plutarchus.de-tranquillitate-animi-464e-477f 19
καίτοι πολλοὶ καὶ τὸ τοῦ Μενάνδρου πεφρίκασιν οὐκ ἔστιν εἰπεῖν ζῶντα τοῦτʼ οὐ πείσομαι , ἀγνοοῦντες ὅσον ἐστὶ πρὸς ἀλυπίαν ἀγαθὸν τὸ μελετᾶν καὶ δύνασθαι πρὸς τὴν τύχην ἀνεῳγόσι τοῖς ὄμμασιν ἀντιβλέπειν , καὶ μὴ ποιεῖν ἐν αὑτῷ τὰς φαντασίας ἀτρίπτους καὶ ἁπαλὰς ὥσπερ ἐνσκιατραφούμενον πολλαῖς ἐλπίσιν ὑπεικούσαις ἀεὶ καὶ πρὸς μηδὲν ἀντιτεινούσαις . ἐκεῖνο μέντοι καὶ πρὸς τὸν Μένανδρον ἔχομεν εἰπεῖν οὐκ ἔστιν εἰπεῖν ζῶντα τοῦτʼ οὐ πείσομαι , ἀλλʼ ἔστιν εἰπεῖν ζῶντα τοῦτʼ οὐ ποιήσω , οὐ ψεύσομαι , οὐ ῥᾳδιουργήσω , οὐκ ἀποστερήσω , οὐκ ἐπιβουλεύσω τοῦτο γὰρ ἐφʼ ἡμῖν κείμενον οὐ μικρὸν ἀλλὰ μέγα πρὸς εὐθυμίαν πάρεστιν . ὥσπερ αὖ τοὐναντίον ἡ σύνεσις , ὅτι σύνοιδα δείνʼ εἰργασμένος , οἷον ἕλκος ἐν σαρκὶ τῇ ψυχῇ τὴν μεταμέλειαν αἱμάσσουσαν ἀεὶ καὶ νύσσουσαν ἐναπολείπει . τὰς μὲν γὰρ ἄλλας ἀναιρεῖ λύπας ὁ λόγος , τὴν δὲ μετάνοιαν αὐτὸς ἐνεργάζεται δακνομένης σὺν αἰσχύνῃ τῆς ψυχῆς καὶ κολαζομένης ὑφʼ αὑτῆς , ὡς γὰρ οἱ ῥιγοῦντες ἠπιάλοις καὶ πυρετοῖς διακαόμενοι τῶν ταῦτα πασχόντων ἔξωθεν ὑπὸ καύματος ἢ κρύους ; μᾶλλον ἐνοχλοῦνται καὶ κάκιον ἔχουσιν , οὕτως ἐλαφροτέρας ἔχει τὰ τυχηρὰ τὰς λύπας ὥσπερ ἔξωθεν ἐπιφερομένας · τὸ δὲ οὔ τις ἐμοὶ τῶν ἄλλος ἐπαίτιος , ἀλλʼ ἐγὼ αὐτός ἐπιθρηνούμενον τοῖς ἁμαρτανομένοις ἔνδοθεν ἐξ αὐτοῦ , βαρύτερον ποιεῖ τῷ αἰσχρῷ τὸ ἀλγεινόν . ὅθεν οὔτε οἰκία πολυτελὴς οὔτε χρυσίου πλῆθος οὔτʼ ἀξίωμα γένους οὔτε μέγεθος ἀρχῆς οὐ λόγου χάρις οὐ δεινότης εὐδίαν παρέχει βίῳ καὶ γαλήνην τοσαύτην , ὅσην ψυχὴ καθαρεύουσα πραγμάτων καὶ βουλευμάτων πονηρῶν καὶ τὴν τοῦ βίου πηγὴν τὸ ἦθος ἀτάραχον ἔχουσα καὶ ἀμίαντον · ἀφʼ ἧς αἱ καλαὶ πράξεις ῥέουσαι καὶ τὴν ἐνέργειαν ἐνθουσιώδη καὶ ἱλαρὰν μετὰ τοῦ μέγα φρονεῖν ἔχουσι καὶ τὴν μνήμην ἡδίονα καὶ βεβαιοτέραν τῆς Πινδαρικῆς γηροτρόφου ἐλπίδος . οὐ γάρ αἱ μὲν λιβανωτρίδες ὡς ἔλεγε Καρνεάδης κἂν ἀποκενωθῶσι , τὴν εὐωδίαν ἐπὶ πολὺν χρόνον ἀναφέρουσιν ἐν δὲ τῇ ψυχῇ τοῦ νοῦν ἔχοντος ; αἱ καλαὶ πράξεις οὐκ ἀεὶ κεχαρισμένην καὶ πρόσφατον ἐναπολείπουσι τὴν ἐπίνοιαν , ὑφʼ ἧς τὸ χαῖρον ἄρδεται καὶ τέθηλε καὶ καταφρονεῖ τῶν ὀδυρομένων καὶ λοιδορούντων τὸν βίον , ὥς τινα κακῶν χώραν ἢ φυγαδικὸν τόπον ἐνταῦθα ταῖς ψυχαῖς ἀποδεδειγμένον .
Lemmas: καίτοι πολύς καί ὁ ὁ Μένανδρος φρίσσω οὐ εἰμί λέγω ζάω Τούς οὐ πείθω , ἀγνοέω ὅσος εἰμί πρός ἀλυπία ἀγαθός ὁ μελετάω καί δύναμαι πρός ὁ τύχη ἀνοίγνυμι ὁ ὄμμα ἀντιβλέπω , καί μή ποιέω ἐν ἑαυτοῦ ὁ φαντασία ἄτριπτος καί ἁπαλός ὥσπερ ἐνσκιατροφέω πολύς ἐλπίς ὑπείκω ἀεί καί πρός μηδείς ἀντιτείνω . ἐκεῖνος μέντοι καί πρός ὁ Μένανδρος ἔχω λέγω οὐ εἰμί λέγω ζάω οὗτος οὐ πείθω , ἀλλά εἰμί λέγω ζάω οὗτος οὐ ποιέω , οὐ ψεύδω , οὐ ῥᾳδιουργέω , οὐ ἀποστερέω , οὐ ἐπιβουλεύω οὗτος γάρ ἐπί ἐγώ κεῖμαι οὐ μικρός ἀλλά μέγας πρός εὐθυμία πάρειμι . ὥσπερ αὖ ἐναντίος ὁ σύνεσις , ὅτι σύνοιδα δεινός ἐργάζομαι , οἷος ἕλκος ἐν σάρξ ὁ ψυχή ὁ μεταμέλεια αἱμάσσω ἀεί καί νύσσω ἐναπολιμπάνω . ὁ μέν γάρ ἄλλος ἀναιρέω λύπη ὁ λόγος , ὁ δέ μετάνοια αὐτός ἐνεργάζομαι δάκνω σύν αἰσχύνη ὁ ψυχή καί κολάζω ὑπό ἑαυτοῦ , ὡς γάρ ὁ ῥιγόω ἠπίαλος καί πυρετός διακαίω ὁ οὗτος πάσχω ἔξωθεν ὑπό καῦμα ἤ κρύος ; μάλα ἐνοχλέω καί κακός ἔχω , οὕτως ἐλαφρός ἔχω ὁ τυχηρός ὁ λύπη ὥσπερ ἔξωθεν ἐπιφέρω · ὁ δέ οὐ τις ἐγώ ὁ ἄλλος ἐπαίτιος , ἀλλά ἐγώ αὐτός ἐπιθρηνέω ὁ ἁμαρτάνω ἔνδοθεν ἐκ αὐτός , βαρύς ποιέω ὁ αἰσχρός ὁ ἀλγεινός . ὅθεν οὔτε οἰκίον πολυτελής οὔτε χρυσίον πλῆθος οὔτε ἀξίωμα γένος οὔτε μέγεθος ἀρχή οὐ λόγος χάρις οὐ δεινότης εὐδία παρέχω βίος καί γαλήνη τοσοῦτος , ὅσος ψυχή καθαρεύω πρᾶγμα καί βούλευμα πονηρός καί ὁ ὁ βίος πηγή ὁ ἦθος ἀτάραχος ἔχω καί ἀμίαντος · ἀπό ὅς ὁ καλός πρᾶξις ῥέω καί ὁ ἐνέργεια ἐνθουσιώδης καί ἱλαρός μετά ὁ μέγας φρονέω ἔχω καί ὁ μνήμη ἡδύς καί βέβαιος ὁ Πινδαρικός γηροβοσκός ἐλπίς . οὐ γάρ ὁ μέν λιβανωτρίς ὡς λέγω Καρνεάδης ἐάν ἀποκενόω , ὁ εὐωδία ἐπί πολύς χρόνος ἀναφέρω ἐν δέ ὁ ψυχή ὁ νόος ἔχω ; ὁ καλός πρᾶξις οὐ ἀεί χαρίζω καί πρόσφατος ἐναπολιμπάνω ὁ ἐπίνοια , ὑπό ὅς ὁ χαίρω ἄρδω καί θάλλω καί καταφρονέω ὁ ὀδύρομαι καί λοιδορέω ὁ βίος , ὡς τις κακός χώρα ἤ φυγαδικός τόπος ἐνταῦθα ὁ ψυχή ἀποδείκνυμι .