plutarchus.quaestiones-convivales-612c-748d 7.1.3
γενομένης οὖν ἐπὶ τῷ λόγῳ σιωπῆς , ὁ Φλῶρος εἶπεν οὕτωςὑφησόμεθα τοῦ Πλάτωνος ἐρήμην ὀφλισκάνοντος;οὐχ ἡμεῖς γʼ ἔφην ἐγώ · προησόμεθα γὰρ ἅμα τῷ Πλάτωνι καὶ τὸν Ὅμηρον , ὃς τοσοῦτον ἀποδεῖ τοῦ τὸ ὑγρὸν ἀπελαύνειν καὶ ἀποστρέφειν τῆς ἀρτηρίας , ὥστε καὶ τὸ σιτίον ὁμοῦ συνεκβαλεῖν ἐνταῦθα . φάρυγος ʽ γάρ φησινʼ ἐξέσσυτο οἶνος , ψωμοὶ τʼ ἀνδρόμεοι · χωρὶς εἰ μὴ τὸν Κύκλωπα φήσει τις ὥσπερ ὀφθαλμὸν σχεῖν ἕνα καὶ πόρον τροφῆς καὶ φωνῆς τὸν αὐτόν · ἢ τὸν φάρυγγα φήσει στόμαχον εἰρῆσθαι καὶ μὴ βρόγχον , ὥσπερ ὑπὸ πάντων καὶ πάλαι καὶ νῦν ὠνόμασται . ταῦτα δʼ οὐκ ἀπορίᾳ μαρτύρων , ἀλλʼ ὑπὸ τῆς ἀληθείας ἐπηγαγόμην ἐπεὶ μάρτυρὲς γε τῷ Πλάτωνι πολλοί τε κἀγαθοὶ πάρεισιν . Εὔπολιν μὲν γάρ , εἰ βούλει , πάρες ἐν Κόλαξιν εἰπόντα πίνειν γὰρ ὁ Πρωταγόρας ἐκέλευσʼ , ἵνα πρὸ τοῦ κυνὸς τὸν πλεύμονʼ ἔκκλυστον φορῇ · πάρες δὲ καὶ τὸν κομψὸν Ἐρατοσθένην λέγοντα καὶ βαθὺν ἀκρήτῳ πνεύμονα τεγγόμενος · Εὐριπίδης δὲ σαφῶς δήπου λέγων οἶνος περάσας πλευμόνων διαρροάς δῆλός ἐστιν Ἐρασιστράτου βλέπων τι ὀξύτερον · εἶδε γὰρ ὅτι σήραγγας ὁ πλεύμων ἔχει καὶ πόροις κατατέτρηται , διʼ ὧν τὸ ὑγρὸν διίησιν . οὐ γὰρ τὸ πνεῦμα πόρων ἐδεῖτο πρὸς τὴν ἐξαγωγήν , ἀλλʼ ἕνεκα τῶν ὑγρῶν καὶ τῶν τοῖς ὑγροῖς συμπαρολισθαινόντων γέγονεν ἠθμοειδὴς καὶ πολύπορος . καὶ οὐδὲν ἧττον , ὦ μακάριε , τῷ πλεύμονι προσῆκόν ἐστιν ἢ τῷ στομάχῳ συνεκδιδόναι τὸ ἄλφιτον καὶ τὸ κρίμνον οὐδὲ γὰρ ὁ στόμαχος ἡμῶν λεῖος , ὥς τινες , οὐδʼ ὀλισθηρός , ἀλλʼ ἔχει τραχύτητας , αἷς εἰκός ἐστι τὰ λεπτὰ καὶ μικρὰ περιπίπτοντα καὶ προσισχόμενα διαφεύγειν τὴν κατάποσιν . ἀλλʼ οὔτε τοῦτο λέγειν οὔτʼ ἐκεῖνο καλῶς ἔχον ἐστίν · ἡ γὰρ φύσις οὐκ ἐφικτὸν ἔχει τῷ λόγῳ τὸ περὶ τὰς ἐνεργείας εὐμήχανον · οὐδʼ ἔστι τῶν ὀργάνων αὐτῆς τὴν ἀκρίβειαν οἷς χρῆται λέγω δὲ τὸ πνεῦμα καὶ τὸ θερμόν ἀξίως διελθεῖν . ἔτι δὴ τῶν μαρτύρων τῷ Πλάτωνι προσκαλοῦμαι Φιλιστίωνά τε τὸν Λοκρόν , εὖ μάλα παλαιὸν ἄνδρα καὶ λαμπρὸν ἀπὸ τῆς τέχνης ὑμῶν γενόμενον ; καὶ Ἱπποκράτη καὶ Διώξιππον τὸν Ἱπποκράτειον οὗτοι γὰρ οὐχ ἑτέραν ὁδόν , ἀλλʼ ἣν Πλάτων , ὑφηγοῦνται τοῦ πώματος . ἥ γε μὴν πολυτίμητος ἐπιγλωττὶς οὐκ ἔλαθε τὸν Διώξιππον , ἀλλὰ περὶ ταύτην φησὶ τὸ ὑγρὸν ἐν τῇ καταπόσει διακρινόμενον εἰς τὴν ἀρτηρίαν ἐπιρρεῖν , τὸ δὲ σιτίον εἰς τὸν στόμαχον ἐπικυλινδεῖσθαι καὶ τῇ μὲν ἀρτηρίᾳ τῶν ἐδωδίμων μηδὲν παρεμπίπτειν , τὸν δὲ στόμαχον ἅμα τῇ ξηρᾷ τροφῇ καὶ τῆς ὑγρᾶς ἀναμιγνύμενόν τι μέρος ὑποδέχεσθαι , πιθανὸν γάρ ἐστι τὴν μὲν ἐπιγλωττίδα τῆς ἀρτηρίας προκεῖσθαι διάφραγμα καὶ ταμιεῖον , ὅπως ἀτρέμα καὶ κατʼ ὀλίγον διηθῆται τὸ ποτόν , ἀλλὰ μὴ ταχὺ μηδʼ ἄθρουν ἐπιρρακτὸν ἀποβιάζηται τὸ πνεῦμα καὶ διαταράττῃ . διὸ τοῖς ὄρνισιν οὐ γέγονεν ἐπιγλωσσὶς οὐδʼ ἔστιν · οὐδὲ γὰρ σπῶντες οὐδὲ λάπτοντες , ἀλλὰ κάπτοντες καὶ κατʼ ὀλίγον διιέντες τὸ ποτὸν ἡσυχῆ τὴν ἀρτηρίαν διαίνουσι καὶ τέγγουσι . μαρτύρων μὲν οὖν ἅλις . ὁ δὲ λόγος τῷ Πλάτωνι πρῶτον ἐκ τῆς αἰσθήσεως ἔχει τὴν πίστιν . τῆς γὰρ ἀρτηρίας τρωθείσης , οὐ καταπίνεται τὸ ὑγρόν , ἀλλʼ ὥσπερ ὀχετοῦ διακοπέντος , ἐκπῖπτον ἔξω καὶ ἀποκρουνίζον ὁρᾶται , καίπερ ὑγιοῦς καὶ ἀκεραίου τοῦ στομάχου μένοντος . ἔπειτα πάντες ἴσμεν , ὅτι τοῖς περιπλευμονικοῖς πάθεσι δίψος ἕπεται περιφλεγέστατον ὑπὸ ξηρότητος ἢ θερμότητος , ἤ τινος ἄλλης αἰτίας ἅμα τῇ φλεγμονῇ τὴν ὄρεξιν ἐμποιούσης · ὃ δὲ τούτου μεῖζόν ἐστι τεκμήριον , ὅσοις πλεύμων οὐκ ἐμπέφυκε τῶν ζῴων ἢ σφόδρα μικρὸς ἐμπέφυκε , ταῦτʼ οὐ δεῖται ποτοῦ τὸ παράπαν οὐδʼ ὀρέγεται , διὰ τὸ τῶν μορίων ἑκάστῳ σύμφυτον ὑπάρχειν τὴν πρὸς τοὔργον ἐπιθυμίαν · οἷς δʼ οὐκ ἔστι μόρια , μηδὲ χρείαν παρεῖναι μηδὲ προθυμίαν τῆς διʼ αὐτῶν ἐνεργείας . ὅλως δὲ δόξει μάτην ἡ κύστις γεγονέναι τοῖς ἔχουσιν · εἰ γὰρ ὁ στόμαχος ἅμα τῷ σιτίῳ τὸ ποτὸν ἀναλαμβάνει καὶ τῇ κοιλίᾳ παραδίδωσιν , οὐθὲν ἰδίου πόρου δεῖται τὸ περίττωμα τῆς ὑγρᾶς τροφῆς , ἀλλʼ εἷς ἀρκεῖ καὶ κοινὸς ὥσπερ εὐδιαῖος ἀμφοτέροις εἰς ταὐτὸ διὰ ταὐτοῦ συνεισκομιζομένοις · νῦν δὲ χωρὶς μὲν ἡ κύστις γέγονε , χωρὶς δὲ τὸ ἔντερον · ὅτι τὸ μὲν ἐκ τοῦ πλεύμονος βαδίζει , τὸ δʼ ἐκ τοῦ στομάχου , διακρινόμενον εὐθὺς · περὶ τὴν κατάποσιν . ὅθεν οὐδʼ ἐπιφαίνεται τῷ ὑγρῷ τοῦ ξηροῦ περιττώματος οὐδέν , οὔτε χρόᾳ προσεοικὸς οὔτʼ ὀσμῇ τὸ παράπαν καίτοι φύσιν εἶχεν ἀναμιγνύμενον ἐν τῇ κοιλίᾳ καὶ ἀναδευόμενον ἀναπίμπλασθαι τῶν ἐκείνου ποιοτήτων καὶ μὴ καθαρὸν οὕτως ἀπηθεῖσθαι καὶ ἄχραντον . ἀλλʼ οὐδὲ λίθος ἐν κοιλίᾳ πώποτε συνέστη · καίτοι λόγον εἶχε μηδὲν ἧττον ἢ ἐν κύστει συνίστασθαι καὶ πήγνυσθαι τὸ ὑγρόν , εἴπερ εἰς κοιλίαν ἐχώρει διὰ στομάχου πᾶν τὸ πινόμενον . ἀλλʼ ἔοικεν ὁ μὲν στόμαχος ἐκ τῆς ἀρτηρίας εὐθὺς ἕλκων τοῦ παροδεύοντος ὑγροῦ τὸ ἱκανὸν καὶ τὸ μέτριον ἀποχρῆσθαι πρὸς μάλαξιν καὶ χύλωσιν τῆς τροφῆς , διὸ μηδὲν ὑγροῦ περίττωμα ποιεῖν · ὁ δὲ πλεύμων ὡσπερεὶ τὸ πνεῦμα καὶ τὸ ὑγρὸν ἐξ αὑτοῦ διανέμων τοῖς δεομένοις τὸ λοιπὸν ἐκκρίνειν εἰς τὴν κύστιν . εἰκότα γὰρ μακρῷ ταῦτα μᾶλλον ἐκείνων . τὸ δʼ ἀληθὲς ἴσως ἄληπτον ἔν γε τούτοις , καὶ οὐκ ἔδει πρὸς φιλόσοφον δόξῃ τε καὶ δυνάμει πρῶτον οὕτως ἀπαυθαδίσασθαι περὶ πράγματος ἀδήλου καὶ τοσαύτην ἀντιλογίαν ἔχοντος .
Lemmas: γίγνομαι οὖν ἐπί ὁ λόγος σιωπή , ὁ Φλῶρος λέγω ουτωςυφημι ὁ Πλάτων ἐρῆμος ὀφλισκάνω ἐγώ γε φημί ἐγώ · προίημι γάρ ἅμα ὁ Πλάτων καί ὁ Ὅμηρος , ὅς τοσοῦτος ἀποδέω ὁ ὁ ὑγρός ἀπελαύνω καί ἀποστρέφω ὁ ἀρτηρία , ὥστε καί ὁ σιτίον ὁμοῦ συνεκβάλλω ἐνταῦθα . φάρυγξ ʽ γάρ φησινʼ ἐκσεύομαι οἶνος , ψωμός τε ἀνδρόμεος · χωρίς εἰ μή ὁ Κύκλωψ φημί τις ὥσπερ ὀφθαλμός ἔχω εἷς καί πόρος τροφή καί φωνή ὁ αὐτός · ἤ ὁ φάρυγξ φημί στόμαχος λέγω καί μή βρόγχος , ὥσπερ ὑπό πᾶς καί πάλαι καί νῦν ὀνομάζω . οὗτος δέ οὐ ἀπορία μάρτυς , ἀλλά ὑπό ὁ ἀλήθεια ἐπάγω ἐπεί μάρτυς γε ὁ Πλάτων πολύς τε ἀγαθός πάρειμι . Εὔπολις μέν γάρ , εἰ βούλομαι , παρίημι ἐν Κόλαξ λέγω πίνω γάρ ὁ Πρωταγόρας κελεύω , ἵνα πρό ὁ κύων ὁ πνεύμων ἔκκλυστος φορέω · παρίημι δέ καί ὁ κομψός Ἐρατοσθένης λέγω καί βαθύς ἄκρατος πνεύμων τέγγω · Εὐριπίδης δέ σαφής δήπου λέγω οἶνος περάω πλεύμων διαρροή δῆλος εἰμί Ἐρασίστρατος βλέπω τις ὀξύς · ὁράω γάρ ὅτι σῆραγξ ὁ πλεύμων ἔχω καί πόρος κατατετραίνω , διά ὅς ὁ ὑγρός διίημι . οὐ γάρ ὁ πνεῦμα πόρος δέω πρός ὁ ἐξαγωγή , ἀλλά ἕνεκα ὁ ὑγρός καί ὁ ὁ ὑγρός συμπαρολισθάνω γίγνομαι ἠθμοειδής καί πολύπορος . καί οὐδείς ἥσσων , ὦ μακάριος , ὁ πνεύμων προσήκω εἰμί ἤ ὁ στόμαχος συνεκδίδωμι ὁ ἄλφιτον καί ὁ κρίμνον οὐδέ γάρ ὁ στόμαχος ἐγώ λεῖος , ὡς τις , οὐδέ ὀλισθηρός , ἀλλά ἔχω τραχύτης , ὅς ἔοικα εἰμί ὁ λεπτός καί μικρός περιπίπτω καί προσίσχω διαφεύγω ὁ κατάποσις . ἀλλά οὔτε οὗτος λέγω οὔτε ἐκεῖνος καλός ἔχω εἰμί · ὁ γάρ φύσις οὐ ἐφικτός ἔχω ὁ λόγος ὁ περί ὁ ἐνέργεια εὐμήχανος · οὐδέ εἰμί ὁ ὄργανον αὐτός ὁ ἀκρίβεια ὅς χράω λέγω δέ ὁ πνεῦμα καί ὁ θερμός ἄξιος διέρχομαι . ἔτι δή ὁ μάρτυς ὁ Πλάτων προσκαλέω Φιλιστίων τε ὁ Λοκρός , εὖ μάλα παλαιός ἀνήρ καί λαμπρός ἀπό ὁ τέχνη σύ γίγνομαι ; καί Ἱπποκράτης καί Διώξιππος ὁ Ἱπποκράτειος οὗτος γάρ οὐ ἕτερος ὁδός , ἀλλά ὅς Πλάτων , ὑφηγέομαι ὁ πῶμα . ὁ γε μήν πολυτίμητος ἐπιγλωσσίς οὐ λανθάνω ὁ Διώξιππος , ἀλλά περί οὗτος φημί ὁ ὑγρός ἐν ὁ κατάποσις διακρίνω εἰς ὁ ἀρτηρία ἐπιρρέω , ὁ δέ σιτίον εἰς ὁ στόμαχος ἐπικυλινδέω καί ὁ μέν ἀρτηρία ὁ ἐδώδιμος μηδείς παρεμπίπτω , ὁ δέ στόμαχος ἅμα ὁ ξηρός τροφή καί ὁ ὑγρός ἀναμίσγω τις μέρος ὑποδέχομαι , πιθανός γάρ εἰμί ὁ μέν ἐπιγλωσσίς ὁ ἀρτηρία πρόκειμαι διάφραγμα καί ταμιεῖον , ὅπως ἀτρέμας καί κατά ὀλίγος διηθέω ὁ ποτόν , ἀλλά μή ταχύς μηδέ ἀθρόος ἐπιρρακτός ἀποβιάζω ὁ πνεῦμα καί διαταράσσω . διό ὁ ὄρνις οὐ γίγνομαι ἐπιγλωσσίς οὐδέ εἰμί · οὐδέ γάρ σπάω οὐδέ λάπτω , ἀλλά κάπτω καί κατά ὀλίγος διίημι ὁ ποτόν ἡσυχῆ ὁ ἀρτηρία διαίνω καί τέγγω . μάρτυς μέν οὖν ἅλις . ὁ δέ λόγος ὁ Πλάτων πρῶτος ἐκ ὁ αἴσθησις ἔχω ὁ πίστις . ὁ γάρ ἀρτηρία τιτρώσκω , οὐ καταπίνω ὁ ὑγρός , ἀλλά ὥσπερ ὀχετός διακόπτω , ἐκπίπτω ἔξω καί ἀποκρουνίζω ὁράω , καίπερ ὑγιής καί ἀκέραιος ὁ στόμαχος μένω . ἔπειτα πᾶς οἶδα , ὅτι ὁ περιπλευμονικός πάθος δίψος ἕπομαι περιφλεγής ὑπό ξηρότης ἤ θερμότης , ἤ τις ἄλλος αἰτία ἅμα ὁ φλεγμονή ὁ ὄρεξις ἐμποιέω · ὅς δέ οὗτος μέγας εἰμί τεκμήριον , ὅσος πλεύμων οὐ ἐμφύω ὁ ζῷον ἤ σφόδρα μικρός ἐμφύω , οὗτος οὐ δέω ποτόν ὁ παράπαν οὐδέ ὀρέγω , διά ὁ ὁ μόριον ἕκαστος σύμφυτος ὑπάρχω ὁ πρός ἔργον ἐπιθυμία · ὅς δέ οὐ εἰμί μόριον , μηδέ χρεία πάρειμι μηδέ προθυμία ὁ διά αὐτός ἐνέργεια . ὅλος δέ δοκέω μάτην ὁ κύστις γίγνομαι ὁ ἔχω · εἰ γάρ ὁ στόμαχος ἅμα ὁ σιτίον ὁ ποτόν ἀναλαμβάνω καί ὁ κοιλία παραδίδωμι , οὐδείς ἴδιος πόρος δέω ὁ περίσσωμα ὁ ὑγρός τροφή , ἀλλά εἷς ἀρκέω καί κοινός ὥσπερ εὐδιαῖος ἀμφότερος εἰς αὐτός διά αὐτός συνεισκομίζω · νῦν δέ χωρίς μέν ὁ κύστις γίγνομαι , χωρίς δέ ὁ ἔντερον · ὅτι ὁ μέν ἐκ ὁ πλεύμων βαδίζω , ὁ δέ ἐκ ὁ στόμαχος , διακρίνω εὐθύς · περί ὁ κατάποσις . ὅθεν οὐδέ ἐπιφαίνω ὁ ὑγρός ὁ ξηρός περίσσωμα οὐδείς , οὔτε χροιά προσέοικα οὔτε ὀσμή ὁ παράπαν καίτοι φύσις ἔχω ἀναμίσγω ἐν ὁ κοιλία καί ἀναδεύω ἀναπίμπλημι ὁ ἐκεῖνος ποιότης καί μή καθαρός οὕτως ἀπηθέω καί ἄχραντος . ἀλλά οὐδέ λίθος ἐν κοιλία πώποτε συνίστημι · καίτοι λόγος ἔχω μηδείς ἥσσων ἤ ἐν κύστις συνίστημι καί πήγνυμι ὁ ὑγρός , εἴπερ εἰς κοιλία χωρέω διά στόμαχος πᾶς ὁ πίνω . ἀλλά ἔοικα ὁ μέν στόμαχος ἐκ ὁ ἀρτηρία εὐθύς ἕλκω ὁ παροδεύω ὑγρός ὁ ἱκανός καί ὁ μέτριος ἀποχράω πρός μάλαξις καί χύλωσις ὁ τροφή , διό μηδείς ὑγρός περίσσωμα ποιέω · ὁ δέ πλεύμων ὡσπερεί ὁ πνεῦμα καί ὁ ὑγρός ἐκ ἑαυτοῦ διανέμω ὁ δέω ὁ λοιπός ἐκκρίνω εἰς ὁ κύστις . ἔοικα γάρ μακρός οὗτος μάλα ἐκεῖνος . ὁ δέ ἀληθής ἴσως ἄληπτος ἐν γε οὗτος , καί οὐ δέω πρός φιλόσοφος δόξα τε καί δύναμις πρῶτος οὕτως ἀπαυθαδίζομαι περί πρᾶγμα ἄδηλος καί τοσοῦτος ἀντιλογία ἔχω .