plutarchus.de-iside-et-osiride-351c-384c 75
οὐ μὴν οὐδʼ ὁ κροκόδειλος αἰτίας πιθανῆς ἀμοιροῦσαν ἔσχηκε τιμήν , ἀλλὰ μίμημα θεοῦ λέγεται γεγονέναι , μόνος μὲν ἄγλωσσος ὤν . φωνῆς γὰρ ὁ θεῖος λόγος ἀπροσδεής ἐστι , καί διʼ ἀψόφου βαίνων κελεύθου κατὰ δίκην τὰ θνήτʼ ἄγει μόνου δέ φασιν ἐν ὑγρῷ διαιτωμένου τὰς ὄψεις ὑμένα λεῖον καὶ διαφανῆ παρακαλύπτειν ἐκ τοῦ μετώπου κατερχόμενον , ὥστε βλέπειν μὴ βλεπόμενον , ὃ τῷ πρώτῳ θεῷ συμβέβηκεν . ὅπου δʼ ἂν ἡ θήλεια τῆς χώρας ἀποτέκῃ , τοῦτο Νείλου πέρας ἐπίσταται τῆς αὐξήσεως γενόμενον . ἐν ὑγρῷ γὰρ οὐ δυνάμεναι , πόρρω δὲ φοβούμεναι , τίκτειν , οὕτως ἀκριβῶς προαισθάνονται τὸ μέλλον , ὥστε τῷ ποταμῷ προσελθόντι χρῆσθαι λοχευόμεναι καὶ θάλπουσαι , τὰ δʼ ᾠὰ ξηρὰ καὶ ἄβρεκτα φυλάσσειν . ἑξήκοντα δὲ τίκτουσιν , καὶ τοσαύταις ἡμέραις ἐκλέπουσι , καὶ τοσούτους ζῶσιν ἐνιαυτοὺς οἱ μακρότατον ζῶντες , ὃ τῶν μέτρων πρῶτόν ἐστι τοῖς περὶ τὰ οὐράνια πραγματευομένοις ἀλλὰ μὴν τῶν διʼ ἀμφότερα τιμωμένων περὶ μὲν τοῦ κυνὸς εἴρηται πρόσθεν · ἡ δʼ ἶβις ἀποκτείνουσα μὲν τὰ θανατηφόρα τῶν ἑρπετῶν ἐδίδαξε πρώτη κενώματος ἰατρικοῦ χρείαν κατιδόντας οὕτω κλυζομένην καὶ καθαιρομένην ὑφʼ ἑαυτῆς · οἱ δὲ νομιμώτατοι τῶν ἱερέων καθάρσιον ὕδωρ ἁγνιζόμενοι λαμβάνουσιν ὅθεν ἶβις πέπωκεν · οὐ πίνει γὰρ ἢ νοσῶδες ἢ πεφαρμαγμένον οὐδὲ πρόσεισι . τῇ δὲ τῶν ποδῶν διαστάσει πρὸς ἀλλήλους καὶ τὸ ῥύγχος ἰσόπλευρον ποιεῖ τρίγωνον · ἔτι δʼ ἡ τῶν μελάνων πτερῶν πρὸς τὰ λευκὰ ποικιλία καὶ μῖξις ἐμφαίνει σελήνην ἀμφίκυρτον . οὐ δεῖ δὲ θαυμάζειν , εἰ γλίσχρας ὁμοιότητας οὕτως ἠγάπησαν Αἰγύπτιοι . καὶ γὰρ καὶ Ἕλληνες ἔν τε γραπτοῖς ἔν τε πλαστοῖς εἰκάσμασι θεῶν ἐχρήσαντο πολλοῖς τοιούτοις · οἷον ἐν Κρήτῃ Διὸς ἦν ἄγαλμα μὴ ἔχον ὦτα · τῷ γὰρ ἄρχοντι καὶ κυρίῳ πάντων οὐδενὸς ἀκούειν προσήκει . τῷ δὲ τῆς Ἀθηνᾶς τὸν δράκοντα Φειδίας παρέθηκε , τῷ δὲ τῆς Ἀφροδίτης ἐν Ἤλιδι τὴν χελώνην , ὡς τὰς μὲν παρθένους φυλακῆς δεομένας , ταῖς δὲ γαμεταῖς οἰκουρίαν καὶ σιωπὴν πρέπουσαν . ἡ δὲ τοῦ Ποσειδῶνος τρίαινα σύμβολόν ἐστι τῆς τρίτης χώρας , ἣν θάλαττα κατέχει μετὰ τὸν οὐρανὸν καὶ τὸν ἀέρα τεταγμένη . διὸ καὶ τὴν Ἀμφιτρίτην καὶ τοὺς Τρίτωνας οὕτως ὠνόμασαν . οἱ δὲ Πυθαγόρειοι καὶ ἀριθμοὺς καὶ σχήματα θεῶν ἐκόσμησαν προσηγορίαις . τὸ μὲν γὰρ ἰσόπλευρον τρίγωνον ἐκάλουν Ἀθηνᾶν κορυφαγεννῆ καὶ τριτογένειαν , ὅτι τρισὶ καθέτοις ἀπὸ τῶν τριῶν γωνιῶν ἀγομέναις διαιρεῖται · τὸ δʼ ἓν Ἀπόλλωνα πλήθους ἀποφάσει καὶ διʼ ἁπλότητα τῆς μονάδος · ἔριν δὲ τὴν δυάδα καὶ τόλμαν · δίκην δὲ τὴν τριάδα , τοῦ γὰρ ἀδικεῖν καὶ ἀδικεῖσθαι κατʼ ἔλλειψιν καὶ ὑπερβολὴν ὄντος , ἰσότητι δίκαιον ἐν μέσῳ γέγονεν · ἡ δὲ καλουμένη τετρακτύς , τὰ ἓξ καὶ τριάκοντα , μέγιστος ἦν ὅρκος , ὡς τεθρύληται , καὶ κόσμος ὠνόμασται , τεσσάρων μὲν ἀρτίων τῶν πρώτων , τεσσάρων δὲ τῶν περισσῶν εἰς ταὐτὸ συντιθεμένων , ἀποτελούμενος .
Lemmas: οὐ μήν οὐδέ ὁ κροκόδειλος αἰτία πιθανός ἀμοιρέω ἔχω τιμή , ἀλλά μίμημα θεός λέγω γίγνομαι , μόνος μέν ἄγλωσσος εἰμί . φωνή γάρ ὁ θεῖος λόγος ἀπροσδεής εἰμί , καί διά ἀψόφητος βαίνω κέλευθος κατά δίκη ὁ θνητός ἄγω μόνος δέ φημί ἐν ὑγρός διαιτάω ὁ ὄψις ὑμήν λεῖος καί διαφανής παρακαλύπτω ἐκ ὁ μέτωπον κατέρχομαι , ὥστε βλέπω μή βλέπω , ὅς ὁ πρῶτος θεός συμβαίνω . ὅπου δέ ἄν ὁ θῆλυς ὁ χώρα ἀποτίκτω , οὗτος Νεῖλος πέρας ἐπίσταμαι ὁ αὔξησις γίγνομαι . ἐν ὑγρός γάρ οὐ δύναμαι , πρόσω δέ φοβέω , τίκτω , οὕτως ἀκριβής προαισθάνομαι ὁ μέλλω , ὥστε ὁ ποταμός προσέρχομαι χράω λοχεύω καί θάλπω , ὁ δέ ᾠόν ξηρός καί ἄβρεκτος φυλάσσω . ἑξήκοντα δέ τίκτω , καί τοσοῦτος ἡμέρα ἐκλέπω , καί τοσοῦτος ζάω ἐνιαυτός ὁ μακρός ζάω , ὅς ὁ μέτρον πρῶτος εἰμί ὁ περί ὁ οὐράνιος πραγματεύομαι ἀλλά μήν ὁ διά ἀμφότερος τιμάω περί μέν ὁ κύων λέγω πρόσθεν · ὁ δέ ἶβις ἀποκτείνω μέν ὁ θανατηφόρος ὁ ἑρπετόν διδάσκω πρῶτος κένωμα ἰατρικός χρεία καθοράω οὕτως κλύζω καί καθαίρω ὑπό ἑαυτοῦ · ὁ δέ νόμιμος ὁ ἱερεύς καθάρσιος ὕδωρ ἁγνίζω λαμβάνω ὅθεν ἶβις πίνω · οὐ πίνω γάρ ἤ νοσώδης ἤ φαρμάσσω οὐδέ προσέρχομαι . ὁ δέ ὁ πούς διάστασις πρός ἀλλήλων καί ὁ ῥύγχος ἰσόπλευρος ποιέω τρίγωνος · ἔτι δέ ὁ ὁ μέλας πτερόν πρός ὁ λευκός ποικιλία καί μῖξις ἐμφαίνω σελήνη ἀμφίκυρτος . οὐ δέω δέ θαυμάζω , εἰ γλίσχρος ὁμοιότης οὕτως ἀγαπάω Αἰγύπτιος . καί γάρ καί Ἕλλην ἐν τε γραπτός ἐν τε πλαστός εἴκασμα θεός χράω πολύς τοιοῦτος · οἷος ἐν Κρήτη Ζεύς εἰμί ἄγαλμα μή ἔχω οὖς · ὁ γάρ ἄρχων καί κύριος πᾶς οὐδείς ἀκούω προσήκω . ὁ δέ ὁ Ἀθήνη ὁ δράκων Φειδίας παρατίθημι , ὁ δέ ὁ Ἀφροδίτη ἐν Ἦλις ὁ χελώνη , ὡς ὁ μέν παρθένος φυλακή δέω , ὁ δέ γαμετή οἰκουρία καί σιωπή πρέπω . ὁ δέ ὁ Ποσειδῶν τρίαινα σύμβολον εἰμί ὁ τρίτος χώρα , ὅς θάλασσα κατέχω μετά ὁ οὐρανός καί ὁ ἀήρ τάσσω . διό καί ὁ Ἀμφιτρίτη καί ὁ Τρίτων οὕτως ὀνομάζω . ὁ δέ Πυθαγόρειος καί ἀριθμός καί σχῆμα θεός κοσμέω προσηγορία . ὁ μέν γάρ ἰσόπλευρος τρίγωνος καλέω Ἀθήνη κορυφαγενής καί τριτογένεια , ὅτι τρεῖς κάθετος ἀπό ὁ τρεῖς γωνία ἄγω διαιρέω · ὁ δέ εἷς Ἀπόλλων πλῆθος ἀπόφασις καί διά ἁπλότης ὁ μονάς · ἔρις δέ ὁ δυάς καί τόλμα · δίκη δέ ὁ τριάς , ὁ γάρ ἀδικέω καί ἀδικέω κατά ἔλλειψις καί ὑπερβολή εἰμί , ἰσότης δίκαιος ἐν μέσος γίγνομαι · ὁ δέ καλέω τετρακτύς , ὁ ἕξ καί τριάκοντα , μέγας εἰμί ὅρκος , ὡς θρυλέω , καί κόσμος ὀνομάζω , τέσσαρες μέν ἄρτιος ὁ πρῶτος , τέσσαρες δέ ὁ περισσός εἰς αὐτός συντίθημι , ἀποτελέω .