plutarchus.non-posse-suaviter-vivi-secundum-epicurum-1086c-1107c 8
τὸ γὰρ ἀναγκαῖον οὐκ ἀγαθόν ἐστιν , ἀλλʼ ἐπέκεινα τῆς φυγῆς τῶν κακῶν κεῖται τὸ ἐφετὸν καὶ τὸ αἱρετὸν καὶ νὴ Δία τὸ ἡδὺ καὶ οἰκεῖον , ὡς Πλάτων ἔλεγε , καὶ ἀπηγόρευε τὰς λυπῶν καὶ πόνων ἀπαλλαγὰς ἡδονὰς μὴ νομίζειν , ἀλλʼ οἷόν τινα σκιαγραφίαν ἢ μῖξιν οἰκείου καὶ ἀλλοτρίου , καθάπερ λευκοῦ καὶ μέλανος ἀπὸ τοῦ κάτω πρὸς τὸ μέσον ἀναφερομένων , ἀπειρίᾳ δὲ τοῦ κάτω καὶ ἄνω καὶ ἀγνοίᾳ τὸ μέσον ἄκρον ἡγουμένων εἶναι καὶ πέρας · ὥσπερ Ἐπίκουρος ἡγεῖται καὶ Μητρόδωρος , οὐσίαν τἀγαθοῦ καὶ ἀκρότητα τὴν τοῦ κακοῦ φυγὴν τιθέμενοι καὶ χαίροντες ἀνδραπόδων τινὰ χαρὰν ἢ δεσμίων ἐξ εἱργμοῦ λυθέντων ἀσμένως ἀλειψαμένων καὶ ἀπολουσαμένων μετὰ τὰς αἰκίας καὶ τὰς μάστιγας , ἐλευθέρας δὲ καὶ καθαρᾶς καὶ ἀμιγοῦς καὶ ἀμωλωπίστου χαρᾶς ἀγεύστων καὶ ἀθεάτων . οὐ γάρ , εἰ τὸ ψωριᾶν τὴν σάρκα καὶ λημᾶν τὸν ὀφθαλμὸν ἀλλότριον , ἤδη καὶ τὸ κνᾶσθαι καὶ τὸ ἀπομάττεσθαι θαυμάσιον οὐδʼ εἰ τὸ ἀλγεῖν καὶ φοβεῖσθαι τὰ θεῖα καὶ ταράττεσθαι τοῖς ἐν Ἅιδου κακόν , ἡ τούτων ἀποφυγὴ μακάριον καὶ ζηλωτόν · ἀλλὰ μικρὸν τινα τόπον καὶ γλίσχρον ἀποφαίνουσι τῆς χαρᾶς , ἐν ᾧ στρέφεται καὶ κυλινδεῖται μέχρι τοῦ μὴ ταράττεσθαι τοῖς ἐν Ἅιδου κακοῖς παρὰ τὰς κενὰς δόξας προϊοῦσα καὶ τοῦτο ποιουμένη τῆς σοφίας τέλος , ὃ δόξειεν ἂν αὐτόθεν ὑπάρχειν τοῖς ἀλόγοις . εἰ γὰρ πρὸς τὴν ἀπονίαν τοῦ σώματος οὐ διαφέρει πότερον διʼ αὑτὸ ἢ φύσει τοῦ πονεῖν ἐκτός ἐστιν , οὐδὲ πρὸς τὴν ἀταραξίαν τῆς ψυχῆς μεῖζόν ἐστι τὸ διʼ αὑτὴν ἢ κατὰ φύσιν οὕτως ἔχειν ὥστε μὴ ταράττεσθαι . καίτοι φήσειεν ἄν τις οὐκ ἀλόγως ἐρρωμενεστέραν εἶναι διάθεσιν τὴν φύσει μὴ δεχομένην τὸ ταράττον ἢ τὴν ἐπιμελείᾳ καὶ λόγῳ διαφεύγουσαν . ἔστω δʼ ἔχειν ἐπίσης · καὶ γὰρ οὕτω φανοῦνται τῶν θηρίων πλέον οὐδὲν ἔχοντες ἐν τῷ μὴ ταράττεσθαι τοῖς ἐν Ἅιδου καὶ περὶ θεῶν λεγομένοις μηδὲ προσδοκᾶν λύπας μηδʼ ἀλγηδόνας ὅρον ἑχούσοις , αὐτὲις γοῦν Ἐπίκουρος εἰπὼν ὡς εἰ μηδὲν ἡμᾶς αἱ ὑπὲρ τῶν μετεώρων ὑποψίαι ἠνώχλουν αἵ τε περὶ θανάτου καὶ ἀλγηδόνων , οὐκ ἄν ποτε προσεδεόμεθα φυσιολογίας εἰς τοῦτʼ ἄγειν ἡμᾶς οἴεται τὸν λόγον , ἐν ᾧ τὰ θηρία φύσει καθέστηκεν οὔτε γὰρ ὑποψίας ἔχει φαύλας περὶ θεῶν οὔτε δόξαις κεναῖς ἐνοχλεῖται τῶν μετὰ θάνατον οὐδʼ ὅλως ἐπινοεῖ τι δεινὸν ἐν τούτοις οὐδʼ οἶδε . καίτοι εἰ μὲν ἐν τῇ προλήψει τοῦ θεοῦ τὴν πρόνοιαν ἀπέλιπον , ἐφαίνοντʼ ἂν ἐλπίσι χρησταῖς πλέον ἔχοντες οἱ φρόνιμοι τῶν θηρίων πρὸς τὸ ἡδέως ζῆν · ἐπεὶ δὲ τέλος ἦν τοῦ περὶ θεῶν λόγου τὸ μὴ φοβεῖσθαι θεὸν ἀλλὰ παύσασθαι ταραττομένους , βεβαιότερον οἶμαι τοῦθʼ ὑπάρχειν τοῖς ὅλως μὴ νοοῦσι θεὸν ἢ τοῖς νοεῖν μὴ βλάπτοντα μεμαθηκόσιν · οὐ γὰρ ἀπήλλακται δεισιδαιμονίας ἀλλʼ οὐδὲ περιπέπτωκεν , οὐδʼ ἀποτέθειται τὴν ταράττουσαν ἔννοιαν περὶ τῶν θεῶν ἀλλʼ οὐδʼ εἴληφε . τὰ δʼ αὐτὰ καὶ περὶ τῶν ἐν Ἅιδου λεκτέον · τὸ μὲν γὰρ ἐλπίζειν τι χρηστὸν ἀπʼ ἐκείνων οὐδετέροις ὑπάρχει , τοῦ δʼ ὑποπτεύειν καὶ φοβεῖσθαι τὰ μετὰ τὸν θάνατον ἧττον μέτεστιν οἷς οὐ γίγνεται θανάτου πρόληψις ἢ τοῖς προλαμβάνουσιν ὡς οὐδὲν πρὸς ἡμᾶς ὁ θάνατος πρὸς μέν γε τούτους ἐστίν , ἐφʼ ὅσον περὶ αὐτοῦ διαλογίζονταί τι καὶ σκοποῦσι · τὰ δʼ ὅλως ἀπήλλακται τοῦ φροντίζειν τῶν οὐ πρὸς ἑαυτά , πληγὰς δὲ φεύγοντα καὶ τραύματα καὶ φόνους τοῦτο τοῦ θανάτου δέδοικεν , ὃ καὶ τούτοις φοβερόν ἐστιν .
Lemmas: ὁ γάρ ἀναγκαῖος οὐ ἀγαθός εἰμί , ἀλλά ἐπέκεινα ὁ φυγή ὁ κακός κεῖμαι ὁ ἐφετός καί ὁ αἱρετός καί νή Ζεύς ὁ ἡδύς καί οἰκεῖος , ὡς Πλάτων λέγω , καί ἀπαγορεύω ὁ λύπη καί πόνος ἀπαλλαγή ἡδονή μή νομίζω , ἀλλά οἷος τις σκιαγραφία ἤ μίξις οἰκεῖος καί ἀλλότριος , καθά λευκός καί μέλας ἀπό ὁ κάτω πρός ὁ μέσος ἀναφέρω , ἀπειρία δέ ὁ κάτω καί ἄνω καί ἄγνοια ὁ μέσος ἄκρον ἡγέομαι εἰμί καί πέρας · ὥσπερ Ἐπίκουρος ἡγέομαι καί Μητρόδωρος , οὐσία ἀγαθός καί ἀκρότης ὁ ὁ κακός φυγή τίθημι καί χαίρω ἀνδράποδον τις χαρά ἤ δέσμιον ἐκ εἱργμός λύω ἄσμενος ἀλείφω καί ἀπολούω μετά ὁ αἰκία καί ὁ μάστιξ , ἐλεύθερος δέ καί καθαρός καί ἀμιγής καί ἀμωλωπός χαρά ἄγευστος καί ἀθέατος . οὐ γάρ , εἰ ὁ ψωράω ὁ σάρξ καί λημάω ὁ ὀφθαλμός ἀλλότριος , ἤδη καί ὁ κνάω καί ὁ ἀπομάσσω θαυμάσιος οὐδέ εἰ ὁ ἀλγέω καί φοβέω ὁ θεῖος καί ταράσσω ὁ ἐν ᾍδης κακός , ὁ οὗτος ἀποφυγή μακάριος καί ζηλωτός · ἀλλά μικρός τις τόπος καί γλίσχρος ἀποφαίνω ὁ χαρά , ἐν ὅς στρέφω καί κυλινδέω μέχρι ὁ μή ταράσσω ὁ ἐν ᾍδης κακός παρά ὁ κενός δόξα προέρχομαι καί οὗτος ποιέω ὁ σοφία τέλος , ὅς δοκέω ἄν αὐτόθεν ὑπάρχω ὁ ἄλογος . εἰ γάρ πρός ὁ ἀπονία ὁ σῶμα οὐ διαφέρω πότερος διά ἑαυτοῦ ἤ φύσις ὁ πονέω ἐκτός εἰμί , οὐδέ πρός ὁ ἀταραξία ὁ ψυχή μέγας εἰμί ὁ διά ἑαυτοῦ ἤ κατά φύσις οὕτως ἔχω ὥστε μή ταράσσω . καίτοι φημί ἄν τις οὐ ἄλογος ἐρρωμένος εἰμί διάθεσις ὁ φύσις μή δέχομαι ὁ ταράσσω ἤ ὁ ἐπιμέλεια καί λόγος διαφεύγω . εἰμί δέ ἔχω ἐπίσης · καί γάρ οὕτως φαίνω ὁ θηρίον πολύς οὐδείς ἔχω ἐν ὁ μή ταράσσω ὁ ἐν ᾍδης καί περί θεός λέγω μηδέ προσδοκάω λύπη μηδέ ἀλγηδών ὅρος ἕχω , ἀϋτέω γοῦν Ἐπίκουρος λέγω ὡς εἰ μηδείς ἐγώ ὁ ὑπέρ ὁ μετέωρος ὑποψία ἀνοχλέω ὁ τε περί θάνατος καί ἀλγηδών , οὐ ἄν ποτέ προσδέω φυσιολογία εἰς οὗτος ἄγω ἐγώ οἴομαι ὁ λόγος , ἐν ὅς ὁ θηρίον φύσις καθίστημι οὔτε γάρ ὑποψία ἔχω φαῦλος περί θεός οὔτε δόξα κενός ἐνοχλέω ὁ μετά θάνατος οὐδέ ὅλος ἐπινοέω τις δεινός ἐν οὗτος οὐδέ οἶδα . καίτοι εἰ μέν ἐν ὁ πρόληψις ὁ θεός ὁ πρόνοια ἀπολείπω , φαίνω ἄν ἐλπίς χρηστός πολύς ἔχω ὁ φρόνιμος ὁ θηρίον πρός ὁ ἡδύς ζάω · ἐπεί δέ τέλος εἰμί ὁ περί θεός λόγος ὁ μή φοβέω θεός ἀλλά παύω ταράσσω , βέβαιος οἴομαι οὗτος ὑπάρχω ὁ ὅλος μή νοέω θεός ἤ ὁ νοέω μή βλάπτω μανθάνω · οὐ γάρ ἀπαλλάσσω δεισιδαιμονία ἀλλά οὐδέ περιπίπτω , οὐδέ ἀποτίθημι ὁ ταράσσω ἔννοια περί ὁ θεός ἀλλά οὐδέ λαμβάνω . ὁ δέ αὐτός καί περί ὁ ἐν ᾍδης λεκτέος · ὁ μέν γάρ ἐλπίζω τίς χρηστός ἀπό ἐκεῖνος οὐδέτερος ὑπάρχω , ὁ δέ ὑποπτεύω καί φοβέω ὁ μετά ὁ θάνατος ἥσσων μέτειμι ὅς οὐ γίγνομαι θάνατος πρόληψις ἤ ὁ προλαμβάνω ὡς οὐδείς πρός ἐγώ ὁ θάνατος πρός μέν γε οὗτος εἰμί , ἐπί ὅσος περί αὐτός διαλογίζομαι τις καί σκοπέω · ὁ δέ ὅλος ἀπαλλάσσω ὁ φροντίζω ὁ οὐ πρός ἑαυτοῦ , πληγή δέ φεύγω καί τραῦμα καί φόνος οὗτος ὁ θάνατος δείδω , ὅς καί οὗτος φοβερός εἰμί .