plutarchus.de-pythiae-oraculis-394d-409d 24
οὐ μὴν ἀλλὰ καὶ τὸ τοῦ θεοῦ καὶ τῆς προνοίας σκοποῦντες , ὀψόμεθα πρὸς τὸ βέλτιον γεγενημένην τὴν μεταβολήν . ἀμοιβῇ γὰρ ἔοικε νομίσματος ἡ τοῦ λόγου χρεία , καὶ δόκιμον καὶ αὐτοῦ τὸ σύνηθές ἐστι καὶ γνώριμον , ἄλλην ἐν ἄλλοις χρόνοις ἰσχὺν λαμβάνοντος . ἦν οὖν ὅτε λόγου νομίσμασιν ἐχρῶντο μέτροις καὶ μέλεσι καὶ ᾠδαῖς , πᾶσαν μὲν ἱστορίαν καὶ φιλοσοφίαν πᾶν δὲ πάθος ὡς ἁπλῶς εἰπεῖν καὶ πρᾶγμα σεμνοτέρας φωνῆς δεόμενον εἰς ποιητικὴν καὶ μουσικὴν ἄγοντες . οὐ γὰρ μόνον νῦν ὀλίγοι μόλις ἐπαΐουσι , τότε δὲ πάντες ἠκροῶντο καὶ ἔχαιρον ᾀδομένοις μηλοβόται τʼ ἀρόται τʼ ὀρνιχολόχοι τε κατὰ Πίνδαρον ἀλλʼ ὑπὸ τῆς πρὸς ποιητικὴν ἐπιτηδειότητος οἱ πλεῖστοι διὰ λύρας καὶ ᾠδῆς ἐνουθέτουν ἐπαρρησιάζοντο παρεκελεύοντο , μύθους καὶ παροιμίας ἐπέραινον , ἔτι δʼ ὕμνους θεῶν εὐχὰς παιᾶνας ἐν μέτροις ἐποιοῦντο καὶ μέλεσιν οἱ μὲν διʼ εὐφυΐαν οἱ δὲ διὰ συνήθειαν . οὐκοῦν οὐδὲ μαντικῇ κόσμου καὶ χάριτος ἐφθόνει ὁ θεὸς οὐδʼ ἀπήλαυνεν ἐνθένδε τιμωμένην μοῦσαν τοῦ τρίποδος , ἀλλʼ ἐπήγετο μᾶλλον ἐγείρων τὰς ποιητικὰς φύσεις καὶ ἀσπαζόμενος , αὐτός τε φαντασίας ἐνεδίδου καὶ συνεξώρμα τὸ σοβαρὸν καὶ λόγιον ὡς ἁρμόττον καὶ θαυμαζόμενον . ἐπεὶ δέ , τοῦ βίου μεταβολὴν ἅμα ταῖς τύχαις καὶ ταῖς φύσεσι λαμβάνοντος , ἐξωθοῦσα τὸ περιττὸν ἡ χρεία κρωβύλους τε χρυσοῦς ἀφῄρει καὶ ξυστίδας μαλακὰς ἀπημφίαζε καί που καὶ κόμην σοβαρωτέραν ἀπέκειρε καὶ ὑπέλυσε κόθορνον , οὐ φαύλως ἐθιζομένων ἀντικαλλωπίζεσθαι πρὸς τὴν πολυτέλειαν εὐτελείᾳ καὶ τὸ ἀφελὲς καὶ λιτὸν ἐν κόσμῳ τίθεσθαι μᾶλλον ἢ τὸ σοβαρὸν καὶ περίεργον · οὕτω τοῦ λόγου συμμεταβάλλοντος ἅμα καὶ συναπολυομένου , κατέβη μὲν ἀπὸ τῶν μέτρων ὥσπερ ὀχημάτων ἡ ἱστορία καὶ τῷ πεζῷ μάλιστα τοῦ μυθώδους ἀπεκρίθη τάληθές · φιλοσοφία δὲ τὸ σαφὲς καὶ διδασκαλικὸν ἀσπασαμένη μᾶλλον ἢ τὸ ἐκπλῆττον , διὰ λόγων ἐποιεῖτο τὴν ζήτησιν ἀπέπαυσε δὲ τὴν Πυθίαν ὁ θεὸς πυρικάους μὲν ὀνομάζουσαν τοὺς αὑτῆς πολίτας ὀφιοβόρους δὲ τοὺς Σπαρτιάτας ὀρεᾶνας δὲ τοὺς ἄνδρας ὀρεμπότας δὲ τοὺς ποταμούς · ἀφελὼν δὲ τῶν χρησμῶν ἔπη καὶ γλώσσας καὶ περιφράσεις καὶ ἀσάφειαν , οὕτω διαλέγεσθαι παρεσκεύασε τοῖς χρωμένοις ὡς νόμοι τε πόλεσι διαλέγονται καὶ βασιλεῖς ἐντυγχάνουσι δήμοις καὶ μαθηταὶ διδασκάλων ἀκροῶνται , πρὸς τὸ συνετὸν καὶ πιθανὸν ἁρμοζόμενος .
Lemmas: οὐ μήν ἀλλά καί ὁ ὁ θεός καί ὁ πρόνοια σκοπέω , ὁράω πρός ὁ ἀγαθός γίγνομαι ὁ μεταβολή . ἀμοιβή γάρ ἔοικα νόμισμα ὁ ὁ λόγος χρεία , καί δόκιμος καί αὐτός ὁ συνήθης εἰμί καί γνώριμος , ἄλλος ἐν ἄλλος χρόνος ἰσχύς λαμβάνω . εἰμί οὖν ὅτε λόγος νόμισμα χράω μέτρον καί μέλος καί ἀοιδή , πᾶς μέν ἱστορία καί φιλοσοφία πᾶς δέ πάθος ὡς ἁπλῶς λέγω καί πρᾶγμα σεμνός φωνή δέω εἰς ποιητικός καί μουσική ἄγω . οὐ γάρ μόνος νῦν ὀλίγος μόλις ἐπαίω , τότε δέ πᾶς ἀκροάομαι καί χαίρω ἀείδω μηλοβότης τε ἀρότης τε ὀρνιθολόχος τε κατά Πίνδαρος ἀλλά ὑπό ὁ πρός ποιητικός ἐπιτηδειότης ὁ πολύς διά λύρα καί ἀοιδή νουθετέω παρρησιάζομαι παρακελεύομαι , μῦθος καί παροιμία περαίνω , ἔτι δέ ὕμνος θεός εὐχή παιάν ἐν μέτρον ποιέω καί μέλος ὁ μέν διά εὐφυΐα ὁ δέ διά συνήθεια . οὐκοῦν οὐδέ μαντικός κόσμος καί χάρις φθονέω ὁ θεός οὐδέ ἀπελαύνω ἐνθένδε τιμάω μοῦσα ὁ τρίπους , ἀλλά ἐπάγω μάλα ἐγείρω ὁ ποιητικός φύσις καί ἀσπάζομαι , αὐτός τε φαντασία ἐνδίδωμι καί συνεξορμάω ὁ σοβαρός καί λόγιον ὡς ἁρμόζω καί θαυμάζω . ἐπεί δέ , ὁ βίος μεταβολή ἅμα ὁ τύχη καί ὁ φύσις λαμβάνω , ἐξωθέω ὁ περισσός ὁ χρεία κρώβυλος τε χρύσεος ἀφαιρέω καί ξυστίς μαλακός ἀπαμφιάζω καί που καί κόμη σοβαρός ἀποκείρω καί ὑπολύω κόθορνος , οὐ φαῦλος ἐθίζω ἀντικαλλωπίζομαι πρός ὁ πολυτέλεια εὐτέλεια καί ὁ ἀφελής καί λιτός ἐν κόσμος τίθημι μάλα ἤ ὁ σοβαρός καί περίεργος · οὕτως ὁ λόγος συμμεταβάλλω ἅμα καί συναπολύω , καταβαίνω μέν ἀπό ὁ μέτρον ὥσπερ ὄχημα ὁ ἱστορία καί ὁ πεζός μάλα ὁ μυθώδης ἀποκρίνω ταλήθης · φιλοσοφία δέ ὁ σαφής καί διδασκαλικός ἀσπάζομαι μάλα ἤ ὁ ἐκπλήσσω , διά λόγος ποιέω ὁ ζήτησις ἀποπαύω δέ ὁ Πυθία ὁ θεός πυρίκαοι μέν ὀνομάζω ὁ ἑαυτοῦ πολίτης ὀφιοβόρος δέ ὁ Σπαρτιάτης ὀρεᾶνες δέ ὁ ἀνήρ ὀρεμπόται δέ ὁ ποταμός · ἀφαιρέω δέ ὁ χρησμός ἔπος καί γλῶσσα καί περίφρασις καί ἀσάφεια , οὕτως διαλέγω παρασκευάζω ὁ χράω ὡς νόμος τε πόλις διαλέγω καί βασιλεύς ἐντυγχάνω δῆμος καί μαθητής διδάσκαλος ἀκροάομαι , πρός ὁ συνετός καί πιθανός ἁρμόζω .