ciscoriordan/open-greek-corpus-annotations huggingface dataset:
plutarchus.de-iside-et-osiride-351c-384c 25
βέλτιον οὖν οἱ τὰ περὶ τὸν Τυφῶνα καὶ Ὄσιριν καὶ Ἶσιν ἱστορούμενα μήτε θεῶν παθήματα μήτʼ ἀνθρώπων , ἀλλὰ δαιμόνων μεγάλων εἶναι νομίζοντες , οὓς καὶ Πλάτων καὶ Πυθαγόρας καὶ Ξενοκράτης καὶ Χρύσιππος , ἑπόμενοι τοῖς πάλαι θεολόγοις , ἐρρωμενεστέρους μὲν ἀνθρώπων γεγονέναι λέγουσι καὶ πολὺ τῇ δυνάμει τὴν φύσιν ὑπερφέροντας ἡμῶν , τὸ δὲ θεῖον οὐκ ἀμιγὲς οὐδʼ ἄκρατον ἔχοντας , ἀλλὰ καὶ ψυχῆς φύσει καὶ σώματος αἰσθήσει συνειληχός , ἡδονὴν δεχόμενον καὶ πόνον , καὶ ὅσα ταύταις ἐγγενόμενα ταῖς μεταβολαῖς πάθη τοὺς μὲν μᾶλλον τοὺς δʼ ἧττον ἐπιταράττει . γίγνονται γὰρ ὡς ἐν ἀνθρώποις , καὶ δαίμοσιν , ἀρετῆς διαφοραὶ καὶ κακίας . τὰ γὰρ Γιγαντικὰ καὶ Τιτανικὰ παρʼ Ἕλλησιν ᾀδόμενα καὶ Κρόνου τινὲς ἄθεσμοι πράξεις καὶ Πύθωνος ἀντιτάξεις πρὸς Ἀπόλλωνα , φυγαί τε Διονύσου καὶ πλάναι , Δήμητρος οὐδὲν ἀπολείπουσι τῶν Ὀσιριακῶν καὶ Τυφωνικῶν , ἄλλων θʼ ὧν πᾶσιν ἔξεστιν ἀνέδην μυθολογουμένων ἀκούειν · ὅσα τε μυστικοῖς ἱεροῖς περικαλυπτόμενα καὶ τελεταῖς ἄρρητα διασῴζεται καὶ ἀθέατα πρὸς τοὺς πολλούς , ὅμοιον ἔχει λόγον .
Lemmas: ἀγαθός οὖν ὁ ὁ περί ὁ Τυφῶν καί Ὄσιρις καί Ἶσις ἱστορέω μήτε θεός πάθημα μήτε ἄνθρωπος , ἀλλά δαίμων μέγας εἰμί νομίζω , ὅς καί Πλάτων καί Πυθαγόρας καί Ξενοκράτης καί Χρύσιππος , ἕπομαι ὁ πάλαι θεόλογος , ἐρρωμένος μέν ἄνθρωπος γίγνομαι λέγω καί πολύς ὁ δύναμις ὁ φύσις ὑπερφέρω ἐγώ , ὁ δέ θεῖος οὐ ἀμιγής οὐδέ ἄκρατος ἔχω , ἀλλά καί ψυχή φύσις καί σῶμα αἴσθησις συλλαγχάνω , ἡδονή δέχομαι καί πόνος , καί ὅσος οὗτος ἐγγίγνομαι ὁ μεταβολή πάθος ὁ μέν μάλα ὁ δέ ἥσσων ἐπιταράσσω . γίγνομαι γάρ ὡς ἐν ἄνθρωπος , καί δαίμων , ἀρετή διαφορά καί κακία . ὁ γάρ Γιγαντικός καί Τιτανικός παρά Ἕλλην ἀείδω καί Κρόνος τις ἄθεσμος πρᾶξις καί Πύθων ἀντίταξις πρός Ἀπόλλων , φυγή τε Διόνυσος καί πλάνη , Δημήτηρ οὐδείς ἀπολείπω ὁ Ὀσιριακός καί Τυφωνικός , ἄλλος τε ὅς πᾶς ἔξεστι ἀνέδην μυθολογέω ἀκούω · ὅσος τε μυστικός ἱερόν περικαλύπτω καί τελετή ἄρρητος διασῴζω καί ἀθέατος πρός ὁ πολύς , ὅμοιος ἔχω λόγος .
plutarchus.de-iside-et-osiride-351c-384c 27
τούτων δὲ καὶ τῶν τοιούτων ἀδελφὰ λέγεσθαί φασι περὶ Τυφῶνος , ὡς δεινὰ μὲν ὑπὸ φθόνου καὶ δυσμενείας εἰργάσατο , καὶ πάντα πράγματα ταράξας ἐνέπλησε κακῶν γῆν ὁμοῦ τι πᾶσαν καὶ θάλασσαν , εἶτα δίκην ἔδωκεν . ἡ δὲ τιμωρὸς Ὀσίριδος ἀδελφὴ καὶ γυνὴ τὴν Τυφῶνος σβέσασα καὶ καταπαύσασα μανίαν καὶ λύσσαν οὐ περιεῖδε τοὺς ἄθλους καὶ τοὺς ἀγῶνας , οὓς ἀνέτλη , καὶ πλάνας αὑτῆς καὶ πολλὰ μὲν ἔργα σοφίας πολλὰ δʼ ἀνδρείας , ἀμνηστίαν ὑπολαβοῦσαν καὶ σιωπήν , ἀλλὰ ταῖς ἁγιωτάταις ἀναμίξασα τελεταῖς εἰκόνας καὶ ὑπονοίας καὶ μιμήματα τῶν τότε παθημάτων , εὐσεβείας ὁμοῦ δίδαγμα καὶ παραμύθιον ἀνδράσι καὶ γυναιξὶν ὑπὸ συμφορῶν ἐχομένοις ὁμοίων καθωσίωσεν . αὐτὴ δὲ καὶ Ὄσιρις ἐκ δαιμόνων ἀγαθῶν διʼ ἀρετὴν εἰς θεοὺς μεταβαλόντες , ὡς ὕστερον Ἡρακλῆς καὶ Διόνυσος , ἅμα καὶ θεῶν καὶ δαιμόνων οὐκ ἀπὸ τρόπου μεμιγμένας τιμὰς ἔχουσι , πανταχοῦ μέν , ἐν δὲ τοῖς ὑπὲρ γῆν καὶ ὑπὸ γῆν δυνάμενοι μέγιστον , οὐ γὰρ ἄλλον εἶναι Σάραπιν ἢ τὸν Πλούτωνά φασι , καὶ Ἶσιν τὴν Περσέφασσαν , ὡς Ἀρχέμαχος εἴρηκεν ὁ Εὐβοεύς , καὶ ὁ Ποντικὸς Ἡρακλείδης τὸ χρηστήριον ἐν Κανώβῳ Πλούτωνος ἡγούμενος εἶναι .
Lemmas: οὗτος δέ καί ὁ τοιοῦτος ἀδελφή λέγω φημί περί Τυφῶν , ὡς δεινός μέν ὑπό φθόνος καί δυσμένεια ἐργάζομαι , καί πᾶς πρᾶγμα ταράσσω ἐμπίμπλημι κακός γῆ ὁμοῦ τις πᾶς καί θάλασσα , εἶτα δίκη δίδωμι . ὁ δέ τιμωρός Ὄσιρις ἀδελφή καί γυνή ὁ Τυφῶν σβέννυμι καί καταπαύω μανία καί λύσσα οὐ περιοράω ὁ ἆθλος καί ὁ ἀγών , ὅς ἀνατλῆναι , καί πλάνη ἑαυτοῦ καί πολύς μέν ἔργον σοφία πολύς δέ ἀνδρεία , ἀμνηστία ὑπολαμβάνω καί σιωπή , ἀλλά ὁ ἅγιος ἀναμίσγω τελετή εἰκών καί ὑπόνοια καί μίμημα ὁ τότε πάθημα , εὐσέβεια ὁμοῦ δίδαγμα καί παραμύθιον ἀνήρ καί γυνή ὑπό συμφορά ἔχω ὅμοιος καθοσιόομαι . αὐτός δέ καί Ὄσιρις ἐκ δαίμων ἀγαθός διά ἀρετή εἰς θεός μεταβάλλω , ὡς ὕστερον Ἡρακλῆς καί Διόνυσος , ἅμα καί θεός καί δαίμων οὐ ἀπό τρόπος μείγνυμι τιμή ἔχω , πανταχοῦ μέν , ἐν δέ ὁ ὑπέρ γῆ καί ὑπό γῆ δύναμαι μέγας , οὐ γάρ ἄλλος εἰμί Σάραπις ἤ ὁ Πλούτων φημί , καί Ἶσις ὁ Περσεφόνη , ὡς Ἀρχέμαχος λέγω ὁ Εὐβοεύς , καί ὁ Ποντικός Ἡρακλείδης ὁ χρηστήριον ἐν Κάνωβος Πλούτων ἡγέομαι εἰμί .
plutarchus.de-iside-et-osiride-351c-384c 28
Πτολεμαῖος δʼ ὁ Σωτὴρ ὄναρ εἶδε τὸν ἐν Σινώπῃ τοῦ Πλούτωνος κολοσσόν , οὐκ ἐπιστάμενος οὐδʼ ἑωρακὼς πρότερον οἷος τὴν μορφὴν ἦν , κελεύοντα κομίσαι τὴν ταχίστην αὐτὸν εἰς Ἀλεξάνδρειαν . ἀγνοοῦντι δʼ αὐτῷ καὶ ἀποροῦντι , ποῦ καθίδρυται , καὶ διηγουμένῳ τοῖς φίλοις τὴν ὄψιν , εὑρέθη πολυπλανὴς ἄνθρωπος ὄνομα Σωσίβιος , ἐν Σινώπῃ φάμενος ἑωρακέναι τοιοῦτον κολοσσόν , οἷον ὁ βασιλεὺς ἰδεῖν ἔδοξεν . ἔπεμψεν οὖν Σωτέλη καὶ Διονύσιον , οἳ χρόνῳ πολλῷ καὶ μόλις , οὐκ ἄνευ μέντοι θείας προνοίας , ἤγαγον ἐκκλέψαντες . ἐπεὶ δὲ κομισθεὶς ὤφθη , συμβαλόντες οἱ περὶ Τιμόθεον τὸν ἐξηγητὴν καὶ Μανέθωνα τὸν Σεβεννύτην Πλούτωνος ὂν ἄγαλμα , τῷ Κερβέρῳ τεκμαιρόμενοι καὶ τῷ δράκοντι , πείθουσι τὸν Πτολεμαῖον , ὡς ἑτέρου θεῶν οὐδενὸς ἀλλὰ Σαράπιδός ἐστιν . οὐ γὰρ ἐκεῖθεν οὕτως ὀνομαζόμενος ἧκεν , ἀλλʼ εἰς Ἀλεξάνδρειαν κομισθεὶς τὸ παρʼ Αἰγυπτίοις ὄνομα τοῦ Πλούτωνος ἐκτήσατο τὸν Σάραπιν . καὶ μέντοι Ἡρακλείτου τοῦ φυσικοῦ λέγοντος ᾍδης καὶ Διόνυσος ωὑτὸς ὅτεῳ μαίνονται καὶ ληναΐζουσιν , εἰς ταύτην ὑπάγουσι τὴν δόξαν . οἱ γὰρ ἀξιοῦντες ᾍδην λέγεσθαι τὸ σῶμα τῆς ψυχῆς οἷον παραφρονούσης καὶ μεθυούσης ἐν αὐτῷ , γλίσχρως ἀλληγοροῦσι . βέλτιον δὲ τὸν Ὄσιριν εἰς ταὐτὸ συνάγειν τῷ Διονύσῳ , τῷ τʼ Ὀσίριδι τὸν Σάραπιν , ὅτε τὴν φύσιν μετέβαλε , ταύτης τυχόντι τῆς προσηγορίας . διὸ πᾶσι κοινὸς ὁ Σάραπίς ἐστι , ὡς δὴ τὸν Ὄσιριν οἱ τῶν ἱερῶν μεταλαβόντες ἴσασιν .
Lemmas: Πτολεμαῖος δέ ὁ Σωτήρ ὄναρ ὁράω ὁ ἐν Σινώπη ὁ Πλούτων κολοσσός , οὐ ἐπίσταμαι οὐδέ ὁράω πρότερος οἷος ὁ μορφή εἰμί , κελεύω κομίζω ὁ ταχύς αὐτός εἰς Ἀλεξάνδρεια . ἀγνοέω δέ αὐτός καί ἀφοράω , ποῦ καθιδρύω , καί διηγέομαι ὁ φίλος ὁ ὄψις , εὑρίσκω πολυπλανής ἄνθρωπος ὄνομα Σωσίβιος , ἐν Σινώπη φημί ὁράω τοιοῦτος κολοσσός , οἷος ὁ βασιλεύς ὁράω δοκέω . πέμπω οὖν Σωτέλης καί Διονύσιος , ὅς χρόνος πολύς καί μόλις , οὐ ἄνευ μέντοι θεῖος πρόνοια , ἄγω ἐκκλέπτω . ἐπεί δέ κομίζω ὁράω , συμβάλλω ὁ περί Τιμόθεος ὁ ἐξηγητής καί Μανέθων ὁ Σεβεννύτη Πλούτων εἰμί ἄγαλμα , ὁ Κέρβερος τεκμαίρομαι καί ὁ δράκων , πείθω ὁ Πτολεμαῖος , ὡς ἕτερος θεός οὐδείς ἀλλά Σάραπις εἰμί . οὐ γάρ ἐκεῖθεν οὕτως ὀνομάζω ἥκω , ἀλλά εἰς Ἀλεξάνδρεια κομίζω ὁ παρά Αἰγύπτιος ὄνομα ὁ Πλούτων κτάομαι ὁ Σάραπις . καί μέντοι Ἡράκλειτος ὁ φυσικός λέγω ᾍδης καί Διόνυσος αὑτός ὅστις μαίνομαι καί ληναΐζω , εἰς οὗτος ὑπάγω ὁ δόξα . ὁ γάρ ἀξιόω ᾍδης λέγω ὁ σῶμα ὁ ψυχή οἷος παραφρονέω καί μεθύω ἐν αὐτός , γλίσχρος ἀλληγορέω . ἀγαθός δέ ὁ Ὄσιρις εἰς αὐτός συνάγω ὁ Διόνυσος , ὁ τε Ὄσιρις ὁ Σάραπις , ὅτε ὁ φύσις μεταβάλλω , οὗτος τυγχάνω ὁ προσηγορία . διό πᾶς κοινός ὁ Σάραπις εἰμί , ὡς δή ὁ Ὄσιρις ὁ ὁ ἱερός μεταλαμβάνω οἶδα .
plutarchus.de-iside-et-osiride-351c-384c 29
οὐ γὰρ ἄξιον προσέχειν τοῖς Φρυγίοις γράμμασιν , ἐν οἷς λέγεται Χάροπος μὲν τοῦ Ἡρακλέους γενέσθαι θυγάτηρ Ἶσις , Αἰακοῦ δὲ τοῦ Ἡρακλέους ὁ Τυφών οὐδὲ Φυλάρχου μὴ καταφρονεῖν γράφοντος , ὅτι πρῶτος εἰς Αἴγυπτον ἐξ Ἰνδῶν Διόνυσος ἤγαγε δύο βοῦς , ὧν ἦν τῷ μὲν Ἆπις ὄνομα τῷ δʼ Ὄσιρις · Σάραπις δʼ ὄνομα τοῦ τὸ πᾶν κοσμοῦντός ἐστι παρὰ τὸ σαίρειν , ὃ καλλύνειν τινὲς καὶ κοσμεῖν λέγουσιν . ἄτοπα γὰρ ταῦτα τοῦ Φυλάρχου , πολλῷ δʼ ἀτοπώτερα τὰ τῶν λεγόντων οὐκ εἶναι θεὸν τὸν Σάραπιν , ἀλλὰ τὴν Ἄπιδος σορὸν οὕτως ὀνομάζεσθαι , καὶ χαλκᾶς τινας ἐν Μέμφει πύλας λήθης καὶ κωκυτοῦ προσαγορευομένας , ὅταν θάπτωσι τὸν Ἆπιν , ἀνοίγεσθαι βαρὺ καὶ σκληρὸν ψοφούσας . διὸ παντὸς ἠχοῦντος ἡμᾶς χαλκώματος ἐπιλαμβάνεσθαι . μετριώτεροι δʼ οἱ παρὰ τὸ σεύεσθαι καὶ τὸ σοῦσθαι τὴν τοῦ παντὸς ἅμα κίνησιν εἰρῆσθαι φάσκοντες . οἱ δὲ πλεῖστοι τῶν ἱερέων εἰς ταὐτό φασι τὸν Ὄσιριν συμπεπλέχθαι καὶ τὸν Ἆπιν , ἐξηγούμενοι καὶ διδάσκοντες ἡμᾶς , ὡς ἔμμορφον εἰκόνα χρὴ νομίζειν τῆς Ὀσίριδος ψυχῆς τὸν Ἆπιν . ἐγὼ δʼ , εἰ μὲν Αἰγύπτιόν ἐστι τοὔνομα τοῦ Σαράπιδος , εὐφροσύνην αὐτὸ δηλοῦν οἴομαι καὶ χαρμοσύνην , τεκμαιρόμενος ὅτι τὴν ἑορτὴν Αἰγύπτιοι τὰ χαρμόσυνα σαίρει καλοῦσιν . καὶ γὰρ Πλάτων τὸν ᾍδην ὡς ἁδούσιον τοῖς παρʼ αὐτῷ γενομένοις καὶ προσηνῆ θεὸν ὠνομάσθαι φησί · καὶ παρʼ Αἰγυπτίοις ἄλλα τε πολλὰ τῶν ὀνομάτων λόγοι εἰσὶ καὶ τὸν ὑποχθόνιον τόπον , εἰς ὃν οἴονται τὰς ψυχὰς ἀπέρχεσθαι μετὰ τὴν τελευτήν , Ἀμένθην καλοῦσι σημαίνοντος τοῦ ὀνόματος τὸν λαμβάνοντα καὶ διδόντα . εἰ δὲ καὶ τοῦτο τῶν ἐκ τῆς Ἑλλάδος ἀπελθόντων πάλαι καὶ μετακομισθέντων ὀνομάτων ἕν ἐστιν , ὕστερον ἐπισκεψόμεθα · νῦν δὲ τὰ λοιπὰ τῆς ἐν χερσὶ δόξης προσδιέλθωμεν .
Lemmas: οὐ γάρ ἄξιος προσέχω ὁ Φρύγιος γράμμα , ἐν ὅς λέγω Χάροψ μέν ὁ Ἡρακλῆς γίγνομαι θυγάτηρ Ἶσις , Αἰακός δέ ὁ Ἡρακλῆς ὁ Τυφῶν οὐδέ Φύλαρχος μή καταφρονέω γράφω , ὅτι πρῶτος εἰς Αἴγυπτος ἐκ Ἰνδός Διόνυσος ἄγω δύο βοῦς , ὅς εἰμί ὁ μέν Ἆπις ὄνομα ὁ δέ Ὄσιρις · Σάραπις δέ ὄνομα ὁ ὁ πᾶς κοσμέω εἰμί παρά ὁ σαίρω , ὅς καλλύνω τις καί κοσμέω λέγω . ἄτοπος γάρ οὗτος ὁ Φύλαρχος , πολύς δέ ἄτοπος ὁ ὁ λέγω οὐ εἰμί θεός ὁ Σάραπις , ἀλλά ὁ Ἆπις σορός οὕτως ὀνομάζω , καί χάλκεος τις ἐν Μέμφις πύλη λήθη καί κωκυτός προσαγορεύω , ὅταν θάπτω ὁ Ἆπις , ἀνοίγνυμι βαρύς καί σκληρός ψοφέω . διό πᾶς ἠχέω ἐγώ χάλκωμα ἐπιλαμβάνω . μέτριος δέ ὁ παρά ὁ σεύω καί ὁ σοῦσθαι ὁ ὁ πᾶς ἅμα κίνησις λέγω φάσκω . ὁ δέ πολύς ὁ ἱερεύς εἰς αὐτός φημί ὁ Ὄσιρις συμπλέκω καί ὁ Ἆπις , ἐξηγέομαι καί διδάσκω ἐγώ , ὡς ἔμμορφος εἰκών χρή νομίζω ὁ Ὄσιρις ψυχή ὁ Ἆπις . ἐγώ δέ , εἰ μέν Αἰγύπτιος εἰμί ὄνομα ὁ Σάραπις , εὐφροσύνη αὐτός δηλόω οἴομαι καί χαρμοσύνη , τεκμαίρομαι ὅτι ὁ ἑορτή Αἰγύπτιος ὁ Χαρμόσυνα σαίρω καλέω . καί γάρ Πλάτων ὁ ᾍδης ὡς Ἀδούσιος ὁ παρά αὐτός γίγνομαι καί προσηνής θεός ὀνομάζω φημί · καί παρά Αἰγύπτιος ἄλλος τε πολύς ὁ ὄνομα λόγος εἰμί καί ὁ ὑποχθόνιος τόπος , εἰς ὅς οἴομαι ὁ ψυχή ἀπέρχομαι μετά ὁ τελευτή , Ἀμένθης καλέω σημαίνω ὁ ὄνομα ὁ λαμβάνω καί δίδωμι . εἰ δέ καί οὗτος ὁ ἐκ ὁ Ἑλλάς ἀπέρχομαι πάλαι καί μετακομίζω ὄνομα εἷς εἰμί , ὕστερον ἐπισκοπέω · νῦν δέ ὁ λοιπός ὁ ἐν χείρ δόξα προσδιέρχομαι .
plutarchus.de-iside-et-osiride-351c-384c 30
ὁ μὲν γὰρ Ὄσιρις καὶ ἡ Ἶσις ἐκ δαιμόνων ἀγαθῶν εἰς θεοὺς μετήλλαξαν · τὴν δὲ τοῦ Τυφῶνος ἠμαυρωμένην καὶ συντετριμμένην δύναμιν , ἔτι δὲ καὶ ψυχορραγοῦσαν καὶ σφαδᾴζουσαν , ἔστιν αἷς παρηγοροῦσι θυσίαις καὶ πραΰνουσιν · ἔστι δʼ ὅτε πάλιν ἐκταπεινοῦσι καὶ καθυβρίζουσιν ἔν τισιν ἑορταῖς , τῶν μὲν ἀνθρώπων τοὺς πυρροὺς καὶ προπηλακίζοντες , ὄνον δὲ κατακρημνίζοντες , ὡς Κοπτῖται , διὰ τὸ πυρρὸν γεγονέναι τὸν Τυφῶνα καὶ ὀνώδη τὴν χρόαν · Βουσιρῖται δὲ καὶ Λυκοπολῖται σάλπιγξιν οὐ χρῶνται τὸ παράπαν ὡς ὄνῳ φθεγγομέναις ἐμφερές . καὶ ὅλως τὸν ὄνον οὐ καθαρὸν ἀλλὰ δαιμονικὸν ἡγοῦνται ζῷον εἶναι διὰ τὴν πρὸς ἐκεῖνον ὁμοιότητα καὶ πόπανα ποιοῦντες ἐν θυσίαις τοῦ τε Παϋνὶ καὶ τοῦ Φαωφὶ μηνὸς ἐπιπλάττουσι παράσημον ὄνον δεδεμένον . ἐν δὲ τῇ τοῦ Ἡλίου θυσίᾳ τοῖς σεβομένοις τὸν θεὸν παρεγγυῶσι μὴ φορεῖν ἐπὶ τῷ σώματι χρυσία μηδʼ ὄνῳ τροφὴν διδόναι . φαίνονται δὲ καὶ οἱ Πυθαγορικοὶ τὸν Τυφῶνα δαιμονικὴν ἡγούμενοι δύναμιν . λέγουσι γὰρ ἐν ἀρτίῳ μέτρῳ ἕκτῳ καὶ πεντηκοστῷ γεγονέναι Τυφῶνα · καὶ πάλιν τὴν μὲν τοῦ τριγώνου ᾍδου καὶ Διονύσου καὶ Ἄρεος εἶναι · τὴν δὲ τοῦ τετραγώνου Ῥέας καὶ Ἀφροδίτης καὶ Δήμητρος καὶ Ἑστίας καὶ Ἥρας · τὴν δὲ τοῦ δωδεκαγώνου Διός · τὴν δʼ ἑκκαιπεντηκονταγωνίου Τυφῶνος , ὡς Εὔδοξος ἱστόρηκεν .
Lemmas: ὁ μέν γάρ Ὄσιρις καί ὁ Ἶσις ἐκ δαίμων ἀγαθός εἰς θεός μεταλλάσσω · ὁ δέ ὁ Τυφῶν ἀμαυρόω καί συντρίβω δύναμις , ἔτι δέ καί ψυχορραγέω καί σφαδάζω , εἰμί ὅς παρηγορέω θυσία καί πραύνω · εἰμί δέ ὅτε πάλιν ἐκταπεινόω καί καθυβρίζω ἐν τις ἑορτή , ὁ μέν ἄνθρωπος ὁ πυρρός καί προπηλακίζω , ὄνος δέ κατακρημνίζω , ὡς Κοπτίτης , διά ὁ πυρρός γίγνομαι ὁ Τυφῶν καί ὀνώδης ὁ χροιά · Βουσιρίτης δέ καί Λυκοπολίτης σάλπιγξ οὐ χράω ὁ παράπαν ὡς ὄνος φθέγγομαι ἐμφερής . καί ὅλος ὁ ὄνος οὐ καθαρός ἀλλά δαιμονικός ἡγέομαι ζῷον εἰμί διά ὁ πρός ἐκεῖνος ὁμοιότης καί πόπανον ποιέω ἐν θυσία ὁ τε Παῦνι καί ὁ Φαῶφι μείς ἐπιπλήσσω παράσημος ὄνος δέω . ἐν δέ ὁ ὁ Ἥλιος θυσία ὁ σέβω ὁ θεός παρεγγυάω μή φορέω ἐπί ὁ σῶμα χρυσίον μηδέ ὄνος τροφή δίδωμι . φαίνω δέ καί ὁ Πυθαγορικός ὁ Τυφῶν δαιμονικός ἡγέομαι δύναμις . λέγω γάρ ἐν ἄρτιος μέτρον ἕκτος καί πεντηκοστός γίγνομαι Τυφῶν · καί πάλιν ὁ μέν ὁ τρίγωνον ᾍδης καί Διόνυσος καί Ἄρης εἰμί · ὁ δέ ὁ τετράγωνος Ῥέα καί Ἀφροδίτη καί Δημήτηρ καί Ἑστία καί Ἥρα · ὁ δέ ὁ δωδεκάγωνον Ζεύς · ὁ δέ ἑκκαιπεντηκονταγώνιος Τυφῶν , ὡς Εὔδοξος ἱστορέω .
plutarchus.de-iside-et-osiride-351c-384c 31
Αἰγύπτιοι δὲ πυρρόχρουν γεγονέναι τὸν Τυφῶνα νομίζοντες καὶ τῶν βοῶν τοὺς πυρροὺς καθιερεύουσιν , οὕτως ἀκριβῆ ποιούμενοι τὴν παρατήρησιν , ὥστε , κἂν μίαν ἔχῃ τρίχα μέλαιναν ἢ λευκήν , ἄθυτον ἡγεῖσθαι . θύσιμον γὰρ οὐ φίλον εἶναι θεοῖς , ἀλλὰ τοὐναντίον , ὅσα ψυχὰς ἀνοσίων ἀνθρώπων καὶ ἀδίκων εἰς ἕτερα μεταμορφουμένων σώματα συνείληφε . διὸ τῇ μὲν κεφαλῇ τοῦ ἱερείου καταρασάμενοι καὶ ἀποκόψαντες εἰς τὸν ποταμὸν ἐρρίπτουν πάλαι , νῦν δὲ τοῖς ξένοις ἀποδίδονται . τὸν δὲ μέλλοντα θύεσθαι βοῦν οἱ σφραγισταὶ λεγόμενοι τῶν ἱερέων κατεσημαίνοντο , τῆς σφραγῖδος , ὡς ἱστορεῖ Κάστωρ , γλυφὴν μὲν ἐχούσης ἄνθρωπον εἰς γόνυ καθεικότα ταῖς χερσὶν ὀπίσω περιηγμέναις , ἔχοντα κατὰ τῆς σφαγῆς ξίφος ἐγκείμενον · ἀπολαύειν δὲ καὶ τὸν ὄνον , ὥσπερ εἴρηται , τῆς ὁμοιότητος διὰ τὴν ἀμαθίαν καὶ τὴν ὕβριν οὐχ ἧττον ἢ διὰ τὴν χρόαν οἴονται . διὸ καὶ τῶν Περσικῶν βασιλέων ἐχθραίνοντες μάλιστα τὸν Ὦχον ὡς ἐναγῆ καὶ μιαρόν , ὄνον ἐπωνόμασαν . κἀκεῖνος εἰπών ὁ μέντοι ὄνος οὗτος ὑμῶν κατευωχήσεται τὸν βοῦν , ἔθυσε τὸν Ἆπιν , ὡς Δείνων ἱστόρηκεν . οἱ δὲ λέγοντες ἐκ τῆς μάχης ἐπʼ ὄνου τῷ Τυφῶνι τὴν φυγὴν ἑπτὰ ἡμέρας γενέσθαι , καὶ σωθέντα γεννῆσαι παῖδας Ἱεροσόλυμον καὶ Ἰουδαῖον , αὐτόθεν εἰσὶ κατάδηλοι τὰ Ἰουδαϊκὰ παρέλκοντες εἰς τὸν μῦθον .
Lemmas: Αἰγύπτιος δέ πυρρόχροος γίγνομαι ὁ Τυφῶν νομίζω καί ὁ βοῦς ὁ πυρρός καθιερεύω , οὕτως ἀκριβής ποιέω ὁ παρατήρησις , ὥστε , ἐάν εἷς ἔχω θρίξ μέλας ἤ λευκός , ἄθυτος ἡγέομαι . θύσιμος γάρ οὐ φίλος εἰμί θεός , ἀλλά ἐναντίος , ὅσος ψυχή ἀνόσιος ἄνθρωπος καί ἄδικος εἰς ἕτερος μεταμορφόω σῶμα συλλαμβάνω . διό ὁ μέν κεφαλή ὁ ἱερεῖον καταράομαι καί ἀποκόπτω εἰς ὁ ποταμός ῥίπτω πάλαι , νῦν δέ ὁ ξένος ἀποδίδωμι . ὁ δέ μέλλω θύω βοῦς ὁ σφραγιστής λέγω ὁ ἱερεύς κατασημαίνω , ὁ σφραγίς , ὡς ἱστορέω Κάστωρ , γλυφή μέν ἔχω ἄνθρωπος εἰς γόνυ καθίημι ὁ χείρ ὀπίσω περιάγω , ἔχω κατά ὁ σφαγή ξίφος ἔγκειμαι · ἀπολαύω δέ καί ὁ ὄνος , ὥσπερ λέγω , ὁ ὁμοιότης διά ὁ ἀμαθία καί ὁ ὕβρις οὐ ἥσσων ἤ διά ὁ χροιά οἴομαι . διό καί ὁ Περσικός βασιλεύς ἐχθραίνω μάλα ὁ Ὦχος ὡς ἐναγής καί μιαρός , ὄνος ἐπονομάζω . ἐκεῖνος λέγω ὁ μέντοι ὄνος οὗτος σύ κατευωχέομαι ὁ βοῦς , θύω ὁ Ἆπις , ὡς Δείνων ἱστορέω . ὁ δέ λέγω ἐκ ὁ μάχη ἐπί ὄνος ὁ Τυφῶν ὁ φυγή ἑπτά ἡμέρα γίγνομαι , καί σῴζω γεννάω παῖς Ἱεροσόλυμος καί Ἰουδαῖος , αὐτόθεν εἰμί κατάδηλος ὁ Ἰουδαικός παρέλκω εἰς ὁ μῦθος .
plutarchus.de-iside-et-osiride-351c-384c 33
οἱ δὲ σοφώτεροι τῶν ἱερέων οὐ μόνον τὸν Νεῖλον Ὄσιριν καλοῦσιν οὐδὲ Τυφῶνα τὴν θάλασσαν , ἀλλʼ Ὄσιριν μὲν ἁπλῶς ἅπασαν τὴν ὑγροποιὸν ἀρχὴν καὶ δύναμιν , αἰτίαν γενέσεως καὶ σπέρματος οὐσίαν νομίζοντες · Τυφῶνα δὲ πᾶν τὸ αὐχμηρὸν καὶ πυρῶδες καὶ ξηραντικὸν ὅλως καὶ πολέμιον τῇ ὑγρότητι . διὸ καὶ πυρρόχρουν γεγονέναι τῷ σώματι καὶ πάρωχρον νομίζοντες οὐ πάνυ προθύμως ἐντυγχάνουσιν οὐδʼ ἡδέως ὁμιλοῦσι τοῖς τοιούτοις τὴν ὄψιν ἀνθρώποις . τὸν δʼ Ὄσιριν αὖ πάλιν μελάγχρουν γεγονέναι μυθολογοῦσιν , ὅτι πᾶν ὕδωρ καὶ γῆν καὶ ἱμάτια καὶ νέφη μελαίνει μιγνύμενον , καὶ τῶν νέων ὑγρότης ἐνοῦσα παρέχει τὰς τρίχας μελαίνας · ἡ δὲ πολίωσις οἷον ὠχρίασις ὑπὸ ξηρότητος ἐπιγίγνεται τοῖς παρακμάζουσι . καὶ τὸ μὲν ἔαρ θαλερὸν καὶ γόνιμον καὶ προσηνές · τὸ δὲ φθινόπωρον ὑγρότητος ἐνδείᾳ καὶ φυτοῖς πολέμιον καὶ ζῴοις νοσῶδες . ὁ δʼ ἐν Ἡλίου πόλει τρεφόμενος βοῦς , ὃν Μνεῦιν καλοῦσιν ( Ὀσίριδος δʼ ἱερόν , ἔνιοι δὲ καὶ τοῦ Ἄπιδος πατέρα νομίζουσι ) , μέλας ἐστὶ καὶ δευτέρας ἔχει τιμὰς μετὰ τὸν Ἆπιν , ἔτι τὴν Αἴγυπτον ἐν τοῖς μάλιστα μελάγγειον οὖσαν , ὥσπερ τὸ μέλαν τοῦ ὀφθαλμοῦ , Χημίαν καλοῦσι καὶ καρδίᾳ παρεικάζουσι · θερμὴ γάρ ἐστι καὶ ὑγρὰ καὶ τοῖς νοτίοις μέρεσι τῆς οἰκουμένης , ὥσπερ ἡ καρδία τοῖς εὐωνύμοις τοῦ ἀνθρώπου , μάλιστα ἐγκέκλεισται καὶ προσκεχώρηκεν .
Lemmas: ὁ δέ σοφός ὁ ἱερεύς οὐ μόνος ὁ Νεῖλος Ὄσιρις καλέω οὐδέ Τυφῶν ὁ θάλασσα , ἀλλά Ὄσιρις μέν ἁπλῶς ἅπας ὁ ὑγροποιός ἀρχή καί δύναμις , αἰτία γένεσις καί σπέρμα οὐσία νομίζω · Τυφῶν δέ πᾶς ὁ αὐχμηρός καί πυρώδης καί ξηραντικός ὅλος καί πολέμιος ὁ ὑγρότης . διό καί πυρρόχροος γίγνομαι ὁ σῶμα καί πάρωχρος νομίζω οὐ πάνυ πρόθυμος ἐντυγχάνω οὐδέ ἡδύς ὁμιλέω ὁ τοιοῦτος ὁ ὄψις ἄνθρωπος . ὁ δέ Ὄσιρις αὖ πάλιν μελάγχρους γίγνομαι μυθολογέω , ὅτι πᾶς ὕδωρ καί γῆ καί ἱμάτιον καί νέφος μελαίνω μείγνυμι , καί ὁ νέος ὑγρότης ἔνειμι παρέχω ὁ θρίξ μέλας · ὁ δέ πολίωσις οἷος ὠχρίασις ὑπό ξηρότης ἐπιγίγνομαι ὁ παρακμάζω . καί ὁ μέν ἔαρ θαλερός καί γόνιμος καί προσηνής · ὁ δέ φθινόπωρον ὑγρότης ἔνδεια καί φυτόν πολέμιος καί ζῷον νοσώδης . ὁ δέ ἐν Ἥλιος πόλις τρέφω βοῦς , ὅς Μνεῦις καλέω ( Ὄσιρις δέ ἱερός , ἔνιοι δέ καί ὁ Ἆπις πατήρ νομίζω ) , μέλας εἰμί καί δεύτερος ἔχω τιμή μετά ὁ Ἆπις , ἔτι ὁ Αἴγυπτος ἐν ὁ μάλα μελάγγειος εἰμί , ὥσπερ ὁ μέλας ὁ ὀφθαλμός , Χημία καλέω καί καρδία παρεικάζω · θερμός γάρ εἰμί καί ὑγρός καί ὁ νότιος μέρος ὁ οἰκουμένη , ὥσπερ ὁ καρδία ὁ εὐώνυμος ὁ ἄνθρωπος , μάλα ἐγκλείω καί προσχωρέω .
plutarchus.de-iside-et-osiride-351c-384c 34
ἥλιον δὲ καὶ σελήνην οὐχ ἅρμασιν ἀλλὰ πλοίοις ὀχήμασι χρωμένους περιπλεῖν φασιν , αἰνιττόμενοι τὴν ἀφʼ ὑγροῦ τροφὴν αὐτῶν καὶ γένεσιν . οἴονται δὲ καὶ Ὅμηρον ὥσπερ Θαλῆν μαθόντα παρʼ Αἰγυπτίων ὕδωρ ἀρχὴν ἁπάντων καὶ γένεσιν τίθεσθαι , τὸν γὰρ Ὠκεανὸν Ὄσιριν εἶναι , τὴν δὲ Τηθὺν Ἶσιν , ὡς τιθηνουμένην πάντα καὶ συνεκτρέφουσαν . καὶ γὰρ Ἕλληνες τὴν τοῦ σπέρματος πρόεσιν ἀπουσίαν καλοῦσι καὶ συνουσίαν τὴν μῖξιν , καὶ τὸν υἱὸν ἀπὸ τοῦ ὕδατος καὶ τοῦ ὗσαι · καὶ τὸν Διόνυσον ὕην ὡς κύριον τῆς ὑγρᾶς φύσεως , οὐχ ἕτερον ὄντα τοῦ Ὀσίριδος καὶ γὰρ τὸν Ὄσιριν Ἑλλάνικος Ὄσιριν ἔοικεν ἀκηκοέναι ὑπὸ τῶν ἱερέων λεγόμενον · οὕτω γὰρ ὀνομάζων διατελεῖ τὸν θεόν , εἰκότως ἀπὸ τῆς φύσεως καὶ τῆς εὑρέσεως .
Lemmas: ἥλιος δέ καί Σελήνη οὐ ἅρμα ἀλλά πλοῖον ὄχημα χράω περιπλέω φημί , αἰνίσσομαι ὁ ἀπό ὑγρός τροφή αὐτός καί γένεσις . οἴομαι δέ καί Ὅμηρος ὥσπερ Θαλῆς μανθάνω παρά Αἰγύπτιος ὕδωρ ἀρχή ἅπας καί γένεσις τίθημι , ὁ γάρ Ὠκεανός Ὄσιρις εἰμί , ὁ δέ Τηθύς Ἶσις , ὡς τιθηνέω πᾶς καί συνεκτρέφω . καί γάρ Ἕλλην ὁ ὁ σπέρμα πρόεσις ἀπουσία καλέω καί συνουσία ὁ μίξις , καί ὁ υἱός ἀπό ὁ ὕδωρ καί ὁ ὕω · καί ὁ Διόνυσος ὕω ὡς κύριος ὁ ὑγρός φύσις , οὐ ἕτερος εἰμί ὁ Ὄσιρις καί γάρ ὁ Ὄσιρις Ἑλλάνικος Ὄσιρις ἔοικα ἀκούω ὑπό ὁ ἱερεύς λέγω · οὕτως γάρ ὀνομάζω διατελέω ὁ θεός , ἔοικα ἀπό ὁ φύσις καί ὁ εὕρεσις .
plutarchus.de-iside-et-osiride-351c-384c 35
ὅτι μὲν οὖν ὁ αὐτός ἐστι Διονύσῳ , τίνα μᾶλλον ἢ σὲ γιγνώσκειν , ὦ Κλέα , δὴ προσῆκόν ἐστιν , ἀρχικλὰ μὲν οὖσαν ἐν Δελφοῖς τῶν Θυιάδων , τοῖς δʼ Ὀσιριακοῖς καθωσιωμένην ἱεροῖς ἀπὸ πατρὸς καὶ μητρός ; εἰ δὲ τῶν ἄλλων ἕνεκα δεῖ μαρτύρια παραθέσθαι , τὰ μὲν ἀπόρρητα κατὰ χώραν ἐῶμεν , ἃ δʼ ἐμφανῶς δρῶσι θάπτοντες τὸν Ἆπιν οἱ ἱερεῖς , ὅταν παρακομίζωσιν ἐπὶ σχεδίας τὸ σῶμα , βακχείας οὐδὲν ἀποδεῖ . καὶ γὰρ νεβρίδας περικαθάπτονται καὶ θύρσους φοροῦσι , καὶ βοαῖς χρῶνται καὶ κινήσεσιν ὥσπερ οἱ κάτοχοι τοῖς περὶ τὸν Διόνυσον ὀργιασμοῖς . διὸ καὶ ταυρόμορφον Διόνυσον ποιοῦσιν ἀγάλματα πολλοὶ τῶν Ἑλλήνων · αἱ δʼ Ἠλείων γυναῖκες καὶ παρακαλοῦσιν εὐχόμεναι ποδὶ βοείῳ τὸν θεὸν ἐλθεῖν πρὸς αὐτάς . Ἀργείοις δὲ βουγενὴς Διόνυσος ἐπίκλην , ἐστίν · ἀνακαλοῦνται δʼ αὐτὸν ὑπὸ σαλπίγγων ἐξ ὕδατος , ἐμβάλλοντες εἰς τὴν ἄβυσσον ἄρνα τῷ Πυλαόχῳ τὰς δὲ σάλπιγγας ἐν θύρσοις ἀποκρύπτουσιν , ὡς Σωκράτης ἐν τοῖς περὶ Ὁσίων εἴρηκεν . ὁμολογεῖ δὲ καὶ τὰ Τιτανικὰ καὶ Νυκτέλια τοῖς λεγομένοις Ὀσίριδος διασπασμοῖς καὶ ταῖς ἀναβιώσεσι καὶ παλιγγενεσίαις · ὁμοίως δὲ καὶ τὰ περὶ τὰς ταφάς . Αἰγύπτιοί τε γὰρ Ὀσίριδος πολλαχοῦ θήκας , ὥσπερ εἴρηται , δεικνύουσι , καὶ Δελφοὶ τὰ τοῦ Διονύσου λείψανα παρʼ αὐτοῖς παρὰ τὸ χρηστήριον ἀποκεῖσθαι νομίζουσι · καὶ θύουσιν οἱ Ὅσιοι θυσίαν ἀπόρρητον ἐν τῷ ἱερῷ τοῦ Ἀπόλλωνος , ὅταν αἱ Θυιάδες ἐγείρωσι τὸν Λικνίτην , ὅτι δʼ οὐ μόνον τοῦ οἴνου Διόνυσον , ἀλλὰ καὶ πάσης ὑγρᾶς φύσεως Ἕλληνες ἡγοῦνται κύριον καὶ ἀρχηγόν , ἀρκεῖ Πίνδαρος μάρτυς εἶναι λέγων δενδρέων δὲ νομὸν Διόνυσος πολυγαθὴς αὐξάνοι , ἁγνὸν φέγγος ὀπώρας . διὸ καὶ τοῖς τὸν Ὄσιριν σεβομένοις ἀπαγορεύεται δένδρον ἥμερον ἀπολλύναι καὶ πηγὴν ὕδατος ἐμφράττειν .
Lemmas: ὅτι μέν οὖν ὁ αὐτός εἰμί Διόνυσος , τίς μάλα ἤ σύ γιγνώσκω , ὦ Κλέα , δή προσήκω εἰμί , αρχικλαω μέν εἰμί ἐν Δελφοί ὁ Θυιάς , ὁ δέ Ὀσιριακός καθοσιόομαι ἱερόν ἀπό πατήρ καί μήτηρ ; εἰ δέ ὁ ἄλλος ἕνεκα δέω μαρτύριον παρατίθημι , ὁ μέν ἀπόρρητος κατά χώρα ἐάω , ὅς δέ ἐμφανής δράω θάπτω ὁ Ἆπις ὁ ἱερεύς , ὅταν παρακομίζω ἐπί σχεδία ὁ σῶμα , βακχεία οὐδείς ἀποδέω . καί γάρ νεβρίς περικαθάπτω καί θύρσος φορέω , καί βοή χράω καί κίνησις ὥσπερ ὁ κάτοχος ὁ περί ὁ Διόνυσος ὀργιασμός . διό καί ταυρόμορφος Διόνυσος ποιέω ἄγαλμα πολύς ὁ Ἕλλην · ὁ δέ Ἠλεῖος γυνή καί παρακαλέω εὔχομαι πούς βόειος ὁ θεός ἔρχομαι πρός αὐτός . Ἀργεῖος δέ βουγενής Διόνυσος ἐπίκλην , εἰμί · ἀνακαλέω δέ αὐτός ὑπό σάλπιγξ ἐκ ὕδωρ , ἐμβάλλω εἰς ὁ ἄβυσσος ἀρήν ὁ Πυλαόχος ὁ δέ σάλπιγξ ἐν θύρσος ἀποκρύπτω , ὡς Σωκράτης ἐν ὁ περί ὅσιος λέγω . ὁμολογέω δέ καί ὁ Τιτανικός καί Νυκτέλια ὁ λέγω Ὄσιρις διασπασμός καί ὁ ἀναβίωσις καί παλιγγενεσία · ὅμοιος δέ καί ὁ περί ὁ ταφή . Αἰγύπτιος τε γάρ Ὄσιρις πολλαχοῦ θήκη , ὥσπερ λέγω , δείκνυμι , καί Δελφοί ὁ ὁ Διόνυσος λείψανον παρά αὐτός παρά ὁ χρηστήριον ἀπόκειμαι νομίζω · καί θύω ὁ ὅσιος θυσία ἀπόρρητος ἐν ὁ ἱερόν ὁ Ἀπόλλων , ὅταν ὁ Θυιάς ἐγείρω ὁ Λικνίτης , ὅτι δέ οὐ μόνος ὁ οἶνος Διόνυσος , ἀλλά καί πᾶς ὑγρός φύσις Ἕλλην ἡγέομαι κύριος καί ἀρχηγός , ἀρκέω Πίνδαρος μάρτυς εἰμί λέγω δένδρον δέ νόμος Διόνυσος πολυγαθής αὐξάνω , ἁγνός φέγγος ὀπώρα . διό καί ὁ ὁ Ὄσιρις σέβω ἀπαγορεύω δένδρον ἥμερος ἀπόλλυμι καί πηγή ὕδωρ ἐμφράσσω .
plutarchus.de-iside-et-osiride-351c-384c 37
ἔτι τε τὸν κιττὸν Ἕλληνές τε καθιεροῦσι τῷ Διονύσῳ καὶ παρʼ Αἰγυπτίοις λέγεται χενόσιρις ὀνομάζεσθαι , σημαίνοντος τοῦ ὀνόματος , ὥς φασι , φυτὸν Ὀσίριδος . ἀρίστων τοίνυν ὁ γεγραφὼς Ἀθηναίων ἀποικίας ἐπιστολῇ τινι Ἀλεξάρχου περιέπεσεν , ἐν Διὸς ἱστορεῖται καὶ Ἴσιδος υἱὸς ὢν ὁ Διόνυσος ὑπʼ Αἰγυπτίων οὐκ Ὄσιρις ἀλλʼ Ἀρσαφὴς ἐν τῷ ἄλφα γράμματι λέγεσθαι , δηλοῦντος τὸ ἀνδρεῖον τοῦ ὀνόματος . ἐμφαίνει δὲ τοῦτο καὶ ὁ Ἑρμαῖος ἐν τῇ πρώτῃ περὶ τῶν Αἰγυπτίων · ὄμβριμον γάρ φησι μεθερμηνευόμενον εἶναι τὸν Ὄσιριν . ἐῶ δὲ Μνασέαν τῷ Ἐπάφῳ προστιθέντα τὸν Διόνυσον καὶ τὸν Ὄσιριν καὶ τὸν Σάραπιν · ἐῶ καὶ Ἀντικλείδην λέγοντα τὴν Ἶσιν Προμηθέως οὖσαν θυγατέρα Διονύσῳ συνοικεῖν · αἱ γὰρ εἰρημέναι περὶ τὰς ἑορτὰς καὶ τὰς θυσίας οἰκειότητες ἐναργεστέραν τῶν μαρτύρων τὴν πίστιν ἔχουσι .
Lemmas: ἔτι τε ὁ κισσός Ἕλλην τε καθιερόω ὁ Διόνυσος καί παρά Αἰγύπτιος λέγω χενόσιρις ὀνομάζω , σημαίνω ὁ ὄνομα , ὡς φημί , φυτόν Ὄσιρις . ἀγαθός τοίνυν ὁ γράφω Ἀθηναῖος ἀποικία ἐπιστολή τις Ἀλέξαρχος περιπίπτω , ἐν Ζεύς ἱστορέω καί Ἶσις υἱός εἰμί ὁ Διόνυσος ὑπό Αἰγύπτιος οὐ Ὄσιρις ἀλλά Ἀρσαφής ἐν ὁ ἄλφα γράμμα λέγω , δηλόω ὁ ἀνδρεῖος ὁ ὄνομα . ἐμφαίνω δέ οὗτος καί ὁ Ἑρμαῖος ἐν ὁ πρῶτος περί ὁ Αἰγύπτιος · ὄμβριμος γάρ φημί μεθερμηνεύω εἰμί ὁ Ὄσιρις . ἐάω δέ Μνασέας ὁ Ἔπαφος προστίθημι ὁ Διόνυσος καί ὁ Ὄσιρις καί ὁ Σάραπις · ἐάω καί Ἀντικλείδης λέγω ὁ Ἶσις Προμηθεύς εἰμί θυγάτηρ Διόνυσος συνοικέω · ὁ γάρ λέγω περί ὁ ἑορτή καί ὁ θυσία οἰκειότης ἐναργής ὁ μάρτυς ὁ πίστις ἔχω .
plutarchus.de-iside-et-osiride-351c-384c 38
τῶν τʼ ἄστρων τὸν σείριον Ἴσιδος νομίζουσιν , ὑδραγωγὸν ὄντα . καὶ τὸν λέοντα τιμῶσι καὶ χάσμασι λεοντείοις τὰ τῶν ἱερῶν θυρώματα κοσμοῦσιν , ὅτι πλημμυρεῖ Νεῖλος ἠελίου τὰ πρῶτα συνερχομένοιο λέοντι . ὡς δὲ Νεῖλον Ὀσίριδος ἀπορροήν , οὕτως Ἴσιδος σῶμα γῆν ἔχουσι καὶ νομίζουσιν οὐ πᾶσαν , ἀλλʼ ἧς ὁ Νεῖλος ἐπιβαίνει σπερμαίνων καὶ μιγνύμενος · ἐκ δὲ τῆς συνουσίας ταύτης γεννῶσι τὸν Ὧρον . ἔστι δʼ Ὧρος ἡ πάντα σῴζουσα καὶ τρέφουσα τοῦ περιέχοντος ὥρα καὶ κρᾶσις ἀέρος , ὃν ἐν τοῖς ἕλεσι τοῖς περὶ Βοῦτον ὑπὸ Λητοῦς τραφῆναι λέγουσιν · ἡ γὰρ ὑδατώδης καὶ διάβροχος γῆ μάλιστα τὰς σβεννυούσας καὶ χαλώσας τὴν ξηρότητα καὶ τὸν αὐχμὸν ἀναθυμιάσεις τιθηνεῖται . Νέφθυν δὲ καλοῦσι τῆς γῆς τὰ ἔσχατα καὶ παρόρια καὶ ψαύοντα τῆς θαλάττης · διὸ καὶ Τελευτὴν ἐπονομάζουσι τὴν Νέφθυν καὶ Τυφῶνι δὲ συνοικεῖν λέγουσιν . ὅταν δʼ ὑπερβαλὼν καὶ πλεονάσας ὁ Νεῖλος ἐπέκεινα πλησιάσῃ τοῖς ἐσχατεύουσι , τοῦτο μῖξιν Ὀσίριδος πρὸς Νέφθυν καλοῦσιν , ὑπὸ τῶν ἀναβλαστανόντων φυτῶν ἐλεγχομένην · ὧν καὶ τὸ μελίλωτόν ἐστιν , οὗ φησι μῦθος ἀπορρυέντος καὶ ἀπολειφθέντος αἴσθησιν γενέσθαι Τυφῶνι τῆς περὶ τὸν γάμον ἀδικίας . ὅθεν ἡ μὲν Ἶσις ἔτεκε γνησίως τὸν Ὧρον , ἡ δὲ Νέφθυς σκότιον τὸν Ἄνουβιν . ἐν μέντοι ταῖς διαδοχαῖς τῶν βασιλέων ἀναγράφουσι τὴν Νέφθυν Τυφῶνι γημαμένην πρώτην γενέσθαι στεῖραν · εἰ δὲ τοῦτο μὴ περὶ γυναικὸς ἀλλὰ περὶ τῆς θεοῦ λέγουσιν , αἰνίττονται τὸ παντελὲς τῆς γῆς ἄγονον καὶ ἄκαρπον ὑπὸ στειρότητος .
Lemmas: ὁ τε ἄστρον ὁ σείριος Ἶσις νομίζω , ὑδραγωγός εἰμί . καί ὁ λέων τιμάω καί χάσμα λεόντειος ὁ ὁ ἱερός θύρωμα κοσμέω , ὅτι πλημμυρέω Νεῖλος ἥλιος ὁ πρῶτος συνέρχομαι λέων . ὡς δέ Νεῖλος Ὄσιρις ἀπορροή , οὕτως Ἶσις σῶμα γῆ ἔχω καί νομίζω οὐ πᾶς , ἀλλά ὅς ὁ Νεῖλος ἐπιβαίνω σπερμαίνω καί μείγνυμι · ἐκ δέ ὁ συνουσία οὗτος γεννάω ὁ Ὧρος . εἰμί δέ Ὧρος ὁ πᾶς σῴζω καί τρέφω ὁ περιέχω ὥρα καί κρᾶσις ἀήρ , ὅς ἐν ὁ ἕλος ὁ περί Βοῦτος ὑπό Λητώ τρέφω λέγω · ὁ γάρ ὑδατώδης καί διάβροχος γῆ μάλα ὁ σβέννυμι καί χαλάω ὁ ξηρότης καί ὁ αὐχμός ἀναθυμίασις τιθηνέω . Νέφθυς δέ καλέω ὁ γῆ ὁ ἔσχατος καί παρόριος καί ψαύω ὁ θάλασσα · διό καί Τελευτή ἐπονομάζω ὁ Νέφθυς καί Τυφῶν δέ συνοικέω λέγω . ὅταν δέ ὑπερβάλλω καί πλεονάζω ὁ Νεῖλος ἐπέκεινα πλησιάζω ὁ ἐσχατεύω , οὗτος μίξις Ὄσιρις πρός Νέφθυς καλέω , ὑπό ὁ ἀναβλαστάνω φυτόν ἐλέγχω · ὅς καί ὁ μελίλωτον εἰμί , ὅς φημί μῦθος ἀπορρέω καί ἀπολείπω αἴσθησις γίγνομαι Τυφῶν ὁ περί ὁ γάμος ἀδικία . ὅθεν ὁ μέν Ἶσις τίκτω γνήσιος ὁ Ὧρος , ὁ δέ Νέφθυς σκότιος ὁ Ἄνουβις . ἐν μέντοι ὁ διαδοχή ὁ βασιλεύς ἀναγράφω ὁ Νέφθυς Τυφῶν γαμέω πρῶτος γίγνομαι στεῖρα · εἰ δέ οὗτος μή περί γυνή ἀλλά περί ὁ θεός λέγω , αἰνίσσομαι ὁ παντελής ὁ γῆ ἄγονος καί ἄκαρπος ὑπό στειρότης .
plutarchus.de-iside-et-osiride-351c-384c 41
οἱ δὲ τοῖσδε τοῖς φυσικοῖς καὶ τῶν ἀπʼ ἀστρολογίας μαθηματικῶν ἔνια μιγνύντες Τυφῶνα μὲν οἴονται τὸν ἡλιακὸν κόσμον , Ὄσιριν δὲ τὸν σεληνιακὸν λέγεσθαι . τὴν μὲν γὰρ σελήνην γόνιμον τὸ φῶς καὶ ὑγροποιὸν ἔχουσαν εὐμενῆ καὶ γοναῖς ζῴων καὶ φυτῶν εἶναι βλαστήσεσι · τὸν δʼ ἥλιον ἀκράτῳ πυρὶ καὶ σκληρῷ καταθάλπειν τε καὶ καταυαίνειν τὰ φυόμενα καὶ τεθηλότα , καὶ τὸ πολὺ μέρος τῆς γῆς παντάπασιν ὑπὸ φλογμοῦ ποιεῖν ἀοίκητον καὶ κατακρατεῖν πολλαχοῦ καὶ τῆς σελήνης . διὸ τὸν Τυφῶνα Σὴθ ἀεὶ Αἰγύπτιοι καλοῦσιν , ὅπερ ἐστὶ καταδυναστεῦον ἢ καταβιαζόμενον . καὶ τῷ μὲν ἡλίῳ τὸν Ἡρακλέα μυθολογοῦσιν ἐνιδρυμένον συμπεριπολεῖν , τῇ δὲ σελήνῃ τὸν Ἑρμῆν . λόγου γὰρ ἔργοις ἔοικε καὶ περισσῆς σοφίας τὰ τῆς σελήνης , τὰ δʼ ἡλίου πληγαῖς ὑπὸ βίας καὶ ῥώμης περαινομένοις . οἱ δὲ Στωικοὶ τὸν μὲν ἥλιον ἐκ θαλάττης ἀνάπτεσθαι καὶ τρέφεσθαί φασι , τῇ δὲ σελήνῃ τὰ κρηναῖα καὶ λιμναῖα νάματα γλυκεῖαν ἀναπέμπειν καὶ μαλακὴν ἀναθυμίασιν .
Lemmas: ὁ δέ ὅδε ὁ φυσικός καί ὁ ἀπό ἀστρολογία μαθηματικός ἔνιοι μείγνυμι Τυφῶν μέν οἴομαι ὁ ἡλιακός κόσμος , Ὄσιρις δέ ὁ σεληνιακός λέγω . ὁ μέν γάρ σελήνη γόνιμος ὁ φάος καί ὑγροποιός ἔχω εὐμενής καί γονή ζῷον καί φυτόν εἰμί βλάστησις · ὁ δέ ἥλιος ἄκρατος πῦρ καί σκληρός καταθάλπω τε καί καταυαίνω ὁ φύω καί θάλλω , καί ὁ πολύς μέρος ὁ γῆ παντάπασι ὑπό φλογμός ποιέω ἀοίκητος καί κατακρατέω πολλαχοῦ καί ὁ σελήνη . διό ὁ Τυφῶν Σήθ ἀεί Αἰγύπτιος καλέω , ὅς εἰμί καταδυναστεύω ἤ καταβιάζω . καί ὁ μέν ἥλιος ὁ Ἡρακλῆς μυθολογέω ἐνιδρύω συμπεριπολέω , ὁ δέ σελήνη ὁ Ἑρμῆς . λόγος γάρ ἔργον ἔοικα καί περισσός σοφία ὁ ὁ σελήνη , ὁ δέ ἥλιος πληγή ὑπό βία καί ῥώμη περαίνω . ὁ δέ Στωϊκός ὁ μέν ἥλιος ἐκ θάλασσα ἀνάπτω καί τρέφω φημί , ὁ δέ σελήνη ὁ κρηναῖος καί λιμναῖος νᾶμα γλυκύς ἀναπέμπω καί μαλακός ἀναθυμίασις .
plutarchus.de-iside-et-osiride-351c-384c 42
ἑβδόμῃ ἐπὶ δέκα τὴν Ὀσίριδος γενέσθαι τελευτὴν Αἰγύπτιοι μυθολογοῦσιν , ἐν ᾗ μάλιστα γίγνεται πληρουμένη κατάδηλος ἡ πανσέληνος . διὸ καὶ τὴν ἡμέραν ταύτην ἀντίφραξιν οἱ Πυθαγόρειοι καλοῦσι , καὶ ὅλως τὸν ἀριθμὸν τοῦτον ἀφοσιοῦνται . τοῦ γὰρ ἑξκαίδεκα τετραγώνου καὶ τοῦ ὀκτωκαίδεκα ἑτερομήκους , οἷς μόνοις ἀριθμῶν ἐπιπέδων συμβέβηκε τὰς περιμέτρους ἴσας ἔχειν τοῖς περιεχομένοις ὑπʼ αὐτῶν χωρίοις , μέσος ὁ τῶν ἑπτακαίδεκα παρεμπίπτων ἀντιφράττει καὶ διαζεύγνυσιν ἀπʼ ἀλλήλων , καὶ διαιρεῖ τὸν ἐπόγδοον λόγον εἰς ἄνισα διαστήματα τεμνόμενος . ἐτῶν δʼ ἀριθμὸν οἱ μὲν βιῶσαι τὸν Ὄσιριν οἱ δὲ βασιλεῦσαι λέγουσιν ὀκτὼ καὶ εἴκοσι · τοσαῦτα γὰρ ἔστι φῶτα τῆς σελήνης καὶ τοσαύταις ἡμέραις τὸν αὑτῆς κύκλον ἐξελίσσει . τὸ δὲ ξύλον ἐν ταῖς λεγομέναις Ὀσίριδος ταφαῖς τέμνοντες κατασκευάζουσι λάρνακα μηνοειδῆ διὰ τὸ τὴν σελήνην , ὅταν τῷ ἡλίῳ πλησιάζῃ , μηνοειδῆ γιγνομένην ἀποκρύπτεσθαι . τὸν δʼ εἰς δεκατέσσαρα μέρη τοῦ Ὀσίριδος διασπασμὸν αἰνίττονται πρὸς τὰς ἡμέρας , ἐν αἷς φθίνει μετὰ πανσέληνον ἄχρι νουμηνίας τὸ ἄστρον . ἡμέραν δέ , ἐν ᾗ φαίνεται πρῶτον ἐκφυγοῦσα τὰς αὐγὰς καὶ παρελθοῦσα τὸν ἥλιον , ἀτελὲς ἀγαθόν προσαγορεύουσιν . ὁ γὰρ Ὄσιρις ἀγαθοποιός , καὶ τοὔνομα πολλὰ φράζει , οὐχ ἥκιστα δὲ κράτος ἐνεργοῦν καὶ ἀγαθοποιὸν ὃ λέγουσι . τὸ δʼ ἕτερον ὄνομα τοῦ θεοῦ τὸν Ὄμφιν εὐεργέτην ὁ Ἑρμαῖός φησι δηλοῦν ἑρμηνευόμενον .
Lemmas: ἕβδομος ἐπί δέκα ὁ Ὄσιρις γίγνομαι τελευτή Αἰγύπτιος μυθολογέω , ἐν ὅς μάλα γίγνομαι πληρόω κατάδηλος ὁ πανσέληνος . διό καί ὁ ἡμέρα οὗτος ἀντίφραξις ὁ Πυθαγόρειος καλέω , καί ὅλος ὁ ἀριθμός οὗτος ἀφοσιόω . ὁ γάρ ἑξκαίδεκα τετράγωνος καί ὁ ὀκτωκαίδεκα ἑτερομήκης , ὅς μόνος ἀριθμός ἐπίπεδος συμβαίνω ὁ περίμετρος ἴσος ἔχω ὁ περιέχω ὑπό αὐτός χωρίον , μέσος ὁ ὁ ἑπτακαίδεκα παρεμπίπτω ἀντιφράσσω καί διαζεύγνυμαι ἀπό ἀλλήλων , καί διαιρέω ὁ ἐπόγδοος λόγος εἰς ἄνισος διάστημα τέμνω . ἔτος δέ ἀριθμός ὁ μέν βιόω ὁ Ὄσιρις ὁ δέ βασιλεύω λέγω ὀκτώ καί εἴκοσι · τοσοῦτος γάρ εἰμί φώς ὁ σελήνη καί τοσοῦτος ἡμέρα ὁ ἑαυτοῦ κύκλος ἐξελίσσω . ὁ δέ ξύλον ἐν ὁ λέγω Ὄσιρις ταφή τέμνω κατασκευάζω λάρναξ μηνοειδής διά ὁ ὁ σελήνη , ὅταν ὁ ἥλιος πλησιάζω , μηνοειδής γίγνομαι ἀποκρύπτω . ὁ δέ εἰς δεκατέσσαρες μέρος ὁ Ὄσιρις διασπασμός αἰνίσσομαι πρός ὁ ἡμέρα , ἐν ὅς φθίω μετά πανσέληνος ἄχρι νεομηνία ὁ ἄστρον . ἡμέρα δέ , ἐν ὅς φαίνω πρῶτος ἐκφεύγω ὁ αὐγή καί παρέρχομαι ὁ ἥλιος , ἀτελής ἀγαθός προσαγορεύω . ὁ γάρ Ὄσιρις ἀγαθοποιός , καί ὄνομα πολύς φράζω , οὐ ἦκα δέ κράτος ἐνεργέω καί ἀγαθοποιός ὁ λέγω . ὁ δέ ἕτερος ὄνομα ὁ θεός ὁ Ὄμφις εὐεργέτης ὁ Ἑρμαῖος φημί δηλόω ἑρμηνεύω .
plutarchus.de-iside-et-osiride-351c-384c 43
οἴονται δὲ πρὸς τὰ φῶτα τῆς σελήνης ἔχειν τινὰ λόγον τοῦ Νείλου τὰς ἀναβάσεις . ἡ μὲν γὰρ μεγίστη περὶ τὴν Ἐλεφαντίνην ὀκτὼ γίγνεται καὶ εἴκοσι πήχεων , ὅσα φῶτα καὶ μέτρα τῶν ἐμμήνων περιόδων ἑκάστης ἔστιν · ἡ δὲ περὶ Μένδητα καὶ Ξόιν βραχυτάτη πήχεων ἓξ πρὸς τὴν διχότομον · ἡ δὲ μέση περὶ Μέμφιν , ὅταν ᾖ δικαία , δεκατεσσάρων πήχεων πρὸς τὴν πανσέληνον . τὸν δʼ Ἆπιν εἰκόνα μὲν Ὀσίριδος ἔμψυχον εἶναι , γίγνεσθαι δέ , ὅταν φῶς ἐρείσῃ γόνιμον ἀπὸ τῆς σελήνης καὶ καθάψηται βοὸς ὀργώσης . διὸ καὶ τοῖς τῆς σελήνης σχήμασιν ἔοικε πολλὰ τοῦ Ἄπιδος , περιμελαινομένου τὰ λαμπρὰ τοῖς σκιεροῖς . ἔτι δὲ τῇ νουμηνίᾳ τοῦ Φαμενὼθ μηνὸς ἑορτὴν ἄγουσιν , ἔμβασιν Ὀσίριδος εἰς τὴν σελήνην ὀνομάζοντες , ἔαρος ἀρχὴν οὖσαν . οὕτω τὴν Ὀσίριδος δύναμιν ἐν τῇ σελήνῃ τιθέντες τὴν Ἶσιν αὐτῷ γένεσιν οὖσαν συνεῖναι λέγουσι . διὸ καὶ μητέρα τὴν σελήνην τοῦ κόσμου καλοῦσι καὶ φύσιν ἔχειν ἀρσενόθηλυν οἴονται , πληρουμένην ὑφʼ ἡλίου καὶ κυισκομένην , αὐτὴν δὲ πάλιν εἰς τὸν ἀέρα προϊεμένην γεννητικὰς ἀρχὰς καὶ κατασπείρουσαν · οὐ γὰρ ἀεὶ τὴν φθορὰν ἐπικρατεῖν τὴν τυφώνειον , πολλάκις δὲ κρατουμένην ὑπὸ τῆς γενέσεως καὶ συνδεομένην αὖθις ἀναλύεσθαι καὶ διαμάχεσθαι πρὸς τὸν Ὧρον . ἔστι δʼ οὗτος ὁ περίγειος κόσμος οὔτε φθορᾶς ἀπαλλαττόμενος παντάπασιν οὔτε γενέσεως .
Lemmas: οἴομαι δέ πρός ὁ φώς ὁ σελήνη ἔχω τις λόγος ὁ Νεῖλος ὁ ἀνάβασις . ὁ μέν γάρ μέγας περί ὁ Ἐλεφαντίνη ὀκτώ γίγνομαι καί εἴκοσι πῆχυς , ὅσος φώς καί μέτρον ὁ ἔμμηνος περίοδος ἕκαστος εἰμί · ὁ δέ περί Μένδης καί Ξόϊς βραχύς πῆχυς ἕξ πρός ὁ διχότομος · ὁ δέ μέσος περί Μέμφις , ὅταν εἰμί δίκαιος , δεκατέσσαρες πῆχυς πρός ὁ πανσέληνος . ὁ δέ Ἆπις εἰκών μέν Ὄσιρις ἔμψυχος εἰμί , γίγνομαι δέ , ὅταν φάος ἐρείδω γόνιμος ἀπό ὁ σελήνη καί καθάπτω βοῦς ὀργάω . διό καί ὁ ὁ σελήνη σχῆμα ἔοικα πολύς ὁ Ἆπις , περιμελαίνω ὁ λαμπρός ὁ σκιερός . ἔτι δέ ὁ νουμηνία ὁ Φαμενώθ μείς ἑορτή ἄγω , ἔμβασις Ὄσιρις εἰς ὁ σελήνη ὀνομάζω , ἔαρ ἀρχή εἰμί . οὕτως ὁ Ὄσιρις δύναμις ἐν ὁ σελήνη τίθημι ὁ Ἶσις αὐτός γένεσις εἰμί σύνειμι λέγω . διό καί μήτηρ ὁ σελήνη ὁ κόσμος καλέω καί φύσις ἔχω ἀρσενόθηλυς οἴομαι , πληρόω ὑπό ἥλιος καί κυίσκω , αὐτός δέ πάλιν εἰς ὁ ἀήρ προίημι γεννητικός ἀρχή καί κατασπείρω · οὐ γάρ ἀεί ὁ φθορά ἐπικρατέω ὁ Τυφώνιος , πολλάκις δέ κρατέω ὑπό ὁ γένεσις καί συνδέω αὖθις ἀναλύω καί διαμάχομαι πρός ὁ Ὧρος . εἰμί δέ οὗτος ὁ περίγειος κόσμος οὔτε φθορά ἀπαλλάσσω παντάπασι οὔτε γένεσις .
plutarchus.de-iside-et-osiride-351c-384c 44
ἔνιοι δὲ καὶ τῶν ἐκλειπτικῶν αἴνιγμα ποιοῦνται τὸν μῦθον . ἐκλείπει μὲν γὰρ ἡ σελήνη πανσέληνος , ἐναντίαν τοῦ ἡλίου στάσιν ἔχοντος πρὸς αὐτὴν , εἰς τὴν σκιὰν ἐμπίπτουσα τῆς γῆς , ὥσπερ φασὶ τὸν Ὄσιριν εἰς τὴν σορόν . αὐτὴ δὲ πάλιν ἀποκρύπτει καὶ ἀφανίζει ταῖς τριακάσιν , οὐ μὴν ἀναιρεῖται παντάπασι τὸν ἥλιον , ὥσπερ οὐδὲ τὸν Τυφῶνα ἡ Ἶσις . γεννώσης τῆς Νέφθυος τὸν Ἄνουβιν , Ἶσις ὑποβάλλεται . Νέφθυς γάρ ἐστι τὸ ὑπὸ γῆν καὶ ἀφανές , Ἶσις δὲ τὸ ὑπὲρ τὴν γῆν καὶ φανερόν . ὁ δὲ τούτων ὑποψαύων καὶ καλούμενος ὁρίζων κύκλος , ἐπίκοινος ὢν ἀμφοῖν , Ἄνουβις κέκληται καὶ κυνὶ τὸ εἶδος ἀπεικάζεται · καὶ γὰρ ὁ κύων χρῆται τῇ ὄψει νυκτός τε καὶ ἡμέρας ὁμοίως καὶ ταύτην ἔχειν δοκεῖ παρʼ Αἰγυπτίοις τὴν δύναμιν ὁ Ἄνουβις , οἵαν ἡ Ἑκάτη παρʼ Ἕλλησι , χθόνιος ὢν ὁμοῦ καὶ ὀλύμπιος . ἐνίοις δὲ δοκεῖ Κρόνος ὁ Ἄνουβις εἶναι · διὸ πάντα τίκτων ἐξ ἑαυτοῦ καὶ κύων ἐν ἑαυτῷ τὴν τοῦ κυνὸς ἐπίκλησιν ἔσχεν , ἔστι δʼ οὖν τοῖς σεβομένοις τὸν Ἄνουβιν ἀπόρρητόν τι · καὶ πάλαι μὲν τὰς μεγίστας ἐν Αἰγύπτῳ τιμὰς ὁ κύων ἔσχεν · ἐπεὶ δὲ Καμβύσου τὸν Ἆπιν ἀνελόντος καὶ ῥίψαντος οὐδὲν προσῆλθεν οὐδʼ ἐγεύσατο τοῦ σώματος ἀλλʼ ἢ μόνος ὁ κύων , ἀπώλεσε τὸ πρῶτος εἶναι καὶ μάλιστα τιμᾶσθαι τῶν ἑτέρων ζῴων . εἰσὶ δέ τινες οἱ τὸ σκίασμα τῆς γῆς , εἰς ὃ τὴν σελήνην ὀλισθάνουσαν ἐκλείπειν νομίζουσι , Τυφῶνα καλοῦντες .
Lemmas: ἔνιοι δέ καί ὁ ἐκλειπτικός αἴνιγμα ποιέω ὁ μῦθος . ἐκλείπω μέν γάρ ὁ σελήνη πανσέληνος , ἐναντίος ὁ ἥλιος στάσις ἔχω πρός αὐτός , εἰς ὁ σκιά ἐμπίπτω ὁ γῆ , ὥσπερ φημί ὁ Ὄσιρις εἰς ὁ σορός . αὐτός δέ πάλιν ἀποκρύπτω καί ἀφανίζω ὁ τριακάς , οὐ μήν ἀναιρέω παντάπασι ὁ ἥλιος , ὥσπερ οὐδέ ὁ Τυφῶν ὁ Ἶσις . γεννάω ὁ Νέφθυς ὁ Ἄνουβις , Ἶσις ὑποβάλλω . Νέφθυς γάρ εἰμί ὁ ὑπό γῆ καί ἀφανής , Ἶσις δέ ὁ ὑπέρ ὁ γῆ καί φανερός . ὁ δέ οὗτος ὑποψαύω καί καλέω ὁρίζω κύκλος , ἐπίκοινος εἰμί ἄμφω , Ἄνουβις καλέω καί κύων ὁ εἶδος ἀπεικάζω · καί γάρ ὁ κύων χράω ὁ ὄψις νύξ τε καί ἡμέρα ὅμοιος καί οὗτος ἔχω δοκέω παρά Αἰγύπτιος ὁ δύναμις ὁ Ἄνουβις , οἷος ὁ Ἑκάτη παρά Ἕλλην , χθόνιος εἰμί ὁμοῦ καί Ὀλύμπιος . ἔνιοι δέ δοκέω Κρόνος ὁ Ἄνουβις εἰμί · διό πᾶς τίκτω ἐκ ἑαυτοῦ καί κύων ἐν ἑαυτοῦ ὁ ὁ κύων ἐπίκλησις ἔχω , εἰμί δέ οὖν ὁ σέβω ὁ Ἄνουβις ἀπόρρητος τις · καί πάλαι μέν ὁ μέγας ἐν Αἴγυπτος τιμή ὁ κύων ἔχω · ἐπεί δέ Καμβύσης ὁ Ἆπις ἀναιρέω καί ῥίπτω οὐδείς προσέρχομαι οὐδέ γεύω ὁ σῶμα ἀλλά ἤ μόνος ὁ κύων , ἀπόλλυμι ὁ πρῶτος εἰμί καί μάλα τιμάω ὁ ἕτερος ζῷον . εἰμί δέ τις ὁ ὁ σκίασμα ὁ γῆ , εἰς ὅς ὁ σελήνη ὀλισθάνω ἐκλείπω νομίζω , Τυφῶν καλέω .
plutarchus.de-iside-et-osiride-351c-384c 46
καὶ δοκεῖ τοῦτο τοῖς πλείστοις καὶ σοφωτάτοις . νομίζουσι γὰρ οἱ μὲν θεοὺς εἶναι δύο καθάπερ ἀντιτέχνους , τὸν μὲν ἀγαθῶν , τὸν δὲ φαύλων δημιουργόν . οἱ δὲ τὸν μὲν ἀμείνονα θεόν , τὸν δὲ ἕτερον δαίμονα καλοῦσιν · ὥσπερ Ζωροάστρης ὁ μάγος , ὃν πεντακισχιλίοις ἔτεσι τῶν Τρωικῶν γεγονέναι πρεσβύτερον ἱστοροῦσιν . οὗτος οὖν ἐκάλει τὸν μὲν Ὡρομάζην , τὸν δʼ Ἀρειμάνιον · καὶ προσαπεφαίνετο τὸν μὲν ἐοικέναι φωτὶ μάλιστα τῶν αἰσθητῶν , τὸν δʼ ἔμπαλιν σκότῳ καὶ ἀγνοίᾳ , μέσον δʼ ἀμφοῖν τὸν Μίθρην εἶναι · διὸ καὶ Μίθρην Πέρσαι τὸν μεσίτην ὀνομάζουσιν . ἐδίδαξε δὲ τῷ μὲν εὐκταῖα θύειν καὶ χαριστήρια , τῷ δʼ ἀποτρόπαια καὶ σκυθρωπά . πόαν γάρ τινα κόπτοντες Μῶλυ καλουμένην ἐν ὅλμῳ , τὸν ᾍδην ἀνακαλοῦνται καὶ τὸν σκότον · εἶτα μίξαντες αἵματι λύκου σφαγέντος εἰς τόπον ἀνήλιον ἐκφέρουσι καὶ ῥίπτουσι . καὶ γὰρ τῶν φυτῶν νομίζουσι τὰ μὲν τοῦ ἀγαθοῦ θεοῦ , τὰ δὲ τοῦ κακοῦ δαίμονος εἶναι · καὶ τῶν ζῴων ὥσπερ κύνας καὶ ὄρνιθας καὶ χερσαίους ἐχίνους τοῦ ἀγαθοῦ , τοῦ δὲ φαύλου τοὺς ἐνύδρους μῦς εἶναι · διὸ καὶ τὸν κτείναντα πλείστους εὐδαιμονίζουσιν .
Lemmas: καί δοκέω οὗτος ὁ πολύς καί σοφός . νομίζω γάρ ὁ μέν θεός εἰμί δύο καθά ἀντίτεχνος , ὁ μέν ἀγαθός , ὁ δέ φαῦλος δημιουργός . ὁ δέ ὁ μέν ἀγαθός θεός , ὁ δέ ἕτερος δαίμων καλέω · ὥσπερ Ζωροάστρης ὁ μάγος , ὅς πεντακισχίλιοι ἔτος ὁ Τρωϊκός γίγνομαι πρέσβυς ἱστορέω . οὗτος οὖν καλέω ὁ μέν Ὡρομάζης , ὁ δέ Ἀρειμάνιος · καί προσαποφαίνω ὁ μέν ἔοικα φώς μάλα ὁ αἰσθητός , ὁ δέ ἔμπαλιν σκότος καί ἄγνοια , μέσος δέ ἄμφω ὁ Μίθρας εἰμί · διό καί Μίθρας Πέρσης ὁ μεσίτης ὀνομάζω . διδάσκω δέ ὁ μέν εὐκταῖος θύω καί χαριστήριος , ὁ δέ ἀποτρόπαιος καί σκυθρωπός . πόα γάρ τις κόπτω μῶλυ καλέω ἐν ὅλμος , ὁ ᾍδης ἀνακαλέω καί ὁ σκότος · εἶτα μείγνυμι αἷμα λύκος σφάζω εἰς τόπος ἀνήλιος ἐκφέρω καί ῥίπτω . καί γάρ ὁ φυτόν νομίζω ὁ μέν ὁ ἀγαθός θεός , ὁ δέ ὁ κακός δαίμων εἰμί · καί ὁ ζῷον ὥσπερ κύων καί ὄρνις καί χερσαῖος ἐχῖνος ὁ ἀγαθός , ὁ δέ φαῦλος ὁ ἔνυδρος μῦς εἰμί · διό καί ὁ κτείνω πολύς εὐδαιμονίζω .
plutarchus.de-iside-et-osiride-351c-384c 47
οὐ μὴν ἀλλὰ κἀκεῖνοι πολλὰ μυθώδη περὶ τῶν θεῶν λέγουσιν , οἷα καὶ ταῦτʼ ἐστίν . ὁ μὲν Ὡρομάζης ἐκ τοῦ καθαρωτάτου φάους , ὁ δʼ Ἀρειμάνιος ἐκ τοῦ ζόφου γεγονώς , πολεμοῦσιν ἀλλήλοις · καὶ ὁ μὲν ἓξ θεοὺς ἐποίησε ( τὸν μὲν πρῶτον εὐνοίας , τὸν δὲ δεύτερον ἀληθείας , τὸν δὲ τρίτον εὐνομίας · τῶν δὲ λοιπῶν τὸν μὲν σοφίας , τὸν δὲ πλούτου , τὸν δὲ τῶν ἐπὶ τοῖς καλοῖς ἡδέων δημιουργόν ) · ὁ δὲ τούτοις ὥσπερ ἀντιτέχνους ἴσους τὸν ἀριθμόν . εἶθʼ ὁ μὲν Ὡρομάζης τρὶς ἑαυτὸν αὐξήσας ἀπέστησε τοῦ ἡλίου τοσοῦτον , ὅσον ὁ ἥλιος τῆς γῆς ἀφέστηκε , καὶ τὸν οὐρανὸν ἄστροις ἐκόσμησεν · ἕνα δʼ ἀστέρα πρὸ πάντων οἷον φύλακα καὶ προόπτην ἐγκατέστησε , τὸν σείριον . ἄλλους δὲ ποιήσας τέσσαρας καὶ εἴκοσι θεοὺς εἰς ᾠὸν ἔθηκεν . οἱ δʼ ἀπὸ τοῦ Ἀρειμανίου , γενόμενοι καὶ αὐτοὶ τοσοῦτοι , διατρήσαντες τὸ ᾠὸν γαν ὅθεν ἀναμέμικται τὰ κακὰ τοῖς ἀγαθοῖς . ἔπεισι δὲ χρόνος εἱμαρμένος , ἐν ᾧ τὸν Ἀρειμάνιον λοιμὸν ἐπάγοντα καὶ λιμὸν ὑπὸ τούτων ἀνάγκη φθαρῆναι παντάπασι καὶ ἀφανισθῆναι , τῆς δὲ γῆς ἐπιπέδου καὶ ὁμαλῆς γενομένης , ἕνα βίον καὶ μίαν πολιτείαν ἀνθρώπων μακαρίων καὶ ὁμογλώσσων ἁπάντων γενέσθαι . Θεόπομπος δέ φησι κατὰ τοὺς μάγους ἀνὰ μέρος τρισχίλια ἔτη τὸν μὲν κρατεῖν τὸν δὲ κρατεῖσθαι τῶν θεῶν , ἄλλα δὲ τρισχίλια μάχεσθαι καὶ πολεμεῖν καὶ ἀναλύειν τὰ τοῦ ἑτέρου τὸν ἕτερον · τέλος δʼ ἀπολείπεσθαι τὸν ᾍδην , καὶ τοὺς μὲν ἀνθρώπους εὐδαίμονας ἔσεσθαι , μήτε τροφῆς δεομένους μήτε σκιὰν ποιοῦντας · τὸν δὲ ταῦτα μηχανησάμενον θεὸν ἠρεμεῖν καὶ ἀναπαύεσθαι χρόνον , ἄλλως μὲν οὐ πολὺν ὡς θεῷ , ὥσπερ δʼ ἀνθρώπῳ κοιμωμένῳ μέτριον . ἡ μὲν οὖν μάγων μυθολογία τοιοῦτον ἔχει τρόπον .
Lemmas: οὐ μήν ἀλλά ἐκεῖνος πολύς μυθώδης περί ὁ θεός λέγω , οἷος καί οὗτος εἰμί . ὁ μέν Ὡρομάζης ἐκ ὁ καθαρός φάος , ὁ δέ Ἀρειμάνιος ἐκ ὁ ζόφος γίγνομαι , πολεμέω ἀλλήλων · καί ὁ μέν ἕξ θεός ποιέω ( ὁ μέν πρῶτος εὔνοια , ὁ δέ δεύτερος ἀλήθεια , ὁ δέ τρίτος εὐνομία · ὁ δέ λοιπός ὁ μέν σοφία , ὁ δέ πλοῦτος , ὁ δέ ὁ ἐπί ὁ καλός ἡδύς δημιουργός ) · ὁ δέ οὗτος ὥσπερ ἀντίτεχνος ἴσος ὁ ἀριθμός . εἶτα ὁ μέν Ὡρομάζης τρίς ἑαυτοῦ αὐξάνω ἀφίστημι ὁ ἥλιος τοσοῦτος , ὅσος ὁ ἥλιος ὁ γῆ ἀφίστημι , καί ὁ οὐρανός ἄστρον κοσμέω · εἷς δέ ἀστήρ πρό πᾶς οἷος φύλαξ καί προόπτης ἐγκαθίστημι , ὁ σείριος . ἄλλος δέ ποιέω τέσσαρες καί εἴκοσι θεός εἰς ᾠόν τίθημι . ὁ δέ ἀπό ὁ Ἀρειμάνιος , γίγνομαι καί αὐτός τοσοῦτος , διατρέω ὁ ᾠόν γα ὅθεν ἀναμείγνυμι ὁ κακός ὁ ἀγαθός . ἔπειμι δέ χρόνος μείρομαι , ἐν ὅς ὁ Ἀρειμάνιος λοιμός ἐπάγω καί λιμός ὑπό οὗτος ἀνάγκη φθείρω παντάπασι καί ἀφανίζω , ὁ δέ γῆ ἐπίπεδος καί ὁμαλός γίγνομαι , εἷς βίος καί εἷς πολιτεία ἄνθρωπος μακάριος καί ὁμόγλωσσος ἅπας γίγνομαι . Θεόπομπος δέ φημί κατά ὁ μάγος ἀνά μέρος τρισχίλιοι ἔτος ὁ μέν κρατέω ὁ δέ κρατέω ὁ θεός , ἄλλος δέ τρισχίλιοι μάχομαι καί πολεμέω καί ἀναλύω ὁ ὁ ἕτερος ὁ ἕτερος · τέλος δέ ἀπολείπω ὁ ᾍδης , καί ὁ μέν ἄνθρωπος εὐδαίμων εἰμί , μήτε τροφή δέω μήτε σκιά ποιέω · ὁ δέ οὗτος μηχανάομαι θεός ἠρεμέω καί ἀναπαύω χρόνος , ἄλλως μέν οὐ πολύς ὡς θεός , ὥσπερ δέ ἄνθρωπος κοιμάω μέτριος . ὁ μέν οὖν μάγος μυθολογία τοιοῦτος ἔχω τρόπος .
plutarchus.de-iside-et-osiride-351c-384c 49
μεμιγμένη γὰρ ἡ τοῦδε τοῦ κόσμου γένεσις καὶ σύστασις ἐξ ἐναντίων , οὐ μὴν ἰσοσθενῶν , δυνάμεων , ἀλλὰ τῆς βελτίονος τὸ κράτος ἐστίν · ἀπολέσθαι δὲ τὴν φαύλην παντάπασιν ἀδύνατον , πολλὴν μὲν ἐμπεφυκυῖαν τῷ σώματι , πολλὴν δὲ τῇ ψυχῇ τοῦ παντὸς καὶ πρὸς τὴν βελτίονα ἀεὶ δυσμαχοῦσαν . ἐν μὲν οὖν τῇ ψυχῇ νοῦς καὶ λόγος ὁ τῶν ἀρίστων πάντων ἡγεμὼν καὶ κύριος Ὄσιρίς ἐστιν · ἐν δὲ γῇ καὶ πνεύματι καὶ ὕδατι καὶ οὐρανῷ καὶ ἄστροις τὸ τεταγμένον καὶ καθεστηκὸς καὶ ὑγιαῖνον , ὥραις καὶ κράσεσι καὶ περιόδοις Ὀσίριδος ἀπορροὴ καὶ εἰκὼν ἐμφαινομένη · Τυφὼν δὲ τῆς ψυχῆς τὸ παθητικὸν καὶ τιτανικὸν καὶ ἄλογον καὶ ἔμπληκτον τοῦ δὲ σωματικοῦ τὸ ἐπίκηρον καὶ νοσῶδες καὶ ταρακτικὸν ἀωρίαις καὶ δυσκρασίαις , καὶ κρύψεσιν ἡλίου καὶ ἀφανισμοῖς σελήνης , οἷον ἐκδρομαὶ καὶ ἀφανισμοὶ Τυφῶνος · καὶ τοὔνομα κατηγορεῖ τὸ Σήθ , ᾧ τὸν Τυφῶνα καλοῦσι · φράζει μὲν γὰρ τὸ καταδυναστεῦον καὶ καταβιαζόμενον , φράζει δὲ τὴν πολλάκις ἀναστροφὴν καὶ πάλιν ὑπερπήδησιν . Βέβωνα δὲ τινὲς μὲν ἕνα τῶν τοῦ Τυφῶνος ἑταίρων γεγονέναι λέγουσιν , Μανεθὼς δʼ αὐτὸν τὸν Τυφῶνα καὶ Βέβωνα καλεῖσθαι · σημαίνει δὲ τοὔνομα κάθεξιν ἢ κώλυσιν , ὡς τοῖς πράγμασιν ὁδῷ βαδίζουσι καὶ πρὸς ὃ χρὴ φερομένοις ἐνισταμένης τῆς τοῦ Τυφῶνος δυνάμεως
Lemmas: μείγνυμι γάρ ὁ ὅδε ὁ κόσμος γένεσις καί σύστασις ἐκ ἐναντίος , οὐ μήν ἰσοσθενής , δύναμις , ἀλλά ὁ ἀγαθός ὁ κράτος εἰμί · ἀπόλλυμι δέ ὁ φαῦλος παντάπασι ἀδύνατος , πολύς μέν ἐμφύω ὁ σῶμα , πολύς δέ ὁ ψυχή ὁ πᾶς καί πρός ὁ ἀγαθός ἀεί δυσμαχέω . ἐν μέν οὖν ὁ ψυχή νόος καί λόγος ὁ ὁ ἀγαθός πᾶς ἡγεμών καί κύριος Ὄσιρις εἰμί · ἐν δέ γῆ καί πνεῦμα καί ὕδωρ καί οὐρανός καί ἄστρον ὁ τάσσω καί καθίστημι καί ὑγιαίνω , ὥρα καί κρᾶσις καί περίοδος Ὄσιρις ἀπορροή καί εἰκών ἐμφαίνω · Τυφῶν δέ ὁ ψυχή ὁ παθητικός καί τιτανικός καί ἄλογος καί ἔμπληκτος ὁ δέ σωματικός ὁ ἐπικηρος καί νοσώδης καί ταρακτικός ἀωρία καί δυσκρασία , καί κρύψις ἥλιος καί ἀφανισμός σελήνη , οἷος ἐκδρομή καί ἀφανισμός Τυφῶν · καί ὄνομα κατηγορέω ὁ Σήθ , ὅς ὁ Τυφῶν καλέω · φράζω μέν γάρ ὁ καταδυναστεύω καί καταβιάζω , φράζω δέ ὁ πολλάκις ἀναστροφή καί πάλιν ὑπερπήδησις . Βέβων δέ τις μέν εἷς ὁ ὁ Τυφῶν ἑταῖρος γίγνομαι λέγω , Μανεθώς δέ αὐτός ὁ Τυφῶν καί Βέβων καλέω · σημαίνω δέ ὄνομα κάθεξις ἤ κώλῡσις , ὡς ὁ πρᾶγμα ὁδός βαδίζω καί πρός ὅς χρή φέρω ἐνίστημι ὁ ὁ Τυφῶν δύναμις
plutarchus.de-iside-et-osiride-351c-384c 50
διὸ καὶ τῶν μὲν ἡμέρων ζῴων ἀπονέμουσιν αὐτῷ τὸ ἀμαθέστατον , ὄνον · τῶν δʼ ἀγρίων τὰ θηριωδέστατα , κροκόδειλον καὶ τὸν ποτάμιον ἵππον . περὶ μὲν οὖν τοῦ ὄνου προδεδηλώκαμεν . ἐν Ἑρμοῦ πόλει δὲ Τυφῶνος ἄγαλμα δεικνύουσιν ἵππον ποτάμιον · ἐφʼ οὗ βέβηκεν ἱέραξ ὄφει μαχόμενος , τῷ μὲν ἵππῳ τὸν Τυφῶνα δεικνύντες , τῷ δʼ ἱέρακι δύναμιν καὶ ἀρχήν , ἣν βίᾳ κτώμενος ὁ Τυφὼν πολλάκις οὐκ ἀνίεται ταραττόμενος ὑπὸ τῆς κακίας καὶ ταράττων . διὸ καὶ θύοντες ἑβδόμῃ τοῦ Τυβὶ μηνός , ἣν καλοῦσιν ἄφιξιν Ἴσιδος ἐκ Φοινίκης , ἐπιπλάττουσι τοῖς ποπάνοις ἵππον ποτάμιον δεδεμένον . ἐν δʼ Ἀπόλλωνος πόλει νενομισμένον ἐστὶ κροκοδείλου φαγεῖν πάντως ἕκαστον · ἡμέρᾳ δὲ μιᾷ θηρεύσαντες ὅσους ἂν δύνωνται καὶ κτείναντες ἀπαντικρὺ τοῦ ἱεροῦ προβάλλουσι , καὶ λέγουσιν ὡς ὁ Τυφὼν τὸν Ὧρον ἀπέδρα κροκόδειλος γενόμενος , πάντα καὶ ζῷα καὶ φυτὰ καὶ πάθη τὰ φαῦλα καὶ βλαβερὰ Τυφῶνος ἔργα καὶ μέρη καὶ κινήματα ποιούμενοι .
Lemmas: διό καί ὁ μέν ἥμερος ζῷον ἀπονέμω αὐτός ὁ ἀμαθής , ὄνος · ὁ δέ ἄγριος ὁ θηριώδης , κροκόδειλος καί ὁ ποτάμιος ἵππος . περί μέν οὖν ὁ ὄνος προδηλόω . ἐν Ἑρμῆς πόλις δέ Τυφῶν ἄγαλμα δείκνυμι ἵππος ποτάμιος · ἐπί ὅς βαίνω ἱέραξ ὄφις μάχομαι , ὁ μέν ἵππος ὁ Τυφῶν δείκνυμι , ὁ δέ ἱέραξ δύναμις καί ἀρχή , ὅς βία κτάομαι ὁ Τυφῶν πολλάκις οὐ ἀνίημι ταράσσω ὑπό ὁ κακία καί ταράσσω . διό καί θύω ἕβδομος ὁ Τῦβι μείς , ὅς καλέω ἄφιξις Ἶσις ἐκ Φοινίκη , ἐπιπλήσσω ὁ πόπανον ἵππος ποτάμιος δέω . ἐν δέ Ἀπόλλων πόλις νομίζω εἰμί κροκόδειλος ἐσθίω πάντως ἕκαστος · ἡμέρα δέ εἷς θηρεύω ὅσος ἄν δύναμαι καί κτείνω ἀπαντικρύ ὁ ἱερός προβάλλω , καί λέγω ὡς ὁ Τυφῶν ὁ Ὧρος ἀποδιδράσκω κροκόδειλος γίγνομαι , πᾶς καί ζῷον καί φυτόν καί πάθος ὁ φαῦλος καί βλαβερός Τυφῶν ἔργον καί μέρος καί κίνημα ποιέω .
plutarchus.de-iside-et-osiride-351c-384c 51
τὸν δʼ Ὄσιριν αὖ πάλιν ὀφθαλμῷ καὶ σκήπτρῳ γράφουσιν , ὧν τὸ μὲν τὴν πρόνοιαν ἐμφαίνειν , τὸ δὲ τὴν δύναμιν , ὡς Ὅμηρος τὸν ἄρχοντα καὶ βασιλεύοντα πάντων Ζῆνʼ ὕπατον καὶ μήστωρα καλῶν , ἔοικε τῷ μὲν ὑπάτῳ τὸ κράτος αὐτοῦ , τῷ δὲ μήστωρι τὴν εὐβουλίαν καὶ τὴν φρόνησιν σημαίνειν γράφουσι δὲ καὶ ἱέρακι τὸν θεὸν τοῦτον πολλάκις · εὐτονίᾳ γὰρ ὄψεως ὑπερβάλλει καὶ πτήσεως ὀξύτητι , καὶ διοικεῖν αὑτὸν ἐλαχίστῃ τροφῇ πέφυκε . λέγεται δὲ καὶ νεκρῶν ἀτάφων σώμασι γῆν ὑπερπετόμενος ἐπιβάλλειν · ὅταν δὲ πιόμενος ἐπὶ τὸν ποταμὸν καταίρῃ , τὸ πτερὸν ἵστησιν ὀρθόν · πιὼν δὲ κλίνει τοῦτο πάλιν · ᾧ δῆλός ἐστι σεσωσμένος καὶ διαπεφευγὼς τὸν κροκόδειλον · ἂν γὰρ ἁρπασθῇ , μένει τὸ πτερὸν ὥσπερ ἔστη πεπηγός . πανταχοῦ δὲ καὶ ἀνθρωπόμορφον Ὀσίριδος ἄγαλμα δεικνύουσιν , ἐξορθιάζον τῷ αἰδοίῳ διὰ τὸ γόνιμον καὶ τὸ τρόφιμον . ἀμπεχόνῃ δὲ φλογοειδεῖ στέλλουσιν αὐτοῦ τὰς εἰκόνας , ἥλιον σῶμα τῆς τἀγαθοῦ δυνάμεως ὡς ὁρατὸν οὐσίας νοητῆς ἡγούμενοι . διὸ καὶ καταφρονεῖν ἄξιόν ἐστι τῶν τὴν ἡλίου σφαῖραν Τυφῶνι προσνεμόντων , ᾧ λαμπρὸν οὐδὲν οὐδὲ σωτήριον οὐδὲ τάξις οὐδὲ γένεσις οὐδὲ κίνησις μέτρον ἔχουσα καὶ λόγον , ἀλλὰ τἀναντία προσήκει · καὶ αὐχμόν , ὃς φθείρει πολλὰ τῶν ζῴων καὶ βλαστανόντων , οὐχ ἡλίου θετέον ἔργον , ἀλλὰ τῶν ἐν γῇ καὶ ἀέρι μὴ καθʼ ὥραν κεραννυμένων πνευμάτων καὶ ὑδάτων , ὅταν ἡ τῆς ἀτάκτου καὶ ἀορίστου δυνάμεως ἀρχὴ πλημμελήσασα κατασβέσῃ τὰς ἀναθυμιάσεις .
Lemmas: ὁ δέ Ὄσιρις αὖ πάλιν ὀφθαλμός καί σκῆπτρον γράφω , ὅς ὁ μέν ὁ πρόνοια ἐμφαίνω , ὁ δέ ὁ δύναμις , ὡς Ὅμηρος ὁ ἄρχω καί βασιλεύω πᾶς Ζεύς ὕπατος καί μήστωρ καλέω , ἔοικα ὁ μέν ὕπατος ὁ κράτος αὐτός , ὁ δέ μήστωρ ὁ εὐβουλία καί ὁ φρόνησις σημαίνω γράφω δέ καί ἱέραξ ὁ θεός οὗτος πολλάκις · εὐτονία γάρ ὄψις ὑπερβάλλω καί πτῆσις ὀξύτης , καί διοικέω ἑαυτοῦ ἐλαχύς τροφή φύω . λέγω δέ καί νεκρός ἄταφος σῶμα γῆ ὑπερπέτομαι ἐπιβάλλω · ὅταν δέ πίνω ἐπί ὁ ποταμός καταίρω , ὁ πτερόν ἵστημι ὀρθός · πίνω δέ κλίνω οὗτος πάλιν · ὅς δῆλος εἰμί σῴζω καί διαφεύγω ὁ κροκόδειλος · ἐάν γάρ ἁρπάζω , μένω ὁ πτερόν ὥσπερ ἵστημι πήγνυμι . πανταχοῦ δέ καί ἀνθρωπόμορφος Ὄσιρις ἄγαλμα δείκνυμι , ἐξορθιάζω ὁ αἰδοῖον διά ὁ γόνιμος καί ὁ τρόφιμος . ἀμπεχόνη δέ φλογοειδής στέλλω αὐτός ὁ εἰκών , ἥλιος σῶμα ὁ ἀγαθός δύναμις ὡς ὁρατός οὐσία νοητός ἡγέομαι . διό καί καταφρονέω ἄξιος εἰμί ὁ ὁ ἥλιος σφαῖρα Τυφῶν προσνέμω , ὅς λαμπρός οὐδείς οὐδέ σωτήριος οὐδέ τάξις οὐδέ γένεσις οὐδέ κίνησις μέτρον ἔχω καί λόγος , ἀλλά ἐναντίος προσήκω · καί αὐχμός , ὅς φθείρω πολύς ὁ ζῷον καί βλαστάνω , οὐ ἥλιος τίθημι ἔργον , ἀλλά ὁ ἐν γῆ καί ἀήρ μή κατά ὥρα κεράννυμι πνεῦμα καί ὕδωρ , ὅταν ὁ ὁ ἄτακτος καί ἀόριστος δύναμις ἀρχή πλημμελέω κατασβέννυμι ὁ ἀναθυμίασις .
plutarchus.de-iside-et-osiride-351c-384c 53
ἡ γὰρ Ἶσίς ἐστι μὲν τὸ τῆς φύσεως θῆλυ , καὶ δεκτικὸν ἁπάσης γενέσεως , καθὸ τιθήνη καὶ πανδεχὴς ὑπὸ τοῦ Πλάτωνος , ὑπὸ δὲ τῶν πολλῶν μυριώνυμος κέκληται , διὰ τὸ πάσας ὑπὸ τοῦ λόγου τρεπομένη μορφὰς δέχεσθαι καὶ ἰδέας . ἔχει δὲ σύμφυτον ἔρωτα τοῦ πρώτου καὶ κυριωτάτου πάντων , ὃ τἀγαθῷ ταὐτόν ἐστι κἀκεῖνο ποθεῖ καὶ διώκει · τὴν δʼ ἐκ τοῦ κακοῦ φεύγει καὶ διωθεῖται μοῖραν , ἀμφοῖν μὲν οὖσα χώρα καὶ ὕλη , ῥέπουσα δʼ ἀεὶ πρὸς τὸ βέλτιον ἐξ ἑαυτῆς καὶ παρέχουσα γεννᾶν ἐκείνῳ καὶ κατασπείρειν εἰς ἑαυτὴν ἀπορροὰς καὶ ὁμοιότητας , αἷς χαίρει καὶ γέγηθε κυισκομένη καὶ ὑποπιμπλαμένη τῶν γενέσεων . εἰκὼν γάρ ἐστιν οὐσίας ἐν ὕλῃ ἡ γένεσις καὶ μίμημα τοῦ ὄντος τὸ γιγνόμενον .
Lemmas: ὁ γάρ Ἶσις εἰμί μέν ὁ ὁ φύσις θῆλυς , καί δεκτικός ἅπας γένεσις , καθό τιθήνη καί πανδεχής ὑπό ὁ Πλάτων , ὑπό δέ ὁ πολύς μυριώνυμος καλέω , διά ὁ πᾶς ὑπό ὁ λόγος τρέπω μορφή δέχομαι καί ἰδέα . ἔχω δέ σύμφυτος ἔρως ὁ πρῶτος καί κύριος πᾶς , ὅς ἀγαθός αὐτός εἰμί ἐκεῖνος ποθέω καί διώκω · ὁ δέ ἐκ ὁ κακός φεύγω καί διωθέω μοῖρα , ἄμφω μέν εἰμί χώρα καί ὕλη , ῥέπω δέ ἀεί πρός ὁ ἀγαθός ἐκ ἑαυτοῦ καί παρέχω γεννάω ἐκεῖνος καί κατασπείρω εἰς ἑαυτοῦ ἀπορροή καί ὁμοιότης , ὅς χαίρω καί γηθέω κυίσκω καί ὑποπίμπλημι ὁ γένεσις . εἰκών γάρ εἰμί οὐσία ἐν ὕλη ὁ γένεσις καί μίμημα ὁ εἰμί ὁ γίγνομαι .