plutarchus.de-vitioso-pudore-528c-536d 2
οὔτε δὴ τούτους περιοπτέον οὕτως ἀσθενῶς ἔχοντας οὔτʼ αὖ πάλιν ἐκείνην ἐπαινετέον τὴν ἄτρεπτον καὶ ἀτενῆ διάθεσιν , ἐν δὲ τὸ θαρσαλέον τε καὶ ἐμμανὲς ὅππη ὀρούσαι φαίνετʼ Ἀναξάρχου κύνεον μένος · ἀλλʼ ἐμμελῆ τινα μηχανητέον σύγκρασιν ἀμφοῖν , τοῦ μὲν ἀτενοῦς ἄγαν τὴν ἀναίδειαν τοῦ δʼ ἐπιεικοῦς σφόδρα τὴν ἀσθένειαν ἀφαιροῦσαν . ᾗ καὶ τὸ θεράπευμα δυσχερὲς καὶ οὐκ ἀκίνδυνος ἡ τῶν τοιούτων πλεονασμῶν κόλουσις · ὡς γὰρ ὁ γεωργὸς ἄγριον μὲν ἐκκόπτων βλάστημα καὶ ἀγεννές , αὐτόθεν ἀφειδῶς ἐμβαλὼν τὸ σκαφεῖον ἀνέτρεψε τὴν ῥίζαν ἢ πῦρ προσαγαγὼν ἐπέκαυσεν ἀμπέλῳ δὲ προσιὼν τομῆς δεομένῃ καὶ μηλέας ἤ τινος ἐλαίας ἁπτόμενος , εὐλαβῶς ἐπιφέρει τὴν χεῖρα , δεδιὼς μή τι τοῦ ὑγιαίνοντος ἀποτυφλώσῃ · οὕτως ὁ φιλόσοφος φθόνον μὲν ἐξαιρῶν νέου ψυχῆς , ἀγεννὲς βλάστημα καὶ δυστιθάσευτον , ἢ φιλαργυρίαν ἄωρον , ἢ φιληδονίαν ἐπικόπτων ἀκόλαστον αἱμάσσει καὶ πιέζει καὶ τομὴν ποιεῖ καὶ οὐλὴν βαθεῖαν ὅταν δὲ τρυφερῷ μέρει ψυχῆς καὶ ἁπαλῷ κολούοντα προσαγάγῃ λόγον , οἷόν ἐστι τὸ δυσωπούμενον καὶ διατρεπόμενον , εὐλαβεῖται μὴ λάθῃ τούτοις συναποκόψας τὸ αἰδούμενον . καὶ γὰρ αἱ τίτθαι τῶν βρεφῶν ἐκτρίβουσαι πολλάκις τὸν ῥύπον ἑλκοῦσιν ἐνίοτε τὴν σάρκα καὶ βασανίζουσιν . ὅθεν οὐ δεῖ τῶν νέων παντάπασιν ἐν χρῷ τὴν δυσωπίαν ἐκτρίβοντας ὀλιγώρους ποιεῖν καὶ λίαν ἀτρέπτους · ἀλλʼ ὥσπερ οἱ καταλύοντες οἰκίας ἱεροῖς γειτνιώσας τά γε συνεχῆ καὶ πλησίον ἐῶσι καὶ διερείδουσιν , οὕτω δεῖ τὴν δυσωπίαν κινεῖν δεδιότας συνεφελκύσασθαι τὰ ὁμοροῦντα τῆς αἰδοῦς καὶ τῆς ἐπιεικείας ; καὶ τῆς ἡμερότητος , οἷς ὑποδέδυκε καὶ προσπλέκεται κολακεύουσα τὸν εὐδυσώπητον ὡς φιλάνθρωπον καὶ πολιτικὸν καὶ κοινὸν ἔχοντα νοῦν καὶ οὐκ ἄτεγκτον οὐδʼ αὐθέκαστον . ὅθεν εὐθὺς οἱ Στωικοὶ καὶ τῷ ῥήματι τὸ αἰσχύνεσθαι καὶ δυσωπεῖσθαι τοῦ αἰδεῖσθαι διέστησαν , ἵνα μηδὲ τὴν ὁμωνυμίαν τῷ πάθει πρόφασιν τοῦ βλάπτειν ἀπολίπωσιν . ἀλλʼ ἡμῖν χρῆσθαι τοῖς ὀνόμασιν ἀσυκοφαντήτως δότωσαν , μᾶλλον δʼ Ὁμηρικῶς · καὶ γὰρ ἐκεῖνος εἶπεν αἰδώς , ἣτʼ ἄνδρας μέγα σίνεται ἠδʼ ὀνίνησι · καὶ οὐ κακῶς τὸ βλάπτον αὐτῆς πρότερον εἶπε . γίγνεται γὰρ ὠφέλιμος ὑπὸ λόγου τὸ πλεονάζον ἀφελόντος καὶ τὸ μέτριον ἀπολιπόντος .
Lemmas: οὔτε δή οὗτος περιοράω οὕτως ἀσθενής ἔχω οὔτε αὖ πάλιν ἐκεῖνος ἐπαινετέον ὁ ἄτρεπτος καί ἀτενής διάθεσις , ἐν δέ ὁ θαρσαλέος τε καί ἐμμανής ὅπῃ ὀρούω φαίνω Ἀνάξαρχος κύνεος μένος · ἀλλά ἐμμελής τις μηχανητέον σύγκρασις ἄμφω , ὁ μέν ἀτενής ἄγαν ὁ ἀναίδεια ὁ δέ ἐπιεικής σφόδρα ὁ ἀσθένεια ἀφαιρέω . ᾟ καί ὁ θεράπευμα δυσχερής καί οὐ ἀκίνδυνος ὁ ὁ τοιοῦτος πλεονασμός κόλουσις · ὡς γάρ ὁ γεωργός ἄγριος μέν ἐκκόπτω βλάστημα καί ἀγεννής , αὐτόθεν ἀφειδής ἐμβάλλω ὁ σκαφεῖον ἀνατρέπω ὁ ῥίζα ἤ πῦρ προσάγω ἐπικαίω ἄμπελος δέ προσέρχομαι τομή δέω καί μηλέα ἤ τις ἐλαία ἅπτω , εὐλαβής ἐπιφέρω ὁ χείρ , δείδω μή τις ὁ ὑγιαίνω ἀποτυφλόω · οὕτως ὁ φιλόσοφος φθόνος μέν ἐξαιρέω νέος ψυχή , ἀγεννής βλάστημα καί δυστιθάσευτος , ἤ φιλαργυρία ἄωρος , ἤ φιληδονία ἐπικόπτω ἀκόλαστος αἱμάσσω καί πιέζω καί τομή ποιέω καί οὐλή βαθύς ὅταν δέ τρυφερός μέρος ψυχή καί ἁπαλός κολούω προσάγω λόγος , οἷος εἰμί ὁ δυσωπέω καί διατρέπω , εὐλαβέομαι μή λανθάνω οὗτος συναποκόπτω ὁ αἰδέομαι . καί γάρ ὁ τίτθη ὁ βρέφος ἐκτρίβω πολλάκις ὁ ῥύπος ἑλκέω ἐνίοτε ὁ σάρξ καί βασανίζω . ὅθεν οὐ δέω ὁ νέος παντάπασι ἐν χρώς ὁ δυσωπία ἐκτρίβω ὀλίγωρος ποιέω καί λίαν ἄτρεπτος · ἀλλά ὥσπερ ὁ καταλύω οἰκία ἱερόν γειτνιάω ὁ γε συνεχής καί πλησίον ἐάω καί διερείδομαι , οὕτως δέω ὁ δυσωπία κινέω δείδω συνεφέλκω ὁ ὁμορέω ὁ αἰδώς καί ὁ ἐπιείκεια ; καί ὁ ἡμερότης , ὅς ὑποδύω καί προσπλέκω κολακεύω ὁ εὐδυσώπητος ὡς φιλάνθρωπος καί πολιτικός καί κοινός ἔχω νόος καί οὐ ἄτεγκτος οὐδέ αὐθέκαστος . ὅθεν εὐθύς ὁ Στωϊκός καί ὁ ῥῆμα ὁ αἰσχύνω καί δυσωπέω ὁ αἰδέομαι διΐστημι , ἵνα μηδέ ὁ ὁμωνυμία ὁ πάθος πρόφασις ὁ βλάπτω ἀπολείπω . ἀλλά ἐγώ χράω ὁ ὄνομα ἀσυκοφάντητος δίδωμι , μάλα δέ Ὁμηρικός · καί γάρ ἐκεῖνος λέγω αἰδώς , ὅστε ἀνήρ μέγας σίνομαι ἠδέ ὀνίνημι · καί οὐ κακός ὁ βλάπτω αὐτός πρότερος λέγω . γίγνομαι γάρ ὠφέλιμος ὑπό λόγος ὁ πλεονάζω ἀφαιρέω καί ὁ μέτριος ἀπολείπω .