plutarchus.de-fraterno-amore-478a-492d 20
διὸ τοῦ λόγου τὸ συνεχὲς ὑπαγορεύοντος , εὖ μὲν εἶπε Θεόφραστος ὡς εἰ κοινὰ τὰ φίλων ἐστί , μάλιστα δεῖ κοινοὺς τῶν φίλων εἶναι τοὺς φίλους · οὐχ ἣκιστα δʼ ἄν τις ἀδελφοῖς τοῦτο παραινέσειεν . αἱ γὰρ ἰδίᾳ καὶ χωρὶς ὁμιλίαι καὶ συνήθειαι πρὸς ἄλλους ἀποστρέφουσι καὶ ἀπάγουσιν ἀπʼ ἀλλήλων · τῷ γὰρ φιλεῖν ἑτέρους εὐθὺς ἕπεται τὸ χαίρειν ἑτέροις καὶ ζηλοῦν ἑτέρους καὶ ἄγεσθαι ὑφʼ ἑτέρων . ἠθοποιοῦσι γὰρ αἱ φιλίαι , καὶ μεῖζον οὐθέν ἐστι διαφορᾶς ἠθῶν σημεῖον ἢ φίλων αἱρέσεις διαφερόντων · . ὅθεν οὔτε τὸ συνεσθίειν ἀδελφοὺς καὶ συμπίνειν οὔτε τὸ συμπαίζειν καὶ συνδιημερεύειν οὕτω συνεκτικόν ἐστιν ὁμονοίας , ὡς τὸ συμφιλεῖν καὶ συνεχθραίνειν ἥδεσθαι τε τοῖς αὐτοῖς συνόντα καὶ τοὺς αὐτοὺς βδελύσσεσθαι καὶ φεύγειν . οὐδὲ γὰρ διαβολὰς ; αἱ κοιναὶ φιλίαι φέρουσιν οὐδὲ συγκρούσεις · ἀλλὰ κἂν γένηταί τις ὀργὴ καὶ μέμψις , ἐκλύεται διὰ μέσων τῶν φίλων , ἐκδεχομένων καὶ διασκεδαννύντων , ἄνπερ ἀμφοτέροις οἰκείως ἔχωσι καὶ πρὸς ἀμφοτέρους ὁμοῦ τῇ εὐνοίᾳ συννεύωσιν . ὡς γὰρ ὁ κασσίτερος ῥαγέντα τὸν χαλκὸν συναρμόττει καὶ συγκεράννυσι τῷ ψαύειν ἑκατέρου πέρατος οἰκείως ὁμοπαθὴς γιγνόμενος , οὕτω δεῖ τὸν φίλον εὐάρμοστον ὄντα καὶ κοινὸν ἀμφοτέροις τοῖς ἀδελφοῖς προσκαταπυκνοῦν τὴν εὔνοιαν . οἱ δʼ ἄνισοι καὶ ἄμικτοι καθάπερ ἐν διαγράμματι μουσικῷ φθόγγοι , διάζευξιν οὐ συναφὴν ποιοῦσιν . ἔστιν οὖν διαπορῆσαι πότερον ὀρθῶς ἢ τοὐναντίον ὁ Ἡσίοδος εἶπε μηδὲ κασιγνήτῳ ἶσον ποιεῖσθαι ἑταῖρον ὁ μὲν γὰρ εὐγνώμων καὶ κοινός , ὥσπερ εἴρηται , μᾶλλον ἐγκραθεὶς διʼ ἀμφοτέρων σύνδεσμος ; ἔσται τῆς φιλαδελφίας · ὁ δʼ Ἡσίοδος ὡς ἔοικεν ἐφοβήθη τοὺς πολλοὺς καὶ φαύλους διὰ τὸ δύσζηλον καὶ φίλαυτον . ὃ δὴ καλῶς ἔχει φυλαττομένους , κἂν εὔνοιαν ἴσην φίλῳ νέμῃ τις , ἀεὶ τὰ πρωτεῖα τἀδελφῷ φυλάττειν ἐν ἀρχαῖς καὶ πολιτείαις ἐν κλήσεσι καὶ γνωρίσεσιν ἡγεμόνων καὶ ὅσα τοῖς πολλοῖς ἐπιφανῆ καὶ πρὸς δόξαν ἐστί , τὸ προσῆκον ἀξίωμα τῇ φύσει καὶ γέρας ἀποδιδόντας . οὐ γὰρ οὕτω τῷ φίλῳ τὸ πλέον ἐν τούτοις σεμνόν , ὡς ἀδελφῷ τοὔλαττον αἰσχρὸν γίγνεται καὶ ἄδοξον . ἀλλὰ περὶ ταύτης μὲν ἑτέρωθι τῆς γνώμης γέγραπται τὰ δοκοῦντα διὰ πλειόνων . τὸ δὲ Μενάνδρειον ὀρθῶς ἔχον , ὡς οὐδεὶς ἀγαπῶν αὐτὸς ἀμελεῖθʼ ἡδέως , ὑπομιμνήσκει καὶ διδάσκει τῶν ἀδελφῶν ἐπιμελεῖσθαι καὶ μὴ τῇ φύσει πιστεύοντας ὀλιγωρεῖν . καὶ γὰρ ἵππος τῇ φύσει φιλάνθρωπον καὶ κύων φιλοδέσποτον , ἀλλὰ μὴ τυγχάνοντα θεραπείας μηδʼ ἐπιμελείας ἀπόστοργα γίγνεται καὶ ἀλλότρια · καὶ τὸ σῶμα τῆς ψυχῆς συγγενέστατόν ἐστιν , ἀμελούμενον δὲ καὶ παρορώμενον ὑπʼ αὐτῆς οὐκ ἐθέλει συνεργεῖν ἀλλὰ λυμαίνεται καὶ προλείπει τὰς πράξεις .
Lemmas: διό ὁ λόγος ὁ συνεχής ὑπαγορεύω , εὖ μέν λέγω Θεόφραστος ὡς εἰ κοινός ὁ φίλος εἰμί , μάλα δέω κοινός ὁ φίλος εἰμί ὁ φίλος · οὐ ἦκα δέ ἄν τις ἀδελφός οὗτος παραινέω . ὁ γάρ ἴδιος καί χωρίς ὁμιλία καί συνήθεια πρός ἄλλος ἀποστρέφω καί ἀπάγω ἀπό ἀλλήλων · ὁ γάρ φιλέω ἕτερος εὐθύς ἕπομαι ὁ χαίρω ἕτερος καί ζηλόω ἕτερος καί ἄγω ὑπό ἕτερος . ἠθοποιέω γάρ ὁ φιλία , καί μέγας οὐδείς εἰμί διαφορά ἦθος σημεῖον ἤ φίλος αἵρεσις διαφέρω · . ὅθεν οὔτε ὁ συνεσθίω ἀδελφός καί συμπίνω οὔτε ὁ συμπαίζω καί συνδιημερεύω οὕτως συνεκτικός εἰμί ὁμόνοια , ὡς ὁ συμφιλέω καί συνεχθραίνω ἥδομαι τε ὁ αὐτός σύνειμι καί ὁ αὐτός βδελύσσομαι καί φεύγω . οὐδέ γάρ διαβολή ; ὁ κοινός φιλία φέρω οὐδέ σύγκρουσις · ἀλλά ἐάν γίγνομαι τις ὀργή καί μέμψις , ἐκλύω διά μέσος ὁ φίλος , ἐκδέχομαι καί διασκεδάννυμι , ἐάν ἀμφότερος οἰκεῖος ἔχω καί πρός ἀμφότερος ὁμοῦ ὁ εὔνοια συννεύω . ὡς γάρ ὁ κασσίτερος ῥήγνυμι ὁ χαλκός συναρμόζω καί συγκεράννυμι ὁ ψαύω ἑκάτερος πέρας οἰκεῖος ὁμοπαθής γίγνομαι , οὕτως δέω ὁ φίλος εὐάρμοστος εἰμί καί κοινός ἀμφότερος ὁ ἀδελφός προσκαταπυκνόω ὁ εὔνοια . ὁ δέ ἄνισος καί ἄμικτος καθά ἐν διάγραμμα μουσικός φθόγγος , διάζευξις οὐ συναφή ποιέω . εἰμί οὖν διαπορέω πότερος ὀρθός ἤ ἐναντίος ὁ Ἡσίοδος λέγω μηδέ κασίγνητος ἴσος ποιέω ἑταῖρος ὁ μέν γάρ εὐγνώμων καί κοινός , ὥσπερ λέγω , μάλα ἐγκεράννυμι διά ἀμφότερος σύνδεσμος ; εἰμί ὁ φιλαδελφία · ὁ δέ Ἡσίοδος ὡς ἔοικα φοβέω ὁ πολύς καί φαῦλος διά ὁ δύσζηλος καί φίλαυτος . ὅς δή καλός ἔχω φυλάσσω , ἐάν εὔνοια ἴσος φίλος νέμω τις , ἀεί ὁ πρωτεῖον ἀδελφός φυλάσσω ἐν ἀρχή καί πολιτεία ἐν κλῆσις καί γνώρισις ἡγεμών καί ὅσος ὁ πολύς ἐπιφανής καί πρός δόξα εἰμί , ὁ προσήκω ἀξίωμα ὁ φύσις καί γέρας ἀποδίδωμι . οὐ γάρ οὕτως ὁ φίλος ὁ πολύς ἐν οὗτος σεμνός , ὡς ἀδελφός ἐλαχύς αἰσχρός γίγνομαι καί ἄδοξος . ἀλλά περί οὗτος μέν ἑτέρωθι ὁ γνώμη γράφω ὁ δοκέω διά πολύς . ὁ δέ Μενάνδρειος ὀρθός ἔχω , ὡς οὐδείς ἀγαπάω αὐτός ἀμελέω ἡδύς , ὑπομιμνῄσκω καί διδάσκω ὁ ἀδελφός ἐπιμελέομαι καί μή ὁ φύσις πιστεύω ὀλιγωρέω . καί γάρ ἵππος ὁ φύσις φιλάνθρωπος καί κύων φιλοδέσποτος , ἀλλά μή τυγχάνω θεραπεία μηδέ ἐπιμέλεια ἀπόστοργος γίγνομαι καί ἀλλότριος · καί ὁ σῶμα ὁ ψυχή συγγενής εἰμί , ἀμελέω δέ καί παροράω ὑπό αὐτός οὐ ἐθέλω συνεργέω ἀλλά λυμαίνομαι καί προλείπω ὁ πρᾶξις .