plutarchus.de-iside-et-osiride-351c-384c 56
ἡ δὲ κρείττων καὶ θειοτέρα φύσις ἐκ τριῶν ἐστι , τοῦ νοητοῦ καὶ τῆς ὕλης καὶ τοῦ ἐκ τούτων , ὃν κόσμον Ἕλληνες ὀνομάζουσιν . ὁ μὲν οὖν Πλάτων τὸ μὲν νοητὸν καὶ ἰδέαν καὶ παράδειγμα καὶ πατέρα , τὴν δʼ ὕλην καὶ μητέρα καὶ τιθήνην ἕδραν τε καὶ χώραν γενέσεως , τὸ δʼ ἐξ ἀμφοῖν ἔκγονον καὶ γένεσιν ὀνομάζειν εἴωθεν . Αἰγυπτίους δʼ ἄν τις εἰκάσειε τῶν τριγώνων τὸ κάλλιστον μάλιστα τούτῳ τὴν τοῦ παντὸς φύσιν ὁμοιοῦντας , ὡς καὶ Πλάτων ἐν τῇ πολιτείᾳ δοκεῖ τούτῳ προσκεχρῆσθαι τὸ γαμήλιον διάγραμμα συντάττων . ἔχει δʼ ἐκεῖνο τὸ τρίγωνον τριῶν τὴν πρὸς ὀρθίαν καὶ τεττάρων τὴν βάσιν καὶ πέντε τὴν ὑποτείνουσαν ἴσον ταῖς περιεχούσαις δυναμένην . εἰκαστέον οὖν τὴν μὲν πρὸς ὀρθὰς ἄρρενι , τὴν δὲ βάσιν θηλείᾳ , τὴν δʼ ὑποτείνουσαν ἀμφοῖν ἐκγόνῳ · καὶ τὸν μὲν Ὄσιριν ὡς ἀρχήν , τὴν δʼ Ἶσιν ὡς ὑποδοχήν , τὸν δʼ Ὧρον ὡς ἀποτέλεσμα . τὰ μὲν γὰρ τρία πρῶτος περισσὸς ἐστι καὶ τέλειος · τὰ δὲ τέτταρα τετράγωνος ἀπὸ πλευρᾶς ἀρτίου τῆς δυάδος · τὰ δὲ πέντε πῆ μὲν τῷ πατρὶ πῆ δὲ τῇ μητρὶ προσέοικεν , ἐκ τριάδος συγκείμενα καὶ δυάδος . καὶ τὰ πάντα τῶν πέντε γέγονε παρώνυμα , καὶ τὸ ἀριθμήσασθαι πεμπάσασθαι λέγουσιν . ποιεῖ δὲ τετράγωνον ἡ πεντὰς ἀφʼ ἑαυτῆς , ὅσον τῶν γραμμάτων παρʼ Αἰγυπτίοις τὸ πλῆθός ἐστι , καὶ ὅσων ἐνιαυτῶν ἔζη χρόνον ὁ Ἆπις . τὸν μὲν οὖν Ὧρον εἰώθασι καὶ Μὶν προσαγορεύειν , ὅπερ ἐστὶν ὁρώμενον · αἰσθητὸν γὰρ καὶ ὁρατὸν ὁ κόσμος . ἡ δʼ Ἶσις ἔστιν ὅτε καὶ Μοὺθ καὶ πάλιν Ἄθυρι καὶ Μεθύερ προσαγορεύεται · σημαίνουσι δὲ τῷ μὲν πρώτῳ τῶν ὀνομάτων μητέρα · τῷ δὲ δευτέρῳ οἶκον Ὥρου κόσμιον , ὡς καὶ Πλάτων χώραν γενέσεως καὶ δεξαμενήν · τὸ δὲ τρίτον σύνθετόν ἐστιν ἔκ τε τοῦ πλήρους καὶ τοῦ αἰτίου · πλήρης γάρ ἐστιν ἡ ὕλη τοῦ κόσμου καὶ τῷ ἀγαθῷ καὶ καθαρῷ καὶ κεκοσμημένῳ σύνεστιν ,
Lemmas: ὁ δέ κρατύς καί θεῖος φύσις ἐκ τρεῖς εἰμί , ὁ νοητός καί ὁ ὕλη καί ὁ ἐκ οὗτος , ὅς κόσμος Ἕλλην ὀνομάζω . ὁ μέν οὖν Πλάτων ὁ μέν νοητός καί ἰδέα καί παράδειγμα καί πατήρ , ὁ δέ ὕλη καί μήτηρ καί τιθήνη ἕδρα τε καί χώρα γένεσις , ὁ δέ ἐκ ἄμφω ἔκγονος καί γένεσις ὀνομάζω εἴωθα . Αἰγύπτιος δέ ἄν τις εἰκάζω ὁ τρίγων ὁ καλός μάλα οὗτος ὁ ὁ πᾶς φύσις ὁμοιόω , ὡς καί Πλάτων ἐν ὁ πολιτεία δοκέω οὗτος προσχράω ὁ γαμήλιος διάγραμμα συντάσσω . ἔχω δέ ἐκεῖνος ὁ τρίγωνον τρεῖς ὁ πρός ὄρθιος καί τέσσαρες ὁ βάσις καί πέντε ὁ ὑποτείνω ἴσος ὁ περιέχω δύναμαι . εἰκαστέον οὖν ὁ μέν πρός ὀρθός ἄρσην , ὁ δέ βάσις θῆλυς , ὁ δέ ὑποτείνω ἄμφω ἔκγονος · καί ὁ μέν Ὄσιρις ὡς ἀρχή , ὁ δέ Ἶσις ὡς ὑποδοχή , ὁ δέ Ὧρος ὡς ἀποτέλεσμα . ὁ μέν γάρ τρεῖς πρῶτος περισσός εἰμί καί τέλειος · ὁ δέ τέσσαρες τετράγωνος ἀπό πλευρά ἄρτιος ὁ δυάς · ὁ δέ πέντε πῇ μέν ὁ πατήρ πῇ δέ ὁ μήτηρ προσέοικα , ἐκ τριάς σύγκειμαι καί δυάς . καί ὁ πᾶς ὁ πέντε γίγνομαι παρώνυμος , καί ὁ ἀριθμέω πεμπάζω λέγω . ποιέω δέ τετράγωνος ὁ πεντάς ἀπό ἑαυτοῦ , ὅσος ὁ γράμμα παρά Αἰγύπτιος ὁ πλῆθος εἰμί , καί ὅσος ἐνιαυτός ζάω χρόνος ὁ Ἆπις . ὁ μέν οὖν Ὧρος εἴωθα καί Μίς προσαγορεύω , ὅς εἰμί ὁράω · αἰσθητός γάρ καί ὁρατός ὁ κόσμος . ὁ δέ Ἶσις εἰμί ὅτε καί Μούθ καί πάλιν Ἄθυρι καί Μεθύερ προσαγορεύω · σημαίνω δέ ὁ μέν πρῶτος ὁ ὄνομα μήτηρ · ὁ δέ δεύτερος οἶκος Ὧρος κόσμιος , ὡς καί Πλάτων χώρα γένεσις καί δεξαμενή · ὁ δέ τρίτος σύνθετος εἰμί ἐκ τε ὁ πλήρης καί ὁ αἴτιος · πλήρης γάρ εἰμί ὁ ὕλη ὁ κόσμος καί ὁ ἀγαθός καί καθαρός καί κοσμέω σύνειμι ,