχεν ἡ πάλη τάξιν , καὶ τελευταίαν ὁ δρόμος · ὅτι πυγμὴ μέν ἐστι μίμημα πληγῆς καὶ φυλακῆς , πάλη δὲ συμπλοκῆς καὶ ὠθισμοῦ , δρόμῳ δὲ μελετῶσι φεύγειν καὶ διώκειν .
Lemmas: παύω δέ ἀδελφός , ἄλλος μέν φημί ἀληθής λέγω , ὁ δέ αἰτία ὁ τάξις οὐ ἐπινοέω . δοκέω δέ καί ὁ ἄλλος τις μή πιθανός εἰμί γίγνομαι ὁ πυκτεύω καί παλαίω πρότερος ἐν ἀγών καί ἅμιλλα ὁ τροχάζω , καί παρακαλέω ἐξάγω εἰς ὁ ἀνώτερος . φημί δέ ἐκ ὁ παρίστημι , ὅτι οὗτος ἐγώ πᾶς μίμημα δοκέω καί γύμνασμα ὁ πολεμικός εἰμί · καί γάρ ὁπλίτης ἐπί πᾶς εἰσάγω , μαρτυρέω ὅτι οὗτος ὁ τέλος εἰμί ὁ σωμασκία καί ὁ ἅμιλλα καί ὁ ὁ νικηφόρος εἰσελαύνω ὁ τεῖχος ἐφίημι μέρος διαιρέω καί καταβάλλω , τοιοῦτος ἔχω διάνοια , ὡς οὐ μέγας πόλις τεῖχος ὄφελος ἀνήρ ἔχω μάχομαι δύναμαι καί νικάω . ἐν δέ Λακεδαίμων ὁ νικάω στεφανίτης ἀγών ἐξαιρετός εἰμί ἐν ὁ παράταξις χώρα , περί αὐτός ὁ βασιλεύς τάσσω μάχομαι · καί ὁ ζῷον μόνος ὁ ἵππος μετουσία στέφανος καί ἀγών εἰμί , ὅτι μόνος καί φύω καί ἀσκέω μάχομαι πάρειμι καί συμπολεμέω . εἰ δέ δή οὗτος λέγω μή κακός , ἤδη σκοπέω φημί ὅτι ὁ μάχομαι πρῶτος ἔργον εἰμί ὁ πατάσσω καί φυλάσσω , δεύτερος δέ συμπίπτω ἤδη καί γίγνομαι ἐν χείρ ὠθισμός τε χράω καί περιτροπή ἀλλήλων , ὅς δή μάλα φημί ἐν Λεῦκτρον ὁ Σπαρτιάτης ὑπό ὁ ἡμέτερος , παλαιστρικός εἰμί , καταβιάζω · διό καί παρά Αἰσχύλος τις ὁ πολεμικός ὀνομάζω βριθύς , ὁπλιτοπάλης καί Σοφοκλῆς λέγω που περί ὁ Τρώς ὡς Φίλιππος καί κερουλκός , σύν σάκος δέ κωδωνόκροτος παλαιστής · καί μήν ἐπί πᾶς γε ὁ τρίτος εἰμί νικάω φεύγω ἤ διώκω νικάω . ἔοικα οὖν ὁ πυγμή προάγω , δεύτερος δέ ἔχω ὁ πάλη τάξις , καί τελευταῖος ὁ δρόμος · ὅτι πυγμή μέν εἰμί μίμημα πληγή καί φυλακή , πάλη δέ συμπλοκή καί ὠθισμός , δρόμος δέ μελετάω φεύγω καί διώκω .