plutarchus.de-iside-et-osiride-351c-384c 36
οὐ μόνον δὲ τὸν Νεῖλον , ἀλλὰ πᾶν ὑγρὸν ἁπλῶς Ὀσίριδος ἀπορροὴν καλοῦσι · καὶ τῶν ἱερῶν ἀεὶ προπομπεύει τὸ ὑδρεῖον ἐπὶ τιμῇ τοῦ θεοῦ . καὶ θρύῳ βασιλέα καὶ τὸ νότιον κλίμα τοῦ κόσμου γράφουσι , καὶ μεθερμηνεύεται τὸ θρύον ποτισμὸς καὶ κύησις πάντων , καὶ δοκεῖ γεννητικῷ μορίῳ τὴν φύσιν ἐοικέναι . τὴν δὲ τῶν Παμυλίων ἑορτὴν ἄγοντες , ὥσπερ εἴρηται , φαλλικὴν οὖσαν , ἄγαλμα προτίθενται καὶ περιφέρουσιν , οὗ τὸ αἰδοῖον τριπλάσιόν ἐστιν · ἀρχὴ γὰρ ὁ θεός , ἀρχὴ δὲ πᾶσα τῷ γονίμῳ πολλαπλασιάζει τὸ ἐξ αὑτῆς . τὸ δὲ πολλάκις εἰώθαμεν καὶ τρὶς λέγειν , ὡς τὸ τρισμάκαρες καὶ δεσμοὶ μὲν τρὶς τόσσοι ἀπείρονες . εἰ μὴ νὴ Δία κυρίως ἐμφαίνεται τὸ τριπλάσιον ὑπὸ τῶν παλαιῶν · ἡ γὰρ ὑγρὰ φύσις ἀρχὴ καὶ γένεσις οὖσα πάντων ἐξ ἀρχῆς τὰ πρῶτα τρία σώματα , γῆν ἀέρα καὶ πῦρ , ἐποίησε . καὶ γὰρ ὁ προστιθέμενος τῷ μύθῳ λόγος , ὡς τοῦ Ὀσίριδος ὁ Τυφὼν τὸ αἰδοῖον ἔρριψεν εἰς τὸν ποταμόν , ἡ δʼ Ἶσις οὐχ εὗρεν , ἀλλʼ ἐμφερὲς ἄγαλμα θεμένη καὶ κατασκευάσασα τιμᾶν καὶ φαλληφορεῖν ἔταξεν , ἐνταῦθα δὴ περιχωρεῖ , διδάσκων , ὅτι τὸ γόνιμον καὶ τὸ σπερματικὸν τοῦ θεοῦ πρώτην ἔσχεν ὕλην τὴν ὑγρότητα καὶ διʼ ὑγρότητος ἐνεκράθη τοῖς πεφυκόσι μετέχειν γενέσεως . ἄλλος δὲ λόγος ἐστὶν Αἰγυπτίων , ὡς Ἄποπις Ἡλίου ὢν ἀδελφὸς ἐπολέμει τῷ Διί , τὸν δʼ Ὄσιριν ὁ Ζεὺς συμμαχήσαντα καὶ συγκαταστρεψάμενον αὐτῷ τὸν πολέμιον παῖδα θέμενος , Διόνυσον προσηγόρευσεν . καὶ τούτου δὲ τοῦ λόγου τὸ μυθῶδες ἔστιν ἀποδεῖξαι τῆς περὶ φύσιν ἀληθείας ἁπτόμενον . Δία μὲν γὰρ Αἰγύπτιοι τὸ πνεῦμα καλοῦσιν , ᾧ πολέμιον τὸ αὐχμηρὸν καὶ πυρῶδες · τοῦτο δʼ ἥλιος μὲν οὐκ ἔστι , πρὸς δʼ ἥλιον ἔχει τινὰ συγγένειαν · ἡ δʼ ὑγρότης σβεννύουσα τὴν ὑπερβολὴν τῆς ξηρότητος αὔξει καὶ ῥώννυσι τὰς ἀναθυμιάσεις , ὑφʼ ὧν τὸ πνεῦμα τρέφεται καὶ τέθηλεν .
Lemmas: οὐ μόνος δέ ὁ Νεῖλος , ἀλλά πᾶς ὑγρός ἁπλῶς Ὄσιρις ἀπορροή καλέω · καί ὁ ἱερός ἀεί προπομπεύω ὁ ὑδρεῖον ἐπί τιμή ὁ θεός . καί θρύον βασιλεύς καί ὁ νότιος κλίμα ὁ κόσμος γράφω , καί μεθερμηνεύω ὁ θρύον ποτισμός καί κύησις πᾶς , καί δοκέω γεννητικός μόριον ὁ φύσις ἔοικα . ὁ δέ ὁ Παμύλια ἑορτή ἄγω , ὥσπερ λέγω , φαλλικός εἰμί , ἄγαλμα προτίθημι καί περιφέρω , ὅς ὁ αἰδοῖον τριπλάσιος εἰμί · ἀρχή γάρ ὁ θεός , ἀρχή δέ πᾶς ὁ γόνιμος πολλαπλασιάζω ὁ ἐκ ἑαυτοῦ . ὁ δέ πολλάκις εἴωθα καί τρίς λέγω , ὡς ὁ τρίσμακαρ καί δεσμός μέν τρίς τόσος ἀπείρων . εἰ μή νή Ζεύς κύριος ἐμφαίνω ὁ τριπλάσιος ὑπό ὁ παλαιός · ὁ γάρ ὑγρός φύσις ἀρχή καί γένεσις εἰμί πᾶς ἐκ ἀρχή ὁ πρῶτος τρεῖς σῶμα , γῆ ἀήρ καί πῦρ , ποιέω . καί γάρ ὁ προστίθημι ὁ μῦθος λόγος , ὡς ὁ Ὄσιρις ὁ Τυφῶν ὁ αἰδοῖον ῥίπτω εἰς ὁ ποταμός , ὁ δέ Ἶσις οὐ εὑρίσκω , ἀλλά ἐμφερής ἄγαλμα τίθημι καί κατασκευάζω τιμάω καί φαλληφορέω τάσσω , ἐνταῦθα δή περιχωρέω , διδάσκω , ὅτι ὁ γόνιμος καί ὁ σπερματικός ὁ θεός πρῶτος ἔχω ὕλη ὁ ὑγρότης καί διά ὑγρότης ἐγκεράννυμι ὁ φύω μετέχω γένεσις . ἄλλος δέ λόγος εἰμί Αἰγύπτιος , ὡς Ἄποπις Ἥλιος εἰμί ἀδελφός πολεμέω ὁ Ζεύς , ὁ δέ Ὄσιρις ὁ Ζεύς συμμαχέω καί συγκαταστρέφω αὐτός ὁ πολέμιος παῖς τίθημι , Διόνυσος προσαγορεύω . καί οὗτος δέ ὁ λόγος ὁ μυθώδης εἰμί ἀποδείκνυμι ὁ περί φύσις ἀλήθεια ἅπτω . Ζεύς μέν γάρ Αἰγύπτιος ὁ πνεῦμα καλέω , ὅς πολέμιος ὁ αὐχμηρός καί πυρώδης · οὗτος δέ ἥλιος μέν οὐ εἰμί , πρός δέ ἥλιος ἔχω τις συγγένεια · ὁ δέ ὑγρότης σβέννυμι ὁ ὑπερβολή ὁ ξηρότης αὐξάνω καί ῥώννυμι ὁ ἀναθυμίασις , ὑπό ὅς ὁ πνεῦμα τρέφω καί θάλλω .